Żybura

nazwisko


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Poznań. brudna, bardzo mętna ciecz

 (1.2) reg. zob. żętyca.


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyburtowicz

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Życczanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Życka


Źródła:

Wiktionary

Życczanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Życka


Źródła:

Wiktionary

Żychlewo

Ży


Źródła:

Wikipedia

Żychlin

miasto w Polsce


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w środkowej Polsce, w województwie łódzkim;


Żychlin – miasto w Polsce w województwie łódzkim, w powiecie kutnowskim, położone na Nizinie Środkowomazowieckiej nad rzeką Słudwią, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Żychlin. Miasto stanowi centrum usług dla wielu okolicznych miejscowości. Żychlin leży w historycznej ziemi łęczyckiej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żychlinianin

mieszkaniec Żychlina


rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Żychlina


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żychlinianka

mieszkanka Żychlina


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Żychlina


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żychliński

→ Żychlin (miasto w Polsce)


przymiotnik

 (1.1) dotyczący Żychlina


Żychliński – polski herb szlachecki, odmiana herbu Nałęcz.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żychowo

wieś w Polsce


Żychowo – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Raciąż.

Wieś duchowna położona w drugiej połowie XVI wieku w powiecie raciąskim województwa płockiego. W 1785 roku wchodziła w skład klucza raciąskiego biskupstwa płockiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żychowski

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Żychwota

rodzaj roślin z rodziny marzanowatych; Strumpfia


Źródła:

SJP.pl

Żychów

wieś w Polsce


Żychów – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie kaliskim, w gminie Lisków.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kaliskiego.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Życica

roślina z rodziny traw


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Lolium|L.|ref=tak., roślina trawiasta z rodziny wiechlinowatych;


Życica ("Lolium" L.) – rodzaj roślin jednorocznych lub wieloletnich z rodziny wiechlinowatych. W wąskim, tradycyjnym ujęciu obejmuje ok. 10 gatunków, a w szerokim, zaliczającym tu część gatunków tradycyjnie klasyfikowanych do rodzaju kostrzewa "Festuca", obejmuje 28 gatunków. Rośliny te pochodzą prawdopodobnie z basenu Morza Śródziemnego, ale rozpowszechnione zostały obecnie szeroko na całym świecie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Życicowy

1. → życica;
2. turzyca życicowa - gatunek rośliny z rodziny ciborowatych


Źródła:

SJP.pl

Życie

określenie stanu organizmu żywego od dnia narodzin do śmierci


rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) biol. zespół procesów zachodzących w organizmie żywym lub jego poszczególnych częściach;

 (1.2) utrzymanie, wyżywienie

 (1.3) czas życia (1.1)

 (1.4) w grach komputerowych: punkt na liczniku, odejmowany, gdy gracz popełni duży błąd, przy czym utrata wszystkich punktów powoduje zakończenie gry

 (1.5) przen. przebieg i sposób bytowania, istnienia

forma rzeczownika.

 (2.1) Ms. lp. od: żyto

 (2.2) Ms. i W. lp. od: żyt


Zo


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Życieński

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Życiodajny

taki, który daje życie lub je podtrzymuje


przymiotnik

 (1.1) książk. podn. dający życie; podtrzymujący istnienie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Życiodawczyni

dawczyni życia, matka


Źródła:

SJP.pl

Życiopis

dawniej: biograf - autor czyjegoś życiorysu


rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. autor biografii

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) daw. biografia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Życiopisanie

łączenie własnego życia z twórczością literacką


Źródła:

SJP.pl

Życiorek

rodzaj owada z rzędu sieciarek


Źródła:

SJP.pl

Życiorkowate

o cechach życiorkowatych (rodzina sieciarek)


Ży


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Życiorkowaty

o cechach życiorkowatych (rodzina sieciarek)


Źródła:

SJP.pl

Życiorys

opis życia i działalności, biografia


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) opis czyjegoś życia i czyjejś działalności

 (1.2) urz. biur. pismo zawierające podstawowe dane osobowe, wykształcenie i ewentualnie przebieg kariery zawodowej oraz dane kontaktowe


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Życiorysik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od życiorys


Źródła:

Wiktionary

Życiorysowy

przymiotnik od: życiorys


Źródła:

SJP.pl

Życiotworzący

dawniej: życiodajny; życiotwórczy


Źródła:

SJP.pl

Życiotwórczy

dawniej: życiodajny; życiotworzący


Źródła:

SJP.pl

Życiowo

przysłówek

 (1.1) mając na uwadze warunki i okoliczności


Źródła:

Wiktionary

Życiowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest życiowe; cecha tych, którzy są życiowi


Źródła:

Wiktionary

Życiowy

1. dotyczący życia organicznego, niezbędny dla żywego organizmu;
2. związany z czyimś działaniem, postępowaniem;
3. potocznie:
a) mający doświadczenie w życiu;
b) świadczący o czyimś doświadczeniu; praktyczny


przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z życiem, dotyczący życia

przymiotnik jakościowy

 (2.1) pot. biorący pod uwagę realia życia

 (2.2) o okazji, szansie: zdarzający się raz w życiu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Życiówka

potocznie: najlepszy wynik osiągnięty przez zawodnika w jego karierze sportowej; rekord życiowy


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. sport. rekord życiowy; najlepszy wynik osiągnięty w karierze sportowca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Życiński

nazwisko, np. Józef Życiński (1948-2011), polski biskup katolicki


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) herald. polski herb szlachecki;


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Życki

nazwisko


przymiotnik

 (1.1) dotyczący Życka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Życzenia

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) to, czego życzy się komuś z powodu jakiejś okazji (święta, rocznicy) wyrażone w krótkiej formułce

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp., M., B. plural|życzenie.


Źródła:

Wiktionary

Życzenie

1. pragnąć, chcieć czegoś dla kogoś lub dla siebie;
2. wyrażać pragnienie aby komuś się dobrze działo, składać powinszowania z jakiejś okazji


rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pragnienie; to, czego się chce, co pragnie się zrealizować

 (1.2) w lm.: to, czego życzy się komuś (najczęściej w święto lub z powodu innej ważnej okazji)

 (1.3) akt bardziej formalnej prośby czy żądania


Życzenie – stan świadomości, odczuwany gdy przyszły, potencjalny stan rzeczy postrzegamy jako bardziej korzystny (dla realizacji jakiegoś celu) niż stan obecny lub korzystne wydaje nam się przedłużenie stanu obecnego, jednocześnie wierząc lub będąc pewnym, że mamy wystarczający wpływ na przyszły stan rzeczy. Przy braku choć minimum wiary życzenie staje się nierealnym marzeniem.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Życzeniowość

stan oparty na bezkrytycznym optymizmie, bez realnych szans na urzeczywistnienie


Źródła:

SJP.pl

Życzeniowy

będący czyimś życzeniem, oparty na bezkrytycznym optymizmie, bez realnych szans na urzeczywistnienie


przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z życzeniem lub życzeniami, dotyczący życzenia lub życzeń

przymiotnik jakościowy

 (2.1) będący wyrazem życzeniowości


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Życzeniówka

myślenie życzeniowe


Źródła:

SJP.pl

Życzkowski

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Życzliwa

kobieta życzliwie nastawiona do kogoś; przyjaciółka


Źródła:

SJP.pl

Życzliwie

przysłówek

 (1.1) w życzliwy sposób


Źródła:

Wiktionary

Życzliwiej

stopień wyższy od przysłówka: życzliwie


Źródła:

SJP.pl

Życzliwość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przyjazny stosunek do innych


Ży


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Życzliwszy

stopień wyższy od przymiotnika: życzliwy


Źródła:

SJP.pl

Życzliwy

ktoś życzliwie nastawiony do kogoś; przyjaciel


przymiotnik

 (1.1) przychylnie nastawiony do innych ludzi

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) osoba nastawiona życzliwie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Życzonko

zdrobnienie od: życzenie


Źródła:

SJP.pl

Życzyn

wieś w Polsce


Zobacz też: Życzyn w innych znaczeniach tej nazwy.

Życzyn – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie garwolińskim, w gminie Trojanów, nad Okrzejką dopływem Wisły.

Za Królestwa Polskiego istniała gmina Życzyn.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Życzynianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Życzyna


Źródła:

Wiktionary

Życzynianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Życzyna


Źródła:

Wiktionary

Życzyć

1. pragnąć, chcieć czegoś dla kogoś lub dla siebie;
2. wyrażać pragnienie aby komuś się dobrze działo, składać powinszowania z jakiejś okazji


czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zażyczyć)

 (1.1) składać życzenia

 (1.2) pragnąć czyjegoś szczęścia

 (1.3) źle komuś życzyć: pragnąć czyjegoś nieszczęścia, bólu, cierpienia

czasownik zwrotny niedokonany życzyć sobie (dk. zażyczyć sobie)

 (2.1) chcieć, żądać czegoś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Życzyński

przymiotnik

 (1.1) dotyczący Życzyna


Źródła:

Wiktionary

Żyd

1. wyznawca judaizmu;
2. potocznie, pogardliwie: osoba skąpa;
3. potocznie: osoba chytra, sprytna, zawsze patrząca na swój interes


rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. wyznawca judaizmu

 (1.2) pot. obraź. skąpy człowiek

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) przest. uczn. kleks

 (2.2) karc. jedna z dawniejszych gier karcianych


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyd.

skrót od: żydowski


skrót

 (1.1) żydowski


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydaczowski

→ Żydaczów (miasto na Ukrainie)


przymiotnik

 (1.1) związany z Żydaczowem, dotyczący Żydaczowa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydaczów

miasto na Ukrainie


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w zachodniej części Ukrainy;


Żydaczów (ukr. Жида́чів, "Żydacziw") – miasto na Ukrainie, w rejonie stryjskim, w obwodzie lwowskim, nad Stryjem (dopływ Dniestru), Przed 17 lipca 2020 roku siedziba administracyjna rejonu żydaczowskiego. 10 672 mieszkańców (2020), dla porównania w 2001 było ich 11 683.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żydek

1. pogardliwe określenie wyznawcy judaizmu;
2. potocznie: sknera, kutwa


rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zdrobn. od żyd

 (1.2) pogard. lub żart. o wyznawcy judaizmu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) pot. arachid


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żydla

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. oparcie krzesła lub ławki


Źródła:

Wiktionary

Żydlik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. gliniany kufel


Źródła:

Wiktionary

Żydofil

osoba zafascynowana judaizmem, kulturą żydowską i Żydami; judofil


rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzad. kult. człowiek sprzyjający Żydom


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydofobia

niechętny lub wrogi stosunek do wszystkiego, co żydowskie; judofobia, judeofobia


Źródła:

SJP.pl

Żydokomuna

pejoratywnie:
1. komuniści pochodzenia żydowskiego;
2. politycy lub dziennikarze pochodzenia żydowskiego o lewicowo-liberalnych poglądach politycznych;
3. lewicowo-liberalna formacja ideologiczno-polityczna


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pogard. komuniści pochodzenia żydowskiego;


Żydokomuna – stereotyp o podłożu antysemickim wynikający z tzw. spiskowej teorii dziejów, przypisujący Żydom główną rolę w stworzeniu i spopularyzowaniu ideologii komunizmu, który „miał otworzyć im drogę do zdobycia władzy nad światem” (zob. Protokoły mędrców Syjonu).


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żydomasoneria

pogardliwie: grupa Żydów mających rzekomo duży wpływ na politykę światową


Źródła:

SJP.pl

Żydomice

wieś w Polsce


Żydomice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie rawskim, w gminie Rawa Mazowiecka.

Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie rawskim ziemi rawskiej województwa rawskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa skierniewickiego.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żydostwo

1. ogół Żydów;
2. tożsamość żydowska


rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pejor. grub. ogół Żydów

 (1.2) żydowskie pochodzenie

 (1.3) ogół cech charakterystycznych dla Żydów i kultury żydowskiej

 (1.4) poczucie przynależności do kręgu kultury żydowskiej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|żydować.


Źródła:

Wiktionary

Żydowianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Żydowa


Źródła:

Wiktionary

Żydowianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Żydowa


Źródła:

Wiktionary

Żydowicz

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Żydowin

żartobliwie: Żyd


rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) Żyd


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydowo

wieś w Polsce


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żydowski

1. związany z Żydami, ludem semickim;
2. związany z żydami, wyznawcami judaizmu; judaistyczny; przymiotnik od: Żydowo


przymiotnik

 (1.1) związany z Żydami, ich religią, kulturą

 (1.2) związany z żydami

 (1.3) dotyczący Żydowa

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język z grupy języków używanych przez diasporę żydowską;

 (2.2) jęz. (język) jidysz


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydowsko

przysłówek

 (1.1) na sposób żydowski


Źródła:

Wiktionary

Żydowskość

zespół cech charakterystycznych dla kultury żydowskiej


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ogół cech charakterystycznych dla Żydów i kultury żydowskiej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydowszczyzna

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. jęz. jidysz

 (1.2) przest. ogół cech żydowskich

 (1.3) przest. rzad. ogół Żydów, Żydzi


Żydowszczyzna – nieistniejąca wieś na Białorusi, położona w obwodzie grodzieńskim w rejonie grodzieńskim w sielsowiecie Wiercieliszki. Rozsiedlona w latach 1983-1984 ze względu na bliskość zakładu azotowego "Grodno Azot"


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Żydożerca

zacięty, nieprzejednany wróg Żydów i żydowskości


rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wróg Żydów, antysemita


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydożerczy

przymiotnik od: żydożerca


przymiotnik jakościowy

 (1.1) wrogi Żydom


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydożerstwo

nienawiść do Żydów


rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pot. nienawiść do Żydów i wszystkiego, co żydowskie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|żydzić.


Źródła:

Wiktionary

Żydzi

1. wyznawca judaizmu;
2. potocznie, pogardliwie: osoba skąpa;
3. potocznie: osoba chytra, sprytna, zawsze patrząca na swój interes


Ni


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żydziak

pogardliwie, z niechęcią o młodzieńcu, chłopcu żydowskim; Żydziak, żydek (Żydek), żydłak


rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) obraź. żyd


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydzieć

potocznie: stawać się skąpym; skąpieć


czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zżydzieć)

 (1.1) pot. stawać się skąpym


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydzina

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pogard. o Żydzie


Źródła:

Wiktionary

Żydzisko

pogardliwie: Żyd; pejsowaty, parch, gudłaj, Mosiek (mosiek)


rzeczownik, rodzaj nijaki lub męskoosobowy

 (1.1) zgrub. od Żyd

 (1.2) pogard. lub żart. o Żydzie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydziątko

zdrobnienie od: Żydzię


rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) dzieciątko będące wyznawcą judaizm


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydzić

pogardliwie: skąpić na coś pieniędzy


czasownik niedokonany (dk. pożydzić)

 (1.1) pot. grub. skąpić


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydzię

dawniej: żydowskie dziecko


rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) żydowskie dziecko


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydówa

pejoratywnie o żydówce


Źródła:

SJP.pl

Żydóweczka

zdrobnienie od: Żydówka


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: żydówka

 (1.2) żart. o żydówce


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydówka

wyznawczyni judaizmu; izraelitka


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. wyznawczyni judaizmu


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żydłaczenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|żydłaczyć.


Źródła:

Wiktionary

Żydłaczyć

mówić po polsku z intonacją żydowską


czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) mówić po polsku z intonacją charakterystyczną dla Żydów

 (1.2) budować błędną logikę korzystną dla autora


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żydłak

pogardliwie, z niechęcią o młodzieńcu, chłopcu żydowskim; żydziak (Żydziak), żydek (Żydek)


Źródła:

SJP.pl

Żygadło

roślina z rodziny kaktusowatych, pochodząca z Ameryki Środkowej, o zielonych, soczystych pędach, okazałych kwiatach i jadalnych u niektórych gatunków owocach; opuncja


Źródła:

SJP.pl

Żygolak

mężczyzna czerpiący korzyści ze znajomości z kobietami


Źródła:

SJP.pl

Żygulowsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Rosji, w obwodzie samarskim, położone nad Wołgą;


Żygulowsk ( Жигулёвск) – miasto w Rosji w obwodzie samarskim nad Wołgą.

Miasto powstało w 1952 roku. Jego powstanie związane było z budową Wołżańskiej Elektrowni Wodnej o mocy 2300 MW.

W mieście znajduje się siedziba zarządu Parku Narodowego „Samarskaja Łuka” i Rezerwatu Żygulińskiego.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Żygulowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Żygulowskiem, dotyczący Żygulowska


Źródła:

Wiktionary

Żygulski

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Żyjąca

kobieta żyjąca w czasie teraźniejszym; kobieta żywa


Źródła:

SJP.pl

Żyjący

osoba żyjąca w czasie teraźniejszym; osoba żywa


Źródła:

SJP.pl

Żyjątko

mikroskopijny organizm


rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) niewielkie stworzenie, organizm mikroskopijnych rozmiarów


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żylaczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od żylak


Źródła:

Wiktionary

Żylak

nadmierne rozszerzenie lub wydłużenie żyły


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. nadmierne rozszerzenie żyły;

 (1.2) mykol. grzyb z rodzaju nazwa systematyczna|Phlebia|Fr.|ref=tak.;


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żylakowatość

skłonność do tworzenia się żylaków


Źródła:

SJP.pl

Żylakowaty

dotyczący żylaków, związany z żylakami (np. zmiany żylakowate, wyprysk żylakowaty)


przymiotnik

 (1.1) przym. od żylak


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żylakowy

→ żylak


przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z żylakiem, dotyczący żylaka


Patrz:żylak

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żylasty

1. mający wyraźnie widoczne żyły;
2. podobny do żył, przypominający żyły


przymiotnik

 (1.1) o wyraźnie widocznych, wydatnych żyłach

 (1.2) kulin. zawierający za dużo tkanki łącznej (zamiast mięśniowej)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żylenica

żylenica nadwodna, żylenica pospolita - gatunki owada z rzędu wielkoskrzydłych


Źródła:

SJP.pl

Żyleniec

roślina dwuliścienna z rodziny różowatych


Źródła:

SJP.pl

Żyleta

1. zgrubienie od: żyletka;
2. potocznie określenie czegoś, co może być ostre, wyraźne


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żyletka

cienka blaszka z dwustronnym ostrzem, wykorzystywana w maszynkach do golenia, temperówkach itp.


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stalowe dwustronne ostrze, umieszczane w maszynce do golenia;


Żyletka – ostrze maszynki do golenia, które w przeciwieństwie do brzytwy umożliwiają usuwanie zarostu na twarzy i owłosienia z innych części ciała w bezpieczny sposób, znacznie redukując możliwość zranienia, nawet jeśli jest używana przez osobę niedoświadczoną. Współczesne żyletki wykonywane są ze stali nierdzewnej.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyletkowiec

środowiskowo: chuligan noszący przy sobie nóż o żyletkowym ostrzu


Źródła:

SJP.pl

Żyletkowy

przymiotnik od: żyletka


przymiotnik

 (1.1) przym. od żyletka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żylice

wieś w Polsce


Ży


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żylicz

nazwisko


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żylina

miasto w Słowacji


rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w północnej Słowacji;


Żylina (słow. "Žilina", węg. "Zsolna", niem. "Sillein") – miasto w północnej Słowacji, siedziba władz kraju żylińskiego i powiatu Żylina. Pod koniec 2019 roku, z liczbą mieszkańców wynoszącą ponad 80 tys., Żylina zajmowała czwarte miejsce pod względem liczby ludności na Słowacji. Główny ośrodek regionu Doliny Wagu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żylinianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Żyliny


Źródła:

Wiktionary

Żylinianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Żyliny


Źródła:

Wiktionary

Żylis

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Żylis-Gara

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Żylistek

rodzaj z rodziny hortensjowatych, obejmujący ponad 50 gatunków krzewów ze wschodniej Azji oraz Meksyku; niektóre gatunki sadzone jako rośliny ozdobne


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. krzew z rodziny hortensjowatych;


Żylistek ("Deutzia" Thunb.) – rodzaj krzewów z rodziny hortensjowatych. Obejmuje ok. 72 gatunków. W ogromnej większości występują one naturalnie w Azji wschodniej (50 gatunków rośnie w Chinach, z czego 41 to endemity tego kraju), kilka rośnie także w Ameryce Środkowej (w Meksyku). Występują na skalistych zboczach, w lasach, często przy ciekach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyliński

→ Żylina


przymiotnik

 (1.1) dotyczący Żyliny


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Patrz:Żylina

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żylność

→ żylny


Patrz:żylny

Źródła:

SJP.pl

Żylny

związany z żyłą


przymiotnik relacyjny

 (1.1) anat. związany z żyłą, dotyczący żyły


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żymełka

nazwisko


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żymierski

nazwisko


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żymlok

tradycyjna śląska wędlina z miąższu bułki, krwi oraz podrobów w osłonce z jelita, przypominająca wyglądem kiełbasę, a konsystencją kaszankę; bułczanka


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. bułczanka;


Ży


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żymulka

rodzaj roślin wieloletnich z rodziny przewiertniowatych; wiciokrzew


Źródła:

SJP.pl

Żymła

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. bułka


Źródła:

Wiktionary

Żyn

gatunek rośliny z rodziny zarazowatych; Escobedia


Źródła:

SJP.pl

Żynda

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Żyndul

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Żyniaczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk, Kociewie. ślub, ożenek


Źródła:

Wiktionary

Żynich

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. pan młody


Źródła:

Wiktionary

Żynić

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. żenić


Źródła:

Wiktionary

Żyntyca

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. spoż. żętyca


Źródła:

Wiktionary

Żynóć

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zaganiać, gnać (o bydle)


Źródła:

Wiktionary

Żyr

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. żer

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. dostatek

 (1.3) gw-pl|Śląsk Cieszyński. duża ilość czegoś małego


Źródła:

Wiktionary

Żyra

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) stpol. imię|polski|ż. skrócenie imienia Żyrosława


Źródła:

Wiktionary

Żyrafa

roślinożerny ssak występujący w Afryce, zwierzę o charakterystycznej, długiej szyi i płowym umaszczeniu


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Giraffa|Brisson|ref=tak., ssak z rzędu parzystokopytnych, z charakterystyczną długą szyją, żyjące na afrykańskich sawannach;

 (1.2) muz. dawna odmiana klawikordu;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrafi

→ żyrafa; żyrafowy


przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z żyrafą, dotyczący żyrafy

przymiotnik dzierżawczy

 (2.1) należący do żyrafy

przymiotnik jakościowy

 (3.1) podobny do żyrafy, taki jak u żyrafy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrafiarnia

miejsce zamieszkania żyraf


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zootechn. miejsce hodowli żyraf


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrafijo

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zool. nazwa systematyczna|Giraffa|Brisson|ref=tak., żyrafa


Źródła:

Wiktionary

Żyrafiątko

pieszczotliwe zdrobnienie od: żyrafię


rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zdrobn. mała żyrafa

 (1.2) zool. młode żyrafy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrafię

młode żyrafy; żyrafiątko


Źródła:

SJP.pl

Żyrafka

1. zdrobnienie od: żyrafa;
2. żyrafka madagaskarska - gatunek chrząszcza z rodziny podryjowatych


Źródła:

SJP.pl

Żyrafowate

rodzina afrykańskich ssaków parzystokopytnych, przeżuwaczy, o charakterystycznych wypustkach kostnych na czubku głowy pokrytych owłosioną skórą, obejmująca dwa gatunki: żyrafę i okapi; żyrafy


Żyrafowate (Giraffidae) – rodzina dużych ssaków z podrzędu przeżuwaczy (Ruminantia) w obrębie rzędu parzystokopytnych (Artiodactyla) obejmująca dwa rodzaje żyjące współcześnie i szereg rodzajów wymarłych. Oba obecnie żyjące rodzaje zasiedlają Afrykę.

Najwcześniej datowane szczątki przodków żyrafowatych należą do przedstawicieli rodzaju "Climacoceras" należącego do rodziny Climacoceratidae, żyjącego we wczesnym miocenie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żyrafowaty

1. podobny do żyrafy
2. o cechach żyrafowatych


przymiotnik

 (1.1) pot. podobny do żyrafy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrafowy

→ żyrafa; żyrafi


przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący żyrafy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrafy

rodzina afrykańskich ssaków parzystokopytnych, przeżuwaczy, o charakterystycznych wypustkach kostnych na czubku głowy pokrytych owłosioną skórą, obejmująca dwa gatunki: żyrafę i okapi; żyrafowate


Źródła:

SJP.pl

Żyrakowianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Żyrakowa


Źródła:

Wiktionary

Żyrakowianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Żyrakowa


Źródła:

Wiktionary

Żyrakowski

przymiotnik od: Żyraków


przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Żyrakowa, związany z Żyrakowem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyraków

wieś w Polsce


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie podkarpackim;


Żyraków – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie dębickim, w gminie Żyraków. Ma status sołectwa.

Miejscowość jest siedzibą gminy Żyraków oraz rzymskokatolickiej parafii Trójcy Przenajświętszej należącej do dekanatu Dębica Wschód.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyrandol

forma lampy z kilkoma rozgałęzieniami, głównie ozdobna


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ozdobna, najczęściej wieloramienna, lampa wisząca pod sufitem

 (1.2) rodzaj rakiety świetlnej spuszczanej przez bombowce

 (1.3) slang. samobójca


Żyrandol (z fr. "girandole") – zazwyczaj lampa elektryczna lub świecznik montowany do sufitu pomieszczenia. Występuje zarówno w mieszkaniach, jak i w wielkogabarytowych salach, holach i widowniach. Zawiera od jednego do bardzo wielu punktów świetlnych. W pomieszczeniach bardzo wielkich może mieć skomplikowaną konstrukcję i składać się z wielkiej ilości elementów ozdobnych, często szklanych lub kryształowych.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyrandolik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od żyrandol


Źródła:

Wiktionary

Żyrandolowy

przymiotnik od: żyrandol


przymiotnik

 (1.1) przym. od żyrandol


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrant

ten, kto poręczył za kogoś spłatę sumy wekslowej; poręczyciel, gwarant


rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ekon. osoba poręczająca za kogoś spłatę sumy wekslowej;


Żyrant ( girante od girare „obracać, żyrować” z giro „obrót; obieg; żyro” od gyrus „krąg, wolta, obieg” z gr. "gýros" „koło; krąg”) – potoczne określenie poręczyciela, czyli osoby potwierdzającej możliwość spłaty zobowiązania finansowego innej osoby. W przypadku gdy osoba odpowiedzialna za regulację zobowiązania nie wywiązuje się ze swoich obowiązków, ich ciężar przejmuje żyrant. Ma on wtedy prawo dochodzenia tych należności od dłużnika. Umowę poręczenia regulują przepisy Kodeksu cywilnego.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyrantka

→ żyrant


Patrz:żyrant

Źródła:

SJP.pl

Żyrardowianin

mieszkaniec Żyrardowa


rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Żyrardowa

 (1.2) osoba pochodząca z Żyrardowa, urodzona w Żyrardowie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrardowianka

mieszkanka Żyrardowa


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Żyrardowa

 (1.2) kobieta pochodząca z Żyrardowa, urodzona w Żyrardowie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrardowski

→ Żyrardów


przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Żyrardowa, związany z Żyrardowem


Patrz:Żyrardów

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrardynka

słodkowodna ryba żyworodna z rodziny piękniczkowatych; żerardynka, żyworódka metaliczna


Żyrardynka, żerardynka metaliczna, żyworódka metaliczna, ("Girardinus metallicus") – żyworodna ryba słodkowodna z rodziny piękniczkowatych (Poeciliidae) występująca na terenie wód Kuby i Kostaryki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żyrardów

miasto w Polsce


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce, w województwie mazowieckim;


}|- class="grafika iboxs"

Żyrardów – miasto w Polsce położone w województwie mazowieckim, siedziba powiatu żyrardowskiego, czasem zaliczane jako wchodzące w skład aglomeracji warszawskiej, na Równinie Łowicko-Błońskiej, nad rzeką Pisią Gągoliną, 45 km na południowy zachód od Warszawy i 90 km na północny wschód od Łodzi.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyrat

osoba, na rzecz której odstąpiono weksel lub czek; indosatariusz, indosat


Źródła:

SJP.pl

Żyrau

ludowy poeta i pieśniarz w krajach azjatyckich; akyn, aszyk, ozan


Źródła:

SJP.pl

Żyrek

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Żyrinowski

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Żyrka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kolka, ból brzucha

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zapalenie wyrostka robaczkowego


Źródła:

Wiktionary

Żyrkowski

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Żyrny

przymiotnik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. chętnie żrący (o zwierzęciu)


Źródła:

Wiktionary

Żyro

poręczenie wekslowe; giro


rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) hand. praw. poręczenie zobowiązania przez żyranta;

 (1.2) zob. żyrokompas.


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyro-

temat słowotwórczy

 (1.1) pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na ich związek znaczeniowy z kołem, kręgiem lub wirowaniem


Źródła:

Wiktionary

Żyrobus

autobus napędzany energią kinetyczną wirującego koła zamachowego o dużej bezwładności; girobus


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mot. autobus czerpiący energię z koła zamachowego,


Żyrobus ("girobus") – autobus czerpiący energię z koła zamachowego o dużym momencie bezwładności. Autobus na przystankach podłączał się do sieci energetycznej i za pomocą silnika elektrycznego rozkręcał koło zamachowe, akumulując w ten sposób energię potrzebną do dalszej jazdy. W rzeczywistości, w celu wyrównania momentu obrotowego koła zamachowego, stosowano dwa identyczne koła osadzone współosiowo, lecz obracające się w przeciwnych kierunkach.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyrobusola

przyrząd nawigacyjny w postaci obracającego się wokół własnej osi pierścienia, służący do określania kursu statku powietrznego lub wodnego; girobusola, żyrokompas


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. lotn. mors. elektromechaniczne urządzenie służące do wskazywania kursu, wykorzystujące właściwości żyroskopu;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrok

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. żarłok


Źródła:

Wiktionary

Żyroklinometr

przyrząd do określania kąta nachylenia samolotu; giroklinometr


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. przyrząd służacy do określania kąta nachylenia samolotu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrokompas

przyrząd nawigacyjny w postaci obracającego się wokół własnej osi pierścienia, służący do określania kursu statku powietrznego lub wodnego; żyrobusola, girobusola, girokompas


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. lotn. mors. elektromechaniczne urządzenie służące do wskazywania kursu, wykorzystujące właściwości żyroskopu;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyronda

ugrupowanie polityczne działające w czasie Wielkiej Rewolucji Francuskiej, skupiające zwolenników monarchii konstytucyjnej; żyrondyści


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. polit. stronnictwo żyrondystów w czasie rewolucji francuskiej;


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyrondysta

członek ugrupowania politycznego działającego w czasie Wielkiej Rewolucji Francuskiej, członek żyrondy; (w liczbie mnogiej) żyrondyści - nazwa tego ugrupowania


rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. członek lub sympatyk żyrondy, stronnictwa w czasie rewolucji francuskiej;

 (1.2) polit. przedstawiciel ideologii żyrondyzmu

 (1.3) sport. piłkarz francuskiego klubu sportowego Girondins Bordeaux


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrondystka

→ żyrondysta


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. członkini lub sympatyczka żyrondy, stronnictwa w czasie rewolucji francuskiej;


Patrz:żyrondysta

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrondystowski

przymiotnik

 (1.1) polit. hist. związany z żyrondystami, żyrondą, dotyczący żyrondystów


Źródła:

Wiktionary

Żyrondystyczny

przymiotnik

 (1.1) polit. hist. związany z żyrondystami, żyrondą, dotyczący żyrondystów


Źródła:

Wiktionary

Żyrondyzm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) doktryna polityczna mająca poczatki w Rewolucji Francuskiej


Źródła:

Wiktionary

Żyrondyści

członek ugrupowania politycznego działającego w czasie Wielkiej Rewolucji Francuskiej, członek żyrondy; (w liczbie mnogiej) żyrondyści - nazwa tego ugrupowania


Żyrondyści ( Girondins) – nieformalne stronnictwo polityczne z czasów rewolucji francuskiej, grupujące głównie przedstawicieli inteligencji i burżuazji, początkowo stanowiące prawe skrzydło jakobinów z programem monarchii konstytucyjnej i rządów parlamentarnych z zachowaniem swobód życia gospodarczego i religijnego.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żyropilot

elektromechaniczne urządzenie, które zastępuje sternika statku, samolotu


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) żegl. urządzenie elektromechaniczne, które zastępuje sternika


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyroskop

1. sztywny przedmiot, najczęściej krążek, szybko obracający się dookoła własnej osi symetrii, stosowany m.in. w urządzeniach nawigacyjnych; giroskop;
2. przyrząd do wyznaczania kursu samolotu


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fiz. szybko obracający się sztywny obiekt zachowujący stały kierunek osi obrotu;

 (1.2) techn. kompas wykorzystujący właściwości żyroskopu (1.1);


Żyroskop (giroskop; γῦρος – obrót, σκοπέω – obserwować) – urządzenie do pomiaru lub utrzymywania orientacji przestrzennej, działające na podstawie zasady zachowania momentu pędu. Został wynaleziony przez francuskiego fizyka Jeana Foucaulta w 1852 roku.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyroskopowy

przymiotnik od: żyroskop; giroskopowy


przymiotnik

 (1.1) przym. od żyroskop


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrostat

przyrząd żyroskopowy utrzymujący w równowadze ciała, w których jest umieszczony, np. ustawiony na statku spełnia rolę stabilizatora przeciwdziałającego kołysaniu, umieszczony wewnątrz wagonu kolei jednoszynowej zapewnia mu trwałą równowagę; girostat


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. przyrząd żyroskopowy utrzymujący równowagę ciała, w którym jest umieszczony


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrosław

imię męskie


Żyrosław, Żerosław (],]) – staropolskie imię męskie, złożone z członów "żyro-" („pokarm, czynność jedzenia, życie”) i "-sław" („sławić”).


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żyrosławice

wieś w Polsce


Żyrosławice – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie inowrocławskim, w gminie Gniewkowo.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żyrotron

przyrząd do pomiaru prędkości kątowej; girotron


Źródła:

SJP.pl

Żyrowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|żyrować.


Źródła:

Wiktionary

Żyrować

1. poręczać (poręczyć) za osobę pożyczającą pieniądze;
2. swoją postawą pokazywać (pokazać) innym, że popiera się działania jakichś osób


czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) hand. poręczać spłatę sumy wekslowej za osobę pożyczającą pieniądze

 (1.2) hand. przekazywać weksel innej osobie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrowy

1. → żyro;
2. pieniądz żyrowy - pieniądz zapisany na rachunkach bankowych, kreowany przez banki komercyjne; pieniądz bezgotówkowy (wkładowy, depozytowy)


Źródła:

SJP.pl

Żyrytwa

żyrytwa pluskwowata - gatunek pluskwiaka z rodziny żyrytwowatych


Źródła:

SJP.pl

Żyrytwowate

o cechach żyrytwowatych (rodzina pluskwiaków)


Żyrytwowate (Naucoridae) – rodzina owadów z podrzędu pluskwiaków różnoskrzydłych. Rodzina Naucoridae liczy około 400 gatunków, z których w Polsce występuje jeden - żyrytwa pluskwowata ("Naucoris cimicoides").


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żyrytwowaty

o cechach żyrytwowatych (rodzina pluskwiaków)


Źródła:

SJP.pl

Żyrzyn

wieś w Polsce


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie lubelskim;


Żyrzyn – wieś w Polsce położona na Wysoczyźnie Lubartowskiej, w województwie lubelskim, w powiecie puławskim, w gminie Żyrzyn.

Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie lubelskim województwa lubelskiego.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do ówczesnego województwa lubelskiego.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyrzynianin

mieszkaniec Żyrzyna (wsi w Polsce)


rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Żyrzyna


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrzynianka

mieszkanka Żyrzyna (wsi w Polsce)


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Żyrzyna


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrzyński

→ Żyrzyn


przymiotnik

 (1.1) dotyczący Żyrzyna


Patrz:Żyrzyn

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyrów

wieś w Polsce


Żyrów – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie grójeckim, w gminie Chynów. Leży nad rzeką Kraską.

W Średniowieczu wieś znajdowała się przy drodze łączącej Grójec z Czerskiem, która przebiegała prawym brzegiem Molnicy, przez Żyrów, Drwalew, Staniszewice. Obecnie leży przy trasie 50 – Sochaczew, Grójec, Góra Kalwaria, Mińsk Mazowiecki.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żyt

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lm. od: żyto

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) daw. życie

 (2.2) gwara. żyto


Źródła:

Wiktionary

Żytawa

miasto w Niemczech


rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Niemczech, w Saksonii;


Żytawa ( Zittau; Žitawa, ; Žitava) – miasto w Niemczech, w kraju związkowym Saksonia, w okręgu administracyjnym Drezno, w powiecie Görlitz, przy granicy z Polską i Czechami, w Łużycach Górnych. Do 31 lipca 2008 Żytawa była stolicą powiatu Löbau-Zittau.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żytawianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Żytawy


Źródła:

Wiktionary

Żytawianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Żytawy


Źródła:

Wiktionary

Żytawski

→ Żytawa (miasto w Niemczech)


przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Żytawy, związany z Żytawą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyteczko

zdrobnienie od: żytko


Źródła:

SJP.pl

Żytelkowo

wieś w Polsce


Żytelkowo (niem. "Siedkow") – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie białogardzkim, w gminie Białogard. W latach 1975–1998 wieś należała do województwa koszalińskiego. W roku 2007 wieś liczyła 187 mieszkańców. Jedna z najstarszych wsi powiatu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żytkiejmianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Żytkiejm


Źródła:

Wiktionary

Żytkiejmianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Żytkiejm


Źródła:

Wiktionary

Żytkiejmski

przymiotnik

 (1.1) dotyczący Żytkiejm


Źródła:

Wiktionary

Żytkiewicz

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Żytko

zdrobnienie od: żyto


rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zdrobn. żyto


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żytni

zrobiony z żyta


przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący żyta (Secale L.)

 (1.2) wykonany z ziarna żyta


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żytnia

żytniówka; żyto;
1. wódka otrzymywana z odpowiednio przerobionego żyta, następnie zmieszanego z roztworem spirytusu i odcedzonego;
2. potocznie o kieliszku lub butelce takiej wódki


Żytnia – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie siedleckim, w gminie Siedlce. Ma status sołectwa. Leży 5 km od centrum Siedlec, nad Muchawką dopływem Liwca.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żytnianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Żytna


Źródła:

Wiktionary

Żytnianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Żytna


Źródła:

Wiktionary

Żytniański

przymiotnik od: Żytno


przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Żytna, związany z Żytnem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żytniowianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Żytniowa


Źródła:

Wiktionary

Żytniowianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Żytniowa


Źródła:

Wiktionary

Żytniowski

przymiotnik

 (1.1) dotyczący Żytniowa


Źródła:

Wiktionary

Żytnisko

pole po zebraniu rosnącego na nim żyta


Źródła:

SJP.pl

Żytniów

wieś w Polsce


Żytniów – wieś sołecka w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie oleskim, w gminie Rudniki. Historycznie wieś leży na terenie ziemi wieluńskiej.

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie częstochowskim.

W skład sołectwa wchodzą ponadto miejscowości Banasiówka, Bliźniaki, Pieńki, Hajdamaki, Ignachy, Wytoka, Stawki Żytniowskie oraz Żurawie.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żytniówka

żytnia; żyto;
1. wódka otrzymywana z odpowiednio przerobionego żyta, następnie zmieszanego z roztworem spirytusu i odcedzonego;
2. potocznie o kieliszku lub butelce takiej wódki


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. wódka z żyta

 (1.2) pot. butelka lub kieliszek żytniówki (1.1)


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żytno

wieś w Polsce


rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w Polsce w województwie łódzkim;


Zobacz też: Żytno w innych znaczeniach tej nazwy.

Żytno – wieś w Polsce, położona w województwie łódzkim, w powiecie radomszczańskim, w gminie Żytno.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa częstochowskiego.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żytny

regionalnie: żytni


Źródła:

SJP.pl

Żyto

1. roślina z rodziny traw, popularne zboże;
2. ziarno rośliny o tej samej nazwie;
3. potocznie: wódka otrzymywana z odpowiednio przerobionego żyta, następnie zmieszanego z roztworem spirytusu i odcedzonego; też: kieliszek lub butelka tej wódki; żytnia; żytniówka


rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) bot. roln. nazwa systematyczna|Secale|L.|ref=tak., zbożowa roślina jednoroczna, dwuletnia lub wieloletnia z rodziny wiechlinowatych;

 (1.2) spoż. roln. ziarno żyta (1.1)

 (1.3) pot. wódka żytnia

 (1.4) uczn. ładna dziewczyna

forma czasownika.

 (2.1) forma bezosobowa czasu przeszłego (bezosobnik) od: żyć


Żyto ("Secale" L.) – rodzaj roślin jednorocznych, rzadziej dwuletnich z rodziny wiechlinowatych. Liczy 9 gatunków. Rośliny te występują w południowej i południowo-wschodniej Europie, w północnej Afryce oraz zachodniej Azji, na wschodzie sięgając po zachodnie Himalaje i region Sinciang w zachodnich Chinach. Jeden gatunek ("S. africanum") rośnie w Południowej Afryce.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żytomierski

1. → Żytomierz;
2. obwód żytomierski - jeden z 24 obwodów Ukrainy


przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Żytomierza, związany z Żytomierzem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żytomierz

miasto obwodowe na Ukrainie


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto na Ukrainie, na wyżynie Wołyńsko-Podolskiej;


Żytomierz (ukr. Житомир, "Żytomyr") – miasto obwodowe w środkowo-zachodniej części Ukrainy, nad rzeką Teterew, siedziba administracyjna obwodu i rejonu żytomierskiego. Ośrodek przemysłu maszynowego, metalowego, lekkiego, spożywczego i chemicznego, a także ośrodek kulturalny z teatrami i muzeami oraz centrum szkolnictwa wyższego. Ponadto ważny węzeł komunikacyjny z portem lotniczym.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żytomierzanin

mieszkaniec Żytomierza


rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Żytomierza


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żytomierzanka

mieszkanka Żytomierza


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Żytomierza


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żytowaty

turzyca żytowata - gatunek rośliny z rodziny ciborowatych


Źródła:

SJP.pl

Żytowice

wieś w Polsce


Żytowice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie pabianickim, w gminie Pabianice. Wieś jest częścią sołectwa Żytowice, w którego skład wchodzi również wieś Wysieradz.

Miejscowość położona jest na Wysoczyźnie Łaskiej.

Prywatna wieś duchowna położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie szadkowskim województwa sieradzkiego, własność krakowskiej kapituły katedralnej. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa łódzkiego.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żytowiecczanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Żytowiecka


Źródła:

Wiktionary

Żytowiecczanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Żytowiecka


Źródła:

Wiktionary

Żytowiecki

przymiotnik

 (1.1) dotyczący Żytowiecka


Źródła:

Wiktionary

Żytowo

wieś w Polsce


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żytwin

rodzaj roślin z rodziny wawrzynkowatych; Dais


Źródła:

SJP.pl

Żyw

dawniej, najczęściej o człowieku: żywy, żyjący, niemartwy; obecnie wyraz stosowany rzadko, wyłącznie w wyrażeniach:
a) "kto żyw" - ten, który żyje;
b) "pókim żyw" - póki żyję


przymiotnik

 (1.1) żywy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyw.

1. skrót od: żywotny;
2. skrót od: żywiecki;
3. skrót od: żywienie;
4. skrót od: żywność


Źródła:

SJP.pl

Żywa

1. żyjący, właściwy żyjącemu organizmowi;
2. pełen energii, ruchliwy, żywotny;
3. intensywny, wyraźny, jaskrawy;
4. o stylu narracji itp.: wartki, ekspresywny;
5. prawdziwy, naturalny, szczery (np. żywe zainteresowanie)


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mitsłow. bogini życia u Słowian połabskich


Ży


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żywago

Jurij Żywago - postać fikcyjna z powieści "Doktor Żywago" Borisa Pasternaka


Źródła:

SJP.pl

Żywcem

w stanie żywym, jako żywego


przysłówek sposobu

 (1.1) tak, że ktoś lub coś żyje podczas pewnej czynności, której jest obiektem

 (1.2) przen. tak, że coś jest identyczne z oryginałem

forma rzeczownika|rodzaj=męskozwierzęcy.

 (2.1) N. lp. od żywiec


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywcowy

→ żywiec (żywa przynęta z małych rybek)


Źródła:

SJP.pl

Żywczak

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Żywczanin

mieszkaniec Żywca


rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Żywca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywczanka

mieszkanka Żywca


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Żywca


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywczyk

żywa rybka na haczyku, służąca za przynętę; żywiec


Źródła:

SJP.pl

Żywcówka

potocznie: metoda łowienia ryb na żywą przynętę


Źródła:

SJP.pl

Żywiak

żywiak chlebowiec - niewielki chrząszcz z rodziny kołatkowatych


Źródła:

SJP.pl

Żywica

przezroczysta wydzielina komórek roślinnych, zawierająca terpentynę i olejki eteryczne oraz inne płynne i stałe substancje; stosowana w lecznictwie i wielu gałęziach przemysłu


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. półprzezroczysta wydzielina komórek roślinnych, zawierająca węglowodany (terpentynę) i olejki eteryczne oraz inne płynne i stałe substancje;


Ży


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żywiciel

1. żywy organizm, którego kosztem żyje pasożyt;
2. osoba, która kogoś utrzymuje, dostarcza środków niezbędnych do życia


rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ten, kto żywi lub utrzymuje

 (1.2) biol. organizm żywiący pasożyta


Żywiciel – organizm, na którego koszt żyje pasożyt dojrzały lub jego postacie rozwojowe. Pasożyty pozostają w różnych związkach z żywicielami.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żywicielka

1. żywy organizm żeński, którego kosztem żyje pasożyt;
2. kobieta, która kogoś utrzymuje, dostarcza środków niezbędnych do życia


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta żywiąca lub utrzymująca

 (1.2) przen. ziemia, rola także. krowa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywicki

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Żywicodajny

wydzielający żywicę; żywicorodny


Źródła:

SJP.pl

Żywicorodny

wydzielający żywicę


Źródła:

SJP.pl

Żywicowaty

o właściwościach podobnych do żywicy


Źródła:

SJP.pl

Żywicować

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) wydobywać żywicę z drzew iglastych

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (2.1) bot. wydzielać żywicę


Źródła:

Wiktionary

Żywicowy

→ żywica; żywiczny, żywiczy


przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z żywicą, dotyczący żywicy

przymiotnik

 (2.1) zwierający żywicę, wytworzony z żywicy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywiczan

sól kwasu żywicznego


Źródła:

SJP.pl

Żywiczarski

→ żywiczarz


przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z pracą żywiczarza, dotyczący żywiczarza


Patrz:żywiczarz

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywiczarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) leśn. robotnik leśny żywicujący drzewa


Źródła:

Wiktionary

Żywiczka

rodzaj roślin z rodziny jasnotowatych; czyściec


Źródła:

SJP.pl

Żywiczlin

żywiczlin czteroklapowy - drzewo iglaste z rodziny cyprysowatych; sandarak, cyprzyk czteroklapowy


Ży


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żywiczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest żywiczne


Źródła:

Wiktionary

Żywiczny

→ żywica; żywiczy, żywicowy


przymiotnik jakościowy

 (1.1) taki, który zawiera żywicę; pełen żywicy; pachnący żywicą


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywiczy

→ żywica; żywiczny, żywicowy


Źródła:

SJP.pl

Żywiec

1. ogół zwierząt przeznaczonych na ubój;
2. żywa rybka służąca jako przynęta do łowienia ryb drapieżnych;
3. dawniej: żywa istota;
4. dawniej: osoba żwawa, ruchliwa, pełna życia;
5. rodzaj roślin z rodziny kapustowatych


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) roln. zwierzęta przeznaczone do uboju

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) wędk. żywa przynęta z małych rybek

 (2.2) spoż. piwo marki Żywiec


Żywiec ( Saybusch) – miasto w południowej Polsce, w województwie śląskim, siedziba władz powiatu żywieckiego. Stanowi gminę miejską.

Według danych z 31 grudnia 2022 miasto liczyło 29 878 mieszkańców.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żywiecczyzna

geograficzny i historyczny region w Polsce


rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. kraina obejmująca okolice Żywca;


Żywiecczyzna – region geograficzny i etnograficzny w południowej Polsce, stanowi część Małopolski (leży w jej południowo-zachodniej części), w południowej części obecnego województwa śląskiego i południowo-zachodniej małopolskiego, ze stolicą w Żywcu.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żywiecka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. kulin. rodzaj kiełbasy z mięsa wieprzowego

forma przymiotnika.

 (2.1) ż. lp. od: żywiecki


Źródła:

Wiktionary

Żywiecki

→ Żywiec (miasto), → Żywiecczyzna (ziemia żywiecka)


przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Żywca, związany z Żywcem

 (1.2) odnoszący się do Żywiecczyzny, związany z Żywiecczyzną


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywieckie

→ Żywiec (miasto), → Żywiecczyzna (ziemia żywiecka)


rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. region geograficzno-kulturowy w południowej Polsce z miastem Żywiec


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywiej

stopień wyższy od przysłówka: żywo


Źródła:

SJP.pl

Żywienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|żywić.


Źródła:

Wiktionary

Żywieniowiec

osoba zajmująca się żywieniem


rzeczownik, rodzaj męskoosobowy (opcjonalnie żeński)

 (1.1) specjalista w dziedzinie żywienia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywieniowy

dotyczący żywienia, odżywania


przymiotnik

 (1.1) związany z żywieniem, dotyczący żywienia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywieniówka

potocznie:
1. szkoła gastronomiczna;
2. gastronomia


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. szkoła gastronomiczna

 (1.2) pot. gastronomia

 (1.3) pot. ogół ludzi zajmujących się gastronomią

 (1.4) pot. raport żywieniowy, raport żywienia


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywik

larwa skorupiaków z rzędu dziesięcionogów, ważny składnik morskiego planktonu


Ży


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żywina

rzeczownik, rodzaj żeński, blm.

 (1.1) gwara. zwierzęta gospodarskie, bydło domowe (rogate), gw-pl|Białystok, Podhale. trzoda

 (1.2) przest. gwara. istota żyjąca, stworzenie, żyjątko


Źródła:

Wiktionary

Żywioł

1. siła, którą nie kieruje świadomość;
2. w filozofii: jeden z elementów tworzących świat materialny: ogień, woda, ziemia, powietrze;
3. krąg zainteresowań, zamiłowań


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) filoz. jeden z elementów tworzących świat materialny: ogień, woda, ziemia, powietrze

 (1.2) siła przyrody i jej przejawy, w szczególności te gwałtowne i potężne

 (1.3) książk. siła, którą nie kieruje świadomość

 (1.4) książk. krąg zainteresowań, zamiłowań

 (1.5) książk. grupa ludzi tworzących określoną społeczność, zbiorowisko

 (1.6) książk. element, składnik


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywiołak

w fantastyce: istota magiczna stanowiąca ucieleśnienie danego żywiołu, władająca określoną siłą natury; elemental


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żywiołowiec

człowiek niekierujący się rozsądkiem, działający spontanicznie, żywiołowo


Źródła:

SJP.pl

Żywiołowiej

stopień wyższy od przysłówka: żywiołowo


Źródła:

SJP.pl

Żywiołowo

przysłówek

 (1.1) w sposób żywiołowy


Źródła:

Wiktionary

Żywiołowość

spontaniczność, gwałtowność


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. cecha tego, co jest żywiołowe; cecha tych, którzy są żywiołowi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywiołowszy

rzadki stopień wyższy od przymiotnika: żywiołowy; bardziej żywiołowy


Źródła:

SJP.pl

Żywiołowy

przymiotnik od: żywioł


przymiotnik

 (1.1) taki, który jest skutkiem działania żywiołu natury

 (1.2) porywczy, dziki, kierowany silnymi emocji

 (1.3) nieplanowany, spontaniczny


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywisława

imię żeńskie


Żywisława – imię żeńskie, prawdopodobnie neologizm utworzony na wzór imion słowiańskich. Człon "Żywi-" jest niespotykany w staropolskich imionach dwuczłonowych.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żywitwa

rodzaj roślin z rodziny jasnotowatych (wargowych); Cleonia


Źródła:

SJP.pl

Żywiutki

zdrobnienie od: żywy


przymiotnik

 (1.1) zdrobn. od: żywy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywić

posilać się, jeść


czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) karmić, dawać jeść, utrzymywać kogoś

 (1.2) przen. podn. odczuwać coś, czuć coś

 (1.3) przest. obdarzać życiem, siłą życiodajną, podtrzymywać życie

czasownik zwrotny niedokonany żywić się

 (2.1) karmić samego siebie, jeść coś, odżywiać się

 (2.2) istnieć lub rozwijać się dzięki czemuś


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywkowo

1. wieś w województwie podlaskim, w powiecie białostockim;
2. wieś w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie bartoszyckim


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żywnica

drzewo z rodziny palm, uprawiane głównie dla owoców; kokosowiec


Źródła:

SJP.pl

Żywniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: żywny


Źródła:

SJP.pl

Żywnościokilometr

odległość, jaką pokonuje żywność, zanim dotrze do odbiorcy


Źródła:

SJP.pl

Żywnościowy

→ żywność, np. artykuły żywnościowe, produkty żywnościowe


przymiotnik

 (1.1) związany z żywnością, dotyczący żywności


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywnościówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przemysł spożywczy, dział gospodarki zajmujący się wytwarzaniem żywności

 (1.2) wydział, w niektórych służbach mundurowych zajmujący się wyżywieniem


Źródła:

Wiktionary

Żywność

to, czym się żywią organizmy żywe; pokarm, pożywienie, jedzenie, jadło, strawa


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ogół produktów spożywczych;


Żywność, środek spożywczy – produkt przetworzony, częściowo przetworzony lub nieprzetworzony, przeznaczony lub nadający się do spożycia przez ludzi, w tym napoje, guma do żucia oraz wszelkie substancje dodawane do żywności w sposób zamierzony podczas wytwarzania, przygotowania lub obróbki.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żywny

dawniej:
1. prawdziwy, szczery;
2. pożywny, posilny; dziś tylko w zwrotach: co (jak, gdzie, ile) się komu żywnie podoba - co (jak, gdzie, ile) kto woli


przymiotnik

 (1.1) stpol. żywy


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywo

przysłówek

 (1.1) w sposób energiczny

 (1.2) z duży natężeniem

 (1.3) ukazując jaskrawość, dając blask

 (1.4) rzad. będąc żywym

 (1.5) muz. w szybkim tempie


Źródła:

Wiktionary

Żywobyci

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. życie


Źródła:

Wiktionary

Żywobycie

dawniej: życie, życiorys


Źródła:

SJP.pl

Żywociarski

→ żywociarz


Patrz:żywociarz

Źródła:

SJP.pl

Żywociarz

autor żywotów świętych; biograf


Źródła:

SJP.pl

Żywocice

wieś w Polsce


rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w województwie opolskim;

 (1.2) geogr. część miasta Hawierzowa w kraju morawsko-śląskim, w powiecie Karwina w Czechach;

 (1.3) hist. geogr. historyczna polska wieś na Zaolziu


Żywocice (niem. "Zywodczütz", 1934-1945 "Oderwiese") – wieś w Polsce, położona na Górnym Śląsku, w województwie opolskim, w powiecie krapkowickim, w gminie Krapkowice.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żywocicki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Żywocic, związany z Żywocicami


Źródła:

Wiktionary

Żywociczanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Żywocic


Źródła:

Wiktionary

Żywociczanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Żywocic


Źródła:

Wiktionary

Żywocik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od żywot


Źródła:

Wiktionary

Żywocin

wieś położona w Polsce w okolicach Łodzi


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żywokost

roślina zielna, w Polsce pospolita, rośnie na wilgotnych łąkach, w rowach i nad brzegami wód


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Symphytum|L.|ref=tak., bylina z rodziny ogórecznikowatych o zwisających kwiatach z promienistą, rurkowato-dzwonkowatą koroną, rosnąca w wilgotnych lasach, łąkach i zaroślach;


Ży


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żywokostny

→ żywokost; żywokostowy


Źródła:

SJP.pl

Żywokostowy

→ żywokost; żywokostny


przymiotnik

 (1.1) dotyczący żywokostu, sporządzony z żywokostu


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywokoł

ścięty prosty pęd drzewa liściastego, używany do szybkiego zadrzewiania dróg i osiedli; żywokół


Źródła:

SJP.pl

Żywokół

ścięty prosty pęd drzewa liściastego, używany do szybkiego zadrzewiania dróg i osiedli; żywokoł


Żywokół – fragment pędu drzewa liściastego o długości ok. 1-3 m. Ze względu na zdolność wytwarzania korzeni przybyszowych i rozwoju uśpionych pąków stosowany do rozmnażania drzew – zwłaszcza wierzby i topoli. Na żywokoły stosuje się głównie gałęzie o średnicy ok. 3-10 cm, pozbawione liści.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żywopłon

rodzaj roślin z rodziny bobowatych; żywoziół


Ży


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żywopłot

ogrodzenie z przycinanych drzew lub krzewów


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) płot złożony z przyciętych lub naturalnie rosnących roślin;


Żywopłot – gęsto posadzone drzewa lub krzewy, zazwyczaj przycinane z boków oraz od góry i tworzące ogrodzenie.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żywopłotowy

dotyczący żywopłotu


przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący żywopłotu, związany z żywopłotem


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyworodek

zwierzę rodzące się w sposób żyworodny


Źródła:

SJP.pl

Żyworodka

zwierzę żyworodne; żyworódka


Źródła:

SJP.pl

Żyworodkowate

rodzina dużych słodkowodnych ślimaków


Ży


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żyworodkowaty

o cechach żyworodkowatych (rodzina ślimaków)


Źródła:

SJP.pl

Żyworodne

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Theria|ref=tak., podgromada ssaków charakteryzujących się żyworodnością;


Żyworodne, ssaki żyworodne (Theria) – ssaki charakteryzujące się żyworodnością w odróżnieniu od ssaków jajorodnych.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Żyworodność

przychodzenie na świat żywych istot, odbywających swój okres embrionalny w organizmie matki; żyworództwo


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. forma rozrodu zwierząt polegająca na tym, że zarodek początkowo rozwija się wewnątrz organizmu matki;

 (1.2) bot. cecha roślin, które rozmnażają się poprzez wypuszczanie kiełków na sobie samych


Ży


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyworodny

1. w botanice: rośliny żyworodne - rośliny rozmnażające się wegetatywnie lub z nasion kiełkujących na roślinie macierzystej;
2. w zoologii: zwierzęta żyworodne - zwierzęta rozwijające się w organizmie matki i rodzące się żywe


przymiotnik

 (1.1) zool. rozwijający się w organizmie matki i rodzący się zdolny do życia poza organizmem matki

 (1.2) bot. rozmnażający się w sposób wegetatywny lub z nasion kiełkujących na roślinie macierzystej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyworód

rodzaj naziemnopączkowych roślin zielnych z rodziny obrazkowatych


Ży


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żyworódka

1. roślina z rodziny gruboszowatych o kwiatach zebranych w baldachogrona; briofilum; płodnolist;
2. słodkowodny ślimak o muszli z wieczkiem;
3. zwierzę żyworodne; żyworodka;
4. żyworódka metaliczna - słodkowodna ryba żyworodna z rodziny piękniczkowatych; żerardynka, żyrardynka


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) herp. zob. jaszczurka żyworodna.

 (1.2) icht. nazwa kilku gatunków ryb z rodziny żyworódkowatych

 (1.3) icht. pot. ryba akwariowa, którą cechuje żyworodność lub jajożyworodność;

 (1.4) bot. zob. żyworódka pierzasta.


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyworódki

1. rodzina żyworodnych ślimaków przodoskrzelnych
2. podrząd pospolitych ryb akwariowych, pochodzących z rzek Ameryki Środkowej


Źródła:

SJP.pl

Żyworództwo

przychodzenie na świat żywych istot, odbywających swój okres embrionalny w organizmie matki; żyworodność


Źródła:

SJP.pl

Żywostan

zespół organizmów roślinnych i zwierzęcych żyjących wspólnie w pewnym środowisku; biocenoza; geocenoza


Źródła:

SJP.pl

Żywot

1. życie, bieg życia;
2. sposób, tryb życia;
3. przenośnie: sprawne działanie, istnienie czegoś


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książk. życie, istnienie

 (1.2) książk. rel. życiorys, zwłaszcza w odniesieniu do świętych

 (1.3) daw. brzuch, łono


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywotek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. haftowany gorset ludowego damskiego stroju cieszyńskiego


Żywotek – zdobiony stanik, przyszyty do szerokiej, marszczonej spódnicy, stanowiący górną część stroju cieszyńskiego. Bogaty haft wykonywany na żywotkach i naszyte na nim ozdoby srebrne, a niekiedy nawet pozłacane, są elementem wyróżniającym strój cieszyński.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Żywotlin

rodzaj roślin z rodziny bromeliowatych; Pitcairnia


Ży


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żywotnie

przysłówek

 (1.1) mocno, bardzo, istotnie, żywo


Źródła:

Wiktionary

Żywotniej

stopień wyższy od przysłówka: żywotnie


Źródła:

SJP.pl

Żywotniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: żywotny


Źródła:

SJP.pl

Żywotnik

krzew lub drzewo z rodziny cyprysowatych; tuja


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Thuja|L.|ref=tak., rodzaj roślin iglastych z rodziny cyprysowatych; ma łuskowate liście;


Żywotnik, tuja ("Thuja" L.) – rodzaj roślin iglastych z rodziny cyprysowatych. Rodzaj obejmuje pięć gatunków drzew i krzewów, z których trzy występują na terenie Azji (Korea, Chiny, Japonia), a dwa w Ameryce Północnej. W obszarach występowania należą do głównych gatunków lasotwórczych na siedliskach wilgotnych, aczkolwiek "Thuja sutchuenensis" to gatunek w naturze skrajnie nieliczny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żywotnikowiec

drzewo iglaste z rodziny cyprysowatych


rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Thujopsis|ref=tak., rodzaj drzewa iglastego z rodziny cyprysowatych;


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywotnikowy

przymiotnik

 (1.1) składający się z żywotnika

 (1.2) wykonany z drewna lub innej części żywotnika

 (1.3) będący częścią żywotnika


Źródła:

Wiktionary

Żywotność

witalność, werwa


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) witalność, werwa, aktywność

 (1.2) czas działania, sprawności czegoś

 (1.3) aktualność


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywotny

1. dający życie, życiodajny
2. aktywny, przedsiębiorczy
3. aktualny, pilny
4. rzeczowniki żywotne - nazwy osób i zwierząt


przymiotnik

 (1.1) dający życie, życiodajny

 (1.2) aktywny, mający dużo energii, czynny

 (1.3) ważny, aktualny, pilny, istotny

 (1.4) jęz. o rodzajach rzeczowników: dotyczący osób i zwierząt


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywotopisarstwo

pisanie o żywocie


Źródła:

SJP.pl

Żywotopisarz

biograf


rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) książk. autor tekstów opisujących życie innych osób


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywozielony

intensywnie zielony


przymiotnik

 (1.1) o barwie intensywnie zielonej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywołapka

pułapka służąca do łapania zwierząt żywych, bez ich zabijania


Źródła:

SJP.pl

Żywość

1. pełnia sił witalność; żwawość, dziarskość, energiczność;
2. cecha przedmiotów, barw jawiących się w pełni szczegółów, niezatartych, wyrazistych; wyrazistość, intensywność, jaskrawość;
3. wszystko to, co decyduje i sugestywności, wartkości dzieła literackiego, filmowego, muzycznego, np. żywość fabuły, stylu, akcji


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co żywe; cecha tych, którzy są żywi


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żywszy

stopień wyższy od przymiotnika: żywy


Źródła:

SJP.pl

Żywy

1. żyjący, właściwy żyjącemu organizmowi;
2. pełen energii, ruchliwy, żywotny;
3. intensywny, wyraźny, jaskrawy;
4. o stylu narracji itp.: wartki, ekspresywny;
5. prawdziwy, naturalny, szczery (np. żywe zainteresowanie)


przymiotnik

 (1.1) przejawiający oznaki życia

 (1.2) będący w użyciu

 (1.3) jasny, jaskrawy, niestonowany

 (1.4) żwawy, szybki

 (1.5) pełen życia, energiczny


Żywy ( Siewen) – wieś mazurska w Polsce, położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie giżyckim, w gminie Kruklanki.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa suwalskiego. Leży nad jeziorem Żywy.

We wsi prosty, parterowy dwór i zdewastowany zespół folwarczny.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyznowianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Żyznowa


Źródła:

Wiktionary

Żyznowianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Żyznowa


Źródła:

Wiktionary

Żyznowski

nazwisko


przymiotnik

 (1.1) dotyczący Żyznowa


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyzność

właściwości gleby, które umożliwiają uzyskanie wysokich plonów, urodzajność gleby


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha gleby umożliwiającej obfity wzrost roślin na niej


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyzny

1. urodzajny
2. mający urodzajne gleby


przymiotnik jakościowy

 (1.1) roln. posiadający właściwości umożliwiające wydanie obfitych plonów

 (1.2) roln. dający wysokie plony

 (1.3) przest. o plonie bogaty, obfity, posilny, pożywny, sycący


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyznów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geogr. wieś w województwie podkarpackim;


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Żyć

istnieć, funkcjonować, być


czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) bytować w jakichś warunkach

 (1.2) obcować z kimś

 (1.3) istnieć w sposób właściwy organizmom żywym

 (1.4) trwać

 (1.5) pot. obcować z kimś seksualnie


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyćko

zdrobnienie od: od życie


Źródła:

SJP.pl

Żyła

1. naczynie krwionośne
2. masa skalna lub mineralna wypełniająca szczelinę w skałach
3. metalowa część przewodu służąca do przewodzenia prądu lub wody


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) anat. naczynie krwionośne, w którym krew płynie do serca;

 (1.2) geol. masa skalna lub mineralna wypełniająca szczelinę w skałach;

 (1.3) techn. jedna z części przewodzących kabla elektrycznego;

 (1.4) pot. człowiek skąpy

 (1.5) pot. człowiek wymagający zbyt wiele od innych

 (1.6) środ. w brydżu gracz stale kontrujący

forma czasownika.

 (2.1) 3. os. ż. lp. przesz. od: żyć


Ży


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyłeczka

zdrobnienie od: żyłka


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: żyłka


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyłka

1. typ naczynia krwionośnego;
2. rodzaj linki


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: żyła

 (1.2) cienka, mocna nić

 (1.3) pot. predyspozycja lub zamiłowanie

 (1.4) anat. najmniejsze naczynie żylne, wenula


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyłko

1. typ naczynia krwionośnego;
2. rodzaj linki


Źródła:

SJP.pl

Żyłkowanie

dawniej: znaczyć w żyłki


Źródła:

SJP.pl

Żyłkowany

dawniej: znaczyć w żyłki


Źródła:

SJP.pl

Żyłkowaty

zawierający dużo żyłek


Źródła:

SJP.pl

Żyłkować

dawniej: znaczyć w żyłki


Źródła:

SJP.pl

Żyłkowy

→ żyłka


Patrz:żyłka

Źródła:

SJP.pl

Żyłkówka

potocznie: kosiarka z głowicą żyłkową; kosiarka żyłkowa


Źródła:

SJP.pl

Żyłowanie

1. w garbarstwie: oczyszczać skórę z resztek mięsa, żył i tłuszczu; mizdrować
2. potocznie: wyzyskiwać kogoś, przemęczać pracą dla własnej korzyści
3. (potocznie) żyłować się - wysilać się, zamęczać się ciężką pracą


rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|żyłować.


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Żyłowaty

zawierający dużo żył (np. żyłowate mięso); żylasty


Źródła:

SJP.pl

Żyłować

1. w garbarstwie: oczyszczać skórę z resztek mięsa, żył i tłuszczu; mizdrować
2. potocznie: wyzyskiwać kogoś, przemęczać pracą dla własnej korzyści
3. (potocznie) żyłować się - wysilać się, zamęczać się ciężką pracą


Źródła:

SJP.pl

Żyłowina

skała płonna występująca wśród złoża magnetycznego


Źródła:

SJP.pl

Żyłowo

przymiotnik od: żyła


Żyłowo – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ostrowskim, w gminie Stary Lubotyń.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Starym Lubotyniu.


Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Żyłowski

nazwisko


Źródła:

SJP.pl

Żyłowy

przymiotnik od: żyła


Źródła:

SJP.pl

Żyńczyca

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. spoż. żętyca


Źródła:

Wiktionary

Żyńsko

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kobieta


Źródła:

Wiktionary

Żyźnica

1. wiecznie zielone drzewo pochodzące z Azji; longan;
2. rodzaj roślin z rodziny wiechlinowatych; rajgras


rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Arrhenatherum|P.Beauv.|ref=tak., rodzaj trawy dającej wysokowartościowe siano;

 (1.2) bot. dendr. nazwa systematyczna|Dimocarpus longan|Lour.|ref=tak., gatunek tropikalnego drzewa owocowego z rodziny mydleńcowatych;


Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:


Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Żyźnie

przysłówek

 (1.1) o glebie: w sposób umożliwiający obfity wzrost roślin na niej


Źródła:

Wiktionary

Żyźniej

stopień wyższy od przysłówka: żyźnie


Źródła:

SJP.pl

Żyźniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: żyzny


Źródła:

SJP.pl

Żyżmory

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Litwie, w okręgu kowieńskim.


Żyżmory (lit. "Žiežmariai") – miasto na Litwie, położone w okręgu kowieńskim, 6 km od Koszedar w rejonie koszedarskim.


Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Żyżmóń

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. sknera


Źródła:

Wiktionary

Żyżyń

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pragnienie


Źródła:

Wiktionary