In

jin, yin;
1. w chińskiej filozofii klasycznej: żeński, negatywny pierwiastek w przyrodzie, przeciwieństwo jang (yang);
2. zawierający ten pierwiastek (np. produkty in)

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

in – symbol jednostki długości cal (ang. inch)
In – symbol chemiczny pierwiastka ind
IN – oznaczenie odnoszące się do Indii , zgodnie z następującymi standardami:
- 2-literowy kod państwa, zgodny ze standardem ISO 3166-1 alpha-2
- 2-literowy kod państwa, zgodny ze standardem GOST 7.67
- kod państwa, zgodny z oznaczeniami używanymi przez Światową Organizację Meteorologiczną (ang. WMO - World Meteorological Organization)
- kod państwa, zgodny z FIPS (ang. Federal Information Processing Standard)
IN – akronim sieci inteligentnych (ang. Intelligent Networks)
IN – akronim ukraińskiego hasła Idea Nacji
-in – formant przymiotnikowy
in. – skrót: inaczej

Ina (niem. "Ihna") – rzeka, prawy dopływ Odry o długości 126 km w północno-zachodniej Polsce, w województwie zachodniopomorskim. Powierzchnia dorzecza obejmuje obszar 2151 km². Ina płynie przez Pobrzeże Szczecińskie, Pojezierze Zachodniopomorskie i na krótkim odcinku źródłowym Pojezierze Południowopomorskie.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Inaczej

1. w inny sposób, innymi słowy;
2. w przeciwny sposób

przysłówek sposobu

(1.1) w inny sposób, nie tak jak jest; odwrotnie, odmiennie

(1.2) w innym przypadku

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Inaczej – grupa literacka działająca w Krakowie w latach 1945–1946
Inaczej – wychodzący w latach 1990–2002 miesięcznik środowisk LGBT

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inaczyć

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk,Ropczyce,Dobry Lasek. zmieniać, przekształcać, przekręcać

czasownik zwrotny niedokonany inaczyć się (dk. brak)

(2.1) stpol. różnić się

Źródła:

Wiktionary

rzeczownik, nazwa własna

(1.1) geogr. jezioro na północy Finlandii

(1.2) geogr. miejscowość w fińskiej części Laponii

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Inari – bóstwo shintō
Inari – miejscowość w Finlandii
Inari – gmina w Finlandii
Inari – jezioro w Finlandii
język inari – jeden z języków lapońskich
Inari – rodzaj sushi
Inari – fikcyjna postać z mangi i anime Naruto

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inauguracja

1. uroczyste rozpoczęcie, otwarcie czegoś;
2. dawniej uroczyste wprowadzenie osoby na wysoki urząd

potocznie:
1. zabawa, spotkanie towarzyskie; impra, impreza, jubel, balanga, party;
2. negatywne wydarzenie, np. kłótnia, afera, zamieszki

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) slang. impreza

→ inbred

skrót od: in nomine Christi (z łaciny: w imię Chrystusa); I.N.C.

INC S.A. – spółka giełdowa notowana na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie, jednostka dominująca w polskiej grupie kapitałowej INC. Funkcjonuje w obszarze inwestycji oraz doradztwa na rynku kapitałowym. Autoryzowany Doradca na rynku NewConnect oraz rynku obligacji Catalyst. W 2015 roku spółka uzyskała status Autoryzowanego Doradcy na rynku AeRO ATS w Rumunii.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Inc.

skrót od: incorporated - spółka akcyjna; SA

skrót

(1.1) = incipit

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inca

[czytaj: inka] model samochodu marki Seat

Inca – gmina w Hiszpanii, w prowincji Baleary, we wspólnocie autonomicznej Balearów, o powierzchni 58,34 km². W 2011 roku gmina liczyła 30 066 mieszkańców.

Incelski

→ incel

1. obcowanie płciowe z osobą blisko spokrewnioną; kazirodztwo;
2. w hodowli zwierząt: kojarzenie do rozrodu zwierząt spokrewnionych; inbred, inbredowanie, chów wsobny, chów krewniaczy

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

[czytaj: inKLUs-iwe] z łaciny: włącznie

Źródła:

SJP.pl

Incognito

[czytaj: inKOgnito]
1. ukrywając swoje nazwisko; skrycie, tajnie, nieoficjalnie;
2. zatajenie swojej tożsamości, nieujawnianie się

Incubus – amerykański zespół rockowy. Powstał w 1991 roku w Calabasas w stanie Kalifornia.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Incydencik

zdrobnienie od: incydent

Źródła:

SJP.pl

Incydencja

w geometrii: właściwość określonych wzajemnych relacji między odpowiednimi figurami

Incydencja – własność wzajemnych relacji między pewnymi obiektami.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Incydent

1. niespodziewane, nieprzyjemne w skutkach wydarzenie;
2. mało ważne zdarzenie; epizod

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) nagłe, krótkotrwałe, nieoczekiwane, zwykle nieprzyjemne w skutkach wydarzenie

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Incydent (oryg. tytuł The Incident) – film amerykański z 1967 roku
Incydent (oryg. tytuł Breakdown) – film amerykański z 1997 roku
Incydent (oryg. tytuł San suk si gin) – film hongkoński z 2009 roku
Incydent – film polski z 2009 roku
Incydent – polska gra przygodowa z 1993 roku
Incydent (oryg. tytuł The Slap) – amerykański serial telewizyjny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Incydentalność

→ incydentalny

Patrz:incydentalny

Źródła:

SJP.pl

Incydentalny

1. o małym znaczeniu lub zdarzający się bardzo rzadko; marginalny, sporadyczny;
2. mający znaczenie uboczne w sporze sądowym; wypadkowy (dawniej)

przymiotnik

(1.1) zdarzający się rzadko, a nawet sporadycznie

Incytator – w instrumencie muzycznym siła pobudzająca wibrator do drgań. Może być nią specjalny przyrząd, ruch powietrza lub część ciała człowieka, np. smyczek skrzypiec, pałki perkusyjne, usta muzyka.

→ Inczchon

Patrz:Inczchon

Źródła:

SJP.pl

Inczoński

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Inczonem, dotyczący Inczonu

Źródła:

Wiktionary

Inczuan

miasto w Chinach; Yinczuan

Źródła:

SJP.pl

Ind

pierwiastek chemiczny o symbolu In

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu In i liczbie atomowej 49;

SJP.pl
Wiktionary

Indagowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Indaur

miasto w Indiach

Źródła:

SJP.pl

Indaurski

→ Indaur

Patrz:Indaur

Źródła:

SJP.pl

Indeciso

określenie wykonawcze: niezdecydowanie, z wahaniem

Źródła:

SJP.pl

Indeks

1. skorowidz
2. książeczka studenta
3. znak pomocniczy umieszczany przy jakiejś wielkości matematycznej itp.
4. w statystyce: liczba wyrażająca zmiany dotyczące danego zjawiska w określonym czasie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) uporządkowany spis, np. pojęć, terminów, nazwisk, przytoczonych lub omówionych w danej książce;

(1.2) urzędowa lista czegoś

(1.3) eduk. stud. książeczka studenta, w której pracownicy uczelni wyższej odnotowują wyniki egzaminów, zaliczenia, zaliczenie semestru itp.;

(1.4) stat. liczba względna charakteryzująca zmiany poziomu zjawiska zachodzące w pewnym czasie

(1.5) ekon. bank. miernik koniunktury giełdowej obrazujący zmiany cen akcji

(1.6) druk. litera, liczba lub inny znak za pomocą którego rozróżnia się wyrażenia symboliczne, np. a₁, a₂, a₃

(1.7) med. w stomatologii protetycznej: matryca do odtworzenia układu uzębienia

(1.8) inform. dane pozwalające szybko przeszukiwać bazę danych według określonej kolumny lub ich zbioru

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

indeks – w teorii liczb
indeks podgrupy w grupie – w teorii grup
indeks – w statystyce
indeks – w informatyce przesunięcie wskaźnika tablicy w celu pokazania na konkretny jej element
indeks – w bazach danych struktura danych zwiększająca szybkość wykonywania niektórych operacji na tabeli
indeks giełdowy – wartość obliczona na podstawie wyceny akcji wybranych spółek giełdowych
indeks – w tekście prawnym
indeks – dokument potwierdzający bycie studentem
indeks dolny i górny – w typografii
indeks – w składaniu tekstu pomocniczy spis terminów
Indeks – film z 1977 w reżyserii Janusza Kijowskiego
indeks – przestarzałe określenie drugiego palca ręki

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Indeksacja

podnoszenie płac, świadczeń socjalnych, stóp procentowych lub cen według wskaźnika inflacji

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ekon. zmienianie ceny lub wysokości zobowiązania finansowego w zależności od wzrostu kosztów;

(1.2) inform. wprowadzanie opisów do bazy danych ułatwiających przeglądanie i uporządkowanie zbioru

Indeksacja – system powiązania płac, cen lub stóp procentowych z określonym wskaźnikiem ekonomicznym (najczęściej inflacji bazowej). Zmiana wartości tego wskaźnika powoduje proporcjonalną zmianę płacy, ceny czy stopy procentowej.

Indeksację można również opisać jako przeliczenie wartości określonego parametru (np. płacy) w oparciu o wskaźnik pokazujący zmianę czynnika wpływającego na wartość tegoż parametru (np. inflacji).

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Indeksacyjny

dotyczący indeksacji

Źródła:

członek protestanckiej grupy religijnej stanowiącej odłam angielskiego kalwinizmu; kongregacjonalista, kongregacjonista

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Independent (ang. Independent Township) – gmina w stanie Kansas, w hrabstwie Barton
Independent (ang. Independent Township) – gmina w stanie Nebraska, w hrabstwie Valley
Independent – album amerykańskiej grupy thrashmetalowej Sacred Reich
Vickers A1E1 Independent – brytyjski czołg wielowieżowy z okresu międzywojennego
The Independent – dziennik brytyjski o charakterze liberalno-demokratycznym

(1.1) ornit. jedna z ras hodowlanych gołębi ozdobnych;

(1.2) mot. motocykl amerykański marki produkowanej przez Indian Motorcycle Manufacturing Company;

Indian – amerykańska marka motocykli.

The Indian Motorcycle Manufacturing Company był najstarszym amerykańskim producentem motocykli i pierwszym ich seryjnym producentem, założonym jako Hendee Manufacturing Company. Założycielami byli: kolarz George M. Hendee i mechanik Carl Oscar Hedstrom.

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Indiana

stan w USA

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. stan w Stanach Zjednoczonych ze stolicą w Indianapolis;

rdzenny mieszkaniec Ameryki

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) czerwonoskóry, rdzenny mieszkaniec obu Ameryk, zaliczany do rasy żółtej;

rdzenna mieszkanka Ameryki

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) geogr. polit. państwo w Azji;

SJP.pl
Wiktionary

Indochiny

dawna nazwa regionu w południowo-wschodniej Azji

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. hist. dawna kolonia francuska w południowo-wschodniej Azji;

(1.2) geogr. wschodnia część Półwyspu Indochińskiego

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Indochiński

przymiotnik

SJP.pl
Wiktionary

Indoeuropeistyka

nauka badająca języki indoeuropejskie

języki indogermańskie - nazwa nadawana przez Niemców językom indoeuropejskim

Źródła:

SJP.pl

Indoiranistka

→ indoiranista

Patrz:indoiranista

Źródła:

SJP.pl

Indoksyl

substancja chemiczna powstająca w wątrobie na skutek utleniania indolu lub otrzymywana syntetycznie jako półprodukt w procesie syntezy indyga

Źródła:

SJP.pl

Indoktrynacja

systematyczne, natarczywe wpajanie jakichś idei, doktryn, zwłaszcza politycznych lub społecznych; pranie mózgu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) natarczywe, regularne wpajanie komuś jakichś doktryn, idei;

Indoktrynacja ( doctrina ‘nauka’) – świadomy i systematyczny proces bezkrytycznego wpajania człowiekowi określonych ideologii i doktryn, zwłaszcza politycznych, religijnych lub społecznych, z wykorzystaniem propagandy szerzonej przez środki masowego przekazu oraz system oświaty szkolnej i pozaszkolnej.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Indoktrynacyjny

dotyczący indoktrynacji

przymiotnik

(1.1) charakteryzujący się natarczywym, regularnym wpajaniem komuś jakichś doktryn, idei

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

SJP.pl
Wiktionary

Indologia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) eduk. nauka o językach i kulturze Indii

Indologia, indianistyka – nauka zajmująca się badaniem języków, literatury, historii, sztuki, kultury i religii Indii.

(1.1) odnoszący się do państwa Indonezja

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język urzędowy Indonezji;

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Indonezyjskojęzyczny

przymiotnik

(1.1) taki, który posługuje się językiem indonezyjskim

(1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem indonezyjskim

SJP.pl

Indowy

→ ind

przymiotnik

(1.1) dotyczący indu

Patrz:ind

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Indra

w mitologii indyjskiej: bóg nieba, burzy i wojny

Indra (sanskr. इन्द्र) – w mitologii indyjskiej jeden z najważniejszych bogów panteonu wedyjskiego, najczęściej wymieniane w "Rygwedzie" bóstwo, król bogów.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Indris

przedstawiciel rodziny największych małpiatek z podrzędu lemurowatych, występujący w czterech gatunkach

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. owocożerna małpiatka madagaskarska;

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Indrisowate

o cechach indrisowatych (rodzina ssaków)

Indrisowate (Indridae) – rodzina ssaków z podrzędu lemurowych (Strepsirrhini) w rzędzie naczelnych (Primates).

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) etap wprowadzający w danym procesie

(1.2) log. wyciąganie wniosków ogólnych z poszczególnych przypadków składających się na te wnioski;

(1.3) nauk. metoda tworzenia uogólnień naukowych z obserwacji faktów i wyników poszczególnych eksperymentów

(1.4) mat. metoda dowodzenia praw matematycznych przy pomocy zasady indukcji matematycznej;

(1.5) fiz. wzbudzenie prądu albo ładunku elektrycznego pod wpływem czynników elektrycznych lub magnetycznych;

(1.6) pot. kuchenka indukcyjna;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

indukcja logiczna – (rozumowanie indukcyjne) metoda tworzenia uogólnień (teorii) na podstawie doświadczeń i obserwacji zdarzeń. Nie zawsze daje poprawne rozwiązanie zagadnienia.
indukcja matematyczna – pojęcie w matematyce określające metodę dowodzenia twierdzeń i konstrukcji pewnych obiektów.
indukcja pozaskończona – uogólnienie indukcji matematycznej używane głównie w teorii mnogości.
indukcja elektromagnetyczna
indukcja elektrostatyczna
indukcja elektryczna
indukcja magnetyczna
indukcja (biologia)
indukcja (psychologia)
indukcja asymetryczna – termin stereochemiczny
indukcja enzymatyczna – zwiększenie metabolizmu jednego leku przez drugi lek
indukcja leku – wprowadzenie, podanie leku

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Indukcjonizm

pogląd, według którego właściwą metodą uzasadniania twierdzeń jest indukcja, tj. wywodzenie ogólnych praw z jednostkowych spostrzeżeń; uogólnianie

SJP.pl
Wiktionary

Indukowalny

przymiotnik

(1.1) podatny na indukcję

Źródła:

Wiktionary

Indukować

1. wzbudzać prąd w obwodzie elektrycznym w wyniku indukcji elektromagnetycznej;
2. wnioskować w oparciu o metodę indukcyjną

Źródła:

SJP.pl

Induktancja

opór bierny cewki elektrycznej w obwodzie RLC

Induktancja – reaktancja indukcyjna (opór bierny indukcyjny) cewki elektrycznej.

Cewka o indukcyjności równej formula_1 dla prądu elektrycznego o przebiegu sinusoidalnym i częstotliwości równej formula_2 ma induktancję (oznaczaną najczęściej symbolem formula_3) wyrażającą się wzorem:

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Induktofoniczny

→ induktofonia

Patrz:induktofonia

Źródła:

SJP.pl

Induktor

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) elektr. prądnica magnetoelektryczna prądu przemiennego, małej mocy, napędzana ręcznie za pomocą korbki;

(1.2) elektr. pot. przyrząd do mierzenia skuteczności izolacji

(1.3) elektr. pot. cewka indukcyjna

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

cewka indukcyjna;
induktor – typ prądnicy;
- induktor transformatorowy;
induktor – dawna nazwa inicjatora reakcji;
induktor – organizator zarodka.

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Induktosyn

Induktosyn - przetwornik przystosowany do bezpośredniego pomiaru przesunięć linowych.

rzeka w Chinach, Indiach i Pakistanie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hydrol. rzeka w Azji przepływająca przez Chiny, Indie i Pakistan;

(1.2) geogr. wieś w Kanadzie na wschód od Calgary

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) obywatel Indii

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Induska

przestarzale: obywatelka Indii; Hinduska

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) obywatelka Indii

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Indusowy

przymiotnik relacyjny

związany z przemysłem, dotyczący uprzemysłowienia; przemysłowy

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z industrializacją, dotyczący industrializacji

(1.2) związany z industrializmem, dotyczący industrializmu

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

dawniej: cudzoziemiec, który otrzymał prawa i przywileje szlachcica polskiego

Źródła:

SJP.pl

Indygenat

uznanie obcego szlachectwa

rzeka w Azji

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. rzeka w azjatyckiej części Rosji;

Indygirka (ros. Индиги́рка, "Indigirka") – rzeka w Jakucji w Federacji Rosyjskiej. Ma 1726 km długości i dorzecze o powierzchni ponad 360 000 km². Uchodzi do Morza Wschodniosyberyjskiego. Średni roczny przepływ u ujścia 1810 m³/s (min. 3 m³/s; max. 11500 m³/s).

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Indygirski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Indygirką, dotyczący Indygirki

Źródła:

Wiktionary

Indygo

1. niebieski barwnik otrzymywany dawniej z liści indygowca farbierskiego; indygotyna, błękit indygowy;
2. roślina z rodziny bobowatych (motylkowatych), występująca w wielu gatunkach w strefie międzyzwrotnikowej obu półkul; indygowiec, indycht

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) chem. ciemnoniebieski barwnik kadziowy

(1.2) kolor ciemnobłękitny

(1.3) bot. roślina, z której otrzymywano barwnik o tej samej nazwie

przymiotnik jakościowy

(2.1) książk. ciemnobłękitny

niebieski barwnik syntetyczny

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. związek organiczny, sulfonowa pochodna indyga, niebieski barwnik syntetyczny, stosowany w medycynie, przemyśle barwników i jako odczynnik chemiczny;

Indygokarmin, indygotyna – organiczny związek chemiczny, disulfonowa pochodna indyga, niebieski barwnik syntetyczny, wskaźnik pH i wskaźnik redoks. Stosowany jest w medycynie, przemyśle barwników (między innymi jako barwnik spożywczy o numerze E132) i jako odczynnik chemiczny.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Indygolit

Patrz:indyjski

Źródła:

SJP.pl

Indyk

ptak hodowany dla mięsa i piór

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ornit. nazwa systematyczna|Meleagris|ref=Meleagris gallopavo., duży hodowlany ptak grzebiący z rodziny kurowatych;

(1.2) pot. samiec indyka (1.1)

(1.3) spoż. tusza indyka (1.1) do celów spożywczych

(1.4) kulin. potrawa z indyka (1.3)

(1.5) pot. gra niezależnej produkcji

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) daw. środ. polit. narodowiec

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Indyk – gatunek ptaka
Indyk – sztuka Sławomira Mrożka

Indykan

1. organiczny związek chemiczny z grupy estrów;
2. organiczny związek chemiczny z grupy glikozydów

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Indykan – siarczan 3-indoksylu (CAS 487-94-5, PubChem 10258)
Indykan – glikozyd 3-indoksylu (CAS 1328-73-0, PubChem 441564)

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Indykator

1. przyrząd do pomiaru i zapisu zmian ciśnienia panującego w jakimś urządzeniu;
2. związek chemiczny, który przez zmianę zabarwienia umożliwia ocenę odczynu roztworu; wskaźnik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. war. zob. wskaźnik.

(1.2) techn. przyrząd pomiarowy

(1.3) rzad. oznaka czego

(1.4) mat. funkcja

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

indykator (chemia) – chemiczna nazwa wskaźnika
indykator (matematyka) – inna nazwa funkcji charakterystycznej zbioru
indykator (urządzenie) – urządzenie mierzące i zapisujące przebieg zmian ciśnienia w czasie

SJP.pl
Wiktionary

Indywidualista

osoba działająca samodzielnie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek niezależny i przekorny, mający poczucie odrębności osobistej, niechętnie podporządkowujący się, działający samodzielnie

(1.2) filoz. socjol. zwolennik indywidualizmu

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Indywidualistka

kobieta działająca samodzielnie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta niezależna i przekorna, mająca poczucie odrębności osobistej, niechętnie podporządkowująca się, działająca samodzielnie

(1.2) filoz. socjol. zwolenniczka indywidualizmu

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Indywidualistyczny

Wiktionary

1. stałe i zmienne indywiduowe - w logice predykatów: nazwy rzeczy lub ich klas;
2. modelowanie indywiduowe - formalna metoda modelowania w zagadnieniach sztucznej inteligencji

Źródła:

SJP.pl

Indywiduum

człowiek niesympatyczny, arogancki, zadufany

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) poszczególny, pojedynczy człowiek

(1.2) osoba bliżej nieznana, zwykle podejrzana lub niepewna

(1.3) chem. określony pierwiastek, związek chemiczny lub cząstka chemiczna;

Przedmiot jednostkowy, indywiduum – każdy przedmiot, który nie jest zbiorem przedmiotów w sensie logicznym (choć może i musi być zbiorem przedmiotów w sensie mereologicznym).

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Indziej

dawniej: na inne miejsce, w inne miejsce

składnik kilku przysłówków złożonych miejsca i czasu

1. bierność;
2. w fizyce: zdolność ciała do zachowania swego stanu ruchu podczas równoważenia się sił działających na to ciało; bezwładność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bierne poddawanie się, niechęć do czynu, brak woli podjęcia własnej inicjatywy

(1.2) fiz. zob. bezwładność.

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

inercja: Bezwładność
- Inercja statku
- Człon inercyjny (automatyka)
inercja: Bierność, Bezwład
- Inercja myślenia zobacz: Myślenie
Inercja gospodarki
Układ inercjalny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inercjalny

przymiotnik od: inercja; inercyjny

przymiotnik

(1.1) książk. charakteryzujący się biernością i niechęcią do aktywności

(1.2) fiz. charakteryzujący się bezwładnością

Źródła:

imię żeńskie

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

wariant Ines, hiszpańskiego odpowiednika imienia Agnieszka
Inez – miasto w stanie Kentucky, w hrabstwie Martin
Inez – jednostka osadnicza w stanie Teksas, w hrabstwie Victoria

Prawo rzymskie znało różne przyczyny zaistnienia, infamia mogła dotykać automatycznie ( infamia immediata, tj. bezpośrednia) z powodu wykonywanego zajęcia (np. jeśli wolny człowiek został gladiatorem lub aktorem) czy za złe prowadzenie (np. zawarcie nowego małżeństwa bez rozwiązania poprzedniego). Mogła być też wynikiem skazania w procesie pozwanego z tytułu powództwa zniesławiającego (infamia mediata, tj. pośrednia).

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Infamis

dawniej: osoba skazana na infamię

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ktoś niegodziwy, bez czci, wykluczony ze społeczeństwa

(1.2) daw. praw. ktoś skazany na infamię

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Infant

tytuł przyznawany dzieciom rodziny królewskiej w Hiszpanii i Portugalii

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hist. tytuł przysługujący dzieciom rodziny królewskiej w Hiszpanii i Portugalii;

(1.3) cecha tego, co infantylne

Infantylizm ( infantilis „dziecinny”) – zaburzenie rozwojowe w medycynie.

Na poziomie "somatycznym" przyczyną infantylizmu jest wywołana np. chorobą genetyczną niedoczynność przysadki w okresie dzieciństwa i idące za tym niedobór hormonu wzrostu oraz wtórna niedoczynność gruczołów płciowych. Zarówno u osobników dorosłych jak i młodocianych infantylizm objawia się dziecięcymi proporcjami ciała, niskim wzrostem, brakiem oznak dojrzewania płciowego.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Infantylizować

czynić dziecinnym

Źródła:

SJP.pl

Infantylnie

przysłówek

(1.1) w sposób infantylny

Źródła:

Wiktionary

Infantylniej

SJP.pl
Wiktionary

Infekowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|infekować.

Źródła:

Wiktionary

Infekować

powodować przedostanie się do organizmu drobnoustrojów chorobotwórczych; zarażać

czasownik przechodni niedokonany (dk. zainfekować)

(1.1) med. wywoływać infekcję

czasownik zwrotny niedokonany infekować się (dk. zainfekować się)

(2.1) med. ulegać infekcji

(2.2) med. przenosić infekcję między sobą

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Infeld

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Emily Infeld (ur. 1990) – amerykańska lekkoatletka specjalizująca się w biegach długodystansowych oraz średniodystansowych,
Eryk Infeld (1940–2019) – polski fizyk, profesor nauk fizycznych,
Leopold Infeld (1898–1968) – polski fizyk teoretyk, autor prac z ogólnej teorii względności, teorii pola i elektrodynamiki
Felicja Stendigowa de domo Infeld (1895–1945) – polska dziennikarka, eseistka, feministka i socjolożka

Źródła:

Wikipedia

Inferencja

związek miedzy dwoma twierdzeniami jakiejś teorii polegający na tym, że jedno twierdzenie daje się wyprowadzić z drugiego; wynikanie inferencyjne; wnioskowanie

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Inferencja – pojęcie związane ze statycznymi językami programowania.
Inferencja – pojęcie oznaczające generowanie wyniku modeli statystycznych oraz AI.
Inferencja – rodzaj indukcyjnego uczenia się.

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) książk. piekło

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Inferno – pierwsza część Boskiej komedii autorstwa Dantego Alighieriego
Inferno – powieść Dana Browna, część serii o Robercie Langdonie
Inferno – powieść Larry’ego Nivena i Jerry’ego Pournelle’a, nominowana do Hugo
Inferno – film Daria Argento z 1980
Inferno – film Wiktora Grodeckiego z 2000
Inferno – film Rona Howarda z 2016
Inferno – film telewizyjny Macieja Pieprzycy z 2001
Inferno – film telewizyjny w reżyserii Ellen von Unwerth
Inferno – film dokumentalny Wernera Herzoga z 2016
Inferno – album zespołu Entombed
Inferno – album zespołu Motörhead
Inferno – album zespołu Lacrimosa

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Infeudacja

w średniowieczu: nadanie lenna, prawa do ziemi

Źródła:

SJP.pl

Infibulacja

zabiegi mechaniczne na genitaliach mające na celu uniemożliwienie spółkowania; stosowane do dziś w niektórych krajach afrykańskich

Infibulacja (z in „w” i "fibula") – rytualne usunięcie zewnętrznych żeńskich narządów płciowych oraz zaszycie sromu, które jest praktykowane głównie w północno-wschodniej Afryce, w szczególności w Dżibuti, Erytrei, Etiopii, Somalii i Sudanie. Zazwyczaj wykonywane bez zasad zachowania aseptyki, bez znieczulenia i na osobie przed osiągnięciem okresu dojrzewania. Celem jest odebranie kobiecie możliwości doznawania przyjemności seksualnych i zapewnienie jej wierności wobec męża.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Infiks

element fonetyczny w rdzeniu wyrazu, będący wykładnikiem określonej formy gramatycznej; wrostek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gram. cząstka słowotwórcza występująca w rdzeniu, wrostek;

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Infiksacja

tworzenie wyrazów pochodnych lub form fleksyjnych przez dodawanie infiksów do wnętrza rdzenia wyrazów podstawowych

Źródła:

SJP.pl

Infiksowy

→ infiks

Patrz:infiks

Źródła:

SJP.pl

Infiltracja

1. przenikanie substancji płynnej lub gazowej przez pory i kanaliki substancji stałej; wnikanie, wsiąkanie, przesiąkanie, przesączanie się;
2. przenikanie obcych ludzi, wpływów lub ideologii do jakiegoś środowiska;
3. w medycynie: przesączanie się płynów organicznych (krwi, osocza itp.) do tkanek ciała; naciekanie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przesączanie się, przenikanie cieczy lub gazu przez kanaliki i pory jakiegoś ciała stałego

(1.2) trudno zauważalne przedostawanie się, przenikanie do środowiska obcych wpływów, oddziaływań

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

infiltracja (geologia) – grawitacyjne przemieszczanie wód powierzchniowych oraz opadowych w głąb skorupy ziemskiej,
infiltracja – naciek, pojęcie medyczne,
infiltracja (wywiad),
Infiltracja (ang. The Departed) – film produkcji amerykańskiej w reżyserii Martina Scorsese z roku 2006,
Infiltracja (hebr. Hitganvut Yehidim) – film produkcji izraelskiej w reżyserii Dovera Koshashvilia z roku 2010.

Infiltratorka

→ infiltrator

Patrz:infiltrator

Źródła:

SJP.pl

Infiltrować

1. o substancjach płynnych lub gazowych: przenikać, przesiąkać; wsiąkać, wnikać;
2. zwykle w odniesieniu do wpływów zewnętrznych, obcej ideologii: niepostrzeżenie przenikać, przedostawać się gdzieś, oddziaływać na coś lub na kogoś, wywołując często negatywne zmiany;
3. o wodzie: przenosić rozpuszczone w niej substancje mineralne

czasownik przechodni niedokonany (dk. zinfiltrować)

(1.1) polit. wojsk. potajemnie wnikać do wrogiej organizacji lub środowiska w celu zdobycia informacji lub wpływu

(1.2) biol. med. wnikać w tkankę lub organ

(1.3) fiz. przenikać w głąb materiału

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Infima

najniższa klasa w dawnych szkołach w Polsce

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. najniższa, początkowa klasa w szkole

Infima – najniższa klasa w szkołach dawnych polskich, dzielona zwykle na dwie: infimę minorum (niższą) i infimę maiorum (wyższą), w obydwu uczono głównie gramatyki łacińskiej, a mianowicie zgodności przymiotników z rzeczownikami i przypadkowania imion z trybami i czasami słów. Utarte było wyrażenie „żaczek z infimy", czyli początkujący uczeń, gregorianek.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Infimum

w matematyce: dolny kres zbioru liczb

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) mat. największa liczba taka, że wszystkie elementy danego zbioru są od niej większe lub równe

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. zob. infirmeria.

Źródła:

Wiktionary

Infirmarium

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) daw. zob. infirmeria.

Źródła:

Wiktionary

Infirmariusz

1. przestarzałe: osoba chorowita, wątłego zdrowia;
2. przestarzałe: osoba opiekująca się chorym; pielęgniarz

Źródła:

SJP.pl

Infirmer

dawniej: zakonnik sprawujący opiekę nad chorymi w infirmerii (izbie chorych); infirmier

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pielęgniarz w wojskowej lub klasztornej infirmerii

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Infirmeria

dawniej: izba chorych w szkołach, klasztorach, wojsku

rzeczownik, rodzaj żeński

SJP.pl

Inflacja

1. w ekonomii: wzrost średniego poziomu cen dóbr i usług w pewnym czasie, odzwierciedlający ubytek siły nabywczej pieniądza;
2. w kosmologii: faza błyskawicznej ekspansji wczesnego wszechświata

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ekon. postępujący spadek wartości pieniądza prowadzący do wzrostu cen;

Inflacja (łac. "inflatio" – nadęcie) – proces trwałego wzrostu ogólnego poziomu cen w gospodarce. Skutkiem tego procesu jest spadek siły nabywczej pieniądza krajowego. Zjawiskiem przeciwnym do inflacji jest deflacja – ma ona miejsce gdy poziom cen spada (wartość inflacji jest ujemna).

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inflacjogenny

powodujący inflację

przymiotnik

(1.1) generujący inflację

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inflacyjny

→ inflacja

Infoholizm

uzależnienie od zdobywania nowych danych i informacji, głównie z internetu; dataholizm

Źródła:

SJP.pl

Infokiosk

Źródła:

SJP.pl

Informacja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) poinformowanie o czymś, zakomunikowanie

(1.2) miejsce, w którym udziela się wiadomości z określonej dziedziny

(1.3) inform. dane przesyłane bądź przetwarzane

Informacja (łac. "informatio" – przedstawienie, wizerunek; informare – kształtować, przedstawiać) – termin interdyscyplinarny, definiowany różnie w różnych dziedzinach nauki; najogólniej – właściwość pewnych obiektów, relacja między elementami zbiorów pewnych obiektów, której istotą jest zmniejszanie niepewności (nieokreśloności).

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Informacjochłonny

wymagający do działania wielu informacji

Źródła:

SJP.pl

Informacyjność

→ informacyjny

(2.1) broszura zawierająca informacje

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

osobowe źródło informacji
informator (językoznawstwo)
Informator (film)
informator – publikacja udzielająca informacji na jakiś temat

rzeczownik, rodzaj żeński

SJP.pl
Wiktionary

Informatyk

osoba zajmująca się zawodowo informatyką

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek zajmujący się zawodowo informatyką

Informatyk ( Informatiker, computing professional) – osoba wykonująca jeden z zawodów informatycznych, prowadząca badania naukowe w dziedzinie informatyki lub nauczająca informatyki.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Informatyka

gałąź nauki i techniki zajmująca się teorią i technologią przetwarzania informacji

rzeczownik, rodzaj żeński

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|informować.

Źródła:

Wiktionary

Informować

udzielać informacji, powiadamiać o czymś; podawać do wiadomości, objaśniać

przedrostek

SJP.pl
Wiktionary

Infradźwiękowy

→ infradźwięk

Patrz:infradźwięk

Źródła:

SJP.pl

Infragromada

kategoria pomocnicza dla gromady w systematyce roślin lub zwierząt

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) syst. kategoria pomocnicza w systematyce niższa od gromady i podgromady;

Źródła:

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) anat. nazwa kilku organów, struktur anatomicznych roślin i zwierząt, mających lejkowaty kształt

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Infundibulum – rodzaj ślimaków z rodziny Trochidae
infundibulum – w anatomii zwierząt i roślin ogólne określenie struktur o lejkowatym kształcie
infundibulum (hydorecjum) – część ciała stułbiopławów
infundibulum – zewnętrzna jamka w przyssawce głowonogów
infundibulum – syfon głowonogów
infundibulum – część genitaliów samic biedronek
infundibulum (stożek tętniczy) – część układu krwionośnego kręgowców
infundibulum (część mieszka włosowego) – lejek lub rurka w skórze kręgowców
infundibulum (lejek) – część międzymózgowia kręgowców
infundibulum (miedniczka nerkowa) – część moczowodu kręgowców
infundibulum (lejek) – część jajowodu kręgowców
infundibulum – lejkowata część zęba niektórych ssaków

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Infundybuła

Infuła

1. nakrycie głowy biskupów lub książąt wschodnich; mitra;
2. przenośnie: godność biskupa;
3. w starożytnym Rzymie: opaska symbolizująca władzę

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rel. liturgiczne nakrycie głowy biskupów, infułatów i opatów

(1.2) rel. przen. godność biskupa

(1.3) pot. przest. infułat, biskup

(1.4) hist. opaska symbolizująca władzę lub godność w starożytnym Rzymie

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

piestrzenica infułowata - gatunek grzybów z rodziny krążkownicowatych

Źródła:

SJP.pl

Inga

imię żeńskie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

Inga – imię żeńskie pochodzenia germańskiego.

Wywodzi się od zdrobnienia grupy imion, także męskich, znanych w kulturach germańskich i skandynawskich rozpoczynających się od "Ing-", imienia jednego z normandzkich bóstw.

W 2026 roku w rejestrze PESEL, wśród publicznie dostępnych danych dotyczących osób żyjących, wykazanych zostało 8178 kobiet z pierwszym imieniem Inga.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ingarden

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Roman Kajetan Ingarden (1852–1926) – polski hydrolog, ojciec Romana Witolda Ingardena
Roman Witold Ingarden (1893–1970) – polski filozof
Roman Stanisław Ingarden (1920–2011) – polski fizyk, syn Romana Witolda Ingardena
Jerzy Kazimierz Ingarden (1921–1949) – polski pilot RAF, żołnierz armii Andersa, syn Romana Witolda Ingardena
Marta Ingarden (1921–2009) – polska architekt, żona Janusza Ingardena
Janusz Ingarden (1923–2005) – polski architekt, syn Romana Witolda Ingardena
Krzysztof Ingarden (ur. 1957) – polski architekt, syn Romana Stanisława Ingardena

Źródła:

Wikipedia

Ingeborga

imię żeńskie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) imię|polski|ż.;

Ingeborga – imię żeńskie pochodzenia germańskiego. Wywodzi się od złożenia słów "Ing" – imię jednego z nordyckich bogów i "borg" oznaczającego „forteca”, „twierdza”.

W styczniu 2024 r. w rejestrze PESEL, wśród publicznie dostępnych danych dotyczących osób żyjących, wykazano 726 kobiet o imieniu Ingeborga i 142 kobiety o imieniu Ingeborg, nadanym jako imię pierwsze.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ingenium

wrodzone zdolności i predyspozycje artysty; talent

Źródła:

SJP.pl

Ingerencja

1. mieszanie się do czegoś, wtrącanie się w cudze sprawy;
2. naruszanie jakiegoś stanu przez czynniki zewnętrzne; wpływanie na coś

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) wpływ na coś, mieszanie się do jakiejś sprawy, interweniowanie, wtrącanie się

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ingerencyjny

→ ingerencja

Patrz:ingerencja

Inglot

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Jacek Inglot (ur. 1962) – polski pisarz fantastyczny
Jan Inglot (1906-1994) – polski chemik
Dominic Inglot (ur. 1986) – brytyjski tenisista
Mieczysław Inglot (1931-2019) – polski historyk literatury, profesor nauk humanistycznych, badacz literatury romantyzmu
Robert Inglot (ur. 1958) – polski aktor telewizyjny i filmowy
Stefan Inglot (1902-1994) – polski historyk
Wincenty Inglot (1889-1960) – polski polityk
Wojciech Inglot (1955-2013) – polski przedsiębiorca, założyciel firmy Inglot
Inglot – polskie przedsiębiorstwo kosmetyczne o globalnym zasięgu

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ingmar

imię męskie

Źródła:

SJP.pl

Ingoda

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

postępowanie zmierzające do wywołania pozytywnego nastawienia jakiejś osoby

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) książk. celowe działanie, które ma na celu uzyskanie dla siebie czyjejś przychylności

Ingracjacja ("wkradanie się w cudze łaski") – technika manipulacji, działanie mające na celu zdobycie sympatii (wytworzenie pozytywnej postawy).

Istota tego zachowania sprowadza się do stworzenia pozytywnego obrazu własnej osoby u drugiego człowieka oraz zastosowania różnego typu technik mających na celu uzyskanie sympatii do siebie oraz próby wymuszenia uznania wszystkich walorów. Zaprzyjaźnienie się ma charakter czysto instrumentalny, i jednocześnie jest narzędziem uzyskania wpływu.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ingracjacyjny

Ingres

uroczysty wjazd, uroczyste objęcie władzy lub urzędu przez nowo mianowanego biskupa

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) kośc. uroczyste objęcie władzy w diecezji przez biskupa, dotyczy także nowoobranych papieży

(1.2) hist. w I Rzeczypostpolitej: uroczyste objęcie władzy przez starostów albo wojewodów

(1.3) druk. główka artykułu

Ingres ( ingressus „wejście” od ingredi „wejść”) – uroczyste objęcie władzy przez biskupa ordynariusza nad diecezją.

W Kościele katolickim nowemu biskupowi hołd ("homagium") składają biskupi pomocniczy, księża, zakonnicy i wierni świeccy. Kościół katolicki zaleca, aby odbywała się wtedy uroczysta procesja do kościoła katedralnego z udziałem duchownych i wiernych.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ingresja

lokalne zalanie lądu przez morze

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ingresowy

→ ingres

Patrz:ingres

Źródła:

SJP.pl

Ingresyjny

dotyczący ingresji (lokalnego zalania lądu przez morze)

Źródła:

SJP.pl

Ingria

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. kraina historyczna leżąca nad brzegiem Zatoki Fińskiej, na południe od Karelii a na wschód od Estonii, obecnie w granicach administracyjnych Rosji;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Ingria – kraina nad Zatoką Fińską
Ingria – miejscowość i gmina we Włoszech, w regionie Piemont, w prowincji Turyn.
Ingria – państwo istniejące w latach 1919-1920

(1.1) związany z Ingrią, dotyczący Ingrii

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język ingryjski;

Źródła:

Wiktionary

Ingulec

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hydron. rzeka na południu Ukrainy, prawy dopływ Dniepru;

Ingulec ( Інгулець "Inhułeć", Малий Інгул "Małyj Inhuł") – rzeka na południu Ukrainy, prawy dopływ Dniepru.

Bierze początek na Wyżynie Naddnieprzańskiej. Długość rzeki to 549 km (żeglowna na długości 109 km), powierzchnia dorzecza 13 700 km².

Głównymi dopływami są: Saksahań, Wysuń, Żowta.

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Inguri

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. hydron. rzeka w Gruzji, płynąca przez Swanetię i Nizinę Kolchidzką, uchodzi do Morza Czarnego;

Inguri (gruz. ენგური - Enguri; abch. Егры - Egry; ros. Ингури - Inguri) – rzeka na Kaukazie Zachodnim.

Zaczyna się w Gruzji kilkoma spływami z lodowców Pasma Głównego Wielkiego Kaukazu takimi jak Lechziri, Caneri czy Adiszi. W biegu górnym płynie przez Swanetię, w biegu dolnym zaś przez Nizinę Kolchidzką. W biegu dolnym stanowi granicę pomiędzy gruzińskim regionem Megrelia i Górna Swanetia a separatystyczną Abchazją. Uchodzi do Morza Czarnego.

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Inguski

dotyczący Inguszów, związany z Inguszami, właściwy Inguszom

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Inguszami, dotyczący Inguszów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) jęz. język inguski;

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inguskojęzyczny

przymiotnik

(1.1) taki, który posługuje się językiem inguskim

(1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem inguskim

(1.3) spisany, stworzony w języku inguskim

Źródła:

Wiktionary

Ingusz

mieszkaniec Inguszetii

Źródła:

SJP.pl

Inguszecki

→ Inguszetia; inguszetyjski

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z Inguszetią, dotyczący Inguszetii

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inguszetia

rosyjska republika na Kaukazie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. autonomiczna republika, wchodząca w skład Federacji Rosyjskiej;

Inguszetia ( Ингушетия, Гӏалгӏайче), Republika Inguszetii (ros. Респу́блика Ингуше́тия, ing. ГIалгIай Мохк, "Ghalghaj Mochk") – republika wchodząca w skład Federacji Rosyjskiej, położona na północny Kaukazu. W ramach federacji Inguszetia graniczy z Osetią Północną oraz Czeczenią, ma także zewnętrzną granicę z gruzińskim regionem Mccheta-Mtianetii (gminy Kazbegi i Duszeti).

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inguszetyjski

→ Inguszetia; inguszecki

Źródła:

SJP.pl

Inguszka

mieszkanka Inguszetii

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) członkini narodu Inguszów

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inguł

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. hydron. rzeka na Ukrainie, lewy dopływ Bohu;

Inguł ( Інгул "Inhuł") – rzeka na Ukrainie, lewy dopływ Bohu.

Płynie przez obwód kirowogradzki i mikołajowski. Długość rzeki 354 km, powierzchnia dorzecza – 9890 km².

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

1. urządzenie do rozpylania płynów lub proszków przeznaczonych do wdychania, zwykle w celach leczniczych;
2. inhalator tlenowy - urządzenie pokładowe samolotów umożliwiające załodze oddychanie tlenem z butli

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) med. sprzęt służący do inhalacji i terapii dróg oddechowych;

Inhalator, nebulizator – wyrób medyczny przeznaczony do inhalacji, terapii górnych i dolnych dróg oddechowych.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inhalatorek

zdrobnienie od: inhalator

Źródła:

SJP.pl

Inhalatorium

w chemii, biologii: związek chemiczny powodujący zahamowanie bądź spowolnienie reakcji chemicznej albo działanie enzymu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) chem. substancja zwalniająca lub hamująca reakcję chemiczną;

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inhibitorowy

związany z inhibitorem

Źródła:

SJP.pl

Inhibitory

forma rzeczownika.

(1.1) M., B. i W. lm. od inhibitor

Źródła:

Wiktionary

Inhumacja

pogrzebanie zwłok

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) książk. pogrzebanie zmarłego w ziemi

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inhumacyjny

→ inhumacja

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z inhumacją, dotyczący inhumacji

Patrz:inhumacja

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inia

1. delfin słodkowodny z dorzecza Amazonki;
2. punkt, według którego dokonuje się pomiaru ludzkiej czaszki

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Inia amazońska (Inia geoffrensis) – gatunek ssaka z rodziny iniowatych (Iniidae)
Inia araguaiaensis – gatunek ssaka z rodziny iniowatych (Iniidae)
Inia (rodzaj)
Iniowate (Inidae)
Inia – rzeka w Rosji, dopływ Obu
Inia – wieś w Republice Cypryjskiej

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Inicjacja

1. zapoczątkowanie lub rozpoczęcie się czegoś
2. przyjęcie nowego członka do jakiegoś tajnego stowarzyszenia, bractwa, sekty; wtajemniczenie;
3. osiąganie nowych etapów i wtajemniczeń w procesie stawania się dorosłym;
4. w niektórych kulturach: obrzędy towarzyszące osiąganiu takich etapów, przyjmowaniu do społeczności dorosłych

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rozpoczęcie czynności, procesu działania

(1.2) ceremonia przyjęcia nowego członka

(1.3) wtajemniczenie w coś, zaznajomienie się z czymś nowym, zapoznanie się

w informatyce: nadawać początkowe wartości; inicjować

czasownik przechodni

(1.1) nadawać czemuś stan początkowy; rozpoczynać coś

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inicjalność

→ inicjalny

Patrz:inicjalny

Źródła:

SJP.pl

Inicjalny

1. początkowy, umieszczony na początku;
2. komórki inicjalne - w botanice: komórki wierzchołkowe stożka wzrostu;
3. akcent inicjalny - w językoznawstwie: akcent na pierwszej sylabie wyrazu;
4. gleby inicjalne - w geologii: gleby zaczynające się kształtować

Źródła:

SJP.pl

Inicjator

osoba występująca z inicjatywą; projektodawca

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) książk. osoba występująca z inicjatywą, inicjująca coś, dająca czemuś początek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) chem. czynnik konieczny do zapoczątkowania niektórych reakcji chemicznych, głównie reakcji polimeryzacji

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Inicjator ustawodawczy – to instytucja, osoba lub grupa osób, która tworzy projekt ustawy i zgłasza go pod obrady Sejmu.
Inicjator postępowania – to instytucja, osoba lub grupa osób, która zapoczątkowała pewne postępowanie prawne - np: zgłosiła wniosek do prokuratury lub sądu.
Inicjator chemiczny – to czynnik fizyczny lub związek chemiczny uruchamiający zajście reakcji chemicznej
Inicjator wybuchu – materiał wybuchowy zdolny do szybkiej eksplozji pod wpływem czynnika fizycznego - stosowany w detonatorach i spłonkach.
Inicjacja

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inicjatorka

kobieta występująca z inicjatywą; projektodawczyni

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta występująca z inicjatywą, inicjująca coś, dająca czemuś początek

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inicjatywa

1. impuls do działania; bodziec;
2. samodzielność i aktywność w działaniu; inicjatywność, przedsiębiorczość, zaradność;
3. realizacja projektu lub pomysłu; działalność;
4. pierwszeństwo w czymś; prymat

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) propozycja zrealizowania określonych działań

(1.2) skłonność do samodzielnego inicjowania działań

(1.3) w grach: pierwszeństwo dające przewagę

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

inicjatywa (w stosunku do jednostki) – zaangażowanie, celowe działanie
inicjatywa – przedsięwzięcie, projekt, plan, pomysł lub skupiony wokół nich ruch społeczności
inicjatywa przełożonego
inicjatywa ustawodawcza
inicjatywa ludowa
inicjatywa – termin stosowany w grach fabularnych
Inicjatywa 3/4
Inicjatywa DHARMA
Inicjatywa dla Katalonii - Zieloni
Inicjatywa dla Polski
Inicjatywa Pracownicza
Inicjatywa RP

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inicjatywność

samodzielność i aktywność w działaniu; inicjatywa, przedsiębiorczość, zaradność

Źródła:

SJP.pl

Inicjatywny

1. rozpoczynający jakieś działanie; inicjujący, założycielski;
2. pobudzający do działania; inspiracyjny, inspiratorski

przymiotnik

(1.1) związany z inicjatywą

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inicjał

litera rozpoczynająca rozdział lub partię tekstu, wyróżniająca się wielkością, kształtem lub ozdobami

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) duża, zwykle ozdobna litera rozpoczynająca akapit tekstu

Inicjał (śrdw.-łac. "initiale" od łac. "initium", początek). Można go zdefiniować jako:

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inicjałowy

związany z inicjałem

Źródła:

SJP.pl

Inicjały

litera rozpoczynająca rozdział lub partię tekstu, wyróżniająca się wielkością, kształtem lub ozdobami

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) pierwsze litery imienia lub imion i nazwiska

forma rzeczownika.

(2.1) lm. M. zob. inicjał.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inicjodawca

osoba lub instytucja występująca z inicjatywą realizacji jakiegoś pomysłu, wykonania jakiegoś projektu

Źródła:

SJP.pl

Inicjować

dawać początek czemuś, zapoczątkowywać; występować z inicjatywą, dawać pomysł

czasownik przechodni niedokonany (dk. zainicjować)

(1.1) dawać czemuś początek

(1.2) występować z inicjatywą, pomysłem

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Iniekcja

1. wstrzyknięcie, zastrzyk;
2. odwzorowanie różnowartościowe

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. zastrzyk

(1.2) mat. funkcja różnowartościowa;

(1.3) techn. wtłaczanie lub wstrzyknięcie cieczy lub gazów

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

zastrzyk w medycynie
funkcja różnowartościowa w matematyce

tytuł władcy Inków

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) spoż. polska kawa zbożowa instant popularna od PRL-u, produkowana w Skawinie;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Inka – władca imperium Inków
Inka – marka kawy zbożowej
Inka – osada w powiecie stargardzkim
Inka – zdrobnienie od imion kończących się na -ina, takich jak Halina, Paulina. Także fryzyjski i fiński odpowiednik Ingi
- Inka Dowlasz
- Inka Słodkowska
- Inka Sobolewska (Grynszpan)
- Inka Friedrich
- Inka Parei
- Inka Christie
Inka – pseudonim Danuty Siedzikówny, a także
- Alicji Solskiej-Jaroszewicz

Inkantacyjny

→ inkantacja

Patrz:inkantacja

Źródła:

SJP.pl

Inkantować

wymawiać lub wyśpiewywać obrzędowe zaklęcia albo modły

Źródła:

SJP.pl

Inkarceracja

pozbawienie wolności; uwięzienie

rzeczownik, rodzaj żeński

przypisać (przypisywać) duchownego do konkretnej diecezji lub zgromadzenia zakonnego

Źródła:

SJP.pl

Inkarnacja

1. wcielenie;
2. w hinduizmie: ziemskie stadium istnienia duszy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rel. wcielenie bóstwa w osobę ludzką;

(1.2) rzad. barwa skóry człowieka

Inkarnacja (z łac.: "incarnatio"; od "incarnare", gdzie "caro" – ciało, mięso) – w religiach dharmicznych jest to jedno z wcieleń przyjmowanych przez żywą istotę (duszę) w cyklu samsary; w chrześcijaństwie – zgodnie z wyznaniem wiary – akt dotyczący jedynie boga Jahwe i jego syna Jezusa.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inkarnacyjny

→ inkarnacja

Patrz:inkarnacja

Źródła:

SJP.pl

Inkarnat

dawniej o kolorze bladoróżowym

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) daw. kolor bladoróżowy

Inkarnat, karnacja, barwa cielista ( incarnat - mocno czerwony; incarnato; carnis, caro - mięso)

→ inkasent

Patrz:inkasent

Źródła:

SJP.pl

Inkasent

osoba pośrednicząca przy poborze podatków

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pracownik zajmujący się pobieraniem od płatników należności w ich miejscu zamieszkania;

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inkasentka

→ inkasent

Patrz:inkasent

Źródła:

SJP.pl

Inkaska

przymiotnik od: Inka, Inkas

Źródła:

SJP.pl

Inkaski

przymiotnik od: Inka, Inkas

przymiotnik

(1.1) związany z Inkami, dotyczący Inków, ich kultury, sztuki

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inkaso

1. podejmowanie pieniędzy z tytułu weksli, czeków, rachunków itp.;
2. forma rozliczeń bezgotówkowych dokonywanych za pośrednictwem banku

rzeczownik, rodzaj nijaki

SJP.pl
Wiktionary

Inkasowy

przymiotnik od: inkaso

Źródła:

SJP.pl

Inkastelacja

nadanie budowli charakteru obronnego

Inkastelacja – nadanie budowli, która ze swojej natury nie jest obiektem obronnym, charakteru obronnego. Inkastelacja może być pierwotna, gdy charakter obronny nadano podczas wznoszenia, lub wtórna, gdy budowlę przystosowano do tego celu później.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Inkaust

dawniej: atrament

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) przest. atrament

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inkauścik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od inkaust

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) fiz. nachylenie, kąt nachylenia

(1.2) upodobanie, skłonność

Inklinacja (nachylenie) – jeden z elementów orbity. Określa kąt pomiędzy płaszczyzną orbity a płaszczyzną odniesienia. W astronomii gwiazdowej przez nachylenie rozumie się także kąt, jaki tworzy linia widzenia na gwiazdę z jej osią obrotu, albo z osią prostopadłą do płaszczyzny jej orbity, w przypadku gwiazd podwójnych i wielokrotnych.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inklinacyjny

dotyczący inklinacji

Źródła:

SJP.pl

Inklinator

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

inklinator (przyrząd) – przyrząd do pomiaru inklinacji magnetycznej
inklinator (dźwig) – dźwig pochyły

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) coś włączonego lub wbudowanego w całość

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

inkluzja (wrostek) – ciało obce znajdujące się w minerale
- Inkluzje organiczne w bursztynie
inkluzja – w matematyce: relacja zawierania się zbiorów
inkluzja społeczna – w socjologii
inkluzja polityczna – w politologii
inkluzje, wtręty komórkowe – struktury występujące w komórkach

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inkluzyjność

otwartość na różnorodność i włączanie różnych grup osób; inkluzywność

Źródła:

SJP.pl

Inkluzyjny

→ inkluzja

Patrz:inkluzja

Źródła:

SJP.pl

Inkluzywizm

1. nurt religijny, zgodnie z którym zbawienie mogą osiągnąć nie tylko wyznawcy chrześcijaństwa, ale także wyznawcy religii pozachrześcijańskich;
2. rzadko: łączenie w całość sprzecznych poglądów religijnych, społecznych, filozoficznych itp.; synkretyzm

Źródła:

SJP.pl

Inkluzywność

→ inkluzywny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) sposób zachowania, który przeciwstawia się tworzeniu zamkniętych grup społecznych, których istnienie jest przejawem dyskryminacji ludzi ze względu na ich pochodzenie, płeć, orientację seksualną czy kolor skóry

Patrz:inkluzywny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inkluzywny

1. dostępny dla każdego;
2. obejmujący całość zbioru lub obszaru

przymiotnik jakościowy

(1.1) taki, który poszerza i obejmuje całość pewnego zbioru

(1.2) powszechny i dostępny, przeznaczony dla każdego

(1.3) przeciwstawiający się tworzeniu zamkniętych grup społecznych, których istnienie jest przejawem dyskryminacji ludzi ze względu na ich pochodzenie, płeć, orientację seksualną czy kolor skóry

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inkoherencja

1. brak spójności, niespoistość;
2. w psychologii: zaburzenie w mowie i myśleniu wynikające z niemożności stworzenia spójnego ciągu myślowego; rozkojarzenie, splątanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inkorporacja

włączenie do całości, wcielenie, zwłaszcza: przyłącznie jakiegoś terytorium do innego

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) polit. wcielenie, włączenie do jakiejś całości, zwłaszcza jednego terytorium w innego państwa

(1.2) praw. zebranie przepisów w usystematyzowaną całość

(1.3) jęz. zjawisko włączania do orzeczenia dopełnieniowych określeń zaimkowych lub rzeczownikowych

(1.4) rzad. przest. uosobienie, wcielenie

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

inkorporacja – w językoznawstwie: tworzenie wyrazów złożonych
inkorporacja terytorium – pojęcie prawa międzynarodowego
inkorporacja norm prawnych – zebranie i spisanie wielu norm prawnych w formie jednego aktu normatywnego
inkorporacja prawa międzynarodowego – włączenie prawa międzynarodowego do krajowego porządku prawnego

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inkorporacyjny

Źródła:

SJP.pl

Inkrustacja

1. technika zdobnicza polegająca na pokrywaniu przedmiotu powierzchnią np. ze złota lub kości słoniowej;
2. ozdobnik wykonany tą metodą

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

inkrustacja (botanika)
inkrustacja (geologia)
inkrustacja (zdobnictwo)
adkrustacja

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Inkrustacyjny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) oskarżenie, zarzut

(1.2) stawianie oskarżeń czy zarzutów

Inkryminacja – słowo pochodzące od łacińskiego incriminare, a także od francuskiego incrimination, gdzie słowo to ma szersze znaczenie. Inkryminacja oznacza zarzut, oskarżenie, pomówienie, obwinienie lub posądzenie.

Są z nim związane słowa inkryminować, inkryminacyjny. W tym przypadku zostały zastosowane w języku polskim środki reprodukcji słownictwa i adaptacji elementów innoodmianowych, pochodzących z języka obcego.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inkryminowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|inkryminować.

Źródła:

Wiktionary

Inkryminowany

oskarżony, będący przedmiotem zarzutu

Źródła:

SJP.pl

Inkryminować

książkowo: zarzucać komuś nieuczciwość, posądzać o coś złego; obwiniać, oskarżać, stawiać zarzut

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inkubacja

1. w medycynie: rozwój choroby zakaźnej od zarażenia się do wystąpienia pierwszych objawów;
2. hodowanie drobnoustrojów w ustalonych warunkach;
3. rozwój zarodków ptaków i gadów w jajach; wykluwanie się;
4. wylęg piskląt w inkubatorze;
5. dawniej: w starożytnej Grecji i Rzymie zwyczaj pozostawiania chorych w świątyni w celu uleczenia ich przez bóstwo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

inkubacja – wylęganie się choroby
inkubacja (psychologia)
Inkubacja (religia) - starożytna praktyka dywinacyjno-terapeutyczna
inkubacja (mikrobiologia) – hodowla mikroorganizmów w określonych warunkach laboratoryjnych
inkubacja jaj – utrzymywanie jaj w warunkach korzystnych do wylęgu, np. w inkubatorze

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Inkubacyjny

→ inkubacja

Patrz:inkubacja

Źródła:

SJP.pl

Inkubator

1. w zootechnice: urządzenie z regulacją temperatury i wilgotności, zapewniające optymalne warunki służące wzrostowi, wylęganiu lub rozmnażaniu piskląt, zwłaszcza drobiu; wylęgarka;
2. w medycynie: aparat do przetrzymywania dzieci przedwcześnie urodzonych, zapewniający utrzymanie odpowiedniej temperatury ciała;
3. w ekonomii: forma wspierania nowo powstałych przedsiębiorstw, polegająca na udostępnieniu im infrastruktury na korzystnych warunkach finansowych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) med. urządzenie do podtrzymywania procesów życiowych wcześniaków w ściśle kontrolowanych warunkach;

(1.2) zootechn. urządzenie do sztucznego wylęgu piskląt

SJP.pl

Inkulturacja

1. proces stopniowego wrastania jednostki w kulturę otaczającego ją społeczeństwa;
2. w teologii: przekształcenie wartości kulturowych jakiejś społeczności w wartości chrześcijańskie, dostosowanie metod katechizacji i rytuału do specyfiki lokalnej kultury; akomodacja

Inkunabulistyka (od słowa inkunabuł) – dział bibliologii historycznej zajmujący się badaniem inkunabułów oraz opisywaniem ich cech bibliograficznych i typograficznych. Inkunabulistyka bada też historię drukarzy i drukarstwa w XV wieku.

Źródła:

Wikipedia

Inkunabuł

druk, pismo lub książka drukowane w początkowym okresie rozwoju sztuki drukarskiej

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) bibliot. książka wydrukowana w Europie przed 1501 rokiem (przed XVI wiekiem);

SJP.pl
Wiktionary

Inkwizytor

1. członek sądu inkwizycji;
2. osoba prześladująca ludzi w imię jakiejś ideologii

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hist. członek sądu inkwizycyjnego

(1.2) pejor. człowiek nadmiernie podejrzliwy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inkwizytorka

kobieta, która prześladuje ludzi w imię jakiejś ideologii

Źródła:

SJP.pl

Inkwizytorski

przymiotnik relacyjny

(1.1) hist. związany z inkwizytorem, dotyczący inkwizytora; złożony z inkwizytorów

zaimek nieokreślony; nie ten sam; drugi, pozostały; nie taki sam, różny, zmieniony, nowy; w użyciu rzeczownikowym: ktoś inny

forma przymiotnika.

(1.1) ż. lp. od: inny

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Inna – święty prawosławny
Inna – rumuńska piosenkarka muzyki dance
Inna Czurikowa – rosyjska aktorka
Inna Haponenko – ukraińska szachistka
Inna Osypenko-Radomska – ukraińska kajakarka
Inna Suprun – ukraińska biathlonistka
Inna – film w reżyserii Anny Sokołowskiej z 1976 r.
Inna – album Anny Szarmach
Inna – album Ewy Farnej
Inna – album Inny
Inna – album Weroniki Juszczak
Inna – singel Anny Dąbrowskiej

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Innocenty – imię męskie
Innocenty (Aleksandrow)
Innocenty (Byakatonda)
Innocenty (Bielajew)
Innocenty (Borisow)
Innocenty (Figurowski)
Innocenty (Gizel)
Innocenty (Jakowlew)
Innocenty (Jastriebow)
Innocenty (Jerochin)
Innocenty (Leofierow)
Innocenty (Letiajew)

Innoplemienność

→ innoplemienny

→ innowator

różnowierstwo;
1. wyznawanie innej religii niż ta, którą wyznaje dane środowisko;
2. ogół innowierców

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) rel. socjol. wyznawanie innej religii od tej wyznawanej przez czyjeś otoczenie

(1.2) socjol. ogół innowierców

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inność

bycie innym

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bycie innym, odznaczanie się cechami różniącymi daną rzecz czy osobę od innej

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Innsbruck

[czytaj: inzbruk] miasto w Austrii

SJP.pl

Innuitka

→ Innuita

Patrz:Innuita

Źródła:

SJP.pl

Inny

zaimek nieokreślony; nie ten sam; drugi, pozostały; nie taki sam, różny, zmieniony, nowy; w użyciu rzeczownikowym: ktoś inny

zaimek nieokreślony

(1.1) nie ten, jakiś odmienny

przymiotnik relacyjny

(2.1) odmienny, wyglądający, zachowujący się inaczej niż zwykle

(2.2) w użyciu rzeczownikowym ktoś inny (2.1), coś innego

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Inny ang. Other – termin z filozofii, socjologii, queer theory (zob. np.[http://www.anthropos.us.edu.pl/anthropos5/texty/gruchlik.htm Inność a obcość w kontekście filozoficznym], [https://audycje.tokf...
Inny – rzeka w Irlandii
Inny (Other) – powieść Gordona R. Dicksona
Inny (El otro) – film z 2007 w koprodukcji argentyńsko-niemiecko-francuskiej, reż. Ariel Rotter
Inny (El mal ajeno) – hiszpański thriller z 2010
Ten Inny – zbiór wykładów Ryszarda Kapuścińskiego
Inny świat – książka Gustawa Herlinga-Grudzińskiego
Inny punkt widzenia – autorski program TVN24 Grzegorza Miecugowa

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ino

1. gwarowo: tylko;
2. dostojka ino - gatunek motyla dziennego z rodziny rusałkowatych

partykuła

chód, bieg niektórych zwierząt czworonożnych polegający na stawianiu jednocześnie raz obu nóg prawych, raz lewych; krocz (r. żeński), krocz (r. męski), skrocz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zool. sposób poruszania się niektórych zwierząt czworonożnych (kopytnych i psowatych), polegający na stawianiu jednocześnie raz obu kończyn prawych, raz lewych;

Inochód (skrocz) – naturalny sposób poruszania się niektórych ssaków kopytnych i psowatych polegający na unoszeniu jednocześnie obu kończyn z jednej strony ciała, np. lewej przedniej i lewej tylnej, a następnie prawej przedniej i prawej tylnej. W chodzie tym, podobnie jak w kłusie, słychać dwa takty.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inoczka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Mazury. zakonnica

Źródła:

Wiktionary

Inoks

stal nierdzewna; inox

Źródła:

SJP.pl

Inokulacja

szczepienie

działający na mięsień sercowy powodując zmianę jego kurczliwości

Źródła:

SJP.pl

przymiotnik od: Inowrocław (miasto i gmina w województwie kujawsko-pomorskim)

→ Inowłódz

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Inowłodza

Patrz:Inowłódz

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

→ inozyna

Patrz:inozyna

Źródła:

SJP.pl

Inozyt

związek organiczny zaliczany do witamin z grupy B; inozytol

Źródła:

SJP.pl

Inozytol

związek organiczny zaliczany do witamin z grupy B; inozyt

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) biochem. organiczny związek chemiczny z grupy cukroli;

Inozytol (cykloheksanoheksaol; łac. "myo-Inositolum") – organiczny związek chemiczny z grupy cyklitoli (cyklicznych polioli), cykliczny sześciowęglowy alkohol polihydroksylowy zawierający sześć grup hydroksylowych. Bywa określany jako „witamina B8”, nie jest jednak witaminą, gdyż może być syntetyzowany przez organizm. Wszystkie izomery mają słodkawy smak.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inquieto

[czytaj: inkuito] określenie wykonawcze: niespokojnie, nerwowo

Źródła:

SJP.pl

Inri

Inscenizacja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) teatr. wystawienie utworu dramatycznego na scenie

Inscenizacja – całokształt prac twórczych związanych z wystawieniem pewnego utworu na scenie.

Podstawą inscenizacji jest scenariusz teatralny (w środowisku ludzi teatru zwany egzemplarzem reżyserskim), czyli na ogół tekst dramatu, ale może to być również rozpisana na dialogi adaptacja innego rodzaju dzieła literackiego, montaż różnych utworów poetyckich czy nawet tekstów o charakterze dokumentalnym (jak protokołów przesłuchań sądowych wykorzystywanych w konwencji teatru faktu).

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Inscenizacyjność

→ inscenizacyjny

(1.1) ent. wiwarium przeznaczone do hodowli owadów lub stawonogów;

Insektarium − rodzaj wiwarium dla owadów i stawonogów, takich jak pająki, chrząszcze, karaluchy, mrówki, pszczoły, wije, stonogi, świerszcze, koniki polne, skorpiony.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Insektobójczy

zabijający owady

sztuczne zapłodnienie zwierząt hodowlanych; unasiennienie

rzeczownik, rodzaj żeński

SJP.pl

Insert

klawisz na klawiaturze komputera; Insert

Insert – klawisz na klawiaturze komputera architektury PC. Zgodnie z przeznaczeniem i nazwą najczęstszym jego zastosowaniem jest przełączanie między trybami wstawiania (domyślny) i nadpisywania podczas wprowadzania tekstu. W programie Microsoft Word można przypisać mu zamiast tego funkcję wklejania ze schowka systemowego.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Insertować

reklamować jakiś produkt lub usługę przez ulotkę, folder itp., wkładane lub wklejane do gazety lub czasopisma

Źródła:

SJP.pl

Insertowy

→ insert

SJP.pl

Inskrypcja

napis wyryty w materiale trwałym, zwykle na nagrobkach, tablicach pamiątkowych

rzeczownik, rodzaj żeński

SJP.pl
Wiktionary

Insolacja

działanie światła słonecznego; nasłonecznienie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) oddziaływanie promieni słonecznych

przechodzenia substancji ze światła jelita do jego błony śluzowej; wchłanianie

Źródła:

SJP.pl

Insourcing

Inspekcik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od inspekt

Źródła:

Wiktionary

Inspekcja

1. kontrolowanie, sprawdzanie działalności;
2. dawniej: nadzór, dozór;
3. instytucja, urząd uprawniony do kontroli i nadzoru

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kontrola działalności jakiejś instytucji lub stanu jakiegoś miejsca

(1.2) urząd nadzorujący i kontrolujący stan lub pracę czegoś

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Inspekcja pracy
Inspekcja (wojsko) – w wojskowości najwyższa forma działalności kontrolnej obejmująca w sposób kompleksowy wszystkie dziedziny życia i działalności inspekcjonowanych jednostek wojskowych w różnych (al...
Inspekcja kodu – w inżynierii oprogramowania
Inspekcja – spektakl telewizyjny Teatru Telewizji
Inspektor

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inspekcyjny

związany z inspekcją

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z inspekcją, dotyczący inspekcji; służący do inspekcji

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inspekt

płytka skrzynia bez dna do uprawy roślin w okresie wiosny i późnej jesieni

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

SJP.pl

1. natchnienie, zapał twórczy;
2. wpływ wywierany na kogoś, sugestia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) natchnienie, twórczy zapał, wena

(1.2) wpływ wywierany na kogoś; impuls, bodziec będący przyczyną działania

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inspiracyjność

rzeczownik, rodzaj żeński

1. wywierać wpływ, natchnąć, pobudzać do działania, zwłaszcza twórczego;
2. inspirować się:
a) czerpać skądś natchnienie, pomysł, koncepcję;
b) inspirować jeden drugiego

czasownik przechodni niedokonany (dk. zainspirować)

(1.1) dostarczać natchnienia

czasownik zwrotny niedokonany inspirować się (dk. zainspirować się)

(2.1) czerpać natchnienie

(2.2) inspirować siebie nawzajem

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inspirująco

Źródła:

SJP.pl

Instagramerski

→ instagramer

→ Instagram

Patrz:Instagram

Źródła:

SJP.pl

Instalacja

1. ogół urządzeń doprowadzających elektryczność, gaz, wodę itp. do jakichś budynku lub pomieszczenia;
2. zakładanie gdzieś urządzeń technicznych;
3. urządzanie siebie lub kogoś w nowym miejscu;
4. wgrywanie nowego programu do komputera;
5. dzieło plastyczne zbudowane przez artystę w zastanej przestrzeni lub organizujące przestrzeń

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) techn. czynność instalowania – montowanie czegoś z części i podzespołów

(1.2) techn. system urządzeń, przewodów tworzący jakąś całość

(1.3) szt. przestrzenne dzieło sztuki zaaranżowane z przedmiotów;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

instalacja (informatyka) – proces polegający na przeniesieniu do pamięci trwałej komputera zestawu plików niezbędnych do wykonywania określonego zadania
instalacja (inżynieria środowiska) – urządzenie, grupa urządzeń lub budowle wpływające w pewien sposób na środowisko
instalacja (technika) – zestaw urządzeń wewnątrz budynku lub innego obiektu, służących do przesyłania mediów takich jak prąd elektryczny, woda, gaz ziemny itd.
- instalacja elektryczna
- instalacja gazowa
- instalacja grzewcza
- instalacja kanalizacji
- instalacja okrętowa – instalacje techniczne typowe dla statku (okrętu).
- instalacja sanitarna
- instalacja wentylacji
- Instalacja wodociągowa
instalacja (masoneria)

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Instalacyjny

związany z instalacją

przymiotnik

(1.1) związany z instalacją

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Instalator

1. pracownik montujący w wyznaczonych miejscach określone urządzenia, sprzęty i przewody;
2. artysta tworzący dzieła sztuki poprzez łączenie kilku przedmiotów w jedną kompozycję

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) techn. osoba zakładająca instalację

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) inform. program komputerowy instalujący oprogramowanie i przygotowujący go do użytkowania;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

instalator – robotnik wykonujący prace instalacyjne, potocznie też inżynier projektujący instalacje budowlane
instalator – rodzaj programu komputerowego

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. inform. plik instalacyjny

(1.2) pot. inform. płyta instalacyjna

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Instalowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

instancja (prawo)
instancja (programowanie)
instancja (teoria obliczeń) zob. problem obliczeniowy
instancja (MMORPG)

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Instancyjność

→ instancyjny

(1.2) książka lub broszura z opisem działania

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

instrukcja obsługi
Instrukcja eksploatacji
instrukcja kancelaryjna
instrukcje w informatyce:
- instrukcja prosta
  - instrukcja powrotu
  - instrukcja przypisania
  - instrukcja wyrażeniowa
  - instrukcja pusta
  - instrukcja skoku
  - instrukcja wywołania
  - instrukcja opuszczenia

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Instrukcyjny

związany z instrukcją; mający informować, instruować; instruktażowy

Źródła:

SJP.pl

Instruktarz

przestarzale:
1. zbiór instrukcji, przepisów;
2. przepisy skarbowe; taryfa ceł

osoba ucząca praktycznych umiejętności

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba instruująca, ucząca na kursie

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

instruktor miejskiego komitetu PZPR
instruktor nauki jazdy – tytuł zawodowy
instruktor techniki jazdy – tytuł zawodowy
instruktor ratownictwa – stopień ratowników WOPR
instruktor harcerski – kategoria członkowska w organizacji harcerskiej
instruktor rekreacji, m.in.:
- instruktor pilotażu
- instruktor samoobrony
- instruktor wspinaczkowy
instruktor sportowy, m.in.:
- instruktor narciarstwa PZN
- instruktor nurkowania – stopień nurkowy CMAS

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Instruktorka

kobieta ucząca praktycznych umiejętności

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta instruująca, ucząca na kursie

(1.2) harc. członkini organizacji harcerskiej, pełniąca funkcje wychowawcze

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Instruktorski

przymiotnik relacyjny

książkowo: pomagający w zrozumieniu czegoś; pouczający, kształcący

Źródła:

SJP.pl

Instrumencik

zdrobnienie od: instrument

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od instrument

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Instrument

1. przyrząd używany do wytwarzania dźwięków muzycznych;
2. (zwykle w liczbie mnogiej) przyrząd używany do czynności wymagających precyzji (np. instrumenty chirurgiczne);
3. środek służący do realizacji czegoś

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) muz. przyrząd wytwarzający dźwięk, zob. instrument muzyczny.

(1.2) med. narzędzie chirurgiczne;

(1.3) techn. narzędzie

(1.4) techn. przyrząd pomiarowy;

(1.5) przen. środek służący realizacji celu

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

instrument muzyczny
instrumenty chirurgiczne – narzędzia chirurgiczne
instrumenty pochodne (derywaty)
instrumenty pomiarowe – przyrządy pomiarowe
- instrument uniwersalny – przyrząd astronomiczny
- instrument przejściowy – przyrząd astronomiczny
Instrument Rządzenia (ang. The Instrument of Government) – konstytucja Anglii z 1653 roku.
instrumentacja

(1.2) filoz. pragmatyk wyznający instrumentalizm

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Instrumentalistka

→ instrumentalista

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) muz. kobieta, dziewczyna grająca na instrumencie

w filozofii: koncepcja, według której wiedza i działalność ludzka są tylko reakcjami na bodźce środowiska

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) współczesny kierunek filozoficzny będący odmianą pragmatyzmu; w filozofii nauki, pogląd ten określa koncepty i teorie jedynie jako narzędzia (instrumenty), których wartość jest mierzona, nie poprzez ich prawdziwość czy fałszywość, lecz poprzez ich efektywność w tłumaczeniu i przewidywaniu zjawisk;

Instrumentalizm (łac. "instrumentum" "narzędzie"), ("filozof.") – współczesny kierunek filozoficzny będący odmianą pragmatyzmu. Według niego cała wiedza i wszelka działalność ludzka pełnią jedynie funkcje instrumentalne, czyli stanowią narzędzia (instrumenty) służące przystosowywaniu się do środowiska i opanowywaniu go.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Instrumentalizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|instrumentalizować.

Źródła:

Wiktionary

Instrumentalizować

wykorzystywać innych ludzi lub dobra (etykę, religię, prawo) dla osiągnięcia własnych korzyści; redukować kogoś lub coś do narzędzia swoich celów, uprzedmiotowiać

Źródła:

SJP.pl

Instrumentalnie

→ instrument

Patrz:instrument

Instrumentoznawstwo − dział nauki z dziedziny sztuk muzycznych w dyscyplinie teoria muzyki, którego przedmiotem jest ogół instrumentów muzycznych (współczesnego oraz dawnego instrumentarium muzycznego) pod kątem ich budowy, konstrukcji, pochodzenia oraz wykorzystania w praktyce (patrz: instrumentacja).

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Instruowanie

Instygatorski

→ instygator

Patrz:instygator

Źródła:

SJP.pl

Instygować

dawniej: namawiać, gorąco zachęcać, podżegać, judzić

Źródła:

SJP.pl

Instynkt

1. dyspozycja psychiczna, umiejętność robienia czegoś; skłonność, zdolność;
2. wrodzona zdolność do złożonych, ważnych życiowo, choć nieuświadomionych działań

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od instytut

Źródła:

Wiktionary

Instytucja

1. zakład realizujący określone działania
2. w prawie: zespół norm organizujących jakąś dziedzinę życia; organizacja oparta na tych normach

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zakład o charakterze publicznym zajmujący się określonym zakresem spraw

(1.2) zespół norm prawnych lub obyczajowych dotyczących organizacji jakiejś dziedziny życia

(1.3) organizacja działająca na podstawie tych norm

(1.4) wypełniana przez jakąś osobę funkcja społeczna, często niesformalizowana, rozumiana jako instytucja (1.1) w znaczeniu przenośnym

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

instytucja – podmiot zbiorowy (np. grupa, ugrupowanie), inaczej organizacja [w sensie podmiotowym lub przedmiotowym],
- instytucja finansowa
- instytucja kredytowa
- instytucja pośrednicząca
- instytucja kultury
- instytucja polityczna – wtórny podmiot polityki
instytucja prawna – pewna idea, która może być wysłowiona w jakiejś normie prawnej lub wiązce (zespole) takich norm, albo paremii (maksymie, sentencji), zwłaszcza łacińskiej, jak np. domniemanie niewi...
instytucja społeczno-kulturowa – w antropologii zespół dążeń ludzkich mających na celu zaspokojenie określonych potrzeb, w socjologii odnoszący się do bardzo trwałych elementów ładu społecznego, uregu...

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Instytucjonalizacja

1. proces przechodzenia od nieformalnych sposobów działania społecznego do uregulowanych form aktywności;
2. nadanie charakteru instytucji istniejącym formom działania

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) nabieranie cech instytucji

(1.2) społeczne utrwalanie się jakiegoś faktu, zwyczaju w taki sposób, że się stają swoistą instytucją

Instytucjonalizacja – proces zachodzący w zbiorowościach społecznych polegający na przechodzeniu od stanu w których działania społeczne są względnie niesformalizowane i nieuregulowane do stanu, w którym są one uregulowane, usankcjonowane czy względnie stałe.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

1. odnoszący się do instytucji, zakładu realizującego określone cele;
2. wynikający z zespołu przyjętych norm prawnych

przymiotnik

w starożytnym Rzymie: dom lub grupa domów dla najbiedniejszych mieszkańców

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Insulinooporność

zmniejszona wrażliwość organizmu na insulinę

rzeczownik, rodzaj żeński

Źródła:

Wiktionary

SJP.pl
Wiktionary

Int.

skrót

(1.1) = eduk. błąd interpunkcyjny

Źródła:

1. zdobienie przedmiotów drewnianych z użyciem różnych gatunków drewna;
2. ozdoba wykonana tą techniką

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) szt. metoda zdobnicza polegająca na zdobieniu przedmiotów drewnianych innymi gatunkami drewna;

(1.2) szt. ozdoba wykonana metodą intarsji (1.1)

→ intarsja

Patrz:intarsja

Źródła:

SJP.pl

Inte

informacja naukowa, techniczna i ekonomiczna; INTE

Źródła:

SJP.pl

Integracja

stan lub proces łączenia się, scalania

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) połączenie danych części w całość (włączenie elementu do całości)

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Ciągła integracja
Integracja automatyki
Integracja ekonomiczna
Integracja etniczna
Integracja europejska
Integracja horyzontalna
Integracja społeczna (socjologia)
Integracja systemów
Integracja (psychologia)
Integracja w edukacji
Integracja w zarządzaniu
Integracja wertykalna

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Integracjonizm

1. w biologii: uogólnianie procesów lub zjawisk biologicznych z wyodrębnieniem ich cech charakterystycznych;
2. w kulturoznawstwie: interpretowanie elementów kultury w ramach całości kulturowej

Źródła:

SJP.pl

Integracyjny

→ integracja

przymiotnik

(1.1) dotyczący integracji

(1.2) przyczyniający się do integracji

Patrz:integracja

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Integraf

przyrząd do całkowania graficznego

Integraf – urządzenie do całkowania graficznego, wyspecjalizowany integrator; przy przesuwaniu wodzika wzdłuż danej krzywej sporządza wykres jej całki nieoznaczonej. W Polsce oryginalne integrafy zbudowali w XIX wieku Wawrzyniec Żmurko i Brunon Abakanowicz. Ten drugi opatentował urządzenie w 1880 i odtąd jego integraf był produkowany przez szwajcarskie przedsiębiorstwo Coradi.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Integral

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) pot. spotkanie integracyjne

Integralny

stanowiący jedną całość; całkowity, nienaruszony

przymiotnik

(1.1) nierozerwalnie związany z czymś

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Integrant

zasadnicza część większej całości, podstawowa część organizująca jakąś całość

Źródła:

SJP.pl

Integratka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rzad. impreza integracyjna; zabawa, spotkanie, które ma na celu bliższe poznanie się jej uczestników

Patrz:integrator

Źródła:

SJP.pl

Integratywny

łączący różne elementy, podejścia lub metody, np. psychoterapia

Źródła:

SJP.pl

Integraza

enzym retrowirusów katalizujący reakcję integracji (łączenia w całość dwóch odrębnych nici DNA)

Źródła:

SJP.pl

Integrysta

zwolennik integryzmu

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba niechętna procesom modernizacyjnym w katolicyzmie

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Integrystka

→ integrysta

Patrz:integrysta

Źródła:

SJP.pl

Integrystyczny

związany z zachowawczym prądem w Kościele katolickim, niechętny zmianom w doktrynie, liturgii i pozycji Kościoła

Źródła:

SJP.pl

Integryzm

w Kościele katolickim:
1. prąd zachowawczy, odnoszący się z niechęcią do zmian, w tym do postanowień Soboru Watykańskiego II;
2. teza o supremacji Kościoła nad instytucjami świeckimi

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

bezpośrednie wnikanie w istotę rzeczy; intuicja intelektualna, noeza

Źródła:

SJP.pl

Intelekt

ogół zdolności umysłowych i wiedzy człowieka; rozum

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdolność człowieka do myślenia, zdobywania wiedzy, wyciągania logicznych wniosków, korzystania z posiadanej wiedzy i doświadczenia

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intelektualista

1. osoba o wybitnych zdolnościach umysłowych; mózgowiec;
2. zwolennik intelektualizmu

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek posiadający dużą wiedzę i imponujące zdolności umysłowe;

(1.2) filoz. zwolennik intelektualizmu

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intelektualistka

→ intelektualista

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta posiadająca dużą wiedzę i imponujące zdolności umysłowe

(1.2) filoz. zwolenniczka intelektualizmu

Patrz:intelektualista

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Intelektualistyczny

→ intelektualizm

Patrz:intelektualizm

Źródła:

SJP.pl

Intelektualizacja

1. przypisywanie lub nadawanie komuś albo czemuś cech intelektualnych;
2. nabieranie cech intelektualnych, stawanie się intelektualnym

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) nabieranie lub nadawanie czemuś cech intelektualnych

(1.2) psych. jeden z mechanizmów obronnych polegający na uciekaniu od rzeczywistych przykrych zdarzeń do przestrzeni abstrakcyjnej, dzięki czemu następuje ich odrealnienie

Intelektualizacja (od łac. "intellectus", pojmowanie) – jeden z mechanizmów obronnych znanych w psychologii.

Polega on na uciekaniu od rzeczywistych przykrych zdarzeń do przestrzeni abstrakcyjnej, dzięki czemu następuje ich odrealnienie.

Przykład 1: (tzw. gra w psychiatrię – autentyczne zdarzenie). Psycholog z radością nazywa po imieniu wszystkie swoje zaburzenia psychiczne i rozwodzi się nad nimi. Nic jednak nie robi, żeby z nimi walczyć.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intelektualizm

1. w filozofii: pogląd przypisujący rozumowi podstawowe lub wyłączne znaczenie w procesie poznawczym, kwestionujący znaczenie zmysłów;
2. w psychologii: uznawanie podstawowej roli intelektu w rozwoju psychicznym człowieka;
3. intelektualny, rozumowy charakter czegoś

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) filoz. pogląd, który przypisuje intelektowi fundamentalne lub wyłączne znaczenie w procesie poznawczym

(1.2) psych. pogląd przywiązujący szczególną wagę do roli intelektu w rozwoju psychicznym człowieka

(1.3) intelektualny charakter danej sprawy

Intelektualizm (z łac. "intellectualis" - "umysłowy") – zespół poglądów i postaw podkreślających szczególną rolę intelektu, umysłu itp. w poznaniu i działaniu oraz broniących samodzielności czynników intelektualnych wobec uczuć, wiary, woli i intuicji. Postawy takie przeciwstawiają się głównie woluntaryzmowi i pragmatyzmowi, w etyce np. emotywizmowi.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intelektualizować

1. czynić intelektualnym, rozumowym;
2. podchodzić do czegoś w sposób właściwy intelektualistom;
3. intelektualizować się - nabierać cech intelektualnych

1. zdolność pojmowania oraz wykorzystywania posiadanej wiedzy w nowych sytuacjach;
2. ogół ludzi wykonujących zawodowo pracę umysłową;
3. sztuczna inteligencja - dział informatyki zajmujący się badaniem i symulacją inteligentnych zachowań ludzkich; AI;
4. rodzaj wiedzowej gry towarzyskiej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) sprawność umysłowa, umiejętność polegająca na rozumieniu danych sytuacji;

(1.2) przen. ogół ludzi wykształconych i wykonujących zawodowo pracę umysłową;

Inteligencja (od intelligentia – zdolność pojmowania, rozum) – zdolność do postrzegania, analizy i adaptacji do zmian otoczenia. Zdolność rozumienia, uczenia się oraz wykorzystywania posiadanej wiedzy i umiejętności w różnych sytuacjach. Cecha umysłu warunkująca sprawność czynności poznawczych, takich jak myślenie, reagowanie, rozwiązywanie problemów.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inteligencki

odnoszący się do inteligenta lub inteligencji, właściwy lub przypisywany inteligentom; należący do inteligencji lub pochodzący z inteligencji

przymiotnik

(1.1) dotyczący inteligencji – ludzi wykonujących zawodowo pracę umysłową

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

przysłówek sposobu

→ Intel

przymiotnik relacyjny

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intencjonalizm

teoria etyczna głosząca, że czyny należy sądzić według zamiarów

Źródła:

SJP.pl

Intencjonalność

jedno z podstawowych pojęć fenomenologii, odnoszące się do świadomości i oznaczające, iż zawsze jest ona świadomością czegoś

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest intencjonalne

Intencjonalność – aktywny stosunek umysłu do jakiegokolwiek przedmiotu. Jedno z podstawowych pojęć filozofii XX wieku, szeroko omawiane w fenomenologii Edmunda Husserla, ale również na gruncie filozofii analitycznej przez Elizabeth Anscombe czy Johna R. Searle’a.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intencjonalny

mający coś na celu; umyślny, zamierzony, celowy

przymiotnik

(1.1) stanowiący intencję, mający coś na celu

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Intencyjny

→ intencja

Patrz:intencja

Źródła:

SJP.pl

Intendencki

związany z intendentem

Źródła:

SJP.pl

Intendent

pracownik działu gospodarczego w jakiejś instytucji

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pracownik administracyjny zarządzający sprawami gospodarczymi, zaopatrzeniem, wypłatami czy budynkami

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

intendent – pracownik działu gospodarczego instytucji
- intendent (żywieniowiec) – w zakładach żywienia zbiorowego (przedszkolach, szkołach, stołówkach studenckich, szpitalach, domach pomocy społecznej, koszarach, więzieniach): osoba zaopatrująca magazyn w...
intendent – urząd administracyjny w prowincjach francuskich
Intendent – albański film z 1980
kwatermistrz
ochmistrz
superintendent

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intendentka

pracownica działu gospodarczego w jakiejś instytucji

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pracownica administracyjna zarządzająca sprawami gospodarczymi, zaopatrzeniem, wypłatami czy budynkami

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Intendentura

1. służba zaopatrywania i obsługi wojsk w kwatermistrzostwie;
2. stanowisko intendenta;
3. dział gospodarczy instytucji

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jednostka organizacyjna zajmująca się dostarczaniem niezbędnego zaopatrzenia dla wojska, szpitali itp.

znaczenie lub sens słowa, wyrażenia bądź innego symbolu pozwalające zrozumieć, o co chodzi w jego użyciu; treść, którą przekazuje jakieś słowo czy wyrażenie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jęz. filoz. znaczenie danego słowa, wyrażenia lub innego symbolu, jego sens, semantyczny aspekt;

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|intensyfikować.

Źródła:

Wiktionary

Intensyfikować

czynić intensywniejszym, wzmacniać coś (zwykle jakieś działania)

czasownik przechodni niedokonany (dk. zintensyfikować)

(1.1) czynić dane zjawisko, czynność lub stan bardziej intensywnym; zwiększać natężenie czegoś, co było zbyt słabe; wzmacniać, pogłębiać lub dynamizować przebieg czegoś

(1.2) roln. zwiększać nakłady pracy oraz środków produkcji w przeliczeniu na jednostkę powierzchni gruntu

nasilenie; natężenie; spotęgowanie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) stopień nasilenia czegoś; natężenie

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

intensywność źródeł
intensywność umieralności
intensywność wiatru
intensywność zabudowy
intensywność transpiracji
intensywność chłodzenia
intensywność promieniowania

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intensywny

mający duże natężenie

przymiotnik jakościowy

(1.1) natężony, mocny, nasycony

(1.2) o dużej dynamice, wzmożonej aktywności

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inter

nazwa kilku europejskich klubów sportowych, m.in. Inter Mediolan (klub piłkarski), Inter Bratysława (klub wielosekcyjny)

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Inter Mediolan – włoski klub piłkarski
Inter Bratysława – słowacki klub sportowy
Inter Zaprešić – chorwacki klub piłkarski
Inter Turku – fiński klub piłkarski
Inter D'Escaldes – andorski klub piłkarski
İnter Baku – azerski klub piłkarski
Inter Luanda – angolski klub piłkarski
SC Internacional – często nazywany Inter, brazylijski klub piłkarski
Internacional Limeira („Inter de Limeira”) – brazylijski klub piłkarski
Inter Miami CF – amerykański klub piłkarski
Puchar Intertoto – turniej piłkarski
InterCity

(1.1) wzajemne oddziaływanie na siebie obiektów (osób, przedmiotów, zjawisk itp.); zetknięcie, spotkanie kilku akcji lub dążeń

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

interakcja farmakologiczna – reakcje zachodzące między substancjami leczniczymi
interakcja (informatyka)
interakcja (statystyka)
interakcje międzygatunkowe – termin ekologiczny
interakcja społeczna
interakcja człowiek-komputer
Interakcja – singel Ewy Farnej
komunikacja
oddziaływanie

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Interaktywny

o programie komputerowym, sprzęcie elektronicznym itp.: reagujący na sygnały, działania użytkownika

przymiotnik jakościowy

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Interdyscyplinarny

wielodziedzinowy

przymiotnik

(1.1) nauk. dotyczący kilku dyscyplin naukowych

(1.2) nauk. korzystający z dorobku różnych dziedzin nauki

(1.3) nauk. składający z przedstawicieli różnych nauk

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Interes

1. tyle co: sprawa
2. korzyść, pożytek
3. (zwykle w liczbie mnogiej) przedsięwzięcie przynoszące zyski; transakcja handlowa
4. potocznie: sklep, przedsiębiorstwo

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) sprawa (do załatwienia)

(1.2) pot. ekon. firma, działalność gospodarcza

(1.3) korzyść, pożytek

podmiot mający wpływ na realizację projektu przedsiębiorstwa lub uczestniczący w jego tworzeniu

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba lub organizacja mająca prawnie uzasadniony interes

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|interesować.

Źródła:

Wiktionary

Interesowany

przestarzale: zainteresowany

Źródła:

SJP.pl

Interesować

czasownik

(1.1) wzbudzać zainteresowanie, ciekawić

czasownik zwrotny interesować się

1. tyle co: sprawa
2. korzyść, pożytek
3. (zwykle w liczbie mnogiej) przedsięwzięcie przynoszące zyski; transakcja handlowa
4. potocznie: sklep, przedsiębiorstwo

Źródła:

SJP.pl

Interface

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. charakterystyczny zestaw suwaków, pokręteł i przycisków, umieszczonych na tablicy rozdzielczej przyrządu

(1.2) techn. charakterystyczny zestaw poleceń rozpoznawanych przez automat

(1.3) techn. sposób połączenia różnych urządzeń lub modułów programowych, umożliwiający przeniesienie energii lub informacji;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

interfejs – urządzenie elektroniczne lub optyczne
interfejs, interfejs klasy – pojęcie stosowane w programowaniu obiektowym
interfejs programowania aplikacji – zasady komunikacji między programami komputerowymi
interfejs użytkownika
- interfejs graficzny
- interfejs tekstowy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Interfejsowy

związany z interfejsem

Źródła:

SJP.pl

Interferencja

wzajemne oddziaływanie na siebie dwu lub więcej elementów, zjawisk

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) fiz. zjawisko powstawania nowego, przestrzennego rozkładu amplitudy fali (wzmocnienia i wygaszenia) w wyniku nakładania się na siebie fal;

(1.2) wzajemne oddziaływanie, nakładanie się na siebie czegoś np. zjawisk, sytuacji, części układów

Interferencja (łac. "inter" – między + "ferre" – nieść) – zjawisko powstawania nowego, przestrzennego rozkładu amplitudy fali (wzmocnienia i wygaszenia) w wyniku nakładania się (superpozycji) dwóch lub więcej fal. Warunkiem trwałej interferencji fal jest ich spójność, czyli korelacja fal i równość częstotliwości.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Interferencyjny

związany z interferencją

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Interferometria

wykonywanie pomiarów z wykorzystaniem zjawiska interferencji fal

związany z interfonem

Źródła:

SJP.pl

Interglacjalny

1. pochodzący z okresu międzylodowcowego;
2. okres interglacjalny - cieplejszy okres między dwoma glacjałami (okresami zlodowacenia); interglacjał, okres międzylodowcowy

przymiotnik

(1.1) istniejący/dziejący się w okresie interglacjału (między zlodowaceniami) lub pochodzący z tego okresu

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Interglacjał

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) cieplejszy okres między dwoma zlodowaceniami;

Interglacjał lub okres międzylodowcowy lub okres interglacjalny – okres między dwoma glacjałami, w którym wskutek ocieplenia czyli wzrostu temperatury powierzchnia lodowca cofa się lub ustępuje z danego obszaru (deglacjacja).

Okres ten charakteryzuje się również wzrostem poziomu oceanu światowego i przesuwaniem się stref roślinnych ku biegunom.

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Intergrupowy

istniejący między grupami osób; międzygrupowy

Źródła:

SJP.pl

Interia

Interioryzacja (inaczej "uwewnętrznienie") – w psychologii społecznej mechanizm obronny, który polega na uwewnętrznianiu zewnętrznych treści.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Interkalacja

zjawisko chemiczne wiązania cząsteczek wewnątrz większych cząsteczek lub struktur ponadcząsteczkowych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) dodanie dodatkowego dnia, tygodnia albo miesiąca w roku kalendarzowym, aby dopasować kalendarz do pory roku;

(1.2) chem. odwracalny proces umieszczenia cząsteczki lub całej grupy cząsteczek między dwiema innymi cząsteczkami lub grupami cząsteczek;

(1.3) fiz. proces wprowadzania obcych atomów lub cząsteczek do struktury krystalicznej; jego cechą charakterystyczną jest słabe wiązanie obcych atomów lub cząsteczek oraz odwracalność

Interkalacja ( intercalatio = wstawienie) – dodanie dodatkowych dni lub miesięcy w roku kalendarzowym.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Interkalacyjny

→ interkalacja

stadium pomiędzy dwoma kolejnymi podziałami komórki, podczas którego zachodzi synteza DNA

Interkineza, interfaza II – stadium spoczynkowe występujące u niektórych komórek pomiędzy pierwszym a drugim podziałem mejotycznym. W czasie interkinezy (w odróżnieniu od interfazy) nie zachodzi replikacja DNA. Zanika wówczas natomiast wrzeciono podziałowe powstałe w trakcie mejozy I, zaś w jego miejsce mikrotubule formują dwa nowe wrzeciona, które będą wykorzystane podczas mejozy II.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Interkolumnium

w architekturze: odległość między dwiema sąsiadującymi z sobą kolumnami; międzysłupie

Źródła:

SJP.pl

Interkom

system łączności wewnętrznej przy pomocy mikrofonów i głośników; intercom

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) system łączności wewnętrznej, zwłaszcza pojazdu albo budynku

(1.2) odbiornik interkomu (1.1)

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Interkomunikacja

(1.1) odstęp między wierszami, liniami;

wstawka instrumentalna między częściami utworu wokalnego lub instrumentalnego

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

intermedium,
interludium – (w teatrze średniowiecznym) krótka, komiczna wstawka sceniczna odgrywana w przerwach pomiędzy częściami misterium,
interludium – wstawka instrumentalna, szczególnie w muzyce organowej, krótki utwór między wersetami psalmu,
Interludium – amerykański film z 1957 roku w reżyserii Douglasa Sirka,
interludium (także znane jako intermedium) (ang. Dinner Ballet) – spektakl urządzany podczas uroczystej biesiady na królewskim bądź książęcym dworze, związany z jakąś wyjątkową okazją.
Interludium– trzeci minialbum polskiego rapera Fukaja
taniec dworski

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Interlunium

z łaciny: nów Księżyca

Źródła:

SJP.pl

Intermedialność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest intermedialne

Źródła:

Wiktionary

Intermedialny

przymiotnik od: intermedium

przymiotnik relacyjny

(1.1) taki, który łączy w sobie różne metody przekazywania informacji

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Intermediowy

przymiotnik od: intermedium

Źródła:

SJP.pl

Intermedium

1. intermezzo; krótki fragment o charakterze dialogowym, baletowym lub czysto instrumentalnym
2. samodzielna, nastrojowa, romantyczna miniatura instrumentalna

Intermedium ma dwa znaczenia:

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Intermedyna

hormon tropowy o charakterze peptydowym, wydzielany przez komórki przysadki mózgowej, stymulujący produkcję melaniny (ciemnego barwnika) w melanocytach; melanotropina, melanotrofina

Źródła:

SJP.pl

Intermezzo

[czytaj: intermedzdzo lub intermecco]
1. gatunek funkcjonujący we włoskim teatrze dworskim w XVI wieku; w nowej operze: fragment o charakterze nastrojowym lub wstawka baletowa; interludium
2. rodzaj miniatury fortepianowej

rzeczownik, rodzaj nijaki

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Internacik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od internat

Źródła:

Wiktionary

Internacja

w prawie: przymusowa izolacja w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym

Źródła:

SJP.pl

Internacjonalista

osoba dążąca do międzynarodowej solidarności, równouprawnienia i współpracy wszystkich narodów

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) zwolennik internacjonalizmu

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Internacjonalistka

→ internacjonalista

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zwolenniczka internacjonalizmu

Patrz:internacjonalista

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Internacjonalistyczność

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) współpraca, solidarność międzynarodowa

(1.2) jęz. słowo pojawiające się w kilku językach, mające w nich to samo znaczenie i tę samą lub nieznacznie inną formę

(1.3) polit. hist. komunizm: światowa solidarność ludzi pracy w walce przeciwko kapitalistom

Internacjonalizm ( inter „między” + "natio" „naród”) – ideologia wyrażająca dążenie do równouprawnienia i współpracy wszystkich narodów.

Definicja internacjonalizmu w różnych ustrojach politycznych.

SJP.pl

Internalizacja

uwewnętrznianie (np. norm społecznych, wartości)

rzeczownik, rodzaj żeński

związany z internatem; internacki

Źródła:

SJP.pl

Internauta

osoba korzystająca z Internetu, surfująca po Internecie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) użytkownik Internetu

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Internautka

kobieta korzystająca z Internetu, surfująca po Internecie

Internetowo

Internista

lekarz o specjalności: choroby wewnętrzne

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) med. lekarz specjalista zajmujący się rozpoznawaniem, profilaktyką i leczeniem chorób wewnętrznych

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Internistka

→ internista

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. lekarka specjalistka zajmująca się rozpoznawaniem, profilaktyką i leczeniem chorób wewnętrznych

Patrz:internista

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Internistyczny

Internowany

osoba przymusowo osadzona w wyznaczonym miejscu

forma czasownika.

(1.1) polit. praw. imiesłów przymiotnikowy bierny od czasownika: internować

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) polit. praw. osoba przetrzymywana w miejscu odosobnienia

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Internować

umieszczać przymusowo w miejscu odosobnienia

czasownik przechodni niedokonany

(1.1) osadzać w obozach rozbrojone wojska, biorące udział w wojnie, które przekroczyły granicę państwa neutralnego

(1.2) pozbawiać wolności osoby uznane za niebezpieczne politycznie

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Internuncjusz

1. nieposiadający statusu ambasadora przedstawiciel dyplomatyczny Watykanu w mniejszym państwie lub w mieście niebędącym stolicą;
2. dawniej: przedstawiciel dyplomatyczny Austrii w Turcji

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

internuncjusz – poseł (drugiego rzędu) w dyplomacji I Rzeczypospolitej
internuncjusz – poseł austriacki w Stambule do 1856 roku
internuncjusz apostolski

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Interoperacyjność

zdolność systemu lub produktu do pełnej współpracy z innymi systemami lub produktami

→ interpelant

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Interpolacja

1. wstawienie do cudzego tekstu wyrazów, zwrotów, zdań, których pierwotnie nie zawierał;
2. tekst wstawiony w ten sposób;
3. obliczenie, oszacowanie wartości czegoś na podstawie znanych wartości sąsiednich (wyższej i niższej)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mat. przybliżanie funkcji za pomocą innej funkcji, zwykle wielomianu, tak aby były sobie równe w zadanych punktach;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

interpolacja (grafika komputerowa)
interpolacja (kartografia)
interpolacja (matematyka)
interpolacja (paleografia)
interpolacja (automatyka)

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Interpolacyjny

związany z interpolacją

przymiotnik relacyjny

(1.1) mat. związany z interpolacją, dotyczący interpolacji

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Interpozycja

1. wstawienie czegoś pomiędzy;
2. dawniej: wstawiennictwo, poparcie, orędownictwo

Źródła:

SJP.pl

Interpress

[czytaj: interpres] polska agencja prasowo-wydawnicza działająca w latach 1967-1991

InterPress – język opisu strony opracowany w Xerox PARC oparty na języku Forth.

Jak wiele projektów PARC InterPress nie został skomercjalizowany, wskutek czego jego twórcy Charles Geschke i John Warnock odeszli z laboratorium i założyli firmę Adobe Systems, tworząc od początku analogiczny język, PostScript.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Interpretacja

1. objaśnienie, sposób wytłumaczenia czegoś; odczytanie znaczenia czegoś; wykładnia;
2. sposób odtworzenia roli, wykonania utworu muzycznego, teatralnego lub literackiego;
3. realizacja programu komputerowego przez interpreter

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) wykładnia, wyjaśnienie, tłumaczenie;

(1.2) szt. twórcze odtworzenie utworu lub dzieła

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

interpretacja (informatyka)
interpretacja (język)
interpretacja (matematyka)
Interpretacja utworu literackiego
interpretacja (prawo)
interpretacja (psychologia)
interpretacja (religia)
interpretacja (filozofia)

Interpreter

program komputerowy tłumaczący instrukcje języka programowania na komendy odbierane przez procesor; interpretator

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

interpreter – wzorzec projektowy
interpreter – program analizujący kod źródłowy i wykonujący go
Left-brain interpreter, – koncepcja dotycząca działania lewej półkuli mózgu (zob. płat skroniowy), prowadzącego do racjonalizowania i generalizowania nowych informacji o otoczeniu (odniesienie do wie...

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Interpretowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) dokonywanie interpretacji

Źródła:

Wiktionary

Interpretować

czasownik przechodni niedokonany (dk. zinterpretować)

(1.1) rozumieć coś na swój sposób

(1.2) robić interpretację, analizować znaczenie

Źródła:

Wiktionary

Interpsychologia

nauka badająca mechanizmy oddziaływania jednych ludzi na drugich; intropsychologia

Źródła:

SJP.pl

Interpunkcja

znaki przestankowe w piśmie i zasady ich użycia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jęz. użycie znaków przestankowych w piśmie;

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Interpunkcyjny

→ interpunkcja

SJP.pl

Interrex

interreks;
1. w starożytnym Rzymie: urzędnik sprawujący najwyższą władzę w państwie w czasie interregnum;
2. dawniej w Polsce: prymas zastępujący władcę w okresie bezkrólewia

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

interrex – regent
- interrex w Rzymie
- interrex w Rzeczypospolitej
interrex – kamerling
prorex

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Interrogacja

przestarzałe: badanie śledcze, wypytywanie, dopytywanie się

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przest. zadawanie komuś pytań, wypytywanie lub dopytywanie się

(1.2) przest. zadawanie pytań podczas przesłuchania w śledztwie

1. przerwa, nieciągłość;
2. przerwanie ciąży; aborcja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przerwa, nieciągłość

(1.2) med. przerwanie ciąży

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Intersekcja

w geologii:
1. obraz przecięcia się powierzchni jakiejś struktury geologicznej z powierzchnią teren;
2. metoda wyznaczania takiego obrazu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) geol. obraz jaki powstaje w wyniku przecięcia powierzchni geologicznych z powierzchnią terenu;

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Intersekcyjny

→ inersekcja

Patrz:inersekcja

Interseksualność

→ interseksualny

satelitarny system telekomunikacyjny krajów socjalistycznych

relacja pomiędzy poszczególnymi tekstami

Intertekstualność – pojęcie wywodzące się od Julii Kristevej, badaczki prac Michaiła Bachtina. W rozumieniu węższym "tekstualność" oznacza dosłownie badanie tekstu, natomiast "intertekstualność" badanie relacji pomiędzy poszczególnymi tekstami. Z intertekstualnością związane są koncepcje dotyczące związków i zależności literackich.

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) wywiad przeprowadzony przez dziennikarza

(1.2) rozmowa kwalifikacyjna

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Interview – wyspa archipelagu Andamany leżącego we wschodniej części Oceanu Indyjskiego
The Interview – australijski thriller z 1998 roku
Interview – album brytyjskiego zespołu Gentle Giant
Interview – magazyn Andy’ego Warhola
Nevermind: It’s an Interview – płyta CD z wywiadami zespołu grungowego Nirvana.
Rozmowa z gwiazdą (ang. Interview) – amerykański film dramatyczny z 2007 roku

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Interwal

dawniej: interwał;
1. odległość w przestrzeni lub odstęp w czasie;
2. w muzyce: odległość między dwoma dźwiękami, różnica ich wysokości

Źródła:

SJP.pl

Interwał

1. odległość w przestrzeni lub odstęp w czasie;
2. w muzyce: odległość między dwoma dźwiękami, różnica ich wysokości

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

1. wmieszanie się w czyjeś sprawy, oddziaływanie w celu osiągnięcia własnych celów;
2. czynności z tym związane;
3. skup lub sprzedaż papierów wartościowych w celu wpłynięcia na ich kurs;
4. mieszanie się państwa lub grupy państw w sprawy innego kraju, również w postaci interwencji zbrojnej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) wejście pomiędzy, mieszanie się do czegoś, aby osiągnąć zamierzony cel

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Interwencja główna – instytucja procesu cywilnego
Interwencja kryzysowa – forma pomocy psychologicznej
Interwencja uboczna – instytucja polskiego postępowania cywilnego
Interwencja (program) – magazyn reporterów Polsatu
Praca interwencyjna
Interwencja humanitarna
Interwencja (stosunki międzynarodowe) – pojęcie z teorii stosunków międzynarodowych
Interwencja poselska – instrument kontroli politycznej

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

1. oddziaływanie państwa na gospodarkę metodami ekonomicznymi i administracyjnymi;
2. ingerowanie państwa lub grupy państw w wewnętrzne sprawy innego państwa

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) polit. ekon. polityka interwencji w sprawy ekonomiczne własnego państwa

Interwencjonizm – polityka gospodarcza polegająca na aktywnym oddziaływaniu państwa na procesy rynkowe za pomocą instrumentów fiskalnych, pieniężnych i regulacyjnych. Stanowi przeciwieństwo doktryny leseferyzmu, zakładającej, że rynek sam koryguje nierównowagi bez ingerencji władz publicznych.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Interwencyjny

związany z interwencją

Źródła:

SJP.pl

Interwenient

osoba lub strona interweniująca w danej sprawie; interwent

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

oficjalnie:
1. podjąć, podejmować przeciwdziałania, wtrącić się, wtrącać się do czegoś;
2. wstawić się, wstawiać się w czyjejś sprawie

czasownik

(1.1) mieszać się w sprawy kogoś innego lub innego kraju, w celu uzyskania określonego efektu

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Interwent

osoba lub strona interweniująca w danej sprawie; interwenient

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) ktoś lub coś, co interweniuje, zwłaszcza przy użyciu siły

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Interwentka

→ interwent

Patrz:interwent

Źródła:

SJP.pl

Interwiew

[czytaj: interWJU] interview;
1. spotkanie, rozmowa, zwłaszcza kwalifikacyjna;
2. wywiad prasowy, radiowy, telewizyjny

Źródła:

SJP.pl

Interwizja

telewizja międzynarodowa

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

popularna, skrótowa nazwa Międzynarodowej Organizacji Radia i Telewizji (OIRT), skupiającej telewizje krajów socjalistycznych
Konkurs Piosenki Interwizji organizowany przez tę organizację
Interwizja – Telewizja Internetowa
Eurowizja

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Interymalnie

→ interymalny

1. powstanie palestyńskie na ziemiach arabskich okupowanych przez Izrael;
2. powstanie, bunt

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) polit. arabskie określenie buntu, rebelii, powstania;

Intifada ( ‏אינתיפאדה‎, ‏انتفاضة‎ "intifāḍa" – "strząsanie") – arabskie określenie buntu, rebelii, powstania.

Robin Shulman na łamach gazety The Washington Post interpretuje słowo "intifada" jako „okres powszechnego oporu przeciwko uciskowi”.

Określenie to jest najczęściej utożsamiane z konfliktem izraelsko-arabskim oraz tzw. intifadami palestyńskimi (pierwszą i drugą). W szerszym rozumieniu określenie odnosi się również do innych powstań:

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intoksykacja

stan chorobowy wywołany wniknięciem substancji trujących do organizmu; zatrucie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. zatrucie

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

intoksykacja (mikrobiologia)
intoksykacja (toksykologia)

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intoksykacyjny

→ intoksykacja

Patrz:intoksykacja

Źródła:

SJP.pl

Intolerancja

rzadko: brak szacunku, wyrozumiałości dla cudzych poglądów, upodobań, dla cudzego postępowania; nietolerancja, nietolerancyjność, niewyrozumiałość

Źródła:

SJP.pl

Intonacja

1. sposób wypowiadania wyrazów; modulacja;
2. początek frazy w utworach kościelnych;
3. rozpoczynanie przez jedną osobę śpiewu zbiorowego

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) jęz. sposób akcentowania wyrazów i zdań;

(1.2) muz. sposób wydobywania dźwięków, szczególnie w śpiewie, na instrumencie smyczkowym lub dętym;

(1.3) muz. rozpoczęcie śpiewu zbiorowego przez jedną osobę; zaśpiew;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

intonacja (językoznawstwo)
intonacja (muzyka)

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intonacyjny

związany z intonacją

SJP.pl
Wiktionary

Intrada

krótki utwór instrumentalny rozpoczynający niektóre suity, opery lub balety

Intrada – krótki utwór instrumentalny o charakterze fanfarowym. Jest utworem otwierającym uroczystości dawniej dworskie, obecnie przedstawienia, bale, turnieje. Najczęściej przeznaczony jest na instrumenty dęte blaszane i perkusję.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Intrakt

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) farm. preparat roślinny otrzymywany poprzez wytrawienie świeżego surowca roślinnego etanolem o stężeniu 80–95℃

Źródła:

Wiktionary

Intramarginalny

przymiotnik

(1.1) ekon. odbywający się w ramach dopuszczalnych wahań kursów (o interwencjach walutowych)

(1.2) geogr. dotyczący strefy między czołem lodowca a moreną czołową, pochodzący z tej strefy, związany z nią

Źródła:

Wiktionary

Intramolekularny

Intranetowy

→ intranet

wstęp, zwłaszcza do utworu muzycznego lub gry komputerowej

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Intro w muzyce – nazwa ścieżki dźwiękowej otwierającej album lub singla
Intro w grach komputerowych – nazwa wprowadzenia w świat gry, najczęściej w formie animacji
Intro – album zespołu Ich Troje (1996)
Intro – album Danny’ego Fernandesa (2008)
Intro – album zespołu Bravo Band (2008)
„Intro” – utwór zespołu IRA rozpoczynający ich siódmy studyjny album zatytułowany Ogień
„Intro” – utwór zespołu The xx
„Intro” – utwór zespołu DaBaby’ego

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Introcepcja

w psychologii: przyjmowanie obcych norm, zasad, celów jako własnych

Źródła:

SJP.pl

Introdukcja

część wprowadzająca, wstępna dzieła

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) wstęp, przedstawienie czegoś, początek

(1.2) ekol. wprowadzenie gatunku do ekosystemu

Introdukcja ( introductio – wprowadzenie, wstęp) – wprowadzenie nierodzimego gatunku lub niższego taksonu pochodzącego z innego geograficznie regionu, jako nowego elementu danej biocenozy. W rolnictwie jest to celowe wprowadzenie przez człowieka na teren uprawy chronionej organizmów pożytecznych.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Introdukcyjny

dział przemysłu poligraficznego lub rzemiosło zajmujące się oprawianiem książek

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) rzemiosło introligatorskie

Introligatorstwo (z intro „do środka” + "ligare" „związywać”) – dziedzina rzemiosła i przemysłu poligraficznego, a także sztuka oprawiania książek. Obejmuje wykonywanie opraw oraz końcowe opracowanie druków, w tym broszur, książek i czasopism. Rzemieślnik trudniący się tym zajęciem to introligator.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intromisja

dawniej: oficjalne wprowadzenia na urząd lub w stan posiadania

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. wejście w posiadanie nieruchomości na drodze sądowej;

(1.2) daw. wprowadzenie na urząd zgodnie z przepisami prawnymi

Intromisja (łac. "intromissio"). Legalne zawładnięcie – rozumiane jako wejście w posiadanie nieruchomości zgodnie z wyrokiem sądowym, ogłaszane niegdyś osobiście przez przysłanego w tym celu, na miejsce, woźnego sądowego. Ogłaszanie intromisji, zwanej też "wwiązaniem", odbywało się w miejscu publicznym – np. na rynku, wobec zgromadzonych świadków.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intron

odcinek pozbawiony informacji, występujący w tzw. genach podzielonych występujących u organizmów eukariotycznych

Intron, sekwencja niekodująca – część sekwencji genu, która nie koduje sekwencji aminokwasów polipeptydu, a jedynie rozdziela kodujące eksony. Introny występują w większości eukariontów. Po przepisaniu sekwencji genu z DNA na RNA introny są wycinane przy udziale snRNA w procesie splicingu i powstaje dojrzały matrycowy RNA (mRNA), który jest wykorzystywany przez rybosomy jako matrycę do syntezy peptydów i białek.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Intronizacja

1. nadanie komuś tytułu panującego monarchy;
2. przyznanie komuś najwyższej pozycji w jakiejś grupie

1. nadać, nadawać komuś tytuł panującego monarchy;
2. przyznać, przyznawać komuś najwyższą pozycję w jakiejś grupie

Źródła:

SJP.pl

Intronowy

→ intron

w psychologii: badanie własnych przeżyć psychicznych; samoobserwacja

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) psych. analiza własnych procesów psychicznych

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Introspekcja filmowa
introspekcja w informatyce
introspekcja w psychologii

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Introspekcjonistka

→ introspekcjonista

SJP.pl

Introwertyczka

→ introwertyk

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) fż. od: introwertyk

Patrz:introwertyk

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Introwertyczność

rzeczownik, rodzaj żeński

człowiek nieproszony, natrętny; natręt

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek niemile widziany w danym miejscu

(1.2) człowiek który dostał się gdzieś bezprawnie, łamiąc zakazy

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

intruz – osoba, która bez zezwolenia wkracza fizycznie na teren, na który nie powinna mieć wstępu, albo przekracza inne, mniej jasno określone granice – fizycznie lub mentalnie – bez zgody drugiej oso...
intruz (w informatyce) – osoba nieupoważniona do korzystania z zasobów danej sieci bądź systemu komputerowego, która – wbrew właścicielowi – różnymi sposobami stara się uzyskać do nich dostęp; w celu ...
Intruz – film z 1929 roku, otrzymał jedną nominację do Oscara
Intruz – film z 1946 roku w reżyserii Orsona Wellesa
Intruz – film z 1949 roku w reżyserii Clarence'a Browna
Intruz – amerykański dramat polityczny w reżyserii Rogera Cormana
Intruz − amerykański film fabularny z 1989 roku w reżyserii Scotta Spiegela
Intruz – film z 1999 roku w reżyserii Davida Baileya
Intruz – francuski film z 2004 roku
Intruz – powieść science fiction/romans, amerykańskiej pisarki Stephenie Meyer
Intruz – amerykański film science fiction z 2013 roku na podstawie powieści Stephenie Meyer
Intruz – szwedzki film z 2015 roku w reżyserii Magnusa von Horna

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intruzja

wciśnięcie się masy skalnej w wyższe partie skorupy ziemskiej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) geol. wdzieranie się magmy w wyższe partie skorupy ziemskiej pomiędzy starsze utwory skalne

(1.2) geol. ciało skalne powstałe z zastygłej magmy, która wdarła się pomiędzy starsze skały

(1.3) psych. niechciana, automatyczna myśl, wyobrażenie lub impuls, pojawiający się w świadomości i trudny do opanowania

1. podstępne działanie polegające na wzajemnym skłóceniu jakichś osób;
2. w literaturze: zawiązanie i przeprowadzenie akcji, której przedmiotem jest konflikt między postaciami utworu

osoba, która intryguje (knuje przeciw komuś lub czemuś)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek czyniący intrygi, działający podstępnie przeciwko komuś

Intrygant (ang. "The Informant!") – amerykański komediodramat kryminalny z 2009 roku w reżyserii Stevena Soderbergha. Powstał na podstawie powieści non-fiction pod tym samym tytułem autorstwa Kurta Eichenwalda.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intrygantka

kobieta, która intryguje (knuje przeciw komuś lub czemuś)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta czyniąca intrygi, działająca podstępnie przeciwko komuś

Intrygantka ( Woman of Straw) – brytyjski kryminał-dreszczowiec z 1964 roku w reżyserii Basila Deardena, z Giną Lollobrigidą i Seanem Connerym w rolach głównych.

Scenariusz autorstwa Roberta Mullera, Stanley’a Manna i Michaela Relpha powstał na podstawie powieści francuskiej pisarki Catherine Arley pt. "La Femme De Paille" wydanej w 1956 roku.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intrygować

1. wprowadzać w stan zaciekawienia;
2. knuć przeciw komuś

czasownik nieprzechodni niedokonany

(1.1) robić intrygi, knuć spiski

wprowadzenie rurki intubacyjnej do tchawicy w celu napowietrzenia płuc

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) med. umieszczenie plastikowyastikowej rurki, zwanej rurką intubacyjną, w tchawicy pacjenta;

1. wyczucie przyszłości, zdolność przewidywania; przeczucie, instynkt, antycypacja;
2. niezbyt umotywowany, ale prawdopodobny sąd o czymś, słuszne przeczucie;
3. w psychologii: narzucające się przekonanie, którego nie można w pełni uzasadnić, niepoprzedzone świadomym rozumowaniem, a nawet jemu przeciwne;
4. w filozofii: poznanie bezpośrednie, irracjonalne, polegające na uchwyceniu prawdy dzięki wewnętrznemu przekonaniu, bez pomocy rozumowania lub doświadczenia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) filoz. proces polegający na poznaniu prawdy za pomocą wewnętrznego przekonania

(1.2) psych. proces myślowy polegający na szybkim dopasowaniu danej sytuacji do znanych już szablonów i zależności, objawiący się w postaci nagłego przebłysku myślowego;

(1.3) pot. zdolność przeczuwania, przewidywania

→ intuicjonizm

przymiotnik relacyjny

(1.1) filoz. związany z intuicjonizmem, dotyczący intuicjonizmu, intuicjonistów

Patrz:intuicjonizm

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Intuicjonizm

1. w filozofii: doktryna poznania zakładająca, że podstawową lub wyłączną rolę w poznaniu odgrywa intuicja; intuitywizm;
2. w logice: współczesny kierunek matematyczny głoszący, iż budowę wszelkich teorii matematycznych należy opierać jedynie na pierwotnej intuicji ciągu liczb naturalnych oraz na zasadzie indukcji matematycznej

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) filoz. prąd epistemologiczny przyjmujący intuicję za podstawę poznania;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Intuicjonizm (matematyka)
Intuicjonizm (filozofia)

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intuicyjnie

przysłówek sposobu

(1.1) za pomocą intuicji

Źródła:

Wiktionary

Intuicyjność

kierowanie się intuicją - zdolnością przeczuwania, wyczuwania

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest intuicyjne

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Intuicyjny

zgodny z intuicją, wynikający z intuicji, oparty na intuicji - zdolności przeczuwania, wyczuwania; podświadomy, aprioryczny, intuitywny

przymiotnik

(1.1) związany z intuicją

(1.2) wynikający z intuicji, osiągnięty za pomocą intuicji

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Intuitywizm

w filozofii: doktryna poznania zakładająca, że podstawową lub wyłączną rolę w poznaniu odgrywa intuicja; intuicjonizm

Źródła:

SJP.pl

Intuitywnie

→ intuitywny

1. klimat obrazów postimpresjonistycznych, oddających intymny nastrój codziennych zajęć;
2. klimat dzieł malarzy holenderskich XVII wieku, ukazujących pogodne sceny z życia prywatnego;
3. kierunek w sztuce filmowej, przedstawiający głównie osobiste przeżycia bohaterów

Źródła:

SJP.pl

Intymnie

przysłówek sposobu

1. bliskość, zażyłość, poufałość;
2. miłosny, erotyczny charakter czegoś

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego, co jest intymne, osobiste; osobisty charakter

(1.2) miłosny lub erotyczny charakter

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

intymność (bliskość) w teorii miłości Sternberga
teoria intymności – teoria z zakresu psychologii społecznej
intymność – inaczej zażyłość, poufałość, komitywa, bliskość, konfidencjalność
Intymność – dramat filmowy z 2001 roku w reżyserii Patrice'a Chéreau.
dystans intymny
miejsca erotyczno-intymne
higiena intymna
dziennik intymny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Intymny

1. bardzo osobisty, zastrzeżony do najwęższego kręgu bliskich;
2. dotyczący seksu lub narządów płciowych

przymiotnik jakościowy

(1.1) mocno osobisty

→ Inuita

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Inwalida

człowiek, który utracił całkowicie lub częściowo zdolność do pracy; kaleka

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba, która jest pozbawiona możliwości pracy (całkowicie lub połowicznie) ze względu na kalectwo, utratę zdrowia

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inwalidacja

proces charakteryzujący się dostarczaniem osobie informacji sprzecznych z jej odczuciami, przeciwny do walidacji; unieważnienie

SJP.pl
Wiktionary

Inwar

stal o dużej zawartości niklu, stosowana do wyrobu przyrządów pomiarowych; invar

1. zbrojne wtargnięcie, najazd
2. wielka liczba czegoś lub kogoś, duże nasilenie się jakiegoś zjawiska

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) polit. najazd lub wtargnięcie zbrojne na czyjeś terytorium;

(1.2) biol. gwałtowne rozprzestrzenienie się nowego gatunku na terytorium zajmowane dotąd przez reprezentantów rodzimych populacji;

(1.3) med. wet. stan albo proces zarażenia organizmu lub populacji przez pasożyty, drobnoustroje albo inne czynniki chorobotwórcze

(1.4) przen. masowe i źle postrzegane pojawienie się czegoś

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

inwazja – zbrojne wtargnięcie nieprzyjacielskich wojsk na terytorium innego państwa.
inwazja – jeden z podstawowych procesów ekologicznych
Inwazja – amerykański serial telewizyjny o tematyce science fiction z 2005
Inwazja – amerykański thriller science fiction z 2007
Inwazja barbarzyńców – kanadyjski film z 2003
Inwazja jaszczurów – satyryczna powieść fantastyczno-naukowa Karela Čapka
Inwazja mocy – plenerowa akcja promocyjna organizowana od 1995 do 2000 przez RMF FM
Inwazja morza – powieść Juliusza Verne'a

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inwazor

Inwazyjny

przymiotnik od: inwazja

przymiotnik relacyjny

(1.1) wojsk. dotyczący inwazji zbrojnej, związany z inwazją zbrojną

zniewaga słowna; obelga

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zniewaga, obelga

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inwektywny

→ inwektywa

Patrz:inwektywa

Źródła:

SJP.pl

Inwencja

1. pomysłowość, innowatorstwo;
2. krótki instrumentalny utwór polifoniczny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha kogoś, kto jest pomysłowy i wynajduje rzeczy nowe, oryginalne

(1.2) muz. krótki instrumentalny utwór polifoniczny oparty na imitacji, często zbliżony do uproszczonej fugi

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Inwencja – krótki instrumentalny utwór polifoniczny
Inwencja – odkrycia relikwii
inwentyka

1. sporządzać z natury spis inwentarza;
2. opisywać i opracowywać naukowo zbiór jakichś dóbr, np.: zabytków, dzieł sztuki itd.

czasownik przechodni niedokonany (dk. zinwentaryzować)

(1.1) ujmować coś w inwentarz, spis rzeczowy i ilościowy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inwentarz

1. stan posiadania, trwałe składniki majątku;
2. spis takiego stanu;
3. zespół, zbiór;
4. ogół zwierząt hodowlanych w gospodarstwie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) trwałe składniki majątku danej osoby fizycznej lub prawnej

(1.2) spis ilościowy i wartościowy inwentarza (1.1)

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

księga inwentarzowa
Inwentarz – polski film dokumentalny z 1975 roku
inwentaryzacja

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inwentarzowy

→ inwentarz

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z inwentarzem, dotyczący inwentarza

Patrz:inwentarz

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inwentor

dawniej: wynalazca, twórca

Źródła:

SJP.pl

Inwentura

urzędowy spis z natury majątku; inwentaryzacja

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inwersja

1. odwrócenie ustalonego porządku, przestawienie kolejności;
2. odstąpienie od naturalnego szyku wyrazów w zdaniu; przestawnia, przekładnia, hyperbaton, szyk przestawny, metateza;
3. chorobliwe wywrócenie wewnętrznej części organu na zewnątrz

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odwrócenie naturalnej lub zwyczajnej kolejności w czymś

(1.2) jęz. przestawnia, przestawka, szyk przestawny

(1.3) mat. geometryczne przekształcenie płaszczyzny względem zdefiniowanego okręgu

(1.4) anat. ruch stopy, podczas którego podeszwa kieruje się do środka wyimaginowanej osi ciała dzielącej ciało na lewą i prawą stronę

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

w matematyce
- inwersja (geometria) to rodzaj przekształcenia geometrycznego
- inwersja (kombinatoryka)
w fizyce: zjawiska, w których w badanym układzie zmiana jednego z parametrów powoduje zmianę znaku innego parametru
w chemii:
- inwersja konfiguracji
- zmiana kierunku skręcania płaszczyzny polaryzacji światła spolaryzowanego, np. podczas hydrolitycznego rozkładu cukru złożonego na cukry proste, zob. inwertaza i cukier inwertowany
- inwersja Waldena: zmiana konfiguracji cząsteczki związku chemicznego
- w krystalografii: rodzaj symetrii kryształu
w fotografii:
- zjawisko Claydena
- proces obróbki taśmy filmowej polegający na odwróceniu obrazu negatywowego na pozytywowy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inwersyjny

związany z inwersją, polegający na inwersji

Źródła:

SJP.pl

Inwertaza

enzym należący do glikozydaz; występuje w drożdżach, drobnoustrojach i roślinach wyższych

Inwertaza (β-fruktofuranozydaza, β-fruktozydaza, sacharaza, EC 3.2.1.26) – enzym z klasy hydrolaz i podklasy glikozydaz, który katalizuje hydrolizę wiązania fruktofuranozydowego (+)-sacharozy z wytworzeniem (+)-glukozy i (−)-fruktozy. Procesowi towarzyszy zmiana kierunku skręcania płaszczyzny polaryzacji światła spolaryzowanego z dodatniej na ujemną, tzw. "inwersja sacharozy", co jest źródłem nazwy enzymu.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Inwerter

urządzenie elektryczne zamieniające prąd stały, którym jest zasilane, na prąd przemienny o regulowanej częstotliwości wyjściowej

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

przetwornica napięcia
bramka logiczna NOT
rozwiązanie technologiczne w klimatyzacji pomieszczeń

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Inwerterowy

→ inwerter

Patrz:inwerter

Źródła:

SJP.pl

Inwertor

przyrząd przetwarzający prąd stały na zmienny

Źródła:

SJP.pl

Inwertorowy

Patrz:inwestor

Inwestowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) przeznaczanie pieniędzy na coś w celu osiągnięcia zysku

Źródła:

Wiktionary

Inwestować

lokować środki finansowe (kapitał) w różnego rodzaju środki i aktywności gospodarcze w celu osiągnięcia korzyści

czasownik przechodni niedokonany (dk. zainwestować)

(1.1) dokonywać inwestycji

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Inwestycja

nakład środków finansowych (lub kapitału) na tworzenie zasobów środków trwałych (lub powiększanie środków finansowych i kapitałowych)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ekon. nakład gospodarczy na tworzenie lub zwiększanie majątku trwałego;

1. w średniowieczu: nadanie lenna wasalowi przez seniora lub stanowiska kościelnego przez monarchę;
2. w kościele protestanckim: uroczyste wprowadzenie na urząd nowego duchownego

Inwestytura (łac. "induere vestimentis" – „przyobleczenie, ubranie”) – nadawanie wasalowi dóbr seniora, przy zachowaniu ceremoniału i zasad prawa lennego.

Wyróżnia się inwestyturę świecką, duchowną, terytorialną oraz szkolną.

Przed odbyciem inwestytury wasal składał przysięgę na wierność seniorowi, symbolem przyjęcia przysięgi było wręczenie wasalowi przez seniora przedmiotu symbolizującego przekazanie władzy podległej.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Inwidia

rzeczownik, rodzaj żeński

→ inwokacja

Patrz:inwokacja

Źródła:

SJP.pl

Inwokować

wygłaszać inwokację

Źródła:

SJP.pl

Inwolucja

1. wsteczne zmiany w budowie albo zanik tkanek lub narządu w czasie rozwoju osobnika;
2. powrót narządu do naturalnej wielkości po chorobie;
3. w matematyce: takie przekształcenie, które wykonane dwa razy daje w wyniku przekształcenie tożsamościowe

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rozwój wsteczny, uwstecznianie się czegoś

(1.2) med. fizjologiczne lub patologiczne zmniejszanie się, zanikanie organu;

(1.3) mat. funkcja, która posiada funkcję odwrotną równą jej samej;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

inwolucja – właściwość funkcji w matematyce,
inwolucja – zmniejszanie się organu,
inwolucja – wpuklenie blastodermy w rozwoju embrionalnym,
inwolucja – zaburzenie przebiegu warstw osadowych spowodowane zamarzaniem i odmarzaniem,
inwolucja ekosystemu – jedna z faz przekształcania ekosystemu naturalnego.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Inwolucyjny

związany z inwolucją

Źródła:

SJP.pl

Iny

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek zajmujący się zawodowo inżynierią, mający wyższe wykształcenie techniczne;

(1.2) daw. człowiek, który zna się na budownictwie wojennym

(1.3) pot. eufem. pogard. migrant, uchodźca

→ inżynierski

Patrz:inżynierski

Źródła:

SJP.pl

Inżynieryjno-Techniczny

przymiotnik

(1.1) związany z inżynierami i technikami, dotyczący inżynierów i techników

Źródła:

Wiktionary

Inżynieryjny

związany z inżynierem lub inżynierią (np. prace inżynieryjne, studia inżynieryjne); inżynierski

przymiotnik

(1.1) związany z praktycznym zastosowaniem wiedzy technicznej i naukowej do projektowania, budowy i utrzymania różnych obiektów lub systemów

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary