Św.

1. skrót od: świadek (czytany jako cały, odmienny wyraz);
2. skrót od: święty (czytany jako cały, odmienny wyraz)

skrót

(1.1) = rel. święty, święta

(1.2) = praw. świadek

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Śwarny

gwarowo:
1. elegancki, szykowny;
2. piękny, ładny, zgrabny;
3. szybki, zręczny, zwinny;
4. rześki, dziarski, żwawy

Źródła:

SJP.pl

Świadczenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|świadczyć.

(1.2) urz. zobowiązanie przekazywania lub wykonywania czegoś na czyjąś rzecz

(1.3) praw. zachowanie się dłużnika zgodne z zobowiązaniem

→ świadczenie

Patrz:świadczenie

Źródła:

SJP.pl

Świadczyni

1. kobieta powołana przez sąd do złożenia zeznań w jakiejś sprawy;
2. kobieta potwierdzająca podpisem jakiś akt prawny;
3. kobieta obecna przy czymś i mogąca opowiedzieć o tym

Źródła:

SJP.pl

Świadczyć

czasownik

(1.1) wykonywać dla kogoś pewną czynność

(1.2) być dowodem

Źródła:

Wiktionary

Świadectwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) dokument urzędowo poświadczający umiejętności, wiedzę, określone zdarzenie

(1.2) opowieść świadka określonych wydarzeń

Św

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Świadek

szczątkowe wzniesienie terenu; ostaniec

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) osoba, która widziała coś na własne oczy

(1.2) przen. podobnie jak świadek (1.1), ale również w odniesieniu do rzeczy

(1.3) praw. osoba zeznająca podczas procesu sądowego;

(1.4) rel. osoba obecna podczas aktu religijnego (np. chrztu, bierzmowania, małżeństwa) i potwierdzająca jego zaistnienie

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) cała Ziemia

(1.2) przen. planeta

(1.3) przestrzeń, w której się żyje

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

świat – planeta Ziemia wraz ze społecznościami ludzkimi oraz wszystkim, co na niej istnieje
Wszechświat
Świat (ang. The World) – archipelag sztucznych wysp w Dubaju
Świat – karta tarota
„Świat” – dwutygodnik wydawany w Krakowie w latach 1888–1892 i 1893–1895
„Świat” – tygodnik wydawany w Warszawie od 1906 do 1939
„Świat” – tygodnik wydawany w Warszawie od 1951 do 1969
„Świat albo Traktat o świetle” – dzieło Kartezjusza
świat – ozdoba bożonarodzeniowa

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świat.

skrót od: światowy

Źródła:

SJP.pl

Światek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) pot. żart. zamknięty krąg osób związanych wspólnymi interesami

Źródła:

Wiktionary

Światełeczko

zdrobnienie od: światełko

Źródła:

SJP.pl

Światełka

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) elektr. połączone w szereg punkty oświetleniowe

forma rzeczownika.

(2.1) D. lp., M., B. i W. lm. od: światełko

Źródła:

Wiktionary

Światełko

zdrobnienie od: światło

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) zdrobn. od: światło

(1.2) drobne źródło światła

Światełko – czasopismo dla dzieci niewidomych i niedowidzących wydawane w Warszawie przez Polski Związek Niewidomych. Ukazuje się w dwóch wersjach: w języku Braille’a jako dwutygodnik i w wersji czarnodrukowej (druk powiększony) jako miesięcznik. Skierowane jest do dzieci w wieku gimnazjalnym. Prenumerata czasopisma jest bezpłatna.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Światełkowy

→ światełko

przymiotnik

(1.1) dotyczący światopoglądu

książkowo: człowiek obyty w towarzystwie, umiejący się odpowiednio zachować w każdej sytuacji; salonowiec

Św

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Światowit

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świętowit – bóstwo Słowian połabskich
Hotel Światowit w Łodzi
Myszkowska Fabryka Naczyń Emaliowanych „Światowit” SA – przedsiębiorstwo, spółka akcyjna
Światowid
Myszków Światowit

Źródła:

Wikipedia

Światowstręt

żartobliwie: niechęć do otaczającej człowieka rzeczywistości

Źródła:

SJP.pl

Światowy

przymiotnik

(1.1) odnoszący się do całego świata

(1.2) przen. o osobie: obyty w świecie, umiejący się zachować

Źródła:

Wiktionary

Światozar

dawne imię męskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) rzad. imię|polski|m.

potocznie: miejsce na skrzyżowaniu ulic, które oznaczone jest światłami sygnalizacyjnymi

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) pot. mot. miejsce oznaczone światłami sygnalizacyjnymi na skrzyżowaniu ulic lub dróg bądź sygnalizujące przejścia dla pieszych

forma rzeczownika.

(2.1) D. lp.; M., B. i W. lm. od: światło

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Światła – film obyczajowy produkcji niemieckiej ukazujący dwa dni z historii dwóch miast pogranicza polsko-niemieckiego: polskich Słubic oraz niemieckiego Frankfurtu nad Odrą – skomplikowane losy zwyk...
Światła – rosyjski serial telewizyjny z gatunku „komedia”, sitcom, remake izraelskiego serialu telewizyjnego pod takim samym tytułem

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Światło

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) fiz. promieniowanie elektromagnetyczne w zakresie odbieranym przez oko;

(1.2) przedmiot będący źródłem światła (1.1)

(1.3) przen. o osobie będącej pociechą w życiu

(1.4) wewnętrzna przestrzeń przewodów

(1.5) pot. lm. sygnalizacja uliczna

(1.6) druk. pusta przestrzeń pomiędzy parami znaków, liniami tekstu i innymi elementami druku

(1.7) sport. tylna część bramki, równoległa do tylnej linii boiska

(1.8) pot. energia elektryczna

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze światłocieniem

Źródła:

Wiktionary

Światłocień

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) szt. technika malarska polegająca na różnicowaniu natężenia światła i eksponowaniu jego kontrastów;

(1.2) szt. efekt zastosowania światłocienia (1.1), rozłożenie światła i cienia na obrazie

(1.3) przen. niejasność, brak wyrazistości

Św

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Światłoczułość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest światłoczułe

(1.2) fot. miara czułości materiału na światło;

Światłoczułość, "S" – wielkość odwrotnie proporcjonalna do naświetlania "H" określająca stopień reagowania fotograficznych materiałów światłoczułych na światło, potocznie zwana czułością. Dzięki naświetlaniu na wywołanej warstwie fotograficznej powstaje efekt określony przez kryterium czułości. Znajomość światłoczułości umożliwia określenie prawidłowej ekspozycji materiałów fotograficznych.

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Światłoczuły

reagujący na światło

przymiotnik

(1.1) wrażliwy na światło

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

miernik natężenia oświetlenia, stosowany w przyrządach rejestrujących obrazy, takich jak kamery, aparaty fotograficzne, zarówno analogowe, jak i cyfrowe

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. przyrząd do pomiaru natężenia światła;

Światłomierz – rodzaj fotometru stosowany w fotografii. Służy do pomiaru natężenia światła (padającego lub odbitego), umożliwiając dobranie prawidłowych parametrów ekspozycji materiału światłoczułego.

przymiotnik

(1.1) związany ze światłowodem; przesyłany przez światłowód, wykorzystujący przesył światłowodem

Źródła:

(1.1) cecha tego, co światłe

Światłość (natężenie strumienia źródła światła) – w fotometrii, wielkość charakteryzująca wizualną jasność źródła światła. Światłość jest podstawową wielkością w fotometrii wizualnej. Jednostką światłości jest kandela, która należy do jednostek podstawowych układu jednostek SI.

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Światły

1. cechujący się rozległą wiedzą i dużym doświadczeniem życiowym;
2. świadczący o czyjejś rozległej wiedzy i dużym doświadczeniu życiowym;
3. dawniej: widny, jasny, dobrze oświetlony

przymiotnik jakościowy

(1.1) wyróżniający się posiadaną wiedzą i doświadczeniem

(1.2) charakterystyczny dla osoby posiadającej wiedzę i doświadczenie

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Światłówka

światłówka naziemnica - gatunek motyla z rodziny sówkowatych

Światłówka ("Caradrina") – rodzaj motyli z rodziny sówkowatych i podrodziny Noctuinae.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świbka

rodzaj roślin z rzędu żabieńcowców, występujących niemal na całym świecie

Świbka ("Triglochin") – rodzaj roślin należący do rodziny świbkowatych ("Juncaginaceae" Rich.), obejmujący 26 gatunków występujących niemal na całym świecie, z czego dwa w Polsce: świbka błotna i świbka morska.

Nazwa naukowa rodzaju pochodzi od greckich słów τρεῖς ("treis" – trzy) i γλωχίν ("glochin" – szpic) i odnosi się do kształtu owoców tych roślin.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świbkowate

rodzina roślin zielnych z klasy jednoliściennych, rosnących w miejscach wilgotnych, podmokłych, a także w zbiornikach wodnych

Św

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świbkowaty

o cechach świbkowatych (rodzina roślin)

Źródła:

SJP.pl

Świca

nazwisko

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. rzeka na Ukrainie, w Karpatach Wschodnich, prawy dopływ Dniestru;

Świca ( Свіча, "Swicza") – rzeka na Ukrainie, w Karpatach Wschodnich, prawy dopływ Dniestru.

Ma długość 107 km i powierzchnię dorzecza 1493 km². Ma źródła w Gorganach w obwodzie iwanofrankiwskim na wysokości 1200 m nad poziomem morza (pod szczytem "Kruhła Młaka"). Największymi dopływami są Mizuńka, Sukil i Łużanka. Wpływa do Dniestru poniżej Żurawna. Bardzo czysta rzeka, ponieważ omija większe miasta[].

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świda

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świda − potok w województwie dolnośląskim
Świda − wieś w rejonie czerniachowskim (Ukraina)
Adolf Świda − polski prawnik, ziemianin, poseł na Sejm
Emil Świda − polski przemysłowiec, samorządowiec i działacz społeczny
Hanna Świda-Ziemba − polska socjolożka, córka Witolda
Józef Świda − polski żołnierz podziemia
Witold Świda − polski prawnik
Zofia Świda − polska prawniczka, córka Witolda

Źródła:

Wikipedia

Świder

narzędzie urabiające skałę używane w wiertnictwie; ostatni element przewodu wiertniczego, będący najważniejszym narzędziem przy wierceniu otworu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) techn. urządzenie do wiercenia otworów w twardych nawierzchniach (np. w skałach);

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

świder – narzędzie używane w wiertnictwie
świder – wiertło do drewna
Świder – część miasta Otwock
Świder – wieś w woj. lubelskim, w pow. łukowskim, w gminie Wola Mysłowska
Augustyn Świder – pisarz, powstaniec
Józef Świder – kompozytor
Józef Świder (1927–1948) – żołnierz partyzantki antykomunistycznej
Świder – rzeka
Otwock Świder – przystanek kolejowy
Świder – rezerwat przyrody
Świderek, Świderki

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świderek

nazwisko

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) zdrobn. od świder

(1.2) mały świder

(1.3) spoż. zob. świderki.

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) zool. pot. nazwa systematyczna|Melanoides tuberculata|ref=tak., mały ślimak wodny z rodzaju Melanoides

Świderek – wieś w Polsce, położona w województwie podlaskim, w powiecie augustowskim, w gminie Augustów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świdergał

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Świderki

nazwisko

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) spoż. rodzaj makaronu o kształcie sprężynek

forma rzeczownika|rodzaj=męskorzeczowy.

(2.1) M., B., i W. lm. od: świderek

Świderki – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie łukowskim, w gminie Wojcieszków. Obok miejscowości przepływa Bystrzyca, niewielka rzeka dorzecza Wisły.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świderkowaty

przypominający kształtem świderek

Źródła:

SJP.pl

Świderkowy

roślina z rodziny różowatych występująca w wielu gatunkach

Św

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

1. podobny do ostrza świdra, skręcony spiralnie;
2. dawniej: zezowaty

Źródła:

SJP.pl

Świdrować

czasownik przechodni niedokonany (dk. prześwidrować)

(1.1) techn. wiercić przy użyciu świdra

(1.2) przen. działać przenikliwie i intensywnie

Źródła:

Wiktionary

Świdrowce

pasożytniczy pierwotniak powodujący choroby zwierząt i ludzi; trypanosom, trypanosoma

Św

Świdrygiełło

Bolesław Świdrygiełło - wielki książę litewski w latach 1430-1432

rodzina lądowych ślimaków; świdrzyki

Świdrzykowate, świdrzyki (Clausiliidae) – rodzina lądowych ślimaków trzonkoocznych (Stylommatophora), obejmująca ponad 1500 gatunków, ciepłolubnych i wilgociolubnych, szeroko rozmieszczonych na świecie. Są to ślimaki o różnorodnych preferencjach pokarmowych. Nie mają znaczenia gospodarczego.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świdrzyć

czasownik niedokonany

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk, Śląsk Cieszyński. zezować

Źródła:

Wiktionary

Świdwa

dereń świdwa - krzew z rodziny dereniowatych, osiągający wysokość do 4 metrów, występujący w całej Europie w lasach i zaroślach, zarówno na zalewowych terenach w dolinach rzek, jak i na suchych zboczach

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) bot. nazwa systematyczna|Cornus sanguinea|L.|ref=tak., duży krzew pospolicie występujący w Polsce, z krwistoczerwonymi liśćmi w okresie jesiennym

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świdwiborecki

przymiotnik relacyjny

(1.1) odnoszący się do Świdwiborka, związany ze Świdwiborkiem

Źródła:

Wiktionary

Świdwiborek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie ostrołęckim, w gminie Myszyniec;

Świdwiborek – wieś sołeckaw Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ostrołęckim, w gminie Myszyniec.

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Świdwie

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. jezioro na Równinie Wkrzańskiej, w województwie zachodniopomorskim;

(1.2) geogr. część wsi Brzeziny w Polsce, w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim, w gminie Morawica

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(2.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie sępoleńskim, w gminie Sępólno Krajeńskie;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świdwie – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. sępoleńskim, w gminie Sępólno Krajeńskie
Świdwie – nieoficjalna nazwa części wsi (leśniczówka) w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. sępoleńskim, w gminie Sośno
Świdwie – jezioro w woj. zachodniopomorskim
rezerwat przyrody Świdwie – rezerwat przyrody w woj. zachodniopomorskim
Leśniczówka Świdwie – część wsi Szynwałd w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. sępoleńskim, w gminie Sośno

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Świdwin

miasto w Polsce

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Polsce;

}|-

Świdwin ( Schivelbein) – miasto w północno-zachodniej Polsce, w województwie zachodniopomorskim, siedziba powiatu świdwińskiego oraz gminy wiejskiej Świdwin, położone na Wysoczyźnie Łobeskiej nad Regą, przy drogach wojewódzkich: nr 151, nr 152, nr 162 oraz przy linii kolejowej nr 202, łączącej Stargard z Koszalinem, Słupskiem i z Gdańskiem.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świdwina

rzeczownik, rodzaj żeński

→ Świdwin

Patrz:Świdwin

Źródła:

SJP.pl

Świdziniewski

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Świdziński

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Bolesław Świdziński − pułkownik kawalerii Wojska Polskiego
Edmund Świdziński − generał broni w stanie spoczynku armii rosyjskiej
Henryk Świdziński − polski geolog
Jacek Świdziński − polski autor komiksów
Jan Świdziński − polski artysta intermedialny
Karol Świdziński − polski poeta
Konstanty Świdziński − kolekcjoner dzieł sztuki
Lucjan Świdziński – polski polityk i nauczyciel
Marek Świdziński – polski językoznawca
Stanisław Antoni Świdziński − wojewoda bracławski

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świeboda

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Świebodzice

miasto w Polsce

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

SJP.pl

Świebodzin

miasto w Polsce

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w zachodniej Polsce, w województwie lubuskim, siedziba powiatu świebodzińskiego; znane m.in. z ogromnego pomnika Chrystusa Króla Wszechświata

(1.2) geogr. nazwa wsi w województwie małopolskim

Świebodzin ( Schwiebus) – miasto w woj. lubuskim, siedziba powiatu świebodzińskiego i gminy miejsko-wiejskiej Świebodzin, na Pojezierzu Łagowskim. Według danych GUS z 31 grudnia 2021 Świebodzin liczył 21 254 mieszkańców.

→ Świebodzin

przymiotnik relacyjny

(1.1) dotyczący Świebodzina, związany ze Świebodzinem

1. sztuczne źródło światła, zazwyczaj w kształcie walca, wykonane z paliwa stałego, wewnątrz którego, przez całą długość, umieszczony jest knot;
2. element instalacji zapłonowej silnika;
3. figura gimnastyczna;
4. rakieta oświetlająca teren przed bombardowaniem, wyrzucana z samolotu wraz ze spadochronem; raca;
5. figura akrobacji lotniczej

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) przedmiot z wosku, parafiny lub stearyny mający knot, chemiczne źródło światła;

(1.2) przest. dawna jednostka natężenia światła równa 1,02 kandeli;

(1.3) sport. ćwiczenie gimnastyczne polegające na uniesieniu w górę nóg z leżenia na plecyecach;

(1.4) lotn. gwałtowny pionowy wzlot samolotu;

(1.5) przedmiot zmieniający skład powietrza w sposób zaplanowany przez wytwórcę

(1.6) techn. mot. zob. świeca zapłonowa.

(1.7) techn. mot. zob. świeca żarowa.

(1.8) daw. rakieta świetlna opadająca na spadochronie

Świeca – źródło światła, zazwyczaj wykonane z paliwa stałego uformowanego najczęściej w walec, w osi którego na całej długości umieszczony jest knot. Dawniej świece wykonywane były głównie z wosku pszczelego, przez co w tej formie były dostępne dla zamożnych. Biedniejsi używali źródeł oświetlenia wykonanych z tańszego tłuszczu zwierzęcego. Obecnie świece najczęściej produkowane są z parafiny lub stearyny. Odmianą świecy umieszczonej w naczyniu jest znicz.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świecarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) hist. górn. górnik przyświecający kopaczom w kopalni

(1.2) daw. sprzedawca świec

Źródła:

Wiktionary

Świece

Źródła:

SJP.pl

Świecenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

1. kula ziemska;
2. dalekie strony;
3. ludzie połączeni wspólnotą zajęć;
4. przestrzeń, w której ktoś żyje;
5. zamieszkana planeta, część globu

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim;

Świecie (niem. "Schwetz") – miasto w Polsce położone w woj. kujawsko-pomorskim, siedziba powiatu świeckiego oraz gminy miejsko-wiejskiej Świecie. Według danych GUS z 31 grudnia 2023 roku Świecie liczyło 24 841 mieszkańców.

Świecie uzyskało lokację miejską w 1338 roku.

Źródła:

(1.1) emitować, produkować światło

(1.2) pobudzać coś do świecenia

(1.3) daw. gwara. więz. kłamać

(1.4) jaśnieć na tle czegoś ciemniejszego

czasownik zwrotny niedokonany świecić się

(2.1) to samo co (1.1)

(2.2) odbijać światło, lśnić

Źródła:

Wiktionary

Świecki

1. laicki;
2. przymiotnik od: Świecko, Świecie, Świecie nad Osą

przymiotnik jakościowy

(1.1) niemający związków z religią, niezależny od instytucji kościelnych

przymiotnik relacyjny

(2.1) niebędący księdzem, zakonnikiem, osobą duchowną

(2.2) o duchownym: taki, który nie jest zakonnikiem

(2.3) związany ze Świeciem, dotyczący Świecia

(2.4) związany ze Świeckiem, dotyczący Świecka

1. usuwać wosk z ucha przy pomocy zapalonej świecy;
2. dawniej: oświecać, rozjaśniać

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|świecować.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świecować

Świeczkowski

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Świecznica

1. rodzaj roślin z rodziny jaskrowatych;
2. rodzaj grzybów z rodziny szyszkogłówkowatych

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

świecznica (Artomyces) – rodzaj grzybów
świecznica (Ceropegia) – rodzaj roślin

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świecznik

1. podstawka na świece;
2. być, stać na świeczniku - zajmować wysokie stanowisko w jakiejś hierarchii

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) przedmiot z uchwytem na świecę lub kilka świec

(1.2) przen. wysokie, eksponowane stanowisko

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) przest. pot. legendarny duch chodzący z latarką po polu i pokutujący za swoje winy

Św

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świecznikowy

→ świecznik

Patrz:świecznik

Źródła:

SJP.pl

Świeczuszka

rzeczownik, rodzaj żeński

→ świegotliwy

Patrz:świegotliwy

Źródła:

SJP.pl

dawniej: ojciec męża lub żony; teść, świekr

Wiktionary

Świekrzyca

rzeczownik, rodzaj żeński

Świemirowo (kaszb. "Czmirowò" lub też "Smirowò", "Semierowò", niem. "Schmierau") – południowo-zachodnia dzielnica Sopotu. Część Świemirowa położona bezpośrednio przy granicy miasta nazywana jest Stawowiem.

Południowo-wschodnia część dzielnicy ma charakter rzemieślniczo-usługowy, północno-zachodnia natomiast willowy.

Źródła:

Wikipedia

Świeniewicz

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Świepot

rzeczownik, rodzaj męski

(1.1) bartn. rodzina pszczół miodnych żyjąca dziko w dziupli drzewa

(1.2) bartn. naturalna dziupla w drzewie, w której gnieździ się świepot (1.1)

Źródła:

Wiktionary

Świerad

imię męskie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świerad – imię
Świerad – święty Świerad (Andrzej, Żurawek)
Janusz Świerad – piłkarz
Ryszard Świerad – zapaśnik, mistrz świata z 1982

Patrz:Świeradów-Zdrój

Źródła:

SJP.pl

Świeradowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Świerada lub z nim związany

Źródła:

SJP.pl

Świeradów-Zdrój

miasto w Polsce

}|-

Świeradów-Zdrój ( Bad Flinsberg, cz. "Lázně Svěradov") – miasto uzdrowiskowe w województwie dolnośląskim, w powiecie lubańskim.

Według danych GUS z 1 stycznia 2023 r. miasto miało 3985 mieszkańców (635. miejsce w kraju).

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świerc

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Jan Świerc (1877–1941) – Sługa Boży Kościoła katolickiego
Kamila Świerc (ur. ok. 1999) – polska uczestniczka konkursów piękności, Miss Polski (2017)
Marcin Świerc (ur. 1985) – polski biegacz długodystansowy, ultramaratończyk
Piotr Świerc (1909–1991) – polski muzykolog, działacz muzyczny, badacz polskich pieśni ludowych na Śląsku

Świercze

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świercze – część miasta Polanów
Świercze – część miasta Rybnik
Świercze – wieś w woj. lubelskim, w pow. łukowskim, w gminie Trzebieszów
Świercze – część wsi Zalesie w woj. małopolskim, w pow. limanowskim, w gminie Kamienica
Świercze – część wsi Szczereż w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Łącko
Świercze – część wsi Olszana w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Podegrodzie
Świercze – część wsi Jodłówka Tuchowska w woj. małopolskim, w pow. tarnowskim, w gminie Tuchów
Świercze – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pułtuskim, w gminie Świercze
- Świercze – stacja kolejowa tamże
Świercze – część wsi Borki-Wyrki w woj. mazowieckim, w pow. siedleckim, w gminie Zbuczyn
Świercze – wieś w woj. opolskim, w pow. oleskim, w gminie Olesno
Świercze – osada w woj. opolskim, w pow. oleskim, w gminie Olesno

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świerczek

zdrobnienie od: świerk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) niewielki świerk

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Joachim Świerczek – polski polityk
Marek Świerczek – polski historyk, publicysta i pisarz
Witold Świerczek – polski polityk
Świerczek – góra w Beskidzie Wyspowym
Świerczek – szczyt w Górach Izerskich
Świerczek – wieś w woj. mazowieckim, w pow. szydłowieckim, w gminie Szydłowiec
Świerczek – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. skarżyskim, w gminie Skarżysko Kościelne
Świerczek – herb szlachecki

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świerczewo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świerczewo – część Poznania
- Staw Świerczewo
Świerczewo – część Szczecina
- Świerczewo – dawne osiedle administracyjne Szczecina
Świerczewo – osada w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Żnin
Świerczewo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. goleniowskim, w gminie Nowogard
Świerczewo – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Biały Bór
Jabłonka-Świerczewo

Źródła:

Wikipedia

Świerczewski

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Czesław Świerczewski (1866-1950) - inżynier, dyrektor gazowni w Łodzi, Warszawie i Gdańsku
Dariusz Świerczewski (1936–2005) – polski koszykarz, olimpijczyk
Eugeniusz Świerczewski (1894–1944) – dziennikarz, krytyk teatralny, żołnierz konspiracji, agent Gestapo
Karol Świerczewski (1897–1947) – generał, działacz komunistyczny
Marek Świerczewski (ur. 1967) – polski piłkarz
Piotr Świerczewski (ur. 1972) – polski piłkarz, uczestnik MŚ 2002
Stanisław Świerczewski (1932–2017) – polski pułkownik, działacz Polskiego Towarzystwa Sprawiedliwych wśród Narodów Świata
Tadeusz Świerczewski (ur. 1942) – polski architekt, działacz opozycji demokratycznej w PRL

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świerczowski

przymiotnik od: Świercze

Źródła:

SJP.pl

Świerczyna

drzewo iglaste lub jego gałązki

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) młode gałązki świerku

(1.2) leśn. drewno z drzewa świerkowego

(1.3) leśn. las świerkowy

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

świerczyna – świeże, zielone gałązki świerkowe; drewno świerkowe lub las świerkowy – bór świerkowy.
Świerczyna – część miasta Dąbrowa Górnicza
Świerczyna – wieś w woj. lubelskim, w pow. kraśnickim, w gminie Zakrzówek
Świerczyna – wieś w woj. łódzkim, w pow. opoczyńskim, w gminie Drzewica
Świerczyna – wieś w woj. łódzkim, w pow. opoczyńskim, w gminie Opoczno
Świerczyna – wieś w woj. łódzkim, w pow. pabianickim, w gminie Dłutów
Świerczyna – część wsi Pustelnik w woj. łódzkim, w pow. sieradzkim, w gminie Brzeźnio
Świerczyna – część wsi Szufnarowa w woj. podkarpackim, w pow. strzyżowskim, w gminie Wiśniowa
Świerczyna – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. pińczowskim, w gminie Działoszyce
Świerczyna – osada leśna w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Brzeziny
Świerczyna – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Brzeziny
Świerczyna – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. leszczyńskim, w gminie Osieczna

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świerczyniec

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świerczyniec – wieś w woj. śląskim, w powiecie bieruńsko-lędzińskim, w gminie Bojszowy
Świerczyniec – struga, dopływ Dobrzycy, płynąca w woj. zachodniopomorskim
Świerczyna

Źródła:

Wikipedia

Świerczyński

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Aleksander Świerczyński (1904–1988) – polski polityk
Andrzej Świerczyński (ur. 1952) – polski lekkoatleta, olimpijczyk
Józef Świerczyński (1893 - 1940) – polski żołnierz, oficer
Marcin Świerczyński (ur. 1975) – polski muzyk
Rudolf Świerczyński (1883–1943) – polski architekt.
Beata Świerczyńska (ur. 1960) – polska polityk
Bożena Świerczyńska (ur. 1955) – polska lekkoatletka
Justyna Świerczyńska (ur. 1987) – polska lekkoatletka
Danuta Świerczyńska-Jelonek – polska literaturoznawczyni, wykładowca i redaktorka
Renata Świerczyńska – polska piosenkarka.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świerczów

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świerczów – część miasta Piotrków Trybunalski
Świerczów – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. górowskim, w gminie Niechlów
Świerczów – wieś w woj. łódzkim, w pow. łaskim, w gminie Widawa
Świerczów – wieś w woj. opolskim, w pow. namysłowskim, w gminie Świerczów
Świerczów – wieś w woj. podkarpackim, w pow. kolbuszowskim, w gminie Kolbuszowa
Świerczów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. koneckim, w gminie Stąporków
Świerczów – dawna gromada

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świergolenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) o ptakach: wydawanie krótkich, wysokich dźwięków

(1.2) o ludziach, zwłaszcza dzieciach: szybkie i wesołe wypowiadanie słów

Źródła:

Wiktionary

Świergolić

o ptakach: świergotać z cicha, od czasu do czasu

Źródła:

SJP.pl

Świergot

śpiew ptaków; świergotanie; ćwierkanie

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) ornit. wysoki i krótki dźwięk śpiewu małego ptaka

(1.2) przen. dźwięk głosów dzieci lub młodych kobiet

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świergotanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) o ptakach: wydawanie krótkich, wysokich dźwięków

(1.2) o ludziach, zwłaszcza dzieciach: szybkie i wesołe wypowiadanie słów

Źródła:

Wiktionary

Świergotać

o ptakach: wydawać głos; świegotać

czasownik

(1.1) o ptakach: wydawać krótkie, wysokie dźwięki

(1.2) pot. przen. mówić w sposób szybki i radosny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świergotek

rodzaj ptaków z rodziny pliszkowatych

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ornit. drobny ptak z rzędu wróblowatych rodzaju nazwa systematyczna|Anthus|ref=tak.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świergotka

rodzaj ptaków z rodziny pliszkowatych

Źródła:

SJP.pl

Świergotliwość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest świergotliwe; cecha tych, którzy są świergotliwi

Źródła:

Wiktionary

Świergotliwy

świegotliwy;
1. skłonny do świergotania; świergoczący, świegoczący;
2. przypominający świergotanie ptaków

Źródła:

SJP.pl

Świerk

zimozielone drzewo iglaste z rodziny sosnowatych, występujące w wielu gatunkach

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) dendr. nazwa systematyczna|Picea|A. Dietr.|ref=tak., drzewo iglaste z rodziny sosnowatych;

wieś w Polsce

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. wieś oraz gmina położona w południowej Polsce; ,

Świerklany (niem. "Schwirklan") – wieś w Polsce, w województwie śląskim, w powiecie rybnickim, w gminie Świerklany.

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. nazwa kilku wsi

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świerkocin – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. grudziądzkim, w gminie Grudziądz
Świerkocin – wieś w woj. lubuskim, w pow. gorzowskim, w gminie Witnica
Świerkocin – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. olsztyńskim, w gminie Olsztynek
Świerkocin – dawna gromada

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Świerkocki

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Świerkosz

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świerkosz – polskie nazwisko
Alfred Świerkosz (1900–1968) – polski dziennikarz
Barbara Grzybowska-Świerkosz (ur. 1937) – polska chemiczka
Jan Świerkosz (1922–2020) – polski działacz komunistyczny
Krzysztof Świerkosz (ur. 1966) – polski poeta i krytyk literacki
Monika Świerkosz – polska literaturoznawczyni

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świerkot

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Świerkowiec

1. stukacz świerkowiec - mały chrząszcz z rodziny kołatkowatych;
2. obryzg świerkowiec - gatunek chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych;
3. czterooczak świerkowiec - gatunek kornika

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świerkowiec – góra (szczyt) w Karkonoszach, położone w woj. dolnośląskim, w granicach miasta Karpacz
Świerkowiec (741 m n.p.m.) – góra (szczyt) w Górach Izerskich, położone w woj. dolnośląskim, w gminie Stara Kamienica
Świerkowiec (96,3 m n.p.m.) – wzniesienie na Równinie Gryfickiej, położone w woj. zachodniopomorskim, w powiecie białogardzkim, w gminie Białogard
Świerkówiec
ochojnik świerkowiec
wgryzoń świerkowiec

SJP.pl

Świerkowy

przymiotnik

(1.1) składający się ze świerku

owad z nadrodziny o tej samej nazwie

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ent. skaczący owad polny, wydający charakterystyczne dźwięki;

(1.2) pot. określenie podobnych owadów polnych, skaczących lub cykających (np. konika polnego, pasikonika)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) daw. iron. człowiek drobny, szczupły, delikatny

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(3.1) hist. wojsk. rodzaj armaty o najmniejszym wagomiarze wśród używanych w XVI-XVII wieku

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

świerszcz – owad
Świerszcz – dopływ Wieprza
Świerszczyk – czasopismo dla dzieci
świerszczyk – w języku potocznym czasopismo pornograficzne

(1.1) mający cechy świerszcza

Patrz:świerszcz

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świerszczyk

1. zdrobnienie od: świerszcz;
2. czasopismo pornograficzne

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zdrobn. od: świerszcz

SJP.pl

Świerzawski

→ Świerzawa

Patrz:Świerzawa

Źródła:

SJP.pl

Świerzb

choroba wywoływana przez świerzbowca, charakteryzująca się silnym świądem, występowaniem na skórze grudek i przeczosów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) med. pasożytnicza choroba skóry powodowana przez roztocza świerzbowce;

forma czasownika.

(2.1) 2. os. lp. rozk. od: świerzbić

Świerzb (łac. "scabies") – choroba zakaźna ludzi i innych zwierząt spowodowana przez świerzbowce. U ludzi świerzb wywołuje świerzbowiec ludzki ("Sarcoptes hominis", "Sarcoptes scabiei"), który objawia się dokuczliwym świądem i zmianami skórnymi w postaci przeczosów, grudek i plam.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świerzbieć

przymiotnik relacyjny

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świerznica – rzeka, dopływ Mogilicy w woj. zachodniopomorskim
Świerznica – wieś w woj. pomorskim, w pow. nowodworskim, w gminie Stegna
Świerznica – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. świdwińskim, w gminie Rąbino

Źródła:

Wikipedia

Świerzno

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świerzno – wieś w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Miastko
Świerzno – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. kamieńskim, w gminie Świerzno
Świerzno – gmina wiejska
Świerzno – dawna gromada

Źródła:

Wikipedia

Świerzop

pospolity chwast polny; ognicha; gorczyca polna

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) reg. bot. nazwa systematyczna|Raphanus raphanistrum|L.|ref=tak., rzodkiew świrzepa, gatunek rośliny z rodziny kapustowatych;

(1.2) reg. bot. nazwa systematyczna|Sinapis arvensis|L.|ref=tak., gorczyca polna, gatunek rośliny z rodziny kapustowatych;

(1.3) książk. bliżej nieokreślona roślina, wzmiankowana przez Adama Mickiewicza w inwokacji „Pana Tadeusza”;

Świerzop – dawna regionalna nazwa niektórych gatunków roślin stosowana dla rzodkwi świrzepy, świerzopem nazywano również gorczycę polną, tzw. ognichę, o złocistożółtych kwiatach.

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świeszewo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pułtuskim, w gminie Pokrzywnica
Świeszewo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pułtuskim, w gminie Świercze
Świeszewo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfickim, w gminie Gryfice
Świeszewo – zlikwidowany przystanek gryfickiej kolei wąskotorowej w Świeszewie, w województwie zachodniopomorskim

Źródła:

Wikipedia

Świeszyno

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świeszyno – wieś w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Miastko
Świeszyno – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Świeszyno
Świeszyno – dawna gromada

Źródła:

(1.2) świetlisty

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świetlany – dawny zaścianek. Tereny, na których był położony, leżą w obwodzie grodzieńskim, w rejonie ostrowieckim, w sielsowiecie Ryteń
Świetlany − wieś w obwodzie grodzieńskim, w rejonie smorgońskim, w sielsowiecie Korzenie
Świetlany − wieś w obwodzie grodzieńskim, w rejonie smorgońskim, w sielsowiecie Korzenie

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świetlica

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) sala przeznaczona do dziennego, wspólnego pobytu (rozrywki, spędzania wolnego czasu) grupy osób, np. w szkole, ośrodku wypoczynkowym lub opiekuńczym, szpitalu, jednostce wojskowej itp.;

(1.2) zob. świetlica środowiskowa.

(1.3) daw. główny pokój we dworze

Świetlica – współcześnie budynek lub pomieszczenie przeznaczone do spędzania czasu wolnego, rekreacji, rozwijania zainteresowań, a także integracji lokalnych społeczności. Najczęściej spotykane: świetlica szkolna, świetlica wiejska, świetlice przy domach kultury, świetlice środowiskowe.

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Świetlicki

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Andrzej Świetlicki (1915–1940) – polski polityk
(XX–XXI w.) – polski dyplomata
Marcin Świetlicki (ur. 1961) – polski poeta, dziennikarz, wokalista zespołu Świetliki
Paweł Świetlicki (1699–1756) – polski profesor, teolog

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świetlicowa

kobieta pracująca w świetlicy; kierowniczka świetlicy

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) pot. wychowawczyni świetlicy

Patrz:świetlica

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świetlicowiec

kierownik świetlicy; pracownik świetlicy

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) środ. pracownik świetlicy

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świetlicowy

→ świetlica

przymiotnik

(1.1) dotyczący świetlicy, związany ze świetlicą

1. roślina z rodziny trędownikowatych o białych kwiatach, stosowana w lecznictwie przy chorobach oczu;
2. latający owad z rzędu chrząszczy prowadzący nocny tryb życia, mający na stronie brzusznej narządy świetlne świecące o zmroku; robaczek świętojański;
3. planktonożerna, morska ryba z rodziny świetlikowatych;
4. małe okno na dachu domu lub kajucie statku, mające na celu doświetlenie pomieszczeń światłem dziennym

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ent. nazwa systematyczna|Lampyridae|ref=tak., świecący owad z rodziny świetlikowatych;

(1.2) icht. nazwa systematyczna|Myctophidae|ref=tak., emitująca światło ryba z rodziny świetlikowatych;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) bot. nazwa systematyczna|Euphrasia|L.|ref=tak., roślina z rodziny zarazowatych o białych kwiatach, stosowana w lecznictwie przy chorobach oczu;

(2.2) archit. element dachu budynku, który doświetla pomieszczenie;

(2.3) żegl. okno w pokładzie statku lub na wierzchu nadbudówki, które służy do oświetlenia wnętrza jednostki;

(2.4) pot. światełka chemiczne w formie patyczków emitujących światło po przełamaniu

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

świetlik („robaczek”) świętojański – gatunek chrząszcza z rodziny świetlikowatych
świetliki (świetlikowate, robaczki świętojańskie) – rodzina owadów z rzędu chrząszczy
świetliki (świetlikowate) – rodzina ryb z rzędu świetlikokształtnych
świetlik – rodzaj roślin z rodziny zarazowatych
Andrzej Świetlik – polski fotografik
Konrad Świetlik – generał brygady Ludowego Wojska Polskiego
Roman Świetlik – profesor nauk fizycznych
Wiktor Świetlik – polski dziennikarz prasowy
Świetlik – potok w Karkonoszach, dopływ Kamieńczyka
Świetliki – stacja kolejowa
Świetlik – film z 2005 r.
Świetliki – serial animowany z 1986 r

Wiktionary

Świetlistszy

stopień wyższy od przymiotnika: świetlisty

Źródła:

SJP.pl

Świetlisty

pełen światła lub odbijający światło; błyszczący, jaśniejący

przymiotnik

(1.1) książk. pełen światła; promieniujący światłem

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

rzeczownik, rodzaj żeński

rzeczownik, rodzaj żeński

Źródła:

Wiktionary

Świeża

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

(1.1) geogr. hydron. rzeka w obwodzie królewieckim Rosji, uchodzi do Zalewu Wiślanego;

Świeża (ros. Прoхлaднaя, trb. "Prochładnaja", niem. "Frisching") – rzeka w obwodzie królewieckim (Rosja). Całkowita długość ok. 65 km, wpada do Zalewu Wiślanego w pobliżu miejscowości Uszakowo.

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Świeżaczek

(1.1) dopiero co, niedawno

(1.2) zdrowo, młodo

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) o produktach, potrawach: taki, który nie utracił walorów smakowych, nie uległ zepsuciu

(1.2) o owocach, warzywach, mięsie, rybach: surowy, nieprzetworzony, niekonserwowany

(1.3) o powietrzu, zapachu, smaku itp.: rześki, ożywczy, przyjemnie chłodny, orzeźwiający

(1.4) o kolorach: jasny, żywy, intensywny

(1.5) wyglądający młodo i zdrowo, wypoczęty

(1.6) świadczący o czyjejś młodości, zdrowiu lub dobrym samopoczuciu

(1.7) niedawno powstały, pochodzący z ostatniej chwili

(1.8) wnoszący coś nowego

(1.9) sporządzony na nowo, ponownie zdatny do użytku

(1.10) taki, który nie był jeszcze używany

(1.11) taki, który trwa od niedawna, nie uległ jeszcze zapomnieniu

(1.12) będący kimś od niedawna

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Antoni Świeży
Ignacy Świeży
Ra’ananna

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świeżynka

cieśnina między wyspami Wolin i Uznam

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świni

należący do świni (np. świni ogon, świnie uszy), przypisywany świni (np. świnie zachowanie) lub w jakiś inny sposób związany z tym zwierzęciem; świński (częściej)

przymiotnik dzierżawczy

(1.1) daw. należący do świni

przymiotnik relacyjny

(2.1) daw. związany ze świnią, dotyczący świni

przymiotnik jakościowy

(3.1) daw. charakterystyczny dla świni, mający cechy świni

forma rzeczownika.

(4.1) D., C. i Ms. lp. od: świnia

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świnia

1. zwierze parzystokopytne, wszystkożerne, o wydłużonym pysku, zakończonym ryjem i ciele pokrytym twardą szczeciną, występujące nieomal na całym świecie;
2. świnia domowa - zwierzę hodowlane;
3. potoczne określenie człowieka zachowującego się nieprzyzwoicie, obelżywe określenie człowieka podłego;
4. w tenisie stołowym: uderzenie piłki o kant stołu

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zool. nazwa systematyczna|Sus scrofa|subsp=domesticus|ref=Sus scrofa domesticus., zwierzę hodowlane z rodziny parzystokopytnych;

(1.2) zool. samica świni (1.1)

(1.3) zool. każde zwierzę z podrzędu świniokształtnych, nazwa systematyczna|Suiformes|Flower.;

(1.4) przen. pot. człowiek zachowujący się nieprzyzwoicie, niekulturalnie

(1.5) pejor. przen. pogard. o osobie nikczemnej, podłej

(1.6) pejor. przen. wulg. w połączeniu z określeniem jakiejś zbiorowości – ogólny epitet wyrażający pogardę

(1.7) karc. jedna z gier karcianych;

(1.8) środ. kolej. lokomotywa serii EP08

(1.9) lud. marchew

(1.10) daw. środ. przen. przypadkowy karambol bilardowy

forma przymiotnika.

(2.1) ż. lp. od: świni

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

świnia – rodzaj ssaków
świnia brodata
świnia brodawkowata
świnia celebeska
świnia domowa
świnia karłowata
świnia leśna
świnia rzeczna
świnia wisajska
Świnia Góra
Świnia Noga
Świnia Skała

Świniarka

dawniej: chłopiec pasący świnie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) daw. kobieta wypasająca świnie

forma rzeczownika.

(2.1) D. i B. lp. od: świniarek

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świniarka – rasa owiec
Świniarka – szczyt w Beskidzie Śląskim
Świniarka – szczyt w Beskidzie Żywieckim
Świniarka – przysiółek wsi Zawoja

(1.1) pasterz lub hodowca świń

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świnica

szczyt w Tatrach

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Suinae|J.E. Gray|ref=tak., podrodzina ssaków parzystokopytnych z rodziny świniowatych;

(1.2) syst. zool. nazwa systematyczna|Suini|J.E. Gray|ref=tak., plemię ssaków parzystokopytnych z rodziny świniowatych, występujących w Eurazji;

forma rzeczownika.

(2.1) M., B. i W. lm. od: świnia

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

świnie – niektóre gatunki zwierząt z rzędu świniowatych
Świnie – gra karciana
Świnie – album zespołu Morawski Waglewski Nowicki Hołdys wydany w 1985 roku
świnie – plemię ssaków z podrodziny świń (Suinae) w obrębie rodziny świniowatych
Świnie – podrodzina ssaków z rodziny świniowatych

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Świnieński

→ Świnna

Patrz:Świnna

Źródła:

SJP.pl

Świnina

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rzad. kulin. mięso ze świni

(1.2) kulin. spoż. potrawa ze świniny (1.1)

Źródła:

Wiktionary

Świniobicie

zabijanie świń dla mięsa

rzeczownik, rodzaj nijaki

SJP.pl
Wikipedia

Świniokształtne

podrząd ssaków parzystokopytnych

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Suina|Gray|ref=tak., podrząd ssaków z rzędu parzystokopytnych;

Św

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świniokształtny

o cechach świniokształtnych (podrząd ssaków parzystokopytnych)

przymiotnik

(1.1) przypominający świnię

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świnionogi

przymiotnik relacyjny

(1.1) mający odnóża podobne do świńskich

Źródła:

Wiktionary

Świnionos

świnionos malutki - najmniejszy nietoperz świata, jeden z najmniejszych ssaków; ryjkonos malutki

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. nazwa systematyczna|Craseonycteris thonglongyai|J. Edwards Hill|ref=tak., gatunek nietoperza występujący w Tajlandii i Birmie

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świniopas

pogardliwie: ten, kto pasie świnie; świnopas (dawniej)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek, który pasie świnie

rodzina obejmująca osiem gatunków ssaków wszystkożernych, o dużej głowie zakończonej wyciągniętym i ruchliwym ryjem z okrągłą nogą, tj. chrząstkowym tworem na końcu ryja; zamieszkują całą kulę ziemską (z wyjątkiem Australii, Antarktydy i części Ameryki Północnej)

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

1. potocznie: nieprzyzwoity, niemoralny;
2. o cechach świniowatych (rodzina ssaków)

przymiotnik

(1.1) przypominający świnię

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

pospolite:
1. brudzić, paskudzić;
2. świnić się - brudzić się;
3. świnić lub świnić się - robić, mówić świństwa

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. naświnić)

(1.1) pot. brudzić, zanieczyszczać

(1.2) pot. mówić świństwa

(1.3) pot. robić świńskie rzeczy

czasownik zwrotny niedokonany świnić się (dk. brak)

(2.1) pot. brudzić się

(2.2) pot. postępować niemoralnie

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świnka

1. choroba dziecięca;
2. skarbonka;
3. rosyjska moneta o nominale 5 rubli;
4. ryba stadna z rodziny karpiowatych; podusta;
5. mała świnia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) zdrobn. od: świnia

(1.2) młoda świnia

(1.3) mała świnia

(1.4) med. jedna z chorób zakaźnych, nagminne zapalenie przyusznic

(1.5) icht. nazwa systematyczna|Chondrostoma nasus|ref=tak., ryba rzeczna z rodziny karpiowatych;

(1.6) prosta gra w karty

(1.7) hist. pot. dawna, złota carska moneta pięciorublowa

(1.8) pot. skarbonka w kształcie świnki (1.1)

(1.9) mała kulka w petance;

(1.10) zob. świnka morska.

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

świnka – choroba wirusowa
świnka – mała kulka, stanowiąca cel dla rzucanych bul
świnka – popularne określenie złotej monety pięciorublowej (waga 4,30 g złoto próby 900 (0,1489oz)) bitej w latach 1897–1911.
świnka – gatunek słodkowodnej ryby karpiokształtnej
świnka – żargonowa nazwa lokomotywy EP08.
świnka morska – gatunek udomowionego gryzonia z rodziny kawiowatych
Jakub Świnka – arcybiskup gnieźnieński.
Jerzy Świnka – kanonik, ojciec duchowny wyższego seminarium duchownego w Pelplinie.
Adam Świnka z Zielonej – poeta polsko-łaciński, kanonik katedralny, sekretarz królewski.
Świnka – rzeka, dopływ Wieprza z ujściem w Łęcznej.
Świnka – rzeka, dopływ Wieprza z ujściem nieopodal Sobieszyna
Świnka – skała na Górze Zborów w Podlesicach na Wyżynie Częstochowskiej

Świnna – część wsi Ostrów w woj. łódzkim, w pow. opoczyńskim, w gminie Opoczno
Świnna – część wsi Gorzów w woj. małopolskim, w pow. oświęcimskim, w gminie Chełmek
Świnna – wieś w woj. śląskim, w pow. żywieckim, w gminie Świnna
Świnna – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. słupeckim, w gminie Ostrowite
Świnna – gmina wiejska
Świnna – dawna gromada w pow. żywieckim
Świnna – wieś na Białorusi, w obwodzie homelskim, w rejonie lelczyckim
Świnna Góra
Świnna Poręba

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. adm. miasto portowe w województwie zachodniopomorskim;

}|-

Świnoujście ( Swinemünde) – miasto na prawach powiatu, uzdrowisko w północno-zachodnim krańcu Polski, najdalej wysunięte na północny zachód miasto w kraju, w województwie zachodniopomorskim z portem morskim i kąpieliskiem, położone nad cieśniną Świną oraz nad Morzem Bałtyckim, jedyne w Polsce miasto położone na 3 dużych wyspach: Uznam, Wolin, Karsibór oraz na kilkudziesięciu (łącznie 44) wyspach i wysepkach.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świntuch

świńtuch; potocznie:
1. człowiek postępujący nieprzyzwoicie;
2. człowiek niedbający o czystość i porządek; brudas, flejtuch, fleja, niechluj

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. żart. ktoś zachowujący się nieprzyzwoicie

(1.2) pot. osoba, która brudzi, nie zachowuje porządku

Świntuch (oryg. Porky’s) – film z 1982 roku, w reżyserii Boba Clarka.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świntucha

potocznie:
1. kobieta postępująca nieprzyzwoicie;
2. kobieta niedbająca o czystość i porządek; flejtucha, fleja, brudaska

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) kobieta zachowująca się nieprzyzwoicie

(1.2) niechlujna, brudna kobieta

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świntuszek

zdrobnienie od: świntuch

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

Świot

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świrena

gatunek ryby z rodziny barrakudowatych; barrakuda europejska

Źródła:

SJP.pl

Świreń

dawniej, dziś gwarowo: spichrz, lamus, magazyn; świren, świron, swiron

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) daw. oddzielny spichlerz lub magazyn

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świrk

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) gw-pl|Lwów. ekspr. osoba chora umysłowo

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(2.1) gw-pl|Ropczyce. świerszcz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(3.1) stpol., także. gw-pl|Kujawy zachodnie,Śląsk Cieszyński. świerk

(3.2) gw-pl|Przasnysz. śpiew ptaka leśnego

Źródła:

Wiktionary

Świrnięty

stuknięty, szajbnięty, szurnięty, świrowaty; potocznie:
1. chory umysłowo;
2. zachowujący się dziwacznie, jak chory umysłowo; kopnięty, walnięty

Źródła:

SJP.pl

Świron

dawniej, dziś gwarowo: spichrz, lamus, magazyn; świren, świreń, swiron

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) daw. oddzielny spichlerz lub magazyn

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świronek

dawniej, dziś gwarowo: mały spichlerz, magazyn; świeronek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) daw. niewielki parterowy spichlerz

(1.2) daw. boczne pomieszczenie, magazynek

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świrowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świrski – polski herb książęcy
Aleksander Świrski (1448–1553) – rosyjski święty mnich prawosławny
Czesław Świrski (1885–1973) – polski działacz niepodległościowy
Ignacy Świrski (1885–1968) – polski biskup rzymskokatolicki
Jan Świrski – polski urzędnik ziemski w XVIII wieku
Jerzy Świrski (1882–1959) – wiceadmirał Marynarki Wojennej II RP
Józef Świrski (1784–1854) – polski oficer, ostatni minister spraw wewnętrznych Rządu Narodowego w powstaniu listopadowym w 1831
Kazimierz Świrski (1926–1998) – polski partyzant, żołnierz Armii Krajowej
Maciej Świrski (1962–) – polski przedsiębiorca, od 2022 przewodniczący Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji
Mateusz Świrski – polski urzędnik ziemski w XVIII wieku
Paweł Świrski (–1649) – polski rotmistrz królewski
Teofil Świrski (1860–1928) – generał brygady Wojska Polskiego

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świrszczyński

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Świrus

1. potocznie o osobie zachowującej się nienormalnie, wariat; świr;
2. człowiek lubiący się wygłupiać, dziwak, narwaniec

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) pot. człowiek chory psychicznie

(1.2) pot. człowiek lubiący wygłupiać się, zachowujący się dziwnie, nienormalnie

Świrus – pierwsza polska komercyjna komputerowa gra przygodowa dla systemu Windows, stworzona przez Crazy Computer Confederation a wydana przez Mirage Interactive w 1996 roku. Akcja gry ma miejsce w Polsce w latach 80. XX wieku. Celem głównego bohatera jest uratowanie świata przed zagładą ze strony szalonego naukowca. Gra została pozytywnie przyjęta przez recenzenta magazynu „Top Secret”, który docenił kolorową i wesołą grafikę, a także humor rozgrywki.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świruska

→ świrus; psycholka, wariatka

Źródła:

SJP.pl

Świrz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

(1.1) geogr. rzeka na zachodniej Ukrainie, lewy dopływ Dniestru;

Świrz ( Свірж, "Swirż") – wieś na Ukrainie, w obwodzie lwowskim, w rejonie lwowskim (do 2020 roku w rejonie przemyślańskim), w hromadzie Bóbrka, nad rzeką Świrz.

Źródła:

Wiktionary oraz Wikipedia

Świrzepa

roślina zielna z rodziny krzyżowych

Św

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świsnąć

czasownik przechodni dokonany

(1.1) o wietrze, oddechu, głosie, ptaku spowodować lub wydać świst

(1.2) machnąć lub przelecieć ze świstem

(1.3) pot. ukraść, zwinąć

(1.4) pot. trzepnąć, pacnąć

czasownik nieprzechodni dokonany

(2.1) umknąć, czmychnąć

Źródła:

Wiktionary

Świst

1. ostry dźwięk powstający przy szybkim ruchu powietrza przechodzącego przez wąski otwór lub przecinanego czymś;
2. śpiew niektórych ptaków

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) przenikliwy dźwięk podobny do gwizdu, ale mniej dźwięczny

(1.2) zool. świst (1.1) wydawany przez niektóre zwierzęta

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świst – pseudonim Stanisława Sieradzkiego, żołnierza batalionu „Zośka”
świst trapowy – sposób oddawania honorów na okręcie
Piotr Świst – żużlowiec
stridor – objaw chorobowy

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. gromadny, górski gryzoń z rodziny wiewiórkowatych;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) stpol. ktoś płochliwy

Świstak ("Marmota") – rodzaj ssaków z podrodziny afrowiórek (Xerinae) w obrębie rodziny wiewiórkowatych (Sciuridae). Rodzaj "Marmota" powstał w Ameryce Północnej. Przypuszcza się, że gatunkiem najbardziej podobnym do formy wyjściowej jest "Marmota olympus". Polskie nazwy zwyczajowe większości gatunków nawiązują do dźwięków, jakie zwierzęta te wydają nawołując się lub w chwili zagrożenia (świstak, świszcz).

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świstakowaty

Świstek

karteluszek, kartka z nieistotnymi notatkami

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) byle jaki kawałek papieru

(1.2) niepozorny, mało ważny dokument

(1.3) przest. drobny utwór, broszurka, gazetka, pisemko zwykle na niskim poziomie

(1.4) przest. sygnał dany świstawką

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świstowski

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Świstun

średniej wielkości wędrowny ptak wodny z rodziny kaczkowatych

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ornit. nazwa systematyczna|Anas penelope|ref=tak., gatunek kaczki, z grupy kaczek właściwych (pływających);

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świstunka

niewielki ptak wędrowny z rodziny pokrzewek

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) ornit. mały ptak z rodzaju nazwa systematyczna|Phylloscopus|ref=tak.

(1.2) ornit. nazwa systematyczna|Phylloscopus sibilatrix|ref=tak., świstunka leśna

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świszcz

gryzoń z rodziny wiewiórkowatych; świstak amerykański

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) zool. nazwa systematyczna|Marmota monax|ref=tak., świstak amerykański

forma czasownika.

(2.1) rozk. 2. os. lp. od świszczeć

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

żartobliwie o lekkomyślnym mężczyźnie (chłopcu); szaławiła, lekkoduch, świszczypał, świszczypałka

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) człowiek lekkomyślny, postrzelony

rzeczownik, rodzaj żeński

(2.1) kobieta lekkomyślna, postrzelona

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świszczypałka

żartobliwie o lekkomyślnej kobiecie (dziewczynce); także o mężczyźnie z silniejszym zabarwieniem ekspresywnym; szaławiła, świszczypała

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) zdrobn. od: świszczypała

(1.2) daw. człowiek lekkomyślny, postrzelony

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świszczący

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(1.1) okres między nocą a dniem, gdy słońce wschodzi i niebo rozjaśnia się;

(1.2) światło widoczne o świcie (1.1)

(1.3) przen. moment rozpoczęcia czegoś nowego

forma rzeczownika.

dnieć, rozwidniać się

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) odczasownikowy od|świtać.

(1.2) zob. świt.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świtać

dnieć, rozwidniać się

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zaświtać)

(1.1) o dniu zaczynać się

1. duża ważka o lśniących skrzydłach;
2. nimfa wodna z jeziora Świteź

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) mit. rusałka zamieszkująca jezioro Świteź

(1.2) zool. nazwa systematyczna|Calopteryx sp.., rodzaj ważki równoskrzydłej żyjącej nad brzegami wód bieżących w Eurazji i północnej Afryce

Świtezianka – ballada Adama Mickiewicza, opublikowana po raz pierwszy w zbiorze "Ballady i romanse", wydanym w 1822 w Wilnie jako część pierwszego tomu "Poezyj". Świteziankami nazywano legendarne nimfy wodne, żyjące jakoby w wodach jeziora Świteź (obecnie na Białorusi).

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świtezianki

1. duża ważka o lśniących skrzydłach;
2. nimfa wodna z jeziora Świteź

Źródła:

SJP.pl

Świteziankowate

o cechach świteziankowatych (rodzina ważek)

Świteziankowate (Calopterygidae) – rodzina owadów z rzędu ważek (Odonata) szeroko rozprzestrzeniona na wszystkich kontynentach poza Antarktydą. Obejmuje około 180 gatunków. Od pozostałych ważek równoskrzydłych odróżnia je inna budowa i bardzo gęste użyłkowanie skrzydeł imagines oraz budowa maski i skrzelotchawek larw.

Źródła:

(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. uderzyć

(1.2) gw-pl|Górny Śląsk. przewrócić się

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świąder

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Świądowy

→ świąd

Patrz:świąd

Źródła:

SJP.pl

Świąszczyca

znak w kształcie krzyża o równych ramionach załamanych w jedną stronę pod kątem prostym; swastyka

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) etn. hist. słowiańska swastyka występująca w kilku wariantach

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świątczak

nazwisko

Źródła:

SJP.pl

Świątecki

przymiotnik od: Świątki

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze Świątkami, dotyczący Świątek

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świątecznie

przysłówek

(1.1) w sposób świąteczny

Źródła:

Wiktionary

Świąteczniej

stopień wyższy od przysłówka: świątecznie

Źródła:

SJP.pl

Świąteczność

→ świąteczny

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) odprzym. cecha tego, co jest świąteczne; cecha tych, którzy są świąteczni

Patrz:świąteczny

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świąteczny

przymiotnik

(1.1) związany ze świętami, najczęściej ze świętami Bożego Narodzenia i Wielkanocy

(1.2) przypadający w dzień będący świętem; wolny od pracy, szkoły

(1.3) przeznaczony na święto, używany w dni świąteczne (1.2), na uroczyste okazje

(1.4) uroczysty, podniosły

Źródła:

Wiktionary

Świątek

1. drewniana rzeźba o tematyce religijnej, zazwyczaj pokryta polichromią, wykonywana przez twórców ludowych - samouków;
2. dawniej: święto, dzień uroczysty

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

(1.1) ludowa rzeźba o tematyce religijnej, przedstawiająca świętego, Jezusa lub Matkę Boską

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) daw. święto

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

świątek – drewniana rzeźba o tematyce religijnej
Świątek - wzgórze w Puszczy Bukowej pod Szczecinem
Adam Świątek (ur. 1952) – polityk
Adam Świątek (ur. 1990) – piłkarz ręczny
Adrian Świątek (ur. 1986) – piłkarz
Andrzej Świątek (ur. 1958) – hokeista
Bogusława Czuprynówna-Świątek ur. 1920 – aktorka
Helena Świątek (ur. 1924) – działaczka podziemia
Iga Świątek (ur. 2001) – polska tenisistka
Jerzy Świątek (ur. 1949) – samorządowiec
Kazimierz Świątek (ur. 1914) – biskup
Marcin Świątek – łyżwiarz

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świątki – wieś w woj. łódzkim, w pow. sieradzkim, w gminie Klonowa
Świątki – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. olsztyńskim, w gminie Świątki
Świątki – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. myśliborskim, w gminie Nowogródek Pomorski
Świątki – część miasta Szczecinek, dawna wieś
Świątki – dawna gromada
Świątki – nieczynny przystanek kolejowy w Świątkach, w powiecie myśliborskim
Rydzewo-Świątki, Świątki-Wiercice

Świątkowice – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Baruchowo
Świątkowice – wieś w woj. łódzkim, w pow. wieruszowskim, w gminie Lututów
Świątkowice – dawna gromada

Źródła:

Wikipedia

Świątkowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świątkowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Janowiec Wielkopolski
Świątkowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Bytów
Świątkowo – dawna gromada
Świątkowo – nieczynny wąskotorowy kolejowy przystanek osobowy w Świątkowie, w województwie kujawsko-pomorskim
Świątki, Świątkowice, Świątkowizna, Świątkówka

Źródła:

Wikipedia

Świątkowski

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świątkowski – polskie nazwisko.
Andrzej Świątkowski – polski architekt
Henryk Świątkowski – polski prawnik
Jacek Świątkowski (ujednoznacznienie)
Jan Świątkowski – polski wioślarz
Lech Świątkowski – polski prawnik
Maciej Świątkowski – polski senator
Tadeusz Świątkowski – polski matematyk
Wacław Świątkowski – polski fizyk
Wilhelm Świątkowski – sowiecki i polski wojskowy
Wojciech Świątkowski (ujednoznacznienie)
Świątkowska

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świątnicki

→ Świątniki, → Świątniki Górne

dawniej:
1. duchowny, kapłan;
2. strażnik świątyni, zakrystian

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(1.1) daw. rel. duchowny, kapłan

(1.2) daw. kośc. kościelny, zakrystian

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

(2.1) daw. kalendarz

Św

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świątniki

nazwa wielu wsi w Polsce

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świątniki – część miasta Wrocław, w delegaturze Wrocław-Krzyki
Świątniki – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gminie Trzebnica
Świątniki – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wrocławskim, w gminie Sobótka
Świątniki – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. radziejowskim, w gminie Piotrków Kujawski
Świątniki – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Lubraniec
Świątniki – wieś w woj. łódzkim, w pow. pabianickim, w gminie Pabianice
Świątniki – wieś w woj. łódzkim, w pow. piotrkowskim, w gminie Wolbórz
Świątniki – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. jędrzejowskim, w gminie Wodzisław
Świątniki – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. sandomierskim, w gminie Obrazów
Świątniki – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Rzgów
Świątniki – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Mosina
Świątniki – dawna gromada w powiecie radziejowskim

Świątynia

1. budowla o charakterze sakralnym;
2. kościół chrześcijański

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) archit. rel. budowla postawiona dla celów religijnych: miejsce kultu, składania ofiar, celebrowania obrzędów;

(1.2) archit. ogrodowa budowla romantyczna, inspirowana antykiem, wznoszona dla celów estetycznych

(1.3) przen. miejsce szczególnie związane z jakąś działalnością, zwykle uroczystą

Świątynia – miejsce kultu religijnego. W sensie szerszym, jest to każda budowla wzniesiona w celu sprawowania w niej wszelkiego rodzaju obrzędów religijnych. W sensie węższym, świątynią może być tylko taka budowla, która spełnia przynajmniej niektóre wyższe funkcje kultowe (np. składanie ofiar), sprawowane jedynie przez kapłanów[].

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(1.1) rel. sakrament w niektórych kościołach chrześcijańskich, dający władzę uświęcania, tj. udzielania innych sakramentów;

forma rzeczownika.

(2.1) plural|święcenie.

Źródła:

Wiktionary

Święcenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) nadawanie świętego charakteru

(1.2) obchodzenie jako święto

Wikipedia

Święciany

miasto na Litwie

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

(1.1) geogr. miasto w Litwie, w okręgu poniewieskim.

Święciany ( Švenčionys) – miasto rejonowe na Litwie, na Wileńszczyźnie i w Auksztocie, położone ok. 60 km na północny wschód od Wilna. Ludność: 4208 mieszkańców (2025).

W mieście rozwinął się przemysł spożywczy, lekki oraz zielarski.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Święciański

→ Święciany

przymiotnik relacyjny

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Andrzej Święcicki (1915–2011) – polski działacz katolicki, dowódca AK
Bolesław Wit-Święcicki – polski dziennikarz
Heliodor Święcicki – lekarz ginekolog i społecznik
(1876–1956) – znany historyk, slawista i krytyk sztuki, dyrector Muzeum Narodowego we Lwowie Andrzeja Szeptyckiego (1905–1952).
Jakub Święcicki – polski badacz stosunków międzynarodowych
Jędrzej Święcicki – polski pisarz
Józef Święcicki – bydgoski architekt
Józef Święcicki – powstaniec listopadowy
Józef Marian Święcicki – polski publicysta katolicki
Józef Święcicki – polski dziennikarz
Julian Święcicki – polski pisarz i tłumacz z literatury hiszpańskiej, portugalskiej i francuskiej
Ksawery Święcicki – oficer Wojska Polskiego

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Święcidlnia

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) stpol. miejsce, w którym składano ofiary

Źródła:

Wiktionary

Święcie

przysłówek

(1.1) całkowicie

(1.2) daw. świętobliwie

forma rzeczownika.

przymiotnik od: Święciechowa, Święciechów

Źródła:

SJP.pl

Święciechów

Święciechów (do 1945 niem. "Silberberg") – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie choszczeńskim, w gminie Drawno. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gorzowskiego.

Wieś leży ok. 5 km na północny zachód od Drawna, między Drawnem a Żółwinem.

Źródła:

Wikipedia

Święciej

dawny stopień wyższy od przysłówka: święcie (świątobliwie)

Źródła:

SJP.pl

Święcić

czasownik przechodni niedokonany (dk. poświęcić)

(1.1) czynić świętym, nakładać charakter sakralny

czasownik nieprzechodni niedokonany

(2.1) traktować jako święto, obchodzić uroczyście

czasownik zwrotny niedokonany święcić się

(3.1) móc wnet nadejść

Źródła:

Wiktionary

Święcki

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Jeremi Święcki – polski lekarz, radiolog, onkolog.
Michał Święcki – polski fizyk, nauczyciel akademicki, wykładowca Uniwersytetu Warszawskiego.
Tomasz Święcki – prawnik, historyk, mecenas Sądu Najwyższego Królestwa Polskiego.
Sławomir Święcki – polski piłkarz.
Wojciech Święcki – polski rzeźbiarz.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Święcone

1. tradycyjne potrawy wielkanocne, poświęcone przez księdza w Wielką Sobotę
2. uroczyste śniadanie wielkanocne

Źródła:

SJP.pl

Święconka

potrawy wielkanocne święcone w kościele katolickim w Wielką Sobotę

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rel. pokarmy poświęcone w Wielką Sobotę i spożywane podczas Wielkanocy;

(1.2) rel. wielkanocny zwyczaj święcenia pokarmów w Wielką Sobotę

Święconka (w niektórych regionach Polski – "święcone"; niem. "österliche Fleischweihe; Fleischweihe zu Ostern; Speisensegnung"; łac. "benedictio agni et carnium in die Sanctae Paschae") – nazwa pokarmów (głównie wędlin, jaj, chrzanu, chleba itd.) święconych w Wielką Sobotę w Kościołach katolickich Polski oraz w innych europejskich krajach.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Święcony

przymiotnik

(1.1) o charakterze sakralnym; taki, który został poświęcony

Źródła:

Wiktionary

Święs

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Artur Święs – polski aktor
Justyna Święs – polska wokalistka, autorka tekstów i piosenek oraz aktorka
Tadeusz Święs – polski funkcjonariusz
Władysław Święs – polski bankowiec, polityk

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Święta

1. dzień, w którym obchodzi się uroczystości państwowe lub religijne;
2. szczególna okazja, ważne wydarzenie

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) rel. kobieta uznana przez Kościół za godną kultu

(1.2) przen. żart. o kobiecie przesadnie pobożnej

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

(2.1) pot. Boże Narodzenie lub Wielkanoc

forma rzeczownika.

(3.1) M., B. i W. lm. od: święto

forma przymiotnika.

(4.1) ż. lp. od: święty

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Święta – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. złotowskim, w gminie Złotów
Święta – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. goleniowskim, w gminie Goleniów
Święta – dzielnica Połągi
Święta – rzeka, dopływ Wilii
Święta – rzeka na Międzyodrzu, dopływ jeziora Dąbie
Święta – górny bieg rzeki Tui (od miasta Nowy Dwór Gdański), dopływu Szkarpawy
Święta – dawna gromada w pow. złotowskim
Święta (łot. Sventāja, lit. Šventoji) – rzeka na Łotwie i Litwie, dopływ Morza Bałtyckiego
święty
święto

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świętajeński

przymiotnik od: Świętajno

stopień wyższy od przysłówka: świętobliwie

Źródła:

SJP.pl

Świętobliwość

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) cecha tego kto świętobliwy, tego co jest świętobliwe

Źródła:

Wiktionary

Świętobliwszy

stopień wyższy od przymiotnika: świętobliwy

Wikipedia

Świętochowski

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Aleksander Świętochowski (1849-1938) – pisarz
Bolesław Świętochowski (1895-1975) – uczony rolnik
Jerzy Lawina-Świętochowski (1905-1946) – kompozytor
Krzysztof Świętochowski (1938-1992) – aktor
Leszek Świętochowski (ur. 1955) – polityk
Ryszard Świętochowski (1882-1941) – polityk
Stanisław Świętochowski (1899-1940) – dyplomata
Szymon Świętochowski (ur. 1983) – fotografik

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świętochów

Świętochów – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie piaseczyńskim, w gminie Tarczyn.

Wieś szlachecka Swientochowo położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie tarczyńskim ziemi warszawskiej województwa mazowieckiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa warszawskiego.

Źródła:

Wikipedia

Świętochłowice

miasto w Polsce

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świętojański

związany z dniem św. Jana lub ze zwyczajami ludowymi praktykowanymi w wigilię przesilenia letniego; kupalny

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany z dniem św. Jana tj. 24 czerwca lub ze zwyczajami ludowymi praktykowanymi w wigilię tego dnia

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świętojebliwość

→ świętojebliwy

rzeczownik, rodzaj żeński

→ świętokradca

Patrz:świętokradca

Źródła:

SJP.pl

Świętokradztwo

1. w religiach: zbezczeszczenie lub znieważenie świętego miejsca lub przedmiotu;
2. znieważenie czegoś uważanego za świętość

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) znieważenie lub zbezczeszczenie kogoś lub czegoś uznawanego za święte

(1.2) daw. przestępstwo polegające na popełnieniu świętokradztwa (1.1)

Świętokradztwo – termin religijny, który określa znieważenie miejsca, przedmiotu, osoby poświęconej Bogu lub innych rzeczy związanych z religią.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świętokrzyski

→ Święty Krzyż

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze Świętym Krzyżem, dotyczący Świętego Krzyża

(1.2) związany ze Świętokrzyskiem, dotyczący Świętokrzyskiego

(1.3) związany z województwem świętokrzyskim (1.2)

Patrz:Święty Krzyż

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świętokrzyskie

→ Święty Krzyż

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

(1.1) geogr. region w południowo-wschodniej Polsce

Patrz:Święty Krzyż

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świętokrzyszczyzna

mowa i kultura w regionie świętokrzyskim

rzeczownik, rodzaj żeński

→ Świętomiejsce

Patrz:Świętomiejsce

Źródła:

SJP.pl

Świętomir

imię męskie

Świętomir – staropolskie imię męskie, złożone z członu "Święto-" ("święty", "silny, mocny") i "-mir" ("pokój"). Może oznaczać "ten, który zapewnia trwały pokój". Żeński odpowiednik: Świętomira.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świętomira

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

(1.1) imię|polski|m.;

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świętopełk – imię
Świętopełk I morawski – władca Wielkich Moraw w latach 870–894
Świętopełk II morawski – władca Księstwa Nitrzańskiego w latach 894–906
Świętopełk Mieszkowic – syn Mieszka I i Ody (ur. między 979 a 985)
Światopełk I Przeklęty – książę turowski, wielki książę Rusi Kijowskiej w latach 1015–1016 i 1018–1019
Świętopełk II Michał – książę kijowski w latach 1093–1113
Świętopełk II – władca Czech w latach 1107–1109
Świętopełk – książę pomorski 1109/1113–1121
Świętopełk – książę Obodrytów 1127–1129
Świętopełk Władysławowic – syn króla Czech Władysława II
Świętopełk Raciborowic – syn Racibora I i Przybysławy
Świętopełk – książę brneński w latach 1189–1191 i 1194–1200

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świętopełkostwo

Świętopełek z małżonką; Świętopełkowie

Źródła:

SJP.pl

Świętopełkowie

Źródła:

SJP.pl

Świętopełkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Świętopełka lub z nim związany

Źródła:

SJP.pl

Świętopietrze

danina płacona w średniowieczu na rzecz papieża; Denarius Petri, denar św. Piotra

rzeczownik, rodzaj nijaki

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świętoszewo

Świętoszewo – (niem. "Schwanteshagen") osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie goleniowskim, w gminie Przybiernów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Źródła:

Wikipedia

Świętoszka

kobieta przesadnie pobożna; dewotka; bigotka; nabożnisia

Źródła:

SJP.pl

Świętoszkowato

przysłówek sposobu

(1.1) w sposób świętoszkowaty

Źródła:

Wiktionary

Świętoszkowatość

manifestacyjna, często udawana pobożność, cnotliwość, skromność

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) książk. albo iron. cecha tego, co jest świętoszkowate; cecha tych, którzy są świętoszkowaci

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świętoszkowaty

wstydliwy, pruderyjny

przymiotnik

wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie bolesławieckim

Świętoszów

Świętoszów (do 1945 niem. "Neuhammer am Queis") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie bolesławieckim, w gminie Osiecznica, na terenie Borów Dolnośląskich, nad rzeką Kwisą, 120 km od centrum Wrocławia.

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świętoszówka

wieś w Polsce

Świętoszówka (cz. "Svěntošůvka", niem. "Swientoschuwka") – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie bielskim, w gminie Jasienica, na Śląsku Cieszyńskim. Powierzchnia sołectwa wynosi 150,6 ha, a liczba ludności 609, co daje gęstość zaludnienia równą 404,4 os./km².

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świętosław

Źródła:

SJP.pl

Świętosławski

nazwisko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Aleksander Świętosławski (1811-1835) – polski działacz polityczny
Arkadiusz Świętosławski − polski piłkarz
Janina Świętosławska-Żółkiewska (1910-2003) – polski fizyk i chemik, prekursor stosowania metod matematycznych w chemii analitycznej.
Witold Świętosławski − polski archeolog
Wojciech Świętosławski (1881-1968) – polski fizykochemik, profesor Uniwersytetu Warszawskiego i Politechniki Warszawskiej, senator RP.
Zenon Świętosławski (1811-1875) − powstaniec listopadowy, emigrant polityczny

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świętouść

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

obchodzić coś uroczyście

czasownik

(1.3) rel. właściwy bóstwu, charakterystyczny dla bóstwa

(1.4) rel. w katolicyzmie, prawosławiu, Kościołach wschodnich: kanonizowany

(1.5) rel. właściwy świętemu (1.4)

(1.6) rel. w judaizmie: wyjątkowo prawy, uczony, będący blisko Boga, mogący być przewodnikiem duchowym

(1.7) rel. w islamie: wyróżniający się specjalną łaską Boga, obdarzony wyjątkowymi darami, np. zdolnością czynienia cudów i posiadająca szczególny autorytet

(1.8) cnotliwy, sprawiedliwy, dobry moralnie

(1.9) zasługujący na poszanowanie

(1.10) niepodważalny, niezmienialny, niepodlegający dyskusji

(1.11) iron. niewinny, udający niewinnego

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

(2.1) mężczyzna święty (1.4)

(2.2) mężczyzna święty (1.6)

(2.3) mężczyzna święty (1.7)

Święty (hebr. "qodesz" lub "kodesz" oznacza „oddzielony”) – stosowane przez chrześcijan określenie człowieka, który „przebywa z Bogiem w niebie”. W Nowym Testamencie słowo święty lub święci używane jest pod adresem wszystkich wierzących w śmierć i zmartwychwstanie Jezusa. To pojęcie występuje również w innych religiach.

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary oraz Wikipedia

Świętówka

bardzo rzadko: uroczystość, zabawa, impreza

Źródła:

SJP.pl

Świński

1. należący do świni (np. świński ogon), przypisywany świni (np. świńskie zachowanie) lub w jakiś inny sposób związany z tym zwierzęciem; świni (rzadziej);
2. nieuczciwy, postępujący podle, a także: niekulturalny, obrzydliwy, sprośny

przymiotnik relacyjny

(1.1) związany ze świnią, dotyczący świni

przymiotnik dzierżawczy

(2.1) należący do świni, będący jej własnością

przymiotnik jakościowy

(3.1) charakterystyczny dla świni, mający cechy świni

(3.2) pot. pejor. wyjątkowo niegodziwy, nieuczciwy

(3.3) pot. pejor. mówiący nieprzyzwoicie, wulgarnie na temat seksu

Źródła:

SJP.pl
Wiktionary

Świńsko

zgrubienie od: świnia

przysłówek

(1.1) niegodnie, źle

(1.2) odnosząc się w sposób wulgarny do sfery seksualnej człowieka

SJP.pl
Wiktionary

Świństwo

1. podły i niegodziwy postępek; draństwo, niegodziwość, podłość;
2. niesmaczne jedzenie;
3. coś paskudnego, ohydnego, obrzydliwego; ohyda, obrzydlistwo;
4. nieprzyzwoite słowo lub zachowanie, najczęściej związane z seksem

rzeczownik, rodzaj nijaki

(1.1) pot. nikczemny, podły czyn służący skrzywdzeniu kogoś

(1.2) pot. rzecz kiepskiej jakości

(1.3) pot. coś obrzydliwego, brudnego

1. wieś w Polsce;
2. rzeka w Polsce

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Świślina – rzeka, dopływ Kamiennej
Świślina – miejscowość w województwie świętokrzyskim
Świślina – dawna gromada

Źródła:

SJP.pl
Wikipedia

Świży

przymiotnik

(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. świeży

Źródła:

Wiktionary