Ziarenkowy

→ ziarenko

Patrz:ziarenko

Źródła:

SJP.pl

Ziarkiewicz

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Ziarko

nazwisko

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) przest. ziarnko

1. kulista bakteria tlenowa; mikrokok, ziarenkowiec;
2. typ suchego owocu jednonasiennego;
3. środowiskowo: kłos trawy lub zboża;
4. mól ziarniak - nocny motyl z rodziny molowatych

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Ziarniaki – bakterie
Ziarniak – typ owocu

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ziarnica

nowotwór złośliwy węzłów chłonnych

Źródła:

(1.4) krystalit;

(1.5) daw. miara długości

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

ziarno (ziarniak) – twardy, jednonasienny owoc traw
ziarno – cząstka materiału sypkiego dająca się wyodrębnić metodami nieniszczącymi, powstała w sposób naturalny lub sztuczny (np. mielenie)
- podziarno
- nadziarno
ziarno – wada obrazu fotograficznego
ziarno (krystalografia, metalurgia) – monokrystaliczna część polikryształu
ziarno (gruntoznawstwo, budownictwo) – cząstka skały, gruntu
ziarno – jednostka masy
ziarno generatora liczb pseudolosowych
Ziarno – program telewizyjny
Ziarno – czasopismo muzyczne

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. muz. polka kucana

(1.2) gw-pl|Górny Śląsk. przen. niemodna muzyka

Źródła:

Wiktionary

Zidane

[czytaj: ziDAN] nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Zinédine Zidane – piłkarz francuski, mistrz świata i Europy
Djamel Zidane – piłkarz algierski
Luca Zidane – piłkarz algierski, syn Zinedine'a

(1.1) ustalić tożsamość

(1.2) uznać za tożsame

czasownik zwrotny dokonany zidentyfikować się (ndk. identyfikować się)

(2.1) uznać siebie za takiego samego jak ktoś inny; uznać czyjeś wartości, wzorce

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zideologizować

podporządkować wpływom jakiejś ideologii

Źródła:

SJP.pl

Zidiocenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pot. pogard. zaniżenie poziomu inteligencji

Źródła:

Wiktionary

Zidiociały

potocznie:
1. stać się ograniczonym umysłowo, stracić bystrość, inteligencję; zgłupieć, stępieć, zdurnieć;
2. zacząć zachowywać się jak idiota

przymiotnik

SJP.pl

Zidlóng

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. bud. archit. osiedle

(1.2) gw-pl|Górny Śląsk. bud. dom na osiedlu

Źródła:

Wiktionary

Ziegler

[czytaj: c-igler] nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Adrian von Ziegler (ur. 1989) – szwajcarski kompozytor
Adolf Ziegler (1892–1959) – niemiecki malarz, prezes Izby Sztuk Pięknych Rzeszy, przedstawiciel sztuki Blut und Boden, organizator wystawy sztuki zdegenerowanej
Edwin „Edi” Ziegler (1930–2020) – niemiecki kolarz szosowy i torowy, brązowy medalista olimpijski
Ernst Ziegler (1849–1905) – szwajcarski patolog
Grzegorz Tomasz Ziegler (ur. 1770–1852) – austriacki duchowny rzymskokatolicki, benedyktyn, biskup diecezjalny tyniecki w latach 1822–1826, biskup diecezjalny tarnowski w latach 1826–1827, biskup diec...
Hans-Jürgen Ziegler (ur. 1951) – niemiecki lekkoatleta, specjalista skoku o tyczce. W czasie swojej kariery reprezentował Republikę Federalną Niemiec.
Hans Severus Ziegler (1893–1978) – niemiecki publicysta, dyrektor artystyczny, nauczyciel i funkcjonariusz nazistowski
Heinrich Ziegler (1891–1918) – szermierz (florecista i szpadzista) reprezentujący Cesarstwo Niemieckie, uczestnik letnich igrzysk olimpijskich w 1912 roku
John Ziegler (1934–2018) – amerykański prawnik i działacz sportowy, były prezes ligi NHL.
Josef Georg Ziegler (1918–2006) – niemiecki ksiądz katolicki, profesor teologii moralnej, pierwszy niemiecki teolog po II wojnie światowej, któremu polska uczelnia nadała tytuł doktora honoris causa.
Joseph Georg Ziegler (1902–1988) – duchowny Kościoła katolickiego, profesor Państwowej Akademii w Braniewie w Prusach Wschodnich (do 1944), po wojnie rektor Uniwersytetu w Würzburgu
Kate Ziegler (ur. 1988) – amerykańska pływaczka specjalizująca się w stylu dowolnym, czterokrotna mistrzyni świata na basenie 50-metrowym i była rekordzistka świata.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ziej

forma czasownika.

(1.1) 2. os. lp. trybu rozkazującego od ziać

Źródła:

Wiktionary

Zieja

nazwisko

Zieja ( Зея) – miasto w azjatyckiej części Rosji, w obwodzie amurskim, nad Zeją, ośrodek administracyjny rejonu ziejskiego i okręgu miejskiego miasto Zieja.

Osada powstała w 1879, od 1906 posiada status miasta.

Miasto jest siedzibą zarządu Parku Narodowego „Tokinsko-Stanowoj” i Rezerwatu Zejskiego.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ziejka

mięczak z gromady małży; Chama

Źródła:

SJP.pl

Ziel.

skrót w funkcji przymiotnika

(1.1) = zielony

Źródła:

Wiktionary

Zielak

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Zielarka

→ zielarz

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) specjalistka w dziedzinie zielarstwa, lecząca za pomocą ziół

(1.2) kobieta, która sprzedaje lub zbiera zioła

Patrz:zielarz

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zielarnia

miejsce, w którym przetwarza się zioła, aby w dalszej kolejności przygotowywać z nich leki

Źródła:

SJP.pl

zioło;
1. roślina o pędach nadziemnych miękkich, nietrwałych;
2. spreparowana, zwykle suszona roślina zielna o właściwościach leczniczych;
3. napar z zioła - rośliny;
4. środowiskowo: marihuana

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) bot. roślina o nietrwałych, nadziemnych pędach

(1.2) odpowiednio przyrządzone ziele (1.1), mające zastosowanie w lecznictwie i przemyśle spożywczym;

(1.3) pot. marihuana

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zieleniak

1. potocznie: sklep lub stragan z warzywami i owocami;
2. wino gronowe po rocznym leżakowaniu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) pot. sklep z warzywami i owocami

1. przedstawiciel gromady samożywnych roślin występujących w wodach słodkich i słonych, rzadko w środowisku lądowym;
2. glon; alga

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Zielenica – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. bartoszyckim, w gminie Górowo Iławeckie
Zielenica – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. sławieńskim, w gminie Malechowo
Zielenica – polana w Gorcach
Zielenica – potok w województwie dolnośląskim
zielenice (Chlorophyta) – typ (gromada) glonów roślinnych

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zielenice

gromada samożywnych roślin występujących w wodach słodkich i słonych, rzadko w środowisku lądowym, obejmująca około 9000 gatunków

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Chlorophyta|Reichenbach|ref=tak., parafiletyczna grupa samożywnych roślin występujących w wodach słodkich i słonych, rzadko w środowisku lądowym;

forma rzeczownika.

(2.1) M., B. i W. lm. od: zielenica

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zieleniec

1. niewielki plac w mieście, obsiany trawą, obsadzony kwiatami, drzewami i krzewami; skwer, parczek;
2. lniane włókno dekortykowane; włókno zieleńcowe

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) archit. zwarty przestrzennie teren zieleni o niedużej powierzchni;

(1.2) geol. rodzaj masywnej skały metamorficznej;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

zieleniec – rodzaj terenu zieleni
zieleniec – rodzaj skały metamorficznej
Zieleniec – część miasta Duszniki-Zdrój
Zieleniec – część miasta Gorzów Wielkopolski
Zieleniec – część miasta Marki
Zieleniec – część miasta Poznań
Zieleniec – część miasta Swarzędz
Zieleniec – przysiółek wsi Stradomia Wierzchnia w woj. dolnośląskim, w pow. oleśnickim, w gminie Syców
Zieleniec – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. aleksandrowskim, w gminie Bądkowo
Zieleniec – kolonia w woj. lubelskim, w pow. parczewskim, w gminie Milanów
Zieleniec – wieś w woj. lubuskim, w pow. żarskim, w gminie Jasień
Zieleniec – wieś w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Nowe Ostrowy

Zieleniewo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Zieleniewo – część wsi Bierzyn w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Boniewo
Zieleniewo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Chodecz
Zieleniewo – część wsi Pianówka w woj. wielkopolskim, w pow. czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Czarnków
Zieleniewo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Bierzwnik
Zieleniewo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. kołobrzeskim, w gminie Kołobrzeg
Zieleniewo – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Bobolice
Zieleniewo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. stargardzkim, w gminie Kobylanka
Zieleniew

Źródła:

Wikipedia

Zieleniewski

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Edmund Jan Kanty Zieleniewski (1855–1919) – przemysłowiec, działacz społeczny, syn Ludwika Zieleniewskiego
Edmund Paweł Zieleniewski (1893–1971) – przemysłowiec, syn Edmunda Jana Kantego Zieleniewskiego
Jan Zieleniewski (1901–1973) – profesor nauk ekonomicznych, syn Edmunda Jana Kantego Zieleniewskiego
Jan Zieleniewski (1913–1939) – marynarz, instruktor żeglarski
Kazimierz Zieleniewski (1888–1931) – polski malarz
Leon Zieleniewski (1842–1921) – przemysłowiec, działacz społeczny, syn Ludwika Zieleniewskiego
Ludwik Zieleniewski (1819–1885) – konstruktor i wynalazca, przemysłowiec, pionier przemysłu maszyn i narzędzi
Mieczysław Zieleniewski (1890–1970) – przemysłowiec, syn Leona Aleksandra Zieleniewskiego
Mieczysław Zieleniewski (1923–1943) – podchorąży
Sławomir Zieleniewski (1914–1994) – teoretyk wychowania fizycznego, trener
Tadeusz Kalina-Zieleniewski (1887–1971) – polski dowódca wojskowy
Polskie Fabryki Maszyn i Wagonów L. Zieleniewski S.A. w Krakowie, później Zakłady Budowy Maszyn i Aparatury im. Ludwika Zieleniewskiego

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. posiłek przygotowany z zielonych warzyw

(1.2) spoż. pot. ogół zielonych produktów spożywczych

(1.3) reg. komosa

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Zielenogorsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. miasto w Rosji, w rejonie kurortowym Petersburga, nad Zatoką Fińską;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Zielenogorsk – miasto w Rosji, w Kraju Krasnojarskim
Zielenogorsk – miasto w Rosji, w rejonie Sankt Petersburga

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Zielenogradsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. miasto rejonowe w Rosji, w obwodzie królewieckim;

Zielenogradsk, Koronowo, Kranc,(ros. "Зеленоградск", niem. "Cranz", lit. "Krantas") – miasto w Rosji, w obwodzie królewieckim położone 30 km na północ od Królewca, centrum administracyjne rejonu zielenogradskiego.

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Zielenogradski

przymiotnik relacyjny

kolor zielony

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kolor zielony

(1.2) zielony barwnik

(1.3) skupisko zielonych roślin (trawy, drzew, krzewów)

(1.4) zielone części roślin

(1.5) ubranie w kolorze zielonym

forma czasownika.

(2.1) 2. os. lp. rozk. od: zielenić

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

barwa zielona
miejska przestrzeń zielona
5 miejscowości w Polsce:
- Zieleń – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. wąbrzeskim, w gminie Wąbrzeźno
- Zieleń – wieś w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Uniejów
- Zieleń – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. iławskim, w gminie Susz
- Zieleń – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gnieźnieńskim, w gminie Trzemeszno
- Zieleń – część miasta Koluszki

Zielin – wieś w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Trzebielino
Zielin – osada w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Trzebielino
Zielin – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfickim, w gminie Gryfice
Zielin – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfińskim, w gminie Mieszkowice
Zielin – wieś na Ukrainie
Zielina, Zieliniec

Źródła:

Wikipedia

Zieliniec

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Zieliniec – część miasta Poznań, w delegaturze Poznań-Nowe Miasto
Zieliniec – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wrzesińskim, w gminie Kołaczkowo
Zieleniec

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Adam Zieliński (ujednoznacznienie)
Adrian Zieliński (ujednoznacznienie)
Aleksander Zieliński h. Świnka (1755-1823) – ziemiański generał, major Ziemi Łomżyńskiej podczas Insurekcji kościuszkowskiej
Andrzej Zieliński (ujednoznacznienie)
Artur Zieliński – polski samorządowiec
Feliks Zieliński – polski urzędnik
Gustaw Zieliński h. Świnka (1809-1881) – wybitny poeta późnego romantyzmu polskiego, autor m.in. poematu „Kirgiz”, uczestnik powstania listopadowego, sybirak
Henryk Zieliński (ujednoznacznienie)
Ignacy Zieliński (ujednoznacznienie)
Jacek Zieliński (ujednoznacznienie)
Jan Zieliński (ujednoznacznienie)
Janusz Zieliński – polski basista.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zielkowice

Źródła:

Wikipedia

Zielkowo

Zielkowo – wieś w Polsce, położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie iławskim, w gminie Lubawa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Źródła:

Wikipedia

Zielnik

1. podręcznik o ziołach;
2. zbiór zasuszonych i dokładnie opisanych roślin

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) kolekcja zasuszonych dla celów naukowych roślin

(1.2) daw. książka o ziołach

(1.3) placówka badawcza zajmująca się gromadzeniem okazów roślin, ich zabezpieczaniem, przechowywaniem i udostępnianiem do badań

(1.4) ogród z rabatami roślin leczniczych, przyprawowych i zapachowych

Zielnik, herbarium ( herba „zioło”) – zbiór, drukowana lub ręcznie wykonana kolekcja opisanych rycin lub zasuszonych roślin, utrzymana zwykle w formie zeszytowej.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zielnikowy

przymiotnik od: zielnik

Źródła:

SJP.pl

Zielność

→ zielny

Patrz:zielny

Źródła:

SJP.pl

Zielny

przymiotnik od: ziele

przymiotnik

(1.1) bot. dotyczący ziela

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zielonagóra

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) mot. światło sygnalizacyjne w kolorze zielonym

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(2.1) pot. dolary amerykańskie, przen. bogactwo, mnóstwo pieniędzy

(2.2) slang. marihuana

forma przymiotnika.

(3.1) n. lp. i nmos. lm. od: zielony

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Zielone – część wsi Julków w woj. lubelskim, w powiecie bialskim, w gminie Biała Podlaska
Zielone – osada w woj. lubelskim, w powiecie bialskim, w gminie Biała Podlaska
Zielone – część wsi Przewale w woj. lubelskim, w pow. tomaszowskim, w gminie Tyszowce
Zielone – wieś w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Krasnobród
Zielone – wieś w woj. łódzkim, w pow. rawskim, w gminie Rawa Mazowiecka
Zielone – kolonia w woj. podlaskim, w pow. augustowskim, w gminie Augustów
Zielone – osada leśna w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. kętrzyńskim, w gminie Barciany
Zielone – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. szczycieńskim, w gminie Świętajno
Zielone – poprzednia nazwa wsi Zielone Ludowe
Zielone (Zełene) – wieś na Ukrainie w rejonie wierchowińskim obwodu iwanofrankiwskiego
Zielone – dawny zaścianek na Białorusi, w obwodzie mińskim, w rejonie wołożyńskim, w sielsowiecie Pierszaje.
Zielone Drugie, Zielone Kamedulskie, Zielone Królewskie, Świerże Zielone, Jezioro Zielone

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zielonecki

→ Zielonka, → Zielonki

Patrz:Zielonka, → Zielonki

Źródła:

SJP.pl

Zieloneczka

zwójka zieloneczka – gatunek motyla z rodziny zwójkowatych

Źródła:

SJP.pl

Zieloni

potoczna nazwa działaczy organizacji ekologicznych

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Europejska Partia Zielonych – European Green Party
Federacja Młodych Zielonych Europejskich – Federation of Young European Greens
Inicjatywa dla Katalonii – Zieloni – Iniciativa per Catalunya Verds
Związek 90/Zieloni – Bündnis 90/Die Grünen, niemiecka partia polityczna
Zieloni Globalni – Global Greens
Grupa Zieloni w Parlamencie Europejskim – Greens/European Free Alliance Group in the European Parliament
Ruch Zieloni-Lewica (Islandia)
Ruch Islandzki – Żywa Ziemia
Zieloni (Austria)
Zieloni (Dania)
Zieloni (Francja)
Zieloni (Holandia)

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zieloniaczek

wąsik zieloniaczek - motyl z rodziny wąsikowatych

Źródła:

SJP.pl

Zieloniutki

zdrobnienie od: zielony

przymiotnik

(1.1) zdrobn. od: zielony

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zielonka

1. pasza z zielonych części roślin
2. gąska zielonka - kapeluszowy grzyb jadalny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) roln. pasza składająca się ze świeżo skoszonych roślin

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

gąska zielonka (Tricholoma equestre syn. Tricholoma flavovirens) – jadalny grzyb
zielonka – rodzaj paszy dla zwierząt
Zielonka – miasto w województwie mazowieckim
Zielonka – część miasta Brzesko
Zielonka – część miasta Międzybórz
Zielonka – część miasta Przemyśl
Zielonka – część miasta Szydłowiec
Zielonka – część miasta Włoszczowa
Zielonka – wieś w pow. zgorzeleckim, w gminie Węgliniec
Zielonka – wieś w pow. bydgoskim, w gminie Białe Błota
Zielonka – wieś w pow. sępoleńskim, w gminie Sośno
Zielonka – wieś w pow. tucholskim, w gminie Cekcyn

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zielonkawobiały

biały o nieco zielonym odcieniu; zielonawobiały

przymiotnik jakościowy

(1.1) pierwszy człon przymiotników złożonych wskazujący na zielony odcień barwy określonej przez drugi człon złożenia

(1.2) pierwszy człon przymiotników złożonych wskazujący na zieloną barwę jednej lub wielu części wielobarwnej całości

(1.3) pierwszy człon przymiotników złożonych wskazujący na zieloną barwę tego, co nazywa drugi, rzeczownikowy człon złożenia

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zielonogórzanka

mieszkanka Zielonej Góry

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mieszkanka Zielonej Góry

(1.2) kobieta pochodząca z Zielonej Góry, urodzona w Zielonej Górze

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zielonogłowy

1. mający zieloną głowę;
2. wilga zielonogłowa - gatunek ptaka z rodziny wilgowatych;
3. podgorzałka zielonogłowa - gatunek ptaka z rodziny kaczkowatych

treron zielonolicy, kormoran zielonolicy - gatunki ptaków

Źródła:

SJP.pl

SJP.pl
Wiktionary

Zielonowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Zielonowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. nakielskim, w gminie Szubin
Zielonowo – osada leśna w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. nakielskim, w gminie Szubin
Zielonowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. olsztyńskim, w gminie Stawiguda
Zielonowo – zniesiona część wsi Lubasz w woj. wielkopolskim, w powiecie czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Lubasz
Zielonowo – wieś w woj. wielkopolskim, w powiecie czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Wieleń
Zielonowo – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Szczecinek

Źródła:

Wikipedia

Zielonowłosy

mający zielone włosy

przymiotnik relacyjny

(1.1) rzad. taki, który ma zielone włosy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zielonozłotawy

nieco złoty o zielonym odcieniu

Źródła:

SJP.pl

Zielonozłoty

złoty o odcieniu zielonym

SJP.pl
Wiktionary

Zieloność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.3) pot. o barwie cery: blady z zielonkawym lub brunatnoszarym odcieniem, chorobliwie blady; szary, ziemisty

(1.4) pot. mający szary, ziemisty kolor cery

(1.5) lekcew. pot. przen. niedoświadczony, niewyrobiony, niemający rozeznania w jakiejś dziedzinie, zwykle młody

(1.6) lekcew. pot. przen. niemający wiedzy na jakiś temat, zwykle młody

(1.7) neol. ekol. ekologiczny, odnawialny

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) pot. człowiek związany z ekologią; działacz na rzecz ochrony środowiska naturalnego

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(3.1) pot. zob. dolar.

rzeczownik, rodzaj nijaki

(4.1) zob. zielone.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zielonówek

Zielonówek – osada w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie oleckim, w gminie Olecko.

roślina rosnąca dziko przy drogach lub wśród upraw, wpływająca niekorzystnie na rozwój roślin uprawnych; chwast

rzeczownik, rodzaj nijaki

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Antoni Ziemba (* 1960), polski historyk sztuki, specjalista w zakresie nowożytnej sztuki europejskiej
Bonawentura Józef Ziemba (1935 - 2006), polski działacz katolicki, urzędnik państwowy
Hanna Maria Świda-Ziemba (* 1930), polska socjolog, profesor, nauczyciel akademicki, działaczka opozycji
Jan Ziemba, ujednoznacznienie
Józef Ziemba, ujednoznacznienie
Maria Łucka, née Ziemba (1905 - 1996), polska uczona, sadownik
Stanisław Ziemba (1908 - 1972), polski dziennikarz i działacz państwowy
Stefan Ziemba (1907 - 1994), polski mechanik i specjalista budowy maszyn, członek rzeczywisty Polskiej Akademii Nauk
Wojciech Ziemba (* 1941), polski biskup rzymskokatolicki, biskup diecezjalny ełcki w latach 1992–2000, arcybiskup metropolita białostocki w latach 2000–2006, arcybiskup metropolita warmiński w latach ...

Źródła:

Źródła:

Wiktionary

Ziemia

1. kula ziemska;
2. wierzchnia warstwa skorupy ziemskiej, grunt, gleba;
3. gospodarstwo rolne, pole, rola;
4. to, po czym się poruszają ludzie, zwierzęta, pojazdy; grunt, jego powierzchnia;
5. potocznie: podłoga;
6. podniośle: kraj;
7. ląd (w odróżnieniu od mórz, oceanów);
8. książkowo: obszar, kraina;
9. w dawnej Polsce: jednostka administracyjna

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) grunt, podłoże (także w budynku)

(1.2) działka rolnicza lub budowlana

(1.3) gleba

(1.4) geogr. kraina geograficzna

(1.5) ląd stały w odróżnieniu od morza

Ziemia ( Terra, Tellus; Γαῖα, trb. "Gaja") – trzecia, licząc od Słońca, oraz piąta pod względem wielkości planeta Układu Słonecznego. Pod względem średnicy, masy i gęstości jest to największa planeta skalista Układu Słonecznego. Planeta uformowała się około 4,54 mld lat temu.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ziemian

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) daw. chem. tellur

forma rzeczownika.

(2.1) D. i B. lm. od: ziemianin

Źródła:

Wiktionary

Ziemianin

1. właściciel majątku ziemskiego; dziedzic, obszarnik, agrariusz;
2. mieszkaniec Ziemi (w opozycji do niebian)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) książk. człowiek, śmiertelnik

(1.2) hist. właściciel posiadłości ziemskiej

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

ziemianin – przedstawiciel ziemiaństwa
Ziemianin – w literaturze science-fiction określenie człowieka w kontekście kontaktu z Obcymi
Adam Ziemianin – polski poeta
Jan Ziemianin – polski biathlonista
Wiesław Ziemianin – polski biathlonista
Ziemianie

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ziemianka

1. mieszkanka Ziemi (w opozycji do niebianek);
2. właścicielka lub żona właściciela posiadłości ziemskiej;
3. wykopane w ziemi pomieszczenie do przechowywania jedzenia;
4. prymitywny schron wybudowany w ziemi

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bud. prymitywna budowla osadzona w ziemi, służąca za schron lub magazyn;

(1.2) roln. dół ziemny do przechowywania warzyw

(1.3) właścicielka posiadłości ziemskiej

(1.4) żona ziemianina, właściciela posiadłości ziemskiej

Ziemianka – prymitywne schronienie wykopane w ziemi, przeważnie przykryte gałęziami i poszyciem leśnym lub odchodami zwierzęcymi w formie stałej, niekiedy wyposażone w piec gliniany.

Używane były między innymi przez plemiona germańskie i słowiańskie, przetrwały po dziś dzień na całym świecie jako przechowalnia pożywienia w okresie zimowym, schronienia myśliwskie, a nawet jako mieszkanie dla ludzi.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ziemiankowy

przymiotnik od: ziemianka

Źródła:

SJP.pl

Ziemiański

nazwisko

przymiotnik relacyjny

(1.1) hist. związany z ziemiaństwem, ziemian, dotyczący ziemiaństwa

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Andrzej Ziemiański – polski pisarz science fiction i fantasy
Józef Ziemiański – polski wojskowy
Stanisław Ziemiański – katolicki filozof, teolog, twórca pieśni religijnych
Wojciech Ziemiański – polski aktor

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) daw. dzieło z dziedziny geografii, zwłaszcza mapa

1. szary o ziemistym odcieniu;
2. o cerze: blady o szarym odcieniu

przymiotnik jakościowy

(1.1) koloru szarego o odcieniu ziemistym

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ziemisty

1. przypominający barwą ziemię;
2. rzadkie: zawierający ziemię, zrobiony z ziemi; ziemny

przymiotnik jakościowy

(1.1) przypominający swym kolorem ziemię; szary z odcieniem brunatnym lub czarnym

(1.2) o cerze: blady z brunatnoszarym lub zielonkawym odcieniem

(1.3) o człowieku: mający ziemistą (1.2) cerę

przymiotnik relacyjny

(2.1) rzad. zawierający ziemię, zrobiony, usypany, ubity z ziemi

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ziemiórka

ziemiórka pleniówka - muchówka z rodziny bedliszek

Źródła:

SJP.pl

Ziemiórkowate

o cechach ziemiórkowatych (rodzina muchówek)

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Ziemięcin – wieś w woj. łódzkim, w pow. sieradzkim, w gminie Goszczanów
Ziemięcin – wieś w woj. mazowieckim, w pow. grójeckim, w gminie Błędów
Ziemięcin – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Wierzbinek

Źródła:

Wikipedia

Ziemiński

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Adam Ziemiński (ur. 1956) – polski mechanik i polityk, poseł na Sejm RP I kadencji
Adam Ziemiński (ur. 1965) – polski trener koszykarski
Ireneusz Ziemiński (ur. 1965) – polski filozof
Kacper Ziemiński (ur. 1990) – polski żeglarz
Wiktor Ziemiński (1907-1970) – polski generał
Władysław Ziemiński (1865-po 1939) – polski inżynier, urzędnik, minister robót publicznych

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ziemkiewicz

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Elżbieta Jezierska-Ziemkiewicz – polska programistka
Paulina Braiter-Ziemkiewicz (ur. 1968) – polska tłumaczka z języka angielskiego
Paweł Ziemkiewicz (ur. 1961) – polski biolog, tłumacz, krytyk filmowy, publicysta
Rafał A. Ziemkiewicz (ur. 1964) – polski dziennikarz, publicysta

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ziemlin

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od: ziemniak

(1.2) mały ziemniak

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ziemniaczysko

1. zgrubienie od: ziemniak;
2. pole, gdzie rosną ziemniaki;
3. pole po zebraniu rosnących na nim ziemniaków

Źródła:

SJP.pl

Ziemniak

1. powszechnie uprawiana roślina z rodziny psiankowatych, o jadalnych bulwach rosnących pod ziemią, pochodząca z terenów południowych Andów;
2. bulwa tej rośliny

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Solanum tuberosum|L.|ref=tak., roślina z rodziny psiankowatych, o jadalnych bulwach;

(1.2) spoż. warzywo z bulwy ziemniaka (1.1)

(1.3) kulin. potrawa z ziemniaków (1.2)

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ziemniakomat

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) automat służący do sprzedaży ziemniaków

Źródła:

Wiktionary

Ziemniakowy

(1.1) przystosowany do życia zarówno w środowisku wodnym jak i lądowym

(1.2) występujący lub dziejący się zarówno w wodzie i na lądzie

(1.3) daw. po części lądowy, po części wodny

Źródła:

Wiktionary

Ziemnozwrotny

lejkówka ziemnozwrotna - gatunek grzybów z rodziny gąskowatych

Źródła:

SJP.pl

Ziemny

dotyczący ziemi

przymiotnik

(1.1) związany z ziemią, glebą

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ziemowit

imię męskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Siemowit – książę Polan
Ziemowit – imię
Ziemowit – kopalnia
Ziemowit Brodzikowski – muzyk, wraz z Mieszkiem Sibilskim współtworzący zespół muzyczny Grupa Operacyjna
zimowit jesienny – często mylnie nazywany ziemowitem, gatunek rośliny (Colchicum autumnale)

przymiotnik

(1.1) dotyczący planetaanety Ziemi

(1.2) dotyczący ziemi ornej, majątku ziemskiego

(1.3) książk. zwykły, codzienny

SJP.pl

Ziemuś

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) zdrobn. imię|polski|m. Ziemowit

Źródła:

Wiktionary

Zienie

dawniej: tchnienie

Zienie – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie łosickim, w gminie Huszlew.

Mieszkańcy wsi należą do rzymskokatolickiej parafii Macierzyństwa Najświętszej Maryi Panny w Łuzkach albo do parafii św. Antoniego Padewskiego w Huszlewie.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zieniewicz

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Zienkiewicz

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Aleksander Zienkiewicz (1910–1995) – polski duchowny, teolog
Aleksandra Zienkiewicz (ur. 1984) – polska aktorka
Jan J. Zienkiewicz (ur. 1942) – polski krajoznawca, ekonomista
Kazimierz Zienkiewicz (ujednoznacznienie)
Michał Zienkiewicz (1868–1959) – generał brygady Wojska Polskiego
Olga Zienkiewicz (1955–2013) – polska tłumaczka, pracownica Żydowskiego Instytutu Historycznego
Olgierd Zienkiewicz (1921–2009) – brytyjski inżynier i matematyk
Renata Zienkiewicz (ur. 1967) – polska piłkarka ręczna

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zienkowicz

nazwisko

Zienkowicz – polski herb szlachecki, odmiana herbu Leliwa.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zientara

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Aleksander Zientara (ojciec Edmunda) – polski wojskowy
August Zientara (starszy) – polski działacz społeczny
Benedykt Zientara – polski historyk
Edmund Zientara (syn Aleksandra) – polski piłkarz, trener i działacz sportowy
Jerzy Zientara – polski ekonomista i działacz państwowy
Włodzimierz Zientara – polski germanista

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zientarski

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Zientek

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Sylwia Zientek (ur. 1974) – polska pisarka
Stanisław Zientek (ur. 1950) – polski konstruktor szybowcowy, pilot szybowcowy
Adam Zientek (1919–2008) – polski pilot samolotowy, szybownik
Paweł Zientek (1909–1994) – polski polityk
Ziętek (ujednoznacznienie)

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zierkiewicz

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Zierniki

w gwarze łowieckiej: oczy ptaków łownych

Źródła:

SJP.pl

Ziertel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Mazury. ćwierć, ćwiartka

Źródła:

Wiktionary

Ziet

nazwa litery Ź

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) nazwa litery ź

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ziew

potocznie: ziewnięcie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) głębokie, mimowolne wciągnięcie powietrza do płuc, połączone z szerokim rozchyleniem ust, spowodowane najczęściej zmęczeniem lub znudzeniem; ziewnięcie, ziewanie

(1.2) włók. kątowa przestrzeń powstająca na krosnach poprzez rozdzielenie warstw nici osnowy, pozwalająca na płynne wprowadzenie wątku; przesmyk

(1.3) rzad. wyczuwalny ruch powietrza; tchnienie, wyziew, podmuch

(1.4) daw. otwór gębowy powstały w wyniku maksymalnego rozwarcia szczęki; paszcza, usta ziewającego

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|ziewać.

Ziewanie – odruch polegający na wykonaniu głębokiego wdechu i wydechu związany ze zmęczeniem, brakiem pobudzenia lub potrzebą snu; występuje także podczas niedotlenienia oraz przy wybudzaniu się.

Ludzkie ziewanie jest silnym przekazem niewerbalnym, może posiadać różne znaczenia w zależności od sytuacji, w jakiej wystąpi. Przyczyny ziewania nie zostały dokładnie poznane. Jedna z teorii głosi, że ziewanie poprawia przepływ krwi i chłodzi mózg.

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Ziewanko

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zdrobn. od ziewanie

Źródła:

Wiktionary

Ziewać

szeroko otwierać usta wydając charakterystyczny przeciągły odgłos, z powodu senności lub znudzenia

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. ziewnąć)

(1.1) szeroko otwierać usta, wydając charakterystyczny przeciągły odgłos z powodu senności lub znudzenia;

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) białystok. kukułka

Zieziulka – dawny zaścianek. Tereny, na których był położony, leżą obecnie na Białorusi, w obwodzie witebskim, w rejonie brasławskim, w sielsowiecie Mieżany.

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

sakralna budowla wieżowa z Mezopotamii, wchodząca w skład sanktuariów sumeryjskich; zikkurat; zigurat

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) archit. rel. starożytna bliskowschodnia budowla sakralna,

Zig(g)urat, zik(k)urat (sum. u6.nir; akad. "ziqqurratu" poch. od czasownika "zaqāru" – budować wysoko; asyr. "siqqurratu") – charakterystyczna dla architektury sakralnej Mezopotamii wieża świątynna o zmniejszających się schodkowo kolejnych tarasach.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zignorować

czasownik przechodni dokonany (ndk. ignorować)

(1.1) umyślnie nie zwrócić uwagi na kogoś lub na coś; udać, że się nie zauważyło

Źródła:

Wiktionary

Zigurat

sakralna budowla wieżowa z Mezopotamii, wchodząca w skład sanktuariów sumeryjskich; zikkurat; ziggurat

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) archit. hist. tarasowa budowla z czasów starożytnej Mezopotamii wznoszona w celach sakralnych

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ziguś

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. imię|polski|m. poufała forma imienia Zygmunt

Źródła:

Wiktionary

Zijada

zewnętrzna część meczetu, w której mogą odbywać się modlitwy

Źródła:

SJP.pl

[czytaj: z-ikr] rytualna modlitwa w języku liturgicznym sufich, często połączona z rytualnym tańcem

Zwany także jako dhikr, oznacza w islamie wspominanie, rozmyślanie i chwalenie Allaha, a w sufizmie jest to specyficzna, podstawowa forma modlitwy. Rytuały sufi pojawiły się już w VIII wieku[].

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ziluminować

Zima

najzimniejsza pora roku

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) najchłodniejsza z 4 astronomicznych (lub 6 klimatycznych) pór roku;

(1.2) daw. w lm.: lata – w odniesieniu do wieku jakiejś osoby lub czasu trwania czegoś

Źródła:

Wiktionary

Zimbabweńczyk

[czytaj: z-imbabweńczyk] obywatel Zimbabwe; Zimbabwejczyk

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

→ zimiarz

Patrz:zimiarz

Źródła:

SJP.pl

Zimiarz

potocznie: miłośnik zimy lub zimna

Źródła:

SJP.pl

Zimin

Zimmerman – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Minnesota, w hrabstwie Sherburne.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zimmermann

[czytaj: c-imerman] nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Agnes Zimmermann – angielska pianistka
Annemarie Zimmermann – niemiecka kajakarka
Anton Zimmermann – niemiecki architekt i przedsiębiorca budowlany.
Arthur Zimmermann − niemiecki polityk
Bernard Zimmermann − polski architekt
Bernd Alois Zimmermann − niemiecki kompozytor
Bettina Zimmermann − niemiecka aktorka
Bodo Zimmermann – niemiecki malarz i grafik
Carl Johann Christian Zimmermann − niemiecki architekt
Christoph Zimmermann − niemiecki wioślarz
Daniel Zimmermann − wschodnioniemiecki kierowca i konstruktor wyścigowy
Dominikus Zimmermann − niemiecki architekt

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zimna potrawa

forma przymiotnika.

(2.1) n. lp. od: zimny

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Zimne – potok, dopływ Muszynki
Zimne – potok, dopływ Popradu
Zimne – szczyt górski w Paśmie Leluchowskim
Zimne – wieś w województwie łódzkim
Zimne – czasami spotykana nazwa dla wsi Zimno w rejonie rejonie włodzimierskim obwodu wołyńskiego Ukrainy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zimniaczónka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. nać ziemniaczana

Źródła:

Wiktionary

Zimniak

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Zimnica

1. potocznie: chłód, zimno;
2. tropikalna choroba zakaźna wywołana przez zarodźce malarii (pierwotniaki); malaria;
3. ryba z rodziny flądrowatych żyjąca m.in. w Bałtyku, osiągająca długość ciała 30-40 cm, poławiana dla mięsa

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. zimno, zimne miejsce

(1.2) med. tropikalna choroba zakaźna wywołana przez zarodźce malarii (pierwotniaki)

(1.3) icht. ryba z rodziny flądrowatych żyjąca m.in. w Bałtyku, osiągająca długość ciała 30-40 cm, poławiana dla mięsa

(1.4) stpol. gorączka

(1.5) gw-pl|Bukowina. dreszcz

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

zimnica (Limanda limanda) – gatunek ryby z rodziny flądrowatych
zimnica (Diapensia) – rodzaj roślin z rodziny zimnicowatych
zimnica – choroba (inaczej malaria)
Zimnica – rzeka na Dolnym Śląsku
Zimnica – wzniesienie w województwie lubuskim, w powiecie żagańskim (224 m n.p.m.)
Zimnica – wieś w Polsce, w województwie dolnośląskim, w powiecie oleśnickim
Zimnica – wieś na Białorusi, w obwodzie mohylewskim, w rejonie mohylewskim
Zimnica – wieś w Bułgarii, w obwodzie Dobricz
Zimnica – wieś w Bułgarii, w obwodzie Jamboł
Zimnica – wieś w Bułgarii, w obwodzie Stara Zagora
Zimnica – istota demoniczna z wierzeń słowiańskich

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Zimnik – wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie jaworskim, w gminie Mściwojów
Zimnik – osada w województwie opolskim, w powiecie kluczborskim, w gminie Lasowice Wielkie
Zimnik – potok, dopływ Skorej
Zimnik – potok, dopływ Wilkówki
Leśnianka (Zimnik) – potok, dopływ Soły

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zimniok

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. bot. kulin. ziemniak

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

1. niska temperatura powietrza; pogoda o takiej temperaturze; chłód, ziąb;
2. potocznie: skupisko pęcherzyków powstających zwykle w okolicach ust u osób cierpiących na opryszczkę

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczuwalna subiektywnie niska temperatura

(1.2) pot. przen. opryszczka na wardze

przysłówek sposobu

(2.1) z uczuciem utraty ciepła

(2.2) przen. w sposób chłodny, obojętny, niechętny

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Zimno (chłód, ziąb, niska temperatura) – brak ciepła; zobacz też: mróz
Zimno – zakażenia opryszczkowe
Zimno – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Łaszczów
Zimno-Kolonia – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Łaszczów
Zimno – wieś w rejonie włodzimierskim obwodu wołyńskiego Ukrainy
przeziębienie
wyziębienie – hipotermia
zimnica
mróz, odmrożenie

Źródła:

Źródła:

Wiktionary

Zimność

rzadko:
1. cecha czegoś mającego niską temperaturę;
2. cecha czegoś, w czym panuje niska temperatura

Źródła:

SJP.pl

Zimny

1. mający niską temperaturę, wywołujący uczucie chłodu; mroźny, chłodny, lodowaty;
2. przenośnie: nieulegający łatwo uczuciom, wzruszeniom; chłodny, opanowany, zrównoważony;
3. przenośnie: niespowodowany uczuciem, niepodlegający uczuciu, np. zimny rozum; chłodny;
4. przenośnie: mający obojętny stosunek do kogoś lub czegoś; chłodny, oschły, oziębły, lodowaty;
5. wyrażający taki stosunek, np. zimny ukłon; chłodny, oschły, oziębły, lodowaty;
6. potocznie: oziębły seksualnie;
7. potocznie: martwy, nieżywy; sztywny;
8. zimne ognie - druty oblepione substancją złożoną głównie z siarki i opiłków żelaznych, które po podpaleniu rozsiewają wokół nieparzące iskry;
9. o kolorach: wywołujący rażenie zimna, zbliżony do błękitu lub zieleni; chłodny

przymiotnik

(1.1) mający (względnie) niską temperaturę, wywołujący uczucie zimna

(1.2) pozbawiony emocji, czysto intelektualny

(1.3) obojętny, wyrażający niechęć

(1.4) o kolorach o odcieniu bliskim błękitowi

(1.5) o jedzeniu podawany na zimno

przysłówek

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zimą

Źródła:

Wiktionary

Zimoodporny

o roślinach: odporny na niekorzystne warunki związane z zimą

Źródła:

SJP.pl

Zimorodek

niewielki ptak drapieżny z rodziny zimorodkowatych

SJP.pl

Zimowisko

1. miejscowość wypoczynkowa zwykle w górach, miejsce spędzania wczasów zimowych;
2. miejsce, gdzie spędza się zimę; spędzenie gdzieś zimy; zimowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zimowy wyjazd dzieci i młodzieży

(1.2) miejsce spędzania zimy

(1.3) zimowy kurort

(1.4) zool. miejsce, do którego udają się lub które przygotowują sobie zwierzęta, aby spędzić zimę

(1.5) żegl. miejsce zimowego postoju statków;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

hibernakulum – miejsce spędzania zimy przez zwierzęta
zimowisko – infrastruktura przeznaczona do postoju jednostek pływających w okresie zimowej przerwy nawigacyjnej
Zimowiska

(1.1) pszcz. okres zimowania pszczół

Zimowla – okres zimowania u pszczół. Zawiera się między ostatnim jesiennym a pierwszym wiosennym oblotem. W okresie zimowania pszczoły opuszczają ul tylko dla lotów oczyszczających w wyjątkowo pogodne i ciepłe dni, kiedy temperatura bezpośrednio przed wylotami dochodzi do około +10 °C.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Zimowlina

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) śrpol. sroga, tęga zima

Źródła:

Wiktionary

Zimownik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba zimująca gdzieś

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Jerzy Zimowski
Mieczysław Zimowski
Zygmunt Zimowski

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zimowy

→ zima

przymiotnik

(1.1) typowy dla zimy, związany z zimą, odbywający się w zimie

(1.2) przystosowany do warunków panujących w zimie

Patrz:zima

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zimozgrziwy

przymiotnik

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) inform. wprowadzenie systemów informatycznych w jednym lub kilku sektorach działalności

Źródła:

Wiktionary

Zinformatyzować

czasownik przechodni dokonany (ndk. informatyzować)

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|zinstrumentalizować.

Źródła:

Wiktionary

Zinstytucjonalizowanie

(1.1) dokonany od|intensyfikować.

czasownik zwrotny zintensyfikować się

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|zinternalizować.

Źródła:

Wiktionary

Zinternalizować

przyjąć za własne narzucane z zewnątrz postawy, poglądy, normy i wartości

Źródła:

SJP.pl

Zinterpretowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) dokonanie interpretacji

Źródła:

Wiktionary

Zinterpretować

1. dokonać interpretacji;
2. wykonać utwór artystyczny, kładąc nacisk na to, co uznaje się za ważne;
3. zagrać rolę w filmie lub teatrze

czasownik przechodni dokonany (ndk. interpretować)

(1.1) dokonany od|interpretować.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zinwentaryzowanie

Ziobro

nazwisko

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. żebro

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Jacek Ziobro – artysta kabaretowy
Jan Ziobro (ujednoznacznienie)
Kazimierz Ziobro – poseł na Sejm VII kadencji z okręgu wyborczego nr 22 (Krosno)
Roman Ziobro – kontrabasista i gitarzysta basowy
Zbigniew Ziobro – minister sprawiedliwości RP, prawnik, poseł na Sejm RP IV, V VI, VIII, IX i X kadencji, poseł do Parlamentu Europejskiego, były wiceprezes PiS-u

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ziobrowina

rzeczownik, rodzaj żeński

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Ziomeczek

zdrobnienie od: ziomek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) slang. zdrobn. od: ziomek

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ziomek

1. osoba pochodząca z tego samego kraju lub z tej samej okolicy; krajan, rodak;
2. koleś, koleżka, ziomal, ziomuś, ziom; młodzieżowo:
a) kolega, kompan;
b) osoba bliżej nieznana; gość, kolo

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba pochodząca z tego samego kraju lub tych samych okolic

(1.2) polit. członek ziomkostwa

(1.3) slang. znajomy, kolega

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Ziomek – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ostrołęckim, w gminie Baranowo
Ziomek – francuski serial animowany
Jan Ziomek (1934–2014) – polski geolog
Jerzy Ziomek (1924–1990) – polski historyk literatury
Kaja Ziomek (ur. 1997) – polska łyżwiarka szybka
Mateusz Ziomek (ur. 1995) – polski bokser
Teodor Ziomek (1874–1937) – polski malarz

Ziomuś

koleś, koleżka, ziomal, ziomek, ziom; młodzieżowo:
1. kolega, kompan;
2. osoba bliżej nieznana; gość, kolo

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. pieszcz. zdrobn. ziom

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zion

miasto w USA nad jeziorem Michigan

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Zion – miasto w stanie Illinois, w hrabstwie Lake
Zion – jednostka osadnicza w stanie Oklahoma, w hrabstwie Adair
Zion – jednostka osadnicza w stanie Pensylwania, w hrabstwie Centre
Zion (ang. Zion Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Lake
Zion (ang. Zion Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Stearns
Zion (ang. Zion Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Towner
Syjon – ang. Zion
Zion – park narodowy w Stanach Zjednoczonych w stanie Utah
Zion – amerykańska elektrownia jądrowa w stanie Illinois
Sion

Ziorko

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. ziarenko, ziarnko

Źródła:

Wiktionary

Zioć

czasownik nieprzechodni niedokonany

ziele;
1. roślina o pędach nadziemnych miękkich, nietrwałych;
2. spreparowana, zwykle suszona roślina zielna o właściwościach leczniczych;
3. napar z zioła - rośliny;
4. środowiskowo: marihuana

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zob. ziele.

(1.2) pot. marihuana

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

liczba pojedyncza słowa zioła
Zioło – jezioro na Pojezierzu Gnieźnieńskim
slang. marihuana
Joanna Zioło – polska nauczycielka
Karolina Zioło-Pużuk – polska polityczka i językoznawczyni
Magdalena Zioło – polska ekonomistka
Michał Zioło – polski zakonnik, prezbiter trapista
Zdzisław Zioło – polski żołnierz, kapitan piechoty

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ziołolecznictwo

leczenie chorób za pomocą naturalnych surowców roślinnych lub przygotowanych z nich preparatów ziołowych; fitoterapia

ZIP – jeden z najczęściej używanych formatów kompresji bezstratnej i archiwizacji danych na platformie PC, zwłaszcza w środowisku Microsoft Windows.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zipanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|zipać.

Źródła:

Wiktionary

Zipać

potocznie: oddychać z trudem, ciężko; dyszeć

SJP.pl
Wiktionary

Zis

[czytaj: z-is] pojazd marki ZIS

ZIS – Zrzeszenia Imperatywnie Skoordynowane (ang. "ICA – imperatively coordinated associations") jest to pojęcie stworzone przez Ralfa Dahrendorfa, określające organizacje ról, w których jedne dysponują w stosunku do innych wymuszającą konformizm władzą.

Władza stanowi jednak dobro na tyle rzadkie, że w obrębie poszczególnych ZIS-ów dochodzi do konfliktu, współzawodnictwa i walki, którego efektem jest zmiana w obrębie wzorów instytucjonalnych.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Zislamizować

1. poddać wpływom islamu;
2. zislamizować się - ulec wpływom islamu

Źródła:

SJP.pl

Zista

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. cuk. babka (wypiek)

Źródła:

Wiktionary

Ziszczalny

możliwy do zrealizowania

Wiktionary

Ziszczenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

czasownik przechodni niedokonany

zdrobnienie od: Józefina, Józefa (imiona żeńskie); Ziutka, Józia, Józka

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) przest. gwara. należący do Ziutka

Źródła:

Wiktionary

Ziym

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. podłoga

(1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. ziemia, grunt

Źródła:

Wiktionary

w kosmogonii hebrajskiej: ptak stworzony przez Stwórcę z ognia, światła i wody zmieszanych z błotem

Ziz – ptak występujący w kosmogonii hebrajskiej. Według Midrasza Konen stwór ten należał do sfery niebiańskiej. Został uczyniony przez Stwórcę z ognia, światła i wody, zmieszanych z błotem.

1. zdrobnienie od: zioło;
2. potocznie o kimś, kto zachowuje się nieodpowiednio

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Ewa Ziółek – polska historyk
Marcin Ziółek – polski fizyk
Wacław Ziółek – polski funkcjonariusz służb bezpieczeństwa
Władysław Ziółek – rzymskokatolicki duchowny

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ziółka

1. zdrobnienie od: zioło;
2. potocznie o kimś, kto zachowuje się nieodpowiednio

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) farm. spoż. napar, zdrowotna mikstura zielarska

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ziółko

1. zdrobnienie od: zioło;
2. potocznie o kimś, kto zachowuje się nieodpowiednio

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zdrobn. od: zioło

(1.2) niewielkie zioło

(1.3) pot. o osobie: rozrabiający, nieprzewidywalny, szalony, mający temperament

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ziółkowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Ziółkowo – wieś w woj. podlaskim, w pow. suwalskim, w gminie Raczki
Ziółkowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gostyńskim, w gminie Gostyń

Źródła:

Wikipedia

Ziółkowski

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Adam Ziółkowski – historyk
Aleksandra Ziółkowska – pisarka
Andrzej Ziółkowski – gitarzysta
Jakub Ziółkowski – malarz, rysownik
Jan Ziółkowski – polski prozaik
Janusz Ziółkowski – socjolog i społecznik
Janusz Ziółkowski – astronom
Korczak Ziółkowski – amerykański rzeźbiarz polskiego pochodzenia
Marek Ziółkowski – senator, wicemarszałek Senatu VI i VII kadencji
Mariusz Ziółkowski – archeolog
Mariusz Ziółkowski – muzyk, gitarzysta
Marian Ziółkowski – zawodnik mieszanych sztuk walki (MMA)

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Ziąb

chłód

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) przenikliwy, dokuczliwy chłód

(1.2) uczucie przejmującego chłodu (1.1)

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Zięba

ptak z rodziny łuszczaków; jer

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ornit. niewielki, melodyjnie śpiewający i barwny ptak z gatunku zięba zwyczajna, nazwa systematyczna|Fringilla coelebs|ref=tak.;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) daw. gwara. więz. strażnik więzienny

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Zięba zwyczajna – gatunek małego ptaka z rodziny łuszczakowatych;
Zięba jer, jer - gatunek ptaka wędrownego z rodziny łuszczakowatych występujący gł. w Europie północnej;
Zięba modra, zięba kanaryjska – gatunek osiadłego ptaka z rodziny łuszczakowatych występujący na Wyspach Kanaryjskich;
Zięby Darwina – grupa kilkunastu niewielkich, bardzo podobnych do siebie gatunków ptaków odkrytych przez Karola Darwina podczas wyprawy HMS Beagle
Andrzej Zięba (1929–1986) – polski matematyk
Andrzej Zięba (ur. 1946) – polski prawnik
Andrzej Zięba (ur. 1958) – polski historyk
Antoni Zięba (1948–2018) – polski doktor inżynier, działacz pro-life i publicysta
Antoni Zięba (1954–1986) – polski piłkarz ręczny
Barbara Zięba (ur. 1952) – polska gimnastyczka, trenerka, sędzia sportowa, olimpijka z Meksyku 1968
Halina Zięba-Załucka (ur. 1952) – polska prawniczka, konstytucjonalistka, nauczyciel akademicki, profesor nauk prawnych, w latach 1993–1999 dziekan Wydziału Prawa i Administracji Filii UMCS w Rzeszowi...
Jerzy Zięba (ur. 1956) – polski przedsiębiorca i publicysta, propagator naturopatii i medycyny niekonwencjonalnej, autor pseudonaukowej książki Ukryte terapie. Czego ci lekarz nie powie

Ziębikowo (nazwa oboczna: Ziębików, niem. "Seebigau", łuż. "Zebikow") – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie żarskim, w gminie Lubsko.

Ziętek – osada w Polsce w województwie śląskim, w powiecie tarnogórskim, w gminie Krupski Młyn.

Do 2023 miejscowość była kolonią wsi Krupski Młyn.

mąż córki

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) mąż córki

(1.2) stpol. mąż córki lub wnuczki

(1.3) stpol. mąż siostry

(1.4) stpol. mąż kuzynki

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Ził

[czytaj: z-ił] pojazd marki ZIŁ

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) pot. samochód marki ZiŁ

ZiŁ (ros. ЗиЛ, skrót od Завод имени Лихачёва; "Zawod imieni Lichaczowa, pol. Zakłady imienia Lichaczowa") – radziecki, a następnie rosyjski producent samochodów ciężarowych, autobusów oraz samochodów luksusowych i opancerzonych dla dygnitarzy.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Ziście

partykuła

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. oczywiście

Źródła:

Wiktionary

Ziścić

[czytaj: z-iścić]
1. książkowo: spełnić, zrealizować;
2. ziścić się - książkowo: spełnić się, zrealizować się

czasownik

(1.1) dokonany od|ziszczać.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary