goryli

1. należący do goryla (małpy);
2. taki jak u goryla (małpy)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający cechy goryla

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. goryl mzw./mos.

Wiktionary


gorylica

samica goryla


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. samica goryla

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔrɨˈlʲit͡sa, AS: gorylʹica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. goryl, gorylątko

 przym. goryli

Wiktionary


gorylowy

→ goryl


SJP.pl

Patrz:

goryl

gorylątko

młode goryla


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) mały goryl

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. goryl mzw./mos.

Wiktionary


gorysz

bylina z rodziny baldaszkowatych, rosnąca na łąkach i torfowiskach


SJP.pl

Gorysz ("Peucedanum" L.) – rodzaj roślin z rodziny selerowatych. Obejmuje 74 gatunki w tradycyjnym, szerokim ujęciu, ew. tylko 7 w przypadku wąskiego ujęcia. Rośliny te występują niemal w całej Europie i Azji, poza tym w północno-zachodniej Afryce. Do flory Polski należy 5 gatunków: gorysz alzacki "P. alsaticum", gorysz błotny "P. palustre", gorysz miarz "P. ostruthium", gorysz pagórkowy "P. oreoselinum" i gorysz siny "P. cervaria". Liczne gatunki wykorzystywane są jako rośliny lecznicze.

Wikipedia


goryszewo

Goryszewo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie mogileńskim, w gminie Mogilno.

Wikipedia


goryszewski

nazwisko


SJP.pl


goryszowiec

kraśnik goryszowiec - motyl z rodziny kraśnikowatych


SJP.pl


gorz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) śrpol. zob. gorze.

Wiktionary


gorz.

skrót od: gorzowski


SJP.pl

skrót

 (1.1) = gorzowski

Wiktionary


gorzalina

żartobliwie: gorzałka, wódka


SJP.pl


gorzanów

Gorzanów ( Grafenort) – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Bystrzyca Kłodzka, nad Nysą Kłodzką, w Rowie Górnej Nysy, na pograniczu Wysoczyzny Łomnicy i Obniżenia Bystrzycy Kłodzkiej, u stóp Krowiarek, na wysokości około 310–325 m n.p.m.

Wikipedia


gorzała

potocznie: wódka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. spoż. silny napój alkoholowy, wódka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gorzała nic nie pomoże na twoje problemy.

 (1.1) A wszyscy piszczą, a narzekają, jak przyjdzie dziadowi co dać abo i drugiemu, ale na gorzałę mają.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈʒawa, AS: gožau̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gorzelnictwo n., gorzelnia ż., zdrobn. gorzałka

 przym. gorzelniany, gorzelniczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zob. wódka, alkohol.

Wiktionary


gorzałczyna

zdrobnienie od: gorzałka; gorzałeczka


SJP.pl


gorzałeczka

zdrobnienie od: gorzałka; gorzałczyna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: gorzałka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔʒaˈwɛt͡ʃka, AS: gožau̯ečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gorzałka ż., gorzelnia ż., gorzelnictwo n.

 przym. gorzelniany, gorzelniczy

Wiktionary


gorzałka

wysokoprocentowy napój alkoholowy; wódka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. przest. wódka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na tryumf po zwycięstwie napili się gorzałki i poszli spać z dobrym zdrowiem, cokolwiek podochoceni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈʒawka, AS: gožau̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gorzelnia ż., gorzelnictwo n.

:: zdrobn. gorzałeczka ż.

:: zgrub. gorzała ż.

 przym. gorzelniany, gorzelniczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk gorzołka

Wiktionary


gorze

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) stpol. bieda, nędza

Wiktionary

Gorze – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Grand Est, w departamencie Mozela.

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwało 1389 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 77 osób/km² (wśród 2335 gmin Lotaryngii Gorze plasuje się na 287. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 233.).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡɔʒɛ, AS: gože

Wiktionary


gorzej

stopień wyższy od przysłówka: źle


SJP.pl

forma przysłówka.

 (1.1) stopień wyższy przysłówka źle

forma czasownika.

 (2.1) 2 os. lp. rozk. od gorzeć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jest gorzej, niż myślałem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔʒɛj, AS: gožei ̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gorszenie n., zgorszenie n., pogarszanie n., pogorszenie n., gorszyciel m., gorszycielka ż., gorzałka ż., gorzelnia ż.

 czas. gorszyć ndk., zgorszyć dk., pogarszać ndk., pogorszyć dk.

 przym. gorszy, gorzki

Wiktionary


gorzelak

nazwisko


SJP.pl


gorzelany

odnoszący się do gorzelnictwa lub gorzelni; gorzelniczy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. wykwalifikowany pracownik gorzelni, zwykle nadzorujący robotników lub ruch gorzelni

przymiotnik

 (2.1) daw. odnoszący się do gorzelni albo do gorzelnictwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Piją wszyscy i gdyby zastosować do tej sytuacji przysłowie, że szewc bez butów chodzi, jedynym trzeźwym człowiekiem u nas byłby gorzelany.

 (2.1) Łeb, pełen wódki, pęka i kipi w słońcu jak kocioł gorzelany.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔ.ʒɛ.ˈlã.nɨ, AS: go.že.lã.ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gorzałka ż., gorzała ż., gorzałeczka ż., gorzelnik m., gorzelnia ż., gorzelnictwo n., gorzalina ż., gorzałczyna ż., gorzalica ż., gorzałkoś ż., gorzelnica ż.

:: (2.1) fż. gorzelana

 przym. gorzelniany, gorzelniczy, gorzałkowy, gorzelny, daw. gorzałczany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gorzelnik, rzad. gorzalnik, rzad. gorzelny, rzad. gorzałczalny

 (2.1) gorzelniany, gorzelniczy

Wiktionary


gorzelańczyk

nazwisko


SJP.pl


gorzelnia

zakład produkujący alkohol etylowy metodą fermentacyjną


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zakład wytwarzający alkohol etylowy metodą fermentacyjną, na ogół z surowców skrobiowych;

Wiktionary

Zobacz też: Gorzelnia w innych znaczeniach tego słowa.

Gorzelnia – zakład produkujący spirytus surowy (nieoczyszczony alkohol etylowy) metodą fermentacyjną z surowców skrobiowych (np. ziemniaki, zboża) lub innych, np. cukrowych. Surowcami innymi mogą być melasa lub syrop cukrowy, bądź też buraki cukrowe. Obecnie większość gorzelni nie produkuje alkoholu etylowego z ziemniaków ze względu na wysokie koszty produkcji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Oskar Rudziński rozbudował gospodarstwo: przebudował stawy, w których hodowano ryby, odwodnił ziemię, zbudował cegielnię i gorzelnię, założył bażantarnię.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈʒɛlʲɲa, AS: goželʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pogorzelec mos., gorzałka ż., gorzała ż., gorzałeczka ż., gorzelnik m., gorzelnictwo n., gorzelana ż., gorzelany m.

 przym. gorzelniany, gorzelany, gorzelniczy, gorzelny

Wiktionary


gorzelniany

dotyczący gorzelnictwa


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący gorzelnictwa, odnoszący się do gorzelnictwa, związany z gorzelnictwem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔʒɛlʲˈɲãnɨ, AS: goželʹńãny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pogorzelec mos., gorzałka ż., gorzała ż., gorzałeczka ż., gorzelnik m., gorzelnia ż., gorzelnictwo n., gorzalina ż., gorzałczyna ż., gorzalica ż., gorzałkoś ż., gorzelnica ż., gorzelany m., gorzelana ż.

 przym. gorzelniczy, gorzałkowy, gorzelny, gorzelany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gorzelniczy, gorzelany

Wiktionary


gorzelnictwo

dział przemysłu zajmujący się produkcją spirytusu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) dział przemysłu, zajmujący się wytwarzaniem spirytusu surowego metodą fermentacji cukrów i destylacji spirytusu;

Wiktionary

Gorzelnictwo – przemysłowa produkcja spirytusu surowego w gorzelniach. Alkoholowa fermentacja surowców węglowodanowych (ziemniaki, zboże, owoce) i destylacyjne oddzielanie spirytusu.

W zależności od stosowanego surowca rozróżnia się: gorzelnictwo rolnicze, gorzelnictwo przemysłowe i gorzelnictwo owocowe.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌɡɔʒɛlʲˈɲit͡stfɔ, AS: goželʹńictfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gorzelnia ż., gorzałka ż., gorzała ż., gorzałeczka ż., gorzelnik mos., gorzelana ż., gorzelany mos.

 przym. gorzelniany, gorzelany, gorzelniczy, gorzelny

Wiktionary


gorzelniczka

→ gorzelnik


SJP.pl

Patrz:

gorzelnik

gorzelniczy

dotyczący gorzelnictwa


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący gorzelnictwa, odnoszący się do gorzelnictwa, związany z gorzelnictwem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔʒɛlʲˈɲit͡ʃɨ, AS: goželʹńičy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gorzałka ż., gorzała ż., gorzałeczka ż., gorzelnik m., gorzelnia ż., gorzelnictwo n., gorzalina ż., gorzałczyna ż., gorzalica ż., gorzałkoś ż., gorzelnica ż., gorzelany m., gorzelana ż.

 przym. gorzelniany, gorzałkowy, gorzelny, gorzelany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gorzelniany, gorzelany

Wiktionary


gorzelnik

pracownik lub właściciel gorzelni


SJP.pl

Gorzelnik – osoba pracująca w gorzelni zajmująca się produkcją wysokoprocentowego spirytusu surowego w wyniku alkoholowej fermentacji cukrów i wydzielanie tego spirytusu ze sfermentowanego zacieru przez destylację.

W dawnej Polsce w X–XIII wieku, osoba służebna zajmująca się wytwarzaniem alkoholu na potrzeby dworu książęcego. Nazwa zawodu pochodzi od słowa gorzałka, jak pod koniec średniowiecza we wschodniej Europie określano wódkę.

Wikipedia


gorzeszów

Gorzeszów (przed 1945 niem. "Görtelsdorf") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kamiennogórskim, w gminie Kamienna Góra.

Wikipedia


gorzewko

Gorzewko – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie obornickim, w gminie Ryczywół.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

Wikipedia


gorzewo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gorzewo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. gostynińskim, w gminie Gostynin
  • Gorzewo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sierpeckim, w gminie Sierpc
  • Gorzewo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. obornickim, w gminie Ryczywół
  • Gorzewo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wągrowieckim, w gminie Mieścisko
  • Gorzewo-Kolonia

Wikipedia


gorzeć

goreć;
1. przestarzale: płonąć, palić się;
2. jaśnieć, błyszczeć;
3. być pokrytym rumieńcem; rumienić się;
4. być ogarniętym silnymi, gwałtownymi uczuciami


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) palić się

 (1.2) świecić się

 (1.3) przen. być ogarniętym przez silne uczucie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pogorzelec m.

 czas. zagorzeć dk., zgorzeć dk.

 przym. gorący, ogorzały

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) goreć

Wiktionary


gorzeński

przymiotnik od: Gorzeń, Gorzeń Dolny, Gorzeń Górny


SJP.pl

Gorzeński ("Ostroróg-Gorzeński") – polski herb hrabiowski, odmiana herbu Nałęcz.

Wikipedia


gorzka

potocznie: wódka o gorzkim smaku


SJP.pl


gorzkawosłodki

słodki z gorzkawym posmakiem


SJP.pl


gorzkawosłonawy

słonawy z posmakiem gorzkawym


SJP.pl


gorzkawosłony

słony z gorzkawym posmakiem


SJP.pl


gorzkawość

→ gorzkawy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co gorzkawe

Wiktionary

Patrz:

gorzkawy

Powiązane:

 przym. gorzkawy

Wiktionary


gorzkawy

przymiotnik

 (1.1) o lekko, względnie gorzkim smaku; dosyć gorzki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Generalna zasada mówi, że im dłużej palone są ziarna, tym kawa staje się mocniejsza i ma coraz bardziej gorzkawy posmak.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔʃˈkavɨ, AS: goškavy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gorzkawość ż., gorzkość ż.

 przym. gorzki

 przysł. gorzko

 wykrz. gorzko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) goryczkowaty

Wiktionary


gorzki

1. mający ostry nieprzyjemny smak;
2. niesłodzony


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, którego smak zawiera gorycz; przeciwny słodkiemu

 (1.2) przen. taki, który jest smutny, bolesny, nieprzyjemny

Wiktionary

Go

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po dziesięciu minutach Bormann kazał otworzyć drzwi, w pokoju pachniało gorzkimi migdałami, czyli cyjankiem.

 (1.2) Newerly zręcznie ominął w niej wszystko, co było gorzką prawdą.

 (1.2) [...] Polacy dojrzeli do europejskiego myślenia i własnej gorzkiej świadomości, że byli nie tylko ofiarami, ale i katami w tej wojnie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔʃʲci, AS: gošʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gorzkawy

 rzecz. gorzkość ż., zgorzknienie n.

 przysł. gorzko, gorzkawo

 wykrz. gorzko

 temsłow. gorzko-

Wiktionary


gorzkiew

roślina z rodziny goryczkowatych


SJP.pl


gorzkiewicz

nazwisko


SJP.pl


gorzkla

gorzkla właściwa - drzewo lub krzew z rodziny biegunecznikowatych o dużych, czerwonych owocach, uprawiane w Ameryce, Azji i Afryce; gorzknia właściwa, gorzkodrzew właściwy, kwasja gorzka


SJP.pl


gorzknia

gorzknia właściwa - drzewo lub krzew z rodziny biegunecznikowatych o dużych, czerwonych owocach, uprawiane w Ameryce, Azji i Afryce; gorzkla właściwa, gorzkodrzew właściwy, kwasja gorzka


SJP.pl


gorzknieć

1. o czymś: nabierać goryczy, stawać się gorzkim;
2. o kimś: stawać się zgorzkniałym, apatycznym; tetryczeć


SJP.pl


gorzknik

gorzknik kanadyjski - roślina o długiej łodydze, na której osadzone są dwa szerokie liście


SJP.pl


gorzknikowate

o cechach gorzknikowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


gorzknikowaty

o cechach gorzknikowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


gorzko

1. mający ostry nieprzyjemny smak;
2. niesłodzony


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) w gorzkim smaku

 (1.2) z przykrym odczuciem

wykrzyknik

 (2.1) weselny okrzyk zachęty do pocałunku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zrobiło mi się gorzko w ustach.

 (1.2) Gorzko żałuję, że nie nabyłem umiejętności robienia pięknych obrazów.

 (2.1) Goście zaczęli głośno krzyczeć: „Gorzko! Gorzko! Gorzko!”

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gorzkość ż., zgorzknienie n.

 przym. gorzkawy, gorzki

 przysł. gorzkawo

 temsłow. gorzko-

Wiktionary


gorzkoborowik

rodzaj grzybów z rodziny borowikowatych


SJP.pl


gorzkokwaśny

kwaśny z posmakiem gorzkim


SJP.pl


gorzkosłodki

słodki z gorzkim posmakiem


SJP.pl


gorzkosłony

słony z posmakiem gorzkim


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) słony z gorzkim odcieniem

Wiktionary


gorzkowice

wieś w Polsce


SJP.pl

Gorzkowice – wieś (dawniej miasto) w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie piotrkowskim, w gminie Gorzkowice.

Miejscowość jest siedzibą gminy Gorzkowice.

Gorzkowice uzyskały lokację miejską w 1494 roku, zdegradowane przed 1520 rokiem.

Wikipedia


gorzkowicki

→ Gorzkowice


SJP.pl

Patrz:

Gorzkowice

gorzkowiczanin

mieszkaniec Gorzkowic (wsi w Polsce)


SJP.pl


gorzkowiczanka

mieszkanka Gorzkowic (wsi w Polsce)


SJP.pl


gorzkowski

przymiotnik od: Gorzków


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Albert Gorzkowski (ur. 1971) – polski badacz literatury staropolskiej i dawnej
  • Andrzej Gorzkowski (1811–1857) – polski działacz niepodległościowy
  • Barbara Gorzkowska (1927–2016) – polska lekkoatletka, sprinterka
  • Edward Gorzkowski (1908–1982) – polski lekarz, internista
  • Franciszek Gorzkowski (1760–1830) – polski powstaniec
  • Henryka Gorzkowska (1914–2010) – polska Sprawiedliwa wśród Narodów Świata
  • Izabela Gorzkowska-Głowacka (1929–2015) – polska tancerka
  • Kazimierz Gorzkowski (1899–1983) – polski harcerz i wojskowy
  • Ludwik Gorzkowski (ur. 1811–przed 1857) – polski działacz rewolucyjny
  • Magdalena Gorzkowska (ur. 1992) – polska lekkoatletka, sprinterka
  • Marian Gorzkowski (1830–1911) – polski pisarz
  • Marian Gorzkowski (1915–1992) – polski wojskowy

Wikipedia


gorzkość

→ gorzki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co gorzkie

Wiktionary

Patrz:

gorzki

Powiązane:

 przym. gorzki, gorzkawy

 rzecz. zgorzknienie n.

 przysł. gorzko

 wykrz. gorzko

Wiktionary


gorzków

1. nazwa kilku wsi w Polsce;
2. osiedle w Nowym Sączu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gorzków – wieś w województwie małopolskim, w powiecie bocheńskim, w gminie Bochnia
  • Gorzków – wieś w województwie małopolskim, w powiecie wielickim, w gminie Wieliczka
  • Gorzków – wieś w województwie świętokrzyskim, w powiecie kazimierskim, w gminie Kazimierza Wielka
  • Gorzków – wieś w województwie świętokrzyskim, w powiecie staszowskim, w gminie Bogoria
  • Gorzków – gmina wiejska w województwie lubelskim, w powiecie krasnostawskim
  • Gorzków – część miasta i osiedle w Nowym Sączu
  • Gorzków (gromada w powiecie krakowskim) (myślenicki/krakowski)
  • Gorzków (gromada w powiecie krasnostawskim)
  • Gorzków Nowy
  • Gorzków-Osada
  • Gorzków Stary
  • Gorzków-Wieś

Wikipedia


gorzowianin

1. mieszkaniec Gorzowa Wielkopolskiego;
2. mieszkaniec Gorzowa Śląskiego;
3. mieszkaniec Gorzowa


SJP.pl


gorzowianka

1. mieszkanka Gorzowa Wielkopolskiego;
2. mieszkanka Gorzowa Śląskiego;
3. mieszkanka Gorzowa


SJP.pl


gorzowski

przymiotnik od: Gorzów Śląski, Gorzów Wielkopolski, Gorzowskie


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) geogr. odnoszący się do Gorzowa Śląskiego

 (1.2) geogr. odnoszący się do Gorzowa Wielkopolskiego

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Wtedy też Sekretarz Episkopatu uzyskał zgodę na zwrócenie się do rządu PRL o nihil obstat w sprawie podziału administracji gorzowskiej na trzy diecezje.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gorzowskie n., gorzowianin m., gorzowianka ż., Gorzów m.

Wiktionary


gorzowskie

przymiotnik od: Gorzów Śląski, Gorzów Wielkopolski, Gorzowskie


SJP.pl


gorzoła

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Poznań. wódka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) – Najpierw sprawy, potem gorzoła – wyjaśnił, uśmiechając się do Teosia, który natychmiast zrobił nadąsaną minę jak dziecko, któremu niedobry ojciec schował za karę zabawki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gorzołka ż.

:: zdrobn. gorzołeczka ż.

 przym. gorzołczany

Wiktionary


gorzołczany

przymiotnik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. mało wart

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gorzołka ż., gorzoła ż., gorzołeczka ż.

Wiktionary


gorzołeczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zdrobn. od: gorzołka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gorzołka ż., gorzoła ż.

 przym. gorzołczany

Wiktionary


gorzołka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. spoż. wódka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. gorzołeczka ż.

:: zgrub. gorzoła ż.

 przym. gorzołczany

Wiktionary


gorzupia

nazwa dwóch wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gorzupia – wieś w woj. lubuskim, w pow. żagańskim, w gminie Żagań
  • Gorzupia – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. krotoszyńskim, w gminie Krotoszyn
    • Gorzupia – przystanek kolejowy
    • Gorzupia – gromada

Wikipedia


gorzupski

przymiotnik od: Gorzupia


SJP.pl


gorzyca

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gorzyca – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. lubińskim, w gminie Lubin
  • Gorzyca – wieś w woj. lubuskim, w pow. międzyrzeckim, w gminie Międzyrzecz
  • Gorzyca – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. sławieńskim, w gminie Darłowo
  • Gorzyca – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. sławieńskim, w gminie Malechowo
  • Górzyca

Wikipedia


gorzyce

nazwa wielu wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gorzyce – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Żnin
  • Gorzyce – wieś w woj. małopolskim, w pow. tarnowskim, w gminie Żabno
  • Gorzyce – wieś w woj. podkarpackim, w pow. jasielskim, w gminie Nowy Żmigród
  • Gorzyce – wieś w woj. podkarpackim, w pow. przeworskim, w gminie Tryńcza
  • Gorzyce – wieś w woj. podkarpackim, w pow. tarnobrzeskim, w gminie Gorzyce
  • Gorzyce – wieś w woj. śląskim, w pow. wodzisławskim, w gminie Gorzyce
  • Gorzyce – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kościańskim, w gminie Czempiń
  • Gorzyce – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wrzesińskim, w gminie Miłosław
  • Gorzyce – gmina w województwie podkarpackim
  • Gorzyce – gmina w województwie śląskim
  • Gorzyce – dawna gmina wiejska w woj. bydgoskim (dzisiejsze woj. kujawsko-pomorskie)
  • Gorzyce – gromada w powiecie przeworskim

Wikipedia


gorzycki

przymiotnik od: Gorzyce


SJP.pl


gorzyczanin

mieszkaniec Gorzyc (wsi w Polsce)


SJP.pl


gorzyczanka

mieszkanka Gorzyc (wsi w Polsce)


SJP.pl


gorzyczki

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gorzyczki – wieś w woj. śląskim, w pow. wodzisławskim, w gminie Gorzyce
  • Gorzyczki – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kościańskim, w gminie Czempiń
  • Gorzyczki – gromada

Wikipedia


gorzyk

rodzaj ptaków z rodziny gorzykowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. ptak z rodziny nazwa systematyczna|Pipridae|ref=tak.;

Wiktionary


gorzykowate

o cechach gorzykowatych (rodzina ptaków)


SJP.pl

Gorzykowate, gorzyki (Pipridae) – rodzina ptaków z rzędu wróblowych (Passeriformes). Obejmuje ponad 50 gatunków zamieszkujących lasy Ameryki Południowej, Centralnej oraz Trynidadu i Tobago.

Wikipedia


gorzykowaty

o cechach gorzykowatych (rodzina ptaków)


SJP.pl


gorzysław

imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gorzysław – imię męskie
  • Gorzysław – wieś w woj. pomorskim, w pow. słupskim, w gminie Główczyce
  • Gorzysław – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfickim, w gminie Trzebiatów
  • Gorzysław – gromada

Wikipedia


gorzysławostwo

Gorzysław z małżonką; Gorzysławowie


SJP.pl


gorzysławowie

Gorzysław z małżonką; Gorzysławostwo


SJP.pl


gorzysławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gorzysława lub z nim związany


SJP.pl


gorzów

wieś w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) zob. Gorzów Wielkopolski.

 (1.2) zob. Gorzów Śląski.

 (1.3) geogr. wieś w województwie małopolskim, w powiecie oświęcimskim

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gorzowianin mos., Gorzowianka ż.

 przym. gorzowski

Wiktionary


gorąc

upał, skwar, bardzo wysoka temperatura


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. skwar, upał

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Męczy mnie ten gorąc, nie da się żyć bez klimy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔrɔ̃nt͡s, AS: gorõnc

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pogorzelec mos., gorąco n., gorączka ż.

 przym. gorący, gorączkowy

 przysł. gorąco, gorączkowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gorąco, skwar, upał

Wiktionary


gorące

potocznie: gorąca, gotowana potrawa


SJP.pl


gorąco

upał, skwar, ciepło


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) wysoka temperatura, upał

przysłówek

 (2.1) bardzo ciepło, upalnie

 (2.2) pot. niebezpiecznie

 (2.3) serdecznie, wylewnie

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Na plażaaży było tak gorąco, że większość turystów spędzała czas w morzu.

 (2.2) Zaczyna robić się gorąco. Uciekajmy.

 (2.3) Pozdrawiam gorąco pana córkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈrɔ̃nt͡sɔ, AS: gorõnco

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pogorzelec mos., gorąc mrz., gorącość ż.

 przym. gorący

 czas. gorączkować

Wiktionary


gorącokrwistość

1. cecha konia o dużym temperamencie i sprawności fizycznej, zwykle rasy angloarabskiej;
2. cecha osoby zachowującej się niespokojnie, nierozważnie, ulegającej emocjom;
3. cecha zwierzęcia zdolnego do utrzymywania temperatury wewnętrznej ciała na względnie stałym poziomie, niezależnym od temperatury otoczenia; stałocieplność, ciepłokrwistość, endotermiczność, homojotermia, homeotermia


SJP.pl


gorącokrwisty

1. o koniach: o dużym temperamencie i sprawności fizycznej, zwykle rasy angloarabskiej; ciepłokrwisty;
2. zachowujący się niespokojnie, nierozważnie, ulegający emocjom;
3. właściwy komuś zachowującemu się niespokojnie, nierozważnie, ulegającemu emocjom, np. gorącokrwisty głos;
4. o zwierzęciu: zdolny do utrzymywania temperatury wewnętrznej ciała na względnie stałym poziomie, niezależnym od temperatury otoczenia; stałocieplny, ciepłokrwisty, endotermiczny, homojotermiczny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) o koniu: czystej krwi, szlachetnej rasy i żywego temperamentu

 (1.2) o człowieku: o wybuchowym temperamencie, namiętny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Koń czystej krwi arabskiej to jedna z podstawowych ras koni gorącokrwistych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔrɔ̃nt͡sɔˈkr̥fʲistɨ, AS: gorõncokr̦fʹisty

Wiktionary


gorącość

1. bycie gorącym;
2. przestarzale: gorąco - upał, skwar, ciepło


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. cecha tego, co ma bardzo wysoką temperaturę

 (1.2) przest. cecha tego, który jest bardzo w coś zaangażowany

 (1.3) przest. cecha tego, w co ludzie żarliwie się angażują

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) A jeśli tymczasem złoci się zaledwie wino, snadź w krwi młodej więcej słońca niż purpury, póki lata gorącości nie dopalą krwi w żyłach i winnej macicy gron!

 (1.2) Co więcej, że właśnie to niedołęstwo będzie głosem doświadczenia, umiejącego zapalczywość i gorącość przekuwać na oręż dla głębokich kalkulacji, arcydoniosłych planów!

 (1.3) Gorącość bitwy nie pozwalała brać niewolnika.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gorąco n.

 przym. gorący

 przysł. gorąco

Wiktionary


gorącożółty

rzadko: żółty o pomarańczowym odcieniu


SJP.pl


gorący

1. bardzo ciepły, mający wysoką temperaturę; rozpalony; upalny;
2. silnie grzejący, ogrzewający, prażący;
3. pełen uczucia; serdeczny, życzliwy;
4. żywy, gwałtowny, pełen żarliwości


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) bardzo ciepły, tak, że odczuwany nieprzyjemnie

 (1.2) przen. namiętny

 (1.3) przen. serdeczny

 (1.4) techn. przygotowany do natychmiastowego uruchomienia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Żelazko jest bardzo gorące.

 (1.2) Moja żona nie jest już tak gorąca, jak kiedyś…

 (1.3) Przesyłam Wam wszystkim gorące buziaki i pozdrowienia!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈrɔ̃nt͡sɨ, AS: gorõncy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pogorzelec mos., gorąc m., gorąco n., gorączka ż., gorącość ż.

 czas. gorączkować, gorzeć ndk.

 przysł. gorąco

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ciepły, upalny, skwarny, rozpalony; gw. Górny Śląsk gorki

 (1.2) napalony, podniecony

Wiktionary


gorączka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. stan, w którym temperatura ciała człowieka przekracza 38℃;

 (1.2) książk. przen. stan uniesienia emocjonalnego

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) przest. człowiek porywczy, zapalczywy

Wiktionary

Gorączka (łac. "febris") – stan eutermii towarzyszący chorobie polegający na zwiększeniu temperatury ciała w punkcie nastawczym powyżej normy. Pierwotne znaczenie tego objawu to obronna odpowiedź organizmu na atak wirusów, bakterii, grzybów, obecność ciał obcych, alergenów, martwych fragmentów tkanek i chemicznych pirogenów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie idziesz dzisiaj do szkoły, bo masz gorączkę.

 (2.1) Ten gorączka znów poleciał do szefa z awanturą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈrɔ̃n͇t͡ʃka, AS: gorõṇčka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gorąc m.

 czas. gorączkować ndk.

 przym. gorączkowy, podgorączkowy, bezgorączkowy, gorący

 przysł. gorączkowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) (podwyższona / wysoka) temperatura

 (1.2) szał, ferwor, podnieta, podniecenie, ekscytacja

 (2.1) gorąca głowa

Wiktionary


gorączkotwórczy

wywołujący gorączkę


SJP.pl


gorączkować

1. mieć podwyższoną temperaturę ciała;
2. gorączkować się - potocznie: irytować się, niecierpliwić się


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) mieć wysoką temperaturę ciała spowodowaną chorobą

czasownik zwrotny niedokonany gorączkować się

 (2.1) denerwować się

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gorączka ż., gorączkowanie n., gorąco n.

 przym. gorący, gorączkowy, podgorączkowy, bezgorączkowy

 przysł. gorąco

Wiktionary


gorączkowo

przysłówek

 (1.1) w sposób gorączkowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W głównym hangarze panuje chaos. Oficerowie pokładowi gorączkowo kierują tłumy na transportowce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gorąc mrz., gorączka ż.

 czas. gorączkować się ndk.

 przym. gorączkowy

Wiktionary


gorączkowość

→ gorączkowy


SJP.pl

Patrz:

gorączkowy

gorączkowy

1. występujący podczas gorączki - podwyższonej temperatury ciała (np. gorączkowe majaczenia, gorączkowe drgawki);
2. pełen podniecenia, zniecierpliwienia, niepokoju (np. gorączkowy pośpiech, gorączkowa atmosfera przed wyjazdem)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący gorączki, związany z gorączką

 (1.2) taki, w którym przejawiają się pośpieszne, niespokojne a przy tym wzmożone działania

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) W tym bezruchu dochodziły ją urywki gorączkowych rozmów przez komunikatory, ale nie wychwytywała poszczególnych słów.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. bezgorączkowy

 rzecz. gorąc mrz., gorączka mzw./ż.

Wiktionary


gorączkująca

kobieta z podniesioną temperaturą ciała


SJP.pl


gorączkujący

człowiek mający gorączkę


SJP.pl


gorączniak

nazwisko


SJP.pl


goręcej

stopień wyższy od przysłówka: gorąco


SJP.pl


goręczyno

Goręczyno, dodatkowa nazwa w języku kaszubskim Gòrãczëno, (niem. Gorrenschin) – wieś kaszubska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie kartuskim, w gminie Somonino. Leży nad Radunią przy wschodnim krańcu Kaszubskiego Parku Krajobrazowego. Przez miejscowość prowadzi "Szlak kajakowy rzeki Raduni". Najbliższa stacja kolejowa to Somonino lub Sławki na trasie magistrali węglowej (Maksymilianowo-Kościerzyna-Gdynia). Ma status sołectwa

Wikipedia


gorętszy

stopień wyższy od przymiotnika: gorący; bardziej gorący


SJP.pl


gorłowka

miasto na Ukrainie


SJP.pl


gorłówka

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto na Ukrainie (polski egzonim);

Wiktionary

Gorłówka (ukr. Горлівка, "Horliwka"; ros. Горловка, "Gorłowka") – miasto we wschodniej części Ukrainy, w obwodzie donieckim; niecałe 240 tys. mieszkańców (2022). Ośrodek wydobycia węgla kamiennego. Ważny węzeł kolejowy. Obecna nazwa miejscowości pochodzi od geologa rosyjskiego Piotra Gorłowa, który prowadził prace badawcze na terenie osady. Od 2014 znajduje się pod kontrolą Donieckiej Republiki Ludowej.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. gorłowski

Wiktionary


gorżciel

gorżciel właściwy - gatunek krzewu lub małego drzewa z rodziny biegunecznikowatych; gorzkla właściwa, gorzknia właściwa, gorzkodrzew właściwy, kwasja właściwa


SJP.pl


gorżdowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Gorżd

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gorżdy lm.

Wiktionary


gorżdy

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Litwie, w okręgu kłajpedzkim.

Wiktionary

Gorżdy (lit. "Gargždai" ()) to miasto w zachodniej Litwie, położone w okręgu kłajpedzkim w rejonie kłajpedzkim, siedziba starostwa Gorżdy, 15 212 mieszkańców (2001).

Wikipedia

Powiązane:

 przym. gorżdowski

Wiktionary


gorżetka

przestarzale: futrzany kołnierzyk szczelnie opinający szyję


SJP.pl


gos

nazwisko


SJP.pl

gOS (albo good OS) – dystrybucja systemu operacyjnego GNU/Linux stworzona przez ‘Good OS LLC’. Korzystała ze środowiska graficznego Enlightenment.

Sporą część programów oferowanych przez gOS można było uruchomić z poziomu przeglądarki internetowej – dystrybucja starała się wykorzystać przede wszystkim możliwości aplikacji webowych (GMail, Google Maps, Google Spreadsheets itp.).

Wikipedia


gosainthan

szczyt w Himalajach; Sziszapangma


SJP.pl


gosbert

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wspomnienie liturgiczne błogosławionego Gosberta obchodzone jest 13 lutego.

Wiktionary


gosek

nazwisko


SJP.pl


goshenit

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miner. minerał, bardzo czysta i przezroczysta odmiana berylu;

Wiktionary

Goshenit – minerał, bardzo czysta, bezbarwna, przezroczysta odmiana berylu. Znany okaz oszlifowanego kamienia o masie ok. 62 ct. znajduje się w kolekcji Smithsonian Institution.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡɔˈʃɛ̃ɲit, AS: gošẽńit

Wiktionary


gosia

zdrobnienie od: Małgorzata; Gośka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) poufała forma żeńskiego imienia Małgorzata

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jutro zadzwonię do Gosi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔɕa, AS: gośa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Małgorzatka ż., Małgorzata ż., Małgosia ż., Małgośka ż., Gośka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Małgorzatka ż., Małgosia ż., Małgośka ż., Gośka ż.

Wiktionary


gosieniecki

nazwisko


SJP.pl


gosiewski

nazwisko, np. Przemysław Gosiewski (1964-2010), polski polityk


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gosiewski – nazwisko polskie
  • Beata Gosiewska (ur. 1971) – polska polityk, działaczka samorządowa, senator
  • Małgorzata Gosiewska (ur. 1966) – polska polityk, urzędnik samorządowy, posłanka na Sejm RP V kadencji
  • Aleksander Korwin Gosiewski (zm. 1639) – pisarz polny litewski, wojewoda smoleński, pisarz wielki litewski, referendarz wielki litewski
  • Anatol Gosiewski (ur. 1928, zm. 2005) – polski inżynier elektronik, prof. dr hab. inż. Politechniki Warszawskiej.
  • Bogusław Korwin Gosiewski (ur. 1669, zm. 1744) – biskup smoleński, kantor i kustosz katedralny wileński, proboszcz oniksztyński
  • Jerzy Gosiewski (ur. 1952) – polski polityk, leśnik, poseł na Sejm RP V i VI kadencji
  • Krzysztof Korwin Gosiewski (zm. 1643) – wojewoda smoleński, referendarz wielki litewski, pisarz wielki litewski, dyplomata, starosta wieliski
  • Maciej Korwin Gosiewski (zm. ok. 1683) – generał artylerii litewskiej, stolnik nowogródzki, starosta łoździejski
  • Przemysław Gosiewski (ur. 1964, zm. 2010) – polski polityk, poseł na Sejm RP IV, V i VI kadencji, minister-członek Rady Ministrów oraz wiceprezes Rady Ministrów w rządzie Jarosława Kaczyńskiego, przew...
  • Wiktor Gosiewski (ur. 1890, zm. 1936) – polski lekarz, żołnierz Legionów Polskich, peowiak, polityk, poseł na Sejm III kadencji oraz senator IV kadencji w II RP
  • Wincenty Aleksander Gosiewski (ur. ok. 1620, zm. 1662) – hetman polny litewski, podskarbi wielki litewski, pisarz wielki litewski, generał artylerii litewskiej, stolnik wielki litewski

Wikipedia


gosieńka

zdrobnienie od: Małgorzata (imię żeńskie)


SJP.pl


gosik

nazwisko


SJP.pl


gosiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gosi lub z nią związany


SJP.pl


gosk

nazwisko


SJP.pl


goska

nazwisko


SJP.pl


goslar

Goslar – miasto powiatowe w środkowej części Niemiec, w kraju związkowym Dolna Saksonia, ulokowane u podnóża gór Harzu, stolica powiatu Goslar.

Historia Goslaru jest ściśle związana z górnictwem rud metali w obecnej dzielnicy miasta Rammelsberg. Założone w 922 miasto stało się siedzibą cesarzy dynastii salickiej, którzy wybudowali tu palatium cesarskie (niem. "Kaiserpfalz"), by móc lepiej kontrolować produkcję srebra.

Wikipedia


goslaryt

minerał, wodny siarczan cynku, tworzący rombowe kryształy i utwory stalaktytowe barwy białej, czerwonawej, niebieskawej i żółtawej


SJP.pl


gosp.

skrót od: gospodarka, gospodarczy


SJP.pl


gospel

gospels;
1. styl muzyczny wywodzący się z religijnych pieśni Murzynów amerykańskich;
2. pieśń religijna lub ludowa utrzymana w klimacie jazzowym; gospel song


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy lub nijaki

 (1.1) muz. styl muzyki chrześcijańskiej, wywodzący się z pieśni Afroamerykanów;

 (1.2) muz. utwór w stylu gospel (1.1)

Wiktionary

Gospel (gospels) – rodzaj chrześcijańskiej muzyki obrzędowej (sakralnej), mającej swój początek w XIX-wiecznej kulturze czarnoskórych mieszkańców Stanów Zjednoczonych Ameryki. Muzyka ta charakteryzuje się silną rolą rytmu, a teksty mają charakter chrześcijański.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Obecnie współistnieją obok siebie zarówno klasyczny gospel, jak i jego nowoczesne odmiany, m.in. praise & worship.

 (1.2) Na zakończenie zaśpiewajmy jakiś znany gospel.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔspɛl, AS: gospel

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gospelowy

 przym. gospelowy

Wiktionary


gospelowy

→ gospel; gospelsowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) muz. związany z muzyką gospel, dotyczący muzyki gospel

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Orkiestra wykona wiązankę utworów gospelowych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gospel mrz./n.

Wiktionary


gospels

pieśń religijna lub ludowa utrzymana w klimacie jazzowym; gospel; gospel song


SJP.pl


gospelsowy

mający związek z gospels (gospel), np. wykonawca gospelsowy; gospelowy


SJP.pl


gospocha

potocznie: zapobiegliwa, pracowita gospodyni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. rub. zgrub. gospodyni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Księżna Anna jakby cale inną skórę przybrała. Rzekłby kto, że przez czary jakoweś w poczciwą, dobroduszną gospochę litewską przemieniona.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔsˈpɔxa, AS: gospoχa

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gospodarować

Wiktionary


gospoda

1. wiejska restauracje; jadłodajnia, karczma;
2. dom zajezdny; zajazd, oberża;
3. dawniej: mieszkanie przeznaczone na krótki pobyt; kwatera


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jadłodajnia wiejska lub stylizowana na taki charakter

 (1.2) dom zajezdny

 (1.3) daw. kwatera na krótki pobyt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tu na wsi nie ma żadnej rozrywki, gospodę nawet zamknęli, to i chłopy jeżdżą na cepeen – objaśnia pan Bolek, wdowiec, emeryt, lat 68.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gospodarować, gospodarzyć

 rzecz. gospodarka ż., gospodarność ż., gospodarstwo n., gospodarz m., gospodyni ż., gosposia ż.

 przym. gospodarczy, gospodarny, gospodarski

 przysł. gospodarczo, gospodarnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) arenda, austeria, bar, jadłodajnia, karczma, knajpa, oberża, osteria, posada, restauracja, szynk, szynkarnia; reg. śl. arynda, reg. śl. harynda

 (1.2) austeria, lokal, osteria, zajazd

 (1.3) lokum

Wiktionary


gospodarczo

przysłówek

 (1.1) w sposób dotyczący gospodarki, pod względem gospodarczym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W połowie XVIII wieku wyspa była w opłakanym stanie: zniewolona politycznie, wycieńczona gospodarczo, zubożona kulturowo.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gospodarz mos., gospodarka ż., gospoda ż.

 czas. gospodarować ndk.

 przym. gospodarczy

Wiktionary


gospodarczotechniczny

związany z techniką gospodarczą


SJP.pl


gospodarczy

przymiotnik

 (1.1) związany z gospodarką, dotyczący gospodarki

 (1.2) dotyczący gospodarstwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wśród krajów europejskich żaden – nawet Polska – nie ma tak dobrych perspektyw gospodarczych jak Turcja.

 (1.2) Na równinach abisalnych znajdują się złoża konkrecji polimetalicznych – brył zbudowanych ze związków manganu, niklu, żelaza, kobaltu, miedzi z domieszkami innych metali, będące obiektem zainteresowania ze strony ludzi pod kątem ich gospodarczego wykorzystania.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔspɔˈdart͡ʃɨ, AS: gospodarčy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gospodarka ż., gospodarstwo n., gospodyni ż., gospoda ż., gospodarz m.

 czas. gospodarować, zagospodarowywać

 przysł. gospodarczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ekonomiczny

Wiktionary


gospodarczyk

nazwisko


SJP.pl


gospodarek

1. powiązany system przemysłu, rolnictwa, handlu i usługi, istniejący na jakimś terenie; system gospodarczy;
2. dziedzina aktywności gospodarczej;
3. dysponowanie i zarządzanie jakimiś aktywami; gospodarowanie;
4. potocznie: drobne gospodarstwo rolne


SJP.pl


gospodarka

1. powiązany system przemysłu, rolnictwa, handlu i usługi, istniejący na jakimś terenie; system gospodarczy;
2. dziedzina aktywności gospodarczej;
3. dysponowanie i zarządzanie jakimiś aktywami; gospodarowanie;
4. potocznie: drobne gospodarstwo rolne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) całokształt działalności gospodarczej

 (1.2) gospodarowanie, zarządzanie czymś

 (1.3) pot. gospodarstwo rolne

Wiktionary

Gospodarka – system gospodarstw domowych, rolnych, przedsiębiorstw, instytucji publicznych i prywatnych zapewniający zaspokojenie potrzeb określonej populacji, współcześnie najczęściej regulowany przez państwo lub rynek.

Gospodarka to całokształt działalności gospodarczej prowadzonej w danym regionie (gospodarka regionalna), kraju (gospodarka narodowa) lub na całym świecie (gospodarka światowa) polegającej na wytwarzaniu dóbr i świadczeniu usług zgodnie z potrzebami ludności.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Najprostszy podział gospodarki wyróżnia trzy sektory: rolnictwo, przemysł, usługi.

 (1.3) Krysia chciała iść na studia, ale ktoś musi zostać na gospodarce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔspɔˈdarka, AS: gospodarka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gospodarz mos., gospodyni ż., gospodarstwo n., gospodarzenie n., gospodarowanie n.

 przym. gospodarski, gospodarny, gospodarczy, wewnątrzgospodarczy, zagospodarowany

 czas. gospodarzyć (się) ndk., gospodarować ndk., zagospodarować dk.

Wiktionary


gospodarnie

przysłówek

 (1.1) w sposób gospodarny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gospodarz mos., gospodarność ż., gospoda ż.

 przym. gospodarny

 czas. gospodarować

Wiktionary


gospodarniej

stopień wyższy od przysłówka: gospodarnie


SJP.pl


gospodarniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: gospodarny


SJP.pl


gospodarność

→ gospodarny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) umiejętność gospodarowania

 (1.2) umiejętne zarządzanie

Wiktionary

Patrz:

gospodarny

Przykłady

 (1.1) W swoich dobrach wykazała się zaradnością i gospodarnością, przyczyniając się do ich rozwoju.

 (1.2) Nie przestrzegał zasad dobrej gospodarności i szybko zbankrutował.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gospodarstwo n., gospoda ż., gospodarz mos., gospodyni ż., gospodarka ż., gospodarowanie n., gospodarzenie n.

 czas. gospodarzyć ndk., gospodarzyć się ndk., gospodarować ndk., zagospodarować dk.

 przym. gospodarny

 przysł. gospodarnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) obrotność, operatywność

Wiktionary


gospodarny

umiejący dobrze zarządzać, zwłaszcza dobrami materialnym; rządny, zapobiegliwy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) potrafiący dobrze gospodarować

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gospodarz mos., gospoda ż., gospodarność ż.

 przysł. gospodarnie

 czas. gospodarować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nierozrzutny, oszczędny, rządny, skrzętny

Wiktionary


gospodarowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|gospodarować.

 (1.2) ekon. kierowanie gospodarką

 (1.3) roln. prowadzenie gospodarstwa rolnego

 (1.4) zarządzanie środkami

 (1.5) rozporządzanie posiadanymi dobrami

Wiktionary

Gospodarowanie – to działalność ludzka, indywidualna i zbiorowa, która prowadzi do zaspokojenia potrzeb człowieka. Działalność ta polega na porównywaniu korzyści oraz kosztów i jest połączona z wyborem najlepszej dostępnej możliwości.

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Mając dwadzieścia lat przejąłem gospodarstwo i zacząłem samodzielne gospodarowanie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gospodarność ż., gospodarstwo n., gospodarz mos., gospodarzenie n., gospodyni ż., gospodarka ż.

 czas. gospodarzyć ndk., gospodarować ndk.

 przym. gospodarski

 przysł. gospodarsko

Wiktionary


gospodarować

1. prowadzić gospodarstwo rolne, uprawiać rolę;
2. zarządzać zasobami i środkami, decydować o wykorzystaniu jakichś dóbr, zwłaszcza swojego własnego majątku;
3. kierować gospodarką, ekonomiką czegoś; zarządzać;
4. potocznie: robić coś z dużym zaangażowaniem


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) prowadzić gospodarkę danego miejsca lub miejscowości

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (2.1) prowadzić gospodarstwo rolne

 (2.2) zarządzać posiadanymi środkami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zarząd źle gospodarował bankiem.

 (2.2) Poprawiły się też finanse. Dzięki obu pensjom, którymi gospodarowali z chłopską oszczędnością, udało im się wynająć lepsze mieszkanie (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gospocha ż., gospoda ż., gospodarka ż., gospodarność ż., gospodarowanie n., gospodarstwo n., gospodarz mos., gospodyni ż., gosposia ż.

 czas. gospodarzyć

 przym. gospodarczy, gospodarny, gospodarski

 przysł. gospodarczo, gospodarnie, gospodarsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) administrować, zarządzać

 (2.1) gospodarzyć, gospodarzyć się

 (2.2) rozporządzać, zarządzać

Wiktionary


gospodarowicz

nazwisko


SJP.pl


gospodarski

1. dotyczący gospodarstwa wiejskiego, prowadzenia gospodarstwa wiejskiego;
2. dotyczący gospodarza, rolnika; dotyczący gospodarza domu, gospodarstwa domowego;
3. właściwy dobremu zarządcy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z gospodarstwem, używany w gospodarstwie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Polowania oraz konkurencja zwierząt gospodarskich przyczyniły się do znacznego spadku liczebności populacji koziorożca nubijskiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gospodarowanie n., gospodarstwo n., gospoda ż., gospodarz mos., gospodyni ż.

 czas. gospodarować, gospodarzyć ndk.

 przysł. gospodarsko

Wiktionary


gospodarsko

przysłówek

 (1.1) tak jak w gospodarstwie, po gospodarsku

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gospodarowanie n., gospodarstwo n., gospodarz mos., gospodarzenie n., gospodyni ż., gospodarka ż.

 czas. gospodarzyć ndk., gospodarować ndk.

 przym. gospodarski

Wiktionary


gospodarstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) posiadłość wiejska o charakterze rolniczym obejmująca grunty i zabudowania; także jednostka produkcyjna specjalizująca się w rolnictwie

 (1.2) inwentarz domowy, mienie, sprzęty znajdujące się w domu

 (1.3) ogół spraw związanych z rodziną, domem

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gospodarstwo agroturystyczne
  • gospodarstwo domowe
  • gospodarstwo pomocnicze
  • gospodarstwo rolne

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na zachód od rzeki jest duże gospodarstwo, w którym hodują alpaki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔspɔˈdarstfɔ, AS: gospodarstfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gospodarka ż., gospodarz m., gospodyni ż., gospoda ż., gospodarność ż., gospodarzenie n., gospodarowanie n.

 czas. gospodarzyć ndk., gospodarować ndk.

 przym. gospodarski, gospodarczy

 przysł. gospodarsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gospodarka

 (1.3) dom

Wiktionary


gospodarz

gospodarować;
1. prowadzić gospodarstwo rolne, uprawiać rolę;
2. zarządzać zasobami i środkami, decydować o wykorzystaniu jakichś dóbr, zwłaszcza swojego własnego majątku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba przyjmująca gości

 (1.2) roln. rolnik posiadający własne gospodarstwo

 (1.3) pot. właściciel domu, lokalu, mieszkania, stancji, pokoju lub pensjonatu przeznaczonego na wynajem

 (1.4) adm. osoba sprawująca opiekę nad budynkiem mieszkalnym

 (1.5) biol. organizm żywy, na którym żyje pasożyt;

 (1.6) sport. klub sportowy na którego obiekcie rozgrywane są zawody

forma czasownika.

 (2.1) 2. os. lp. rozk. od: gospodarzyć

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gospodarz – chłop, rolnik, właściciel gospodarstwa rolnego, zobacz też gazda, kmieć, zagrodnik, gbur, bamber (od miasta Bamberg), gospodarz domu
  • gospodarz – organizm
  • państwo-gospodarz – państwo
  • Gospodarz – wieś
  • Gospodarz – gromada
  • Gospodarz – dawna gmina
  • Hospodar

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Gospodarz zaorał swoje pole.

 (1.5) Gospodarzem dla bakteriofaga T7 jest bakteria z gatunku Escherichia coli.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔsˈpɔdaʃ, AS: gospodaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gospodarstwo n., gospoda ż., gospodarka ż., gosposia ż., gospodarzenie n., gospodarowanie n., gospodarność ż., zagospodarowywanie n., zagospodarowanie n., wygospodarowywanie n., wygospodarowanie n.

:: fż. gospodyni ż.

 czas. gospodarzyć ndk., gospodarować ndk., zagospodarowywać ndk., zagospodarować dk., wygospodarowywać ndk., wygospodarować dk.

 przym. gospodarski, gospodarczy, gospodarny

 przysł. gospodarnie, gospodarczo, gospodarsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) host

 (1.2) rolnik, reg-pl|Śląsk|bamber., reg-pl|Śląsk|gazda., reg-pl|Śląsk|siedlok., reg-pl|Poznań|bałor., reg-pl|Poznań|bamber.

 (1.4) gospodarz domu, dozorca; pot. cieć

 (1.5) żywiciel

Wiktionary


gospodarze

1. właściciel gospodarstwa wiejskiego wraz z żoną;
2. potocznie: właściciel domu, mieszkania, pensjonatu itp. wraz z żoną;
3. przenośnie: pan domu i jego żona dla zaproszonych gości


SJP.pl


gospodarzyć

gospodarować;
1. prowadzić gospodarstwo rolne, uprawiać rolę;
2. zarządzać zasobami i środkami, decydować o wykorzystaniu jakichś dóbr, zwłaszcza swojego własnego majątku


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) prowadzić gospodarstwo

 (1.2) zarządzać czymś i wykorzystywać posiadane zasoby

czasownik zwrotny niedokonany gospodarzyć się

 (2.1) prowadzić własne gospodarstwo

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Pafnucy dobrze gospodarzy dostępnym czasem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gospodarz mos., gospodarzenie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) dysponować, rządzić, zarządzać

Wiktionary


gospodyni

kobieta prowadząca gospodarstwo domowe; pani domu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta gospodarująca w domu

 (1.2) kobieta gospodarująca na gospodarstwie rolnym

 (1.3) właścicielka mieszkania lub domu

 (1.4) kobieta, która reprezentuje instytucję, organizatorów wobec gości

 (1.5) kobieta, która prowadzić cudze gospodarstwo domowe za wynagrodzenie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Iwona nie sprawdza się jako gospodyni, widziałaś jaki ma bardak w domu.

 (1.2) Rano gospodyni wydoiła krowy i nakarmiła kury.

 (1.3) Szukałem wczoraj gospodyni, chcąc opłacić czynsz, ale jej nie znalazłem.

 (1.4) Bardzo proszę panią Ludmiłę, by pełniła obowiązki gospodyni, wszak każde ciało potrzebuje głowy.

 (1.5) Zostawiłem klucze u gospodyni, bo proboszcz pojechał na spotkanie dekanalne do Goleszowa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔspɔˈdɨ̃ɲi, AS: gospodỹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gospodarstwo n., gospodarka ż., gospodarowanie n., gospodarzenie n., gospoda ż.

:: zdrobn. gosposia ż.

:: fm. gospodarz m.

 przym. gospodarski, gospodarczy

 czas. gospodarować ndk., gospodarzyć ndk., zagospodarować dk.

 przysł. gospodarsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gospodyni domowa, pejor. kura domowa

 (1.2) reg. śl. gaździna

 (1.3) pani domu

 (1.5) gosposia, pomoc domowa

Wiktionary


gospodzin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. Pan, Bóg

 (1.2) stpol. pan, władca

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gospodzinie Wszechmogący, / (…) Pomoży mi to działo słożyć, Bych je mogł pilnie wyłożyć / Ku Twej fały rozmnożeniu (…).

 (1.1) U twego Syna Gospodzina, matko zwolena Maryja!

Wiktionary


gospodzki

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. karczmarz

Wiktionary


gosposia

potocznie: kobieta zatrudniana do wykonywania prac domowych; pomoc domowa, gospodyni


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gosposia – pomoc domowa, osoba zatrudniana do wykonywania prac domowych; zob. też służąca
  • Gosposia – francuski film z 2002 roku

Wikipedia


gosprzydowa

wieś w województwie małopolskim, w powiecie brzeskim


SJP.pl

Gosprzydowa – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie brzeskim, w gminie Gnojnik.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnowskiego.

Gosprzydowa położona jest na Pogórzu Karpackim, w obrębie Pogórza Wiśnickiego. Zajmuje pagórkowatą, lesistą okolicę, w odległości 15 km na południe od Brzeska, przy drodze krajowej nr 75. Prawie przez środek wioski przepływa rzeka Uszwica (prawobrzeżny dopływ Wisły), dzieląc ją na dwie części.

Wikipedia


gosprzydowski

przymiotnik od: Gosprzydowa


SJP.pl


gospód

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Międzyrzec Podlaski. pan

Wiktionary


goss

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Czesław Goss – polski inżynier
  • Janina Goss – polska radca prawny
  • John Goss – brytyjski kompozytor i organista
  • Luke Goss – brytyjski wokalista, muzyk, aktor, reżyser, scenarzysta i producent filmowy
  • Matt Goss – brytyjski piosenkarz, muzyk, autor tekstów piosenek, perkusista, gitarzysta i producent muzyczny.
  • Phil Goss – polski prezenter telewizyjny
  • Porter J. Goss – amerykański polityk

Wikipedia


gostek

potocznie: mężczyzna, chłopak, nieznajomy; koleś, koleżka, gość


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. negatywnie o osobie mało znanej lub zażyle o osobie dobrze znanej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Złapali jakiegoś gostka na kradzieży i zaraz go przyskrzynili.

 (1.1) Gostek fikał, to dostał.

 (1.1) Ty znasz tego gostka, który był na urodzinach u Beaty?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gość mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. facet, gościu, gość, koleś, kolo

Wiktionary


gostkowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gostkowo – część miasta Ciechanów
  • Gostkowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. toruńskim, w gminie Łysomice
  • Gostkowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ciechanowskim, w gminie Gołymin-Ośrodek
  • Gostkowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ostrowskim, w gminie Szulborze Wielkie
  • Gostkowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. przasnyskim, w gminie Przasnysz
  • Gostkowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pułtuskim, w gminie Obryte
  • Gostkowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Bytów
  • Gostkowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. słupskim, w gminie Główczyce
  • Gostkowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. rawickim, w gminie Miejska Górka
  • Gostkowo – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Polanów
  • Gostkowo – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Biały Bór
  • Gostkowo – jezioro w woj. pomorskim, w pow. kartuskim, w gminie Sulęczyno

Wikipedia


gostkowski

nazwisko


SJP.pl

Zobacz też: Gostkowski (herb baronowski).

Gostkowski (Gostkofski, Gostkowske, Gustkowski, Skork-Gostkowski, Skórka-Gostkowski, Skórka, Skork, Skorka, Drzewica odmienny) – kaszubski herb szlachecki, według Przemysława Pragerta odmiana herbu Drzewica.

Wikipedia


gostomia

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geogr. wieś w Polsce w województwie mazowieckim, w powiecie grójeckim, w gminie Nowe Miasto nad Pilicą;

 (1.2) geogr. wieś w Polsce w województwie opolskim, w powiecie prudnickim, w gminie Biała;

 (1.3) geogr. wieś w Polsce w województwie zachodniopomorskim, w powiecie wałeckim, w gminie Wałcz;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gostomia – wieś w woj. mazowieckim, w pow. grójeckim, w gminie Nowe Miasto nad Pilicą
  • Gostomia – wieś w woj. opolskim, w pow. prudnickim, w gminie Biała
  • Gostomia – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. wałeckim, w gminie Wałcz
  • Gostomia – gromada w powiecie prudnickim
  • Gostomia – gromada w powiecie wałeckim
  • Gostomia – dawna gmina
  • Gostomia – nieistniejący przystanek osobowy w Gostomi w województwie zachodniopomorskim, w powiecie wałeckim
  • Gostomia – dawna zbiorowa gmina wiejska (Amtsbezirk) w powiecie prudnickim, rejencji opolskiej

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. gostomianin mos., gostomianka ż.

 przym. gostomski

Wiktionary


gostomski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gostomski – kaszubski herb szlachecki
  • Anzelm Gostomski, kalwin, ojciec Tomasza
  • Bronisław Gostomski, prałat, kapelan prezydenta Ryszarda Kaczorowskiego
  • Hieronim Gostomski, wojewoda poznański, ojciec Jana
  • Jan Gostomski, wojewoda kaliski, syn Hieronima
  • Maciej Gostomski, piłkarz
  • Stanisław Gostomski, wojewoda rawski
  • Tomasz Gostomski, wojewoda mazowiecki i podlaski, syn Anzelma
  • Walery Gostomski, polski historyk literatury

Wikipedia


gostycyn

wieś w Polsce


SJP.pl

Gostycyn (niem. "Liebenau", kaszb. "Gòstëcëno", przed rokiem 1939 obocznie używano nazwy "Gostoczyn") – wieś w Polsce, położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie tucholskim, w gminie Gostycyn.

Wieś leży na zachodnim obrzeżu Borów Tucholskich, na trasie linii kolejowej Tuchola-Pruszcz-Koronowo, z przystankiem Gostycyn. (z zawieszonym ruchem pasażerskim od roku 1993, a towarowym od 2011) i przy drodze wojewódzkiej nr 237.

Wikipedia


gostycyński

przymiotnik od: Gostycyn


SJP.pl


gostynianin

mieszkaniec Gostynia


SJP.pl


gostynianka

mieszkanka Gostynia


SJP.pl


gostynin

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w województwie mazowieckim;

Wiktionary

Nie mylić z: Gostyniem.

Ta strona dotyczy miasta. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.

Gostynin – miasto w Polsce w województwie mazowieckim, siedziba powiatu gostynińskiego i gminy wiejskiej Gostynin.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡɔˈstɨ̃ɲĩn, AS: gostỹńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gostyninianin mos., gostyninianka ż.

 przym. gostyniński

Wiktionary


gostyninianin

mieszkaniec Gostynina


SJP.pl


gostyninianka

mieszkanka Gostynina


SJP.pl


gostyniński

przymiotnik od: Gostynin


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Gostyninem, dotyczący Gostynina

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gostynin mrz., gostyninianin m., gostyninianka ż.

Wiktionary


gostyń

1. miasto w Polsce;
2. nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. toponim, nazwa miasta i kilku wsi w Polsce;

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (2.1) geogr. toponim, nazwa wsi na Górnym Śląsku;

Wiktionary

Nie mylić z: Gostyninem.

Ta strona dotyczy miasta. Zobacz też: inne znaczenia tej nazwy.

Gostyń – miasto w województwie wielkopolskim, siedziba powiatu gostyńskiego i gminy Gostyń, nad Kanią, położone około 60 km na południe od Poznania. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. leszczyńskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Turyści zainteresowali się Gostyniem.

 (2.1) Turystki zainteresowały się Gostynią.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔstɨ̃ɲ, AS: gostỹń

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gostynianin m., gostynianka ż.

 przym. gostyński

Wiktionary


gostyński

przymiotnik od: Gostyń


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Gostyniem, dotyczący Gostynia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gostyń mrz., gostynianin m., gostynianka ż.

Wiktionary


gosz

nazwisko


SJP.pl

Gosz – wieś w Armenii, w prowincji Tawusz. W 2011 roku liczyła 1115 mieszkańców.

Wikipedia


goszcz

nazwisko


SJP.pl

Goszcz ( Goschütz) (1638–1742 miasto) – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie oleśnickim, w gminie Twardogóra, na wysokości 150 m n.p.m., około 50 km na północny wschód od Wrocławia i około 40 km na południowy zachód od Ostrowa Wielkopolskiego.

Wikipedia


goszczanowski

przymiotnik od: Goszczanów


SJP.pl


goszczanów

wieś w Polsce


SJP.pl

Goszczanów (daw. "Goszczonów") – wieś w Polsce, w województwie łódzkim, w powiecie sieradzkim, siedziba gminy Goszczanów.

Wikipedia


goszczyn

wieś w Polsce


SJP.pl

Zo

Wikipedia


goszczyński

→ Goszczyn


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Goszczyński (1957–2006) – polski dziennikarz
  • Barbara Goszczyńska (ur. 1949) – polska inżynier budownictwa
  • Czesław Goszczyński (1950–2009) – polski żużlowiec
  • Hanna Maria Cerańska-Goszczyńska (1930–2014) – polska lekarka, pediatra
  • Joanna Goszczyńska (ur. 1948) – polska slawistka, bohemistka i słowacystka
  • Martyna Goszczyńska (ur. 2004) – polska koszykarka
  • Michał Goszczyński (1921–1990) – polski wojskowy
  • Seweryn Goszczyński (1801–1876) – polski działacz społeczny, pisarz i poeta
  • Wojciech Goszczyński (ur. 1944) – polski entomolog
  • Zdzisław Goszczyński (1897–1940) – polski wojskowy

Wikipedia

Patrz:

Goszczyn

goszen

rzeczownik, nazwa własna

 (1.1) bibl. biblijna kraina w Delcie Nilu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Hebrajczycy wiele lat zamieszkiwali w Goszen na północy Egiptu.

Wiktionary


goszowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Goszowem, dotyczący Goszowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Goszów m.

Wiktionary


goszyce

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Goszyce – wieś w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Kocmyrzów-Luborzyca
  • Goszyce – wieś w woj. opolskim, w pow. kędzierzyńsko-kozielskim, w gminie Bierawa
  • Goszyce – dawna wieś, a obecnie część Kłodzka, w województwie dolnośląskim

Wikipedia


goszysta

lewicowy awanturnik polityczny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) polit. zwolennik odchylenia lewicowego, lewak

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈʃɨsta, AS: gošysta

Wiktionary

Powiązane:

 przym. goszystowski

 rzecz. goszyzm m.

:: fż. goszystka ż.

Wiktionary


goszystka

→ goszysta


SJP.pl

Patrz:

goszysta

goszystowski

przymiotnik od: goszysta


SJP.pl


goszyzm

mocno lewicowe poglądy polityczne


SJP.pl

Goszyzm (z francuskiego la gauche – lewica) – powstały w krajach zachodnich w latach 60. XX wieku ruch społeczny i ideologia. Rozczarowani tak wschodnim komunizmem, jak i zachodnim kapitalizmem, przedstawiciele goszyzmu szerzyli idee nonkonformistycznej kultury. Inspiracją tego ruchu były takie kierunki jak neomarksizm, anarchizm, freudyzm, szkoła frankfurcka czy twórczość Jean-Paula Sartre'a. Charakterystyczną cechą goszyzmu była krytyka elit władzy i porządku prawnego.

Wikipedia


gosław

imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gosław – imię męskie
  • Gosław – wieś w woj. opolskim, w pow. kluczborskim, w gminie Byczyna
  • Gosław – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfickim, w gminie Trzebiatów
  • Gosław – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Polanów
  • Gosław – zlikwidowany przystanek gryfickiej kolei wąskotorowej w Gosławiu, w województwie zachodniopomorskim

Wikipedia


gosława

imię żeńskie


SJP.pl

Gosława – staropolskie imię żeńskie; forma skrócona takich imion, jak Godzisława, "Gorzysława" (brak dawnych zapisów tego imienia w pełnej formie rodzaju żeńskiego) lub Gościsława. Możliwe dalsze staropolskie zdrobnienia: Gochna, Goszka, Kochna (=Gochna).

Wikipedia


gosławice

1. nazwa kilku wsi w Polsce;
2. dzielnica Opola;
3. dzielnica Konina


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gosławice – część Opola
  • Gosławice – dzielnica Konina w województwie wielkopolskim.
  • Gosławice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. średzkim, w gminie Miękinia
  • Gosławice – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. aleksandrowskim, w gminie Zakrzewo
  • Gosławice – wieś w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Bedlno
  • Gosławice – wieś w woj. łódzkim, w pow. łowickim, w gminie Bielawy
  • Gosławice – wieś w woj. łódzkim, w pow. radomszczańskim, w gminie Kodrąb
  • Gosławice – wieś w woj. małopolskim, w pow. tarnowskim, w gminie Wierzchosławice
  • Gosławice – wieś w woj. opolskim, w pow. oleskim, w gminie Dobrodzień
  • Gosławice – dawna gmina wiejska w woj. łódzkim
  • Gosławice – dawna gmina wiejska istniejąca w woj. łódzkim i poznańskim, a następnie w woj. konińskim
  • Gosławice– dawna gmina wiejska istniejąca w woj. śląskim i woj. opolskim

Wikipedia


gosławostwo

Gosław z małżonką; Gosławowie


SJP.pl


gosławowie

Gosław z małżonką; Gosławostwo


SJP.pl


gosławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gosława lub z nim związany


SJP.pl


gosławski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ignacy Gosławski (1769-1823) – poseł na sejm grodzieński
  • Józef Gosławski (1865-1904) – architekt
  • Józef Gosławski (1908-1963) – rzeźbiarz i medalier
  • Julian Boss-Gosławski (1926-2012) – rzeźbiarz
  • Marceli Gosławski (1862-1934) – generał
  • Mariusz Gosławski (ur. 1980) – malarz i poeta
  • Maurycy Gosławski (1802-1834) – poeta, uczestnik kampanii tureckiej, powstaniec listopadowy
  • Stanisław Gosławski (1918-2008) – rzeźbiarz
  • Włodzimierz Gosławski (1903-1940) – chemik i taternik
  • Zbigniew Gosławski (ur. 1953) – chodziarz sportowy
  • Wanda Gosławska (1922-2020) – artystka plastyk, ceramiczka i rzeźbiarka

Wikipedia


got

przedstawiciel subkultury gotyckiej, miłośnik gotyckiego rocka charakteryzujący się czarnym ubiorem i makijażem


SJP.pl

skrótowiec

 (1.1) = turyst. Górska Odznaka Turystyczna;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • skrót od Górska Odznaka Turystyczna
  • dawny skrót oznaczający aminotransferazę asparaginianową
  • członek plemienia Gotów
  • członek subkultury gotyckiej
  • Port lotniczy Göteborg-Landvetter

Wikipedia


got.

skrót od:
1. gotyk, gotycki;
2. gotówka


SJP.pl


gota

przedstawiciel subkultury gotyckiej, miłośnik gotyckiego rocka charakteryzujący się czarnym ubiorem i makijażem


SJP.pl

GoTa (ang. Global open Trunking architecture) – cyfrowy system trankingowy oparty na standardzie CDMA2000. System GoTa został opracowany przez firmę ZTE Corporation, jedną z największych (obok Huawei) chińskich firm telekomunikacyjnych będącą globalnym dostawcą sprzętu telekomunikacyjnego i rozwiązań sieciowych. W Polsce operatorem sieci GoTa CDMA2000 jest firma Nordisk Polska Sp. z o.o. oraz Polkomtel Sp z.o.o. (operator wirtualny na sieci Nordisk Polska).

Wikipedia


gotajski

przymiotnik od: Gota (Gotha)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Gothą (Gotą), dotyczący Gothy, pochodzący z Gothy (miasta w Niemczech)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gotha ż., Gota ż.

Wiktionary


gotard

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Gotard – imię męskie pochodzenia germańskiego. Wywodzi się ze złożenia słów "god" – bóg i "hard" – dzielny.

Gotard imieniny obchodzi 5 maja, 6 lipca

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jej kolega Gotard pochodzi z Bawarii.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Godehard

Wiktionary


gotardostwo

Gotard z małżonką; Gotardowie


SJP.pl


gotardowie

Gotard z małżonką; Gotardostwo


SJP.pl


gotardowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gotarda lub z nim związany


SJP.pl


gotfryd

imię męskie


SJP.pl


gotfrydostwo

Gotfryd z małżonką; Gotfrydowie


SJP.pl


gotfrydowie

Gotfryd z małżonką; Gotfrydostwo


SJP.pl


gotfrydowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gotfryda lub z nim związany


SJP.pl


gotha

miasto w Niemczech; Gota


SJP.pl

Gotha – miasto powiatowe w Niemczech, w kraju związkowym Turyngia, siedziba powiatu Gotha. 31 grudnia 2022 miasto liczyło 46 019 mieszkańców.

Wikipedia


gotham

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gotham – regionalny magazyn
  • Gotham – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Dorset
  • Gotham – miejscowość w Anglii, w hrabstwie East Sussex
  • Gotham – jednostka osadnicza w USA, w stanie Wisconsin
  • Gotham – bezszeryfowy krój pisma
  • Gotham – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Nottinghamshire
  • Gotham – amerykański serial telewizyjny
  • Gotham – zespół muzyczny
  • Gotham City – fikcyjne miasto

Wikipedia


gotka

→ got


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przedstawicielka subkultury gotyckiej

Wiktionary

Patrz:

got

Przykłady

 (1.1) Ja sama, choć gotką nie jestem i nie będę, lubię się wystroić tylko po to, żeby się powyginać do swojego odbicia w lustrze, a ciuchy często kupuję pod wpływem chwili.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Got mos., Gotka ż., gotyk mrz.

:: fm. got mos.

 przym. gotycki

Wiktionary


gotland

Gotland – jeden ze szwedzkich regionów terytorialnych ("szw." län), obejmujący swym obszarem położoną na Morzu Bałtyckim największą wyspę szwedzką Gotlandię oraz leżące wokół niej mniejsze wyspy. Łącznie jest to razem z wyspą Gotlandią 805 wysp, z których 3 są stale zaludnione, a na 12 znajdują się zabudowania. Siedzibą władz regionu ("residensstad") jest Visby.

Wikipedia


gotlandczyk

mieszkaniec Gotlandii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Gotlandii

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈtlãnṭt͡ʃɨk, AS: gotlãnṭčyk

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gotlandzki

 rzecz. gotlandzki mrz., Gotlandia, Gotlandka

Wiktionary


gotlandia

należąca do Szwecji wyspa na Morzu Bałtyckim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. szwedzka wyspa na Morzu Bałtyckim;

Wiktionary

Gotlandia (szw. "Gotland" [ˈɡɔtland]) – wyspa na Bałtyku należąca do Szwecji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Centralną częścią obszaru nordyckiego była Jutlandia oraz wyspy duńskie, a najdalszą – południowa Skandynawia: skagerrackie wybrzeża Norwegii, Skania, Gotlandia oraz południowa część Svealandii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈtlãndʲja, AS: gotlãndʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gotlandzki mrz., Gotlandczyk mos., Gotlandka ż.

 przym. gotlandzki

Wiktionary


gotlandka

mieszkanka Gotlandii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Gotlandii

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈtlãntka, AS: gotlãntka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gotlandzki

 rzecz. gotlandzki mrz., Gotlandczyk, Gotlandia

Wiktionary


gotlandzki

przymiotnik od: Gotlandia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przym. od Gotlandia

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język gotlandzki;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W jego sąsiedztwie znaleziono liczne obiekty pochodzenia skandynawskiego (gotlandzkie i szwedzkie), datowane na VIII/IX- koniec IX w.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈtlãnt͡sʲci, AS: gotlãncʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gotlandia ż., Gotlandczyk mos., Gotlandka ż.

Wiktionary


gotowacz

wyspecjalizowany robotnik pracujący przy urządzeniach warzelniczych w zakładach produkcyjnych i przetwórczych


SJP.pl


gotowaczka

→ gotowacz


SJP.pl

Patrz:

gotowacz

gotowalnia

1. pomieszczenie przeznaczone do ubierania się;
2. stolik z lustrem i przyborami do robienia toalety; toaletka


SJP.pl

Gotowalnia – używana w Polsce od połowy XVIII wieku nazwa toaletki, czyli mebla, czasem z szufladkami, nakrytym tkaniną, z nastawianym lustrem, służącego do przechowywania przyborów toaletowych, kosmetyków, ozdób itp. oraz czesania się, ubierania.

Wikipedia


gotowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kulin. odczasownikowy od|gotować.

Wiktionary

Gotowanie – obróbka cieplna produktów żywnościowych odbywająca się w środowisku gorącej wody, zazwyczaj wrzącej albo pary wodnej. Podczas tego procesu białka zawarte w potrawie ścinają się, skrobia rozkleja się, co powoduje, że skrobia staje się przyswajalna przez układ pokarmowy człowieka. Stosunkowo niska temperatura tego procesu, nieprzekraczająca stu stopni Celsjusza, sprawia iż w potrawie nie powstają szkodliwe dla zdrowia produkty rozkładu składników pokarmowych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Garnka do gotowania mleka nie należy używać do innych celów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔtɔˈvãɲɛ, AS: gotovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gotowość ż., gotowizna ż., gotowiec m., gotowalnia ż., gotówka ż., ugotowanie n., podgotowywanie n., podgotowanie, zgotowanie n., przygotowywanie n., przygotowanie n.

 czas. gotować ndk., ugotować dk., podgotowywać ndk., podgotować dk., zgotować dk., przygotowywać ndk., przygotować dk.

 przym. gotówkowy, gotowany

 przysł. gotówkowo

Wiktionary


gotowany

przymiotnik relacyjny

 (1.1) kulin. przyrządzony / przyrządzany w procesie gotowania

forma czasownika.

 (2.1) imiesłów przymiotnikowy bierny od gotować

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na śniadanie zjadłem dwa gotowane jajka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gotowanie n.

 czas. gotować ndk., ugotować dk.

Wiktionary


gotować

1. doprowadzać daną potrawę do wrzenia;
2. zajmować się kuchnią, przygotowywać gorące posiłki


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) doprowadzać do wrzenia

 (1.2) przyrządzać ciepłą potrawę

 (1.3) kulin. przygotowywać potrawę przez obróbkę cieplną we wrzącej wodzie

czasownik zwrotny niedokonany gotować się (dk. brak)

 (2.1) (o wodzie, potrawie) osiągać temperaturę wrzenia

 (2.2) przen. czuć ogromną złość, ale nie pokazywać tego wyraźnie

 (2.3) pot. odczuwać dyskomfort i pocić się obficie z powodu gorąca

 (2.4) przest. przygotowywać się do czegoś

 (2.5) kulin. być przygotowanym do jedzenia poprzez gotowanie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mama gotuje wodę na herbatę.

 (1.2) W niedzielę babcia zawsze gotuje ryż na obiad.

 (1.3) Makaron al dente można gotować maksymalnie siedem minut.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈtɔvat͡ɕ, AS: gotovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gotowanie n., ugotowanie n., gotówka ż.

 czas. pogotować, przegotować dk., ugotować dk., zagotować dk.

 przym. gotowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) przyrządzać, kucharzyć, kuchcić, żart. pitrasić, pot. pichcić, przest. warzyć; gw. Śląsk Cieszyński warzyć

Wiktionary


gotowe

1. zwrot informujący o ukończeniu jakiejś czynności;
2. przyjść na gotowe - uniknąć konieczności wykonania jakiejś czynności, poprzez wykorzystanie efektów pracy kogoś innego


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) okrzyk oznajmujący zakończenie czegoś

forma przymiotnika.

 (2.1) n. lp. i ż. plural|gotowy.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeszcze tutaj… tutaj drobna korekta… Gotowe!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gotowość ż.

 przym. gotowy

Wiktionary


gotowie

lud germański zamieszkujący tereny między Bałtykiem a Morzem Czarnym w I-III wieku n.e.; Goci


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) daw. dokładnie, starannie

Wiktionary


gotowiec

potocznie:
1. coś uprzednio przygotowanego, nadającego się do bezpośredniego zastosowania;
2. rodzaj ściągi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. przygotowana wcześniej praca na sprawdzianie lub egzaminie

 (1.2) pot. rzecz, z której można od razu skorzystać bez wkładania w to wysiłku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na sprawdzian z języka polskiego zrobiłem sobie gotowca, oby nasza pani mnie nie przyłapała.

 (1.2) Nie miałem dziś czasu, na urodziny Krzyśka kupiłem gotowca.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gotowy

 rzecz. gotowanie n.

Wiktionary


gotowiuteńki

zdrobnienie od: gotowiutki


SJP.pl


gotowiutki

zdrobnienie od: gotowy; gotowiuśki


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zdrobn. od: gotowy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔtɔˈvʲjutʲci, AS: gotovʹi ̯utʹḱi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gotowiuśki

Wiktionary


gotowiuśki

zdrobnienie od: gotowy; gotowiutki


SJP.pl


gotowizna

potocznie:
1. posiadane pieniądze;
2. rzecz gotowa;
3. odzież kupowana w sklepie z dostaw szytych przemysłowo, a nie na zamówienie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. gotówka

 (1.2) śrpol. zapas, zasób

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) Wokulski po czteroletniej katordze został wolny jak ptaszek, z zasobnym sklepem i trzydziestu tysiącami rubli w gotowiźnie (…).

Wiktionary


gotowić

przestarzałe:
1. stawiać coś w stan gotowości; przygotowywać;
2. gotowić się - przygotowywać się, sposobić się


SJP.pl


gotowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stan pełnego przygotowania do czegoś

 (1.2) zamiar, skłonność, zdecydowanie

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Wielu nieletnich wykazuje niepokojącą gotowość do samobójstwa.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gotowy

 wykrz. gotowe

 rzecz. gotowanie n.

Wiktionary


gotowy

gotów
1. całkowicie wykonany; dokończony;
2. przygotowany, uszykowany;
3. zdecydowany; zdolny do czegoś


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) skończony, wykonany

 (1.2) przygotowany do czegoś, na coś

 (1.3) chętny i zdolny do zrobienia czegoś

 (1.4) o nieszczęściach: pewny

 (1.5) pot. pijany, odurzony czymś lub martwy

 (1.6) książk. gotowy (jest) + bezokolicznik → jest zdolny, może

 (1.7) o wyrobach, zwłaszcza ubraniu: wykonany seryjnie, nie na miarę

 (1.8) o żywności: wyprodukowany w fabryce i wymagający tylko podgrzania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Praca jest gotowa, czas na wypłatę honorarium.

 (1.1) Praca jest gotowa tylko w osiemdziesięciu procentach.

 (1.2) Jestem gotowy na wszelkie niespodzianki.

 (1.2) Hrabio, powóz jest już gotowy i czeka.

 (1.2) Człowiek rodzi się zasadniczo gotowy do starzenia.

 (1.3) Nawet jeśli ty odmówisz, inni gotowi będą to zrobić.

 (1.4) Nie skacz, potkniesz się i nieszczęście gotowe!

 (1.5) Słaba głowa, wypił trzy piwa i gotowy.

 (1.5) Żgaj twardo, a zawsze pod włos i prosto w bebech, potem zakręć: jak chrupnie, gotowy!

 (1.6) Ten żyrandol gotowy spaść nam na głowę.

 (1.6) Córa to grzechowa, świat skazić gotowa.

 (1.7) Jestem grubasem, na mnie nie ma gotowych ubrań.

 (1.8) Nie lubię ciągle tych gotowych obiadów, nie możemy raz czegoś sami ugotować?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈtɔvɨ, AS: gotovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gotowość ż.

 przym. gotów

 czas. przygotować (się) dk., gotować ndk.

 wykrz. gotowe

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gotów, przygotowany, naszykowany, przyszykowany, wykonany, zrobiony, skończony, ukończony, zakończony, zrealizowany, zwieńczony, zrobiony

 (1.2) gotów, przygotowany, przyszykowany

 (1.3) zdecydowany, zdeterminowany, gotów

 (1.5) gotów

 (1.6) gotów, zdolny

Wiktionary


gotszalk

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Go

Wikipedia


gottwald

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Felix Gottwald – austriacki narciarz
  • Klement Gottwald – pierwszy komunistyczny prezydent Czechosłowacji
  • Michal Gottwald – piłkarz
  • KWK Gottwald – kopalnia węgla kamiennego w Katowicach

Wikipedia


gotycki

związany z gotykiem, dotyczący gotyku


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. szt. związany z gotykiem, stylem sztuki średniowiecznej

 (1.2) liter. szt. związany z gotycyzmem, nurtem w literaturze i sztuce

 (1.3) muz. związany z rockiem gotyckim, odmianą heavy metalu

 (1.4) związany z młodzieżową subkulturą gotycką

 (1.5) związany z rodzajem pisma o łamanych i bardzo ozdobnych konturach

przymiotnik jakościowy

 (2.1) podobny do gotyku, mający cechy gotyku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gotycką katedrę Notre-Dame w Paryżu ukończono w XIV wieku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈtɨt͡sʲci, AS: gotycʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gotka ż., gocki mrz., regotycyzacja ż., gotyk m., gotycyzm mrz., gotycyzacja ż., Got m.

 przym. gocki, gotycystyczny

Wiktionary


gotyckość

→ gotycki


SJP.pl

Patrz:

gotycki

gotycysta

przedstawiciel gotycyzmu


SJP.pl


gotycystka

→ gotycysta


SJP.pl

Patrz:

gotycysta

gotycyzacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nadawanie czemuś, najczęściej budowli, gotyckiego stylu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gocki mrz., regotycyzacja ż., regotyzacja ż., gotyzacja ż., gotyk m., gotyckość ż., gotyzacja ż., Got m., Gotka ż., regotycyzowanie n., regotyzowanie n., gotycyzowanie n., gotyzowanie n., gotyzyzm m.

 czas. regotycyzować ndk., regotyzować ndk., gotycyzować ndk., gotyzować ndk.

 przym. gotycki, gocki

 przysł. gotycko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gotyzacja

Wiktionary


gotycyzm

kierunek w literaturze, który pojawił się w latach 60. XVIII wieku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) szt. liter. prąd w literaturze i architekturze (neogotyk) nawiązujący do epoki średniowiecza i jego estetyki a także do elementów irracjonalnych, emocjonalnych, mroku i grozy, pojawił się w Anglii w latach 60. XVIII wieku;

Wiktionary

Gotycyzm ( gothicism) – nurt kultury europejskiej, stanowiący jeden z jej przedromantycznych prądów. Dążył on do przywrócenia rangi i znaczenia utworom i budowlom pochodzącym ze średniowiecza. Prądowi nadano nazwę gotycyzmu, gdyż tradycje średniowieczne były wiązane przede wszystkim z gotyckim stylem architektonicznym.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. gotycki, gotycystyczny

 rzecz. gotyk mrz.

Wiktionary


gotycyzować

nadawać gotycki charakter


SJP.pl


gotydy

prekambryjskie ruchy górotwórcze


SJP.pl


gotyk

1. styl panujący w sztukach plastycznych w Europie od XIII do XV wieku, charakteryzujący się m.in. sklepieniami krzyżowo-żebrowymi i formami ostrołuku w architekturze;
2. budowla w stylu gotyckim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) szt. archit. styl w architekturze i sztuce średniowiecza;

 (1.2) zabytek w stylu gotyckim

 (1.3) rodzaj pisma łacińskiego używany w krajach Europy Zachodniej w późnym średniowieczu

Wiktionary

Gotyk – styl w architekturze i innych dziedzinach sztuk plastycznych (rzeźbie, malarstwie i sztuce sepulkralnej), który powstał przed połową XII wieku we Francji i szybko rozprzestrzenił się w Anglii (zob. architektura gotycka w Anglii), następnie w wielu innych państwach Europy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Powstanie gotyku związane jest z rozwijającymi się pod koniec średniowiecza kulturami dworską, rycerską i mieszczańską.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔtɨk, AS: gotyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gotka ż., regotycyzacja ż., gotycyzm mrz., neogotyk mrz., gotycyzacja ż.

 przym. gotycki

 przysł. gotycko

Wiktionary


gotów

przymiotnik

 (1.1) skończony, wykonany

 (1.2) przygotowany do czegoś, na coś

 (1.3) chętny i zdolny do zrobienia czegoś

 (1.4) pot. pijany, odurzony czymś lub martwy

 (1.5) książk. gotowy (jest) + bezokolicznik → jest zdolny, może

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Obiad już gotów!

 (1.2) Jestem gotów na wszystko!

 (1.3) On gotów jest przyjąć tę ofertę.

 (1.4) Ty patrz Franuś, dwie kolejki, a Stefan już gotów.

 (1.5) Dach gotów jest zaraz runąć!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔtuf, AS: gotuf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gotowość

 przym. gotowy

 czas. przygotować (się), gotować się

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gotowy, przygotowany, naszykowany, przyszykowany, wykonany, zrobiony, skończony, ukończony, zakończony, zrealizowany, zwieńczony, zrobiony

 (1.2) gotowy, przygotowany, przyszykowany

 (1.3) gotowy, zdecydowany, zdeterminowany

 (1.4) gotowy

 (1.5) gotowy, zdolny

Wiktionary


gotówa

zgrubienie od: gotówka


SJP.pl


gotóweczka

zdrobnienie od: gotówka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: gotówka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔtuˈvɛt͡ʃka, AS: gotuvečka

Wiktionary


gotówka

pieniądze w postaci banknotów lub bilonu, którymi można płacić w każdej chwili


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pieniądze w postaci banknotów lub monet

 (1.2) bank. księg. pieniądze, którymi można płacić w każdej chwili

Wiktionary

Gotówka – forma pieniądza w fizycznej postaci: monety i banknoty, charakteryzująca się najwyższym stopniem płynności. W przeciwieństwie do papierów wartościowych, depozytów terminowych, czeków i weksli posiadaną gotówką można dysponować w każdej chwili.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie mam przy sobie gotówki, muszę więc poszukać bankomatu.

 (1.2) Lepiej kupować na raty czy za gotówkę?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈtufka, AS: gotufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gotowanie n.

 czas. gotować się, gotować

 przym. gotówkowy

 przysł. gotówkowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) brzęcząca moneta; pot. gotowizna, kasa, szmal

Wiktionary


gotówkomat

automat umożliwiający wzięcie małej pożyczki na podstawie dowodu osobistego; Pożyczkomat


SJP.pl


gotówkowiec

osoba, która woli płacić gotówką zamiast elektronicznie


SJP.pl


gotówkowo

przysłówek

 (1.1) za pomocą gotówki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gotowanie n., gotówka ż.

Wiktionary


gotówkowy

dokonywany w gotówce


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) ekon. związany z gotówką, dokonywany gotówką

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gotówka ż., gotowanie n.

Wiktionary


gouda

twardy ser podpuszczkowy z mleka krowiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. gatunek twardego, dojrzewającego sera podpuszczkowego, produkowanego z krowiego mleka;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gouda (miasto)
  • Gouda (stacja kolejowa)
  • gouda (ser)

Wikipedia

Wymowa:

IPA: 'ɡɔwda, AS: gou̯da

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gouda ż.

Wiktionary


gould

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gould – miasto w stanie Arkansas, w hrabstwie Lincoln
  • Gould – jednostka osadnicza w stanie Floryda, w hrabstwie Miami-Dade
  • Gould – miejscowość w stanie Oklahoma, w hrabstwie Harmon
  • Gould (ang. Gould Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Lincoln
  • Gould (ang. Gould Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Cass

Wikipedia


gounod

[czytaj: guNO] nazwisko


SJP.pl


gourde

[czytaj: gurd] jednostka monetarna Haiti (1 gourde = 100 centymów)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) monet. waluta Haiti;

Wiktionary

Gourde – waluta Haiti. 1 gourde = 100 centymów.

Nazwa "gourde" pochodzi od hiszpańskiego słowa "gordo" – ‘tłusty’. Tak nazywano na wyspie peso (monety), lub obcięte z nich krążki, tworzące 1/5 całej monety.

Obecnie w obiegu pozostają następujące monety i banknoty:

Wikipedia


gourmand

[czytaj: gurMĄ] znawca wykwintnych potraw i napojów; smakosz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kosmet. określenie zapachu o nucie słodkich przypraw, głównie wanilii, ale również innych słodyczy, np. czekolady, karmelu, pralin, cukierków, waty cukrowej czy nawet gumy balonowej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jednak pomimo tego incydentu (i kilku innych podobnych) uwielbiam słodkie perfumy. Nie tylko gourmand, ale prawdziwie słodkie zapachy. Nawet te cukierkowe.

Wiktionary


gourmet

smakosz, wybredny znawca smacznych potraw; również kiper - znawca win


SJP.pl


gov

domena internetowa przeznaczona dla instytucji państwowych (np. www.sejm.gov.pl - strona Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej)


SJP.pl


gowa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. głowa

Wiktionary


gowarczowianin

mieszkaniec Gowarczowa (miasta w Polsce)


SJP.pl


gowarczowianka

mieszkanka Gowarczowa (miasta w Polsce)


SJP.pl


gowarczowski

przymiotnik od: Gowarczów


SJP.pl


gowarczów

miasto w Polsce


SJP.pl

}|-

Gowarczów – miasto w Polsce, w województwie świętokrzyskim, w powiecie koneckim, siedziba miejsko-wiejskiej gminy Gowarczów.

W Gowarczowie ma siedzibę rzymskokatolicka parafia Świętych Apostołów Piotra i Pawła. W pobliżu Gowarczowa przepływa rzeka Drzewiczka.

Wikipedia


gowarzewo

Gowarzewo (dawn. niem. "Ebenhausen") – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, w gminie Kleszczewo.

Wieś szlachecka położona była w 1580 roku w powiecie poznańskim województwa poznańskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

Wikipedia


gowidlino

Gowidlino (dodatkowa nazwa w j.kaszubskim Gòwidlëno) – wieś letniskowa w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie kartuskim, w gminie Sierakowice.

Duża kaszubska wieś leży na obszarze moreny dennej Pojezierza Kaszubskiego, nad północnym brzegiem jeziora Gowidlińskiego przy drodze wojewódzkiej nr 211 (Żukowo-Kartuzy-Sierakowice-Nowa Dąbrowa). W Gowidlinie znajdują się liczne kwatery agroturystyczne i plantacje truskawek.

Wikipedia


gowin

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gowin Knight (1713–1772) – angielski fizyk
  • Grzegorz Gowin (ur. 1973) – polski piłkarz ręczny
  • Jarosław Gowin (ur. 1961) – polski polityk

Wikipedia


gowiydź

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zootechn. drób

Wiktionary


goworek

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Goworek – szczyt w Masywie Śnieżnika
  • Goworek – wojewoda sandomierski (1166-1227)
  • Goworek z Kurzeszyna – cześnik rawski, właściciel Solca (XIV w.)

Wikipedia


goworowo

nazwa kilku miejscowości w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Goworowo – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie ostrołęckim, w gminie Goworowo
  • Goworowo – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Czerwińsk nad Wisłą
  • Goworowo – gmina wiejska w województwie mazowieckim, w powiecie ostrołęckim
  • Goworowo – przystanek kolejowy we wsi Goworowo, w gminie Goworowo, w powiecie ostrołęckim, w województwie mazowieckim
  • Goworowo – dawna gromada w powiecie ostrołęckim w województwie warszawskim
  • Goworów

Wikipedia


goworowski

przymiotnik od: Goworowo


SJP.pl


goworów

Goworów ( "Lauterbach") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Międzylesie.

Wikipedia


goya

Francisco Goya y Lucientes, hiszpański malarz królweski


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Francisco Goya – hiszpański malarz
  • Goya – hiszpańska nagroda filmowa
  • Goya – miasto w Argentynie
  • Goya – miasto w Wybrzeżu Kości Słoniowej
  • Goya – stacja metra w Madrycie
  • Goya – polska grupa muzyczna
  • Goya – album zespołu Goya
  • MS Goya – niemiecki statek
  • Francis Goya – belgijski gitarzysta
  • Goya – enerdowsko-radziecko-bułgarsko-jugosłowiański film biograficzny z 1971 roku w reżyserii Konrada Wolfa
  • Goya – hiszpański film biograficzny z 1999 roku w reżyserii Carlosa Saury

Wikipedia


gozan

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gozan – stanowisko archeologiczne w Syrii
  • Gozan – hierarchia świątyń buddyjskich w Japonii

Wikipedia


gozański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Gozo, dotyczący Gozo, pochodzący z Gozo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gozo n., Gozańczyk m., Gozanka ż.

Wiktionary


gozdawa

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gozdawa – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. średzkim, w gminie Środa Śląska
  • Gozdawa – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. mogileńskim, w gminie Mogilno
  • Gozdawa – wieś w woj. mazowieckim, w pow. lipskim, w gminie Sienno
  • Gozdawa – wieś w woj. pomorskim, w pow. nowodworskim, w gminie Nowy Dwór Gdański
  • Gozdawa (Gozdawa-Osada) – osada w woj. pomorskim, w pow. nowodworskim, w gminie Nowy Dwór Gdański
  • Gozdawa – część wsi Suliszów, w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Chmielnik
  • Gozdawa – część wsi Leszczków, w woj. świętokrzyskim, w pow. opatowskim, w gminie Lipnik
  • Gozdawa – gromada
  • Gozdawa – dawny majątek. Tereny, na których był położony, leżą w obwodzie mińskim, w rejonie miadzielskim, w sielsowiecie Zanarocz
  • Gozdawa – dawna osada. Tereny, na których była położona, leżą w obwodzie mińskim, w rejonie miadzielskim, w sielsowiecie Zanarocz
  • Gozdawa – wieś na Ukrainie, w obwodzie żytomierskim, w rejonie andruszowskim
  • Zdzisław Gozdawa – komediopisarz, poeta, autor tekstów piosenek

Wikipedia


gozdecki

nazwisko


SJP.pl


gozdek

nazwisko


SJP.pl

Gozdek (nazwa oboczna: Gozdek Pierwszy) – kolonia w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie konińskim, w gminie Krzymów.

Nazwa miejscowości wywodzi się od nazwy pospolitej "gozdek" oznaczającej mały las. W roku 1877 opisywana była jako folwark, w 1881 jako kolonia i folwark, w 1921 jako wieś.

Wikipedia


gozdnica

1. miasto w Polsce;
2. osada w Polsce;
3. szczyty w Przedgórzu Sudeckim;
4. wzniesienie w Sudetach Zachodnich;
5. potok w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Gozdnica (do 1946 niem. "Freiwaldau") – miasto w Polsce, w województwie lubuskim, w powiecie żagańskim.

Gozdnica uzyskała lokację miejską 9 maja 1556 roku, zdegradowana w 1856 roku, ponowne nadanie praw miejskich 1 stycznia 1967.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡɔzdʲˈɲit͡sa, AS: gozdʹńica

Wiktionary


gozdnicki

przymiotnik od: Gozdnica


SJP.pl


gozdniczanin

mieszkaniec Gozdnicy (miasta w Polsce)


SJP.pl


gozdniczanka

mieszkanka Gozdnicy (miasta w Polsce)


SJP.pl


gozdowo

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gozdowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sierpeckim, w gminie Gozdowo
    • Gozdowo – przystanek kolejowy w ww. wsi
  • Gozdowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wrzesińskim, w gminie Września
  • Gozdowo – nieistniejąca miejscowość w województwie zachodniopomorskim, w powiecie stargardzkim, w gminie Stargard
  • Gozdowo – gromada w powiecie sierpeckim
  • Gozdowo – gromada w powiecie wrzesińskim
  • Gozdowo-Młyn
  • Gozdów

Wikipedia


gozdowski

przymiotnik od: Gozdowo


SJP.pl


gozdzki

→ Gózd; gózdzki


SJP.pl


gozdów

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gozdów – część wieś Kraśnik Górny w woj. dolnośląskim, w pow. bolesławieckim, w gminie Bolesławiec
  • Gozdów – wieś w woj. lubelskim, w pow. hrubieszowskim, w gminie Werbkowice
  • Gozdów – wieś w woj. łódzkim, w pow. zgierskim, w gminie Stryków
  • Gozdów – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kolskim, w gminie Kościelec
  • Gozdów – część wsi Grzymiszew w woj. wielkopolskim, w pow. tureckim, w gminie Tuliszków
  • Gozdów – gromada
  • Gozdów – zlikwidowana wąskotorowa stacja kolejowa we wsi Gozdów, w województwie lubelskim
  • Gozdowo

Wikipedia


gozo

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. druga co do wielkości wyspa archipelagu Wysp Maltańskich;

 (1.2) hist. polit. niepodległe państwo istniejące przez kilkanaście lat pod koniec XVIII w. na wyspie Gozo (1.1);

Wiktionary

Zobacz też: Gozo (państwo).

Gozo (malt. "Għawdex" [ˈaˤːw.dɛʃ]) – druga co do wielkości wyspa archipelagu Wysp Maltańskich, położona 2,5 km na północny zachód od wyspy Malty.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Gozańczyk m., Gozanka ż.

 przym. gozański

Wiktionary


goła

1. kobieta, dziewczyna bez ubrania, naga;
2. kobieta, dziewczyna biedna


SJP.pl

forma przymiotnika.

 (1.1) rodzaj żeński od: goły

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) stpol. śmierć

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Goła – wieś w województwie opolskim
  • Goła – ostaniec na Wyżynie Olkuskiej

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡɔwa, AS: gou̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. goły

 rzecz. goły nmos.

Wiktionary


gołaczyński

nazwisko


SJP.pl


gołanice

Gołanice – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie leszczyńskim, w gminie Święciechowa. Wieś jest położona w odległości 10 km na północny zachód od Leszna, przy drodze do Boszkowa, nad południowo-zachodnim brzegiem jez. Krzycko Wielkie. Nad jeziorem jest kąpielisko strzeżone oraz tereny plażowe.

Wikipedia


gołaniecki

przymiotnik od: Gołańcz


SJP.pl


gołaszewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Gołaszewski – polski inżynier komunikacji, wiceminister
  • Antoni Gołaszewski – biskup przemyski
  • Grzegorz Gołaszewski – polski aktor
  • Igor Gołaszewski – polski piłkarz
  • Jan Gołaszewski – polski urzędnik czasów przedrozbiorowych
  • Jan Gołaszewski − polski geograf i geolog żyjący w latach 1798-1841
  • Jan Klemens Gołaszewski – duchowny katolicki
  • Marcin Gołaszewski – polski samorządowiec i profesor
  • Sławomir Gołaszewski – polski muzyk i dziennikarz muzyczny
  • Włodzimierz Gołaszewski – reżyser filmowy, teatralny, aktor, producent teatralny, pisarz i dziennikarz

Wikipedia


gołaszyn

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gołaszyn – wieś w woj. lubelskim, w pow. łukowskim, w gminie Łuków
  • Gołaszyn – wieś w woj. lubuskim, w pow. nowosolskim, w gminie Nowe Miasteczko
  • Gołaszyn – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. obornickim, w gminie Oborniki
  • Gołaszyn – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. rawickim, w gminie Bojanowo
  • Gołaszyn – gromada

Wikipedia


goławski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bernard Goławski (1906–1984) – amerykański duchowny starokatolicki
  • Janusz Goławski (ur. 1966) – polski lekkoatleta, chodziarz sportowy
  • Rafał Goławski (ur. 1988) – polski lekkoatleta, chodziarz sportowy
  • Robert Goławski (ur. 1998) – polski lekkoatleta, chodziarz sportowy
  • Zygmunt Goławski (1912–1944) – polski działacz polityczny
  • Zygmunt Goławski (1924–2021) – polski wojskowy i działacz społeczny

Wikipedia


goławy

1. zbyt skąpo ubrany;
2. przenośnie: niekompletnie czymś pokryty, przybrany


SJP.pl


gołańcz

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Gołańcz (niem. "Gollanz", "Gollantsch") – miasto w województwie wielkopolskim, w powiecie wągrowieckim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Gołańcz.

Gołańcz uzyskała lokację miejską w 1361 roku. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa pilskiego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡɔwãj̃n͇t͡ʃ, AS: gou̯ãĩ ̯ṇč

Wiktionary


gołańczanin

mieszkaniec Gołańczy (miasta w Polsce)


SJP.pl


gołańczanka

mieszkanka Gołańczy (miasta w Polsce)


SJP.pl


gołaś

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Gołaś (ur. 1942), przedsiębiorca polski, poseł na Sejm RP z ramienia Bezpartyjnego Bloku Wspierania Reform
  • Andrzej Gołaś (ur. 1946), polski specjalista sterowania dźwiękiem, profesor Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie, prezydent Krakowa, senator RP
  • Arkadiusz Gołaś (1981-2005) – siatkarz, olimpijczyk, reprezentant Polski w latach 2001–2005.
  • Michał Gołaś (ur. 1984) – zawodowy kolarz szosowy, mistrz Polski 2012

Wikipedia


gołcza

wieś w Polsce


SJP.pl

Gołcza – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie miechowskim, w gminie Gołcza.

Przez Gołczę płynie rzeka Gołczanka, która jest prawym dopływem rzeki Szreniawa. Na rzece Gołczance znajduje się starorzecze, w okolicy szkoły w Gołczy.

Wikipedia


gołczewo

Gołczewo (kaszub. Gôłczewò) – wieś kaszubska w Polsce na pograniczu pojezierzy Kaszubskiego i Bytowskiego położona w województwie pomorskim, w powiecie bytowskim, w gminie Parchowo. Ma status sołectwa.

We wsi jest również placówką Ochotniczej Straży Pożarnej. Na południu znajduje się jezioro Stropno.

Wikipedia


gołda

tania wódka, podrzędnej jakości


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) środ. tania wódka gorszego gatunku

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Gołda (ujednoznacznienie)
  • Ireneusz Golda (ur. 1955) – polski lekkoatleta, który specjalizował się w rzucie młotem.
  • Janusz Gołda (ur. 1948) – polski poeta
  • Karol Golda (1914-1942) – Sługa Boży Kościoła katolickiego, polski duchowny katolicki, salezjanin.
  • Mirosław Gołda (ur. 1957) – polski koszykarz
  • Paweł Gołda (ur. 1970) – polski hokeista
  • Gołda – struga, dopływ Kosodki
  • Gołda – struga, dopływ Gołdapy
  • Golda, łacińska nazwa Gouda (miasto)
  • Gołda bądź Golda – imię żeńskie
  • Ciągi Golda
  • Kod Golda

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niech sobie chłopcy spiją trochę gołdy, to może im się w głowach rozjaśni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔwda, AS: gou̯da

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. gołdusia ż.

Wiktionary


gołdap

1. miasto w Polsce;
2. osada w Polsce;
3. jezioro w Puszczy Rominckiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce, w województwie warmińsko-mazurskim;

 (1.2) geogr. jezioro rynnowe w pobliżu Gołdapi (1.1), przez które przebiega granica między Polską a Rosją (obwód królewiecki);

Wiktionary

Gołdap ( Goldap, Geldapė) – miasto uzdrowiskowe w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie gołdapskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Gołdap. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do woj. suwalskiego, a w latach 1999–2001 do powiatu olecko-gołdapskiego. Od 1 stycznia 2002 miasto jest siedzibą władz powiatu gołdapskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zasadniczą służbę wojskową odbyłem w JW4808 w Gołdapi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔwdap, AS: gou̯dap

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołdapianin m., gołdapianka ż., Gołdapa ż., Gołdopiwo n.

 przym. gołdapski, podgołdapski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) jezioro Gołdap

Wiktionary


gołdapa

rzeka w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w Polsce, w województwie warmińsko-mazurskim; prawy dopływ Węgorapy;

Wiktionary

Go

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gołdapa przepływa przez miasto Gołdap.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔwˈdapa, AS: gou̯dapa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gołdap ż., gołdapianin m., gołdapianka ż., Gołdopiwo n.

 przym. gołdapski

Wiktionary


gołdapianin

mieszkaniec Gołdapi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Gołdapi

 (1.2) osoba pochodząca z Gołdapi, urodzona w Gołdapi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔwdaˈpʲjä̃ɲĩn, AS: gou̯dapʹi ̯ä̃ńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gołdap ż., Gołdapa ż., Gołdopiwo n.

:: fż. gołdapianka ż.

 przym. gołdapski

Wiktionary


gołdapianka

mieszkanka Gołdapi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Gołdapi

 (1.2) kobieta pochodząca z Gołdapi, urodzona w Gołdapi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔwdaˈpʲjãnka, AS: gou̯dapʹi ̯ãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gołdap ż., Gołdapa ż., Gołdopiwo n.

:: fm. gołdapianin m.

 przym. gołdapski

Wiktionary


gołdapski

przymiotnik od: Gołdap


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Gołdapią, dotyczący Gołdapi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Utworzono 7 nowych powiatów (brzeziński, leski, węgorzewski, wschowski, sztumski, gołdapski, łobeski) oraz przesunięto 4 gminy z jednego powiatu do drugiego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔwˈdapsʲci, AS: gou̯dapsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gołdap ż., gołdapianin m., gołdapianka ż., Gołdapa ż., Gołdopiwo n.

 przym. podgołdapski

Wiktionary


gołdopiwo

jezioro w Polsce


SJP.pl


gołdopiwski

→ Gołdopiwo (jezioro na Mazurach)


SJP.pl


gołdyn

nazwisko


SJP.pl


gołdynia

nazwisko


SJP.pl


gołecki

przymiotnik od: Gołcza


SJP.pl


gołek

roślina z rodziny storczykowatych


SJP.pl

Gołek ("Pseudorchis") – rodzaj bylin z rodziny storczykowatych ("Orchidaceae"). Obejmuje dwa gatunki. Występują one we wschodniej części Ameryki Północnej (wschodnia Kanada i Grenlandia), w znacznej części Europy oraz w północnej Azji. Jedynym przedstawicielem we florze Polski jest gołek białawy "Pseudorchis albida".

Wikipedia


gołembiewski

nazwisko


SJP.pl


gołembski

nazwisko


SJP.pl


gołka

rodzaj pszenicy; gółka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. kulin. wędzony ser z mleka krowiego o walcowatym kształcie, wyrabiany przez podhalańskich górali, często mylony z oscypkiem;

 (1.2) zob. gółka.

Wiktionary

Gołka – tradycyjna nazwa wędzonego sera krowiego, produkowanego w sposób zbliżony do oscypka (który jednak jest wytwarzany przede wszystkim z mleka owczego i dostępny wyłącznie w okresie od maja do października).

Gołka bywa mylona z oscypkiem ze względu na podobny kształt (oscypek jest wrzecionowaty, a gołka walcowata), jednak oba sery wyraźnie różnią się smakiem.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡɔwka, AS: gou̯ka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pucok, kara, brusek

Wiktionary


gołkowice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gołkowice – wieś w woj. opolskim, w pow. kluczborskim, w gminie Byczyna
  • Gołkowice – wieś w woj. śląskim, w pow. wodzisławskim, w gminie Godów
  • Gołkowice Dolne
  • Gołkowice Górne
  • Gołkowice (gromada)
  • Gołkowice Górne (gromada)

Wikipedia


gołkowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Antoni Gołkowski – polski nauczyciel, powstaniec styczniowy
  • Franciszek Gołkowski – polski szlachcic i urzędnik państwowy
  • Józef Gołkowski – polski sędzia
  • Kazimierz Gołkowski – polski szlachcic i urzędnik państwowy
  • Marek Gołkowski – polski dyplomata
  • Michał Gołkowski – polski pisarz

Wikipedia


goło

przysłówek

 (1.1) nago

 (1.2) bez dekoracji, zdobień

 (1.3) biednie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) czy kiedykolwiek wpadło Adamowi i Ewie do głowy wstydzić się tego, że paradowali po raju goło i boso?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔwɔ, AS: gou̯o

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. goły nmos., golizna ż., golasek m., golas m., golenie n., zgolenie n., ogolenie n., ogołacanie n., ogołocenie n., golarz m., golarnia ż., gołość ż.

 czas. obnażać, golić ndk., zgolić dk., ogolić dk., ogołacać ndk., ogołocić dk.

 przym. goły

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) surowo

 (1.3) ubogo

Wiktionary


gołoborze

1. niezalesiony obszar po wyciętych lub zniszczonych lasach;
2. bezleśny grzbiet lub zbocze góry pokryte rumowiskami skalnymi, powstałymi ze zwietrzałych piaskowców i kwarcytów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) geol. skalne rumowisku na stoku góry;

 (1.2) przest. bezleśny obszar po wycince lub przejściu kataklizmu

Wiktionary

Gołoborze – rodzaj pokrywy stokowej lub wierzchowinowej (grzbietowej), składającej się z lekko redeponowanego rumoszu skalnego (gruzu, głazów lub bloków). Inaczej mówiąc – rumowiska skalne w górach. Gołoborze zbudowane jest wyłącznie z grubej frakcji, nie zawiera żwiru, piasku ani iłu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gdy słońce wzbiło się nad rąbek drzew, promienie jego z całą mocą spadły na gołoborze i wmig wyssały z powietrza wszelką wilgotność.

Wiktionary


gołobrody

przymiotnik

 (1.1) przest. o chłopaku nie golący się jeszcze

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie wpuszczamy gołobrodych młodzieniaszków.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gołowąsy

Wiktionary


gołobrzeg

płaski i niezalesiony brzeg


SJP.pl


gołodupiec

1. rubasznie o golasie, nagusie
2. pospolicie o człowieku ubogim, biedaku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ktoś goły, bez ubrania

 (1.2) przen. pot. posp. osoba biedna, która nie ma pieniędzy

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Wolałbyś być sparaliżowanym multimilionerem czy zdrowiuśkim gołodupcem?

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) golas, golec

 (1.2) golec, goły i wesoły, goły jak święty turecki, biedny jak mysz kościelna

Wiktionary


gołogóra

nazwa kilku wsi i szczytów w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. bezleśna góra

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gołogóra – wieś w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Świątki
  • Gołogóra – wieś w województwie zachodniopomorskim, w powiecie koszalińskim, w gminie Polanów
  • Gołogóra – zlikwidowana stacja kolei wąskotorowej w Gołogórze, w powiecie koszalińskim, w województwie zachodniopomorskim
  • Gołogóra – gromada
  • Gołogóra – wzniesienie na Równinie Gryfickiej, w woj. zachodniopomorskim
  • Gołogóra – wzniesienie na wyspie Wolin, w woj. zachodniopomorskim, w granicach miasta Wolina
  • Gołogóra – szczyt w Górach Bialskich (Sudety)
  • Gołogóra – urzędowa nazwa Góry Chełmskiej w Koszalinie
  • Gołogóra – szczyt w Górach Sowich (Sudety)
  • RTCN Gołogóra – Radiowo-Telewizyjne Centrum Nadawcze Gołogóra
  • Gołogóry
  • Goła Góra

Wikipedia


gołogęby

niemający zarostu


SJP.pl


gołogłowy

1. mający gołą głowę;
2. barwinka gołogłowa - gatunek ptaka z rodziny papugowatych


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) rzad. mający odkrytą głowę

Wiktionary

Gołogłowy ( Hollenau) – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Kłodzko. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa wałbrzyskiego.

Wikipedia


gołogłów

gatunek ptaka z rzędu wróblowych, występujący na Borneo


SJP.pl

Gołogłów ("Pityriasis gymnocephala") – gatunek średniej wielkości ptaka, jedynego przedstawiciela monotypowej rodziny gołogłowów (Pityriaseidae), enigmatyczny i rzadki mieszkaniec lasów deszczowych Borneo.

Wikipedia


gołoledź

szklista pokrywa lodowa powstająca w czasie obniżania się temperatury poniżej 0°C wskutek zamarzania spadających przechłodzonych kropli deszczu, mżawki lub opadania mgły


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) meteorol. cienka, śliska powłoka tworząca się na powierzchni gruntu, drzew i innych przedmiotów wskutek zamarzania opadów (mżawki lub deszczu);

Wiktionary

Gołoledź (pot. lodowica, ślizgawica, szklanka lub czarny lód, black ice) – osad w postaci gładkiej, równej, przezroczystej warstwy lodu, pokrywającej podłoże. Powstaje wtedy, gdy deszcz, mżawka (lub mgła) opada na podłoże o temperaturze niższej od zera. Spadające kropelki rozpływają się i zamarzają. Do gołoledzi najczęściej dochodzi wtedy, gdy po mroźnej i suchej pogodzie przychodzi ocieplenie, przynoszące również opady.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gołoledź powstaje najczęściej w momencie, kiedy deszcz lub mgła opada na podłoże o temperaturze niższej niż zero stopni.

 (1.1) Wypadki samochodowe podczas gołoledzi zdarzają się aż czterokrotnie częściej niż na mokrej nawierzchni oraz dwukrotnie częściej niż na zaśnieżonych jezdniach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈwɔlɛt͡ɕ, AS: gou̯oleć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ślizgawica, szklanka, ślizgawka, czarny lód; gw. Mazowsze lodówa, lodówka

Wiktionary


gołolicy

czubacz gołolicy - gatunek ptaka z rodziny czubaczy


SJP.pl


gołomianka

ryba przystosowana do życia na dużych głębokościach, występująca w Bajkale


SJP.pl


gołonogi

przymiotnik relacyjny

 (1.1) mający gołe nogi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gołonoga pannica zrobiła furorę na przystanku.

Wiktionary


gołonóg

dzielnica Dąbrowy Górniczej


SJP.pl

Gołonóg – największa pod względem liczby mieszkańców dzielnica Dąbrowy Górniczej, zamieszkała przez około 35 000 osób, co stanowi około 30% populacji miasta. Dzielnica zlokalizowana jest w środkowej części miasta na wschód od dzielnicy Centrum. Od wschodu graniczy z ArcelorMittal Poland Oddział w Dąbrowie Górniczej, od północy z osiedlem Łęknice natomiast od południa poprzez kompleks leśny i dzielnice Jamki ze Strzemieszycami. Włączona do Dąbrowy Górniczej w 1960 roku.

Wikipedia


gołooki

sroka gołooka - północnoamerykański ptak z rodziny krukowatych


SJP.pl


gołoszyjka

kura mająca gołą, nieopierzoną szyję


SJP.pl

Gołoszyjka – rasa kur. Znana dawniej również pod nazwami: siedmiogródki, nagoszyje, kury tureckie.

Wikipedia


gołosłowność

brak poparcia w faktach dla wypowiadanych słów; pustosłowie, deklaratywność


SJP.pl


gołosłowny

1. taki, który nie ma poparcia w faktach, nie jest uzasadniony żadnymi dowodami, opiera się wyłącznie na słowach; deklaratywny, bezpodstawny, bez pokrycia;
2. o człowieku: taki, który posługuje się tylko słowami, nie przedstawia żadnych dowodów


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) np. o tekście: bazujący jedynie na słowach, niepoparty dowodami

 (1.2) np. o autorze: nieopierający się na dowodach

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołosłowność ż.

 przysł. gołosłownie

 czas. słowić

Wiktionary


gołota

w dawnej Polsce: szlachta nie posiadająca ziemi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. ludzie biedni

 (1.2) daw. człowiek biedny; człowiek nie posiadający żadnego mienia; człowiek pozbawiony mienia

Wiktionary

Gołota, gołota szlachecka, szlachta gołota – uboga grupa społeczna legitymująca się szlacheckim rodowodem, lecz nieposiadająca ziemi. Nie płacili podatku od majątków ziemskich, ale podlegali tak zwanemu pogłównemu generalnemu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡɔˈwɔta, AS: gou̯ota

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) biedota, gmin, ubodzy

 (1.2) daw. hołota, daw. gołotka, daw. hultaj, nieosiadły, daw. obdartus

 (1.5) daw. gołość

Wiktionary


gołotczyzna

wieś w Polsce


SJP.pl

Gołotczyzna – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ciechanowskim, w gminie Sońsk. Gołotczyzna leży nad rzeką Soną, ok. 11 km na południowy wschód od Ciechanowa.

Wieś sąsiaduje z: Sońskiem, Marusami, Strusinem, Damiętami.

Wikipedia


gołotka

misiówka gołotka - gatunek motyla z rodziny niedźwiedziówkowatych


SJP.pl


gołowąs

młokos, młodzian, żółtodziób


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. młodzik, niedoświadczony chłopak

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ojciec i Ewka śmieli się z takiej gotowości, syn zaś rzekł im: — Jakże! kochanie jak i śmierć nikogo nie minie. Gołowąsem jeszcze byłem, a pani Wołodyjowska panną, gdym się w niej okrutnie rozkochał.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔ.ˈwɔvɔ̃.w̃s, AS: go.u̯o.võũ̯s

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gołowąsy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) młodzian, młodzik, młokos, żółtodziób

Wiktionary


gołowąsy

przymiotnik

 (1.1) nie mający jeszcze wąsów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie wpuszczamy gołowąsych młodzieniaszków.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołowąs mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gołobrody

Wiktionary


gołoć

rzadko: obszar niezarosły, ogołocony z czegoś


SJP.pl


gołoś

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Edward Gołoś – polski „Sprawiedliwy wśród Narodów Świata”
  • Konrad Gołoś – polski piłkarz

Wikipedia


gołość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest gołe; cecha tych, którzy są goli

Wiktionary

Powiązane:

 przym. goły

 przysł. goło

 rzecz. goły nmos.

Wiktionary


gołożer

całkowite ogołocenie roślin z liści przez szkodniki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ogrod. roln. leśn. całkowite ogołocenie rośliny uprawnej z liści przez żerujące szkodniki

Wiktionary

Go

Wikipedia


gołubowicz

nazwisko


SJP.pl


gołuch

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Genowefa Gołuch – polska „Sprawiedliwa wśród Narodów Świata”
  • Krzysztof Gołuch – polski artysta fotograf

Wikipedia


gołucha

nazwisko


SJP.pl


gołuchowianin

mieszkaniec Gołuchowa


SJP.pl


gołuchowianka

mieszkanka Gołuchowa (wsi w Polsce)


SJP.pl


gołuchowski

przymiotnik od: Gołuchów


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Gołuchowa, związany z Gołuchowem

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Agenor Maria Adam Gołuchowski (1849–1921) – polski prawnik, polityk i dyplomata
  • Agenor Maria Joachim Gołuchowski (1886–1956) – polski ziemianin, wojskowy, senator
  • Agenor Romuald Gołuchowski (1812–1875) – polski polityk, minister spraw wewnętrznych Austrii w latach 1859–1861
  • Artur Gołuchowski (1808–1893) – polski dowódca wojskowy, generał w okresie powstania styczniowego
  • Celestyn Piotr Gołuchowski (zm. 1791) – urzędnik Rzeczypospolitej Obojga Narodów
  • Józef Gołuchowski (1797–1858) – polski filozof
  • Józef Gołuchowski (zm. 1759) – chorąży sandomierski
  • Wojciech Agenor Gołuchowski (1888–1960) – polski ziemianin, wojskowy, polityk
  • Gołuchowski (herb szlachecki) – polski herb hrabiowski, odmiana herbu Leliwa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przed obiadem zwiedziliśmy gołuchowski zamek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gołuchów mrz., gołuchowianin mos., gołuchowianka ż.

Wiktionary


gołuchów

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. toponim, nazwa kilku miejscowości w Polsce

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gołuchów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. pińczowskim, w gminie Kije
  • Gołuchów – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. pleszewskim, w gminie Gołuchów
  • Gołuchów – gmina wiejska w województwie wielkopolskim, w powiecie pleszewskim
  • Gołuchów – gromada
  • zbiornik Gołuchów (właśc. Jezioro Gołuchowskie) – zbiornik retencyjny na Trzemnej
  • Dekanat Gołuchów
  • Zamek w Gołuchowie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pojechałam z dzieciakami do Gołuchowa zobaczyć zagrodę żubrów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołuchowianin mos., gołuchowianka ż.

 przym. gołuchowski

Wiktionary


gołuński

nazwisko


SJP.pl


goły

1. nie osłonięty ubraniem; nagi; obnażony;
2. pozbawiony naturalnego pokrycia (włosów, piór, liści, roślinności itp.);
3. niczym nie pokryty; ogołocony z ozdób; pusty;
4. występujący bez dodatków, uzupełnień (np. gołe słowa);
5. pot. biedny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) nagi, nieubrany

 (1.2) nieosłonięty, sam

 (1.3) bez wyposażenia

 (1.4) bez pieniędzy

 (1.5) uczn. (o ocenach) występujący bez innych

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (2.1) kulin. rodzaj klusek ziemniaczanych, potrawa z kuchni świętokrzyskiej;

Wiktionary

Goły (gałki) – rodzaj klusek ziemniaczanych występujących w kuchni świętokrzyskiej.

Przygotowywane są z tartych, surowych ziemniaków odsączonych z nadmiaru wody i połączonych z surowymi jajkami. Z przygotowanej masy formuje się ręcznie okrągłe kluski o średnicy ok. 4 cm. Gotowane są na osolonym wrzątku. []

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Plażą szła goła dziewczyna.

 (1.2) Mars jest jedną z pięciu planetaanet widocznych gołym okiem.

 (1.3) Dostałem gołe mieszkanie w spadku.

 (1.4) Zawsze pod koniec miesiąca jestem goły.

 (1.5) Antek ma gołe lufy, ale dobrze się zachowuje.

 (2.1) Na obiad zrobiliśmy dziś goły i zalewajkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔwɨ, AS: gou̯y

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. golizna ż., golas m., golasek m., golaska ż., golec m., goła ż., gołość ż.

 czas. ogołocić, ogołacać, golić, ogolić, podgolić, podgalać, obnażać

 przym. ogołocony, ogolony, golutki, goluśki

 przysł. goło

Wiktionary


gołymiński

przymiotnik od: Gołymin-Ośrodek


SJP.pl


gołyszek

gatunek owadożernego ssaka z rodziny jeżowatych


SJP.pl


gołąb

ptak średniej wielkości, żyje dziko lub oswojony, roślinożerny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. średniej wielkości ptak często spotykany w miastach;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gołąb – ptak, przedstawiciel rodziny gołębiowatych
  • Gołąb – gwiazdozbiór nieba południowego
  • Gołąb – herb szlachecki
  • Bogusław Gołąb – polski anatom, profesor
  • Jakub Gołąb – polski lekarz, immunolog, wykładowca
  • Janusz Gołąb – polski alpinista i himalaista
  • Maciej Gołąb – polski muzykolog, profesor
  • Marek Gołąb (1940–2017) – polski sztangista, medalista olimpijski
  • Stanisław Gołąb (1878–1939) – polski profesor prawa, cywilista
  • Stanisław Gołąb (1902–1980) – polski profesor matematyki
  • Zbigniew Gołąb – polski językoznawca, slawista, profesor
  • Gołąb skalny (Columba livia) – ptak z rodziny gołębiowatych, występujący w formie domowej (domestica) i miejskiej (urbana)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gołębie, jako śmielsze, wnet zaczęły kuć dziobkami w polepę, kuropatwy zaś zbliżały się ostrożniej, spoglądając to na padające ziarno, to na księdza, to na liszkę, z którą opatrzyły się zresztą od dawna, bo schwytane jeszcze latem pisklętami i hodowane w domu od maleńkości, widywały ją codziennie.

 (1.1) Więc mówiła mu o połowie ryb, o gołębiach, o zniknięciu pary najładniejszych bażantów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔwɔ̃mp, AS: gou̯õmp

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołębię n., gołębiowate n. lm., gołębnik mrz., gołębiarz mos., gołębiarka ż., gołębiarnia ż., gołębiarstwo n., gołąbkowate nmos., gołąbka ż., gołąbeczka ż.

:: fż. gołębica ż.

:: zdrobn. gołąbek mzw., gołąbeczek mzw.

 przym. gołębi, gołębiarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) białystok|szpuk.

Wiktionary


gołąbczak

rodzaj ptaków z podrodziny gołębi


SJP.pl


gołąbeczek

zdrobnienie od: gołąbek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pieszcz. zdrobn. od: gołąbek

forma rzeczownika.

 (2.1) D. plural|gołąbeczka.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wtedy z wysokiej jabłoni zniknęły złote owoce i on siwy gołąbeczek zniknął zaraz z tego zamku.

 (1.1) Leci stado gołąbeczków • Z niemi przepióreczka, • Przyleciały i wleciały • W chłód do ogródeczka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołąb mzw., gołąbek mzw., gołąbka ż., gołębica ż., gołębię n., gołębiowate nmos., gołębnik mrz., gołębiarz mos., gołębiarka ż., gołębiarnia ż., gołębiarstwo n., gołąbkowate nmos.

:: fż. gołąbeczka ż.

 przym. gołębi, gołębiarski

Wiktionary


gołąbeczka

1. zdrobnienie od: gołąbka;
2. pieszczotliwie o kobiecie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pieszcz. zdrobn. od: gołąbka

 (1.2) pieszcz. zwrot używany w odniesieniu do kobiety

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od: gołąbeczek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) A z dachu • Gołąbeczki to słyszały, • I mnie wszystko powiedziały!...

 (1.2) Tak się biedna rozpłakała, • Gołąbeczka moja mała, • Z lic rumieniec zbiegł!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołąb mzw., gołąbek mzw., gołąbka ż., gołębica ż., gołębię n., gołębiowate nmos., gołębnik mrz., gołębiarz mos., gołębiarka ż., gołębiarnia ż., gołębiarstwo n., gołąbkowate nmos.

:: fm. gołąbeczek mzw.

 przym. gołębi, gołębiarski

Wiktionary


gołąbek

1. gatunek grzyba; surojadka, serowiatka;
2. zdrobniale o gołębiu;
3. potrawa z mięsa i kapusty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. od: gołąb, pieszczotliwie o gołębiu

 (1.2) pot. pisklę gołębia

 (1.3) mykol. nazwa systematyczna|Russulaceae|ref=tak., grzyb blaszkowy należący do rodziny gołąbkowatych;

 (1.4) kulin. danie z ryżu i mielonego mięsa zawiniętego w liście kapusty;

 (1.5) pieszczotliwie o kimś bliskim

 (1.6) żart. o kimś zakochanym, pozostającym w związku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) U drzwiowego progu, okno kuchenne było otwarte: wychodził dym jakby pogorzelowy, aż z kłębów dymu, jak biały gołąbek, zabłysła kuchmistrzowa świecąca czapeczka.

 (1.3) Marta nagotowała gołąbków, bigosów, flaczków, a goście jedzą tylko sałatkę warzywną.

 (1.4) Gołąbki są jedną ze specjalności polskiej kuchni, którą przygotowuje się z liści kapusty z farszem z mięsa i ryżu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈwɔ̃mbɛk, AS: gou̯õmbek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołąb m., gołębica ż., gołębię n., gołębiowate nmos., gołębnik m., gołębiarz m., gołębiarka ż., gołębiarnia ż., gołębiarstwo n., gołąbkowate nmos., gołąbeczek m., gołąbeczka ż.

:: fż. gołąbka ż.

 przym. gołębi, gołębiarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) surojadka

Wiktionary


gołąbka

1. samica gołębia; gołębica, gołębiczka;
2. pieszczotliwie o kobiecie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. gołębica

 (1.2) ornit. młoda samica gołębia

 (1.3) pieszcz. kobieta

forma rzeczownika.

 (2.1) D. i B. lp. od: gołąbek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołąb m., gołębica ż., gołębię n., gołąbeczek m.

:: zdrobn. gołąbeczka ż.

:: fm. gołąbek m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg. śl. hołubiczka

 (1.2) reg. śl. hołubiczka

Wiktionary


gołąbki

1. gatunek grzyba; surojadka, serowiatka;
2. zdrobniale o gołębiu;
3. potrawa z mięsa i kapusty


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gołąbki – część miasta Warszawa, w dzielnicy Ursus
  • Gołąbki – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. lipnowskim, w gminie Wielgie
  • Gołąbki – osada leśna w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Rogowo
  • Gołąbki – wieś w woj. lubelskim, w pow. łukowskim, w gminie Łuków
  • Gołąbki – część wsi Teodorówka, w woj. podkarpackim, w pow. krośnieńskim, w gminie Dukla
  • Gołąbki – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. elbląskim, w gminie Pasłęk
  • Gołąbki – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gnieźnieńskim, w gminie Trzemeszno
  • Gołąbki – kolonia w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Krzęcin
  • Gołąbki – potrawa
  • Gołąbki – gromada
  • Gołąbki – dawna gmina
  • Warszawa Gołąbki – przystanek kolejowy

Wikipedia


gołąbkowate

rodzina grzybów z rzędu gołąbkowców


SJP.pl

Gołąbkowate ("Russulaceae" Lotsy) – rodzina grzybów z rzędu gołąbkowców ("Russulales").

Wikipedia


gołąbkowaty

o cechach gołąbkowatych (rodzina grzybów)


SJP.pl


gołąbkować

1. żartobliwie: przygotowywać lub jeść gołąbki (potrawę);
2. potocznie: romansować; gruchać jak dwa gołąbki


SJP.pl


gołąbkowce

rząd grzybów z klasy pieczarniaków, obejmujący około 500 gatunków


SJP.pl

Gołąbkowce ("Russulales" Kreisel ex P.M. Kirk, P.F. Cannon & J.C. David) – rząd grzybów należący do klasy pieczarniaków ("Agaricomycetes").

Wikipedia


gołąbkowski

przymiotnik od: Gołąbki


SJP.pl


gołąbkowy

1. → gołąbek (potrawa z mięsa i kapusty);
2. jasnoszary o niebieskawym odcieniu; gołębi, gołębiowy


SJP.pl


gołąbowski

nazwisko


SJP.pl


gołębi

gołębiowy;
1. → gołąb;
2. jasnoszary o niebieskawym odcieniu; gołąbkowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zool. charakterystyczny dla gołębia, dotyczący gołębia, odnoszący się do gołębia, związany z gołębiem

 (1.2) mający kolor jasnopopielaty o odcieniu niebieskawym, taki jak kolor pióra gołębia

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od: gołąb

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈwɛ̃mbʲi, AS: gou̯ẽmbʹi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołąb mzw., gołębica ż., gołębię n., gołębnik mrz., gołąbek mzw., Gołąb ż./mos./mzw.

Wiktionary


gołębiak

rodzaj ptaków z podrodziny gołębi


SJP.pl


gołębiarka

1. kobieta zajmująca się hodowlą gołębi;
2. śrutowa broń sportowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hodowczyni gołębi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołębnik mrz., gołębię n., gołębica ż., gołąbek mzw., gołąb mzw., gołąbeczek mzw., gołąbeczka ż.

 przym. gołębiarski

Wiktionary


gołębiarnia

pomieszczenie dla gołębi domowych; gołębnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pomieszczenie, w którym hoduje się gołębie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołębię n., gołębica ż., gołąbek mzw., gołąb mzw., gołąbeczek mzw., gołąbeczka ż.

 przym. gołębiarski

Wiktionary


gołębiarski

związany z hodowlą gołębi


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z gołębiarstwem albo gołębiarzami

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołąbeczka ż., gołębiarstwo n., gołębnik mrz., gołębiarnia ż., gołębiniec mrz., gołębiarz mos., gołębiarka ż., gołąb mzw., gołębica ż., gołębię n., gołąbek mzw., gołąbeczek mzw., gołębisio m.

 przym. gołębi, gołębiowy

Wiktionary


gołębiarstwo

hodowla gołębi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) hodowanie gołębi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołębnik mrz., gołębię n., gołębica ż., gołąbek mzw., gołąb mzw., gołąbeczek mzw., gołąbeczka ż.

 przym. gołębiarski

Wiktionary


gołębiarz

1. hodowca gołębi;
2. gatunek jastrzębia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hodowca gołębi

 (1.2) miłośnik gołębi

 (1.3) hist. w czasie II wojny światowej: niemiecki snajper strzelający z wysokości;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) pot. ornit. zob. jastrząb gołębiarz.

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Wujek Jurek jest zapalonym gołębiarzem, a gołębnik to jego oczko w głowie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołąbeczka ż., gołąbeczek mzw., gołąb mzw., gołąbek mzw., gołębica ż., gołębię n., gołębnik mrz.

 przym. gołębi, gołębiowy, gołębiowaty, gołębiarski

Wiktionary


gołębica

1. samica gołębia; gołąbka, gołębiczka;
2. poetycko o kobiecie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. samica gołębia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do sieni wleciała gołębica i usiadła na kołowrotku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔwɛ̃mˈbʲit͡sa, AS: gou̯ẽmbʹica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołąb m., gołąbek m., gołąbeczek m., gołębię n., gołębnik m., gołębiarstwo n., gołębiarnia ż., gołębiarz m., gołębiarka ż., gołębiowate n. lm., gołąbkowate nmos.

:: zdrobn. gołąbka ż., gołąbeczka ż.

 przym. gołębi, gołębiarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg. śl. hołubiczka

Wiktionary


gołębiczka

1. ekspresywnie: gołębica (samica gołębia);
2. poufale: kobieta


SJP.pl


gołębie

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. osada nad Bugiem;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gołębiowate – ptaki
  • Gołębie – podrodzina ptaków z rodziny gołębiowatych
  • Gołębie – wieś w woj. lubelskim, w pow. hrubieszowskim, w gminie Dołhobyczów
  • Gołębie – osada wsi Gołębie, w woj. lubelskim, w pow. hrubieszowskim, w gminie Dołhobyczów
  • Gołębie – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pułtuskim, w gminie Świercze
  • Gołębie – wieś w woj. podlaskim, w pow. białostockim, w gminie Poświętne
  • Gołębie – dawna gmina
  • Gołąb
  • Gołębie-Leśniewo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) 25 czerwca jestem w drodze do Gołębia, kajak na dachu osobówki, bagażnik pełen sprzętu i żywności.

Wiktionary


gołębieniec

1. dawniej: gołębnik - domek dla gołębi hodowlanych; gołębiniec;
2. nawóz z gołębich odchodów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. gołębnik

Wiktionary


gołębiewo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gołębiewo – część miasta Gdyni, przy obwodnicy trójmiejskiej
  • Gołębiewo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. grudziądzkim, w gminie Radzyń Chełmiński
  • Gołębiewo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. nidzickim, w gminie Kozłowo
  • Gołębiewo – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Szczecinek
  • Gołębiewo Średnie – wieś w woj. pomorskim, w pow. gdańskim, w gminie Trąbki Wielkie
  • Gołębiewo Wielkie (do 2012 Gołębiewo) – wieś w woj. pomorskim, w pow. gdańskim, w gminie Trąbki Wielkie
  • Gołębiów, Gołębiewko

Wikipedia


gołębiewski

nazwisko


SJP.pl

Gołębiewski, Gołębiewska – polskie nazwisko, w Polsce nosi je ponad 12 tys. osób.

Wikipedia


gołębik

rodzaj ptaków z podrodziny gołębi


SJP.pl


gołębiniec

dawniej: gołębnik - domek dla gołębi hodowlanych; gołębieniec


SJP.pl


gołębiowa

1. → gołąb; gołębi;
2. jasnoszary o niebieskawym odcieniu; gołąbkowy, gołębi;
3. o cechach gołębiowych (rząd ptaków)


SJP.pl


gołębiowate

rodzina ptaków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Columbidae|ref=tak., rodzina ptaków z rzędu gołębiowych;

Wiktionary

Gołębiowate, gołębie właściwe (Columbidae) – rodzina ptaków z rzędu gołębiowych (Columbiformes). Obejmuje w większości gatunki związane z drzewami, lecz występują również związane ze skałami i naziemne, zamieszkujące cały świat poza okolicami okołobiegunowymi, wyspami Grzbietu Śródatlantyckiego i Hawajami.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Większość gołębiowatych lata dobrze i szybko.

 (1.1) Sierpówka należy do gołębiowatych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołąbeczka ż., gołąbeczek mzw., gołębnik mrz., gołębię n., gołąb mzw., gołąbek mzw., gołąbka ż., gołębica ż., gołębiowe lm nm.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gołębie właściwe

Wiktionary


gołębiowaty

o cechach gołębiowatych (rodzina ptaków)


SJP.pl


gołębiowe

rząd ptaków neognatycznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Columbiformes|Latham|ref=tak., rząd ptaków z infragromady ptaków neognatycznych;

forma przymiotnika.

 (2.1) M., B. i W. n. lp.; M., B. i W. lm nm. od: gołębiowy

Wiktionary

Gołębiowe (Columbiformes) – rząd ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych Neornithes. Obejmuje około 350 gatunków zamieszkujących różnorodne biotopy, występujących na całym świecie poza Arktyką i Antarktyką. Ptaki te charakteryzują się następującymi cechami:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do rzędu gołębiowych należy tylko jedna rodzina – gołębiowate.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołąb mzw., gołębiowate lm nm.

 przym. gołębiowy

Wiktionary


gołębiowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Gołębiowski (1914-1998) – polski i brytyjski chirurg
  • Aleksander Gołębiowski (zm. 2020) – polski artysta kabaretowy
  • Aleksander Gołębiowski (1936–2000) – polski operator dźwięku
  • Chryzostom Gołębiowski (ok. 1654–1700) – kaznodzieja nadworny króla Jana III Sobieskiego
  • Edward Gołębiowski (ur. 1839) – polski działacz partyjny i dziennikarz, wiceminister kultury
  • Grzegorz Gołębiowski (ur. 1969) – polski ekonomista
  • Jacek Gołębiowski (?) – polski historyk
  • Jan Gołębiowski (ur. 1976) – psycholog kryminalny
  • Janusz Gołębiowski (ur. 1928) – polski historyk, ekonomista
  • Jerzy Gołębiowski (ujednoznacznienie)
  • Karol Gołębiowski (ur. 1954) – polski organista i pedagog
  • Karol Gołębiowski (ur. 1991) – polski piłkarz plażowy

Wikipedia


gołębiowy

1. → gołąb; gołębi;
2. jasnoszary o niebieskawym odcieniu; gołąbkowy, gołębi;
3. o cechach gołębiowych (rząd ptaków)


SJP.pl


gołębisio

pieszczotliwie: gołąb


SJP.pl


gołębiątko

pisklę gołębia; gołębię


SJP.pl


gołębię

pisklę gołębia; gołębiątko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) ornit. pisklę gołębia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈwɛ̃mbʲjɛ, AS: gou̯ẽmbʹi ̯e

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gołąb mzw., gołąb m., gołębica ż., gołębiowate nmos., gołębnik m., gołębiarz m., gołębiarka ż., gołębiarnia ż., gołębiarstwo n., gołąbek m., gołąbka ż., gołąbeczek m., gołąbeczka ż.

 przym. gołębi, gołębiarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. gołąbek

Wiktionary


gołębnik

domek dla gołębi; gołębiniec, gołębieniec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zootechn. pomieszczenie lub budowla do hodowli gołębi

Wiktionary

Gołębnik – niewielki budynek gospodarczy (inwentarski) służący hodowli i przetrzymywaniu gołębi.

Pierwotnie gołębie hodowano przede wszystkim na mięso. Wznoszono dla nich wieże (niektóre z nich zachowane są do dziś), w których osiedlały się i żywiły samodzielnie, czemu sprzyjał łagodny klimat śródziemnomorski. Ludzie podbierali im jaja i pisklęta, ale gołębie szybko przystępowały do kolejnego rozrodu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wujek Jurek jest zapalonym gołębiarzem, a gołębnik to jego oczko w głowie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔˈwɛ̃mbʲɲik, AS: gou̯ẽmbʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gołąb m., gołębica ż., gołąbek m., gołębię n., gołębiarz m., gołębiarka ż., gołębiarstwo n., gołębiowate nmos., Gołąb ż./mos./mzw.

 przym. gołębi, gołębiarski, gołębnikowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. gołębieniec

Wiktionary


gołębski

nazwisko


SJP.pl


gońba

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw., także. gw-pl|Zakopane. gonitwa, wyścig

 (1.2) gw-pl|Podhale. bieganina, krętanina

 (1.3) gw-pl|Podhale. daw. szychta koni przy kołowrocie do ściągania wody

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gonić

Wiktionary


gońcowy

przymiotnik od: goniec


SJP.pl


gończak

myśliwski pies gończy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pies gończy

Wiktionary


gończy

odnoszący się do gonienia, gonitwy, pościgu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) służący do gonienia, pościgu

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) kynol. łow. pies myśliwski goniący zwierzynę

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (3.1) daw. osoba przekazująca czyjeś przesłanie

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gonić ndk.

 rzecz. gon mrz., goniec mzw./mos./mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) gończak, pies gończy

 (3.1) goniec, posłaniec

Wiktionary


gończyce

wieś w województwie mazowieckim


SJP.pl

Gończyce – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie garwolińskim, w gminie Sobolew.

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Gończyce. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.

Wikipedia


gończyk

mały goniec


SJP.pl


gościa

1. osoba przybyła do kogoś w gościnę;
2. zaproszony lub przygodny uczestnik przyjęcia, imprezy rozrywkowej;
3. osoba płacąca za świadczone usługi, pobyt, gościnę; klient, wczasowicz;
4. potocznie: jakikolwiek, bliżej nieznany mężczyzna; facet;
5. potocznie: z podziwem o kimś zasługującym na uznanie, szacunek


SJP.pl


gościcino

Gościcino (dodatkowa nazwa w j. kaszub. Gòscëcëno) – wieś kaszubska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie wejherowskim, w gminie Wejherowo.

Wieś szlachecka położona była w II połowie XVI wieku w powiecie puckim województwa pomorskiego. W latach 1954–1972 istniała Gościcino do której należała wieś, ale była siedzibą gromady tylko do 1959 r. W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa gdańskiego.

Wikipedia


goście

1. osoba przybyła do kogoś w gościnę;
2. zaproszony lub przygodny uczestnik przyjęcia, imprezy rozrywkowej;
3. osoba płacąca za świadczone usługi, pobyt, gościnę; klient, wczasowicz;
4. potocznie: jakikolwiek, bliżej nieznany mężczyzna; facet;
5. potocznie: z podziwem o kimś zasługującym na uznanie, szacunek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) przest. przen. eufem. określenie miesiączki lub choroby

forma rzeczownika|rodzaj=męskoosobowy.

 (2.1) plural|gość.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Goście, Wolni goście – średniowieczna kategoria osadnicza
  • Goście – amerykański film z 1972 roku
  • Goście – izraelski film z 2004 roku
  • Goście – duński film z 2022 roku
  • Goście – czechosłowacki serial z 1983 roku
  • Goście – alternatywny tytuł amerykańskiego serialu V

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Martwiła się, bo choć była już pora, gości nie dostawała.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miesiączka, period; grub. ciocia / ciotka

Wiktionary


gościec

choroba reumatyczna objawiająca się bólami w mięśniach i stawach (np. gościec zwyrodniający, gościec dnawy, gościec przewlekły postępujący); reumatyzm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. ogół chorób wywołujących ból i stany zapalne stawów i kości; zob. reumatyzm.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W chorobach reumatycznych wskazania obejmują wszystkie postacie gośćca, szczególnie tkanek miękkich, w celu zmniejszenia obrzęków i bólu oraz zapobiegnięcia zanikom mięśniowym.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gośćcowy

Wiktionary


gościeradowski

przymiotnik od: Gościeradów


SJP.pl


gościeradów

gmina wiejska w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gościeradów Ukazowy
  • Gościeradów Plebański
  • Księżomierz Gościeradowska
  • Gościeradów-Folwark
  • Gościeradów-Kolonia
  • Wólka Gościeradowska
  • Gościeradów – gmina
  • Gościeradów – dawna gromada

Wikipedia


gościeszyn

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gościeszyn – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Rogowo
  • Gościeszyn – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wolsztyńskim, w gminie Wolsztyn
  • Gościeszyn – gromada
  • Gościeszyn – dawna gmina

Wikipedia


gościkowo

wieś w Polsce


SJP.pl

Gościkowo – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie świebodzińskim, w gminie Świebodzin.

Częścią wsi jest Paradyż, obejmujący pocysterski zespół klasztorny i ulokowane w nim wyższe seminarium duchowne.

Wikipedia


gościkowski

przymiotnik od: Gościkowo


SJP.pl


gościmir

imię męskie


SJP.pl

Gościmir, Gościmiar – staropolskie imię męskie. Składa się z członu "Gości-" ("gościć", "gość") "-mir" ("pokój, spokój, dobro"). Mogło zatem oznaczać "ten, u którego gości spokój" lub in.

Gościmir imieniny obchodzi 15 marca i 18 grudnia.

Staropolskie zdrobnienia od Gościmira i innych podobnie zaczynających się imion męskich:

Wikipedia


gościmirostwo

Gościmir z małżonką; Gościmirowie


SJP.pl


gościmirowie

Gościmir z małżonką; Gościmirostwo


SJP.pl


gościmirowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gościmira lub z nim związany


SJP.pl


gościna

1. ugoszczenie, podjęcie kogoś, przyjęcie;
2. możliwość zatrzymania się u kogoś na jakiś czas, zanocowania; schronienie udzielone przez kogoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wizyta, odwiedziny połączone z poczęstunkiem

 (1.2) przyjęcie kogoś do siebie

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Kiedy z Austrii zaczęli napływać Żydzi, przerażeni ekscesami bojówek hitlerowskich, wielu znajomych udzieliło im gościny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gościnny mos., gościni ż., gość m., gościnność ż., gościniec mrz., ugaszczanie n.

 czas. gościć, zagościć

 przym. gościnny, gościnnie

 przysł. gościnnie

Wiktionary


gościni

1. kobieta przybyła do kogoś w gościnę;
2. zaproszona lub przygodna uczestniczka przyjęcia, imprezy rozrywkowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. kobieta przychodząca do kogoś w odwiedziny, zaproszona na spotkanie, przyjęcie, imprezę, bal, itp.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na swój wieczór panieński zaprosiłam dziesięć gościń.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gościna ż., gościnność ż.

:: fm. gość mos.

 czas. gościć ndk.

 przym. gościnny

 przysł. gościnnie

Wiktionary


gościniak

nazwisko


SJP.pl

Gościniak (forma żeńska: Gościniak, Gościniakowa, Gościniakówna; liczba mnoga: Gościniakowie) – polskie nazwisko. W latach 90 XX wieku nosiło je 2400 Polskich obywateli.

Wikipedia


gościnianin

mieszkaniec Gościna (miasta w Polsce)


SJP.pl


gościnianka

mieszkanka Gościna (miasta w Polsce)


SJP.pl


gościniec

1. szeroka droga wiejska;
2. podarunek przywieziony z podróży


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) szeroka droga

 (1.2) gastr. zajazd, pensjonat, karczma

 (1.3) przest. i reg-pl|Białystok. podarunek z podróży

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gościniec – trakt, szosa
  • gościniec – jedzenie przywiezione przez przyjezdnego gospodarzom domu (staropolskie)
  • Gościniec – polska grupa muzyczna wykonująca poezję śpiewaną
  • „Gościniec” – czasopismo turystyczno-krajoznawcze
  • Gościniec – część miasta Wieliczka
  • Gościniec – część wsi Zarudnia w pow. chełmskim, w gminie Ruda-Huta
  • Gościniec – część wsi Rudka Starościańska w pow. lubartowskim, w gminie Uścimów
  • Gościniec – część wsi Rudka Kozłowiecka w pow. lubelskim, w gminie Niemce
  • Gościniec – część wsi Pukarzów w pow. tomaszowskim, w gminie Łaszczów
  • Gościniec – część wsi Nawóz w pow. zamojskim, w gminie Nielisz
  • Gościniec – część wsi Stary Zamość w pow. zamojskim, w gminie Stary Zamość
  • Gościniec – część wsi Płoskie w pow. zamojskim, w gminie Zamość

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gościńcem maszerowali żołnierze.

 (1.2) Zatrzymałam się w gościńcu „Petronelka”.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔɕˈt͡ɕĩɲɛt͡s, AS: gośćĩńec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gościnny mos., gość m., gościna ż., gościnność ż., ugaszczanie n.

 czas. gościć ndk., ugaszczać ndk., ugościć dk.

 przym. gościnny

 przysł. gościnnie

Wiktionary


gościnka

potocznie: występ artysty w utworze muzycznym innego artysty


SJP.pl

Go

Wikipedia


gościnnie

przysłówek

 (1.1) w sposób gościnny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W dzisiejszym wieczorze wystąpi gościnnie kabaret „Potem”.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gościnny mos., gościni ż., gość m., gościnność ż., gościna ż., gościniec mrz., ugaszczanie n.

 czas. gościć ndk.

 przym. gościnny

Wiktionary


gościnniej

stopień wyższy od przysłówka: gościnnie


SJP.pl


gościnniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: gościnny


SJP.pl


gościnność

→ gościnny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) szacunek, serdeczność i troskliwość okazywane gościom

Wiktionary

Patrz:

gościnny

Przykłady

 (1.1) Podczas kolacji, jak wymaga tego gościnność, krążyła od stolika do stolika, od gościa do gościa, z każdym zamieniała kilka słów, zgrabna, prosto od fryzjera, z wielkim kwiatem z tafty w butonierce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gościnny mos., gościni ż., gość m., gościna ż., gościniec m., ugaszczanie n.

 czas. gościć, ugaszczać

 przym. gościnny, gościnnie

 przysł. gościnnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) filoksenia

Wiktionary


gościnny

przymiotnik

 (1.1) chętnie przyjmujący kogoś u siebie, serdeczny i przyjazny dla gości

 (1.2) przeznaczony dla gości, podróżnych

 (1.3) związany z wizytą osoby zaproszonej

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) gw-pl|Poznań. gospodarz karczmy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Lubię do nich przyjeżdżać. Są dla nas tacy gościnni.

 (1.2) Gospodarz zakwaterował nas w pokojach gościnnych na piętrze.

 (1.3) Byłem wczoraj na gościnnym wykładzie profesora z Francji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔɕˈt͡ɕĩnːɨ, AS: gośćĩ•ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gościni ż., gość m., gościna ż., gościnność ż., gościniec m., ugaszczanie n.

 przysł. gościnnie

 czas. gościć

 przym. gościowy, gościnnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) wyjazdowy

Wiktionary


gościno

1. ugoszczenie, podjęcie kogoś, przyjęcie;
2. możliwość zatrzymania się u kogoś na jakiś czas, zanocowania; schronienie udzielone przez kogoś


SJP.pl

Gościno ( Groß Jestin) – miasto w północno-zachodniej Polsce, położone w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kołobrzeskim, siedziba gminy Gościno. Leży na Równinie Gryfickiej, nad strugą Gościnką.

Według danych z 30 czerwca 2014 Gościno miało 2448 mieszkańców.

Wikipedia


gościowy

rzadko: należący do gościa


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) rzad. należący do gościa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gość m., gościnny mos.

 czas. gościć

 przym. gościnny

Wiktionary


gościrad

imię męskie


SJP.pl

Gościrad – staropolskie imię męskie złożone z członów "Gości-" (tryb rozkazujący "gość!" od "gościć" "być gdzieś gościem") i "-rad" ("być zadowolonym, chętnym, cieszyć się"). Znaczenie imienia: "gość rado!" = ten który (niech) chętnie gości w obcych stronach.

Wikipedia


gościrada

imię żeńskie


SJP.pl

Gościrada – imię żeńskie pochodzenia słowiańskiego, nienotowane w formie żeńskiej w źródłach staropolskich.

Wikipedia


gościradostwo

Gościrad z małżonką; Gościradowie


SJP.pl


gościradowie

Gościrad z małżonką; Gościradostwo


SJP.pl


gościradowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gościrada lub z nim związany


SJP.pl


gościradziny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gościrady lub z nią związany


SJP.pl


gościszewo

Go

Wikipedia


gościsław

imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gościsław – imię męskie
  • Gościsław – wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie średzkim, w gminie Udanin.
  • Gościsław – osada w województwie zachodniopomorskim, w powiecie łobeskim, w gminie Węgorzyno

Wikipedia


gościsława

imię żeńskie


SJP.pl

Gościsława – staropolskie imię żeńskie. Składa się z członu "Gości-" ("gościć", "gość") i "-sława" ("sława"). Mogło zatem oznaczać "ta, u której gości sława" lub in. Jego formę pochodną mogło stanowić m.in. imię Gosława. W źródłach polskich poświadczone od XIII wieku (1265 rok).

Wikipedia


gościsławiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gościsławy lub z nią związany


SJP.pl


gościsławostwo

Gościsław z małżonką; Gościsławowie


SJP.pl


gościsławowie

Gościsław z małżonką; Gościsławostwo


SJP.pl


gościsławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gościsława lub z nim związany


SJP.pl


gościu

1. osoba przybyła do kogoś w gościnę;
2. zaproszony lub przygodny uczestnik przyjęcia, imprezy rozrywkowej;
3. osoba płacąca za świadczone usługi, pobyt, gościnę; klient, wczasowicz;
4. potocznie: jakikolwiek, bliżej nieznany mężczyzna; facet;
5. potocznie: z podziwem o kimś zasługującym na uznanie, szacunek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. negatywnie o osobie mało znanej lub zażyle o osobie dobrze znanej

forma rzeczownika.

 (2.1) W. lp. od: gościa

 (2.2) Ms. i W. lp. od: gość

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gościu miał nadzieję, że się wywinie, ale jednak go przyskrzynili.

 (1.1) Gościu fikał, to mu kolesie przyłożyli.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gość mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. facet, gostek, gość, koleś, kolo

Wiktionary


gościwit

imię męskie


SJP.pl

Gościwit – staropolskie imię męskie, złożone z członów "Gości-" („podejmować kogoś, gościć”) i "-wit" („pan, władca”). Może więc oznaczać „tego, który serdecznie przyjmuje swojego władcę”. Imię to mogło w wymowie zbliżać się do imienia Gościwid. Wystąpiło w 1265 r.

Wikipedia


gościwitostwo

Gościwit z małżonką; Gościwitowie


SJP.pl


gościwitowie

Gościwit z małżonką; Gościwitostwo


SJP.pl


gościwitowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gościwita lub z nim związany


SJP.pl


gościówa

1. potocznie: z uznaniem o człowieku; gość;
2. potocznie o bliżej nieznanej kobiecie; facetka;
3. potocznie o bliżej nieznanym mężczyźnie; facet, gość


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) slang. kobieta znana z widzenia, lecz nie znająca nas

Wiktionary


gościć

1. podejmować gości; ugaszczać;
2. być czyimś gościem


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. ugościć)

 (1.1) podejmować kogo u siebie

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zagościć)

 (2.1) przebywać w jakimś miejscu, być gościem

 (2.2) o stanach psychicznych stawać się widocznym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Szczytnianie przywitali nas serdecznie i gościli wybornie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gościnny mos., gościni ż., gościna ż., gościniec mrz., gościnność ż., gość mos., ugaszczanie n.

 czas. ugościć dk., zagościć dk.

 przym. gościnny, gościowy, gościnnie

 przysł. gościnnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przyjmować, raczyć, ugaszczać

 (2.1) być, mieszkać, przebywać, zamieszkiwać, znajdować się

 (2.2) pojawiać się, uzewnętrzniać się

Wiktionary


gościęcin

Gościęcin (niem. "Kostenthal") – wieś w Polsce, położona w województwie opolskim, w powiecie kędzierzyńsko-kozielskim, w gminie Pawłowiczki.

Wikipedia


gościński

przymiotnik od: Gościno


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ludwik Gościński (1890-1969), duchowny, samorządowiec
  • Władysław Gościński (1890-1954), oficer intendentury Wojska Polskiego
  • Władysław Gościński (1898-), oficer piechoty Wojska Polskiego

Wikipedia


gościństwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) stpol. podróżowanie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔɕˈt͡ɕĩj̃stfɔ, AS: gośćĩĩ ̯stfo

Wiktionary


gośka

zdrobnienie od: Małgorzata; Gosia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) zdrobn. od: Małgorzata

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wczoraj Gośka zaspała na zajęcia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Małgorzatka ż., Małgorzata ż., Małgosia ż., Małgośka ż., Gosia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Gosia

Wiktionary


goświnowice

Goświnowice ( Friedenthal-Giesmannsdorf) – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie nyskim, w gminie Nysa.

W latach 1945–1954 siedziba gminy Goświnowice. W latach 1954–1968 wieś należała i była siedzibą władz gromady Goświnowice, po jej zniesieniu w gromadzie Nowaki.

Wikipedia


gość

1. osoba przybyła do kogoś w gościnę;
2. zaproszony lub przygodny uczestnik przyjęcia, imprezy rozrywkowej;
3. osoba płacąca za świadczone usługi, pobyt, gościnę; klient, wczasowicz;
4. potocznie: jakikolwiek, bliżej nieznany mężczyzna; facet;
5. potocznie: z podziwem o kimś zasługującym na uznanie, szacunek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba przychodząca do kogoś w odwiedziny, zaproszona na spotkanie, przyjęcie, imprezę, bal, itp.

 (1.2) osoba, która zatrzymała się w hotelu, w restauracji

 (1.3) pot. pejor. o osobie mało znanej lub zażyle o osobie dobrze znanej

 (1.4) inform. użytkownik nie zarejestrowany

 (1.5) sport. zawodnik drużyny grającej na wyjeździe

 (1.6) gw-pl|Kraków. obcy, przybysz, interesant, odbiorca, klient, pacjent

 (1.7) gw-pl|Warszawa. mężczyzna

 (1.8) zob. goście.

forma czasownika.

 (2.1) 2. os. lp. rozk. od: gościć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na nasze wesele zaprosiłam ponad dwustu gości.

 (1.2) Przepraszam, ale muszę iść obsłużyć nowych gości.

 (1.3) Jakiś gość zaczepił mnie na ulicy.

 (1.3) Nie wiedziałem, że Paweł to taki fajny gość.

 (1.4) Możesz dołączyć do tej klasy także jako gość.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔɕt͡ɕ, AS: gość

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gościna ż., gościnność ż., gostek m., goszczenie n., ugaszczanie n., ugoszczenie n., zagoszczenie n., rozgoszczenie n., gościę n., gościec m.

:: fż. gościni ż., przest. gościa ż.

:: (1.3) fż. gościówa ż.

 czas. gościć ndk., ugaszczać ndk., ugościć dk., zagościć dk., rozgościć dk.

 przym. gościnny, gościowy, gośćcowy

 przysł. gościnnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pensjonariusz

 (1.3) facet, typek

Wiktionary


gośćcotwórczy

mający wpływ na powstawanie gośćca


SJP.pl


gośćcowaty

o objawach podobnych do gośćca


SJP.pl


gośćcowy

przymiotnik od: gościec


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) med. związany z gośćcem, właściwy gośćcowi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W uzdrowisku leczy się choroby gośćcowe, stany pourazowe wymagające rehabilitacji, choroby układu pokarmowego, dróg oddechowych, układu krążenia, układu nerwowego choroby kobiece.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gościec m.

Wiktionary


goździanka

grzyb z rodziny goździeńcowatych


SJP.pl


goździcznik

rodzaj roślin z rodziny goździkowatych


SJP.pl

Go

Wikipedia


goździeniak

paśnik goździeniak - motyl z rodziny miernikowcowatych


SJP.pl


goździeniec

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • goździeniec – rodzaj roślin należący do rzędu goździkowców
  • goździeniec – rodzaj grzybów należący do rzędu pieczarkowców

Wikipedia


goździeniowiec

rodzaj grzybów z rodziny goździeńcowatych


SJP.pl


goździewicz

nazwisko


SJP.pl


goździewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Mikołaj Goździewski – polski pianista
  • Krzysztof Goździewski – polski astronom
  • Stanisław Goździewski – polski wojskowy, lekarz pediatra, działacz społeczny
  • Władysław Goździewski – polski policjant i wojskowy

Wikipedia


goździeńcowate

rodzina grzybów z rzędu obłoczniaków


SJP.pl

Goździeńcowate ("Clavariaceae" Chevall.) – rodzina grzybów znajdująca się w rzędzie pieczarkowców ("Agaricales").

Wikipedia


goździeńcowaty

o cechach goździeńcowatych (rodzina grzybów)


SJP.pl


goździk

roślina z rodziny goździkowatych rosnąca w Europie, Azji i Afryce, hodowana jako ozdobna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Dianthus|ref=tak., roślina ozdobna o różnokolorowych kwiatach;

 (1.2) kwiat goździka (1.1)

 (1.3) kulin. wysuszony pąk kwiatowy drzewa goździkowego, służący jako przyprawa;

Wiktionary

Goździk ("Dianthus" L.) – rodzaj roślin z rodziny goździkowatych. Obejmuje ok. 300, według Plants of the World Online – 344 gatunków. Zasięg rodzaju obejmuje niemal cały Stary Świat (bez Australii). W Polsce rośnie lub rosło w stanie dzikim 14 gatunków.

Liczne goździki uprawiane są jako rośliny ozdobne, zwłaszcza w ogrodach skalnych, ale też m.in. na kwiaty cięte. Goździk ogrodowy "D. caryophyllus" jest źródłem olejku eterycznego używanego w kosmetykach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wzdłuż płotu rosło kilka odmian goździków.

 (1.2) Zwyczajowym prezentem wręczanym z okazji Dnia Kobiet był goździk.

 (1.3) Do grzańca dodałem kilka goździków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔʑd͡ʑik, AS: goźʒ́ik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. goździkowce nmos., goździkowiec m., goździkówka ż., goździkowate nmos.

 przym. goździkowy

Wiktionary


goździki

przyprawa aromatyczna używana, uzyskiwana z wysuszonych pączków kwiatowych goździkowca


SJP.pl

Go

Wikipedia


goździkiewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ludomir Goździkiewicz – poseł na Sejm X kadencji
  • Teodor Goździkiewicz – pisarz, autor książek głównie o tematyce przyrodniczej

Wikipedia


goździkowate

rodzina roślin kwiatowych, dwuliściennych


SJP.pl

Go

Wikipedia


goździkowaty

o cechach goździkowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


goździkowce

rodzaj (niskie drzewo lub krzew) z rodziny mirtowatych, do którego zaliczanych jest 1115 gatunków; drzewo goździkowe, jambłusznik goździkowy, eugenia, eugenka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Caryophyllales|ref=tak., rząd roślin należących do dwuliściennych właściwych;

Wiktionary

Go

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wśród goździkowców są też roślin mięsożernych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. goździk mrz., goździkowate nmos., goździkowiec mrz., goździkówka ż.

 przym. goździkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) śródłożne

Wiktionary


goździkowiec

rodzaj (niskie drzewo lub krzew) z rodziny mirtowatych, do którego zaliczanych jest 1115 gatunków; drzewo goździkowe, jambłusznik goździkowy, eugenia, eugenka


SJP.pl

Goździkowiec, eugenka, piernia, eugenia ("Eugenia" L.) – rodzaj roślin z rodziny mirtowatych, do którego zaliczanych jest ponad 1200 gatunków. Rośliny te są rozprzestrzenione na wszystkich kontynentach w strefie międzyzwrotnikowej.

Znaczenie użytkowe mają gatunki drzewiaste dostarczające drewna, niektóre dostarczają też jadalnych owoców, są też uprawiane jako rośliny ozdobne.

Wikipedia


goździkowski

nazwisko


SJP.pl


goździkowy

przymiotnik od: goździk


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący goździków lub goździkowca korzennego, zrobiony z goździków lub z goździkowca korzennego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z kwidzyńskich sklepów znikają aromaty do ciast - zwłaszcza waniliowy i goździkowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔʑd͡ʑiˈkɔvɨ, AS: goźʒ́ikovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. goździkowce nmos., goździk m., goździkowiec m., goździkówka ż.

Wiktionary


goździkówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. nalewka na goździkach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) U babci Małgorzaty czekała na zziębniętych rodziców goździkówka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. goździk m., goździkowce nmos.

 przym. goździkowy

Wiktionary


goździsty

widłak goździsty - gatunek rośliny kosmopolitycznej z rodziny widłakowatych; widłak babimór


SJP.pl


gp

skrót od: Grand Prix


SJP.pl

skrótowiec

 (1.1) = grand prix;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • droga klasy GP
  • antena GP
  • Grand Prix
  • Gold Peak
  • Golden Power Group
  • Górnik Polkowice
  • gospodarka przestrzenna
  • fosforylaza glikogenu
  • programowanie genetyczne ()
  • GP – kod ISO 3166-1 alfa-2 Gwadelupy

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɟɛ‿ˈpɛ, AS: ǵe‿pe

Wiktionary


gpk

skrótowiec

 (1.1) = turyst. graniczny punkt kontrolny

Wiktionary


gpl

Powszechna Licencja Publiczna GNU, licencja wolnodostępnego oprogramowania zabraniająca zamykania kodu


SJP.pl


gprs

skrót od: General Packet Radio Service - usługa pakietowej transmisji danych dostarczana przez sieci radiowe, np. GSM


SJP.pl


gps

[czytaj: dżipi-ES]
1. skrót od: Global Positioning System, globalny system radionawigacyjny;
2. nieduże urządzenie korzystające z tego systemu


SJP.pl


gpu

[czytaj: gie-pe-u] skrót od:
1. Gosudarstwiennoje Politiczieskoje Uprawlenije - dawna radziecka służba bezpieczeństwa;
2. Graphics Processing Unit - procesor graficzny


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • GPU – policja polityczna w RFSRR
  • GPU – procesor graficzny

Wikipedia


gpw

skrótowiec

 (1.1) = Giełda Papierów Wartościowych

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɟɛ‿pɛ‿ˈvu, AS: ǵe‿pe‿vu

Wiktionary


gr

skrót od: grosz (czytany jako cały, odmienny wyraz)


SJP.pl

skrót

 (1.1) = grosz

 (1.2) = przest. gram

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gr – skrót monety twardej grosza
  • gr – symbol grana, pozaukładowej jednostki masy
  • GR – kanton Gryzonia w Szwajcarii (oznaczenie kodowe ISO 3166-2)
  • GR – kod ISO 3166-1 alfa-2 Grecji
  • .gr – domena internetowa Grecji

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) 1 zł = 100 gr

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɔʃɨ, AS: grošy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) g

Wiktionary


gr.

skrót od: grecki (czytany jako cały, odmienny wyraz); grec.


SJP.pl

skrót

 (1.1) = grecki

 (1.2) = grupa

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) zob. grecki.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grec.

Wiktionary


gra

1. zabawa towarzyska lub sportowa walka prowadzona według określonych reguł
2. przybory, przedmioty służące do grania
3. odtwarzanie utworu muzycznego na instrumencie lub postaci utworu scenicznego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zabawa według ustalonych reguł;

 (1.2) sport. mecz

 (1.3) granie na instrumencie

 (1.4) zadanie aktorskie

 (1.5) udawanie czegoś

 (1.6) zestaw przedmiotów do gry (1.1)

 (1.7) program komputerowy do gry (1.1)

 (1.8) mat. model matematyczny, w którym uczestniczy kilku graczy starających się uzyskać dla siebie jak najlepszy wynik

forma czasownika.

 (2.1) 3. os. lp. ter. od: grać

Wiktionary

Gra – czynność o ustalonych zasadach, w której udział bierze jedna lub więcej osób. Od innych rozrywek grę odróżnia istnienie ścisłego zbioru zasad gry, kodyfikujących czynności z nią związane.

Termin gra jest też używany w wielu (niepowiązanych z sobą) dziedzinach nauki, a jego znaczenie zależy od rozważanej dyscypliny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Moją ulubioną grą jest domino.

 (1.2) W ostatnich dwóch grach nasza drużyna nie strzeliła bramki.

 (1.3) Gra młodego pianisty wzbudziła zachwyt widowni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡra, AS: gra

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gracz mos., graczka ż., rozgrywka ż., zagrywka ż., granie n., zagranie n.

:: zdrobn. gierka ż., nagranie n., nagrywanie n., grywalność ż.

 czas. grać, grywać, przegrywać, rozgrywać, wygrywać, zagrywać, ugrać, igrać

 przym. growy, grywalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zabawa; daw. igra

 (1.2) mecz, rozgrywka

Wiktionary


graaf

nazwisko, np. Regnier de Graaf (1641-1673), holenderski lekarz, anatom i fizjolog


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Edwin de Graaf (ur. 1980) – holenderski piłkarz
  • Regnier de Graaf (1641-1673) – holenderski lekarz, anatom i fizjolog
  • Thom de Graaf (ur. 1957) – holenderski polityk i samorządowiec
  • Willem Eduard de Graaf (1908-?) – holenderski pilot

Wikipedia


graal

przenośnie: symbol najwyższego szczęścia, dostępnego tylko człowiekowi o czystym sercu


SJP.pl

Graal (także Święty Graal) – tajemniczy przedmiot (najczęściej kielich lub misa) występujący w legendach arturiańskich. W niektórych ich wersjach jest to kielich, którym posłużył się Jezus Chrystus w czasie Ostatniej Wieczerzy, a później użyty przez Józefa z Arymatei do zebrania krwi Jezusa po ukrzyżowaniu.

Wikipedia


grab

drzewo lub krzew z rodziny brzozowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) dendr. drzewo lub krzew z rodziny nazwa systematyczna|Stylocerataceae. o gładkiej, nieznacznie spękanej, popielatej korze;

 (1.2) drewno grabu (1.1)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) więz. chłop ze wsi

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od: graba

forma czasownika.

 (4.1) 2. os. lp. rozk. od: grabić

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) We wrześniu piorun uderzył w ten stary grab nad strumieniem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrap, AS: grap

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grabów mrz., grabina ż.

 przym. grabowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) grabina

Wiktionary


graba

potocznie: ręka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. ręka, dłoń

 (1.2) pot. uścisk dłoni zwykle potwierdzający zgodę, porozumienie

 (1.3) duży piec

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp. od: grab

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡraba, AS: graba

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) gruba

Wiktionary


grabacki

nazwisko


SJP.pl


grabanów

Grabanów – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie bialskim, w gminie Biała Podlaska. Leży nad rzeką Klukówką, dopływem Krzny.

Wieś magnacka położona była w końcu XVIII wieku w hrabstwie bialskim w powiecie brzeskolitewskim województwa brzeskolitewskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bialskopodlaskiego.

Wikipedia


grabara

nazwisko


SJP.pl


grabarczanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Grabarki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grabarka ż.

:: fż. grabarczanka ż.

 przym. grabarecki

Wiktionary


grabarczanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Grabarki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na przystanku czekały dwie grabarczanki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grabarka ż.

:: fm. grabarczanin mos.

 przym. grabarecki

Wiktionary


grabarczyk

nazwisko


SJP.pl


grabarecki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Grabarki, związany z Grabarką

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grabarka ż., grabarczanin mos., grabarczanka ż.

Wiktionary


grabarek

dawniej:
1. żona grabarza; grabarzowa;
2. zajęcie grabarza; grabarstwo;
3. kobieta grabarz;
4. wynagrodzenie grabarza


SJP.pl


grabarka

dawniej:
1. żona grabarza; grabarzowa;
2. zajęcie grabarza; grabarstwo;
3. kobieta grabarz;
4. wynagrodzenie grabarza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. toponim, nazwa kilku wsi, osad i ich części w Polsce;

 (1.2) geogr. wzniesienie we wschodniej Polsce, święta góra prawosławia;

 (1.3) geogr. nazwa kilku potoków w Polsce

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabarka – osada leśna w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Biała Podlaska
  • Grabarka – część wsi Janówka, w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Biała Podlaska
  • Grabarka – część miasta Żelechów, w woj. mazowieckim, w pow. garwolińskim, w gminie Żelechów
  • Grabarka – część wsi Boćki, w woj. podlaskim, w pow. bielski, w gminie Boćki
  • Grabarka – wieś w woj. podlaskim, w pow. siemiatyckim, w gminie Milejczyce
  • Grabarka – wieś w woj. podlaskim, w pow. siemiatyckim, w gminie Nurzec-Stacja
  • Grabarka – część wsi Werpol, woj. podlaskim, w pow. siemiatyckim, w gminie Nurzec-Stacja
  • Grabarka – góra w woj. podlaskim, w pow. siemiatyckim, w gminie Nurzec-Stacja
  • Grabarka – gromada
  • Grabarka – potok, dopływ Mogilnicy
  • Grabarka – potok, dopływ Wisły
  • Grabarka – struga, dopływ Warty

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jedziemy do Grabarki odwiedzić dziadka Jarosława.

 (1.2) W święto Przemienienia Pańskiego w 2000 r. na Świętej Górze Grabarce odbyły się główne uroczystości związane z wielkim jubileuszem chrześcijaństwa.

 (1.3) Powierzchnia zlewni Grabarki wynosi 55,1 km².

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grabarczanin mos., grabarczanka ż.

 przym. grabarecki, grabarski

Wiktionary


grabarski

dotyczący grabarza lub grabarstwa


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z osobą lub pracą grabarza, dotyczący grabarstwa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grabarka ż., grabarz mos., grabarstwo n., grabarka ż.

Wiktionary


grabarstwo

zajęcie grabarza; grabarka


SJP.pl


grabarz

1. człowiek trudniący się kopaniem grobów, grzebaniem zmarłych
2. padlinożerny chrząszcz z rodziny omarlic


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzem. osoba zajmująca się kopaniem grobów i grzebaniem zmarłych;

 (1.2) przen. sprawca upadku jakiegoś przedsięwzięcia, ruchu, idei, organizacji

 (1.3) przen. środ. pejor. sport. sędzia

 (1.4) przen. środ. złodziej, który kradnie na cmentarzach

 (1.5) przen. środ. pejor. muz. pianista

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) ent. chrząszcz z rodzaju nazwa systematyczna|Nicrophorus|ref=tak.

 (2.2) kynol. łow. wadliwie ułożony pies myśliwski, który zamiast aportować ubitą zwierzynę, zakopuje ją bądź pozostawia w ukryciu

Wiktionary

Grabarz – zawód, polegający na pochówku na cmentarzach ciał osób zmarłych. Grabarze są zatrudniani przez zakłady pogrzebowe. Pracodawcy zazwyczaj nie wymagają konkretnego wykształcenia od osób zainteresowanych wykonywaniem tej pracy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rodzina zmarłego szybko skontaktowała się z grabarzem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrabaʃ, AS: grabaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grabki nmos., grabarstwo n., grabarka ż., grabarzowa ż., grabarzówna ż., grabarczyk m., grabarzówka ż.

 przym. grabarski, grabarzowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk kopala, kopidoł; pot. kopidół; stpol. grobarz, gróbarz

Wiktionary


grabarzowa

dawniej: żona grabarza; grabarka


SJP.pl


grabarzówna

dawniej: córka grabarza


SJP.pl


grabber

[czytaj: graber] w informatyce: program komputerowy do zapisywania zrzutów ekranowych lub całych witryn internetowych na dysku twardym komputera


SJP.pl


grabczak

młody grab, drzewo lub krzew z rodziny brzozowatych


SJP.pl


grabczuk

nazwisko


SJP.pl


grabek

zdrobnienie od: grabie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabek – osada w woj. dolnośląskim, w pow. oleśnickim, w gminie Twardogóra
  • Grabek – wieś w woj. łódzkim, w pow. bełchatowskim, w gminie Szczerców
  • Grabek – część wsi Nowy Odrowążek w woj. świętokrzyskim, w pow. skarżyskim, w gminie Bliżyn
  • Grabek – kolonia w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. mrągowskim, w gminie Mikołajki
  • Grabek – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Mycielin
  • Grabek – polski muzyk, multiinstrumentalista
  • Józef Grabek – polski polityk

Wikipedia


grabelki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) zdrobn. grable, grabie

Wiktionary


graben

podłużne, wąskie zapadlisko ograniczone z dwóch stron uskokami biegnącymi w przybliżeniu równolegle do siebie; rów tektoniczny


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Graben – plac
  • Graben – gmina w kraju związkowym Bawaria, w powiecie Augsburg
  • Graben – wieś w Słowenii, w gminie Ribnica
  • Graben – gmina w kantonie Berno, w okręgu Oberaargau
  • graben – inne określenie rowu tektonicznego
  • Graben-Neudorf
  • Gräben

Wikipedia


grabia

1. wieś w Polsce;
2. rzeka w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. hrabia

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabia – rzeka na Nizinie Południowowielkopolskiej i Wzniesieniach Południowomazowieckich, prawy dopływ Widawki
  • Grabia – wieś położona w województwie łódzkim, w powiecie łaskim, w gminie Sędziejowice
  • Grabia – gromada

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡrabʲja, AS: grabʹi ̯a

Wiktionary


grabianowski

nazwisko


SJP.pl


grabiarka

konne lub ciągnikowe narzędzie rolnicze do zgrabiania pokosów siana lub resztek po sprzęcie zboża; grabie, zgrabiarka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. grabie

 (1.2) pot. kobieta używająca grabi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Boxer i Clover zaprzęgały się do kosiarki lub grabiarki (…) i stąpały miarowym krokiem wzdłuż pola (…).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grabki nmos.

Wiktionary


grabiański

nazwisko


SJP.pl


grabica

nazwa dwóch wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabica – wieś w województwie łódzkim, w powiecie łaskim, w gminie Sędziejowice
  • Grabica – wieś w województwie łódzkim, w powiecie piotrkowskim, w gminie Grabica
  • Grabica – gmina wiejska w województwie łódzkim, w powiecie piotrkowskim
  • Grabica – dawna gromada w powiecie piotrkowskim w województwie łódzkim
  • Grabica-Kolonia, Rezerwat przyrody Grabica

Wikipedia


grabice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabice – wieś w woj. lubuskim, w pow. krośnieńskim, w gminie Gubin
  • Grabice – wieś w woj. łódzkim, w pow. rawskim, w gminie Cielądz
  • Grabice – wieś w woj. opolskim, w pow. opolskim, w gminie Murów
  • Grabice – gromada
  • Grabice – dawna gmina

Wikipedia


grabiciel

dawniej: ktoś, kto grabi, rabuje; łupieżca; grabieżca


SJP.pl


grabicki

→ Grabica


SJP.pl

Patrz:

Grabica

grabie

1. narzędzie ogrodnicze służące do grabienia;
2. konne lub ciągnikowe narzędzie rolnicze do zgrabiania pokosów siana lub resztek po sprzęcie zboża; grabiarka, zgrabiarka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) roln. ogrod. ręczne narzędzie rolnicze lub ogrodnicze (drewniane lub metalowe) służące do grabienia;

 (1.2) roln. techn. zmechanizowane narzędzie rolnicze (konne lub ciągnikowe) służące do zgrabiania w wały pokosów siana lub słomy ze ścierniska

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grabie – narzędzie rolnicze
  • Grabie – polski herb szlachecki
  • Marek Grabie – polski satyryk i aktor kabaretowy
  • Grabie – wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie aleksandrowskim, w gminie Aleksandrów Kujawski
  • Grabie – wieś w województwie łódzkim, w powiecie kutnowskim, w gminie Żychlin
  • Grabie – wieś w województwie małopolskim, w powiecie bocheńskim, w gminie Łapanów
  • Grabie – wieś w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Skawina
  • Grabie – wieś w województwie małopolskim, w powiecie wielickim, w gminie Wieliczka
  • Grabie – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Nowe Miasto
  • Grabie – wieś w województwie opolskim, w powiecie opolskim, w gminie Łubniany
  • Grabie – przysiółek wsi Kąty w województwie małopolskim, w powiecie brzeskim, w gminie Iwkowa
  • Grabie – część wsi Bartniki w województwie mazowieckim, w powiecie żyrardowskim, w gminie Puszcza Mariańska

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Chłopi zabrali grabie i poszli na pole.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrabʲjɛ, AS: grabʹi ̯e

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grabienie n., zgrabiarka ż.

:: zdrobn. grabki lm nm.

:: zgrub. grabisko n.

 czas. grabić ndk., zgrabiać ndk., zagrabiać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grabki; gw. Górny Śląsk grample, stodolnioki

Wiktionary


grabiec

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabiec – gatunek ptaka z rodziny cudowronek
  • Grabiec – kolonia w województwie łódzkim, w powiecie pajęczańskim, w gminie Pajęczno
  • Grabiec – wieś w województwie śląskim, w powiecie zawierciańskim, w gminie Szczekociny
  • Grabiec – przysiółek wsi Janki w woj. łódzkim, w pow. pajęczańskim, w gminie Pajęczno
  • Grabiec – część wsi Turze Pole w woj. podkarpackim, w pow. brzozowskim, w gminie Brzozów
  • Grabiec – część wsi Jasionów w woj. podkarpackim, w pow. brzozowskim, w gminie Haczów
  • Grabiec – część wsi Chotowa w woj. podkarpackim, w pow. dębickim, w gminie Czarna
  • Grabiec – część wsi Głowaczowa w woj. podkarpackim, w pow. dębickim, w gminie Czarna
  • Grabiec – część wsi Bardo w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Raków
  • Jan Grabiec (ur. 1972) – polski polityk ,Szef Kancelarii Prezesów Rady Ministrów
  • Tomasz Grabiec (ur. 1973) – polski artysta fotograf
  • Eugeniusz Grabiec – polski działacz państwowy i partyjny, wojewoda lubelski (1980–1981)

Wikipedia


grabienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|grabić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡraˈbʲjɛ̇̃ɲɛ, AS: grabʹi ̯ė̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grabić ndk., zgrabiać ndk., zgrabić dk.

 rzecz. grabież ż., grabki nmos., grabie, zgrabiarka

Wiktionary


grabieć

o palcach, rękach: drętwieć z zimna; sztywnieć, kostnieć


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zgrabieć)

 (1.1) książk. o dłoniach, palcach: drętwieć z zimna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dorzucę drewna do kominka, bo ręce zaczynają mi grabieć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrabʲjɛ̇t͡ɕ, AS: grabʹi ̯ėć

Wiktionary

Powiązane:

 czas. zgrabieć

 przym. zgrabiały

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) drętwieć, kostnieć, sztywnieć

Wiktionary


grabież

bezprawne, brutalne pozbawianie kogoś jego własności; rabunek, kradzież


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zabieranie siłą czyjejś własności; obrabowanie, plądrowanie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Żołnierze sowieccy nie mogli uwierzyć, że mimo pięciu lat wojny, zniszczeń, mordów, rekwizycji, kontrybucji i grabieży, nazajutrz po bitwie, na tej samej ulicy, na której wczoraj walczyli, mogli dostać stakan bimbru, a do tego jeszcze zakąskę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrabʲjɛʃ, AS: grabʹi ̯eš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grabieżca m., grabienie n.

 czas. grabić ndk., nagrabić się dk.

 przym. grabieżczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rabunek, łupiestwo, rozbój

Wiktionary


grabieżca

ktoś, kto dokonuje grabieży; łupieżca; rabuś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ten, kto dokonuje grabieży, rabuje, łupi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grabież ż.

 czas. grabić

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łupieżca, rabuś

Wiktionary


grabieżczy

dotyczący grabieżcy lub grabieży; rabunkowy, łupieżczy


SJP.pl


grabieżczyni

→ grabieżca


SJP.pl

Patrz:

grabieżca

grabieżenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|grabieżyć.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grabieżyć

Wiktionary


grabieżyć

czasownik

 (1.1) grabić, zajmować się grabieniem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grabieżenie n.

Wiktionary


grabik

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabik – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. polkowickim, w gminie Gaworzyce
  • Grabik – wieś w woj. lubuskim, w pow. żarskim, w gminie Żary
  • Grabik – dawna gmina
  • Grabik – zlikwidowany przystanek kolejowy w Grabiku, w województwie lubuskim
  • Grabik – wieś w żupanii bielowarsko-bilogorskiej, w mieście Čazma

Wikipedia


grabina

1. potocznie: grab;
2. drewno grabowe;
3. las grabowy;
4. zarośla grabowe


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. pot. grab

 (1.2) zagajnik grabowy

 (1.3) drewno z grabu

 (1.4) witki grabowe

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabina – część miasta Strzegom, w pow. świdnickim, w gminie Strzegom
  • Grabina – część wsi Adamowo, w pow. lipnowskim, w gminie Chrostkowo
  • Grabina – część wsi Szewo, w pow. włocławskim, w gminie Lubień Kujawski
  • Grabina – część wsi Drewno, w pow. żnińskim, w gminie Gąsawa
  • Grabina – część wsi Choroszczynka, w pow. bialskim, w gminie Tuczna
  • Grabina – część wsi Wólka Mieczysławska, w pow. lubartowskim, w gminie Firlej
  • Grabina – osada leśna w pow. łukowskim, w gminie Adamów
  • Grabina – wieś w pow. łaskim, w gminie Łask
  • Grabina – wieś w pow. łódzki wschodnim, w gminie Nowosolna
  • Grabina – wieś w pow. poddębickim, w gminie Zadzim
  • Grabina – osada w pow. poddębickim, w gminie Zadzim
  • Grabina – część wsi Michałów, w powiecie zduńskowolskim, w gminie Zduńska Wola

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. grab m., Grabów mrz.

 przym. grabowy

Wiktionary


grabinka

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabinka – część wsi Pawlikowice, w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Krośniewice
  • Grabinka – część wsi Biała Góra, w woj. łódzkim, w pow. łęczyckim, w gminie Grabów
  • Grabinka – zniesiona kolonia w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Zadzim
  • Grabinka – kolonia w woj. łódzkim, w pow. sieradzkim, w gminie Warta
  • Grabinka – rzeka, dopływ Wisłoki
  • Grabinka (a. Grabianka) – prawy dopływ Rawki

Wikipedia


grabinowy

przymiotnik od: grabina


SJP.pl


grabiowy

przymiotnik od: grabie


SJP.pl


grabisko

trzonek, na którym oprawione są grabie


SJP.pl


grabiszyński

nazwisko


SJP.pl


grabić

1. zgarniać liście, siano itp. przy pomocy grabi; zgrabiać;
2. wyrównywać powierzchnię ziemi przy użyciu grabi; zgrabiać;
3. odbierać komuś bezprawnie jego własność, zwłaszcza siłą; rabować, łupić


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) zgarniać grabiami siano, liście lub zżęte zboże, także wyrównywać powierzchnię ziemi

 (1.2) książk. odbierać coś komuś siłą, łupić

 (1.3) daw. rekwirować

Wiktionary

Grabić – wieś w Chorwacji, w żupanii virowiticko-podrawskiej, w gminie Sopje. W 2011 roku liczyła 122 mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Obraz przedstawia cztery dziewczęta razem zbierające i grabiące o zmierzchu opadłe liście w ogrodzie. (z Wikipedii)

 (1.2) Rudolf zgadza się, pasawczycy Leopolda przybywają do Pragi i jak każda najemna armia łupią i grabią.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrabʲit͡ɕ, AS: grabʹić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grobowniki nmos., grabież ż., grabieżca mos., grabie n., grabki nmos., zgrabiarka ż., grabienie n., ograbienie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zgrabiać, zagrabiać

 (1.2) rabować, łupić, obdzierać, kraść, plądrować

Wiktionary


grabiński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabiński – polskie nazwisko.
  • Andrzej Grabiński (ujednoznacznienie)
  • Benedykt Grabiński (?–1791) – ziemianin, poseł na Sejm Czteroletni
  • Henryk Grabiński (1843–1903) – malarz i pedagog
  • Józef Grabiński (ujednoznacznienie)
  • Stefan Grabiński (1887–1936) – pisarz specjalizujący się w horrorze i grozie
  • Stanisław Bohdan Grabiński (1891-1930) – ziemianin, szambelan papieski
  • Tadeusz Grabiński (ur. 1947) – ekonomista, rektor AE w Krakowie
  • Władysław Krzysztof Grabiński (1925-1944) – żołnierz powstania warszawskiego.
  • Wanda Grabińska (1902–1980) – prawniczka, pierwsza polska sędzia
  • Wojciech Grabiński (zm. 1786) – podkomorzy królewski, starosta stężycki
  • Zofia Grabińska (1922–1994) – aktorka i piosenkarka

Wikipedia


grabka

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabka (Gróbka) – rzeka, dopływ Wisły
  • Grabka – część wsi Obidza, w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Łącko
  • Grabka – przysiółek wsi Jaworze, w woj. śląskim, w pow. bielskim, w gminie Jaworze
  • Alicja Grabka (ur. 1998) – polska siatkarka
  • Anna Grabka (ur. 1961) – polska tancerka
  • Barbara Grabka – polska językoznawczyni
  • Magdalena Grabka (ur. 1994) – polska siatkarka

Wikipedia


grabki

zdrobnienie od: grabie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) zdrobn. od: grabie

 (1.2) małe grabie, narzędzie ogrodnicze służące do grabienia

 (1.3) plastikowyastikowa zabawka dla dzieci przypominająca grabie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabki – zminiaturyzowana forma grabi (także: dziecięca zabawka)
  • Grabki Duże
  • Grabki Małe
  • Grabki – gromada
  • Grabki – dawna gmina

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡrapʲci, AS: grapʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grabie nmos., grabarz m., grabiarka ż., grabienie n., pograbienie n., zagrabienie n.

 czas. grabić ndk., pograbić dk., zgrabić dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grabie

Wiktionary


grabkowski

nazwisko


SJP.pl


grabniak

las grabowy


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabniak – wieś w woj. lubelskim, w pow. włodawskim, w gminie Urszulin
  • Grabniak – wieś w woj. mazowieckim, w pow. garwolińskim, w gminie Sobolew
  • Grabniak – wieś w woj. mazowieckim, w pow. mińskim, w gminie Dobre
  • Grabniak – część wsi Dybki w woj. mazowieckim, w pow. ostrowskim, w gminie Ostrów Mazowiecka
  • Grabniak – osada w woj. mazowieckim, w pow. ostrowskim, w gminie Szulborze Wielkie
  • Grabniak – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. lidzbarskim, w gminie Lidzbark Warmiński
  • Grabniak – dawna osada w obecnym w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. mrągowskim

Wikipedia


grabnica

osada w Polsce


SJP.pl

Grabnica – osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie stargardzkim, w gminie Dobrzany, położona 4 km na północny wschód od Dobrzan (siedziby gminy) i 19 km na północny wschód od Stargardu (siedziby powiatu).

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Wikipedia


grabnicki

przymiotnik od: Grabnica


SJP.pl


grabno

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabno – wieś w woj. lubuskim, w pow. słubickim, w gminie Ośno Lubuskie
  • Grabno – wieś w woj. łódzkim, w pow. łaskim, w gminie Sędziejowice
  • Grabno – wieś w woj. małopolskim, w pow. tarnowskim, w gminie Wojnicz
  • Grabno – wieś w woj. pomorskim, w pow. słupskim, w gminie Ustka
  • Grabno – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. kętrzyńskim, w gminie Kętrzyn
  • Grabno – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Borne Sulinowo
  • Grabno – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. świdwińskim, w gminie Połczyn-Zdrój
  • Grabnowola

Wikipedia


grabnowski

→ Grabno


SJP.pl

Patrz:

Grabno

grabolistny

przymiotnik

 (1.1) bot. mający liście jak grab

Wiktionary


graboszyce

Graboszyce – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie oświęcimskim, w gminie Zator.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa bielskiego.

Wikipedia


grabow

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Niemczech, w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie;

Wiktionary

Grabow – miasto w Niemczech, w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie, w powiecie Ludwigslust-Parchim, siedziba Związku Gmin Grabow, nad rzeką Elde.

1 stycznia 2016 do miasta przyłączono gminę Steesow, która stała się automatycznie jego dzielnicą.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡrabɔf, AS: grabof

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grabowski

Wiktionary


grabowa

przymiotnik od: grab


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabowa – część wsi Sawin w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Sawin
  • Grabowa – wieś w woj. łódzkim, w pow. opoczyńskim, w gminie Mniszków
  • Grabowa – część wsi Góry w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Uniejów
  • Grabowa – wieś w woj. łódzkim, w pow. wieluńskim, w gminie Pątnów
  • Grabowa – część wsi Nowa Wieś w woj. małopolskim, w pow. myślenickim, w gminie Dobczyce
  • Grabowa – wieś w woj. mazowieckim, w pow. przysuskim, w gminie Potworów
  • Grabowa – wieś w woj. mazowieckim, w pow. przysuskim, w gminie Rusinów
  • Grabowa – część wsi Brenna w woj. śląskim, w pow. cieszyńskim, w gminie Brenna
  • Grabowa – wieś w woj. śląskim, w pow. częstochowskim, w gminie Mykanów
  • Grabowa – wieś w woj. śląskim, w pow. zawierciańskim, w gminie Łazy
  • Grabowa – część wsi Święta Katarzyna w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Bodzentyn
  • Grabowa – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. staszowskim, w gminie Łubnice

Wikipedia


grabowianin

1. mieszkaniec Grabowa (miasta lub wsi w Polsce);
2. mieszkaniec Grabowa nad Prosną (miasta w Polsce)


SJP.pl


grabowianka

1. mieszkanka Grabowa (miasta lub wsi w Polsce);
2. mieszkanka Grabowa nad Prosną (miasta w Polsce)


SJP.pl


grabowicz

nazwisko


SJP.pl


grabowiec

wieś w Polsce, położona blisko Torunia


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabowiec – część miasta Osiek
  • Grabowiec – wieś w pow. grudziądzkim, w gminie Grudziądz
  • Grabowiec – osada w pow. świeckim, w gminie Świecie
  • Grabowiec – wieś w pow. toruńskim, w gminie Lubicz 
  • Grabowiec – część wsi Charlęż w pow. łęczyńskim, w gminie Spiczyn
  • Grabowiec – wieś w pow. opolskim, w gminie Łaziska 
  • Grabowiec – wieś w pow. radzyńskim, w gminie Kąkolewnica 
  • Grabowiec – osada w pow. radzyńskim, w gminie Kąkolewnica
  • Grabowiec – osada w pow. zamojskim, w gminie Grabowiec 
  • Grabowiec – wieś w pow. zielonogórskim, w gminie Świdnica
  • Grabowiec – część wsi Luciejów w pow. łaskim, w gminie Buczek
  • Grabowiec – kolonia w pow. pajęczańskim, w gminie Rząśnia

Wikipedia


grabowiecki

→ Grabowiec


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Grabowiecki – polski polityk, przedsiębiorca, poseł na Sejm
  • Jerzy Grabowiecki – polski ekonomista
  • Sebastian Grabowiecki – polski poeta i urzędnik dworski
  • Zygmunt Grabowiecki – polski fotograf

Wikipedia

Patrz:

Grabowiec

grabownia

dzielnica Rybnika


SJP.pl

Grabownia – część miasta i dzielnica Rybnika położona w północnej części miasta, od strony zachodniej leży nad Zalewem Rybnickim. Liczba mieszkańców wynosi ok. 750. Kaplica w Grabowni powstała w 1905 r. W dzielnicy funkcjonuje również klub piłkarski „TKKF Jedność Grabownia-Golejów”.

Wikipedia


grabownica

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabownica – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. milickim, w gminie Krośnice
  • Grabownica – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. milickim, w gminie Milicz
  • Grabownica – kolonia w województwie mazowieckim, w powiecie ostrołęckim, w gminie Baranowo
  • Grabownica – część wsi Rzeplin w woj. podkarpackim, w pow. jarosławskim, w gminie Pruchnik
  • Grabownica – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Łopuszno
  • Grabownica – gromada
  • Grabownica – struga, dopływ Prądni
  • Grabownica – struga, dopływ jez. Gardno
  • Grabownica – Stawy Milickie
  • Grabownica – dawny wąskotorowy przystanek kolejowy w Grabownicy, w gminie Milicz
  • Grabownica Starzeńska, Grabownica Sozańska

Wikipedia


grabowno

Grabowno (niem. "Graben") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie górowskim, w gminie Góra.

Wikipedia


grabowo

1. nazwa wielu miejscowości w Polsce;
2. część miasta Ostrołęka;
3. część miasta Szczecin;
4. miasto w Rosji;
5. wieś na Litwie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabowo – część miasta Kcynia
  • Grabowo – część miasta Ostrołęka
  • Grabowo – część miasta Szczecin
  • Grabowo – osada w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. świeckim, w gminie Pruszcz
  • Grabowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. makowskim, w gminie Krasnosielc
  • Grabowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ostrołęckim, w gminie Goworowo
  • Grabowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ostrołęckim, w gminie Olszewo-Borki
  • Grabowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ostrowskim, w gminie Zaręby Kościelne
  • Grabowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. przasnyskim, w gminie Przasnysz
  • Grabowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sierpeckim, w gminie Zawidz
  • Grabowo – wieś w woj. podlaskim, w pow. augustowskim, w gminie Augustów
  • Grabowo – część wsi Gąsówka Stara w woj. podlaskim, w pow. białostockim, w gminie Łapy

Wikipedia


grabowski

przymiotnik od: Grabowo, Grabów, Grabów nad Prosną, Grabów nad Pilicą


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabowski – 20. pod względem popularności nazwisko w Polsce. Według bazy PESEL 22.01.2022 r. Nosi je 29 294 Polek i 28 489 Polaków.
  • Grabowscy – nazwa kilku polskich rodów
  • Adam Grabowski (ujednoznacznienie)
  • Ambroży Grabowski (1782–1868) – księgarz, historyk
  • Andrzej Grabowski (ujednoznacznienie)
  • Antoni Grabowski (ujednoznacznienie)
  • Artur Grabowski (ur. 1967) – polski poeta, dramaturg, eseista, prozaik, twórca teatralny
  • Bogusław Grabowski (ur. 1959) - polski ekonomista
  • Bronisław Teodor Grabowski (1841–1900) – historyk, literat, etnograf
  • Damian Grabowski (ur. 1980) – polski zawodnik mieszanych sztuk walki (MMA)
  • Edward Grabowski (ujednoznacznienie)
  • Franciszek Grabowski (1750–1836) – prawnik, senator

Wikipedia


grabowy

przymiotnik od: grab


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) składający się z graba

 (1.2) wykonany z drewna lub innej części graba

 (1.3) będący częścią graba

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To Klementyna założyła za domem, w parku schodzącym tarasami w dół, grabowe szpalery na francuską modłę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡraˈbɔvɨ, AS: grabovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grab m., grabina ż., Grabów mrz.

Wiktionary


grabołusk

ptak leśny z rodzaju łuszczaków charakteryzujący się pomarańczowym upierzeniem głowy i masywnym, szaroniebieskim lub kremowym dziobem; grubodziób, pestkojad


SJP.pl


graboś

nazwisko


SJP.pl


grabski

nazwisko


SJP.pl

Grabski (forma żeńska: Grabska; liczba mnoga: Grabscy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiło je 4738 osób.

Wikipedia


grabsztyn

odmiana jabłek


SJP.pl


grabula

potocznie o dłoni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zgrub. graba

Wiktionary


grabów

drzewo lub krzew z rodziny brzozowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. toponim, nazwa kilkunastu miejscowości w Polsce i na Ukrainie;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. grab m., grabina ż., Grabieniec m., Grabowo n., Graby nmos.

 przym. grabowy

Wiktionary


grabówecki

→ Grabówka (gmina w Polsce)


SJP.pl


grabówka

pawica grabówka - gatunek motyla z rodziny pawicowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grabówka – część miasta Częstochowa
  • Grabówka – część miasta Płock
  • Grabówka – część miasta Tarnów
  • Grabówka – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. milickim, w gminie Milicz
  • Grabówka – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Choceń
  • Grabówka – część wsi Dobrynka w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Piszczac
  • Grabówka – wieś w woj. lubelskim, w pow. kraśnickim, w gminie Annopol
  • Grabówka – wieś w woj. lubelskim, w pow. lubelskim, w gminie Borzechów
  • Grabówka – część wsi Strzeszkowice Duże w woj. lubelskim, w pow. lubelskim, w gminie Niedrzwica Duża
  • Grabówka – wieś w woj. lubelskim, w pow. opolskim, w gminie Opole Lubelskie
  • Grabówka – wieś w woj. lubelskim, w pow. parczewskim, w gminie Podedwórze
  • Grabówka – wieś w woj. łódzkim, w pow. sieradzkim, w gminie Burzenin

Wikipedia


graca

1. rodzaj motyki, narzędzie ogrodnicze służące m.in. do spulchniania ziemi; graczka;
2. narzędzie ręczne do gaszenia wapna i mieszania zaprawy murarskiej;
3. górnictwo: narzędzie ręczne do zgarniania urobku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) narzędzie żelazne w kształcie zakrzywionej łopatki, osadzone na długim kiju

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. motyka

Wiktionary

Graca – ręczne narzędzie rolnicze, składające się z metalowej, zakrzywionej łopatki, przytwierdzonej do styliska. Rodzaj motyki. Używane głównie do płytkiego spulchniania ziemi i plewienia.

Graca używana jest także do wygarniania rozżarzonych węgli z palenisk.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. gracka ż.

 czas. gracować ndk.

Wiktionary


graciara

→ graciarz


SJP.pl

Patrz:

graciarz

graciarnia

1. pomieszczenie na graty i rupiecie; rupieciarnia;
2. potocznie: pokój umeblowany starymi, zniszczonymi sprzętami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. pomieszczenie przeznaczone na magazyn starych, niepotrzebnych rzeczy

 (1.2) pot. pokój zapełniony starymi meblami, zniszczonymi sprzętami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wynieś to pudło do graciarni.

 (1.2) Nie dość, że masz taki nieduży pokój, to jeszcze zrobiłeś z niego taką graciarnię.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grat mrz./mzw., zagracenie n., zagracanie n.

 czas. zagracić dk., zagracać ndk.

 przym. graciarniany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rupieciarnia, lamus

 (1.2) rupieciarnia

Wiktionary


graciarniany

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący graciarni, związany z graciarnią

 (1.2) charakterystyczny dla graciarni

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Wystrój lokalu jest nieco graciarniany, mało które krzesło pasuje do siebie, a niektóre stoliki są tak niskie, że aż niewygodne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. graciarnia ż.

Wiktionary


graciarz

człowiek lubiący zbierać rzeczy bezwartościowe; rupieciarz


SJP.pl


gracik

drobny sprzęt lub mebel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od grat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grat m.

Wiktionary


gracioso

[czytaj: grasjoso] błazen, trefniś w komedii hiszpańskiej


SJP.pl


gracja

inaczej: szyk, zgrabność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wdzięk, powab, lekkość

 (1.2) kobieta pełna wdzięku, piękna

Wiktionary

Gracja – imię żeńskie pochodzenia łacińskiego. Wywodzi się od słowa "gratia" "wdzięk, powab". W mitologii rzymskiej Gracje były boginiami wdzięku i radości.

Gracja imieniny obchodzi 1 czerwca, 13 czerwca, 18 grudnia.

Gracja jest również synonimem wdzięku, lekkości, piękna.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Koty poruszają się z gracją.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gracjan mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) ślicznotka

Wiktionary


gracjan

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gracjan – imię męskie.
  • Gracjan – cesarz rzymski.
  • Gracjan – prawnik, autor Dekretu Gracjana.
  • Baltazar Gracjan (1601–1658) hiszpański pisarz polityczny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Gracjan i pochodzę z Brzozowa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrat͡sʲjãn, AS: gracʹi ̯ãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gracek m., gracja ż., Gracjanów m.

:: zdrobn. Gracjanek m., Gracuś m.

:: fż. Gracjana ż., Gracjanna ż., Gracja ż.

 przym. Gracjanowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Gracek m., Gracjanek m., Gracuś m.

Wiktionary


gracjana

imię żeńskie


SJP.pl

Gracjana – imię żeńskie pochodzenia łacińskiego, odpowiednik imienia Gracjan.

Wikipedia


gracjaniny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gracjany lub z nią związany


SJP.pl


gracjanostwo

Gracjan z małżonką; Gracjanowie


SJP.pl


gracjanowie

Gracjan z małżonką; Gracjanostwo


SJP.pl


gracjanowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gracjana lub z nim związany


SJP.pl


gracje

inaczej: szyk, zgrabność


SJP.pl


gracka

narzędzie wygarniające okruchy z otworu strzałowego w kopalni


SJP.pl


gracki

dzielny, mężny, odważny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) daw. dzielny, zręczny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrat͡sʲci, AS: gracʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. gracko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dzielny, zręczny, chwacki

Wiktionary


gracować

pracować gracą; motyczyć


SJP.pl


gracownik

robotnik zatrudniony przy mieszaniu wapna gracą


SJP.pl


gracylizacja

Gracylizacja ( gracilis ‘smukły’) – proces w antropogenezie polegający na zmianach w szkielecie (głównie mózgoczaszce, ale nie tylko), który w toku ewolucji stawał się coraz delikatniejszy.

Wikipedia


gracylizuch

rodzaj niewielkiego gada naczelnego z kladu Suchia


SJP.pl


gracylny

w antropologii: bardzo zbliżony do podrasy śródziemnomorskiej, jednak wyższy oraz mający bardziej wydłużoną twarz i nos


SJP.pl


gracz

uczestnik gry


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) uczestnik gry lub zawodów

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gracz – osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie koszalińskim, w gminie Sianów.
  • Gracz – amerykański komediodramat z 1992 roku w reżyserii Roberta Altmana.
  • Gracz – amerykański dramat kryminalny z 2014 roku w reżyserii Ruperta Wyatta.
  • Gracz – powieść autorstwa Fiodora Dostojewskiego napisana w 1866 roku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do brydża potrzeba czterech graczy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrat͡ʃ, AS: grač

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gra ż., gierka ż., rozgrywka ż., zagrywka ż.

:: fż. graczka ż.

 czas. grać ndk., grywać ndk., przegrywać ndk., rozgrywać ndk., wygrywać ndk., zagrywać ndk.

 przym. grywalny, growy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zawodnik

Wiktionary


gracze

uczestnik gry


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gracze – osada w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Kamionka Wielka
  • Gracze – wieś w woj. opolskim, w pow. opolskim, w gminie Niemodlin
  • Gracze – dawna gmina
  • Gracze – gromada
  • Gracze – stacja kolejowa w Graczach, w województwie opolskim
  • Gracze – dawny folwark. Obecnie część Tyszkowszczyzny w obwodzie mińskim, w rejonie wołożyńskim, w sielsowiecie Pierszaje.
  • Gracze – francuski film z 1950 w reżyserii Claude’a Barmy
  • Gracze – amerykański film z 1979 w reżyserii Anthony’ego Harveya
  • Gracze – polski film sensacyjny z 1995 w reżyserii Ryszarda Bugajskiego
  • Gracze – francuski film z 2018 w reżyserii Marie Monge
  • Gracze – amerykański serial telewizyjny z 2015

Wikipedia


graczka

1. rodzaj motyki, narzędzie ogrodnicze służące m.in. do spulchniania ziemi; graca;
2. rzadziej: osoba płci żeńskiej biorąca udział w grze;
3. gwarowo: zabawa, zabawka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta biorąca udział w grze towarzyskiej, komputerowej, hazardowej lub sportowej

 (1.2) książk. kobieta przebiegła, zręczna, niebezpieczna dla przeciwników, otaczających ją osób

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uważaj na Magdę. To niezła graczka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. gracz

 czas. grać

 przym. growy, grywalny

Wiktionary


graczmak

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) reg-pl|Podkarpacie. osoba niezgrabnie poruszająca się, bez koordynacji, często na skutek spożycia alkoholufakt.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ale z ciebie graczmak.

Wiktionary


graczow

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksiej Graczow (1896-1938) – radziecki działacz partyjny i państwowy.
  • Boris Graczow (ur. 1986) – rosyjski szachista
  • Iwan Graczow (1912-?) – radziecki wojskowy
  • Leonid Graczow (1907-1984) – radziecki polityk
  • Nikołaj Graczow (1930-2013) – radziecki wojskowy
  • Pawieł Graczow (1948-2012) – radziecki wojskowy, minister obrony Rosji
  • Wiktor Graczow (1907-1991) – radziecki wojskowy

Wikipedia


graczyk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Graczyk – polski rzeźbiarz
  • Ewa Graczyk – polska literaturoznawczyni i eseistka
  • Jan Graczyk – polski plastyk amator, rzeźbiarz
  • Jean Graczyk – francuski kolarz szosowy, olimpijczyk
  • Jerzy Graczyk – polski urzędnik państwowy
  • Magdalena Graczyk – polska profesor nauk technicznych
  • Roman Graczyk – polski dziennikarz i publicysta
  • Waldemar Graczyk – polski duchowny, historyk Kościoła, profesor nauk humanistycznych
  • Wiktor Graczyk – polski działacz socjalistyczny, komunistyczny i związkowy
  • Zbigniew Graczyk (strona ujednoznaczniająca)
  • Zdzisław Graczyk – generał dywizji WP
  • Graczykowie – polski komediowy serial telewizyjny

Wikipedia


graczykowski

nazwisko


SJP.pl


graczyński

nazwisko


SJP.pl


grad

jednostka kąta płaskiego; gradus


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) meteorol. opad atmosferyczny w postaci kulek lodu;

 (1.2) przen. wiele przedmiotów (także: słów, wyzwisk itp.) lecących w jakąś stronę

 (1.3) mat. jednostka miary kąta płaskiego równa jednej setnej kąta prostego;

 (1.4) gw-pl|Śląsk Cieszyński. stopień, procent

Wiktionary

Grad – opad atmosferyczny (hydrometeor) w postaci nieforemnych bryłek lodu (nazywanych "gradzinami" lub "gradowinami") o średnicy rzędu 5–50 mm i większej. W przekroju gradziny widać naprzemienne warstewki przezroczystego lodu i nieprzezroczystego śniegu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przed burzą spadł grad.

 (1.2) Znaleźliśmy się pod gradem kul.

 (1.3) Mój kalkulator umie liczyć w stopniach, radianach i gradach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrat, AS: grat

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1-2)

 rzecz. gradzina ż., gradowina ż.

 przym. gradowy

 (1.3)

 rzecz. gradacja ż., gradus m., gradient m.

 przym. gradowy, gradacyjny, gradientowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) potok, deszcz, ulewa

 (1.3) gradus; symbol. g

Wiktionary


gradacja

1. następstwo według stopnia nasilenia; stopniowanie;
2. w geologii: procesy denudacji i erozji wyrównujące powierzchnię skorupy ziemskiej;
3. w retoryce i poetyce: szeregowanie wyrażeń o coraz silniejszym lub coraz słabszym uczuciowym albo znaczeniowym nasyceniu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) następstwo według stopnia nasilenia jakiejś cechy

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gradacja (biologia) – wzrost liczebności gatunku
  • gradacja (fotografia) – między innymi kontrastowość lub błędne określenie gradientu czy rodzaju papieru
  • gradacja (geologia) – planacja, zrównywanie ziemi
  • gradacja (językoznawstwo) – stopniowanie
  • gradacja (literatura) – uporządkowanie w porządku rosnącym lub malejącym składników wypowiedzi

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡraˈdat͡sʲja, AS: gradacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gradient m., gradologia ż.

Wiktionary


gradacyjny

→ gradacja


SJP.pl

Patrz:

gradacja

gradatamente

określenie wykonawcze: stopniowo


SJP.pl


gradek

nazwisko


SJP.pl

Gradek – przysiółek wsi Rączki w Polsce, położony w województwie świętokrzyskim, w powiecie włoszczowskim, w gminie Kluczewsko.

W latach 1975–1998 przysiółek administracyjnie należał do województwa piotrkowskiego.

Wikipedia


gradevole

określenie wykonawcze: przyjemnie, miło; con gradevolezza


SJP.pl


gradient

1. pot. różnica, miara wzrostu lub spadku;
2. operator różniczkowy dający wektor wskazujący kierunek i szybkość największego wzrostu danej funkcji lub wartości;
3. różnica wartości tych samych czynników znajdujących się obok siebie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) płynne przejście jednego koloru w drugi;

 (1.2) mat. fiz. wektor o kierunku i zwrocie zgodnym z kierunkiem wzrostu funkcji i wartości proporcjonalnej do szybkości wzrostu;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gradient – w grafice
  • gradient – w matematyce
    • gradient stężeń roztworów – w chemii
    • gradient geotermiczny – w geofizyce
    • gradient ciśnienia – w mechanice płynów
    • gradient adiabatyczny – w termodynamice
    • gradient temperatury, pionowy – w meteorologii
  • gradient generalizacji – w psychologii
  • Gradient – album muzyki elektronicznej polskiego zespołu Xxanaxx

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Gradient jest operatorem różniczkowym.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡradʲjɛ̃nt, AS: gradʹi ̯ẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. transgresja ż., gradus m., gradacja ż.

 przym. gradientowy

Wiktionary


gradientowy

przymiotnik od: gradient


SJP.pl


gradiernia

1. wieża chłodnicza do skraplania i chłodzenia pary;
2. urządzenie do odparowywania roztworów soli; tężnia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) urządzenie służące do odparowywania roztworów soli

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tężnia

Wiktionary


gradierować

zagęszczać roztwory soli przez odparowanie


SJP.pl


grading

[czytaj: grejding] ocenianie stanu zachowania numizmatu (monety) lub banknotu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grading w onkologii – ocena stopnia złośliwości histopatologicznej nowotworu
  • grading w numizmatyce – ocena stopnia, stanu zachowania numizmatu lub banknotu

Wikipedia


gradingowy

→ grading [czytaj: grejdingowy]


SJP.pl


gradiometr

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fiz. metrol. przyrząd pomiarowy służący do mierzenia gradientu, czyli zmiany jakiejś wielkości w przestrzeni

Wiktionary

Gradiometr – urządzenie złożone z kilku magnetometrów transduktorowych,

dokonujące pomiaru gradientu pola magnetycznego w małym obszarze (zwykle kilkanaście centymetrów do 1,5 m),

gdy jeden z jego sensorów znajdzie się w obszarze anomalii magnetycznej, gradiometr wygeneruje sygnał.

Wikipedia


gradito

określenie wykonawcze: miło, przyjemnie, z upodobaniem; gradevole


SJP.pl


gradobicie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) meteorol. intensywne opady gradu w postaci dużych bryłek lodu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡradɔˈbʲit͡ɕɛ, AS: gradobʹiće

Wiktionary


gradologia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauk. biol. nauka przyrodnicza o gradacjach szkodników

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gradacja ż., gradolog m., gradolożka ż.

 przym. gradologiczny

 przysł. gradologicznie

Wiktionary


gradonośny

zwiastujący grad, przynoszący grad


SJP.pl


gradotwórczy

wpływający na powstawanie gradu


SJP.pl


gradowice

Gradowice – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie grodziskim, w gminie Wielichowo.

Wikipedia


gradowina

kulka gradowa; bryłka lodu; gradzina


SJP.pl


gradowski

nazwisko


SJP.pl


gradowy

przymiotnik od: grad


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący gradu, związany z gradem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pomimo klęski gradowej jaka nawiedziła w tym roku Huszlew członkowie straży opodatkowali się na cele organizacyjne (1 złoty miesięcznie) i zaangażowali kapelmistrza (Turski).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grad mrz., gradzina ż., gradowina ż.

Wiktionary


gradoń

nazwisko


SJP.pl


gradu

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lp. od: grad

Wiktionary


graduacja

1. wykreślenie na mapach linii oznaczających długość i szerokość geograficzną;
2. potocznie: uroczyste wręczenie dyplomów absolwentom szkoły


SJP.pl


graduacyjny

→ graduacja


SJP.pl

Patrz:

graduacja

gradualistyczny

→ gradualizm


SJP.pl

Patrz:

gradualizm

gradualizm

Gr

Wikipedia


gradualny

1. stopniowy lub dający się stopniować, stopniowalny;
2. związany z graduałem, śpiewnikiem liturgicznym


SJP.pl


graduał

1. część mszy między lekcją i ewangelią;
2. śpiewnik liturgiczny z utworami na cały rok


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muz. rel. jeden ze zmiennych śpiewów wykonywanych podczas katolickiej mszy oraz nabożeństwa luterańskiego;

 (1.2) rel. katolicka księga liturgiczna zawierającą wszystkie śpiewy mszalne

Wiktionary

Graduał lub graduale (łac. "graduale") – jeden ze zmiennych śpiewów, wykonywanych podczas liturgii mszy w obrządku rzymskim (należący do tzw. proprium) oraz nabożeństw luterańskich. Gatunkowo jest to responsorium, a jego tekst zaczerpnięty jest z jednego z psalmów.

Wikipedia


graduować

1. nadawać stopień naukowy;
2. stopniować, skalować


SJP.pl


gradus

jednostka kąta płaskiego; grad


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grad – 1/100 kąta prostego
  • gradus – miara rzymska, pojedynczy krok, czyli połowa kroku podwójnego (passus)
  • Gradus ad Parnassum

Wikipedia


gradzik

nazwisko


SJP.pl


gradzina

1. kulka gradowa
2. dłuto kamieniarskie o płaskim, ząbkowanym ostrzu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pojedyncza kulka gradu

 (1.2) typ dłuta kamieniarskiego o ząbkowanym ostrzu, używanego do grubszej obróbki;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gradzina – rodzaj dłuta
  • gradzina – bryłka lodu w czasie opadów gradu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gradziny nie są niestabilne jak kropelki o promieniu ponad 2,5 mm. Nie ma więc odpowiedniej górnej granicy, do której gradzina może rosnąć. Największe zanotowane w Stanach Zjednoczonych gradziny miały średnicę 13,8 cm i masę bliską 0,7 kg.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gradowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gradowina

Wiktionary


gradówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. guzek (zgrubienie) powstający na górnej lub dolnej powiece

Wiktionary

Gradówka (łac. "chalazion") – przewlekłe zapalenie gruczołu tarczkowego (zwanego także gruczołem Meiboma), objawiające się mało bolesnym zgrubieniem podobnym do nieprzechodzącego jęczmienia.

Wikipedia


graetz

[czytaj: grec] nazwisko


SJP.pl


graf

niemiecki tytuł arystokratyczny w średniowieczu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. tytuł szlachecki w dawnych Niemczech, Holandii, Belgii, Luksemburgu, Austrii, odpowiednik hrabiego;

 (1.2) hist. osoba nosząca tytuł grafa (1.1)

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) mat. zbiór wierzchołków, połączonych krawędziami;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • graf (matematyka)
  • graf (tytuł szlachecki)
  • Graf Zeppelin
  • graf – inaczej litera (zobacz też grafem)
  • Emanuel Graf (1800–1856) – lubelski ziemianin
  • Friedrich Hartmann Graf (1727–1795) – niemiecki kompozytor i flecista
  • Herbert Graf (1903–1973) – znany pacjent Freuda
  • Hermann Graf (1912–1988) – niemiecki pilot
  • Max Graf (1873–1958) – austriacki muzykolog
  • Steffi Graf (ur. 1969) – tenisistka
  • Ulrich Graf (1878–1950) – członek SS i osobisty ochroniarz Adolfa Hitlera
  • Urs Graf – szwajcarski artysta renesansowy: rysownik, malarz, złotnik i witrażysta

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Graf Ferdinand von Zeppelin był konstruktorem pierwszego sterowca.

 (2.1) Graf planarny to graf dający się narysować na płaszczyźnie tak, aby nie przecinały się jego krawędzie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡraf, AS: graf

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1-2)

 przym. grafowski

 (2.1)

 rzecz. grafika ż., grafik mrz./mos.

 przym. grafowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) margrabia, hrabia

Wiktionary


graf.

skrót od: grafika, graficzny


SJP.pl

skrót

 (1.1) = eduk. błąd graficzny

Wiktionary


grafekon

rodzaj lampy pamięciowej, w której wytworzony obraz ładunkowy jest odczytywany za pomocą wiązki wytwarzanej w oddzielnej wyrzutni elektronowej


SJP.pl


grafem

najmniejsza jednostka pisma odpowiadająca fonemowi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) najmniejsza, fundamentalna jednostka pisma;

Wiktionary

Grafem – najmniejsza jednostka pisma, która często odpowiada fonemowi. Czasem jeden fonem może mieć kilka odpowiadających mu grafemów (w jęz. polskim np. "rz" i "ż", "u" i "ó"). W alfabetach grafem jest literą lub znakiem interpunkcyjnym. Dwa grafemy składające się na jeden fonem nazywamy digrafem (np. "sz, cz, ch"), a trzy – trigrafem. Kilka wariantów tego samego grafemu określa się mianem allografu. To np. Ż z kropką u góry albo z kreską Ƶ, „ł” przekreślone albo z „daszkiem”.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. grafemiczny

Wiktionary


grafemiczny

→ grafemika


SJP.pl

Patrz:

grafemika

grafemika

dział językoznawstwa zajmujący się zapisem dźwięków mowy


SJP.pl


grafen

elastyczna, przezroczysta forma węgla, wytworzona po raz pierwszy w 2004 roku, ponad sto razy mocniejsza od stali


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fiz. chem. jedna z form węgla, zbudowana z jednoatomowej warstwy tego pierwiastka;

Wiktionary

Grafen – płaska struktura złożona z atomów węgla, połączonych w sześciokąty. Materiał kształtem przypomina plaster miodu, a ponieważ ma jednoatomową grubość, w przybliżeniu jest strukturą dwuwymiarową. Grafen jest przedmiotem zainteresowania przemysłu ze względu na różne właściwości, w tym elektryczne i mechaniczne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W tym roku nobla w dziedzinie fizyki przyznano badaczom grafenu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrafɛ̃n, AS: grafẽn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grafenowy

Wiktionary


grafenowy

→ grafen


SJP.pl

Patrz:

grafen

graff

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Agnieszka Graff (ur. 1970) – polska pisarka, nauczyciel akademicki, tłumaczka i publicystka związana z ruchem feministycznym
  • Aleksander Graff (?–1919) – prawnik i ekonomista, działacz niepodległościowy i społeczny, członek Centralizacji „Zetu” i Związku Patriotyczego, odznaczony Krzyżem Niepodległości
  • Alicja Graff (1917–2005) – stalinowska prokurator wojskowa, żona Kazimierza
  • Henryk Graff (1888–1940?) – kapitan piechoty Wojska Polskiego, starosta radzymiński i płoński, legionista, odznaczony Krzyżem Niepodległości
  • Kazimierz Graff (1878–1950) – polski astronom, organizator Obserwatorium Astronomicznego w Poznaniu
  • Kazimierz Graff (1917–2012) – polski prawnik, adwokat i prokurator, mąż Alicji
  • Marzanna Graff (ur. 1969) – polska pisarka, aktorka, autorka tekstów piosenek i spektakli teatralnych
  • Michał Graff (1896–1971) – kapitan żandarmerii Wojska Polskiego
  • Stanisław Graff – ujednoznacznienie
  • Tadeusz Graff (1895–1939) – podpułkownik artylerii Wojska Polskiego
  • Graff – herb szlachecki
  • Graff – napój alkoholowy będący hybrydą piwa i cydru

Wikipedia


grafficiarka

→ grafficiarz [czytaj: graficiarka]; graficiarka


SJP.pl


grafficiarski

→ grafficiarz


SJP.pl

Patrz:

grafficiarz

grafficiarz

[czytaj: graficiarz] osoba tworząca graffiti - napisy lub obrazy o różnorodnej treści malowane na zewnętrznej ścianie jakiegoś budynku, w przejściu podziemnym itp., zwykle nielegalnie i przy użyciu sprayu; graficiarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) kult. osoba malująca graffiti

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Policja ujęła młodych grafficiarzy, którzy zniszczyli świeżo pomalowany parkan przy miejskiej bibliotece.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. graffiti n.

Wiktionary


graffiti

(bez liczby pojedynczej lub rodzaj nijaki) [czytaj: grafiti]
1. napis lub obraz na ścianie budynku, w przejściu podziemnym itp., wykonany farbą w spreju; spray art;
2. tworzenie takich napisów i obrazów; spray art;
3. rysunki lub napisy na starożytnych naczyniach, murach, kamieniach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) szt. obrazy i rysunki artystyczne umieszczone w przestrzeni publicznej, najczęściej na murach, zwykle nielegalnie;

 (1.2) szt. technika wykonywania obrazów i napisów na murach

 (1.3) archeol. starożytny napis lub rysunek na murze lub naczyniu

Wiktionary

Graffiti – nazwa zbiorcza, różniącej się tematem i przeznaczeniem, twórczości artystycznej, bazującej na umieszczaniu np. obrazów, podpisów, rysunków w przestrzeni publicznej lub prywatnej za pomocą różnych technik, najczęściej malowania sprayem lub pędzlem i sprayem przez szablon. Zazwyczaj tworzone jest anonimowo i bez odpowiednich zezwoleń lub – rzadziej – za zgodą albo na zamówienie właściciela pomalowanego obiektu, jak np. graffiti „Łobez – plan miasta” wykonany przez miejscowych twórców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zarabiał na życie swoim hobby – malowaniem graffiti.

 (1.3) W podziemiu odkryto graffiti z III wieku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrafˈfʲitʲi, AS: graffʹitʹi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grafficiarz mos., graficiarz mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wrzut

Wiktionary


graffitoman

[czytaj: grafitoman] osoba ogarnięta manią malowania graffiti


SJP.pl


grafia

sposób pisania wyrazów; pisownia, ortografia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) postać graficzna wyrazu, pisownia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrafʲja, AS: grafʹi ̯a

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pisownia

Wiktionary


graficiara

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) szt. kobieta, która zajmuje się wykonywaniem graffiti

Wiktionary


graficiarka

→ graficiarz; grafficiarka


SJP.pl


graficiarz

osoba tworząca graffiti - napisy lub obrazy o różnorodnej treści malowane na zewnętrznej ścianie jakiegoś budynku, w przejściu podziemnym itp., zwykle nielegalnie i przy użyciu sprayu; grafficiarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) szt. ktoś, kto zajmuje się wykonywaniem graffiti

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡraˈfʲit͡ɕaʃ, AS: grafʹićaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. graffiti m., graficiarstwo n.

:: fż. graficiarka ż., graficiara ż.

 przym. graficiarski

 przysł. graficiarsko

Wiktionary


graficyzm

tendencja do zastępowania badanych zjawisk zapisami


SJP.pl


graficzka

artystka wykonująca prace z dziedziny grafiki artystycznej lub użytkowej


SJP.pl


graficznie

przysłówek

 (1.1) w sposób graficzny

Wiktionary

Powiązane:

 przym. graficzny

 rzecz. grafik mos./mrz.

Wiktionary


graficzność

→ graficzny


SJP.pl

Patrz:

graficzny

graficzny

1. dotyczący druku;
2. wyrażony za pomocą rysunku, wykresu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) szt. dotyczący grafiki (sztuki)

 (1.2) wyrażony za pomocą rysunku, wykresu

 (1.3) jęz. pisemny, wyrażony na piśmie

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Wykres słupkowy pokazuje dane w formie graficznej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡraˈfʲit͡ʃnɨ, AS: grafʹičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grafika ż., grafik m.

 przysł. graficznie

Wiktionary


grafik

osoba zajmująca się obróbką grafiki, ilustrowaniem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba zawodowo zajmująca się grafiką – klasyczną lub komputerową

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) harmonogram prac

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

 (3.1) D. lm. od: grafika

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grafik – zawód, osoba działająca w branży graficznej
  • grafik – harmonogram prac

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czy ten nowy grafik przysłał ci już projekt nowego logo?

 (2.1) Mam już przeładowany grafik, nie dam rady wcisnąć żadnego spotkania.

 (3.1) Plastyk przygotował nam cykl grafik o tematyce świątecznej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrafʲik, AS: grafʹik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grafika ż., graf m.

:: fż. graficzka ż.

:: zdrobn. graficzek m.

 przym. graficzny, grafowy

 przysł. graficznie

Wiktionary


grafika

dział sztuki plastycznej obejmujący techniki pozwalające na powielenie rysunku z przygotowanej wcześniej formy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dział sztuk plastycznych, obejmujący techniki pozwalające na wielokrotne powielanie rysunku na papierze lub tkaninie;

 (1.2) dzieło wykonane w technice grafiki (1.1)

 (1.3) inform. obraz powielany komputerowo

forma rzeczownika.

 (2.1) D. i B. lp. od: grafik

Wiktionary

Grafika – jeden z podstawowych obok malarstwa i rzeźby działów sztuk plastycznych. Obejmuje techniki pozwalające na powielanie rysunku na papierze lub tkaninie z uprzednio przygotowanej formy.

Zależnie od funkcji rozróżniamy grafikę artystyczną zwaną też warsztatową oraz grafikę użytkową zwaną też stosowaną.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W muzeum otwarto wystawę malarstwa i grafiki.

 (1.3) Moje najserdeczniejsze gratulacje dla największego debeściaka od grafiki komputerowej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrafʲika, AS: grafʹika

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grafik m., graficzka ż., graf m., grafoman m., grafomania ż.

 przym. graficzny

 przysł. graficznie

Wiktionary


grafikon

tablica z wykresem ilustrującym osiągnięcia lub przebieg wykonywanej pracy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) tablica ilustrująca osiągnięcia lub rozwój w postaci wykresu

Wiktionary


grafikowy

→ grafik


SJP.pl

Patrz:

grafik

grafina

żona grafa; grafini, hrabina


SJP.pl


grafini

żona grafa (hrabiego); grafina, hrabina


SJP.pl


grafion

przyrząd rysunkowy osadzony na trzonku lub ramieniu cyrkla służący do wyciągania linii tuszem na rysunkach technicznych; kreślnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przyrząd kreślarski stosowany do kreślenia tuszem na papierze lub na kalce linii prostych i łagodnie krzywych;

Wiktionary

Grafion – przyrząd kreślarski używany do kreślenia tuszem na papierze lub na kalce linii prostych i krzywych. Spotykane były grafiony o różnych szerokościach, czasem miały wyskalowane kółko ułatwiające ustawienie potrzebnej grubości linii. Używano także grafionowych końcówek montowanych do cyrkli, potrzebnych do wykreślenia łuków i okręgów.

Wikipedia


grafionowy

→ grafion


SJP.pl

Patrz:

grafion

grafioza

choroba wiązu, po raz pierwszy zidentyfikowana w Holandii w 1920 roku


SJP.pl


grafit

1. odmiana alotropowa węgla, miękki, łupliwy minerał o stalowoszarej barwie
2. pręcik stanowiący piszącą część ołówka lub kredki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miner. odmiana alotropowa węgla, krucha, stalowoszara, dobrze przewodząca prąd elektryczny i ciepło, używana do wyrobu ołówków, smarów, elektrod itd. czy jako moderator w elektrowniach jądrowych;

 (1.2) pręcik, rysik znajdujący się w ołówku

Wiktionary

Grafit – pospolity i szeroko rozpowszechniony minerał z gromady pierwiastków rodzimych. Stosowany jako naturalny suchy smar. Jest – obok diamentu i fulerytu – odmianą alotropową węgla. Nazwa pochodzi od gr. "graphein = pisać", nawiązuje do tradycyjnego zastosowania tego minerału.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Grafit ma wiele zastosowań przemysłowych.

 (1.2) Ma pani grafit do ołówka automatycznego?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrafʲit, AS: grafʹit

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grafitowy

Wiktionary


grafitować

powlekać grafitem


SJP.pl


grafitowy

1. wykonany z grafitu;
2. o kolorze: czarnoszary, ciemnogranatowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) wykonany z grafitu

przymiotnik jakościowy

 (2.1) koloru podobnego do grafitu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Temperówka służy do ostrzenia ołówków, w szczególności ołówków grafitowych.

 (2.1) Na bladoczerwonej filiżance w paski prostokąciki są grafitowe.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grafit m.

Wiktionary


grafitoza

choroba płuc spowodowana zatruciem pyłem grafitowym


SJP.pl


grafityzacja

proces mający na celu krystalizację grafitu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przeobrażenie węgla i bituminów w grafit

Wiktionary


grafityzować

przeobrażać w grafit


SJP.pl


grafolog

specjalista w dziedzinie grafologii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) specjalista w dziedzinie grafologii

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grafologiczny

Wiktionary


grafologia

1. metoda określania profilu psychologicznego człowieka na podstawie jego pisma ręcznego;
2. w kryminalistyce: technika śledcza, polegająca na ustalaniu autora odręcznego pisma lub stwierdzaniu autentyczności podpisu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) badanie cech pisma odręcznego w celu ustalenia jego niepowtarzalnych cech, często po to by zweryfikować prawdziwość podpisu;

 (1.2) psych. określanie cech psychicznych człowieka na podstawie jego pisma odręcznego;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grafologia (kryminalistyka) – badanie autentyczności pisma i ustalanie tożsamości jego autora
  • grafologia (psychologia) – badanie związków między charakterem pisma a osobowością jego autora

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌɡrafɔˈlɔɟja, AS: grafoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grafologiczny

Wiktionary


grafologiczny

→ grafologia


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grafologią, dotyczący grafologii

Wiktionary

Patrz:

grafologia

Powiązane:

 rzecz. grafologia ż., grafolog mos./ż.

 przysł. grafologicznie

Wiktionary


grafolożka

→ grafolog


SJP.pl

Patrz:

grafolog

grafoman

osoba pisząca utwory literackie pomimo braku talentu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba pisząca dużo książek niskiej jakości

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grafomania ż.

:: fż. grafomanka ż.

Wiktionary


grafomania

grafomaństwo;
1. pisanie utworów literackich przez nieutalentowane osoby;
2. ogół bezwartościowych utworów literackich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mania pisania książek, zwłaszcza autobiograficznych

 (1.2) pisanie utworów literackich (często w znacznych ilościach) przez osoby pozbawione talentu

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. grafomaństwo n., grafoman mos., grafomanka ż., grafika ż.

Wiktionary


grafomanić

potocznie: pisać nędzne utwory literackie


SJP.pl


grafomanka

kobieta uprawiająca grafomanię


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta pisząca dużo książek niskiej jakości

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grafoman mos., grafomania ż.

Wiktionary


grafomański

dotyczący grafomanii, grafomana


SJP.pl


grafomaństwo

grafomania;
1. pisanie utworów literackich przez nieutalentowane osoby;
2. ogół bezwartościowych utworów literackich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) mania pisania utworów literackich często przez osoby pozbawione talentu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grafomania ż.

Wiktionary


grafometr

w geodezji: przyrząd do pomiaru kątów w terenie, składający się z półkola z podziałką na stopnie, przeziernika i busoli


SJP.pl


grafomotoryka

zdolności ruchowe ręki potrzebne do pisania i rysowania


SJP.pl


grafos

przybór rysunkowy


SJP.pl

Gr

Wikipedia


grafoskop

urządzenie do wyświetlania na ekranie tekstu lub rysunków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. urządzenie projekcyjne służące do wyświetlania na ekranie grafiki lub tekstu umieszczonych na folii diapozytywowej (foliogramie);

Wiktionary

Grafoskop, projektoskop (również rzutnik pisma) – urządzenie projekcyjne służące do wyświetlania na ekranie projekcyjnym obrazów lub tekstu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pojawienie się fotografii cyfrowej i projektorów multimedialnych znacznie zmniejszyło zakres stosowania grafoskopu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡraˈfɔskɔp, AS: grafoskop

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) projektoskop, rzutnik pisma

Wiktionary


grafostwo

tytuł, godność grafa (niemieckiego arystokraty w średniowieczu); hrabiostwo


SJP.pl


grafowski

przymiotnik od: graf


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z osobą lub tytułem grafa, dotyczący grafa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. graf mos.

Wiktionary


grafowy

przymiotnik od: graf


SJP.pl


graham

pieczywo z mąki pszennej, pieczone bez drożdży


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spoż. chleb z razowej mąki pszennej;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • (3541) Graham – planetoida
  • Mount Graham – góra w Arizonie, święte miejsce Apaczów
  • Graham – jednostka osadnicza w stanie Alabama, w hrabstwie Randolph
  • Graham – miasto w stanie Georgia, w hrabstwie Appling
  • Graham – miejscowość w stanie Missouri, w hrabstwie Nodaway
  • Graham – jednostka osadnicza w stanie Kentucky, w hrabstwie Muhlenberg
  • Graham – miasto w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Alamance
  • Graham – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Young
  • Graham – jednostka osadnicza w stanie Waszyngton, w hrabstwie Pierce
  • Graham – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Jefferson
  • Graham – gmina w stanie Iowa, w hrabstwie Johnson
  • Graham – gmina w stanie Kansas, w hrabstwie Graham

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Miron zjada na śniadanie kromkę grahama z samym masłem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Graham mos., grahamka ż., grahamek mrz.

 przym. grahamowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chleb grahamowski

Wiktionary


grahamek

zdrobnienie od: graham


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spoż. bułka z mąki pszennej z całego ziarna

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od: grahamka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najadł się czterema grahamkami z żółtym serem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. graham mrz., Graham mos., grahamka ż.

 przym. grahamowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grahamka

Wiktionary


grahamit

minerał o kruczoczarnym połysku, podobny do albertytu


SJP.pl


grahamka

ciemna bułka razowa z grubo mielonej mąki pszennej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. bułka z mąki pszennej z całego ziarna

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od: grahamek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Celestyn zjadł trzy grahamki z szynką.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. graham mrz., Graham mos., grahamek mrz.

 przym. grahamowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grahamek

Wiktionary


grahamkowy

→ grahamka


SJP.pl

Patrz:

grahamka

grahamostwo

Graham z małżonką; Grahamowie


SJP.pl


grahamowie

Graham z małżonką; Grahamostwo


SJP.pl


grahamowski

→ graham


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grahamem, odnoszący się do grahama

Wiktionary

Patrz:

graham

Powiązane:

 rzecz. graham mrz., Graham mos., grahamek mrz., grahamka ż.

Wiktionary


grahamowy

→ graham


SJP.pl

Patrz:

graham

graicki

przymiotnik

 (1.1) związany z Alpami Graickimi (słowo występuje tylko w nazwie tych gór)

Wiktionary


graj

1. brać udział w grach
2. wykonywać utwory muzyczne
3. wystawiać sztukę, wyświetlać film; odtwarzać jakąś postać


SJP.pl


graja

(zwykle w lm) w mitologii greckiej: każda z trzech sióstr (Dejno, Pefredo lub Eyno), strażniczek gorgon, ukazywanych jako stare kobiety posiadające tylko jedno wspólne oko i jeden wspólny ząb, z których korzystały na zmianę


SJP.pl


grajcar

srebrna, potem miedziana moneta bita niegdyś w Austrii i południowych Niemczech; krajcar


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. monet. srebrna moneta średniowieczna, później miedziana moneta zdawkowa bita w niektórych krajach niemieckich i w Austrii;

 (1.2) daw. zob. korkociąg.

 (1.3) daw. techn. przyrząd do wykręcania przedmiotów, które utkwiły w rurach, lufach;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • (staropol.) korkociąg
  • krajcar – moneta
  • grajcar (broń) – akcesorium broni
  • grajcar (lotnictwo) – akcesorium lotnicze (obsługi naziemnej)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) […] tyle idzie grajcarów na jeden srebrny reński.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrajt͡sar, AS: grai ̯car

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grajcarek m.

 przym. grajcarowy, grajcarkowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krajcar, cent

 (1.2) grajcarek, daw. trybuszon

Wiktionary


grajcarek

korkociąg; trybuszon


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Poznań. przest. korkociąg

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) dawna moneta w Niemczech i Austrii

Wiktionary

Grajcarek – potok, dopływ Dunajca. Płynie u podnóża Małych Pienin i Beskidu Sądeckiego, powstaje w Jaworkach z połączenia Białej i Czarnej Wody. Płynie przez Jaworki, Szlachtową i uchodzi do Dunajca w Szczawnicy, tuż powyżej charakterystycznej skały Kotuńka, na wysokości 430 m n.p.m. Zaraz za skrzyżowaniem dróg jest most, pod którym płynie Grajcarek, a za mostem zaczyna się Droga Pienińska.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. grajcar m.

 przym. grajcarowy, grajcarkowaty

Wiktionary


grajcarkowaty

podobny do grajcarka; spiralnie zwinięty, wężykowaty


SJP.pl


grajcarowy

przymiotnik od: grajcar


SJP.pl


grajdoł

grajdół, grajdołek;
1. potocznie, lekceważąco: mała, zapadła wieś albo prowincjonalne miasteczko; dziura;
2. zagłębienie wykonane w piasku dla wygodnego plażowania oraz dla osłony przed wiatrem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) lekcew. zapadła wieś lub prowincjonalne miasteczko

 (1.2) żart. pot. własne miejsce na plażaaży otoczone wałem z piasku lub parawanem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Samochód zepsuł się nam przy jakimś grajdole, w którym nie uświadczysz mechanika.

 (1.2) Na plażaaży już pierwsze grajdoły, więc sezon w Sopocie rozpoczęty.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrajdɔw, AS: grai ̯dou̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. grajdołek m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zaścianek; pot. dziura, grajdołek, kaczy dół, wiocha, wygwizdów; posp. pipidówka, zadupie

 (1.2) grajdołek

Wiktionary


grajdołek

grajdoł, grajdół;
1. potocznie, lekceważąco: mała, zapadła wieś albo prowincjonalne miasteczko; dziura;
2. potocznie, lekceważąco: zamknięte, hermetyczne środowisko ludzi, niechętne zmianom i nowym osobom;
3. zagłębienie wykonane w piasku dla wygodnego plażowania oraz dla osłony przed wiatrem


SJP.pl


grajdół

grajdoł, grajdołek;
1. potocznie, lekceważąco: mała, zapadła wieś albo prowincjonalne miasteczko; dziura;
2. zagłębienie wykonane w piasku dla wygodnego plażowania oraz dla osłony przed wiatrem


SJP.pl


grajek

człowiek grający na czymś amatorsko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ktoś, kto gra na instrumencie muzycznym, zwykle amatorsko

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrajɛk, AS: grai ̯ek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gra ż., granie n., gierka ż.

 czas. grać, grywać, pograć, pogrywać, zgrać, zgrywać, zagrać, zagrywać, odegrać, odgrywać

 przym. zgrany

Wiktionary


grajewianin

mieszkaniec Grajewa


SJP.pl


grajewianka

mieszkanka Grajewa


SJP.pl


grajewo

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Grajewo – miasto w województwie podlaskim, nad rzeką Ełk. Od 1 stycznia 1999 r. jest siedzibą powiatu grajewskiego.

Według danych pochodzących z Głównego Urzędu Statystycznego z 1 stycznia 2024 r. miasto miało 20 899 mieszkańców.

Grajewo uzyskało lokację miejską w 1540 roku, jednak nie została ona zrealizowana, ponowne nadanie praw miejskich przed 1700 rokiem, zdegradowane w 1870 roku, ponowne nadanie praw miejskich w 1919 roku. W Grajewie działa Ochotnicza Straż Pożarna.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡraˈjɛvɔ, AS: grai ̯evo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grajewianin mos., Grajewianka ż.

 przym. grajewski

Wiktionary


grajewski

przymiotnik od: Grajewo


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Grajewem, dotyczący Grajewa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Powiat grajewski – powiat w Polsce
  • Andrzej Grajewski – polski politolog, dziennikarz i publicysta
  • Jan Grajewski – polski prawnik
  • Krzysztof Grajewski – polski prawnik

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Grajewo mrz., Grajewianin mos., Grajewianka ż.

Wiktionary


grajfka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. smykałka, umiejętność, talent

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grajfny

 przysł. grajfnie

Wiktionary


grajfnie

przysłówek

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zręcznie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grajfka ż.

 przym. grajfny

Wiktionary


grajfny

przymiotnik

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zdolny, zręczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grajfka ż.

 przysł. grajfnie

Wiktionary


grajfnyć

czasownik dokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. złapać

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. ukraść

Wiktionary


grajkowski

nazwisko


SJP.pl


grajszafa

potocznie: szafa grająca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. szafa grająca

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) O siódmej, przed powrotem do domu, puszcza tę samą codziennie płytę w grajszafie.

Wiktionary

Powiązane:

 wykrz. szafa gra

Wiktionary


grajzlernia

dawniej:
1. nieduży sklep z artykułami spożywczymi;
2. sklep z tanimi towarami niskiej jakości; bublownia


SJP.pl


grakać

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zagrakać)

 (1.1) gw-pl|Łopienie-Jeże. krakać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) wrony na mnie gracą.

Wiktionary


grakch

Grakchus;
1. Tyberiusz Semproniusz Grakch (220-150 p.n.e.) - rzymski wódz i polityk, ojciec Tyberiusza i Gajusza;
2. Tyberiusz Semproniusz Grakch (162-133 p.n.e.) - starszy brat Gajusza Semproniusza Grakcha, trybun ludowy;
3. Gajusz Semproniusz Grakch (152-121 p.n.e.) - młodszy brat Tybieriusza Semproniusza Grakcha, trybun ludowy


SJP.pl


grakchus

Grakch;
1. Tyberiusz Semproniusz Grakchus (220-150 p.n.e.) - rzymski wódz i polityk, ojciec Tyberiusza i Gajusza;
2. Tyberiusz Semproniusz Grakchus (162-133 p.n.e.) - starszy brat Gajusza Semproniusza Grakchusa, trybun ludowy;
3. Gajusz Semproniusz Grakchus (152-121 p.n.e.) - młodszy brat Tybieriusza Semproniusza Grakchusa, trybun ludowy


SJP.pl


grala

nazwisko


SJP.pl


gralak

nazwisko


SJP.pl


gralewo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gralewo – wieś w woj. lubuskim, w pow. gorzowskim, w gminie Santok
  • Gralewo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. działdowskim, w gminie Płośnica
  • Gralewo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. międzychodzkim, w gminie Międzychód
  • Gralewo – gromada
  • Gralewo – dawna gmina
  • Gralewo – stacja kolejowa w Gralewie-Stacji w województwie warmińsko-mazurskim
  • Nowe Gralewo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Raciąż
  • Stare Gralewo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Raciąż
  • Gralewo-Stacja – osada położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie działdowskim, w gminie Rybno

Wikipedia


gralewski

nazwisko


SJP.pl


gralina

rodzaj ptaków z rodziny monarek


SJP.pl


graliński

nazwisko


SJP.pl


gralnia

potocznie: pomieszczenie przeznaczone do grania w gry komputerowe za pieniądze


SJP.pl


gram

jednostka masy równa 1/1000 kilograma


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miar. fiz. jednostka masy, która jest równa jednej tysięcznej kilograma;

forma czasownika.

 (2.1) 1. os. lp. ter. od: grać

Wiktionary

Nie mylić z: gran (jednostka).

Ta strona dotyczy jednostki masy. Zobacz też: gram (ujednoznacznienie).

Na tę stronę wskazuje „miligram”. Zobacz też: Miligram – potok, dopływ Bobru.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przeciętna masa trzustki wynosi od 70 do 100 gramów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrãm, AS: grãm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gramatura ż.

 przym. gramowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. g

Wiktionary


gram-siła

jednostka siły równa jednemu gramowi; pond


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. fiz. metrol. grawitacyjna jednostka siły odpowiadająca sile wywieranej przez masę o wartości jednego grama w polu grawitacyjnym na powierzchni Ziemi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pond, skr. G, gf, p

Wiktionary


gram-ujemny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) mikrobiol. barwiący się na czerwono w barwieniu metodą Grama;

Wiktionary


gram.

skrót od: gramatyka, gramatyczny


SJP.pl


gramatka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. rodzaj polewki na piwie lub winie;

Wiktionary

Gramatka (faramuszka, biermuszka) — polewka z piwa, danie kuchni staropolskiej, zaliczane do postnych, chętnie również podawane na śniadanie, wyparte w tej roli przez kawę.

Wspólnym mianownikiem wielu receptur przygotowania gramatki było jedynie piwo. W zależności od potrzeb i upodobań, dodawano doń np. masło, żółtka jaj, śmietanę, twaróg, kminek, chleb, cynamon, cukier. Samuel Linde podał za Syreniuszem przepis następujący:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Za Chiny nie ruszyłbym tej jej gramatki z grzankami.

Wiktionary


gramatom

bardzo rzadko: gramoatom, liczba gramów pierwiastka chemicznego równa jego masie atomowej względnej


SJP.pl


gramatura

ciężar jednego metra kwadratowego materiału (np. papieru, tworzywa sztucznego w arkuszach, wyrobu włókienniczego) wyrażony w gramach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) poligr. ciężar materiału, zwłaszcza papieru, wyrażony w gramach na metr kwadratowy arkusza

 (1.2) ciężar posiłku lub wyrobu spożywczego wyrażony w gramach

Wiktionary

Gramatura – masa (pot. „ciężar”) wyrobu wyrażona w gramach na metr kwadratowy (g/m²). Używana w odniesieniu do papieru, wyrobów włókienniczych czy innych tworzyw produkowanych w arkuszach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W mieszkaniu był również papier o takiej samej gramaturze jak ten, z którego wykonywane są dyplomy wyższych uczelni i papier, z którego wykonywane były stare dowody rejestracyjne i prawa jazdy.

 (1.2) W warszawskim Wedlu zdarzyło się, że konsumentka zwróciła torcik, gdyż według niej gramatura była za mała.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gram m.

 przym. gramowy

Wiktionary


gramatyczka

specjalistka w dziedzinie gramatyki


SJP.pl


gramatycznie

przysłówek

 (1.1) gram. zgodnie z regułami gramatyki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na koniec odrabianek dziewczynka bardzo sprawnie rozebrała gramatycznie kilka zdań.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gramatyczność ż., gramatyka ż.

 przym. gramatyczny

Wiktionary


gramatyczność

→ gramatyczny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest gramatyczne;

Wiktionary

Gramatyczność, gramatykalność – termin odnoszący się do wypowiedzeń, oznaczający zgodność danego wypowiedzenia z zasadami gramatyki, które zostały zinternalizowane przez (rodzimego) użytkownika języka. Gramatyczność komunikatu językowego nie świadczy automatycznie o jego akceptowalności, która jest uzależniona również od czynników semantycznych.

Wikipedia

Patrz:

gramatyczny

Powiązane:

 rzecz. gramatyka ż., gramatyk m.

 przym. gramatyczny

 przysł. gramatycznie

Wiktionary


gramatyczny

→ gramatyka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący gramatyki, związany z gramatyką

 (1.2) zgodny z regułami gramatyki

Wiktionary

Patrz:

gramatyka

Przykłady

 (1.1) Naukę łaciny rozpocznijmy od omówienia najważniejszych gramatycznych pojęć.

 (1.2) Rozprawka Haliny, chociaż gramatyczna, była zupełnie niezrozumiała.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrãmaˈtɨt͡ʃnɨ, AS: grãmatyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gramatyka ż., gramatyk m., gramatyczka ż., gramatyczność ż.

 przysł. gramatycznie

Wiktionary


gramatyk

specjalista w dziedzinie gramatyki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) specjalista w dziedzinie gramatyki

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od: gramatyka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrãˈmatɨk, AS: grãmatyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gramatyka ż., gramatyczność ż.

 przym. gramatyczny

Wiktionary


gramatyka

zbiór reguł opisujących system języka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. zbiór reguł opisujących system języka;

 (1.2) jęz. dział językoznawstwa obejmujący morfologię i składnię

 (1.5) kulin. staropolska gęsta polewka (zupa) z piwa albo wina i chleba

forma rzeczownika.

 (2.1) D. i B. lp. od: gramatyk

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gramatyka jest przydatna podczas nauki języka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrãˈmatɨka, AS: grãmatyka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. agramatyzm m., gramatyk m., gramatyczność ż., niegramatyczność ż.

 przym. agramatyczny, gramatyczny, niegramatyczny

 przysł. gramatycznie, niegramatycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.5) grumatka, gromatka, gamratka, garmatka

Wiktionary


gramatykalizacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. proces, w którym słowo traci swą podstawową funkcję semantyczną (morfem leksykalny) zachowując jedynie funkcję syntaktyczną (morfem fleksyjny)

Wiktionary

Gramatyzacja, gramatykalizacja – przejście elementu leksykalnego (np. morfemu) z systemu słownikowego do systemu gramatycznego, tzn. traci (całkowicie lub częściowo) lub zmienia swoje znaczenie, a zaczyna pełnić funkcję gramatyczną. Por. "Jutro będę we Wrocławiu" i "Jutro będę uczył się do egzaminu" – w drugim przypadku słowo "będę" jest wyłącznie słowem posiłkowym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przykładem gramatykalizacji w języku angielskim jest partykuła "will", która służy do tworzenia czasu przyszłego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrãmatɨkalʲiˈzat͡sʲja, AS: grãmatykalʹizacʹi ̯a

Wiktionary


gramicydyna

rodzaj antybiotyku działającego na bakterie Gram-dodatnie


SJP.pl

Gr

Wikipedia


grammy

[czytaj: gremi] najbardziej prestiżowa nagroda w amerykańskim przemyśle fonograficznym, przyznawana co roku w wielu kategoriach, mająca postać miniaturowego gramofonu starego typu z tubą i korbką


SJP.pl


gramoatom

liczba gramów pierwiastka chemicznego równa jego masie atomowej względnej


SJP.pl


gramocząsteczka

liczba gramów substancji równa jej masie cząsteczkowej; gramodrobina; mol


SJP.pl


gramocząsteczkowy

przymiotnik od: gramocząsteczka


SJP.pl


gramodrobina

liczba gramów substancji równa jej masie cząsteczkowej; mol; gramocząsteczka


SJP.pl


gramodrobinowy

przymiotnik od: gramodrobina


SJP.pl


gramofon

urządzenie do odtwarzania dźwięku z płyt winylowych; adapter


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. urządzenie służące do odtwarzania dźwięku zapisanego na płytach gramofonowych;

Wiktionary

Gramofon – urządzenie do odtwarzania dźwięku zapisanego na płytach gramofonowych. W Polsce często nazywany adapterem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dziś już w niewielu domach znajduje się gramofon i kolekcja płyt.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrãˈmɔfɔ̃n, AS: grãmofõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. gramofonik mrz.

 przym. gramofonowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. adapter

Wiktionary


gramofonik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od gramofon

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gramofon m.

 przym. gramofonowy

Wiktionary


gramofonowy

przymiotnik od: gramofon


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z gramofonem, dotyczący gramofonu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Płyty gramofonowe należą już do przeszłości.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrãmɔfɔ̃ˈnɔvɨ, AS: grãmofõnovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gramofonik mrz., gramofon mrz.

Wiktionary


gramojon

liczba gramów równa masie atomowej jonu w jednostkach węglowych C12


SJP.pl


gramolić

robić coś bardzo powoli, nieudolnie


SJP.pl


gramorównoważnik

starodawna jednostka używana w chemii analitycznej


SJP.pl

Gramorównoważnik (ekwiwalent stechiometryczny) – jednostka masy niezalecana przez IUPAC, ale niekiedy jeszcze używana w chemii, zwłaszcza w chemii analitycznej. Jednostki tej nie zaleca się stosować głównie ze względu na problemy z jej jednoznaczną definicją. Skrótem tej jednostki jest val, wal, eq (Eq) i czasami w bardzo starych polskich opracowaniach można też spotkać skróty Gr, G-r i g-r. Stosuje się również pochodne tej jednostki, np. "miligramorównoważnik" (meq, mEq).

Wikipedia


gramota

hramota;
1. dawniej na Rusi i Litwie: dokument pisany;
2. w Rosji i Związku Radzieckim: oficjalny dokument wydawany przez władcę lub przedstawiciela władzy


SJP.pl

Gr

Wikipedia


gramotny

potocznie: umiejący pisać


SJP.pl


gramowid

Gramowid "(gr.-łac.)", dyskowid – urządzenie do odtwarzania (za pośrednictwem odbiornika telewizyjnego lub monitora ekranowego) ruchomego barwnego obrazu i towarzyszącego mu dźwięku z płyt gramowidowych. Analogowo zapisany obraz jest odczytywany ze specjalnych dysków przypominających CD, jednak znacznie większych. Gramowidy były mało popularne w Polsce. Zostały zastąpione technologią DVD.

Wikipedia


gramowy

przymiotnik od: gram


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z gramem, dotyczący grama

 (1.2) mający masę jednego grama

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gram mrz., gramatura ż.

Wiktionary


grampiany

góry w Wielkiej Brytanii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. pasmo górskie w Szkocji;

Wiktionary

Na

Wikipedia

Powiązane:

 przym. grampiański

Wiktionary


grampiański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Grampianami, dotyczący Grampian

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grampiany mrz.

Wiktionary


grample

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. roln. grabie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk stodolnioki

Wiktionary


gran

najmniejsza jednostka masy, stosowana obecnie w krajach anglosaskich; równa około 0,065 grama


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gran – gmina
    • Gran – przystanek kolejowy w Gran
  • Ahmed Grañ – przywódca muzułmański
  • Wiera Gran – polska piosenkarka
  • gran – jednostka masy
  • Gran – kaszubski herb szlachecki
  • Grän

Wikipedia


gran.

skrót od: granulat


SJP.pl


grana

1. gatunek sera;
2. potoczna nazwa mitochondrium


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grana – wieś w żupanii varażdińskiej, w mieście Novi Marof
  • Grana – dzielnica gminy Kretzschau w kraju związkowym Saksonia-Anhalt, w powiecie Burgenland
  • Grana – miejscowość
  • Otto de Grana – dyplomata
  • Grana – firma właściciel kawy zbożowej marki Inka
  • Grana padano

Wikipedia


granacik

zdrobnienie od: granat; granatek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od granat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie granat, lecz tylko mały granacik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. granat m., granatek mzw./mrz.

Wiktionary


granada

model samochodu marki Ford


SJP.pl

Nie mylić z: Grenada.

Ta strona dotyczy miasta w Nikaragui. Zobacz też: inne znaczenia tej nazwy.

Granada – miasto w Nikaragui, położone na północno-zachodnim wybrzeżu jeziora Nikaragua, u stóp wulkanu Mombacho. Ośrodek administracyjny departamentu Granada. Ludność: 116 tys. mieszkańców (2005).

Wikipedia


granadilla

grenadilla;
1. rodzaj roślin z rodziny męczennicowatych; passiflora, męczennica;
2. owoc tej rośliny


SJP.pl

Granadilla – dystrykt w Kostaryce; w prowincji San José.

Wikipedia


granadyjczyk

mieszkaniec Granady


SJP.pl


granadyjka

mieszkanka Granady


SJP.pl


granadyjski

przymiotnik od:
1. Granada (miasto w Hiszpanii; Grenada); grenadyjski;
2. Granada (miasto w Nikaragui);
3. Nowa Granada (dawna kolonia hiszpańska w Ameryce Południowej)


SJP.pl


granat

1. krzew lub drzewo niewielkich rozmiarów z rodziny granatowcowatych; granatowiec;
2. owoc granatowca;
3. kolor ciemnoniebieski; granatowy;
4. ręczny lub artyleryjski pocisk rażący odłamkami lub siłą wybuchu;
5. minerał z grupy krzemianów stosowany w jubilerstwie jako kamień półszlachetny;
6. rodzaj barwnego sukna weneckiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wojsk. pocisk wyrzucany ręcznie, wypełniony materiałem wybuchowym;

 (1.2) bot. pot. zob. granatowiec.;

 (1.3) spoż. owoc granatowca

 (1.4) kolor ciemnoniebieski, także ubranie, materiał itp. w tym kolorze;

 (1.5) miner. twardy przezroczysty minerał stosowany w jubilerstwie (jako kamień półszlachetny) lub jako materiał ścierny;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • granat (barwa granatowa, granatowy) – kolor ciemnoniebieski
  • granat – minerał z gromady krzemianów, przezroczysty, o różnej barwie
  • granat – rodzaj drzew owocowych
  • granat właściwy – popularny gatunek drzewa owocowego
  • granat – rodzaj wybuchowego pocisku
  • Granat – album studyjny polskiego basisty Wojciecha Pilichowskiego
  • Emil Granat (1928–1992), polski poeta
  • Kazimierz Granat (1912–1979), polski działacz robotniczy i komunistyczny
  • Jacek Granat (ur. 1966), polski sędzią piłkarski
  • Wincenty Granat (1900–1979), polski teolog katolicki
  • Mirosław Granat (ur. 1956), polski prawnik, sędzia TK w stanie spoczynku, wykładowca akademicki
  • Granat Skarżysko-Kamienna – klub piłkarski

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Saperzy zabezpieczyli skrzynię granatów z drugiej wojny światowej.

 (1.2) Uprawa granatów wymaga ciepłego klimatu.

 (1.3) Kupiłem arbuza i trzy granaty.

 (1.4) W konserwatywnej szkole nadal obowiązują błękity i granaty.

 (1.5) Jacek kupił Adzie na urodziny pierścionek z granatem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrãnat, AS: grãnat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. granatnik m., granatowiec m., granatówka ż., granatnica ż., granatek mrz./mzw.

 czas. granatowić się

 przym. granatowy

 przysł. granatowo

Wiktionary


granatek

1. zdrobnienie od: granat; granacik;
2. przypłaszczek granatek - chrząszcz z rodziny bogatkowatych, szkodnik sosny;
3. oblaczek granatek - motyl z rodziny niedźwiedziówkowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. daw. pot. szałwia łąkowa, roślina

 (1.2) mykol. pot. piaskowiec modrzak, grzyb

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) ornit. daw. nazwa systematyczna|Trochilus granatinus., koliber

 (2.2) ent. zob. przypłaszczek granatek.

 (2.3) ent. zob. oblaczek granatek.

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

 (3.1) D. lm. od: granatka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. granat m., granacik m., granatka ż., granatowienie n., granatnik m., Granatka ż., granatowy mos.

 czas. granatowieć ndk.

 przym. granatowy, granatnikowy

 przysł. granatowo

Wiktionary


granatka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. drobne paciorki z granatów

forma rzeczownika|rodzaj=męskorzeczowy.

 (2.1) D. lp. od: granatek

forma rzeczownika|rodzaj=męskozwierzęcy.

 (3.1) D. i B. lp. od: granatek

Wiktionary

Granatka (oryg. fr. "La Grenadière") – powieść Honoriusza Balzaka, po raz pierwszy wydana w 1832, wchodząca w skład "Scen z życia prywatnego" cyklu "Komedia ludzka".

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. granat m., granacik m., granatek ż., granatowienie n., granatnik m., Granatka ż., granatowy mos.

 czas. granatowieć ndk.

 przym. granatowy, granatnikowy

 przysł. granatowo

Wiktionary


granatnik

broń palna do miotania granatami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wojsk. indywidualna lub zespołowa, gładkolufowa broń palna, służąca do wystrzeliwania granatów na niewielką odległość;

 (1.2) hist. wojsk. rodzaj długolufowej haubicy strzelającej granatami, używanej w XVIII–XIX wieku w artylerii polowej i oblężniczej

 (1.3) hist. wojsk. krótka strzelba o mocno rozszerzonej lufie do miotania niewielkich granatów przez piechotę w XVII–XVIII wieku

Wiktionary

Granatnik – indywidualna lub zespołowa broń strzelecka przystosowana do miotania granatów lub pocisków rakietowych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na trzeciorzędne odcinki posyła się trzeciorzędne oddziały, wyposażone w zdezelowane samochody, rakietnice jako substytut radiostacji i butelki z benzyną w zastępstwie granatników.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. granat m., granatek m., granatka ż.

 przym. granatowy

Wiktionary


granatnikowy

→ granatnik


SJP.pl

Patrz:

granatnik

granatolistny

malpigia granatolistna - gatunek rośliny z rodziny malpigiowatych, o jadalnych czerwonych owocach; acerola


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) bot. mający liście jak granat

Wiktionary


granatowcowate

rodzina roślin dwuliściennych obejmująca gatunki będące krzewami lub drzewami niewielkich rozmiarów


SJP.pl


granatowcowaty

o cechach granatowcowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


granatowiec

krzew lub drzewo niewielkich rozmiarów z rodziny granatowcowatych; granat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Punica granatum|L.|ref=tak., drzewo lub krzew z rodziny krwawnicowatych o jadalnych owocach, rodzące granaty;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrãnaˈtɔvʲjɛt͡s, AS: grãnatovʹi ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. granat

 przym. granatowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) granat

Wiktionary


granatowo-biały

w części granatowy, w części biały


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma dwa kolory: granatowy i biały

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Granatowo-białe mundurki nie zostały zaakceptowane przez Radę Rodziców żyrardowskiego gimnazjum.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrãnatɔvɔ‿ˈbʲjawɨ, AS: grãnatovo‿bʹi ̯au̯y

Wiktionary


granatowo-czarny

w części granatowy, w części czarny; czarno-granatowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) granatowy i czarny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przed burzą niebo gwałtownie robiło się granatowo-czarne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrãnatɔvɔ‿ˈt͡ʃarnɨ, AS: grãnatovo‿čarny

Wiktionary

Powiązane:

 przym. granatowoczarny

Wiktionary


granatowo-szary

w części granatowy, w części szary; szaro-granatowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) granatowy i szary

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wyglądasz niepoważnie w tych granatowo-szarych szortach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrãnatɔvɔ‿ˈʃarɨ, AS: grãnatovo‿šary

Wiktionary

Powiązane:

 przym. granatowoszary, szaro-granatowy

Wiktionary


granatowobłękitny

przymiotnik

 (1.1) będący pomieszaniem granatowego i błekitnego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na dworze był granatowobłękitny zmrok, wiatr ciskał bezgłośnie kłębami suchych śniegowych płatków.

Wiktionary


granatowoczarny

czarny o odcieniu granatowym


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) mający kolor czarny o odcieniu granatowym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pod światło kamyk robił się z czarnego granatowoczarny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrãnatɔvɔˈt͡ʃarnɨ, AS: grãnatovočarny

Wiktionary

Powiązane:

 przym. granatowo-czarny

Wiktionary


granatowoniebieski

niebieski o granatowym odcieniu


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) niebieski o granatowym odcieniu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ten granatowoniebieski napój wygląda na barwiony chemicznie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrãnatɔvɔ̃ɲɛˈbʲjɛsʲci, AS: grãnatovõńebʹi ̯esʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. niebiesko-granatowy, niebieskogranatowy

Wiktionary


granatowooki

mający oczy koloru granatowego


SJP.pl


granatowopióry

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma granatowe pióra, pierze

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrãnatɔvɔˈpʲjurɨ, AS: grãnatovopʹi ̯ury

Wiktionary


granatowoszary

szary o odcieniu granatowym


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) szary o granatowym odcieniu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Masz granatowoszarą plamaamę wokół oka... Coś się stało?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrãnatɔvɔˈʃarɨ, AS: grãnatovošary

Wiktionary

Powiązane:

 przym. granatowo-szary

Wiktionary


granatowowłosy

mający granatowe włosy


SJP.pl


granatowozielony

zielony o odcieniu granatowym


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) zielony o granatowym odcieniu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W palmiarni znalazłem dwa granatowozielone liście.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrãnatɔvɔʑɛˈlɔ̃nɨ, AS: grãnatovoźelõny

Wiktionary


granatowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest granatowe; cecha tych, którzy są granatowi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. granatowy

 przysł. granatowo

Wiktionary


granatowy

1. ciemnoniebieski, w kolorze granatu;
2. taki, który jest zdobiony przez granaty - twarde minerały z grupy krzemianów;
3. taki, który jest związany z granatami - pociskami ręcznymi lub artyleryjskimi, rażącymi odłamkami lub siłą wybuchu


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) bot. kulin. spoż. dotyczący owoców granatowca, zawierający owoce granatowca, zrobiony z owoców granatowca

 (1.2) jubil. miner. dotyczący granatu, zrobiony z granatu, związany z granatem, ozdobiony granatem

 (1.3) wojsk. dotyczący granatu (pocisku)

przymiotnik jakościowy

 (2.1) mający kolor szóstego pasma tęczy, taki jak kolor bezchmurnego, nocnego nieba itp.; kolor ciemnoniebieski;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (3.1) hist. pot. funkcjonariusz granatowej policji

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Azuryt przybiera odcienie od jasnoniebieskiego do granatowego.

 (2.1) Wieczorem, w granatowym cieniu, wysoki bufetowy w nicianych rękawiczkach wynosi na werandę lampę z jedwabnym abażurem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrãnaˈtɔvɨ, AS: grãnatovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. granat mrz., granatek mrz./mzw., granatka ż.

 przym. granatny

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) atramentowy, ciemnobłękitny, ciemnoniebieski, koloru atramentu, modry

Wiktionary


granaty

1. krzew lub drzewo niewielkich rozmiarów z rodziny granatowcowatych; granatowiec;
2. owoc granatowca;
3. kolor ciemnoniebieski; granatowy;
4. ręczny lub artyleryjski pocisk rażący odłamkami lub siłą wybuchu;
5. minerał z grupy krzemianów stosowany w jubilerstwie jako kamień półszlachetny;
6. rodzaj barwnego sukna weneckiego


SJP.pl

Granaty (słow. "Granáty", niem. "Granatenspitze", węg. "Gránát-csúcsok") – trzywierzchołkowy masyw górski w długiej wschodniej grani Świnicy w polskich Tatrach Wysokich.

Wikipedia


grancik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od grant

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie grant, lecz tylko mały grancik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grant m.

Wiktionary


grand

tytuł szlachty kastylijskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) tytuł szlachecki pochodzenia hiszpańskiego;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pielgrzymi przybywali tysiącami, by go zobaczyć – wieśniacy, duchowni, kardynałowie, papieże, książęta i grandowie – zmierzali z całej Italii, z Francji i z Polski.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrãnt, AS: grãnt

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grandowski

Wiktionary


granda

potocznie:
1. awantura, skandal, oszustwo; draka;
2. banda oszustów, złodziei


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) posp. awantura, skandal

 (1.2) warszawa. oszustwo, kłamstwo

 (1.3) pot. pogard. banda bandytów, łobuzów

 (1.4) daw. środ. uczn. gromada, kupa, duża grupa

 (1.5) daw. środ. złodziei rozbój nocny

Wiktionary

Granda – trzeci album studyjny polskiej wokalistki Moniki Brodki. Wydawnictwo ukazało się 20 września 2010 roku nakładem wytwórni muzycznej Sony Music. W wersji specjalnej "Granda" została wzbogacona o dodatkową płytę DVD zawierającą film dokumentujący proces realizacji nagrań.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Wykluczone i ja za stary gracz jestem, żebym taką omyłkę mógł popełnić, to jest jawna granda!

 (1.3) W spelunkach, tam, gdzie granda wódkę piła, i Stasiek pił, choć serce z bólu łka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrãnda, AS: grãnda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grandziarz

 czas. grandzić

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) awantaż

 (1.2) bujda, blaga

 (1.3) wataha, zgraja

Wiktionary


grande

rzeka w Brazylii


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grande – gmina w Niemczech, w kraju związkowym Szlezwik-Holsztyn
  • Grande – nazwa wielu rzek w krajach hiszpańsko- i portugalskojęzycznych (, , dosł. „wielka rzeka”)
  • Grande – rzeka w Argentynie
  • Grande – album muzyczny grupy Von Wegen Lisbeth
  • Ariana Grande – amerykańska wokalistka
  • Trine Skei Grande – norweska polityczka
  • Jan Grande
  • Rita Grande – włoska tenisistka
  • Sandro Grande – kanadyjski piłkarz
  • Zbigniew Grande – polski matematyk
  • El Grande – gra planszowa
  • Grand

Wikipedia


grandezza

[czytaj: grandeca, grandecca]
1. zachowanie pełne godności; duma, wyniosłość;
2. wielka, znakomita dama


SJP.pl


grandi

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alejandro Grandi – urugwajski piłkarz
  • Alessandro Grandi – włoski kompozytor
  • Allegro Grandi – włoski kolarz
  • Dino Grandi – włoski polityk
  • Filippo Grandi – włoski dyplomata
  • Guido Grandi – włoski matematyk
  • Thomas Grandi – kanadyjski narciarz alpejski
  • Grandi Stazioni – włoskie przedsiębiorstwo
  • Cas Grandi
  • Kunuku Grandi
  • Seru Grandi

Wikipedia


grandilokwencja

pompatyczny styl mówienia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. pejor. górnolotny, bombastyczny styl lub sposób mówienia charakteryzujący się użyciem napuszonych określeń

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrãndʲilɔˈkfɛ̃nt͡sʲja, AS: grãndʹilokfẽncʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grandilokwentny

Wiktionary


grandilokwentny

pompatyczny, napuszony, górnolotny, obfitujący we frazesy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) książk. lub przest. mający cechy grandilokwencji; przesadnie napuszony, wykwintny, górnolotny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grandilokwencja ż.

 przysł. grandilokwentnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) emfatyczny, bombastyczny, górnolotny, nabzdyczony, nadęty, napuszony, pompatyczny, pompierski, przesadny, szumny

Wiktionary


grandioso

[czytaj: grandjozo] określenie wykonawcze: okazale, majestatycznie


SJP.pl


grandis

model samochodu marki Mitsubishi


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Coccinia grandis – gatunek tropikalnego pnącza z rodziny dyniowatych
  • Cybebus grandis – gatunek roślin z rodziny storczykowatych
  • Cyclops grandis – gatunek widłonoga z rodziny Cyclopidae
  • Phryganea grandis – gatunek owada wodnego z rzędu chruścików
  • Mitsubishi Grandis – samochód o nadwoziu typu van, produkowanym przez Mitsubishi Motors
  • Renato de Grandis – włoski kompozytor

Wikipedia


grandisonante

określenie wykonawcze: dźwięcznie


SJP.pl


grando

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: granda

Wiktionary


grandziarski

→ grandziarz


SJP.pl

Patrz:

grandziarz

grandziarz

awanturnik, rozrabiaka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. pejor. oszust

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. granda ż.

 czas. grandzić

Wiktionary


grandzić

potocznie: wszczynać kłótnie, zachowywać się nieodpowiedzialnie; chuliganić


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) pot. zachowywać się nieodpowiednio, zwłaszcza wszczynać awantury

czasownik przechodni niedokonany

 (2.1) daw. kraść

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. granda ż., grandziarz m.

 przym. grandziarski

Wiktionary


granecki

nazwisko


SJP.pl


granger

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Granger – jednostka osadnicza w stanie Indiana, w hrabstwie St. Joseph
  • Granger – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Polk
  • Granger – wieś w stanie Missouri, w hrabstwie Scotland
  • Granger – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Allegany
  • Granger – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Williamson
  • Granger – miejscowość w stanie Waszyngton, w hrabstwie Yakima
  • Granger – miejscowość w stanie Wyoming, w hrabstwie Sweetwater
  • Granger (ang. Granger Town) – gmina w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Allegany
  • Granger (ang. Granger Township) – gmina w stanie Ohio, w hrabstwie Medina
  • David Granger – gujański wojskowy i polityk
  • Clive Granger – brytyjski ekonomista

Wikipedia


grangia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) folwark cysterski

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrãŋʲɟja, AS: grãŋʹǵi ̯a

Wiktionary


grani

rodzaj twarogu o gruboziarnistej strukturze z dodatkiem śmietany


SJP.pl


graniak

odłamek litej skały o ostrych krawędziach i wygładzonych ścianach; wielograniec, wiatrowiec, eologliptolit


SJP.pl

Graniak, wielograniec, wiatrowiec, eologliptolit – odłamek skalny o wygładzonych ścianach i 2–3 ostrych krawędziach, oszlifowany wskutek tarcia niesionych przez wiatr okruchów skalnych (korazja). Powstaje w strefie peryglacjalnej (na przedpolu lądolodu) oraz na pustyniach żwirowych i kamienistych.

Wikipedia


graniastosłup

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geom. wielościan, którego wszystkie wierzchołki są położone na dwóch równoległych płaszczyznach i którego wszystkie krawędzie leżące poza tymi podstawami są do siebie równoległe;

Wiktionary

Graniastosłup – wielościan spełniający dwa warunki:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Objętość graniastosłupa jest proporcjonalna do pola jego podstawy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrãɲaˈstɔswup, AS: grãńastosu̯up

Wiktionary

Powiązane:

 przym. graniastosłupowy

Wiktionary


graniastosłupowy

przymiotnik od: graniastosłup


SJP.pl


graniasty

mający wystające krawędzie (granie)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) kanciasty

 (1.2) o bydle: mający łaty, łaciaty

Wiktionary


graniatka

rura o przekroju wieloboku, przeznaczona do przenoszenia ruchu obrotowego od stołu wiertniczego na przewód wiertniczy


SJP.pl

Gr

Wikipedia


granica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) linia, która zamyka lub oddziela pewien określony obszar

 (1.2) adm. umowna linia oddzielająca państwa, regiony itp.;

 (1.3) mat. wartość, do której zmierza ciąg lub funkcja;

 (1.4) linia podziału lub czynniki, które coś różnicują

 (1.5) ograniczony zasięg lub miara czegoś dozwolonego

 (1.6) pewien kres możliwości fizycznych lub psychicznych człowieka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • granica państwowa
  • granica (matematyka)
    • granice dolna i górna – matematyka
    • granica odwrotna – matematyka
    • granica ciągu – matematyka
    • granica funkcji – matematyka
    • granica prawo- i lewostronna – matematyka
    • granica niewłaściwa – matematyka
    • granica niewłaściwa funkcji – matematyka
    • granica Banacha – matematyka
  • granica C-T – geologia
  • granica D-K – geologia

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Granicę między Polską a Niemcami wyznaczają rzeki Odra i Nysa Łużycka.

 (1.3) Cosinus x ma przy x zmierzającym do zera granicę równą jeden.

 (1.6) Granice mojego języka wyznaczają granice mojego świata.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrãˈɲit͡sa, AS: grãńica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pogranicze n., zagranica ż., graniczenie n., ograniczanie n., ograniczenie n., rozgraniczanie n., rozgraniczenie n., Granica ż., Granice nmos., granicznik m., pogranicznik m., zagraniczniak m.

 czas. graniczyć ndk., ograniczać ndk., ograniczyć dk., rozgraniczać ndk., rozgraniczyć dk.

 przym. graniczny, pograniczny

 przysł. granicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) miedza

 (1.5) limes

Wiktionary


graniczenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|graniczyć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrãɲiˈt͡ʃɛ̃ɲɛ, AS: grãńičẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. graniczyć

 rzecz. granica ż.

Wiktionary


granicznik

znak do wyznaczania granicy na jakimś obszarze


SJP.pl


graniczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest graniczne; cecha tych, którzy są graniczni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. graniczny

 przysł. granicznie

Wiktionary


graniczny

przymiotnik od: granica


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący granicy określonego obszaru

 (1.2) końcowy, krańcowy

Wiktionary

Graniczny – osada w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie strzeleckim, w gminie Jemielnica.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Incydent graniczny był przyczyną zerwania stosunków dyplomatycznych między tymi dwoma krajami.

 (1.1) napływ skażonej wody przez rzeki graniczne (Odra, Bug i wiele innych)

 (1.2) U konduktora w pociągu bądź na stacji granicznej kupuje się przejściówkę..

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrãˈɲit͡ʃnɨ, AS: grãńičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. granica ż., rozgraniczenie n., rozgraniczanie n., graniczność ż., ograniczenie n., ograniczanie n., pogranicze n., pogranicznik m.

 czas. graniczyć ndk., rozgraniczyć dk., rozgraniczać ndk., ograniczać ndk., ograniczyć dk.

 przym. nadgraniczny, pograniczny, przygraniczny

 przysł. granicznie

Wiktionary


graniczyć

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) mieć wspólną granicę, sąsiadować

 (1.2) (w odniesieniu do uczuć, stanu fizycznego lub psychicznego) być bliskim, być podobnym, przypominać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Polska graniczy z Niemcami.

 (1.2) Jego zachowanie graniczy z obłąkaniem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrãˈɲit͡ʃɨt͡ɕ, AS: grãńičyć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pogranicze n., granica ż., graniczenie n., ograniczenie n., ograniczanie n.

 czas. ograniczać ndk., ograniczyć dk.

 przym. graniczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sąsiadować

 (1.2) zakrawać, ocierać się

Wiktionary


granie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|grać.

forma rzeczownika.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: grań

Wiktionary

Granie – kolonia wsi Łazówek w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie sokołowskim, w gminie Sterdyń.

W latach 1975–1998 kolonia administracyjnie należała do województwa siedleckiego.

Mieszkańcy wyznania rzymskokatolickiego należą do parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Łazówku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Moim ulubionym zajęciem w wolnym czasie jest granie w rzutki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrãɲɛ, AS: grãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. igrać, grać ndk., zagrać dk.

 rzecz. grajek mos., gra, gracz

 przym. growy, grywalny

Wiktionary


granik

ryba z rodziny strzępielowatych, występująca w około 100 gatunkach


SJP.pl

Granik – (nazwa zniesiona) nieoficjalna część wsi Zastań w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim, w gminie Wolin.

Nazwa z nadanym identyfikatorem SIMC występuje w zestawieniach archiwalnych TERYT z 1999 roku.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa szczecińskiego.

Wikipedia


graniowy

przymiotnik od: grań


SJP.pl


granit

skała głębinowa barwy szarej zbudowana z ziaren kwarcu, skaleni i miki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. pospolita, kwaśna skała magmowa;

Wiktionary

Granit (wł. – "granito" od łac. "granum" – ziarno) – głębinowa kwaśna skała o budowie jawnokrystalicznej, zbudowana z kwarcu, skalenia potasowego i plagioklazu oraz biotytu należąca do grupy skał krystalicznych różnorodnych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Schody marmurowe lub z granitu mają mnóstwo uroku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrãɲit, AS: grãńit

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. granityzacja ż.

 przym. granitowy

Wiktionary


granita

1. napój chłodzący z kruszonego lodu, soku owocowego, cukru i skórki cytryny;
2. szklanka tego napoju


SJP.pl

Gr

Wikipedia


granitognejs

skała metamorficzna, odmiana gnejsu o mniej wyraźnej teksturze kierunkowej


SJP.pl

Gr

Wikipedia


granitoid

skała plutoniczna zbudowana głównie z kwarcu, skaleni potasowych, plagioklazów i łyszczyków


SJP.pl


granitoidowy

przymiotnik od: granitoid (kwaśna skała plutoniczna), np. masyw granitoidowy, magma granitoidowa


SJP.pl


granitoidy

skała plutoniczna zbudowana głównie z kwarcu, skaleni potasowych, plagioklazów i łyszczyków


SJP.pl

Granitoidy (granitoid) – skały plutoniczne, kwaśne (bogate w krzemionkę SiO2). Zbudowane są z widocznych gołym okiem kryształów minerałów skałotwórczych: kwarcu, skaleni potasowych, plagioklazów i łyszczyków. Granitoidy powstają podczas powolnego krzepnięcia gorącej magmy w głębi ziemi na głębokości od kilku do kilkunastu tysięcy metrów.

Wikipedia


granitowy

przymiotnik od: granit


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący granitu, wykonany z granitu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na środku dziedzińca stał granitowy obelisk.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. granit m.

Wiktionary


granityzacja

Gr

Wikipedia


grankulka

mała kula myśliwska


SJP.pl


granodioryt

rodzaj skały głębinowej


SJP.pl

Granodioryt – kwaśna skała magmowa typu głębinowego o strukturze drobnokrystalicznej lub średniokrystalicznej i barwie szarej. Na diagramie klasyfikacyjnym QAPF granodioryt zajmuje pole 4.

Wikipedia


granola

płatki zbożowe prażone na oleju


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. pieczone na chrupko płatki owsiane z dodatkiem suszonych owoców i orzechów, jadane z mlekiem lub jogurtem;

Wiktionary

Granola (słowo ang., pochodzące z włoskiego zdrobnienie od "grano": "zboże, pszenica") – mieszanina płatków zbożowych, rodzynków, orzechów, suszonych owoców i cukru (lub miodu), pieczona do chrupkości.

Podawana jest z mlekiem lub jogurtem na śniadanie. Może być także wykorzystywana jako składnik ciast, deserów bądź batoników.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Laura pałaszuje swoją granolę ze szczególnie radosnym wyrazem twarzy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrãˈnɔla, AS: grãnola

Wiktionary


granowiec

Granowiec – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie ostrowskim, w gminie Sośnie, ok. 18 km na południowy zachód od Ostrowa Wlkp.

Pod koniec XIX wieku wieś wchodziła w skład powiatu odolanowskiego. Wraz z pustkowiem Krzyżno liczyła 152 domostw i 1224 mieszkańców. Przeważała ludność ewangelicka (808) nad katolicką (403) i żydami (13).

Wikipedia


granowo

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Granowo – wieś w województwie pomorskim, w powiecie chojnickim, w gminie Chojnice
  • Granowo – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie grodziskim, w gminie Granowo
  • Granowo – wieś w województwie zachodniopomorskim, w powiecie choszczeńskim, w gminie Krzęcin
  • Granowo – gmina wiejska w województwie wielkopolskim, w powiecie grodziskim
  • Granowo – gromada
  • Granowo - stacja kolejowa w Granowie

Wikipedia


granowski

przymiotnik od: Granowo


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Antonin (Granowski) – prawosławny duchowny
  • Franciszek Juliusz Granowski – polski wydawca i redaktor encyklopedii
  • Teodor Granowski – katolicki duchowny
  • Timofiej Granowski – rosyjski historyk
  • Wincenty Granowski – polski urzędnik, dyplomata, wojskowy

Wikipedia


grant

1. dotacja na projekt badawczy lub artystyczny, przyznawana przez organizacje publiczne;
2. projekt badawczy lub artystyczny finansowany z dotacji przyznanej przez organizację publiczną


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) dotacja, dofinansowanie do projektu naukowego, edukacyjnego itp., przyznawane w drodze konkursu, głosowania lub na mocy decyzji jakiegoś gremium

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dostaliśmy grant na wydanie naszej książki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrãnt, AS: grãnt

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grantowy

 rzecz. grancik mrz.

Wiktionary


grantobiorca

firma lub osoba, która otrzymała grant


SJP.pl


grantobiorczyni

kobieta, która otrzymała grant


SJP.pl


grantodawca

organizacja publiczna lub osoba przyznająca granty


SJP.pl


grantowy

związany z dotacją na projekt badawczy lub artystyczny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grantami, dotyczący grantu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grant mrz.

Wiktionary


grantoza

potocznie:
1. częste korzystanie z grantów w celach zarobkowych;
2. uzależnienie własnej działalności od przyznawanych grantów


SJP.pl


granula

1. szybkozmienny i jasny obszar w fotosferze słonecznej;
2. bardzo mała pigułka


SJP.pl


granulacik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od granulat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie granulat, lecz tylko drobny granulacik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. granulat m.

Wiktionary


granulacja

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • granulacja – uziarnienie
  • granulacja – proces wytwarzania granulek
  • granulacja – technika złotnicza
  • granulacja słoneczna

Wikipedia


granulacyjny

przymiotnik od: granulacja


SJP.pl


granularny

1. zawierający granulki, ziarenka; ziarnisty;
2. mający postać granulek, ziarenek; ziarnisty;
3. synteza granularna - metoda generowania dźwięku w cyfrowych instrumentach muzycznych;
4. dezintegracja granularna - rodzaj wietrzenia mechanicznego polegający na rozpadzie skały na części mineralne


SJP.pl


granulat

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) preparat lub towar w postaci granulek, czyli ziarenek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dobre źródła protein dla wegetarian obejmują orzechy i nasiona, rośliny strączkowe, produkty sojowe (tofu, mleko sojowe i teksturowane białko sojowe, takie jak granulat sojowy), zboża (pszenica, owies i ryż), ekologiczne jajka i niektóre produkty mleczne (mleko, ser i jogurt).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. granulka ż., granulacik mrz., granulacja ż., granulowanie n.

 czas. granulować ndk.

Wiktionary


granulator

urządzenie do granulowania


SJP.pl


granulit

skała metamorficzna składająca się głównie ze skalenia, kwarcu i granatu, niekiedy dystenu i biotytu


SJP.pl

Granulit, Leptynit – skała metamorficzna powstała na skutek przeobrażenia arkozy w warunkach metamorfizmu regionalnego. Zbudowana z drobnych ziarenek kwarcu, skaleni alkalicznych, granatów i ubogich w miki amfiboli. Nazwa pochodzi od częstego wykształcenia granoblastycznego (F. Weiss, 1803). W literaturze fachowej granulit określany jest nieraz jako leptynit.

Wikipedia


granulka

postać sproszkowanej substancji, drobna grudka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) małe nieregularne ziarno w formie których sprzedaje się niektóre produkty jak leki czy artykuły chemiczne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Józia kupiła preparat w postaci granulek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. granulat mrz., granulacja ż.

Wiktionary


granulocyt

biała krwinka zawierająca w cytoplazmie ziarna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) biol. leukocyt posiadający ziarnistości w cytoplazmie i segmentowane jądro komórkowe, biorący udział w reakcji odpornościowej organizmu;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) RFT mogą też uaktywniać inny enzym, kolagenazę, uwalnianą w nieczynnej postaci przez granulocyty.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. granulocytopenia ż., granulocytoza ż.

 przym. granulocytarny, granulocytowy

Wiktionary


granulocytowy

przymiotnik

 (1.1) dotyczący granulocytu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. granulocyt mrz.

Wiktionary


granulocytoza

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obecność zwiększonej liczby granulocytów we krwi obwodowej

Wiktionary

Granulocytoza – zwiększenie liczby granulocytów we krwi powyżej 8 000/µl. Występuje przy stosowaniu glikokortykosteroidów, w infekcjach, niedoborze leukocytarnych cząstek adhezyjnych oraz nowotworach (między innymi u 40% pacjentów z rakiem płuca lub układu pokarmowego, 20% z rakiem sutka, 30% z nowotworami ośrodkowego układu nerwowego albo rakiem jajnika oraz 10% z rakiem nerkowokomórkowym).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. granulocyt mrz.

Wiktionary


granulofosfat

marka nawozów


SJP.pl


granuloma

guz powstały z tkanki ziarninowej; ziarniniak


SJP.pl


granulopoeza

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. proces powstawania i specjalizowania się granulocytów w szpiku kostnym;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podobnie jak w wypadku erytropoezy, białka różnego rodzaju działają przyśpieszająco na granulopoezę.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. granulopoetyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) granulocytopoeza

Wiktionary


grapa

stromy grzbiet wzgórza; urwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. stromy grzbiet wzgórza; urwisko

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. góra, wzniesienie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grapa – część miasta Konstancin-Jeziorna
  • Grapa – część miasta Żywiec
  • Grapa – część wsi Bogdanówka w woj. małopolskim, w pow. myślenickim, w gminie Tokarnia
  • Grapa – osada w woj. małopolskim, w pow. nowotarskim, w gminie Nowy Targ
  • Grapa – część wsi Żarnówka w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Maków Podhalański
  • Grapa – część wsi Białka Tatrzańska w woj. małopolskim, w pow. tatrzańskim, w gminie Bukowina Tatrzańska
  • Grapa – część wsi Wilkowice w woj. śląskim, w pow. bielski, w gminie Wilkowice
  • Grapa – część wsi Gilowice w woj. śląskim, w pow. żywieckim, w gminie Gilowice
  • Grapa – szczyt w Beskidzie Żywieckim
  • Grapa – szczyt w Gorcach
  • Grapa – szczyt w Górach Kaczawskich
  • Grapa – potok, dopływ Koszarawy

Wikipedia


grapefruit

[czytaj: grejpfrut lub potocznie: grejfrut] owoc drzewa o tej samej nazwie, okrągły, mający soczysty miąższ o gorzkim smaku; grejpfrut, grejfrut


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. zob. grejpfrut. (drzewo)

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (2.1) spoż. zob. grejpfrut. (owoc)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grejpfrut mrz./mzw.

 przym. grapefruitowy

Wiktionary


grapefruitowy

→ grapefruit [czytaj: grejpfrutowy lub potocznie: grejfrutowy]; grejpfrutowy, grejfrutowy


SJP.pl


grappa

bezbarwny włoski winiak destylowany ze sfermentowanych wytłoczyn winogronowych (pestek, szypułek, skórek itp.)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. wódka z winogron (i ich pestek)

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡrapːa, AS: gra•pa

Wiktionary


grappin

[czytaj: grapę] nazwisko


SJP.pl


grappler

[czytaj: grapler] osoba uprawiająca grappling - walkę wręcz wykorzystującą techniki chwytów


SJP.pl


grapplerka

[czytaj: graplerka] kobieta uprawiająca grappling - walkę wręcz wykorzystującą techniki chwytów


SJP.pl


grapplerski

→ grappler [czytaj: graplerski]


SJP.pl


grappling

[czytaj: grapling] walka wręcz wykorzystująca techniki chwytów, uprawiana jako dyscyplina sportowa


SJP.pl

Gr

Wikipedia


grapplingowy

→ grappling [czytaj: graplingowy]


SJP.pl


graptolit

kopalny bezkręgowiec pochodzący z ery paleozoicznej


SJP.pl


graptolitowy

przymiotnik od: graptolit


SJP.pl


graptolity

gromada zwierząt, kopalnych półstrunowców z ery paleozoicznej


SJP.pl

Gr

Wikipedia


grasant

dawniej: grabieżca, rabuś


SJP.pl


grasantka

→ grasant


SJP.pl

Patrz:

grasant

grasejowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|grasejować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrasɛjɔˈvãɲɛ, AS: grasei ̯ovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grasejować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reranie

Wiktionary


grasejować

wymawiać spółgłoskę "r" z charakterystyczną wibracją języka


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) wymawiać fonem IPA2|r. na sposób francuski, z charakterystyczną wibracją języczka: IPA4|ʁ.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdy mówi się po francusku, trzeba grasejować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrasɛˈjɔvat͡ɕ, AS: grasei ̯ovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grasejowanie n.

Wiktionary


graser

typ lasera, generator promieniowania gamma


SJP.pl

Graser ("Gamma Ray Stimulated Emission through Radiation") – hipotetyczne urządzenie wytwarzające spójną, monochromatyczną wiązkę promieniowania gamma. Odpowiednik urządzeń laser (światło widzialne) czy maser (mikrofale), ale pracujący w zakresie promieniowania gamma.

Wikipedia


grasica

gruczoł dokrewny kręgowców, u człowieka usytuowany w okolicy śródpiersiowej (za mostkiem), będący podstawowym narządem limfatycznym, czynny do okresu pokwitania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) anat. gruczoł układu chłonnego znajdujący się tuż za mostkiem, szczególnie aktywny w okresie dorastania;

Wiktionary

Grasica (łac. "glandula thymus") – gruczoł, będący narządem wchodzącym w skład układu limfatycznego.

Grasica znajduje się w śródpiersiu górnym, tuż za mostkiem. Jest otoczona torebką łącznotkankową. Zbudowana jest z kory podzielonej na zraziki przegrodami łącznotkankowymi i z rdzenia wspólnego dla wszystkich zrazików kory. Zrąb tego narządu stanowią, w przeciwieństwie do innych narządów limfatycznych, komórki nabłonkowe pochodzenia endodermalnego.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. grasiczak mrz.

 przym. grasicowy, grasiczny

Wiktionary


grasiczak

nowotwór grasicy


SJP.pl

Grasiczak (łac. "thymoma") – rzadki nowotwór wywodzący się z tkanki nabłonkowej grasicy. Może zawierać nacieki z niezmienionych nowotworowo limfocytów. W około 90% lokalizuje się w przednim śródpiersiu.

Wikipedia


grasowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|grasować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grasować ndk.

Wiktionary


grasować

1. dokonywać aktów przemocy przemieszczając się na jakimś terenie; panoszyć się, plądrować;
2. o chorobach, klęskach: szerzyć się, rozpowszechniać się


SJP.pl

czasownik

 (1.1) dokonywać napadów, gwałtów na określonym terenie

 (1.2) o chorobie: szerzyć się, panować

 (1.3) gościć, wizytować

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Utrapieniem hodowców na Dzikim Zachodzie były grasujące tam bandy koniokradów.

 (1.2) Morowa zaraza grasowała z wielką siłą; od chorych udzielała się łatwo zdrowym, którzy z zarażonymi przebywali, podobnie do ognia, co łatwopalne przedmioty obejmuje.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡraˈsɔvat͡ɕ, AS: grasovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grasowanie n.

Wiktionary


grass

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grass – wieś w gminie Steinfort, w kantonie Capellen
  • Angelika Grass – niemiecka zbrodniarka wojenna
  • Günter Grass – niemiecki pisarz, noblista
  • Grass – zespół muzyczny
  • GRASS – język oprogramowania
  • GRASS GIS – program do przetwarzania danych geoprzestrzennych
  • grass – ang. nazwa marihuany lub trawy

Wikipedia


grat

gruchot; potocznie:
1. stary, mało wartościowy, zniszczony sprzęt; rupieć;
2. stary, zniszczony lub podniszczony samochód; dezel;
3. pogardliwie: człowiek stary, niedołężny, schorowany


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) pot. przedmiot niezbyt wartościowy, często stary, zniszczony mebel, sprzęt domowy

 (1.2) pogard. stary, wyeksploatowany, często psujący się pojazd mechaniczny

 (1.3) techn. drobne, ostre pozostałości po obróbce skrawaniemfakt.

 (1.4) daw. gwara. więz. graty – narzędzia złodziejskie

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) pogard. człowiek stary, schorowany

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wyrzuć te graty i kup jakieś porządne meble.

 (1.2) Ty się tym gratem wybierasz nad morze? Przecież on ci się w połowie drogi rozleci.

 (2.1) Ona tak świetnie wygląda, a ten jej mąż to taki stary grat.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrat, AS: grat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. graciarnia ż., gracik mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rupieć

 (1.2) gruchot, klekot, rzęch, pudło, wrak, trup, rupieć, pudło

 (1.4) statki

 (2.1) dziad

Wiktionary


gratieszty

białe, słodkie wino z Mołdawii


SJP.pl


gratin

[czytaj: graTĘ] rodzaj zapiekanki z warzyw, z zapieczoną na wierzchu masą jajeczną lub serową


SJP.pl


gratis

przedmiot dany lub otrzymany bezpłatnie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przedmiot otrzymany za darmo

przysłówek

 (2.1) tak, że nic nie trzeba płacić

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gratis – wieś w stanie Ohio, w hrabstwie Preble
  • Gratis (ang. Gratis Township) – gmina w stanie Ohio, w hrabstwie Preble
  • Gratis – pamflet Jana Brożka ogłoszony w 1625 roku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kupując towar za kwotę powyżej stu złotych, klient otrzyma mały gratis.

 (2.1) Jeśli kupisz w tym sklepie komputer, wieżę otrzymasz gratis.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡratʲis, AS: gratʹis

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gratisowy

 przysł. gratisowo

 rzecz. gratisik mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) darmówka

 (2.1) bezpłatnie, darmo, darmowo, gratisowo, nieodpłatnie, za Bóg zapłać, za darmo; pot. na ładne oczy, za darmochę, za frajer, za friko

Wiktionary


gratisik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od gratis

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie gratis, lecz tylko mały gratisik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gratis m.

 przysł. gratis

Wiktionary


gratisowo

przysłówek

 (1.1) bezpłatnie, gratis

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sprzedawca dołożył nam gratisowo po kilka śliwek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gratis mrz.

 przym. gratisowy

 przysł. gratis

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bezpłatnie, darmo, darmowo, gratis, nieodpłatnie, za darmo, za Bóg zapłać; pot. za darmochę, za friko, za frajer, na ładne oczy; gw. Śląsk Cieszyński za facke

Wiktionary


gratisowy

darmowy, bezpłatny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) otrzymywany lub rozdawany bezpłatnie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W pakiecie otrzymuje pan dwa gratisowe badania.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gratis mrz.

 przysł. gratis, gratisowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) darmowy

Wiktionary


gratka

sytuacja, rzecz, zdarzenie niespodziewane, przynoszące korzyść, sprawiające przyjemność, pomyślna okoliczność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. coś atrakcyjnego, cennego lub unikatowego, co sprawia przyjemność albo jest rzadkie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prezentowany egzemplarz to prawdziwa gratka dla kolekcjonerów.

Wiktionary


gratki

sytuacja, rzecz, zdarzenie niespodziewane, przynoszące korzyść, sprawiające przyjemność, pomyślna okoliczność


SJP.pl


gratować

usuwać tzw. graty, czyli pozostałości metalu na krawędziach po różnego rodzaju obróbce skrawaniem lub odlewie


SJP.pl


gratowóz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pojazd do wywozu odpadów wielkogabarytowych, np. starych mebli

Wiktionary

Gratowóz – specjalnie oznakowany pojazd dostosowany do wywożenia odpadów problemowych (w gospodarstwie domowym już nieprzydatnych lub niebezpiecznych), tak zwanych gratów (z niem. Gerät - urządzenie - jako określenie dla przedmiotu niezbyt wartościowego, często starego, zniszczonego np. mebel lub sprzęt domowy) na gratowisko.

Wikipedia


gratulacja

dawniej: powinszowanie, życzenie składane komuś z okazji jakiegoś sukcesu, szczęśliwego wydarzenia itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wyraz uznania złożony komuś z okazji jego sukcesu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡratuˈlat͡sʲja, AS: gratulacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gratulowanie n., pogratulowanie n.

 czas. gratulować ndk., pogratulować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) powinszowanie

Wiktionary


gratulacje

dawniej: powinszowanie, życzenie składane komuś z okazji jakiegoś sukcesu, szczęśliwego wydarzenia itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) wyrazy uznania przekazywane komu z okazji szczęśliwego wydarzenia w życiu tej osoby

wykrzyknik

 (2.1) wyrażenie uznania wypowiadane z okazji czyjegoś sukcesu lub radosnego wydarzenia

forma rzeczownika.

 (3.1) M., B. i W. lm. od: gratulacja

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Serdeczne gratulacje z okazji 190000. słowa w Wikisłowniku!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gratulant mos.

 czas. gratulować ndk., pogratulować dk.

 przym. gratulacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. gratulacja

Wiktionary


gratulacyjny

przymiotnik od: gratulacja


SJP.pl


gratulant

osoba składająca gratulacje


SJP.pl


gratulantka

{gratulant)


SJP.pl


gratulowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) winszowanie komuś sukcesu, awansu, jubileuszu itp.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡratulɔˈvãɲɛ, AS: gratulovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pogratulowanie n., gratulacja ż.

 czas. gratulować ndk., pogratulować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) winszowanie

Wiktionary


gratulować

składać komuś wyrazy uznania z okazji jakiegoś sukcesu lub szczęśliwego wydarzenia


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) składać wyrazy uznania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gratulujemy ci wszyscy z całego serca z okazji wygrania konkursu. Jesteś dumą naszej rodziny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡratuˈlɔvat͡ɕ, AS: gratulovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gratulacja ż., gratulant m., gratulowanie n., pogratulowanie n., gratulacje nmos.

 czas. pogratulować dk.

 przym. gratulacyjny

 wykrz. gratulacje

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) winszować, składać gratulacje

Wiktionary


graty

gruchot; potocznie:
1. stary, mało wartościowy, zniszczony sprzęt; rupieć;
2. stary, zniszczony lub podniszczony samochód; dezel;
3. pogardliwie: człowiek stary, niedołężny, schorowany


SJP.pl

Graty (pcd. i wa. "El Graty") – dzielnica "(section)" gminy Silly w Belgii, w Regionie Walońskim, w prowincji Hainaut, w okręgu Ath. 1 stycznia 2020 roku liczyła 782 mieszkańców. Do 31 grudnia 1976 samodzielna gmina.

Wikipedia


gratyfikacja

1. specjalne, dodatkowe wynagrodzenie wypłacane za pewne zasługi lub z pewnej okazji, np. jubileuszu firmy
2. eufemistycznie o nagrodzie, prezencie lub łapówce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dodatkowe, zwykle jednorazowe, wynagrodzenie wypłacone pracownikowi za specjalne zasługi, z okazji świąt, jubileuszu firmy itp.

 (1.2) prezent lub łapówka, którą ktoś otrzymuje w zamian za coś

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gratyfikacja (element normy prawnej)
  • płaca

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌɡratɨfʲiˈkat͡sʲja, AS: gratyfʹikacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gratyfikacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bonus

Wiktionary


gratyfikacyjny

przymiotnik od: gratyfikacja (np. fundusz gratyfikacyny, wartość gratyfikacyjna)


SJP.pl


gratyfikować

wynagradzać za pewne zasługi lub z pewnej okazji, np. jubileuszu firmy


SJP.pl


gravamen

w prawie: sposób ograniczenia możliwości zaskarżenia orzeczenia


SJP.pl

Gravamen (łac. "uciążliwość", od "gravare", obciążać) – cecha orzeczenia sądu lub organu administracji, polegająca na naruszeniu interesu strony postępowania. Wykazanie "gravamen", tj. uprawdopodobnienie, że dane orzeczenie narusza prawa strony (tzw. pokrzywdzenie orzeczeniem), bywa warunkiem dopuszczalności środków odwoławczych (np. apelacji w polskim postępowaniu karnym i cywilnym).

Wikipedia


grave

określenie wykonawcze: ciężko, poważnie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grave (Alpy Wysokie) – miejscowość we Francji
  • Grave (Holandia) – miejscowość w Holandii
  • termin muzyczny określający tempo
  • Grave – szwedzka grupa muzyczna grająca death metal
  • Grave (polski tytuł: Mięso) – francusko-belgijsko-włoski film fabularny z 2016 roku w reżyserii Julii Ducournau

Wikipedia


gravel

rower szosowo-terenowy do jazdy po asfalcie i drogach szutrowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rower szutrowy stworzony do jazdy na drogach szutrowych, duktach i w lekkim terenie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Swojego gravela nie posiadam, więc rower mieli pożyczyć dla mnie organizatorzy.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gravelowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szutrówka

Wiktionary


gravelotte

[czytaj: grawoLET] miejscowość we Francji


SJP.pl

Gravelotte – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Grand Est, w departamencie Mozela.

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwało 530 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 94 osób/km² (wśród 2335 gmin Lotaryngii Gravelotte plasuje się na 571. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 953.).

Wikipedia


gravelowy

→ gravel


SJP.pl

Patrz:

gravel

graves

Graves – miejscowość i dawna gmina we Francji, w regionie Nowa Akwitania, w departamencie Charente. W 1990 roku jej populacja wynosiła 111 mieszkańców.

W dniu 1 stycznia 1997 roku z połączenia dwóch ówczesnych gmin – Graves oraz Saint-Amant-de-Graves – utworzono nową gminę Graves-Saint-Amant.

Wikipedia


gravis

grawis;
1. akcent samogłoski krótkiej o intonacji opadającej;
2. znak na literą oznaczający ten akcent (`)


SJP.pl


grawecki

kultura grawecka - kultura górnego paleolitu (28-17 tys. lat temu) zachodniej Europy, charakteryzująca się występowaniem licznych ostrzy tylcowych różnych odmian


SJP.pl


grawer

osoba specjalizująca się w wykonywaniu za pomocą specjalnych narzędzi napisów lub rysunków w metalu, szkle lub innym twardym materiale; rytownik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba zajmująca się grawerstwem, czyli wykonywaniem rysunków na materiałach twardych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) pot. grawerunek, wynik pracy grawera (1.1)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grawerunek m., grawerstwo n., grawerka ż.

 czas. grawerować ndk., wygrawerować dk.

 przym. grawerowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rytownik

Wiktionary


grawerować

wykonywać, za pomocą specjalnych rylców, frezów lub środków chemicznych, napisy lub rysunki w różnych materiałach, zwykle w metalu, drewnie, szkle


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) żłobić rysunki powierzchniach z materiałów twardych, zwłaszcza metalowych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grawer mos., grawerunek mrz.

 czas. wygrawerować dk.

 przym. grawerowany

Wiktionary


grawerski

przymiotnik od: grawer (np. pracownia grawerska, narzędzia grawerskie)


SJP.pl


grawerstwo

rzemiosło artystyczne polegające na wykonywaniu, za pomocą specjalnych rylców, frezów lub środków chemicznych, napisów lub rysunków w różnych materiałach, zwykle w metalu, drewnie, szkle


SJP.pl

Grawerstwo lub rytownictwo – dział rzemiosła posługujący się techniką polegającą na żłobieniu twardym narzędziem (obecnie także maszynowo) wzorów w metalu, szkle, kamieniu.

Grawerowanie jest jedną z najstarszych technik zdobienia wyrobów artystycznych (metal, kości, kamień, szkło). Znane są naczynia z Babilonii z 2000 roku p.n.e..

Wikipedia


grawerunek

napis lub rysunek wykonany za pomocą specjalnego narzędzia w metalu, szkle lub innym twardym materiale; grawer


SJP.pl


grawigrad

olbrzymi ssak kopalny


SJP.pl


grawimetr

przyrząd służący do pomiaru różnicy przyśpieszeń grawitacyjnych między dwoma punktami


SJP.pl

Grawimetr – urządzenie stosowane do pomiarów lokalnego przyśpieszenia grawitacyjnego, tj. w miejscu gdzie dokonuje się pomiaru. Wyróżnia się grawimetry absolutne (do pomiaru wartości absolutnych) i względne (do określenia różnicy przyspieszenia w różnych miejscach).

Wikipedia


grawimetria

dział geodezji zajmujący się pomiarami przyspieszenia ziemskiego


SJP.pl

Grawimetria (łac. "gravis" – ciężki, gr. "metréō" – mierzę) – doświadczalna nauka o Ziemi badająca przyspieszenie ziemskie, czyli ziemskie pole grawitacyjne. Zaliczana do geofizyki lub do geodezji[].

Nauka ta pozwala na podstawie anomalii pola grawitacyjnego określić różnice w budowie skorupy ziemskiej, wykryć złoża minerałów różniących się gęstością od otaczających skał itp. Urządzeniem, które mierzy anomalie ziemskiego pola grawitacyjnego jest grawimetr.

Wikipedia


grawimetryczny

przymiotnik od: grawimetria (np. pomiary grawimetryczne, pyłomierz grawimetryczny)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grawimetrią, dotyczący grawimetrii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grawimetria ż., grawimetr mrz.

Wiktionary


grawis

gravis;
1. akcent samogłoski krótkiej o intonacji opadającej;
2. znak na literą oznaczający ten akcent (`)


SJP.pl

Grawis (akcent ciężki, akcent słaby) – znak diakrytyczny używany w językach: katalońskim, wietnamskim, norweskim, portugalskim, francuskim, walijskim, włoskim i innych, oznaczający akcent samogłoski krótkiej o intonacji opadającej.

Nazwą "gravis" określa się również sam taki akcent.

Wikipedia


grawitacja

wzajemne przyciąganie się wszystkich ciał; ciążenie powszechne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fiz. powszechna siła przyciągania działająca pomiędzy ciałami mającymi masę;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Grawitacja jest konsekwencją krzywizny czasoprzestrzeni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡravʲiˈtat͡sʲja, AS: gravʹitacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grawiton m., grawitowanie n.

 czas. grawitować ndk.

 przym. grawitacyjny

 przysł. grawitacyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ciążenie powszechne

Wiktionary


grawitacyjnie

przysłówek sposobu

 (1.1) za pośrednictwem siły grawitacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grawitacja ż.

 przym. grawitacyjny

Wiktionary


grawitacyjny

→ grawitacja


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) fiz. związany z grawitacją, dotyczący grawitacji

 (1.2) techn. taki w którym ruch odbywa się naturalnie, bez wspomagania, tylko dzięki sile grawitacji

Wiktionary

Patrz:

grawitacja

Przykłady

 (1.1) Wstrząsające fale stworzone wybuchem bardziej zagęszczają materię międzygwiazdową i pobudzają zapadanie grawitacyjne oraz tworzenie nowych gwiazd.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡravʲitaˈt͡sɨjnɨ, AS: gravʹitacyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grawitacja ż., grawiton m., grawitol m., grawitowanie n.

 czas. grawitować ndk.

 przysł. grawitacyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ciążeniowy

Wiktionary


grawiton

hipotetyczna cząstka, kwant pola grawitacyjnego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fiz. hipotetyczny kwant pola grawitacyjnego;

Wiktionary

Grawiton – hipotetyczna cząstka elementarna, która nie ma masy ani ładunku elektrycznego i przenosi oddziaływanie grawitacyjne.

Teoria grawitonu jest podstawą różnych kwantowych teorii grawitacji, będących wersją kwantowej teorii pola, ale nie modelu standardowego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przypominam, że kiedy fizycy próbują skwantować siłę, dzielą ją na małe porcje energii, zwane kwantami. Jeśli ślepo zastosujemy tę metodę do grawitacji, musimy założyć, że siła grawitacji działa dzięki wymianie małych porcji grawitacji, zwanych grawitonami. Szybkie przekazywanie grawitonów między materią utrzymuje ją w całości.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grawitacja ż., grawitowanie n.

 czas. grawitować

 przym. grawitacyjny, grawitonowy

Wiktionary


grawitować

1. podlegać prawu grawitacji
2. przenośnie: skłaniać się ku jakimś poglądom, ideom


SJP.pl


grawitropizm

ukierunkowany ruch roślin spowodowany działaniem przyciągania ziemskiego; geotropizm; barotropizm


SJP.pl


grawiura

1. technika ręcznego przygotowania formy drukarskiej, polegająca na wycinaniu lub grawerowaniu odpowiednich jej elementów;
2. odbitka rysunku uzyskana z takiej formy; rycina


SJP.pl

Grawiura (franc. "gravure") – rycina odbita z płyty metalowej, wykonana techniką druku wklęsłego.

Określenie to stosowane jest głównie do odbitek technik wklęsłych litograficznych, takich jak np. kamienioryt czy kwasoryt. Najczęstszym błędem jest stosowanie tego terminu odnośnie do rycin wykonanych technikami druku wypukłego.

Wikipedia


grawiurowy

związany z grawiurą (np. technika grawiurowa, cylindry grawiurowe)


SJP.pl


gray

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Samuel Frederick Gray – amerykański mykolog i lichenolog
  • J.E. Gray – brytyjski zoolog
  • Elisha Gray – amerykański wynalazca
  • Andy Gray – szkocki piłkarz
  • Gray – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Franche-Comté, w departamencie Haute-Saône
  • miejscowości w USA:
    • Gray – miasto w stanie Georgia, w hrabstwie Jones
    • Gray – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Audubon
    • Gray – jednostka osadnicza w stanie Luizjana, w parafii Terrebonne
    • Gray – miasto w stanie Maine, w hrabstwie Cumberland
    • Gray – jednostka osadnicza w stanie Maine, w hrabstwie Cumberland
    • Gray – jednostka osadnicza w stanie Tennessee, w hrabstwie Washington

Wikipedia


graz

[czytaj: grac] miasto w Austrii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto we wschodniej Austrii, stolica kraju związkowego Styria, położone nad rzeką Murą, u podnóża Alp Styryjskich;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Powiązane:

 przym. grazki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hist. Grodziec

Wiktionary


grazia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: Grażyna

Wiktionary


grazioso

[czytaj: gracjozo] określenie wykonawcze: z gracją, z wdziękiem


SJP.pl


grazki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) rzad. związany z Grazem, dotyczący Grazu, pochodzący z Grazu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Astrolog grazki Karol Frankenbach ocenia z satysfakcją dotychczasowe swoje prognozy.

 (1.1) Dopiero nocną porą 15 grudnia zjawił się w kwaterze austriackiej sekretarz Raske i jemu to pierwszemu przedstawił Jerin życzenie Rudolfa II, aby układ grazki przenieść z Ernesta na Maksymiliana i na niego obrócić »chęci i łaskę«.

 (1.1) „ogień, Łaskawa Pani, wybuchnął o niecały łokieć grazki (z Grazu) od schodów którymi idzie się do altany, ponieważ zrobiono piec w pokoju, gdzie była weselna łożnica królewska. Obok tego komina zapaliła się poprzeczna belka.”

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Graz mrz.

Wiktionary


grazzing

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zmienianie kanałów telewizyjnych pilotem, żeby oglądać jednocześnie co najmniej dwa programy

Wiktionary


grać

1. brać udział w grach
2. wykonywać utwory muzyczne
3. wystawiać sztukę, wyświetlać film; odtwarzać jakąś postać


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) brać udział w grze – sportowej, towarzyskiej itp.

 (1.2) o przedmiocie: wydawać dźwięki

 (1.3) być włączonym

 (1.4) pot. pasować, odpowiadać

czasownik przechodni

 (2.1) wydobywać dźwięki używając instrumentu muzycznego

 (2.2) wykonywać przedstawienie (w teatrze lub operze); wyświetlać film (w kinie)

 (2.3) być aktorem odtwarzającym jakąś postać w przedstawieniu lub filmie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gramy w remika?

 (1.2) Ten fortepian gra fałszywie, trzeba go nastroić.

 (1.3) Zasnąłem przed telewizorem i grał całą noc.

 (1.4) Czerwona bluzka i zielona spódnica nie grają ze sobą.

 (2.1) Pianista gra wesołą piosenkę na fortepianie.

 (2.2) Tę popularną sztukę teatr grał ponad dwieście razy!

 (2.3) Słyszałeś, że Zenek został aktorem i grał (rolę) górnika w nowym filmie?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrat͡ɕ, AS: grać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gra ż., gierka ż., gracz m., graczka ż., grywalność ż., nagranie n., dogrywka ż., przygrywka ż., przygryweczka ż., zagrywka ż., wygrana ż., przegrana ż., rozgrywka ż.

 czas. grywać, dogrywać / dograć, ogrywać / ograć, pogrywać / pograć, podgrywać / podegrać, przegrywać / przegrać, rozgrywać / rozegrać, wygrywać / wygrać, zagrywać / zagrać, nagrywać / nagrać, wygrywać / wygrać, współgrać, ugrywać / ugrać, zgrywać / zgrać

 przym. grywalny, ograny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozgrywać, bawić się

 (2.1) daw. gędzić

 (2.2) wystawiać, przedstawiać, wyświetlać, emitować

 (2.3) udawać

Wiktionary


grań

1. ostry, skalisty grzbiet górski;
2. wyraźna linia zetknięcia się dwóch ścian, krawędź, kant


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geol. geogr. grzbiet górski o bardzo stromych zboczach, zwykle wąski i skalisty

 (1.2) rzad. ostre zetknięcie się ścian lub innych płaszczyzn

forma rzeczownika|rodzaj=nijaki.

 (2.1) D. lm. od granie

Wiktionary

Grań – zazwyczaj stromy, ostry i skalisty grzbiet górski, ostra krawędź utworzona przez stykające się zbocza lub ostra, często silnie poszarpana, szczytowa partia pasma lub grzbietu górskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Koledzy szykują się do zimowego przejścia grani Tatr Zachodnich.

 (1.1) (…) widzicie tę grań, tu o pięćdziesiąt metrów niżej poczynającą się u stóp urwistej ściany?

 (1.2) Lira mi pękła na grani ołtarza, (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrãɲ, AS: grãń

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. graniówka ż., granica ż.

 przym. graniowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) krawędź, kant

Wiktionary


grańka

mała grań


SJP.pl


graś

nazwisko


SJP.pl


grażdanka

wschodniosłowiański alfabet powstały przez modernizację graficzną cyrylicy, wprowadzony na początku XVIII wieku w Rosji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. alfabet będący odmianą cyrylicy, wprowadzony w Rosji na pocz. XVIII wieku, używany również przez inne narody słowiańskie posługujące się wcześniej cyrylicą;

Wiktionary

Grażdanka (skrót odprzymiotnikowy od гражданский шрифт, tj. czcionka cywilna) – zbliżona do form antykwy łacińskiej, czcionka cyrylicy, opracowana przez Piotra Mohyłę i później wprowadzona w Carstwie Rosyjskim za czasów Piotra I Wielkiego w latach 1708–1711.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z początkiem XVIII wieku car rosyjski Piotr Wielki zreformował cyrylicę zbliżając ją do alfabetu łacińskiego i w ten sposób powstała grażdanka, używana do dziś w prawosławnych krajach słowiańskich.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡraʒˈdãnka, AS: graždãnka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grażdański

Wiktionary


grażdański

→ grażdanka


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grażdanką, dotyczący grażdanki

Wiktionary

Patrz:

grażdanka

Powiązane:

 rzecz. grażdanka ż.

Wiktionary


grażka

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) zdrobn. od: Grażyna

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Chodziłem z taką jedną Grażką na oazę do kościoła.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grażyna ż., Grażynka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Grażynka

Wiktionary


grażyna

pogardliwie: kobieta w średnim wieku, której zachowanie i wygląd wzbudza niechęć, cechująca się głupotą, prostactwem i zacofaniem; Grażyna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) slang. pejor. o stereotypowej Polce w średnim wieku

Wiktionary

Grażyna ( Gražina od "graži" – piękna) – imię żeńskie pochodzenia litewskiego. Wymyślone przez Adama Mickiewicza dla tytułowej bohaterki jego poematu z 1823.

Zdrobnienia: Graga, Grasia, Grazia, Grażynka, Grażka, Gradzia, Graża.

Imię Grażyna ma niebezpośrednie odpowiedniki w innych językach bazujące na podobnym źródłosłowie oznaczającym „piękno”, „grację”; porównaj: Grace, Grazia, Graziosa, Gratiana. W języku czeskim – Gražyna. Od tego imienia pochodzi nazwisko Grażyński.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Liberalni politycy i celebryci uczą się gryźć w język, zanim wyszydzą januszów i grażyny głosujących na PiS.

Wiktionary


grażyneria

grażynostwo; pogardliwie:
1. sposób bycia uważany za charakterystyczny dla kobiety o stereotypowych, negatywnych cechach przypisywanych Polkom;
2. ogół kobiet o stereotypowych, negatywnych cechach przypisywanych Polkom


SJP.pl


grażyniny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Grażyny lub z nią związany


SJP.pl


grażynka

zdrobnienie od: Grażyna (imię żeńskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) zdrobn. od: Grażyna

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡraˈʒɨ̃ŋka, AS: gražỹŋka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grażyna ż., Grażka ż.

Wiktionary


grażynostwo

grażyneria; pogardliwie:
1. sposób bycia uważany za charakterystyczny dla kobiety o stereotypowych, negatywnych cechach przypisywanych Polkom;
2. ogół kobiet o stereotypowych, negatywnych cechach przypisywanych Polkom


SJP.pl


grażynowaty

pogardliwie: charakterystyczny dla kobiety w średnim wieku, której zachowanie i wygląd wzbudza niechęć, cechującej się głupotą, prostactwem i zacofaniem; grażynowy


SJP.pl


grażynować

pogardliwie: zachowywać się jak Grażyna (grażyna) - kobieta w średnim wieku, której zachowanie i wygląd wzbudza niechęć, cechująca się głupotą, prostactwem i zacofaniem


SJP.pl


grażynowy

pogardliwie: charakterystyczny dla kobiety w średnim wieku, której zachowanie i wygląd wzbudza niechęć, cechującej się głupotą, prostactwem i zacofaniem; grażynowaty


SJP.pl


grażyński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Helena Grażyńska (1895–1972) – działaczka społeczna i niepodległościowa, instruktorka harcerska, harcmistrzyni Rzeczypospolitej.
  • Cyryl Latos-Grażyński (ur. 1951) – polski naukowiec, profesor nauk chemicznych, wykładowca akademicki.
  • Michał Grażyński (1890–1965) – kapitan rezerwy piechoty Wojska Polskiego, długoletni wojewoda śląski.

Wikipedia


grd

skrót od: greek drachma, międzynarodowe oznaczenie drachmy, dawnej jednostki monetarnej Grecji


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Group Racing Developments
  • GRD – kod ISO 3166-1 alfa-3 dla Grenady
  • GRD – obowiązujący do 2001 r. kod ISO 4217 dla drachmy greckiej

Wikipedia


grdacz

rodzaj ptaków z rodziny czubaczy


SJP.pl


grdyka

uwypuklenie na przedniej stronie szyi, zwłaszcza u mężczyzn, utworzone przez chrząstkę tarczową krtani; jabłko Adama, wyniosłość krtaniowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) anat. wystająca na przedniej części szyi chrząstka krtani (zazwyczaj u mężczyzn)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Łykał piwo z kufla, aż grdyka mu tańczyła.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrdɨka, AS: grdyka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jabłko Adama

Wiktionary


grec.

skrót od: grecki; gr.


SJP.pl


grech

nazwisko


SJP.pl


grechuta

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Marek Grechuta – polski piosenkarz, poeta, kompozytor i malarz
  • Władysław Grechuta – polski chodziarz sportowy, oficer Marynarki Wojennej
  • Grechuta – album muzyczny Wojciecha Majewskiego
  • Marek Grechuta & Anawa – album muzyczny Marka Grechuty oraz zespołu Anawa
  • Projekt Grechuta – album muzyczny zespołu Plateau
  • Pieśni Marka Grechuty do słów Tadeusza Nowaka – album muzyczny Marka Grechuty

Wikipedia


grechutka

okazjonalnie: piosenka śpiewana przez Marka Grechutę


SJP.pl


greciny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Grety lub z nią związany


SJP.pl


grecja

państwo w Europie ze stolicą w Atenach; Republika Grecka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. państwo w południowej Europie, ze stolicą w Atenach;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W tym roku wakacje spędzamy w Grecji, na Peloponezie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɛt͡sʲja, AS: grecʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grek mos., grek mos., Greczynka ż., greckość ż., grecki mrz., greka ż., grecyzacja ż., grecyzowanie n., zgrecyzowanie n., antygreckość ż., progreckość ż., grekofilia ż., grekofil mos.

 czas. zgrecyzować dk., grecyzować ndk.

 przym. grecki, wszechgrecki, antygrecki, progrecki

 przysł. grecko, po grecku

 temsłow. greko-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ofic. Republika Grecka; hist. lub książk. Hellada

Wiktionary


grecki

związany z Grecją


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Grecją, dotyczący Grecji lub Greków

 (1.2) związany z Greckim Kościołem Prawosławnym

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język Greków i po części Cypryjczyków;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Grecki klimat jest cieplejszy niż polski.

 (1.2) Najważniejszym greckim świętem jest Pascha.

 (2.1) Nie znam greckiego.

 (2.1) Rozmawiam biegle po grecku • i nie tylko z żywymi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɛt͡sʲci, AS: grecʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grecja ż., Grek mos., grek m., Greczynka ż., greckość ż., greka ż., greczyzna ż., grecyzm m., grecyzacja ż., grecyzowanie n.

 czas. zgrecyzować ndk.

 przysł. grecko, po grecku

 temsłow. greko-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) helleński, hellenistyczny

 (2.1) greka, greczyzna

Wiktionary


greckojęzyczny

1. posługujący się językiem greckim;
2. napisany w języku greckim;
3. o jakimś terenie: zamieszkany przez ludność posługującą się językiem greckim


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) posługujący się językiem greckim

 (1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem greckim

 (1.3) spisany, stworzony w języku greckim

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrɛt͡skɔjɛ̃w̃ˈzɨt͡ʃnɨ, AS: greckoi ̯ẽũ̯zyčny

Wiktionary


greckokat.

skrót od: greckokatolicki


SJP.pl


greckokatolicki

związany z Kościołem powstałym w wyniku unii Kościoła prawosławnego z katolickim; unicki


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) rel. związany z Kościołem powstałym z unii Kościoła prawosławnego z katolickim

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jego brat - Roman, był arcybiskupem metropolitą lwowskim kościoła obrządku greckokatolickiego, czyli unickiego, albo jak się go dziś nazywa, ukraińskiego, i patriotą ukraińskim.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grekokatolik, grekokatolicyzm

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) unicki; daw. uniacki

Wiktionary


greckość

→ grecki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co greckie

Wiktionary

Patrz:

grecki

Powiązane:

 rzecz. Grecja ż., Greczynka ż., Grek mos., grecki mrz., grek mos., greka ż.

 przym. grecki

 przysł. po grecku

Wiktionary


grecysta

badacz języka i kultury starożytnej Grecji; osoba studiująca grekę


SJP.pl


grecystka

badaczka języka i kultury starożytnej Grecji


SJP.pl


grecystyczny

→ grecystyka


SJP.pl

Patrz:

grecystyka

grecystyka

nauka o języku, literaturze i kulturze starożytnej Grecji


SJP.pl


grecyzacja

poddawanie wpływom greckim, rozszerzanie wpływów greckich, nadawanie czemuś cech typowo greckich


SJP.pl


grecyzm

wyraz, zwrot lub konstrukcja składniowa wzorowane na języku greckim albo z niego przejęte


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. wyraz lub zwrot zapożyczony z języka greckiego, który został wprowadzony do innego języka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Grecyzmy odzwierciedlają wpływy kultury i tradycji starożytnej Grecji na naukę czy literaturę.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grecki

 rzecz. grecki mrz.

Wiktionary


grecyzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|grecyzować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zgrecyzowanie n., grecki mrz., Grek mos., Grecja ż.

 czas. grecyzować ndk., zgrecyzować ndk.

 przym. grecki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hellenizacja

Wiktionary


grecyzować

poddawać wpływom greckim, rozszerzać wpływy greckie, nadawać czemuś cechy typowo greckie


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zgrecyzować)

 (1.1) kult. narzucać greckość, przymuszać kogoś do zostania Grekiem, zmieniać coś na greckie

czasownik zwrotny niedokonany grecyzować się (dk. zgrecyzować się)

 (2.1) stawać się Grekiem, nabierać cech greckich

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grek mos., Greczynka ż., Grecja ż., grecyzowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hellenizować

 (2.1) hellenizować się

Wiktionary


greczyn

dawniej: Grek


SJP.pl


greczynka

osiemnastowieczna luksusowa suknia bez rękawów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) osoba płci żeńskiej narodowości greckiej, obywatelka Grecji, mieszkanka Grecji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Spotkałem Greczynkę podczas rejsu po Morzu Egejskim.

 (1.1) Kuzynka Sebastiana jest Greczynką.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɛˈt͡ʃɨ̃nka, AS: grečỹnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grecja ż., grecki mrz., greckość ż., grek mos., greka ż., grecyzacja ż., greczyzna ż.

:: fm. Grek mos.

 czas. grecyzować ndk., zgrecyzować dk.

 przym. grecki

 przysł. grecko, po grecku

 temsłow. greko-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) książk. Hellenka

Wiktionary


greczyzna

1. język grecki; greka;
2. cechy charakterystyczne kultury greckiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. greka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grecki

 rzecz. greka ż., Grek mos., grecki mrz., Greczynka ż.

Wiktionary


green

[czytaj: grin] powierzchnia naokoło dołka na polu golfowym


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Green – rzeka, dopływ Kolorado
  • Green – rzeka, dopływ Ohio
  • Green – miasto w stanie Kansas, w hrabstwie Clay
  • Green – miasto w stanie Ohio, w hrabstwie Summit
  • Green – jednostka osadnicza w stanie Oregon, w hrabstwie Douglas
  • Green (ang. Green Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Grant
  • Green (ang. Green Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Hancock
  • Green (ang. Green Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Madison
  • Green (ang. Green Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Marshall
  • Green (ang. Green Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Morgan
  • Green (ang. Green Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Noble
  • Green (ang. Green Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Randolph

Wikipedia


greene

nazwisko angielskie, m.in. Graham Greene [czytaj: grejem grin] - pisarz angielski (1904-1991)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Greene – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Butler
  • Greene – miasto w stanie Maine, w hrabstwie Androscoggin
  • Greene – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Chenango
  • Greene – jednostka osadnicza w stanie Rhode Island, w hrabstwie Kent
  • Greene – wieś w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Chenango
  • Greene (ang. Greene Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Mercer
  • Greene (ang. Greene Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Woodford
  • Greene (ang. Greene Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Jay
  • Greene (ang. Greene Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Parke
  • Greene (ang. Greene Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie St. Joseph
  • Greene (ang. Greene Township) – gmina w stanie Iowa, w hrabstwie Iowa
  • Greene (ang. Greene Township) – gmina w stanie Kansas, w hrabstwie Sumner

Wikipedia


greenhorn

[czytaj: grinhorn]
1. młoda, naiwna osoba; frajer, żółtodziób, nowicjusz;
2. człowiek świeżo przybyły, nieznający lokalnych warunków i obyczajów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Greenhorn – jednostka osadnicza w stanie Kalifornia, w hrabstwie Plumas
  • Greenhorn – miasto w stanie Oregon, w hrabstwie Baker

Wikipedia


greenkeeper

[czytaj: grinkiper] osoba dbająca o murawy stadionów, pól golfowych itp.


SJP.pl


greenkeeperka

→ greenkeeper [czytaj: grinkiperka]


SJP.pl


greenockit

[czytaj: grinokit] minerał, siarczek kadmu; grinokit, grenokit


SJP.pl


greenpeace

[czytaj: grinpis] międzynarodowa organizacja ekologiczna i pacyfistyczna, powstała w 1971 r., zajmująca się ochroną środowiska; Greenpeace Environmental Trust


SJP.pl

Gr

Wikipedia


greenpoint

[czytaj: grinpojnt] dzielnica Nowego Jorku, zamieszkiwana głównie przez ludność polskiego pochodzenia


SJP.pl

Gr

Wikipedia


greenspan

[czytaj: grinspen] nazwisko


SJP.pl


greenwashing

[czytaj: grinłoszing] wywoływanie u klientów wrażenia, że produkt wytworzono zgodnie z zasadami ochrony środowiska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) społ. ekon. oszustwo marketingowe mające skłonić do zakupu produktu konsumentów o przekonaniach proekologicznych, będące nieuzasadnionym kreowaniem wizerunku ekologicznego;

Wiktionary

Greenwashing (rzadziej greenwash) – w wolnym tłumaczeniu „ekościema”, „zielone mydlenie oczu” czy „zielone kłamstwo”, zjawisko polegające na wywoływaniu u klientów poszukujących towarów wytworzonych zgodnie z zasadami ekologii i ochrony środowiska mylnego wrażenia, że produkt lub przedsiębiorstwo go wytwarzające są w zgodzie z naturą i ekologią.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Stosowanie nieodpowiedzialnych praktyk w rodzaju greenwashing to również nieumiejętność budowania długofalowych stosunków z klientem, które mogłyby zaowocować jego zwiększoną lojalnością.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ekościema, zazielenianie, zielone mydlenie oczu, zielone kłamstwo

Wiktionary


greenwashingowy

→ greenwashing [czytaj: grinłoszingowy]


SJP.pl


greenwich

[czytaj: grinicz] dzielnica Londynu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski, nazwa własna

 (1.1) dzielnica Londynu z obserwatorium astronomicznym, którego położenie wyznacza przebieg południka zerowego;

 (1.2) toponim, nazwa kilku miejscowości i gmin w USA

Wiktionary

Greenwich () – dzielnica Londynu, we wschodniej części miasta, na południowym brzegu Tamizy, w gminie Royal Borough of Greenwich. Greenwich jest wspomniane w Domesday Book (1086) jako "Grenviz". Przebiega przez nią południk zerowy.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. grynicki

Wiktionary


greenwood

[czytaj: grinłud] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Greenwood – miejscowość (village) w Kanadzie, w prowincji Nowa Szkocja
  • Greenwood – miasto w stanie Arkansas, w hrabstwie Sebastian
  • Greenwood – miejscowość w stanie Delaware, w hrabstwie Sussex
  • Greenwood – miejscowość w stanie Floryda, w hrabstwie Jackson
  • Greenwood – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie McHenry
  • Greenwood – miasto w stanie Indiana, w hrabstwie Johnson
  • Greenwood – miejscowość w stanie Luizjana, w parafii Caddo
  • Greenwood – miasto w stanie Minnesota, w hrabstwie Hennepin
  • Greenwood – miasto w stanie Missisipi, w hrabstwie Leflore
  • Greenwood – miasto w stanie Missouri, w hrabstwie Jackson
  • Greenwood – miasto w stanie Maine, w hrabstwie Oxford
  • Greenwood – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Steuben

Wikipedia


greg

imię


SJP.pl

Greg, właśc. Michel Louis Albert Regnier (ur. 5 maja 1931 w Ixelles, zm. 29 października 1999 w Neuilly-sur-Seine) – belgijski i francuski scenarzysta oraz rysownik komiksów, a także autor powieści kryminalnych.

Znany przede wszystkim jako autor humorystycznych serii takich jak "Achille Talon", "Rock Derby" czy "Zig et Puce", a także scenarzysta realistycznych komiksów, m.in. "Comanche", "Bernard Prince" i "Bruno Brazil".

Wikipedia


greg.

skrót od: gregoriański


SJP.pl


gregaryna

przedstawiciel gromady pierwotniaków z grupy sporowców właściwych, będących pasożytami wewnętrznymi bezkręgowców; hurmaczek


SJP.pl


gregaryny

gromada pierwotniaków z grupy sporowców właściwych, będących pasożytami wewnętrznymi bezkręgowców, głównie pierścienic i owadów; hurmaczki


SJP.pl

Gr

Wikipedia


grege

[czytaj: greż] cienka nić otrzymywana przez rozwijanie kokonów jedwabnika, używana jako surowiec włókienniczy; greż


SJP.pl


gregor

1. obce imię męskie;
2. nazwisko


SJP.pl


gregorczuk

nazwisko


SJP.pl


gregorczyk

nazwisko


SJP.pl


gregorek

nazwisko


SJP.pl


gregorianek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. nowy uczeń, rozpoczynający naukę w szkole

 (1.2) daw. leniwy, nieprzykładający się do nauki uczeń

 (1.3) daw. uczeń będący uczestnikiem gregorianek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrɛɡɔrʲˈjãnɛk, AS: gregorʹi ̯ãnek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gregorianka ż., gregorianki nmos.

Wiktionary


gregorianka

1. praktyka odprawiania mszy świętej przez 30 kolejnych dni w intencji jednej zmarłej osoby; msza gregoriańska;
2. tradycyjny, jednogłosowy śpiew liturgiczny Kościoła łacińskiego, śpiewany przez mężczyzn; chorał gregoriański


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. kośc. pot. msza gregoriańska

 (1.2) rel. kośc. pot. chorał gregoriański, śpiew gregoriański

 (1.3) zwykle w lm. zob. gregorianki.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • chorał gregoriański
  • msza święta gregoriańska
  • święto obchodzone 12 marca na rozpoczęcie roku szkolnego (ku czci św. Grzegorza)
  • przezwisko nowych żaków w tym dniu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zamówiłam gregoriankę za dziadka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrɛɡɔrʲˈjãnka, AS: gregorʹi ̯ãnka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gregoriański

 rzecz. gregorianek, gregorianki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) msza gregoriańska

 (1.2) chorał gregoriański, śpiew gregoriański

Wiktionary


gregorianki

1. praktyka odprawiania mszy świętej przez 30 kolejnych dni w intencji jednej zmarłej osoby; msza gregoriańska;
2. tradycyjny, jednogłosowy śpiew liturgiczny Kościoła łacińskiego, śpiewany przez mężczyzn; chorał gregoriański


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) obchodzony dawniej przez żaków dzień św. Grzegorza – 12 marca;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌɡrɛɡɔrʲˈjãnʲci, AS: gregorʹi ̯ãnʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grzegorz mrz./mos., gregorianka ż., gregorianek, gregoły

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gregoły

Wiktionary


gregorianum

właśc. Pontificia Universitas Gregoriana, papieski uniwersytet w Rzymie


SJP.pl


gregoriański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do papieża Grzegorza XIII; ,

 (1.2) odnoszący się do papieża Grzegorza I; ,

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Obecnie (my) stosujemy kalendarz gregoriański.

 (1.2) Artysta był znany z popularyzacji chorałów gregoriańskich.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrɛɡɔrʲˈjä̃j̃sʲci, AS: gregorʹi ̯ä̃ĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gregorianka ż., Grzegorz mrz./mos.

Wiktionary


gregorowicz

nazwisko


SJP.pl

Gregorowicz – polskie nazwisko derywowane od 'Gregor'; sufiks '-owicz' w funkcji patronimicznej. Osoby o tym nazwisku:

Wikipedia


gregory

obce imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gregory – jednostka osadnicza w stanie Oklahoma, w hrabstwie Rogers
  • Gregory – miasto w stanie Dakota Południowa, w hrabstwie Gregory
  • Gregory – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie San Patricio
  • Gregory (ang. Gregory Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Conway
  • Gregory (ang. Gregory Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Mahnomen
  • hrabstwo Gregory (ang. Gregory County) – w stanie Dakota Południowa

Wikipedia


gregoły

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gwara. zob. gregorianki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gregorianki nmos.

Wiktionary


greifswald

[czytaj: grajfswald] miasto w Niemczech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. hanzeatyckie miasto powiatowe i uniwersyteckie w Niemczech, w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Powiązane:

 przym. greifswaldzki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hist. Gryfia

Wiktionary


greifswaldzki

→ Greifswald


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Greifswaldem, dotyczący Greifswaldu

Wiktionary

Patrz:

Greifswald

Powiązane:

 rzecz. Greifswald mrz.

Wiktionary


grej

jednostka pochłoniętej dawki promieniowania


SJP.pl

|Wielkosc = dawki pochłoniętej

Wikipedia


grejfrut

(pisownia niezalecana) wiecznie zielone drzewo cytrusowe o dużych, jadalnych owocach; grejpfrut, grapefruit


SJP.pl

Grejfrut – polski zespół rockowy założony w styczniu 2000 roku. Tego samego roku zdobył główną nagrodę w konkursie Debiuty KFPP Opole. Nagrał 1 płytę ("Tytuł płyty"), promowaną teledyskiem do utworu pt. "Kosmita".

Wikipedia


grejfrutowy

→ grejfrut (pisownia niezalecana); grapefruitowy, grejpfrutowy


SJP.pl


grejpfrucik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od grejpfrut

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie grejpfrut, lecz tylko mały grejpfrucik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grejpfrut m.

Wiktionary


grejpfrut

[czytaj: grejpfrut lub potocznie: grejfrut] owoc drzewa o tej samej nazwie, okrągły, mający soczysty miąższ o gorzkim smaku; grapefruit, grejfrut


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. roślina cytrusowa z rodziny rutowatych;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (2.1) spoż. owoc grejpfruta (1.1)

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ojciec kupił kilka sadzonek grejpfrutów.

 (2.1) Grejpfruty zawierają dużą ilość witaminy C.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɛjpfrut, AS: grei ̯pfrut

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grapefruit m., grejpfrucik mrz.

 przym. grejpfrutowy

Wiktionary


grejpfrutowy

→ grejpfrut [czytaj: grejpfrutowy lub potocznie: grejfrutowy]; grapefruitowy, grejfrutowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grejpfrutami, dotyczący grejpfrutów

przymiotnik jakościowy

 (2.1) charakterystyczny dla grejpfrutów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Napijesz się zimnego radlera grejpfrutowego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grejpfrut mrz., grapefruit mrz.

Wiktionary


grejzen

skała składająca się przede wszystkim z kwarcu, łyszczyku i topazu


SJP.pl

Grejzen – (niem. "greisen"- rozszczepienie) gruboklastyczna skała metamorficzna powstała w procesach metasomatycznych, zbudowana z kwarcu, łyszczyku i topazu. Niekiedy złoża te zawierają kruszec cyny – kasyteryt. Wystąpienia grejzenu w Polsce znajdują się m.in. na Dolnym Śląsku w okolicach Mirskа na Pogórzu Izerskim (blok karkonosko-izerski).

Wikipedia


grejzenizacja

proces tworzenia się grejzenów ze skały granitowej


SJP.pl


grek

potocznie:
1. badacz języka i kultury starożytnej Grecji; grecysta;
2. nauczyciel greckiego;
3. grekokatolik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) członek Kościoła greckiego

 (1.2) gw-pl|Warszawa. głupek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) U greków najważniejszym świętem w roku jest Pascha.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɛk, AS: grek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grecja ż., Greczynka ż., grecki mrz., greckość ż., Grek mos., greka ż., grecyzacja ż.

 czas. zgrecyzować

 przym. grecki

 przysł. grecko

 temsłow. greko-

Wiktionary


greka

język grecki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. język i literatura grecka

 (1.2) pot. lekcja języka greckiego, greki (1.1)

forma rzeczownika.

 (2.1) D. i B. lp. od: grek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Słyszałem, że greka jest potwornie trudna: niby są jakieś zasady, ale wszędzie pojawiają się jakieś wyjątki.

 (1.2) Nie lubię chodzić na grekę, nie dość, że sam język popaprany, to jeszcze ten nasz nauczyciel.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɛka, AS: greka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grecki mrz., Grek mos., Greczynka ż., Grecja ż., grecyzacja ż., greczyzna ż., greckość ż., grek mos.

 przym. grecki

 przysł. grecko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) greczyzna, język grecki, grecki

Wiktionary


grekofil

zwolennik, wielbiciel kultury greckiej, języka greckiego; przyjaciel Greków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) książk. zwolennik, wielbiciel kultury greckiej, języka greckiego; przyjaciel Greków

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Symplicjusz uchodzi za grekofila.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɛˈkɔfʲil, AS: grekofʹil

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grecja ż.

Wiktionary


grekofilka

→ grekofil


SJP.pl

Patrz:

grekofil

grekokatolicyzm

odłam katolicyzmu, wyznanie powstałe podczas unii brzeskiej w 1596 roku


SJP.pl


grekokatoliczka

→ grekokatolik


SJP.pl

Patrz:

grekokatolik

grekokatolik

wyznawca Kościoła greckokatolickiego


SJP.pl


grela

nazwisko


SJP.pl

Grela (Grell, Grelle) – polski herb szlachecki, używany przez rodzinę wywodzącą się z Kaszub.

Wikipedia


grelaż

rodzaj gęstej, słodkiej masy z palonego cukru i migdałów lub orzechów; grylaż


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) cuk. zob. grylaż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grylaż

Wiktionary


grelażowy

→ grelaż; grylażowy


SJP.pl


grelina

hormon apetytu, produkowany przez ścianki żołądka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biochem. hormon odpowiedzialny za czucie głodu

Wiktionary

Grelina – 28-aminokwasowy hormon peptydowy, zidentyfikowany w żołądku szczura jako endogenny ligand dla receptora uwalniającego hormon wzrostu. Grelina wydzielana jest w czasie głodzenia się, z komórek enteroendokrynnych typu A żołądka. Zawiera n-oktaacylową modyfikację na serynie w pozycji trzeciej, która jest istotna dla wywołanej greliną stymulacji uwalniania hormonu wzrostu, natomiast deacylowana grelina w formie des-n-oktaacylowanej jest nieaktywna biologicznie.

Wikipedia


grelowski

nazwisko


SJP.pl


gremiale

jedwabna chusta do przykrywania kolan biskupa siedzącego na tronie w czasie celebry; gremiał


SJP.pl


gremialniej

stopień wyższy od przysłówka: gremialnie


SJP.pl


gremialny

odnoszący się do liczebnej grupy osób, masowy, tłumny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) ogólny, powszechny

 (1.2) odnoszący się wielkiej liczby ludzi

 (1.3) dotyczący gremium, podjęty przez gremium

 (1.4) daw. wchodzący w skład gremium

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gremium n.

 przysł. gremialnie

Wiktionary


gremiał

jedwabna chusta do przykrywania kolan biskupa siedzącego na tronie w czasie celebry; gremiale


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. jedwabna lub lniana chusta rozkładana dawniej na kolana siedzącego na tronie biskupa podczas nabożeństwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdy wykonywany przez chór i organy hymn miał się już ku końcowi biskup siadał, by przyjąć na swoją głowę mitrę oraz umieścić na kolanach gremiał.

Wiktionary


gremium

zespół podejmujący ważne decyzje


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) grupa osób zajmujących się tym samym zawodem lub pełniących te same funkcje

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɛ̃mʲjũm, AS: grẽmʹi ̯ũm

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gremialny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ciało kolegialne, grono, zespół

Wiktionary


gremlin

stworzenia fantastyczne, złośliwy stwór powodujący wadliwe działanie maszyn i urządzeń


SJP.pl

Gremlin – fantastyczna istota ze współczesnego folkloru miejskiego, złośliwy stwór powodujący wadliwe działanie maszyn i urządzeń, przede wszystkim samolotów. Pomysł, by winę za różne usterki ponosiły swego rodzaju gnomy czy chochliki nazwane gremlinami, pojawił się początkowo wśród obsługi naziemnej i lotników RAF-u przed II wojną światową lub na jej początku, a w czasie wojny został spopularyzowany m.in. przez komiksowy magazyn „Knockout” oraz książkę dla dzieci autorstwa Roalda Dahla.

Wikipedia


gremplowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|gremplować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niegremplowanie n.

 czas. gremplować ndk.

Wiktionary


grena

zapłodnione i złożone jaja motyla jedwabnika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. zool. złożone i zapłodnione jaja motyla jedwabnika

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɛ̃na, AS: grẽna

Wiktionary


grenada

1. miasto w Hiszpanii; Granada;
2. państwo w Ameryce Środkowej na wyspie o tej samej nazwie, ze stolicą w Saint George's


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. państwo w Ameryce Środkowej;

 (1.2) geogr. wyspa w archipelagu Grenadyn, największa wyspa państwa Grenada (1.1)

 (1.3) geogr. adm. miasto w Hiszpanii;

 (1.4) geogr. adm. prowincja w Hiszpanii, w Andaluzji, mająca stolicę w mieście o tej samej nazwie;

Wiktionary

Grenada – państwo wyspiarskie na wyspie Grenada i części wysp archipelagu Grenadyn (Małe Antyle) na Morzu Karaibskim.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do połowy dwudziestego wieku Grenada była brytyjską kolonią.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɛ̃ˈnada, AS: grẽnada

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grenadyjczyk mos., Grenadyjka ż., Grenadyny nmos., grenadyjczyk mos., grenadyjka ż.

 przym. grenadyjski, grenadzki

Wiktionary


grenadier

1. żołnierz którego głównym zadaniem jest miotanie granatów ręcznych
2. żołnierz uzbrojony w granatniki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. wojsk. żołnierz wyszkolony w rzucaniu granatów;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Już w roku 1866 pod Sadową pruscy grenadierzy wystrzelali z nowocześniejszych karabinów odtylcowych Dreyse piechurów austriackich.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɛ̃ˈnadʲjɛr, AS: grẽnadʹi ̯er

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zgrub. grenadierzysko n.

:: fż. grenadierka ż.

 przym. grenadierski

Wiktionary


grenadierka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. wojsk. czapka grenadiera;

 (1.2) klamra od pasa grenadierów

 (1.3) książk. kobieta grenadier

 (1.4) pot. wojsk. szkolenie typowe dla grenadierów, ćwiczenia w walce na granaty, ćwiczenia rzutu granatem

Wiktionary

Grenadierka (kaszkiet grenadierski, mitra, infuła, kołpak) – wojskowe nakrycie głowy używane przez grenadierów.

W XVIII w. czapki grenadierów i fizylierów były bardzo do siebie podobne i przypominały infułę (mitrę) biskupią. Z czasem tego rodzaju grenadierki zostały wyparte przez bermyce, pierwotnie wprowadzane jako forma wyróżnienia oddziałów elitarnych oraz gwardyjskich i w tej postaci używane do dzisiaj w mundurach paradnych niektórych jednostek gwardii honorowej, np. w "Coldstream Guards".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Cała gwardia zazdrościła im tego, jako też grenadierek: czak z czasów Pawła I.

 (1.1) …walnęła go w gębę z taką siłą, że mu grenadierka zleciała z głowy, tłukąc blachą o podmurówkę targowej studni.

 (1.2) Piękna grenadierka, nie mam takiej w kolekcji klamer.

 (1.3) Vlora skupiła się na twarzy grenadierki. (…) Grenadierka wskazała na horyzont.

 (1.3) Bohaterka Mistrzowska Grenadierka Ramirez to żołnierka w grze „Fortnite Ratowanie Świata”.

 (1.4) Więc nadal musztra z bronią w ręku, fechtunek i grenadierka, więc taktyka i regulamin – rok w rok od nowa…

 (1.4) Codziennie przed południem: musztra, szkoła strzelca, grenadierka i ćwiczenia bojowe.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grenadier mos., grenadierzysko n.

 przym. grenadierski

 przysł. grenadiersko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bermyca, czapka, kaszkiet, czako

Wiktionary


grenadierski

przymiotnik od: grenadier


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) wojsk. związany z grenadierem, dotyczący grenadiera

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grenadier mrz., grenadierka ż.

Wiktionary


grenadilla

granadilla;
1. rodzaj roślin z rodziny męczennicowatych; passiflora, męczennica;
2. owoc tej rośliny


SJP.pl


grenadina

syrop z owoców granatu; grenadyna


SJP.pl


grenadyjczyk

mieszkaniec Grenady (miasta)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Grenady; osoba z tego miasta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grenada ż.

:: fż. grenadyjka ż.

 przym. grenadyjski, grenadzki

Wiktionary


grenadyjka

mieszkanka Grenady (miasta)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Grenady; kobieta z tego miasta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grenada ż.

:: fm. grenadyjczyk mos.

 przym. grenadzki, grenadyjski

Wiktionary


grenadyjski

przymiotnik od:
a) Grenada (miasto w Hiszpanii; Granada); granadyjski
b) Grenada (państwo)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Grenadą, dotyczący Grenady (wyspy)

 (1.2) związany z Grenadą, dotyczący Grenady (państwa)

 (1.3) związany z Grenadą, dotyczący Grenady (miasta i krainy w Hiszpanii)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrɛ̃naˈdɨjsʲci, AS: grẽnadyi ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grenadyjka ż., grenadyjczyk mos., Grenadyny nmos., Grenada ż., Grenadyjczyk mos., Grenadyjka ż.

 przym. grenadzki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) grenadzki

Wiktionary


grenadyna

syrop z owoców granatu; grenadina


SJP.pl

Grenadyna – syrop z owocu granatu, używany często jako składnik koktajli (alkoholowych i bezalkoholowych).

Ze względu na dużą gęstość i ciężar właściwy, grenadyna osiada na dnie szklanki, co pozwala na przygotowanie koktajli wielokolorowych. Grenadyna jest niezbędna do przygotowania jednej z wersji koktajlu "Tequila Sunrise".

Wikipedia


grenadynowy

→ grenadyna


SJP.pl

Patrz:

grenadyna

grenadyny

syrop z owoców granatu; grenadina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. grupa wysp karaibskich położonych między wyspami Saint Vincent i Grenadą;

 (1.2) geogr. adm. jednostka administracyjna państwa Saint Vincent i Grenadyny, obejmująca przypadającą mu część wysp Grenadyn (1.1);

Wiktionary

Grenadyny (ang. "Grenadines") – grupa wysp w Ameryce Środkowej (Indie Zachodnie), w archipelagu Wysp Nawietrznych w Małych Antylach, na północ od Trynidadu. Są położone pomiędzy większymi wyspami Saint Vincent na północnym wschodzie i Grenadą na południowym zachodzie. Zajmują łączną powierzchnię 86 km², a zamieszkuje je około 20 tys. mieszkańców.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Grenada ż., Grenadyjczyk mos., Grenadyjka ż., grenadyjczyk mos., grenadyjka ż.

 przym. grenadyjski, grenadzki

Wiktionary


grenadzki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Grenadą, dotyczący Grenady (miasta)

 (1.2) związany z Grenadą, dotyczący Grenady (krainy historycznej)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ceną tej transakcji, która doszła do skutku w końcu 1361 r., było scedowanie zamku i okręgu Ronda w emiracie grenadzkim przez Maroko Mohammedowi V, dzięki czemu ów przy poparciu kastylijskim odzyskał tron grenadzki.

 (1.1) Wreszcie od czasu klęski nad brzegami Salado (1340) emirat grenadzki ograniczył się do defensywy.

 (1.2) Drogą na Malagę, będącą już ponoć pod obstrzałem grenadzkich wojsk białych, szły z Murcji posiłki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grenada ż., Grenadyjczyk mos., Grenadyjka ż., grenadyjczyk mos., grenadyjka ż., Grenadyny nmos.

 przym. grenadyjski

Wiktionary


grenarski

→ grena


SJP.pl

Patrz:

grena

grenda

nazwisko


SJP.pl


grendowicz

nazwisko


SJP.pl


grenen

przylądek w Danii


SJP.pl


grenl.

skrót

 (1.1) = grenlandzki

Wiktionary


grenlandczyk

mieszkaniec Grenlandii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Grenlandii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To jasne, że na Grenlandii pod uwagę trzeba brać także interesy Stanów Zjednoczonych, ale (ślepe) podążanie za kursem USA nie leży ani w interesie Danii, ani Grenlandczyków.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grenlandia ż.

:: fż. Grenlandka ż.

 przym. grenlandzki

Wiktionary


grenlandia

wyspa na Oceanie Arktycznym, największa na Ziemi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. ogromna arktyczna wyspa na północnym Atlantyku;

 (1.2) geogr. adm. autonomiczne terytorium zależne Danii obejmujące Grenlandię (1.1) i przybrzeżne wyspy

Wiktionary

Grenlandia (gren. Kalaallit Nunaat [], Grønland []) – autonomiczne terytorium zależne Danii, zlokalizowane w Ameryce Północnej, na wyspie o tej samej nazwie, zajmującej obszar 2 166 086 km² i będącej największą wyspą na świecie niebędącą kontynentem. Terytorium Grenlandii pokryte jest w 81% przez lądolód grenlandzki (410,4 tys. km² jest wolnych od lodu). Według danych na 2026 rok, zamieszkiwało ją 55 695 osób, spośród których ok. 89% stanowili Inuici.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Grenlandia jest prawie całkowicie pokryta lodem.

 (1.2) Grenlandia jest największym na świecie terytorium zależnym.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɛ̃nˈlãndʲja, AS: grẽnlãndʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grenlandczyk mos., Grenlandka ż., grenlandzki mrz.

 przym. grenlandzki

Wiktionary


grenlandka

mieszkanka Grenlandii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Grenlandii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grenlandia ż.

:: fm. Grenlandczyk mos.

 przym. grenlandzki

Wiktionary


grenlandzki

związany z Grenlandią


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) od Grenlandia

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język rdzennych mieszkańców Grenlandii;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Grenlandzcy rybacy poławiają dorsza, którego zamrażają i wysyłają do Aalborga.

 (2.1) Malik wydał zbiorek erotycznych wierszy po grenlandzku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɛ̃nˈlãnt͡sʲci, AS: grẽnlãncʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grenlandia ż., Grenlandczyk mos., Grenlandka ż.

Wiktionary


grenlandzkojęzyczny

przymiotnik

 (1.1) taki, który posługuje się językiem grenlandzkim

 (1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem grenlandzkim

 (1.3) spisany, stworzony w języku grenlandzkim

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Naukę prowadzono głównie w języku grenlandzkim aż do nowej ustawy szkolnej w 1950 roku, kiedy to utworzono dwa typy klas: grenlandzkojęzyczne i duńskojęzyczne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɛ̃nˈlãnt͡skɔjɛ̃w̃ˈzɨt͡ʃnɨ, AS: grẽnlãnckoi ̯ẽũ̯zyčny

Wiktionary


grenoblański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Grenoble, dotyczący Grenoble

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grenoble n.

Wiktionary


grenoble

[czytaj: greNOBL] miasto we Francji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miejscowość w południowo-wschodniej Francji, w regionie Owernia-Rodan-Alpy;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Powiązane:

 przym. grenoblański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. lub rzad. Grenobla, hist. Gracjanopol

Wiktionary


grenokit

minerał, siarczek kadmu; greenockit, grinokit


SJP.pl

Grenokit, greenockit – rzadki minerał z gromady siarczków.

Nazwa upamiętnia Charlesa Murraya, lorda Greenock, który odkrył ten minerał w 1840 roku.

Wikipedia


greps

1. dowcip; żartobliwa uwaga;
2. chwyt komediowy, zwykle banalny, niewyszukany


SJP.pl


gres

rodzaj płytki ceramicznej wykonanej z drobno zmielonego kwarcu, skalenia i kaolinu; bardzo odporny na ścieranie mechaniczne i działanie środków chemicznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) nieszkliwiony materiał ceramiczny;

 (1.2) płytki podłogowe z gresu (1.1)

Wiktionary

Gres – jednolita w strukturze płytka ceramiczna. Formowana jest z tzw. kamionki szlachetnej, czyli mieszaniny gliny, kaolinu, piasku kwarcowego, skalenia i szamotu, a następnie prasowana, czyli poddawana naciskowi do 800 kg/cm². Kolejnym etapem jest wypalanie w temperaturze 1200–1300 stopni Celsjusza.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡrɛs, AS: gres

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gresowy

Wiktionary


gresham

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Thomas Gresham – angielski kupiec, finansista Tudorów, sformułował (niezależnie od Kopernika) tzw. „prawo Kopernika-Greshama”
  • Gresham – wieś w stanie Nebraska, w hrabstwie York
  • Gresham – miasto w stanie Oregon, w hrabstwie Multnomah
  • Gresham – wieś w stanie Wisconsin, w hrabstwie Shawano
  • Gresham – miejscowość w hrabstwie Norfolk (Anglia)

Wikipedia


gresowy

→ gres


SJP.pl

Patrz:

gres

greszta

nazwisko


SJP.pl


greta

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

Wiktionary

Greta – powstała na gruncie germańskim skrócona forma imienia Małgorzata.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Greta bardzo go pociąga.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɛta, AS: greta

Wiktionary


gretchen

[czytaj: gretsien]
1. niemieckie imię żeńskie;
2. główna postać kobieca "Fausta" Goethego;
3. uosobienie dziewiczości, typ skromnej, miłej, niebieskookiej dziewczyny o długich blond włosach splecionych w warkocze


SJP.pl

Gr

Wikipedia


greting

1. trap klamrowy (rodzaj drabinki na statku);
2. kratownica na dnie łodzi;
3. kratownica przykrywająca luki na górnym pokładzie


SJP.pl

Gr

Wikipedia


gretingowy

→ greting


SJP.pl

Patrz:

greting

gretkowski

nazwisko


SJP.pl


grewia

roślina z rodziny ślazowatych


SJP.pl


grewling

nazwisko


SJP.pl


grexit

potocznie: hipotetyczne wyjście Grecji z Unii Europejskiej


SJP.pl

Grexit (ang. "Greek" + "exit") – termin oznaczający możliwość opuszczenia przez Grecję strefy euro w związku z kryzysem gospodarczym w Grecji. Przez zwolenników jest uważany za możliwość poprawienia sytuacji ekonomicznej kraju - emisja własnej waluty (np. drachmy) pozwoliłaby obniżyć koszty wakacji w tym kraju, co zwiększyłoby dochody z turystyki, podstawy ekonomii greckiej. Obecnie Grecy często tracą turystów na rzecz krajów nie posiadających obecnej waluty Grecji.

Wikipedia


greyhound

[czytaj: [grejhałnt] rasa psa zaliczana do chartów; chart angielski


SJP.pl

Greyhound – rasa psa zaliczana do grupy chartów, jeden z najszybszych psów, hodowany w Anglii od wczesnego średniowiecza, użytkowany do polowań i na wyścigach psów. Typ chartowaty.

Wikipedia


greń

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kazimierz Greń – polski działacz piłkarski, samorządowiec
  • Mateusz Greń – polski aktor i tancerz
  • Roman Greń – polski polityk, samorządowiec, inżynier, poseł na Sejm
  • Zygmunt Greń – polski krytyk teatralny i literacki, eseista

Wikipedia


greś

nazwisko


SJP.pl


greż

cienka nić otrzymywana przez rozwijanie kokonów jedwabnika, używana jako surowiec włókienniczy; grege


SJP.pl


greża

przędza z jedwabiu naturalnego


SJP.pl


grh

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) = grupa rekonstrukcji historycznej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uroczystość uświetniła grupa rekonstrukcji historycznej GRH „Południe” inscenizacją potyczki oddziału partyzanckiego z niemieckim patrolem.

Wiktionary


gribojedow

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gribojedow – zespół muzyczny
  • Aleksandr Gribojedow – rosyjski dramatopisarz i dyplomata
  • Kanał Gribojedowa – kanał w Sankt Petersburgu
  • Gribojedow – wieś w Armenii, w prowincji Armawir

Wikipedia


gricin

[czytaj: gric-in] nazwa handlowa leku przeciwgrzybiczego


SJP.pl


grid

wielki komputer o ogromnej mocy obliczeniowej, utworzony przez połączenie dużej liczby komputerów ultraszybkimi łączami


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grid – system, integrujący i zarządzający zasobami będącymi pod kontrolą różnych domen połączonych siecią komputerową
  • Grid – gra komputerowa z serii TOCA Race Driver, firmy Codemasters (2008)
  • Grid – komputerowy symulator jazdy (2019)
  • GRID – rodzaj typu odwzorowania przestrzeni w Systemie Informacji Geograficznej
  • GRID – pierwsza nazwa dla AIDS, zaproponowana w 1982 roku
  • Grid – wieś w Rumunii, w okręgu Braszów, w gminie Părău
  • The Grid – brytyjska grupa grająca muzykę elektroniczną, założona w 1990 roku
  • Grid.org – działające w latach 2001–2007 przedsięwzięcie prowadzące projekty oparte na obliczeniach rozproszonych
  • smart grid – inteligentna sieć

Wikipedia


gridowy

→ grid


SJP.pl

Patrz:

grid

grieg

[czytaj: grig] nazwisko


SJP.pl


griffith

[czytaj: grifis lub grifit] nazwisko angielskie, m.in. Frederick Griffith (1881-1941), mikrobiolog brytyjski


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Griffith (1873-1939) – król Basuto
  • Arthur Griffith – irlandzki polityk, przywódca narodowy i przewodniczący Rady Wykonawczej
  • David Wark Griffith – amerykański reżyser filmowy, pionier kinematografii
  • Emile Griffith – amerykański bokser
  • Florence Griffith-Joyner – amerykańska lekkoatletka
  • Frederick Griffith – brytyjski bakteriolog i oficer medyczny
  • Jason Anthony Griffith – amerykański aktor
  • Thomas Ian Griffith – amerykański aktor
  • Melanie Griffith – amerykańska aktorka filmowa
  • Richard Griffith – angielski szachista, pisarz i działacz szachowy
  • Griffith – miasto w stanie Nowa Południowa Walia
  • Griffith – miasto w stanie Indiana, w hrabstwie Lake

Wikipedia


grigorij

rosyjskie imię męskie


SJP.pl


griko

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jęz. etnolekt (dialekt języka greckiego lub język) używany przez italogreków

Wiktionary


gril

grill, barbecue;
1. urządzenie w formie przenośnego rusztu opalanego węglem albo elektrycznego piekarnika z rożnem bądź rusztem, służące do beztłuszczowego pieczenia różnego rodzaju potraw;
2. potrawy przyrządzane na takim urządzeniu;
3. przyjęcie na świeżym powietrzu, podczas którego przygotowywane i spożywane są takie potrawy


SJP.pl


grill

gril, barbecue;
1. urządzenie w formie przenośnego rusztu opalanego węglem albo elektrycznego piekarnika z rożnem bądź rusztem, służące do beztłuszczowego pieczenia różnego rodzaju potraw;
2. potrawy przyrządzane na takim urządzeniu;
3. przyjęcie na świeżym powietrzu, podczas którego przygotowywane i spożywane są takie potrawy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) piekarnik elektryczny lub rożen służący do pieczenia potraw

 (1.2) kulin. przenośny ruszt do pieczenia potraw

 (1.3) środ. mot. atrapa przednia pod maską

 (1.4) slang. aparat na zęby

 (1.5) przyjęcie na świeżym powietrzu, podczas którego przygotowywane i spożywane są potrawy z grilla (1.1-2)

Wiktionary

Zobacz też: Grill (maskownica) w motoryzacji.

Grill (wym". gril") – urządzenie służące do obróbki cieplnej produktów żywnościowych, wykorzystujące do tego celu źródło ciepła umieszczone bezpośrednio pod rusztem. Rozróżnia się grille węglowe, gazowe i elektryczne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Grill powinien być umieszczony na płaskiej powierzchni daleko od drzew.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrʲil, AS: grʹil

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grillowanie n., zgrillowanie n.

 czas. grillować ndk., zgrilować dk.

 przym. grillowy, grillowany

Wiktionary


grillowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|grillować.

 (1.2) kulin. sposób obróbki termicznej mięsa i warzyw bezpośrednio na rusztach, zwykle nad otwartym ogniem

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Przez prawidłowe grillowanie można się wystrzec niebezpiecznych szkodliwych substancji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrʲilɔˈvãɲɛ, AS: grʹilovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grill m., zgrillowanie n.

 czas. grillować ndk., zgrillować dk.

 przym. grillowy, grillowany

Wiktionary


grillowany

forma czasownika.

 (1.1) imiesłów przymiotnikowy bierny od grillować

przymiotnik relacyjny

 (2.1) kulin. upieczony na grillu

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Zjadłbym grillowanego pstrąga, takiego z chrupiącą skórką.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grill mrz., grillowanie n., zgrillowanie n.

 czas. grillować ndk., zgrillować dk.

 przym. grillowy

Wiktionary


grillować

[czytaj: grilować] grilować;
1. piec, smażyć potrawy na metalowym ruszcie, pod którym rozpala się ogień;
2. piec potrawy w piekarniku lub kuchence mikrofalowej;
3. wypytywać przez długi czas;
4. potocznie: dręczyć kogoś bardzo mocno


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) piec na rusztach

 (1.2) przen. bardzo dokładnie kogoś przesłuchiwać, wypytywać

czasownik zwrotny niedokonany grillować się

 (2.1) podlegać grillowaniu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wczorajszego wieczora grillowaliśmy w ogrodzie karkówkę i kiełbaski.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrʲiˈlɔvat͡ɕ, AS: grʹilovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grill m., grillowanie n.

 przym. grillowy, grillowany

Wiktionary


grillowicz

uczestnik grillowania


SJP.pl


grillowy

przymiotnik od: grill


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grillem, odnoszący się do grilla

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kup trochę tych kiełbasek grillowych i ze dwie musztardy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grill mrz., grillowanie n.

 czas. grillować

 przym. grillowany

Wiktionary


grillparzer

[czytaj: GRILLparcer] nazwisko, np. Franz Grillparzer (1791-1872), austriacki dramaturg i prozaik


SJP.pl


grilować

grillować;
1. piec, smażyć potrawy na metalowym ruszcie, pod którym rozpala się ogień;
2. piec potrawy w piekarniku lub kuchence mikrofalowej;
3. wypytywać przez długi czas;
4. potocznie: dręczyć kogoś bardzo mocno


SJP.pl


grimaldi

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grimaldi – miejscowość we Włoszech
  • Grimaldi – rodzina panująca w Monako
  • Grimaldi Ferries – włoski operator promów
  • Francesco Grimaldi – włoski duchowny katolicki, fizyk i astronom

Wikipedia


grimaldiowate

rodzina mszaków z rzędu porostnicowców


SJP.pl


grime

[czytaj: grajm] gatunek muzyki elektronicznej pokrewnej hip-hopowi, drum and bassowi i dubstepowi


SJP.pl

Grime – gatunek muzyki powstały w 2002 roku w Londynie, pochodzący od m.in.: UK garage, hip-hopu, drum and bassu oraz dubstepu. Styl charakteryzuje się nierównomiernym tempem, wynoszącym około 140 BPM, oraz rapowaniem.

Wykonawców, wydających muzykę w tym właśnie gatunku, nazywa się Masters of Ceremony (MC lub MoC).

Wikipedia


grimm

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • bracia Grimm – dwaj rodzeni bracia, pisarze i uczeni niemieccy Wilhelm Karl Grimm (1786–1859) i Jacob Ludwig Karl Grimm (1785–1863), którzy dużą część swoich dzieł publikowali wspólnie
  • Herman Grimm (1828–1901) – niemiecki pisarz, syn Wilhelma Karla Grimma
  • Ludwig Grimm (1790–1863) – niemiecki malarz, trzeci z braci Grimmów
  • Dieter Grimm (ur. 1937) – niemiecki prawnik, w latach 1987–1999 sędzia Federalnego Trybunału Konstytucyjnego w Karlsruhe
  • Grimm (serial telewizyjny) – amerykański serial telewizyjny

Wikipedia


grimmelshausen

Grimmelshausen – miejscowość i gmina w Niemczech, w kraju związkowym Turyngia w powiecie Hildburghausen, wchodzi w skład wspólnoty administracyjnej Feldstein.

Wikipedia


grin

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. karc. wino, pik

Wiktionary

Grin – piąty album studyjny szwajcarskiej grupy thrashmetalowej Coroner, wydany przez Noise International w 1993 roku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W skacie griny są drugim najstarszym kolorem.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wino, pik

Wiktionary


grincojg

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kulin. włoszczyzna

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. kulin. warzywa

Wiktionary


grind

Zobacz też: Grind – singel zespołu Alice in Chains.

Grind – ewolucja skateboardowa, fingerboardowa, rowerowa polegająca na ślizgu po rurce czy krawędzi elementu skateparku, murkach, itp. W odróżnieniu od slide'a do poślizgu są wykorzystywane trucki, a nie deck deskorolki, a w BMX pegi.

Wikipedia


grindcore

[czytaj: grajndkor] styl w muzyce rockowej powstały w latach 80. XX wieku, wywodzący się z heavy metalu i hardcore'u; grind core


SJP.pl

Gr

Wikipedia


grindelia

roślina zielna lub niski krzew z rodziny astrowatych (złożonych), występujące w Ameryce Północnej i Południowej


SJP.pl


grindować

środowiskowo w grach komputerowych: długo i monotonnie zdobywać punkty doświadczenia (ekspić)


SJP.pl


grindowy

→ grind, → grindcore


SJP.pl

Patrz:

grind, → grindcore

grindwal

gatunek ssaka z rodziny delfinowatych; grindwal długopłetwy


SJP.pl

Grindwal ("Globicephala") – rodzaj wodnych ssaków z podrodziny Globicephalinae w obrębie rodziny delfinowatych (Delphinidae).

Wikipedia


gringo

pogardliwie o białym cudzoziemcu w Hiszpanii i Ameryce Łacińskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) cudzoziemiec, blondas, jankes

 (1.2) gwara. przestęp początkujący narkoman

 (1.3) gwara. przestęp niedoświadczony przestępca

Wiktionary

Gringo (od hiszp. "griego" 'grecki') – pierwotnie mianem tym w krajach Ameryki Łacińskiej, a także w Hiszpanii określano cudzoziemca oraz osoby niemówiące po hiszpańsku. Z czasem nabrało ono pogardliwego wydźwięku jako określenie osób pochodzących ze Stanów Zjednoczonych bądź Anglii, by w końcu stać się przymiotnikiem określającym osoby o urodzie charakterystycznej dla krajów północy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) To już piąta tequila, którą ten gringo pije. Zaraz padnie, bo oni nie są do tego przyzwyczajeni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrʲĩŋɡɔ, AS: grʹĩŋgo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. gringa ż.

Wiktionary


grinokit

minerał, siarczek kadmu; greenockit, grenokit


SJP.pl


griot

artysta sztuki muzyczno-słownej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. zachodniafrykański bard, pieśniarz, bajarz, poeta

Wiktionary

Griot – termin ogólny, określający typ artystów sztuki muzyczno-słownej, występujący na terenie Afryki Zachodniej, głównie na obszarze związanym w przeszłości z imperiami Ghany i Mali, tj. obecnego Mali, Senegalu, Gwinei, Mauretanii i Gambii.

Wikipedia


griotka

→ griot


SJP.pl

Patrz:

griot

grip

środowiskowo: uchwyt dołączany do spodniej części aparatu fotograficznego, ułatwiający trzymanie go w pionie i umożliwiający zamontowanie dodatkowych baterii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fot. dodatkowy uchwyt przymocowany do spodniej części aparatu fotograficznego, ułatwiający stabilne trzymanie go w pionie, posiadający zestaw najważniejszych przycisków sterujących, pozwalający także na zamontowanie dodatkowych baterii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeśli się robi dużo pionowych fotek, to grip się przydaje.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrʲip, AS: grʹip

Wiktionary


gripen

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. wojsk. lotn. szwedzki lekki myśliwiec wielozadaniowy;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jednocześnie szwedzki resort obrony nie wykluczył darowizny w postaci gripenów w przyszłości.

Wiktionary


griphus

[czytaj: grifus] utwór literacki o cechach zagadki, w którym litery lub sylaby ukrytego w nim słowa zostały wyrażone rysunkami, znakami lub przedmiotami kojarzonymi na podstawie ich kształtu


SJP.pl


gripsholm

Gripsholm – renesansowy zamek w Szwecji nad jeziorem Melar, rezydencja królów szwedzkich.

Pierwotna twierdza średniowieczna została zbudowana w 1380 przez Bo Jonssona Gripa i należała do jego rodziny aż do konfiskaty zamku przez króla Gustawa I Wazę w 1526. Ten dokonał gruntownej przebudowy budynku w stylu renesansowym. Do 1713 był rezydencją królewską.

Wikipedia


grisaille

[czytaj: griZAJ]
1. sposób malowania szarą barwą w różnych odcieniach;
2. tkanina z krzyżujących się białych i czarnych nici


SJP.pl

Grisaille, en grisaille (fr. "gris" – siwy, szary, popielaty; "grisaille" – szarość, szarzyzna; "en grisaille" – w szarościach) – monochromatyczna technika malarska oraz obrazy uzyskane tą techniką, dające złudzenie trójwymiarowości. Używana do kunsztownego naśladownictwa kamiennych rzeźb, reliefów lub sztukaterii. Do malowania stosuje się tylko różne odcienie szarości (do białego włącznie).

Wikipedia


grisejować

malować w różnych odcieniach szarości na wzór płaskorzeźby


SJP.pl


grissino

[czytaj: griss-ino] długa, wąska bułeczka włoska o chrupkiej skórce


SJP.pl


grisza

obce imię męskie


SJP.pl


griszczenko

nazwisko


SJP.pl


grizli

wielki niedźwiedź żyjący w Ameryce Północnej; niedźwiedź szary; grizzly


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Ursus arctos horribilis|Ord|ref=tak., duży drapieżny ssak występujący w Ameryce Północnej, podgatunek niedźwiedzia brunatnego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Traperzy upolowali wielkiego grizli.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grizzly mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niedźwiedź grizli, niedźwiedź szary

Wiktionary


grizon

rodzaj ssaków drapieżnych z rodziny łasicowatych


SJP.pl

Grizon ("Galictis") – rodzaj ssaków z podrodziny Ictonychinae w obrębie rodziny łasicowatych (Mustelidae).

Wikipedia


grizzly

wielki niedźwiedź żyjący w Ameryce Północnej; niedźwiedź szary; grizli


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Ursus arctos horribilis|Ord|ref=tak., duży drapieżny ssak występujący w Ameryce Północnej, podgatunek niedźwiedzia brunatnego;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • niedźwiedź grizzly (niedźwiedź szary, Ursus arctos horribilis) – ssak drapieżny z rodziny niedźwiedziowatych, zaliczanej do rzędu drapieżnych (Carnivora)
  • Grizzly – kanadyjski transporter opancerzony
  • M4A1 Grizzly – czołg M4 Sherman w wersji A1 produkcji kanadyjskiej
  • Grizzly Adams Wolfsburg – niemiecki klub hokejowy z siedzibą w Wolfsburgu
  • Grizzly Bear – grupa muzyczna
  • Grizzly Man – film dokumentalny Wernera Herzoga
  • The Grizzly King (Władca skalnej doliny) – powieść Jamesa Olivera Curwooda

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jego potężne łapy zaopatrzone są w straszliwie zakrzywione pazury, którymi grizzly z łatwością potrafi rozszarpać bawołu.

 (1.1) Pantera albo jaguar zwinąłby się jak kot w takich warunkach, mój grizzly zaś kroczył sobie spokojnie dalej.

 (1.1) Po kilku zaledwie chwilach pies leżał martwy, rozerwany na kawałki, wściekły zaś grizzly zwrócił się znowu przeciwko mnie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grizli mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niedźwiedź grizli, niedźwiedź szary

Wiktionary


grn

skrót od: Gromadzka Rada Narodowa


SJP.pl


gro

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: gra

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔ, AS: gro

Wiktionary


grobek

zdrobnienie od: grób


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mały grób

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grób mrz.

Wiktionary


grobelka

mała, wąska grobla - wał ziemny


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grobelka – osada leśna w województwie wielkopolskim, w powiecie śremskim, w gminie Śrem
  • Grobelka – struga dopływ Masłówki
  • Grobelka – struga dopływ Myśli
  • Grobelki, Grobla

Wikipedia


grobelne

dawniej: opłata za przejazd przez groblę; groblowe


SJP.pl


grobelny

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Daniel Grobelny
  • Dariusz Grobelny
  • Franciszek Grobelny
  • Igor Grobelny
  • Julian Grobelny
  • Lech Grobelny
  • Lech Grobelny (polityk)
  • Michał Grobelny
  • Ryszard Grobelny
  • Stefan Grobelny

Wikipedia


grobelski

nazwisko


SJP.pl


grobianizm

renesansowa realizacja literacka walki z nieprzyzwoitością języka i obyczajów w Anglii i Niemczech


SJP.pl


grobice

Grobice – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie grójeckim, w gminie Chynów.

W połowie XIX wieku wieś i folwark wchodziły w skład majątku Żelazna, została dokupiona do majątku przez nowego właściciela Żelaznej - Maurycego Bluma - współwłaściciela warszawskiej cukrowni. W miejscowości zachował się dwór drewniany z połowy XIX wieku.

Wikipedia


grobing

żartobliwie: tłumne odwiedzanie grobów w dniu Wszystkich Świętych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. żart. zjawisko masowego odwiedzania rodzinnych grobów w okresie Dnia Wszystkich Świętych

Wiktionary


grobla

1. pusty, szczelny przedział na statku wodnym, oddzielający zbiorniki ładunków płynnych od innych pomieszczeń; koferdam; grodza
2. wał ziemny spiętrzający wodę lub rozdzielający wody stojące


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wał ziemny zbudowany w celu spiętrzenia wody lub rozdzielenia stawów;

 (1.2) żegl. wodoszczelny, pusty przedział na statku, zwykle oddzielający zbiorniki płynów;

Wiktionary

Grobla – wał ziemny zatrzymujący i utrzymujący wodę w sztucznym zbiorniku, np. stawie, kanale itp.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡrɔbla, AS: grobla

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. grobelka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) koferdam

Wiktionary


groblewski

nazwisko


SJP.pl


groblice

Groblice (niem. "Grebelwitz") – wieś w Polsce, w województwie dolnośląskim, w powiecie wrocławskim, w gminie Siechnice.

Przez miejscowość przebiega droga krajowa DK94.

Wikipedia


groblicz

nazwisko


SJP.pl


grobliński

nazwisko


SJP.pl


groblowe

dawniej: opłata za przejazd przez groblę; grobelne


SJP.pl


groblowy

→ grobla; grobelny


SJP.pl


grobniki

Zobacz też: Grobniki (zniesiona osada).

Grobniki ( Hrobníky, Gröbnig, dawniej "Krebnick") – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie głubczyckim, w gminie Głubczyce, na Płaskowyżu Prudnicko-Głubczyckim.

W latach 1954–1961 wieś należała i była siedzibą władz gromady Grobniki, po jej zniesieniu w gromadzie Głubczyce.

Wikipedia


groborz

nazwisko


SJP.pl


grobowcowy

przymiotnik od: grobowiec


SJP.pl


grobowiec

1. okazały, najczęściej wolno stojący budynek z kamienia lub murowany, pełniący rolę grobu dla osoby zasłużonej dla jakiegoś ogółu;
2. typ grobu, w którym trumny nie zasypuje się ziemią, a jedynie przykrywa kamienną płytą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) okazała budowla lub wydzielone, zazwyczaj ozdobione, miejsce w innej budowli, gdzie pochowany jest zmarły;

 (1.2) gwara. muz. fortepian

 (1.3) gwara. przestępcza piwnica

Wiktionary

Grobowiec – okazały grób. Samodzielna budowla (kaplica grobowa), kompozycja architektoniczno-rzeźbiarska umieszczana w nawach bocznych, kaplicach, podziemiach kościołów albo nad podziemną mogiłą na cmentarzu.

Grobowce przybierały różne formy, np. piramid, hypogeum, tolosu, kubby.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Był to grobowiec bardzo prosty i ubogi, ale takiego kształtu i w taki sposób przyozdobiony, że aby móc podobny mu zobaczyć, trzeba by cofnąć się wstecz o kilka wieków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔˈbɔvʲjɛt͡s, AS: grobovʹi ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grób m., grobowisko n.

:: zdrobn. grobowczyk m.

 przym. grobowy, grobowcowy, pogrobowy, pozagrobowy

 przysł. grobowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. grobowisko

Wiktionary


grobownictwo

ogół czynności związanych z grzebaniem zmarłych


SJP.pl


grobownik

rodzaj nietoperzy z rodziny upiorowatych


SJP.pl

Grobownik ("Taphozous") – rodzaj ssaków z podrodziny grobowników (Taphozoinae) w obrębie rodziny upiorowatych (Emballonuridae).

Wikipedia


grobowniki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Taphozoinae|Jerdon|ref=tak., podrodzina ssaków z rodziny upiorowatych;

Wiktionary

Grobowniki (Taphozoinae) – podrodzina ssaków z rodziny upiorowatych (Emballonuridae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do rodziny upiorowatych należą grobowniki i upiory.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grobowiec mrz., grobownik mzw., grób mrz., nagrobek mrz., pogrobowiec mos.

 czas. grabić ndk., grzebać ndk.

 przym. grobowy, nagrobkowy, nagrobny, pozagrobowy

 przysł. grobowo

Wiktionary


grobowo

przysłówek

 (1.1) w sposób grobowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grobowiec mrz., grobowniki nmos., grób mrz.

 przym. pozagrobowy

Wiktionary


grobowy

przymiotnik od: grób


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do grobu

 (1.2) przen. nieprzyjemny, wywołujący przygnębienie, spowodowany przygnębieniem, przywodzący skojarzenie z grobem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Podczas ekshumacji duże trudności były z odsunięciem płyty grobowej.

 (1.2) W sali nastała grobowa cisza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔˈbɔvɨ, AS: grobovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grób m., grobowiec mrz., grobowniki nmos., nagrobek mrz.

 przym. pozagrobowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) martwy

Wiktionary


groch

1. rodzaj roślin jednorocznych z rodziny bobowatych, warzywo o wiotkiej łodydze i jadalnych nasionach umieszczonych w strąkach;
2. jadalne ziarna grochu - rośliny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Pisum|L.|ref=tak., roślina uprawna z rodziny bobowatych;

 (1.2) spoż. strąki lub nasiona grochu (1.1)

 (1.3) gw-pl|Kraków. lud. fasola

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pędy grochu zwieszały się ze skrzynek…

 (1.2) Groch pęcznieje w wodzie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔx, AS: groχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grochówka ż., grochowa ż., grochowina ż., grochowisko n., grochowiec m., grochy nmos.

:: zdrobn. groszek m.

 przym. grochowy, groszkowy, groszkowaty, grochówkowy

Wiktionary


grochal

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aldona Grochal (ur. 1954) – polska aktorka
  • Barbara Grochal (ur. 1957) – polska działaczka społeczna
  • Brunon J. Grochal (1942–2013) – polski energetyk i mechanik
  • Eugeniusz Grochal (1920–2011) – polski kolejarz, związkowiec i polityk
  • Hanna Nowicka-Grochal (ur. 1962) – polska artystka
  • Ksawera Grochal (1934–1997) – polska lekkoatletka, oszczepniczka
  • Renata Grochal (ur. 1977) – polska dziennikarka
  • Tadeusz Grochal (1919–1993) – polski wojskowy
  • Zbigniew Grochal (ur. 1944) – polski aktor, dziennikarz i pedagog

Wikipedia


grochala

nazwisko


SJP.pl


grochalski

nazwisko


SJP.pl


grochocki

nazwisko


SJP.pl


grochodrzew

cierniste drzewo o białych kwiatach zebranych w grona; robinia akacjowa


SJP.pl


grochola

nazwisko


SJP.pl


grocholewski

nazwisko


SJP.pl


grocholice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grocholice – część miasta Bełchatów
  • Grocholice – wieś w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Poddębice
  • Grocholice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. opatowskim, w gminie Lipnik
  • Grocholice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. opatowskim, w gminie Sadowie
  • Grocholice – gromada w powiecie bełchatowskim
  • Grocholice – gromada w powiecie opatowskim
  • Grocholice – dawna gmina
  • Grochowa, Grochów

Wikipedia


grocholski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Remigiusz Grocholski (1888–1965) – polski wojskowy
  • Antoni Grocholski (1767–1808) – polski wojskowy i urzędnik
  • Barbara Grocholska (ur. 1927) – polska narciarka
  • Franciszek Ksawery Grocholski (1730–1792) – urzędnik ziemski I Rzeczypospolitej
  • Jan Duklan Grocholski (1762–po 1798) – polski wojskowy
  • Jan Nepomucen Grocholski (1768–1849) – urzędnik ziemski I Rzeczypospolitej
  • Kazimierz Grocholski (1815–1888) – polski ziemianin, działacz gospodarczy i polityk
  • Ksawery Grocholski (1903–1947) – polski wojskowy
  • Marcin Grocholski (1727–1807) – polski wojskowy i urzędnik
  • Michał Grocholski (1929–2020) – polski orientalista i urzędnik
  • Piotr Grocholski (1975–2020) – polski gitarzysta
  • Remigian Michał Grocholski (1643–1705) – polski wojskowy

Wikipedia


grochowa

zupa grochowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. kulin. grochówka;

forma przymiotnika.

 (2.1) ż. od: grochowy

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grochowa – część miasta Bobowa
  • Grochowa – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gminie Zawonia
  • Grochowa – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. ząbkowickim, w gminie Bardo
  • Grochowa – część wsi Siedliska w woj. małopolskim, w pow. gorlickim, w gminie Bobowa
  • Grochowa – wieś w woj. mazowieckim, w pow. piaseczyńskim, w gminie Piaseczno
  • Grocholice, Grochów

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wezmę sobie do tej grochowej dwie kromki chleba.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. groch mrz., grochówka ż., grochówa ż.

 przym. grochowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grochówka, zupa grochowa

Wiktionary


grochowalski

nazwisko


SJP.pl


grochowiak

nazwisko, m.in. Stanisław Grochowiak (1934-1976) - poeta polski


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sebastian Grochowiak (ur. 1977) – polski wokalista i autor tekstów
  • Stanisław Grochowiak (ur. 1934, zm. 1976) – polski poeta, dramatopisarz i publicysta

Wikipedia


grochowianka

1. zupa grochowa; grochówka;
2. owad z rodziny pluskwiaków pasożytujący na roślinach strączkowych;
3. słoma z wymłóconego grochu


SJP.pl


grochowice

Grochowice – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie głogowskim, w gminie Kotla.

Wikipedia


grochowicz

nazwisko


SJP.pl


grochowiec

Grochowiec – osada w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie sępoleńskim, w gminie Sępólno Krajeńskie.

Do 1954 roku w granicach miasta Sępólno Krajeńskie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 137 mieszkańców. Jest 21. co do wielkości miejscowością gminy Sępólno Krajeńskie.

Wikipedia


grochowina

słoma grochowa pozostała po oberwaniu strąków lub wymłóceniu ziaren


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sucha łodyga wymłóconego grochu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Aleś młody, niedoświadczony, więc na ten raz ci jeszcze dopomogę. Weź sobie mendel owsianki i trochę grochowin.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. groch mrz., grochówka ż.

 przym. grochowy

Wiktionary


grochowiska

pole, na którym rośnie groch


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grochowiska – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. ząbkowickim, w gminie Ząbkowice Śląskie
  • Grochowiska – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Izbica Kujawska
  • Grochowiska – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. pińczowskim, w gminie Pińczów
  • Grochowiska – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. ostrowskim, w gminie Odolanów
  • Grochowiska – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Szczecinek
  • Grochowiska – przystanek kolejowy w Grochowiskach, w gminie Pińczów, w powiecie pińczowskim, w województwie świętokrzyskim
  • Grochowiska – wieś w obwodzie wołyńskim, w rejonie lubomelskim
  • Grochowiska Księże
  • Grochowiska Szlacheckie

Wikipedia

Patrz:

Grochowiska

grochowiski

→ Grochowiska


SJP.pl

Patrz:

Grochowiska

grochowisko

pole, na którym rośnie groch


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) roln. ściernisko grochowe

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Patrz:

Grochowiska

Przykłady

 (1.1) Wróciłam się na grochowisko, bo zapomniałam zapaski.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. groch mrz.

 przym. grochowy

Wiktionary


grochownik

krzew z rodziny motylkowatych pochodzący z Mandżurii i Syberii, o kwiatach żółtych, białych lub różowych; karagana


SJP.pl


grochowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grochowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. tucholskim, w gminie Kęsowo
  • Grochowo – wieś w woj. lubuskim, w pow. sulęcińskim, w gminie Sulęcin
  • Grochowo – dawny folwark w obwodzie witebskim, w rejonie miorskim, w sielsowiecie Uźmiony.

Wikipedia


grochowski

przymiotnik od: Grochów


SJP.pl

Grochowski (forma żeńska: Grochowska, liczba mnoga: Grochowscy) – polskie nazwisko.

Wikipedia


grochowy

przymiotnik od: groch


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grochem, dotyczący grochu; zawierający groch

Wiktionary

Grochowy – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie konińskim, w gminie Rychwał.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z mączki grochowej można przyrządzić smaczne purée do obiadu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. groch mrz., grochówka ż., grochowa ż., grochowina ż., grochowisko n., grochowiec m.

:: zdrobn. groszek m.

 przym. groszkowy, groszkowaty

Wiktionary


grochulski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Barbara Grochulska (1924–2017) – polska historyczka
  • Henryk Grochulski (1907–1985) – polski dyplomata
  • Henryk Grochulski (1925–2000) – polski architekt i konserwator zabytków
  • Janusz Grochulski (1913–2003) – polski inżynier budownictwa wodnego i polityk
  • Jerzy Grochulski (ur. 1957) – polski architekt i urbanista
  • Kazimierz Grochulski (1881–1961) – polski działacz komunistyczny i związkowy
  • Kazimierz Grochulski – polski działacz państwowy i partyjny

Wikipedia


grochy

wzór na odzieży w kształcie kółek o wielkosci groszku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) deseń w postaci dużych kropek wyraźnie odcinających się od tła

forma rzeczownika.

 (2.1) plural|groch.

Wiktionary

Grochy (nazwa historyczna: Stare Grochy) – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie białostockim, w gminie Poświętne.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Przemienienia Pańskiego w Poświętnem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dziewczyna ubrana była w białą sukienkę w czerwone grochy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɔxɨ, AS: groχy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. groch mrz.

Wiktionary


grochów

potocznie: zupa grochowa


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grochów – część miasta Warszawa, w dzielnicy Praga-Południe
  • Grochów – wieś w woj. lubuskim, w pow. krośnieńskim, w gminie Gubin
  • Grochów – wieś w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Nowe Ostrowy
  • Grochów – przysiółek wsi Trzygłów w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfickim, w gminie Gryfice
  • Grochów – dawna gmina
  • Grochów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sokołowskim, w gminie Sokołów Podlaski
  • Grochowo, Grochów Szlachecki, Kolonia Grochów

Wikipedia


grochówa

potocznie: zupa grochowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zgrub. od: grochówka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Braciszkowie najedli się grochówy i puszczali bąki przez cały dzień.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grochówka ż., grochóweczka ż., groch m., grochowa ż., groszek m., Grochówka ż., Grochowiec m., Grochy nmos., Grochowy nmos., Grochów m.

 przym. grochowy, grochówkowy, groszkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grochówka, zupa grochowa

Wiktionary


grochóweczka

zdrobnienie od: grochówka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: grochówka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Poproszę grochóweczkę z chlebem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrɔxuˈvɛt͡ʃka, AS: groχuvečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grochówka ż., grochówa ż.

Wiktionary


grochówka

zupa z grochu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. zupa gotowana na bazie grochu, w Polsce tradycyjnie gęsta, z żółtego grochu, na wywarze mięsnym, z ziemniakami, wędzonką i majerankiem;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grochówka – zupa z grochu
  • Grochówka – kolonia w województwie mazowieckim
  • Grochówka – wieś w województwie mazowieckim
  • grochówka – odmiana jabłoni

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na zakończenie rajdu poczęstowano nas tradycyjną grochówką.

 (1.1) Podczas festiwalu zaprezentujemy 4 wersje grochówki z kotła.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔˈxufka, AS: groχufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. groch mrz., grochowa ż., groszek mrz., Grochówka ż., Grochowiec mrz., Grochy lm nm., Grochowy lm nm., Grochów mrz., groszkowanie n., Grochówek mrz.

:: zdrobn. grochóweczka ż.

:: zgrub. grochówa ż.

 czas. groszkować ndk.

 przym. grochowy, grochówkowy, groszkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zupa grochowa; gwara. grochowianka, grochówa

Wiktionary


grochówkowy

przymiotnik od: grochówka


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) zrobiony z grochówki, zawierający grochówkę

przymiotnik relacyjny

 (2.1) związany z grochówką, odnoszący się do grochówki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grochówa ż., groch mrz., grochówka ż.

Wiktionary


grocik

zdrobnienie od: grot (strzały)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od grot

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie grot, lecz tylko mały grocik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grot m.

Wiktionary


grocjusz

nazwisko


SJP.pl


grocki

nazwisko


SJP.pl


groddeck

[czytaj: GROdek] nazwisko


SJP.pl


grodecki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bartosz Grodecki – urzędnik, dyplomata
  • Józef Grodecki – ujednoznacznienie
  • Kazimierz Grodecki – działacz komunistyczny
  • Roman Grodecki – historyk
  • Stefan Ludwik Grodecki – oficer
  • Wiktor Grodecki – reżyser, scenarzysta i montażysta
  • Władysław Grodecki – podróżnik i przewodnik

Wikipedia


grodek

nazwisko


SJP.pl


grodenapl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) włók. rodzaj dawnej, jedwabnej tkaniny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) pośrodku sali, na stołach przykrytych białym atłasem, stała trumna. Trumna ta była wybita białym grodenaplem i obszyta gęstą białą riuszą.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grodenaplowy

Wiktionary


grodeturowy

przymiotnik od: grodetur


SJP.pl


grodkowianin

mieszkaniec Grodkowa


SJP.pl


grodkowianka

mieszkanka Grodkowa


SJP.pl


grodkowice

Grodkowice – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie wielickim, w gminie Kłaj, około 25 km na południowy wschód od centrum Krakowa. Przed reformą administracyjną w 1999 roku należała do województwa krakowskiego.

Wikipedia


grodkowski

przymiotnik od: Grodków


SJP.pl


grodków

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

}|-

Grodków ( Grottkau) – miasto w województwie opolskim, w powiecie brzeskim, siedziba gminy Grodków.

W mieście mieszczą się duże zakłady przemysłu metalowego, spożywczego, wytwórnia pasz. Obecnie główną gałęzią gospodarki są usługi, w szczególności w zakresie rolnictwa.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡrɔtkuf, AS: grotkuf

Wiktionary


grodnianin

mieszkaniec Grodna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Grodna

 (1.2) osoba pochodząca z Grodna, urodzona w Grodnie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdy po paru minutach na miejscu zdarzenia zjawiła się milicja, wokół przeciwnika Łukaszenki zebrało się około 50 grodnian i kilku reporterów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grodno n., Grodzieńszczyzna ż.

:: fż. grodnianka ż.

 przym. grodzieński

Wiktionary


grodnianka

mieszkanka Grodna


SJP.pl


grodno

miasto na Białorusi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto na Białorusi;

Wiktionary

Grodno (biał. Гродна, "Hrodna"; ros. Гродно, "Grodno; lit. Gardinas") – miasto obwodowe w zachodniej części Białorusi, nad Niemnem, w pobliżu granicy z Polską, siedziba administracyjna obwodu grodzieńskiego; 361 115 mieszkańców (2024); ośrodek przemysłowy; port lotniczy (nieobsługujący regularnych rejsów), węzłowa stacja kolejowa oraz węzeł drogowy, przystań rzeczna; uniwersytet (od 1978); siedziba Związku Polaków na Białorusi i polskiego konsulatu generalnego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Grodno położone jest nad Niemnem niedaleko granicy z Polską.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɔdnɔ, AS: grodno

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grodzieńszczyzna ż., grodnianin mos., grodnianka ż.

 przym. grodzieński

Wiktionary


grododzierżca

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. hist. adm. urzędnik sprawujący władzę nad grodem, starosta grodu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W statutach mazowieckich z XV w. znajdujemy nazwę „grododzierżcy“.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kasztelan

Wiktionary


grodowy

przymiotnik od: gród


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grodem, dotyczący grodu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gród mrz., podgrodzie n.

 przym. grodzki

Wiktionary


grody

forma rzeczownika.

 (1.1) plural|gród.

Wiktionary

Grody – tradycyjna czeska gra planszowa przeznaczona dla dwóch osób.

Rozgrywana jest na planszy podzielonej na rzędy i kolumny (19x19) przy pomocy szesnastu pionów (8 białych i 8 czarnych). Pola planszy dzielą się na dwa rodzaje – wśród zwykłych, nieoznaczonych, pól znajdują się specjalnie oznaczone pola, które stanowią mury dwu leżących naprzeciw siebie grodów. Na nich w rozstawieniu początkowym ustawione są piony obydwu graczy. Ponadto specjalnymi polami są także tak zwane rynki grodów.

Wikipedia


grodza

1. budowla tymczasowa z materiałów wodoszczelnych;
2. mała zagroda zwierząt hodowlanych lub psów; kojec, kojczyk;
3. pusty, szczelny przedział na statku wodnym, oddzielający zbiorniki ładunków płynnych od innych pomieszczeń; grobla, koferdam


SJP.pl


grodzenie

zwykle o początku rewolucji przemysłowej w dawnej Anglii: podział dotychczasowych wspólnych gruntów rolnych na oddzielne prywatne pola i pastwiska; proces grodzeń


SJP.pl


grodzeniowy

związany ze stawianiem ogrodzenia wokół czegoś


SJP.pl


grodzianin

dawniej: mieszkaniec grodu (zamku)


SJP.pl


grodzica

w budownictwie: metalowy pal do wykonywania szczelnych ścianek pozwalających na prowadzenie prac budowlanych w wykopie


SJP.pl

Grodzica, brus – stalowy kształtownik walcowany o określonym przekroju poprzecznym. W Polsce spotkać można budowle stałe i tymczasowe z użyciem grodzic Larsena, rzadziej Kruppa, współcześnie także inne (producenci zastrzegają własne, opracowane przez siebie, ich kształty).

Wikipedia


grodzicki

nazwisko


SJP.pl

Grodzicki (forma żeńska: Grodzicka, liczba mnoga: Grodziccy) – polskie nazwisko.

Wikipedia


grodziczeński

związany z Grodzicznem, dotyczący Grodziczna


SJP.pl


grodziczno

nazwa dwóch wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grodziczno – wieś w woj. mazowieckim, w pow. wyszkowskim, w gminie Rząśnik
  • Grodziczno – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. nowomiejskim, w gminie Grodziczno
  • Grodziczno – gromada

Wikipedia


grodziec

1. dzielnica Będzina;
2. nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. Graz, miasto w Austrii;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grodziec – część miasta Będzin
  • Grodziec – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. złotoryjskim, w gminie Zagrodno
  • Grodziec – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Czerwińsk nad Wisłą
  • Grodziec – wieś w woj. opolskim, w pow. namysłowskim, w gminie Świerczów
  • Grodziec – wieś w woj. opolskim, w pow. opolskim, w gminie Niemodlin
  • Grodziec – wieś w woj. opolskim, w pow. opolskim, w gminie Ozimek
  • Grodziec – osada w woj. pomorskim, w pow. kwidzyńskim, w gminie Prabuty
  • Grodziec – wieś w woj. śląskim, w pow. bielskim, w gminie Jasienica
  • Grodziec – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Grodziec
  • Grodziec – gmina w pow. konińskim
  • Grodziec – dawna gmina wiejska, w powiecie będzińskim, w województwie katowickim, obecnie część Będzina
  • Grodziec – dawna gmina wiejska, w powiecie bielskim, w województwie katowickim, obecnie część gminy Jasienica

Wikipedia

Powiązane:

 przym. grodziecki

Wiktionary


grodziecki

przymiotnik od: Grodziec


SJP.pl


grodzieński

przymiotnik od: Grodno


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Grodna, związany z Grodnem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Krakowski czulent to nie jest dokładnie to, co grodzieński.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔˈd͡ʑɛ̇̃j̃sʲci, AS: groʒ́ė̃ĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grodzieńszczyzna ż., Grodno n., grodnianin mos., grodnianka ż.

Wiktionary


grodzieńszczyzna

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. region na Białorusi wokół Grodna, obejmujący w przybliżeniu obszar dawnego województwa grodzieńskiego, dawnej guberni grodzieńskiej lub obecnego obwodu grodzieńskiego;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grodzieńszczyzna – nieformalny rejon na terenie dzisiejszej Białorusi, obejmujący okolice Grodna, tereny dawnej Grodzieńszczyzny – różnie definiowane, najczęściej utożsamiane z d. gubernią grodzieńską...
  • województwo grodzieńskie
  • powiat grodzieński
  • gubernia grodzieńska
  • obwód grodzieński
  • rejon grodzieński

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Grodzieńszczyzna obecnie jest częścią terytorium Białorusi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrɔd͡ʑɛ̇̃j̃ˈʃt͡ʃɨzna, AS: groʒ́ė̃ĩ ̯ščyzna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grodno n., grodnianin mos., grodnianka ż.

 przym. grodzieński

Wiktionary


grodziowy

przymiotnik od: gródź


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grodzią, dotyczący grodzi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gródż ż.

Wiktionary


grodzisk

grodziszcze;
1. budowla będąca pozostałością po obronnym grodzie, głównie z wczesnego średniowiecza
2. wielki gród


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. nazwa kilkunastu wsi w Polsce

 (1.2) geogr. osiedle w północno-wschodniej części Warszawy;

 (1.3) pot. Grodzisk Wielkopolski

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grodzisk – wieś w woj. lubuskim, w pow. sulęcińskim, w gminie Słońsk
  • Grodzisk – wieś w woj. łódzkim, w pow. brzezińskim, w gminie Dmosin
  • Grodzisk – wieś w woj. mazowieckim, w pow. mińskim, w gminie Mrozy
  • Grodzisk – wieś w woj. mazowieckim, w pow. siedleckim, w gminie Zbuczyn
  • Grodzisk – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sokołowskim, w gminie Sabnie
  • Grodzisk – wieś w woj. mazowieckim, w pow. węgrowskim, w gminie Grębków
  • Grodzisk – wieś w woj. podlaskim, w pow. hajnowskim, w gminie Narewka
  • Grodzisk – wieś w woj. podlaskim, w pow. siemiatyckim, w gminie Grodzisk
  • Grodzisk – wieś w woj. podlaskim, w pow. sokólskim, w gminie Suchowola
  • Grodzisk – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Blizanów
  • Grodzisk – osiedle w Warszawie, Białołęka
  • Grodzisk – gmina w pow. siemiatyckim

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Nie wiedziała, jak się tu znalazła. Pamiętała tylko, że jechała rowerem po asfaltowej opalenickiej drodze do sklepu GS-u w Grodzisku, tego, co jest zaraz przed torami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɔd͡ʑisk, AS: groʒ́isk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grodzisko n., grodziszczanin, grodziszczanka

 przym. grodziski

Wiktionary


grodziski

przymiotnik od: Grodzisk, Grodzisk Mazowiecki, Grodzisk Wielkopolski, Grodzisko, Grodzisko Dolne


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący Grodziska

 (1.2) dotyczący Grodziska Mazowieckiego

 (1.3) dotyczący Grodziska Wielkopolskiego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Stanisław Grodziski (senior) (1889–1946) – adwokat
  • Stanisław Grodziski (junior) (1929–2020) – historyk prawa
  • Karolina Grodziska (ur. 1957) – historyk

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) We wtorek marszałek Mazowsza Adam Struzik i Marek Wierzbicki, starosta powiatu grodziskiego, podpisali umowę na przekazanie muzeum 1,2 mln zł.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔˈd͡ʑisʲci, AS: groʒ́isʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grodzisko n., Grodzisko n., Grodzisk m., grodziszczanin m., grodziszczanka ż.

Wiktionary


grodziskie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pot. piwo produkowane przede wszystkim przez browar w Grodzisku Wielkopolskim

Wiktionary

Grodziskie – jezioro znajdujące się na terenie gminy Banie, w południowo-zachodniej części województwa zachodniopomorskiego, w północnej części Pojezierza Myśliborskiego.

Jezioro znajduje się na obszarze chronionym Natura 2000 o nazwie Dolina Tywy.

Niedaleko północnego brzegu jeziora znajduje się zamek w Swobnicy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po chwili na milicyjnej twarzy pojawił się znaczący uśmiech, a zaraz potem dłoń powędrowała w górę i ustawiła na blacie pełną butelkę grodziskiego.

Wiktionary


grodzisko

grodziszcze;
1. budowla będąca pozostałością po obronnym grodzie, głównie z wczesnego średniowiecza
2. wielki gród


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) hist. duży gród obronny

 (1.2) archeol. pozostałości grodu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grodzisko – pozostałość po grodzie
  • Grodzisko – część miasta Czchów
  • Grodzisko – część miasta Gdańsk
  • Grodzisko – część miasta Sandomierz
  • Grodzisko – część miasta Wodzisław Śląski
  • Grodzisko – wieś w woj. łódzkim, w pow. łęczyckim, w gminie Świnice Warckie
  • Grodzisko – wieś w woj. łódzkim, w pow. łódzki wschodnim, w gminie Rzgów
  • Grodzisko – kolonia w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Uniejów
  • Grodzisko – wieś w woj. łódzkim, w pow. radomszczańskim, w gminie Żytno
  • Grodzisko – osada w województwie łódzkim, w powiecie wieluńskim, w gminie Wieluń
  • Grodzisko – przysiółek w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Skała
  • Grodzisko – część wsi Wielmoża w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Sułoszowa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na równinie wyrosło grodzisko książęce otoczone wysokimi murami z ośmioma basztami.

 (1.2) Na majdanie grodziska odtworzono też kamienny kurhan z okresu wczesnosłowiańskiego.

 (1.2) Profesor wydał książkę o grodziskach rozsianych na południu Wielkopolski.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grodzisk mrz., Grodzisko mrz., gród mrz.

 czas. grodzić ndk.

 przym. grodziski, grodziskowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gród

Wiktionary


grodziskodoleński

przymiotnik od: Grodzisko Dolne


SJP.pl


grodziskomazowiecki

przymiotnik od: Grodzisk Mazowiecki; mazowieckogrodziski


SJP.pl


grodziskowielkopolski

przymiotnik od: Grodzisk Wielkopolski


SJP.pl


grodziskowy

przymiotnik od: grodzisko


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grodziskiem, dotyczący grodziska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grodzisko mrz., Grodzisko mrz.

Wiktionary


grodziszczanin

mieszkaniec Grodziska Mazowieckiego, Grodziska Wielkopolskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec miejscowości: Grodzisko, Grodzisk, Grodzisk Mazowiecki lub Grodzisk Wielkopolski

 (1.2) osoba pochodząca z miejscowości: Grodzisko, Grodzisk, Grodzisk Mazowiecki lub Grodzisk Wielkopolski, tam urodzona

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrɔd͡ʑiʃˈt͡ʃãɲĩn, AS: groʒ́iščãńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grodzisk m., Grodzisko n.

:: fż. grodziszczanka ż.

 przym. grodziski

Wiktionary


grodziszczanka

mieszkanka Grodziska Mazowieckiego, Grodziska Wielkopolskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Grodziska

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrɔd͡ʑiʃˈt͡ʃãnka, AS: groʒ́iščãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grodzisk m.

:: fm. grodziszczanin m.

 przym. grodziski

Wiktionary


grodziszcze

grodzisko;
1. budowla będąca pozostałością po obronnym grodzie, głównie z wczesnego średniowiecza
2. wielki gród


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grodziszcze – pozostałość po grodzie
  • Grodziszcze – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. polkowickim, w gminie Grębocice
  • Grodziszcze – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. świdnickim, w gminie Świdnica
  • Grodziszcze – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. ząbkowickim, w gminie Stoszowice
  • Grodziszcze – wieś w woj. lubuskim, w pow. świebodzińskim, w gminie Świebodzin
  • Grodziszcze – wieś w woj. lubuskim, w pow. żarskim, w gminie Brody
  • Grodziszcze – przysiółek wsi Maciejowice w woj. opolskim, w pow. nyskim, w gminie Otmuchów
  • Grodziszcze – góra w Sudetach Środkowych, Wzgórza Włodzickie
  • Grodziszcze – gromada
  • Grodziszcze – zlikwidowany przystanek kolejowy we wsi Grodziszcze, w województwie dolnośląskim
  • Grodziszcze Mazowieckie – przystanek w Grodzisku, w powiecie mińskim
  • Grodziszcze-Kolonia

Wikipedia


grodziszczko

nazwa dwóch wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grodziszczko – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. szamotulskim, w gminie Duszniki
  • Grodziszczko – część wsi Giecz w woj. wielkopolskim, w pow. średzkim, w gminie Dominowo
  • nazwa grodziska w Gieczu

Wikipedia


grodzisław

imię męskie


SJP.pl

Grodzisław, Grodzsław – staropolskie imię męskie. Składa się z członu "Grodz(i)-" ("grodzić, otaczać płotem") i "-sław" ("sława").

Grodzisław imieniny obchodzi 10 kwietnia i 12 października.

Wikipedia


grodzisławostwo

Grodzisław z małżonką; Grodzisławowie


SJP.pl


grodzisławowie

imię męskie


SJP.pl


grodzisławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Grodzisława lub z nim związany


SJP.pl


grodzić

1. otaczać płotem; ogradzać;
2. oddzielać, przegradzać, zastawiać


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. ogrodzić, przegrodzić, zagrodzić)

 (1.1) oddzielać coś od otoczenia za pomocą ogrodzenia

 (1.2) stanowić ogrodzenie; być barierą

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ogródek mrz., ogród mrz., ogrodzenie n., grodzenie n., grodzisko n., ogrodniczek mos., ogrodniczka ż.

Wiktionary


grodziński

nazwisko


SJP.pl


grodzki

związany dawną osadą obronną lub ośrodkiem władzy lokalnej


SJP.pl


grodztwo

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grodztwo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. inowrocławskim, w gminie Kruszwica
  • Grodztwo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Kowal

Wikipedia


grodźczanin

mieszkaniec Grodźca


SJP.pl


grodźczanka

mieszkanka Grodźca


SJP.pl


grof

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. hrabia, graf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. grofka ż.

Wiktionary


grofka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. hrabina, hrabianka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. grof m.

Wiktionary


grog

napój alkoholowy: mocny alkohol, zmieszany z gorącą wodą i osłodzony


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. żegl. napój alkoholowy z mocnego trunku (zwykle araku lub rumu), rozcieńczonego gorącą wodą i osłodzonego, niekiedy ze smakowymi dodatkami;

Wiktionary

Grog – napój alkoholowy w postaci rumu (lub innego wysokoprocentowego alkoholu) rozcieńczonego wodą z dodatkiem cukru i soku z cytrusów. Napój popularnie kojarzony z marynarzami.

Grog wydawany był niegdyś marynarzom na żaglowcach, zwłaszcza we flocie brytyjskiej. Nazwa pochodzi od angielskiego admirała Edwarda Vernona przezywanego przez marynarzy „Old Grog” od stale noszonego płaszcza sztormowego z grogramu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dała nam gotowanego szkapiego mięsa i kazała je zapijać grogiem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔk, AS: grok

Wiktionary


groggy

[czytaj: grogi] określenie stanu chwilowego oszołomienia u boksera po otrzymaniu silnego ciosu


SJP.pl


groicki

nazwisko


SJP.pl


grojec

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grojec – wieś w woj. małopolskim, w pow. chrzanowskim, w gminie Alwernia
  • Grojec – wieś w woj. małopolskim, w pow. oświęcimskim, w gminie Oświęcim
  • Grojec – wieś w woj. śląskim, w pow. lublinieckim, w gminie Boronów
  • Grojec – gromada
  • Grojec (612 m n.p.m.) – pasmo wzgórz w Kotlinie Żywieckiej, położone w woj. śląskim, w powiecie żywieckim
  • Grojec (234 m n.p.m.) – wzniesienie na Pojezierzu Bytowskim, położone w woj. zachodniopomorskim, w powiecie szczecineckim, gminie Biały Bór
  • Grójec

Wikipedia


grojer

szwajcarski i francuski ser podpuszczkowy; grujer


SJP.pl


grom

1. piorun, grzmot;
2. gniewne ostrzeżenie, napomnienie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książk. piorun

 (1.2) książk. zwykle w lm. ostre, gniewne napomnienie

forma czasownika.

 (2.1) 2. os. rozk. od: gromić

forma rzeczownika.

 (3.1) C. lm. od: gra

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grom – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w powiecie szczycieńskim, w gminie Pasym
    • Grom – przystanek kolejowy w Gromie
  • Grom – gromada
  • Grom – jezioro
  • Wiktor Konopko ps. Grom (1913-1944) – rotmistrz Wojska Polskiego, komendant Obwodu Grajewskiego AK
  • grzmot – grom dzwiękowy
  • grom – rosyjski dron
  • Grom – pociąg pancerny
  • GROM – jednostka wojskowa
  • Grom – przeciwlotniczy zestaw rakietowy
  • Grom – album Behemoth
  • grom dźwiękowy – efekt akustyczny

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gromowi często towarzyszy błyskawica i grzmot.

 (1.2) W starszych klasach belfer ciskał gromy z byle powodu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔ̃m, AS: grõm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gromnica ż., Gromniczna ż.

 czas. gromić ndk., rozgromić dk.

 przym. gromniczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) piorun

Wiktionary


grom-owiec

żołnierz GROM-u (Grupy Reagowania Operacyjno-Manewrowego); gromowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) żołnierz z polskiej jednostki specjalnej GROM

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gromowiec

Wiktionary


grom.

skrót od: gromada, gromadzki


SJP.pl


gromada

1. jednostka w systematyce roślin lub zwierząt;
2. duża liczba osób, zwierząt lub rzeczy zebrana w jednym miejscu;
3. dawniej: jednostka podziału terytorialnego w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zbiorowisko przedmiotów, zwierząt czy ludzi, zwykle dość liczne

 (1.2) biol. kategoria systematyczna w botanice niższa rangą od królestwa, wyższa od klasy;

 (1.3) biol. kategoria systematyczna w zoologii niższa rangą od typu, wyższa od rzędu;

 (1.4) astr. skupienie gwiazd różnego pochodzenia obserwowane na niewielkiej przestrzeni nieba;

 (1.5) adm. dawna jednostka podziału terytorialnego w Polsce i zaborze rosyjskim; potocznie również jej administracja;

 (1.6) hist. określenie używane w nazwach organizacji polonijnych Wielkiej Emigracji w XIX w., po klęsce powstania listopadowego

 (1.7) geol. poziom klasyfikacji minerałów

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gromada − w polszczyźnie: duża liczba ludzi, zwierząt lub przedmiotów zebranych w jednym miejscu
  • gromada – w urbanistyce: dawna jednostka administracyjna w Polsce, mająca różne znaczenia w różnych okresach czasowych
  • gromada – w biologii: jedna z kategorii systematycznych.
  • gromada − w mineralogii: grupa minerałów o podobnym składzie chemicznym.
  • gromada językowa − w językoznawstwie: jednostka skupiająca grupy gałęzi językowych
  • gromada galaktyk − skupisko galaktyk tworzących układ związany grawitacyjnie
  • gromada gwiazd − zgrupowanie gwiazd związanych wspólnym pochodzeniem
    • gromada otwarta − grupa luźno powiązanych gwiazd o wspólnym pochodzeniu
    • gromada kulista – grupa silnie powiązanych grawitacyjnie gwiazd
  • gromada zuchowa – jedna z jednostek organizacyjnych harcerstwa.
  • Ogólnokrajowa Spółdzielnia Turystyczna Gromada – przedsiębiorstwo działające na rynku turystycznym
  • Gromada – polski film fabularny z 1951 roku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Była nas cała gromada na obozie w Karpaczu.

 (1.3) Wszystkie minogi przynależą do gromady cefalaspidokształtnych.

 (1.4) Mgławicy Merope należy szukać w gromadzie Plejad.

 (1.5) Dziadek pojechał do gromady po kwit na węgiel.

 (1.7) Klasyfikacja minerałów polega na uporządkowaniu ich w gromady, klasy, grupy i szeregi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔ̃ˈmada, AS: grõmada

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gromadzenie n., zgromadzenie n., ogrom m., nagromadzenie n., gromadnik m., gromadnictwo n., grumada ż.

:: zdrobn. gromadka ż.

 czas. gromadzić ndk., zgromadzić dk., nagromadzić dk.

 przym. gromadny, gromadzki, gromadniczy

 przysł. gromadnie, gromadniczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grupa, rzesza, wspólnota, mrowie, tłum, zbiegowisko; o zwierzętach stado, tabun, ławica, rój; pot. kupa; książk. hurma; przest. ciżba, ćma; pejor. zgraja, banda, horda, czereda, gawiedź, hałastra, daw. grumada

Wiktionary


gromadecki

przymiotnik od: Gromadka (wieś na Dolnym Śląsku)


SJP.pl


gromadka

zdrobnienie od: gromada


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od gromada

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. gromada ż., gromadzenie n., zgromadzenie n.

 czas. gromadzić ndk.

Wiktionary


gromadkarski

→ gromadkarz, → gromadkarstwo


SJP.pl

Patrz:

gromadkarz, → gromadkarstwo

gromadkarstwo

ruch ewangelicki na Warmii i Mazurach będący wyrazem protestu przeciwko germanizacji Mazurów przez Niemców


SJP.pl


gromadkarz

członek ruchu ewangelickiego na Warmii i Mazurach będącego wyrazem protestu przeciwko germanizacji Mazurów przez Niemców


SJP.pl


gromadnie

przysłówek

 (1.1) tłumnie, masowo, grupowo, w gromadzie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gromada ż., gromadzenie n.

 czas. zgromadzić, gromadzić ndk.

 przym. gromadny

Wiktionary


gromadniej

stopień wyższy od przysłówka: gromadnie


SJP.pl


gromadnik

gatunek ryby z rodziny stynkowatych, występujący w wodach mórz północnych; kapelan


SJP.pl

Gromadnik, kapelan ("Mallotus villosus") – gatunek ryby stynkokształtnej z rodziny stynkowatych (Osmeridae), jedyny przedstawiciel rodzaju "Mallotus".

Wikipedia


gromadny

1. tłumny, masowy, liczny;
2. występujący wspólnie, w gromadzie


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) tłumny, masowy

 (1.2) występujący w gromadzie

Wiktionary


gromadowski

nazwisko


SJP.pl


gromadzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|gromadzić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrɔ̃maˈd͡zɛ̃ɲɛ, AS: grõmaʒẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gromadzić, zgromadzić

 rzecz. gromadka ż., zgromadzenie n., gromada

 przysł. gromadnie

 przym. gromadny

Wiktionary


gromadziciel

dawniej: osoba, która coś gromadzi


SJP.pl


gromadzicielka

→ gromadziciel


SJP.pl

Patrz:

gromadziciel

gromadzisko

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. sterta zebranych z pola kamieni

Wiktionary


gromadzić

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) składać, zbierać w jednym miejscu

 (1.2) zbierać, kolekcjonować

czasownik zwrotny niedokonany gromadzić się

 (2.1) zbierać się w większej ilości

 (2.2) zbierać się w gromadę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Brudną bieliznę gromadzimy w osobnym pojemniku.

 (1.2) Jan gromadzi znaczki pocztowe.

 (2.1) Stosy śmieci gromadziły się obok naszego bloku.

 (2.2) Wielu ludzi gromadziło się wokół miejsca wypadku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔ̃ˈmad͡ʑit͡ɕ, AS: grõmaʒ́ić

Wiktionary

Powiązane:

 czas. zgromadzić, nagromadzić

 rzecz. nagromadzenie n., gromadka ż., zgromadzenie n., gromadzenie, gromada

 przym. gromadny

 przysł. gromadnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) akumulować, odkładać, składać, skupiać, zbierać, zgarniać, zagarniać, znosić, przynosić

 (1.2) kolekcjonować

 (2.1) nawarstwiać się, spiętrzać się, odkładać się, akumulować się

Wiktionary


gromadziński

nazwisko


SJP.pl


gromadzki

nazwisko


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) adm. związany z gromadą jako jednostką administracyjną

Wiktionary

Gromadzki ("Łabędź Odmienny I") – polski herb szlachecki z nobilitacji, odmiana herbu Łabędź.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. zgromadzenie n., gromada ż.

 czas. zgromadzić

Wiktionary


gromala

nazwisko


SJP.pl


gromek

nazwisko


SJP.pl

Gromek – niestandaryzowana część wsi Kaliska w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie węgrowskim, w gminie Łochów.

Rozpościera się wzdłuż ulicy Stawowej, na południe od Kalisk.

Historycznie powiązany z Kaliskami, przynależał do czterech gmin:

Wikipedia


gromian

roślina z rodziny miodlowatych


SJP.pl


gromiec

Gromiec – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie chrzanowskim, w gminie Libiąż.

W 1595 roku wieś położona w powiecie śląskim województwa krakowskiego była własnością kasztelana wiślickiego Mikołaja Ligęzy. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa katowickiego. Wcześniej, od 1921 należał do Województwa krakowskiego. Miejscowość była również częścią Wolnego Miasta Kraków.

Wikipedia


gromienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|gromić.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gromnica ż.

Wiktionary


gromisław

imię męskie


SJP.pl

Gromisław – staropolskie imię męskie. Składa się z członu "Gromi-" ("gromić, uderzać jak grom") i "-sław" ("sława"). Mogło oznaczać "posiadający nieodpartą sławę".

Gromisław imieniny obchodzi 25 lutego i 11 października.

Zdrobnienia imienia Gromisław: Gromek, Gromcio, Gromulek

Wikipedia


gromisławostwo

Gromisław z małżonką; Gromisławowie


SJP.pl


gromisławowie

Gromisław z małżonką; Gromisławostwo


SJP.pl


gromisławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gromisława lub z nim związany


SJP.pl


gromić

zadawać klęskę w walce, starciu, doszczętnie rozbijać, rozpraszać przeciwnika


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zgromić)

 (1.1) książk. surowo krytykować

 (1.2) książk. pokonywać w walce, zazwyczaj z dużą przewagą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nim jeszcze moje utwory zostały wykonane publicznie, gromiono je za formalizm.

 (1.2) Jeszcze u początku XVII wieku Rzeczpospolita gromiła Rosję, odebrała jej Smoleńszczyznę, a polska załoga przejściowo stała na Kremlu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grom mrz., gromiciel mos., gromnica ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) strofować, ganić, karcić

Wiktionary


gromki

głośny, donośny, hałaśliwy, huczny


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) donośny, hałaśliwy, głośny, huczny

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gromki – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. bartoszyckim, w gminie Bartoszyce
  • Gromki – przysiółek osady Banaszki w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. kętrzyńskim, w gminie Kętrzyn

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. gromnica ż.

 przym. gromniczny

Wiktionary


gromnica

poświęcona świeca z wosku, zapalana przy umierających


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. świeca święcona w dzień Matki Boskiej Gromnicznej, 2 lutego, tradycyjnie zapalana przy umierających, zmarłych oraz podczas niektórych uroczystości kościelnych, jak też podczas burzy dla odwrócenia piorunów; ; Gloger.

 (1.2) daw. gwara. więz. kij do bicia

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gromnica to świeca inna niż wszystkie. Jest ona związana z jednym z najstarszych świąt w chrześcijaństwie – Ofiarowaniem Pańskim.

 (1.1) W domu gromnica zazwyczaj wisiała na ścianie, uwiązana na krzyż z palmą.

 (1.1) W czasie burzy moja babcia stawia w oknie zapaloną gromnicę.

 (1.1) Dawniej z zapaloną gromnicą obchodzono całe obejście, przyklękając na każdym progu i na każdym rogu, by złe moce nie miały dostępu do domu.

 (1.1) W dzień Matki Boskiej Gromnicznej święcone są gromnice.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔ̃mʲˈɲit͡sa, AS: grõmʹńica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grom mrz., gromca mos., gromiciel mos., gromienie n., gromkość ż., gromnicznik mrz., gromniczność ż., gromnik mrz., gromowość ż.

:: zdrobn. gromniczka ż.

 czas. gromić ndk.

 przym. gromniczny, gromki, gromny, gromowy

 przysł. gromko, gromniczo, gromowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) antypa, malaga

Wiktionary


gromnicki

przymiotnik od: Gromnik


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bolesław Gromnicki (1935-2017) – polski aktor, piosenkarz i parodysta
  • Feliks Gromnicki (1860-?) – adwokat
  • Helena Gromnicka (1896-1962) - polska aktorka teatralna i filmowa
  • Jan Gromnicki (ujednoznacznienie)
  • Julia Gromnicka (1782-1852) - dama Orderu Krzyża Gwiaździstego
  • Julian Gromnicki (1897–1920) – student, plutonowy ułan-ochotnik w Małopolskich Oddziałach Armii Ochotniczej, kawaler orderu Virtuti Militari
  • Kazimierz Gromnicki (1863-1931) - sportsman, hodowca koni, wiceprezes Towarzystwa Wyścigów Konnych w Kijowie
  • Stanisław Gromnicki (1843–1921) – polski ksiądz prałat, kaznodzieja, proboszcz w Buczaczu
  • Stefan Marian Gromnicki (1900–1941) – oficer kawalerii Wojska Polskiego, właściciel stajni wyścigowej
  • Stefania Gromnicka (1873-1922) - polska aktorka teatralna
  • Tadeusz Gromnicki (1851–1939) – polski naukowiec i ksiądz, teolog, historyk Kościoła i prawa kanonicznego, rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego
  • Zygmunt Gromnicki (1911–1994) – polski oficer, cichociemny

Wikipedia


gromniczka

zdrobnienie od: gromnica


SJP.pl


gromniczna

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. (święto) Matki Boskiej Gromnicznej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nagle na Gromniczną znowu wróciły mrozy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grom m., gromnica ż.

 przym. gromniczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Matki Boskiej Gromnicznej, Ofiarowanie Pańskie

Wiktionary


gromniczny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z gromnicą, dotyczący gromnicy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gromnica ż., grom m., Gromniczna ż.

 przym. gromki, gromny

 przysł. gromko

Wiktionary


gromniczy

rzadko: gromniczny


SJP.pl


gromnik

1. wieś w Polsce;
2. osada w Polsce;
3. najwyższe wzniesienie Wzgórz Strzelińskich


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gromnik – wieś w woj. małopolskim, w pow. tarnowskim, w gminie Gromnik
  • Gromnik – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. świdwińskim, w gminie Połczyn-Zdrój
  • Gromnik – gromada
  • Gromnik – wzgórze, najwyższe wzniesienie Wzgórz Strzelińskich
  • Gromnik – stacja kolejowa w Gromniku, w województwie małopolskim

Wikipedia


gromochron

dawniej: piorunochron


SJP.pl


gromosław

imię męskie


SJP.pl


gromosławostwo

Gromosław z małżonką; Gromosławowie


SJP.pl


gromosławowie

imię męskie


SJP.pl


gromosławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gromosława lub z nim związany


SJP.pl


gromowiec

żołnierz GROM-u (Grupy Reagowania Operacyjno-Manewrowego); GROM-owiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) żołnierz z polskiej jednostki specjalnej GROM

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) GROM-owiec

Wiktionary


gromowy

1. ciskający gromy;
2. przypominający grom


SJP.pl


gromowładca

bóg, człowiek mający władzę na piorunami


SJP.pl


gromowładny

1. władający gromami; określenie używane w stosunku do mit. bogów: gr. Zeusa i rzym. Jowisza;
2. przenośnie: władczy, groźny, gromiący


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) ten, który włada gromami, błyskawicami

 (1.2) rel. mit. przydomek Zeusa

Wiktionary


gromski

nazwisko


SJP.pl


gronczewski

nazwisko


SJP.pl


grond

w leśnictwie: typ lasu mieszanego


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Valerio Grond – szwajcarski biegacz narciarski
  • Walter Grond – austriacki pisarz
  • Maczuga
  • Taran
  • Bireler Grond
  • Cavistrau Grond
  • De Nieuwe Grond
  • Grąd
  • Uit Oude Grond

Wikipedia


grondy

w leśnictwie: typ lasu mieszanego


SJP.pl


gronek

zdrobnienie od: grono


SJP.pl


groniasty

podobny do grona; będący gronem


SJP.pl


gronicz

nazwisko


SJP.pl


groniec

nazwisko


SJP.pl

Groniec (638 m) – góra w Beskidzie Wyspowym w niewielkiej grupie Zęzowa, znajdującej się na północ od miejscowości Tymbark i Podłopień. Na współczesnych mapach turystycznych (Compass, ExpressMap) podpisany jest jako "Groniec". Na austriackich mapach sprzed I wojny światowej występował jako "Grojec (641 m)", zaś na polskiej mapie WIG jako "Grujec (641 m)".

Wikipedia


gronik

roślina z rodziny wroślowatych, rosnąca na gnijących grzybach i owocach


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gronik – część wsi Zabrzeż w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Łącko
  • Gronik – część wsi Kokuszka w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Piwniczna-Zdrój
  • Gronik – przysiółek wsi Zawoja w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Zawoja
  • Gronik – część wsi Kościelisko w woj. małopolskim, w pow. tatrzańskim, w gminie Kościelisko
  • Gronik – część wsi Brenna w woj. śląskim, w pow. cieszyńskim, w gminie Brenna
  • Gronik – część wsi Koniaków w woj. śląskim, w pow. cieszyńskim, w gminie Istebna
  • Gronik – reglowy szczyt w Dolinie Koprowej w Tatrach
  • Gronik (Pękalówka) – szczyt w Beskidzie Makowskim
  • Gronik (619 m) – szczyt w Beskidzie Małym (w grupie Czupla i Magurki Wilkowickiej)
  • Gronik (552 m) – szczyt w Beskidzie Małym (nad Krzeszowem)
  • Gronik (663 m) – szczyt w Beskidzie Śląskim w Paśmie Równicy
  • Gronik (720 m) – szczyt w Beskidzie Śląskim w Paśmie Stożka i Czantorii

Wikipedia


groningen

[czytaj: hroninen] miasto w Holandii


SJP.pl

Groningen (, []) – miasto w północnej Holandii, stolica prowincji o tej samej nazwie. W 2004 roku miasto liczyło ponad 179 tys. mieszkańców. Zespół miejski zajmuje obszar 76,77 km² i oprócz Groningen obejmuje jedenaście miejscowości.

W badaniach poziomu zadowolenia mieszkańców ze swojego miasta przeprowadzonych jesienią 2006 r. na zlecenie Komisji Europejskiej najwyższy poziom zadowolenia stwierdzono wśród mieszkańców Groningen (Badanie objęło ponad 37 tys. osób z 75 miast).

Wikipedia


groningski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Groningen, dotyczący Groningen

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. dialekt (język) groningski;

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Nie znam groningskiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Groningen n.

Wiktionary


groniweł

małe drzewo lub krzew z rodziny różowatych, o jadalnych owocach, występujące od Himalajów po Malezję; miszpelnik; nieśplik; niesplik


SJP.pl


gronkiewicz

nazwisko


SJP.pl


gronko

zdrobnienie od: grono


SJP.pl


gronkowaty

podobny kształtem do gronka


SJP.pl


gronkowcowy

przymiotnik

 (1.1) med. związany z gronkowcem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gronkowiec m.

Wiktionary


gronkowiec

chorobotwórcza bakteria Gram-dodatnia mająca postać drobnych kuleczek; stafilokok


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) biol. bakteria, której skupiska przypominają grona

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Hordy wirusów, gronkowców, streptokoków, bakterii gnilnych i innych plugastwougastw gromadziły się nad małym, białym zawiniątkiem, zawierającym wszystko, co miała najdroższego na tym okropnym świecie.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gronkowcowy

Wiktionary


gronkowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Chris Gronkowski (ur. 1986) – amerykański futbolista polskiego pochodzenia
  • Dan Gronkowski (ur. 1985) – amerykański futbolista polskiego pochodzenia
  • Ignatius Gronkowski (1897–1964) – amerykański kolarz, olimpijczyk 1924 polskiego pochodzenia
  • Rob Gronkowski (ur. 1989) – amerykański futbolista polskiego pochodzenia
  • Joanna Rawik primo voto Gronkowska (ur. 1934) – polska piosenkarka, aktorka
  • Stanisław Gronkowski (1922–2004) – polski aktor
  • Gronków

Wikipedia


gronkowy

1. → gronko;
2. czerniec gronkowy - gatunek rośliny z rodziny jaskrowatych;
3. skalnica gronkowa - gatunek rośliny z rodziny skalnicowatych


SJP.pl


grono

1. grupa ludzi połączonych czymś wspólnym, np. zainteresowaniami, celem;
2. potocznie: znaczna liczba niedużych owoców wyrastających ze wspólnej łodygi; kiść, kita, gronko;
3. typ kwiatostanu i owocostanu groniastego, występujący np. u winogrona, fasoli;
4. w fizyce: grupa nukleonów wewnątrz jądra atomowego, która tworzy strukturę podobną do jąder lżejszych i jest traktowana jako podstruktura całego jądra


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) grupa ludzi połączonych jakimś wyróżnikiem, np. wspólnymi zainteresowaniami, przyjaźnią itp.

 (1.2) bot. typ kwiatostanu i owocostanu złożony z osi głównej i odchodzących od niej osi bocznych

 (1.3) pot. kilka, kilkanaście niedużych owoców na wspólnej szypułce

 (1.4) daw. wojsk. kuliste lub zaoblone dolne zakończenie lufy działa, jego uchwyt denny;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od lat jeździmy na majowe wycieczki w tym samym gronie towarzyskim.

 (1.2) Konwalia majowa wytwarza kwiatostan w kształcie grona.

 (1.3) Wracając z dziadkowego sadu zrywaliśmy grona czerwonych i białych porzeczek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɔ̃nɔ, AS: grõno

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gronowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) kiść

Wiktionary


gronorost

rodzaj brunatnicy występującej głównie w Morzu Sargassowym; morzypło, sargas, sargaso, sargasso


SJP.pl


gronostaj

zwierzę z rodziny łasicowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Mustela erminea|Linnaeus|ref=tak., niewielki drapieżny ssak z rodziny łasicowatych;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) futro z gronostaja (1.1), zwykle w lm. gronostaje; daw. symbol władzy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Polsce gronostaje są objęte ochroną gatunkową.

 (2.1) Tradycyjnym elementem stroju rektora są gronostaje.

 (2.1) Nad czołem królewskim świeciło na kołpaku brylantowe pióro, a drogie purpury i gronostaje spadały z królewskich ramion aż prawie po końskie pętlice.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔ̃ˈnɔstaj, AS: grõnostai ̯

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gronostajowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łasica gronostaj

 (2.1) hermelin

Wiktionary


gronostaje

1. potocznie: futro, błam ze skórek gronostajowyc;
2. przenośnie: symbol dostojeństwa, władzy


SJP.pl


gronostajka

widłogonka gronostajka - gatunek motyla z rodziny garbatkowatych


SJP.pl


gronostajowy

przymiotnik od: gronostaj


SJP.pl


gronowice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gronowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. oleśnickim, w gminie Dziadowa Kłoda
  • Gronowice – wieś w woj. opolskim, w pow. kluczborskim, w gminie Lasowice Wielkie

Wikipedia


gronowicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Antoni Gronowicz – polski poeta, powieściopisarz, dramaturg
  • Antoni Gronowicz – polski inżynier mechanik
  • Andrzej Gronowicz – polski kajakarz, olimpijczyk

Wikipedia


gronowiec

węglarek gronowiec; owad z rodziny kózkowatych


SJP.pl


gronowo

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gronowo – część miasta Leszno
  • Gronowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. toruńskim, w gminie Lubicz
  • Gronowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. braniewskim, w gminie Braniewo
  • Gronowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. działdowskim, w gminie Rybno
  • Gronowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. lidzbarskim, w gminie Lubomino
  • Gronowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. mrągowskim, w gminie Mrągowo
  • Gronowo – zniesiona osada leśna w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. mrągowskim, w gminie Mrągowo
  • Gronowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. drawskim, w gminie Ostrowice
  • Gronowo – gromada
  • Gronowo Górne, Gronowo Elbląskie, Polskie Gronowo, Gronów, Gronowice.

Wikipedia


gronowski

przymiotnik od: Gronowo Elbląskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Henryk Gronowski – polski piłkarz
  • Janusz Ignacy Gronowski – polski żużlowiec
  • Johannes Gronowski – niemiecki polityk
  • Józef Gronowski – polski wojskowy
  • Ludwik Gronowski – polski fotograf i pedagog
  • Tadeusz Gronowski – polski grafik, malarz, architekt wnętrz, twórca plakatów, ilustrator

Wikipedia


gronowy

wyrabiany z winogron


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) otrzymywany, produkowany z winogron

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔ̃ˈnɔvɨ, AS: grõnovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grono n.

 przym. groniasty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) winogronowy

Wiktionary


gronów

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gronów – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. zgorzeleckim, w gminie Zgorzelec
  • Gronów – wieś w woj. lubuskim, w pow. krośnieńskim, w gminie Dąbie
  • Gronów – wieś w woj. lubuskim, w pow. słubickim, w gminie Ośno Lubuskie
  • Gronów – wieś w woj. lubuskim, w pow. świebodzińskim, w gminie Łagów
  • Gronów – wieś w woj. łódzkim, w pow. sieradzkim, w gminie Burzenin
  • Gronów – gromada
  • Gronów – przystanek kolejowy
  • Gronowo

Wikipedia


gronówka

gronówka krzyżóweczka - europejska ćma z rodziny zwójkowatych, szkodnik winorośli; lobesia botrana


SJP.pl


groom

[czytaj: grum] chłopiec stajenny odpowiedzialny za opiekę nad końmi, masztalerz; grum


SJP.pl

Groom – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Teksas, w hrabstwie Carson.

Wikipedia


groomer

[czytaj: grumer] fryzjer dla zwierząt, zwykle psów i kotów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) fryzjer dla zwierząt domowych;

Wiktionary

Groomer – fryzjer zwierząt.

Określenie pochodzi od angielskiego czasownika "to groom", czyli „pielęgnować”. Zawód ten znany jest w wielu krajach świata. Groomerzy nie tylko przycinają sierść, ale zajmują się też myciem, trymowaniem, czyszczeniem uszu, usuwaniem insektów, obcinaniem pazurów i wieloma innymi zabiegami. Istnieją specjalne przyrządy do pielęgnacji sierści psów różnych ras. Niektóre salony oferują nawet farbowanie oraz psie perfumy.

Wikipedia


groomerka

[czytaj: grumerka] fryzjerka dla zwierząt, zwykle psów i kotów


SJP.pl


groomerski

→ groomer [czytaj: grumerski]


SJP.pl


groomerstwo

[czytaj: grumerstwo] zajęcie groomera; grooming


SJP.pl


grooming

[czytaj: gruming]
1. uwodzenie nieletnich przez internet; child grooming
2. fryzjerstwo dla zwierząt, zwłaszcza psów i kotów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) psych. działania osoby dorosłej mające na celu zaprzyjaźnienie się i nawiązanie więzi emocjonalnej z dzieckiem, z intencją jego seksualnego wykorzystania; często za pośrednictwem Internetu;

 (1.2) kynol. pielęgnacja psa wystawowego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grooming – czynności pielęgnacyjne dla zwierząt
  • Child grooming – uwodzenie dziecka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tak więc ryzyko, że staną się ofiarą groomingu i skorzystają z niebezpiecznego zaproszenia – wyraźnie rośnie. (z Internetu)

Wiktionary


gropius

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Manon Gropius (1916–1935) – córka Waltera Gropiusa
  • Martin Gropius (1824–1880) – architekt niemiecki
  • Walter Gropius (1883–1969) – architekt niemiecko-amerykański
  • Gropiusstadt – okręg (poddzielnica) Berlina
  • (9577) Gropius – planetoida

Wikipedia


gros

dwanaście tuzinów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. dwanaście tuzinów; 144 sztuki;

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (2.1) książk. zdecydowana większość

Wiktionary

Gros (z franc. "(la) grosse (douzaine)" - wielki tuzin; staropol. tuzin tuzinów; czyt. "gros") – handlowa nazwa liczby 144, zwykle używana w kontekście liczności produktów pochodzenia naturalnego.

Wielki gros to 12 grosów czyli (w zależności od źródła) 1440 lub 1728 sztuk

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na Wielkanoc Marek kupił gros jajek.

 (2.1) Gros podróżujących po okolicy zatrzymywało się w tutejszych hotelach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔs, AS: gros

Wiktionary


grosiak

nazwisko


SJP.pl


grosicki

nazwisko


SJP.pl


grosik

drobna, niewielkiej wartości moneta; grosz, drobniak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: grosz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie złotówka, lecz tylko mały grosik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grosz m.

 przym. groszowy

Wiktionary


grosista

dawniej: hurtownik


SJP.pl


grosistka

→ grosista


SJP.pl

Patrz:

grosista

grosiwo

bliżej nieokreślona kwota


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pewna kwota pieniędzy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grosz mrz.

 przym. groszowy

Wiktionary


grosman

nazwisko


SJP.pl


gross

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adolf Gross (1862–1936) – polski prawnik
  • Alfons Gross (1916–?) – niemiecki zbrodniarz nazistowski
  • Alfred J. Gross (1918–2000) – amerykański przedsiębiorca
  • Andrew Gross (ur. 1952) – amerykański pisarz
  • Andrzej Gross (ur. 1953) – polski polityk
  • Christian Gross (ur. 1954) – szwajcarski piłkarz i trener piłkarski
  • Daniel Bernard Gross (1866–1942) – polski adwokat
  • David Gross (ur. 1941) – amerykański fizyk, laureat Nagrody Nobla
  • Edmund Gross (1887–1951) – polski żołnierz
  • Emil Gross (1869–1940) – polski dziennikarz, tłumacz literatury pięknej
  • Fabius Gross (1906–1950) – austriacki zoolog, protistolog
  • Feliks Gross (1906–2006) – polski socjolog

Wikipedia


gross-born

[czytaj: grosborn] hitlerowskie obozy koncentracyjne w Bornem-Sulinowie


SJP.pl


gross-rosen

[czytaj: gros-rozen] hitlerowski obóz koncentracyjny w Rogoźnicy


SJP.pl


grossglockner

[czytaj: grosglokner] szczyt w Alpach


SJP.pl


grossman

nazwisko


SJP.pl


grossular

minerał z grupy granatów, krzemian wapnia i glinu; grosular


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miner. rzadki kamień o żółtej lub zielonej barwie, zaliczany do gromady krzemianów i grupy granatów;

Wiktionary

Grossular – rzadki minerał z gromady krzemianów zaliczany do grupy granatów, rozpowszechniony tylko w niektórych regionach Ziemi.

Nazwa pochodzi od łacińskiej nazwy agrestu "Ribes grossularia", gdyż barwą i kształtem przypomina owoc tej rośliny.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡrɔsˈːular, AS: gro•sular

Wiktionary


grosular

minerał z grupy granatów, krzemian wapnia i glinu; grossular


SJP.pl


grosz

1. moneta srebrna emitowana w średniowieczu w wielu krajach europejskich
2. współcześnie: drobna moneta w Polsce (1/100 złotego)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) monet. jednostka monetarna w Polsce, obecnie setna część złotego;

 (1.2) lm. nieznacząca suma; kwota nieprzedstawiająca większej wartości

 (1.3) hist. setna część szylinga austriackiego

 (1.4) hist. miedziana lub srebrna moneta różnej wartości, bita w krajach Europy

Wiktionary

Grosz ( denarius grossus – dosł. „gruby denar”) – srebrna wysokowartościowa moneta europejska wprowadzona w końcu XII wieku w miejsce zdeprecjonowanego denara.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pudełko pastylek miętowych kosztuje 2 złote i 20 groszy.

 (1.2) Zostawił mi jakieś grosze na utrzymanie i myślał, że wszystko jest w porządku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔʃ, AS: groš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. groszówka ż., grosiwo n.

:: zdrobn. grosik m., groszak m.

 przym. groszowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skrót gr; daw. warszawa|groszak.

 (1.2) śmieszne pieniądze

Wiktionary


groszak

potocznie:
1. moneta o nominale jednego grosza; groszówka, jednogroszówka;
2. moneta o niskim nominale; drobniak, groszak


SJP.pl


grosze

1. moneta srebrna emitowana w średniowieczu w wielu krajach europejskich
2. współcześnie: drobna moneta w Polsce (1/100 złotego)


SJP.pl


groszek

1. roślina uprawiana ze względu na jadalne nasiona w kształcie kulek;
2. zielone nasiona groszku (rośliny) używane jako dodatek do potraw;
3. roślina ozdobna o prostej lub pnącej się łodydze;
4. drobny węgiel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od groch

 (1.2) bot. nazwa systematyczna|Lathyrus|L.|ref=tak., roślina o prostej lub pnącej się łodydze i kwiatach o różnych kolorach;

 (1.3) kulin. zielone nasiona grochu; także potrawa z tych nasion

 (1.4) pot. niewielki, okrągły cukierek

 (1.5) kulin. drobne kulki z parzonego ciasta dodawane do zup

 (1.6) górn. rodzaj drobnego węgla

 (1.7) groszki – uczn. ocena niedostateczna

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Lubię marchewkę z groszkiem.

 (1.5) Na obiad będzie zupa-krem z porów z groszkiem.

 (1.7) Taka była rzeź niewiniątek, że z góry do dołu same groszki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɔʃɛk, AS: grošek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. groch m., grochówa ż., grochówka ż.

 przym. grochowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) draża

Wiktionary


groszewski

nazwisko


SJP.pl


groszki

deseń w kształcie małych kółeczek innego niż tło koloru


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Groszki (draże, drażetki, kamyki, kamyczki, pastylki, tabletki) – wyrób cukierniczy w postaci mniej lub bardziej regularnych kulek z rozmaitą, zwykle słodką zawartością w skorupce cukrowej. M.in. M&M'...
  • Groszki – wieś w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Bedlno
  • Groszki – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. działdowskim, w gminie Rybno

Wikipedia


groszkowanie

deseń, motyw, wzór groszkowany


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|groszkować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. groszkować

 rzecz. grochówka ż.

Wiktionary


groszkowaty

mający chropowatą, szorstką powierzchnię


SJP.pl


groszkownica

maszyna do groszkowania i podciągania skór


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) maszyna do groszkowania skór

Wiktionary


groszkownik

rodzaj młota kamieniarskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. młot kamieniarski służący do groszkowania kamieni

Wiktionary

Gr

Wikipedia


groszkowo

przymiotnik od: groszek


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Groszkowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. nowodworskim, w gminie Sztutowo
  • Groszkowo – osada wsi Groszkowo w woj. pomorskim, w pow. nowodworskim, w gminie Sztutowo
  • Groszkowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. olsztyńskim, w gminie Purda
  • Groszkowo – osada leśna w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. olsztyńskim, w gminie Purda

Wikipedia


groszkowozielony

zielony o odcieniu groszku


SJP.pl


groszkowski

nazwisko


SJP.pl


groszkowy

przymiotnik od: groszek


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) koloru intensywnie jasnozielonego, koloru groszku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jesień świetnie wygląda w ciepłych zieleniach, od groszkowej, przez oliwkową, do butelkowej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grochówa ż., grochówka ż., groch mrz.

 przym. grochowy

Wiktionary


groszorób

pogardliwie: osoba przedkładająca zarabianie, gromadzenie pieniędzy ponad wszystko


SJP.pl


groszowe

dawniej:
1. opłata dla leśnego pisarza przy wyrębie lasu;
2. opłata dla żupnika od osądzonej sprawy;
3. podatek dla króla od wydobywania rudy;
4. podatek miejski od piwa


SJP.pl


groszowice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Groszowice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. radomskim, w gminie Jedlnia-Letnisko
  • Groszowice – część miasta Opole, w woj. opolskim, w pow. miasto Opole, w gminie miasto Opole
  • Groszowice – dawna gmina w woj. opolskim i śląskim
  • Groszowice – dawna gromada w woj. opolskim
  • Groszowice – dawna gromada w woj. kieleckim

Wikipedia


groszowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z groszem, dotyczący grosza

 (1.2) bardzo tani, warty grosze

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od czasów panowania Wacława II wzorem czeskim wprowadzono system groszowy, gdzie z grzywny srebra o wadze 197 g bito 48 groszy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grosz m., grosik m., groszówka ż., grosiwo n., groszak m., groszowe n., groszowość ż.

 przysł. groszowo

Wiktionary


groszówka

1. moneta o wartości jednego grosza;
2. przedmiot przedstawiający małą wartość, który można nabyć za parę groszy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rodzaj dużej igły do szycia

 (1.2) moneta o wartości jednego grosza

Wiktionary

Groszówka – skała w miejscowości Nielepice, w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Zabierzów. Znajduje się na wzgórzu Dymniok na Garbie Tenczyńskim (część Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej) w obrębie Tenczyńskiego Parku Krajobrazowego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡrɔˈʃufka, AS: grošufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grosz m.

 przym. groszowy

Wiktionary


grot

1. ostre zakończenie różnych rodzajów broni drzewcowej; żeleźce;
2. zakończenie odnogi poroża kozła sarny skierowane ku górze;
3. dłuto kamieniarskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wojsk. ostre, najczęściej metalowe zakończenie strzał, broni drzewcowej, czy innych znaków wojskowych;

 (1.2) żegl. najważniejszy żagiel na dowolnej jednostce pływającej o napędzie żaglowym;

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od: grota

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Grot – biskup krakowski
  • grot – ostre metalowe zakończenie strzał, broni drzewcowej oraz drzewc chorągwi
  • grot – żagiel
  • grot (bit) – wymienna końcówka narzędzia
  • „Grot” – pseudonim Stefana Roweckiego
  • Grot – polski karabinek automatyczny
  • Groot
  • TS-16 Grot

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Groty w łucznictwie tarczowym mają zazwyczaj kształt paraboliczny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔt, AS: grot

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grocik mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) grotżagiel

Wiktionary


grota

naturalne wydrążenie w skale posiadające wylot na zewnątrz, o wielkości pozwalającej na eksplorację przez człowieka; jaskinia, pieczara


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geol. naturalne zagłębienie w skale, zwykle niezbyt głębokie;

 (1.2) rel. rodzaj kapliczki lub budowli z figurą umieszczoną w kamiennej niszy

Wiktionary

Grota – podobnie jak pieczara, potoczne określenie jaskini.

Dawniej często używane, nawet w tworzonych nazwach jaskiń (np. Mylna Grota) oraz w neologizmach takich jak „grotołaz”. Po II wojnie światowej, w ramach porządkowania nazewnictwa zdecydowano o stosowaniu wyłącznie określeń jaskinia lub schronisko, zaś słowo „grota” uznano za ich synonim. W opracowaniach speleologicznych termin „grota” obecnie stosowany jest rzadko.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podczas wycieczki zwiedziliśmy grotę.

 (1.2) Nabożeństwa w grocie lourdzkiej odbywają się w miesiącach letnich.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɔta, AS: grota

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grotołaz m.

 przym. grotowy

Wiktionary


grotek

rzadko:
1. zabawa automatami do gry;
2. sala z automatami do gry


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. balia

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. drewniane naczynie do udoju

Wiktionary


groteka

rzadko:
1. zabawa automatami do gry;
2. sala z automatami do gry


SJP.pl


grotesk

krój pisma drukarskiego


SJP.pl

Grotesk, groteska – ogólna, potoczna nazwa krojów pism zaliczanych do antykw, w których zasadniczo wszystkie linie, z których zbudowane są znaki, mają tę samą szerokość (grubość) i nie mają szeryfów. Jednak dla zwiększenia czytelności krojów tego typu dopuszcza się w nich zwężenia linii w pobliżu łączeń, a szczególnie u zbiegu łuków i linii prostych. Fachowo mówiąc, grotesk to antykwa bezszeryfowa jednoelementowa (linearna).

Wikipedia


groteska

kategoria estetyczna, charakteryzująca się połączeniem w jednym dziele pierwiastków przeciwstawnych, występujących jednocześnie, np. tragizmu z komizmem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rodzaj komizmu oparty na przejaskrawieniach i zestawieniu kontrastów

 (1.2) liter. teatr. utwór literacki, muzyczny lub plastyczny cechujący się silną deformacją i skarykaturyzowaniem świata przedstawionego, niejednolitością, absurdalnością, czy wreszcie mieszaniem fantastyki z rzeczywistością;

 (1.3) szt. ornament roślinny, w który wplecione są inne elementy, takie jak: postacie ludzkie, zwierzęta, części uzbrojenia, obrazy lub owoce

 (1.4) absurdalne wydarzenie, sytuacja

 (1.5) typogr. krój pisma, w którym linie, z których zbudowane są znaki, mają tę samą szerokość i nie mają szeryfów;

Wiktionary

Groteska (z grotesque – „dziwaczny”) – kategoria estetyczna, charakteryzująca się połączeniem w jednym dziele (literackim, plastycznym, muzycznym, tanecznym, dramatycznym itp.) jednocześnie występujących pierwiastków przeciwstawnych, takich jak m.in. tragizm i komizm, fantastyka i realizm, piękno i brzydota. Utwory groteskowe charakteryzują się najczęściej niejednorodnością stylistyczną, obecnością kategorii absurdu, elementów karnawalizacji i atmosferą dziwności.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kategorie cudowności, fantazji, tajemniczości, grozy i czarnego humoru, charakterystyczne dla surrealizmu, cechują także groteskę, szerszą kategorię artystyczną, obejmującą również ten styl.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. groteskowy, groteskowo

 rzecz. groteskowość ż.

 przysł. groteskowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.5) grotesk

Wiktionary


groteskopisarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) liter. twórca literackich utworów groteskowych

Wiktionary


groteskowo

przysłówek

 (1.1) w sposób groteskowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Warugi poznawaliśmy po czepku z piór na głowie, a gdy przeleciało nad nami stado ibisów z groteskowo zagiętymi ku dołowi dziobami, nie było już wątpliwości, że zbliżaliśmy się do wielkiej wody.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. groteskowość ż., groteska ż.

 przym. groteskowy

Wiktionary


groteskowość

→ groteskowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest groteskowe; cecha tych, którzy są groteskowi

Wiktionary

Patrz:

groteskowy

Przykłady

 (1.1) Także w liryce ekspresjonizmu znajdujemy sonety, tam miały odzwierciedlać upadek starych wartości albo groteskowość i dziwność.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. groteska ż.

 przym. groteskowy

 przysł. groteskowo

Wiktionary


groteskowy

przymiotnik od: groteska


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) podobny do groteski; taki, jak groteska – karykaturalny, śmieszny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kościół oskarżył nową partię o „groteskowy antyklerykalizm”.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrɔtɛˈskɔvɨ, AS: groteskovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. groteska ż., groteskowość ż.

 przysł. groteskowo

 przym. groteskowo

Wiktionary


grotkowski

nazwisko


SJP.pl


grotmarsel

drugi od dołu żagiel na grotmaszcie


SJP.pl


grotmaszt

główny maszt statku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) żegl. główny maszt statku żaglowego;

Wiktionary

Grotmaszt (ang. "Main-mast") – główny maszt na każdym statku wodnym o napędzie żaglowym. Jest nim maszt – jedyny, najwyższy, lub z innych powodów najważniejszy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czubek grotmasztu Eniela ledwie sięgał pokładu rufówki, a żeglarz wysoko na salingu wydawał się malutki jak mewa.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzad. grot

Wiktionary


grotniki

1. nazwa kilku miejscowości w Polsce;
2. osiedle Złocieńca


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grotniki – osiedle Złocieńca
  • Grotniki – wieś w woj. łódzkim, w pow. zgierskim, w gminie Zgierz
  • Grotniki – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. leszczyńskim, w gminie Włoszakowice
  • Grotniki – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Bobolice
  • Grotniki – przystanek osobowy w Grotnikach, w województwie łódzkim
  • Grotniki (gmina) – dawna gmina wiejska istniejąca do 1954 roku w woj. kieleckim
  • Grotniki – gromada
  • Bitwa pod Grotnikami
  • Grotniki Drawskie
  • Grotniki Duże
  • Grotniki Małe

Wikipedia


grotować

obrabiać powierzchnię kamienia za pomocą dłuta kamieniarskiego (grotu)


SJP.pl


grotowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alfons Grotowski (1833-1922) – inżynier sanitarny, współtwórca warszawskich wodociągów i kanalizacji
  • Leon Grotowski (1834-1922) – poseł do Rady Państwa, członek rady powiatu sanockiego, właściciel dóbr
  • Bolesław Grotowski (1864-1914) – herbu Rawicz. Profesor w Pierwszym Gimnazjum Męskim w Rzeszowie, brat Erazma, ojciec Mariana (1898-1968) (inżyniera leśnika) i Jerzego Grotowskiego (1895-1979) prawnik...
  • Erazm Grotowski (1865-1942) – herbu Rawicz. Tytularny generał dywizji Wojska Polskiego. Brat Bolesława Grotowskiego
  • Żelisław Grotowski (1878-1937) – dr ekonomii, bibliotekarz w Muzeum Polskim w Rapperswilu, historyk przemysłu, brat Mariana Grotowskiego (1882-1951), fizyka, prof. WWP i UŁ;
  • Marian Grotowski (1882-1951) – fizyk, profesor Wolnej Wszechnicy Polskiej, prorektor Uniwersytetu Łódzkiego, brat Żelisława Grotowskiego;
  • Marian Grotowski (1898-1968) – inżynier leśnik, kapitan rezerwy saperów Wojska Polskiego, ojciec Kazimierza i Jerzego, brat Jerzego Grotowskiego (1895-1979) prawnika
  • Kazimierz Grotowski (1930-2017) – fizyk jądrowy, prof. dr hab., wykładowca Uniwersytetu Jagiellońskiego, brat Jerzego Grotowskiego (1933-1999) reżysera teatralnego
  • Jerzy Grotowski (1933-1999) – reżyser teatralny. Brat Kazimierza Grotowskiego (ur. 1930), fizyka jądrowego
  • Jerzy Grotowski (1895-1979) – prawnik, prokurator, adwokat. Syn Bolesława Grotowskiego (1864-1914). Ojciec Stanisława Grotowskiego (1937-2010) i Marii Krystyny Dryla
  • Stanisław Bolesław Grotowski (1937-2010) – inżynier mechanik. Ojciec Marka Grotowskiego, Pawła Grotowskiego, Syn Jerzego Grotowskiego (1895-1979), prawnika
  • Marek Stanisław Grotowski (1974-2016) – konsultant biznesowy, trener, rekordzista Europy w najdłuższym i najszybszym downhillu na Trikke. Syn Stanisława Grotowskiego

Wikipedia


grotowszczyzna

konwencja aktorska i teatralna stworzona przez Jerzego Grotowskiego


SJP.pl


grotowy

→ grot, → grota


SJP.pl

Patrz:

grot, → grota

grotołaz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba eksplorująca jaskinie

Wiktionary

Grotołaz – nazwa określająca kogoś zajmującego się turystyczną lub sportową eksploracją jaskiń

W Polsce część grotołazów jest także taternikami jaskiniowymi, są to osoby, które posiadają specjalne uprawnienia do eksploracji, niedostępnych dla turystów jaskiń, głównie na terenie Tatrzańskiego Parku Narodowego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dziewczynę wydobyli wezwani na pomoc grotołazi z Nowego Targu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grota ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) speleolog

Wiktionary


grotołazka

→ grotołaz


SJP.pl

Patrz:

grotołaz

grotreja

reja na grotmaszcie


SJP.pl


grottgerowski

przymiotnik dzierżawczy - należący do Grottgera lub z nim związany


SJP.pl


grottgerowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Grottgera lub z nim związany


SJP.pl


grottopsel

górny skośny żagiel na środkowym maszcie


SJP.pl


grotżagiel

pierwszy od dołu, największy żagiel na grotmaszcie; grot


SJP.pl


groufie

[czytaj: grufi] grupowe selfie; groupie


SJP.pl


groupie

[czytaj: grupi]
1. grupowe selfie; groufie;
2. młoda kobieta podążająca za swoim idolem, gotowa do zapewniania mu wszelkich przyjemności; grouppie


SJP.pl

Groupie (wym. "grupi") – zapalona miłośniczka zespołu muzycznego, podążająca za nim podczas trasy koncertowej. Słowo "groupie" wywodzi się z angielskiego "group" (grupa) właśnie w odniesieniu do grupy muzycznej, ale z czasem zyskało szersze zastosowanie.

Wikipedia


grouppie

[czytaj: grupi] młoda kobieta podążająca za swoim idolem, gotowa do zapewniania mu wszelkich przyjemności; groupie


SJP.pl


grove

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grove – gmina w kraju związkowym Szlezwik-Holsztyn, w powiecie Herzogtum Lauenburg
  • Grove – miejscowość w hrabstwie Buckinghamshire
  • Grove – miejscowość w hrabstwie Dorset
  • Grove – miejscowość w hrabstwie Herefordshire
  • Grove – miejscowość w hrabstwie Kent
  • Grove – miejscowość w hrabstwie Nottinghamshire
  • Grove – miasto w hrabstwie Oxfordshire
  • Grove – miejscowość w hrabstwie Pembrokeshire
  • Grove – miasto w stanie Oklahoma, w hrabstwie Delaware
  • Grove – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Allegany
  • Grove (ang. Grove Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Newton
  • Grove (ang. Grove Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Jasper

Wikipedia


growl

[czytaj: grołl] technika śpiewu przypominająca warczenie


SJP.pl

Growl (wymowa []; z ang. „warczeć”) – technika wokalna znana z bardziej ekstremalnych odmian muzyki metalowej. Jako pierwszy określono tak agresywny "śpiew" Conrada Lanta (Cronosa) z thrash/black metalowego zespołu Venom. Obecnie używa się tej nazwy w stosunku do jeszcze bardziej ekstremalnych form ekspresji wokalnej.

Wikipedia


growler

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) meteorol. oceanogr. zwarta bryła lodu pływającego, która wystaje ponad lustro wody na wysokość mniejszą niż 1 metr i zajmującą powierzchnię ok. 20 m²;

Wiktionary

Growler, odłamek góry lodowej – zwarta bryła lodu, mniejsza od góry lodowej i odłamu góry lodowej, oddzielona od lodowca, pływająca lub osiadła na dnie.

Definicja Światowej Organizacji Meteorologicznej (1970) mianem growlera określa bryłę lodu wystającą ponad lustro wody na wysokość mniejszą niż 1 metr i zajmującą powierzchnię ok. 20 m².

Wikipedia


growling

[czytaj: grołling] technika śpiewu lub gry na instrumencie dętym polegająca na wydobywaniu chrapliwego, szorstkiego brzmienia, nieraz zabarwionego silną wibracją; growl


SJP.pl


growlować

[czytaj: grołlować] śpiewać techniką growlu (growlingu), przypominającą warczenie


SJP.pl


growy

→ gra (w odniesieniu do gier komputerowych lub planszowych)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grą lub grami, dotyczący gry lub gier

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gra ż., gierka ż., gracz m., graczka ż., dogrywka ż., rozgrywka ż., granie n., grywanie n., wygrywanie n., wygranie n., ogrywanie n., ogranie n., przegrywanie n., przegranie n., rozegranie n., rozgrywanie n., pogrywanie n., pogranie n., ugrywanie n., ugranie n. wygrana ż., dogrywanie n., przygrywanie n., przygranie n., dogranie n., nagrywanie n., nagranie n., zgrywanie n., zgranie n., przegryw m., przygrywka ż., grywalność ż., zgrywus m., zagrywka ż., podgrywanie n., podegranie n., gralnia ż., grywalizacja ż., gryfikacja ż., zgryw m., zgrywuska ż., nagraniówka ż.

 czas. grać ndk., grywać ndk., zagrać ndk., zagrywać dk., pogrywać ndk., pograć dk., ugrywać ndk., ugrać dk., przegrywać ndk., przegrać dk., rozgrywać ndk., rozegrać dk., przygrywać ndk., przygrać dk., ogrywać ndk., ograć dk., dogrywać ndk., dograć dk., giercować ndk., nagrywać ndk., nagrać dk., zgrywać ndk., zgrać dk., podgrać ndk., podegrać dk.

 przym. grywalny, dogrywkowy, rozgrywkowy, nagraniowy, zgrany

 przysł. zgranie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gamingowy

Wiktionary


groza

1. właściwość rzeczy albo zjawiska powodująca czyjeś przerażenie, strach;
2. uczucie przerażenia, lęku spowodowane jakimś niebezpieczeństwem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) coś groźnego; coś, co jest przyczyną strachu, przerażenia

 (1.2) uczucie strachu, przerażenia spowodowane niebezpieczeństwem

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Horror
  • Groza (samochód pancerny)
  • Fantastyka i Groza
  • Karabin OC-14 Groza
  • Aleksander Groza
  • Loredana Groza
  • Petru Groza

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡrɔza, AS: groza

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grozić

 przym. groźny, groźnie

 przysł. groźnie

 rzecz. zgroza ż.

Wiktionary


grozić

1. straszyć kogoś czymś złym, wypowiadać groźby;
2. stanowić niebezpieczeństwo; zagrażać (np. Palenie papierosów grozi śmiercią.)


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) straszyć czymś, zapowiadać coś złego

 (1.2) stwarzać stan niebezpieczeństwa, być niebezpiecznym, groźnym

czasownik zwrotny niedokonany grozić się

 (2.1) stpol. odgrażać się

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Nidziczanka wkrótce usłyszy zarzut kierowania pod wpływem alkoholu, za który grozi jej do 2 lat pozbawienia wolności.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɔʑit͡ɕ, AS: groźić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zgroza ż., groza ż., groźba ż., grożenie n., zagrożenie n., odgrażanie n.

 czas. zagrozić dk., zagrażać ndk., pogrozić dk.

 przym. groźny, zagrożony, groźnie

 przysł. groźnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) straszyć

 (1.2) zagrażać

 (2.1) odkazywać się

Wiktionary


groznawca

specjalista w dziedzinie nauki humanistycznej zajmującej się badaniem gier; ludolog


SJP.pl


groznawczyni

specjalistka w dziedzinie nauki humanistycznej zajmującej się badaniem gier


SJP.pl


groznawstwo

dziedzina nauki humanistycznej zajmująca się badaniem gier; ludologia, game studies


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kierunek studiów obejmujący wiedzę o grach komputerowych

Wiktionary

Groznawstwo (ang. "game studies"), także ludologia (ang. "ludology") – interdyscyplinarna dziedzina naukowa zajmująca się systematycznym badaniem gier, przede wszystkim z perspektywy nauk humanistycznych i społecznych. Anglojęzyczna nazwa dziedziny wywodzi się od czasopisma „Game Studies”, wydawanego od 2001 roku. Polską wersję terminu, tj. „groznawstwo”, wprowadziła Maria Garda.

Wikipedia


groznieński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Groznym, dotyczący Groznego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z granitowego cokołu ulatywała w szare groznieńskie niebo ażurowa konstrukcja. Bomby lotnicze obnażyły koronkowy szkielet prezydenckiego pałacu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grozny mrz.

Wiktionary


grozny

stolica Czeczenii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Rosji, na obszarze Kaukazu, stolica Czeczenii;

Wiktionary

Grozny ( Гро́зный, "Groznyj"; czecz. Соьлжа-ГӀала, "Sölƶa-Ġala") – Stolica Czeczenii. W 2010 roku miasto liczyło ok. 270 tys. mieszkańców (wobec ok. 400 tys. na początku lat 90. XX wieku).

Czeczeńcy używają też nazwy Dżochar-Gala (czecz. Джохар-ГӀала / "Dƶoxar-Ġala"), na cześć Dżochara Dudajewa.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. groznieński

Wiktionary


groër

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Franciszek Groër – polski lekarz i wykładowca
  • Franciszek Ksawery Groër – polski lekarz
  • Hans Hermann Groër – katolicki duchowny

Wikipedia


groń

potocznie, żartobliwie: grosz, grosik; zwykle w wyrażeniach "(nie mieć, nie dać itp.) ani gronia" - (nie mieć, nie dać itp.) ani grosza, albo "(być) bez gronia" - (być) bez grosza


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Groń – część wsi Brzyna w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Łącko
  • Groń – część wsi Popardowa w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Nawojowa
  • Groń – część wsi Gaboń w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Stary Sącz
  • Groń – wieś w woj. małopolskim, w pow. tatrzańskim, w gminie Bukowina Tatrzańska
  • Groń – część wsi Kościelisko w woj. małopolskim, w pow. tatrzańskim, w gminie Kościelisko
  • Groń – osada w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Andrychów
  • Groń – przysiółek wsi Porąbka w woj. śląskim, w pow. bielskim, w gminie Porąbka
  • Groń – część wsi Kamesznica w woj. śląskim, w pow. żywieckim, w gminie Milówka
  • Groń – część wsi Zwardoń w woj. śląskim, w pow. żywieckim, w gminie Rajcza
  • Groń – przysiółek wsi Ślemień w woj. śląskim, w pow. żywieckim, w gminie Ślemień
  • Groń – część wsi Pewel Ślemieńska w woj. śląskim, w pow. żywieckim, w gminie Świnna
  • Groń – gromada

Wikipedia


groński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Groński – polskie nazwisko; na początku lat 90. XX wieku ogółem w Polsce mieszkało ok. 1000 osób o tym nazwisku
  • Ryszard Marek Groński (ur. 1939) – polski pisarz, dziennikarz, satyryk i poeta, z wykształcenia historyk
  • Stanisław Groński (1907–1957) – polski alpinista

Wikipedia


groźba

1. pogróżka; zapowiedź zemsty, kary;
2. niebezpieczeństwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zapowiedź kary, zemsty, niebezpieczeństwa itd.

 (1.2) zagrożenie; coś, co zagraża

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • zastraszanie
  • groźba w przymusie brydżowym
  • Groźba – albański film fabularny z roku 1981

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zbrodnią jest wymuszanie groźbą i szantażem podpisywania deklaracji o współpracy ze Służbą Bezpieczeństwa – mówił ks. Jerzy Popiełuszko.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɔʑba, AS: groźba

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. odgrażanie n., zgroza ż.

 czas. grozić ndk.

 przym. groźny, zagrożony, groźnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pogróżka, zastraszenie, grożenie, straszenie

 (1.2) niebezpieczeństwo, zagrożenie, ryzyko

Wiktionary


groźnica

rodzaj jadowitych węży z podrodziny grzechotników


SJP.pl


groźnie

przysłówek sposobu

 (1.1) w groźny sposób

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ten wąż wygląda groźnie, ale nie jest niebezpieczny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. odgrażanie n., groźba ż., groza ż.

 czas. grozić

 przym. groźny

Wiktionary


groźniej

stopień wyższy od przysłówków: groźnie, groźno


SJP.pl


groźniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: groźny


SJP.pl


groźnieć

rzadko: stawać się groźnym, niebezpiecznym


SJP.pl


groźność

dawniej: cecha kogoś lub czegoś groźnego, niebezpiecznego


SJP.pl


groźny

wywołujący lub mający wywołać strach, obawę, lęk, poczucie niebezpieczeństwa


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) taki, który wzbudza strach

 (1.2) taki, który stanowi niebezpieczeństwo dla czyjegoś zdrowia, zagraża bezpieczeństwu

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Epidemia groźnej śpiączki błyskawicznie się rozszerza, a władze przestrzegają przed histerią.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɔʑnɨ, AS: groźny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. groźba ż., groza ż., odgrażanie n.

 przysł. groźnie

 czas. grozić

 przym. zagrożony, groźnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wrogi, straszny, gniewny

 (1.2) niebezpieczny, ryzykowny

Wiktionary


grożenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|grozić.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grozić

 rzecz. odgrażanie n.

Wiktionary


grożący

1. straszyć kogoś czymś złym, wypowiadać groźby;
2. stanowić niebezpieczeństwo; zagrażać (np. Palenie papierosów grozi śmiercią.)


SJP.pl

Patrz:

grozić

grr

dźwiękonaśladowczy wyraz mający wyrażać złość; wrr


SJP.pl


gru

wykrzyknik, zwykle powtórzony, oddający odgłos gruchania gołębia


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) dźwięk. odgłos wydawany przez gołębia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡru, AS: gru

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruchanie

 czas. gruchać

Wiktionary


grub.

skrót

 (1.1) = grubość

 (1.2) jęz. = grubiański, grubiańsko

Wiktionary


gruba

kobieta lub dziewczyna mająca nadwagę, otyła, tęga, pulchna; grubaska


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) 3 os. lp., ż. od gruby

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) gw-pl|Górny Śląsk. kopalnia

 (2.2) reg-pl|Kresy. piec

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Powiedz grubej, żeby się za siebie wzięła, bo sapie jak parowóz.

 (2.1) Ecika fater robiom na grubie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡruba, AS: gruba

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grubelok m., grubiorz m., grubówka ż.

 przym. grubowy

Wiktionary


grubachny

potocznie: bardzo gruby; grubaśny


SJP.pl


grubal

żartobliwe określenie człowieka grubego; grubas


SJP.pl


grubas

potocznie: osoba otyła; spaślak, tłuścioch, grubcio


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub męskozwierzęcy

 (1.1) pot. pogard. otyła osoba

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ochroniarz wyrzucił grubasa z klubu za jego fatalne zachowanie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrubas, AS: grubas

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grubość ż., grubienie n., pogrubienie n., grubnięcie n., grubiaństwo n.

:: zdrobn. grubasek m., grubcio m.

:: fż. grubaska ż.

 czas. grubieć ndk., grubnąć ndk., pogrubiać ndk., pogrubić dk.

 przym. gruby, grubiański, grubiutki

 przysł. grubo, grubiańsko

 wykrz. grubo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. gruby, grubasek, grubcio, baryła, baryłeczka, baryłka, beka, brzuchacz, buła, góra mięsa, góra tłuszczu, klucha, kluseczka, kluska, pasibrzuch, pulpecik, pulpet, rozwora, spaślak, tłuścioch, tłuścioszek, wieprz; pot. żart. szafa trzydrzwiowa; eufem. puszysty

Wiktionary


grubasek

zdrobnienie od: grubas


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zdrobn. od: grubas

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Popatrz na niego, jaki grubasek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grubas m., grubość ż., zgrubienie n.

:: zdrobn. grubaska ż.

 przym. gruby, grubiutki

 przysł. grubo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tłuścioszek

Wiktionary


grubaska

potocznie: kobieta otyła; tłuściocha, tłuścioczka, grubcia, spaślaczka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. pogard. gruba kobieta

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡruˈbaska, AS: grubaska

Wiktionary

Powiązane:

 zob. grubas.

Wiktionary


grubawy

potocznie:
1. trochę gruby; przygruby;
2. o dźwięku: nieco niski, przytłumiony;
3. o odzieży: nieco ciepły, chroniący przed zimnem


SJP.pl


grubaśność

→ grubaśny


SJP.pl

Patrz:

grubaśny

grubaśny

potocznie: bardzo gruby; grubachny


SJP.pl


grubba

nazwisko


SJP.pl


grubcia

potocznie: kobieta otyła; tłuściocha, tłuścioszka, grubaska, spaślaczka


SJP.pl


grubcio

potocznie: osoba otyła; spaślak, tłuścioch, grubas


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pieszcz. grubas

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grubas mzw./mos.

Wiktionary


grube

kobieta lub dziewczyna mająca nadwagę, otyła, tęga, pulchna; grubaska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) pot. pieniądze, zwykle banknoty, o wyższych nominałach

forma przymiotnika.

 (2.1) nmos. plural|gruby.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grube – gmina w kraju związkowym Szlezwik-Holsztyn, w powiecie Ostholstein
  • Grube – potok w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Biletomat nie przyjmuje grubych.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grubsze

Wiktionary


gruber

narzędzie rolnicze do głębokiego spulchniania ziemi


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksandar Gruber − serbski piłkarz
  • Alexander Gruber – niemiecki bobsleista
  • Attila Gruber – węgierski polityk
  • Bernhard Gruber − austriacki kombinator norweski, medalista olimpijski
  • Bettina Gruber − szwajcarska biegaczka narciarska
  • Christoph Gruber − austriacki alpejczyk
  • Edward Gruber − polski oficer
  • Florian Gruber − niemiecki kierowca wyścigowy
  • Franz Gruber − austriacki narciarz alpejski, olimpijczyk
  • Franz Xaver Gruber − austriacki nauczyciel
  • Hendrik Gruber − niemiecki lekkoatleta
  • Henryk Gruber − polski urzędnik państwowy, bankowiec i finansista

Wikipedia


gruberować

spulchniać ziemię za pomocą grubera


SJP.pl


grubian

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. grubianin

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pan Wołodyjowski taki sam dobry żołnierz, ale mniejszy grubian.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grubiaństwo n.

 przym. grubiański

 przysł. grubiańsko

Wiktionary


grubianienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rzad. grubiańskie zachowanie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grubianin mos., grubiaństwo n., grubianka ż.

 czas. grubianić ndk.

:: fż. grubianka ż.

 przym. grubiański

 przysł. grubiańsko

Wiktionary


grubianin

człowiek bez manier, źle wychowany; cham, prostak, nieokrzesaniec, impertynent


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) książk. człowiek zachowujący się niekulturalnie, ordynarnie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przyzwyczajony do prostoty jestem, niech mi świat pozwoli umrzeć poczciwym grubianinem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡruˈbʲjä̃ɲĩn, AS: grubʹi ̯ä̃ńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grubianienie n., grubiaństwo n., grubianka ż.

 czas. grubianić ndk.

:: fż. grubianka ż.

 przym. grubiański

 przysł. grubiańsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bamber, brutal, cham, gbur, jaskiniowiec, kmieć, kmiotek, prostak, prymityw, wieśniak

Wiktionary


grubianić

regionalnie: zachowywać się jak grubianin - człowiek bez manier, źle wychowany; być grubiańskim


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) rzad. zachowywać się grubiańsko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grubianienie n., grubiaństwo n., grubianin mos.

:: fż. grubianka ż.

 przym. grubiański

 przysł. grubiańsko

Wiktionary


grubianka

kobieta bez manier, źle wychowana; chamka, prostaczka, impertynentka, arogantka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta albo dziewczyna, która zachowuje się niekulturalnie, grubiańsko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grubianienie n., grubiaństwo n., grubianin mos.

 czas. grubianić ndk.

:: fm. grubianin ż.

 przym. grubiański

 przysł. grubiańsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pejor. chamka, chamica, gburka, prostaczka

Wiktionary


grubiarka

strugarka grubościowa do drewna


SJP.pl


grubiański

taki, który odnosi się do grubianina, zachowuje się jak grubianin - człowiek bez manier, źle wychowany; nieokrzesany, chamski, bezczelny, prostacki


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) ordynarny, niekulturalny, chamski, prostacki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od paru już lat, parę razy na tydzień słyszy ona hałaśliwe i grubiańskie kłótnie szewca i jego żony (…)

 (1.1) Wkrótce ozwały się trywjalne śmiechy i grubjańskie pożegnania ludzi odchodzących, których słyszano, lecz nie widziano.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡruˈbʲjä̃j̃sʲci, AS: grubʹi ̯ä̃ĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grubianka ż., grubianienie n., grubian mos., grubiaństwo n., grubiańskość n., grubianin m., grubas m., grubaska ż., grubość ż., grubienie n., pogrubianie n., pogrubienie n.

 czas. grubianić, grubieć ndk., pogrubiać ndk., pogrubić dk.

 przym. gruby, grubawy

 przysł. grubiańsko, grubo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Śląsk Cieszyński otyrhły

Wiktionary


grubiańsko

przysłówek

 (1.1) w sposób grubiański

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ale przywódca ochotników nic na to nie zważając, grubjańsko pociągnął ją za sobą. Kobieta krzyknęła już to z przestrachu, już z bólu.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grubiański

 rzecz. grubas mos./mzw., grubianin m.

Wiktionary


grubiańskość

rzadko: brak dobrych manier, złe wychowanie; chamskość, bezczelność, nieokrzesanie, bezczelność


SJP.pl


grubiaństwo

zachowanie, postępowanie prostackie, niekulturalne; bezczelność, chamstwo, ordynarność, nieokrzesanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) przejaw bycia ordynarnym, źle wychowanym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nieraz uwięzioną, której pilnujesz, własną ręką wtrącałaś w rozpacz, jakiej sama w tej chwili doznajesz, przez swoje grubjaństwo, przez swoje oskarżenia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grubas mzw./mos., grubianin mos., grubianka ż., grubiańskość ż.

 przym. grubiański

 przysł. grubiańsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) prostactwo

Wiktionary


grubiej

stopień wyższy od przysłówka: grubo


SJP.pl


grubieć

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zgrubieć, pogrubieć)

 (1.1) stawać się grubszym, przybierać na wadze

 (1.2) stawać się szerokim w przekroju

 (1.3) stawać się mniej delikatnym, nabierać chropowatości, szorstkości

 (1.4) fizj. muz. zaczynać mieć niską częstotliwość drgań

 (1.5) finans. zwiększać swoją wartość, zasobność

 (1.6) książk. tracić dobre maniery, stawać się ordynarnym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po zimie zacząłem grubieć.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grubienie n., grubas mzw./mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tyć

 (1.2) przybierać

 (1.4) obniżać się

Wiktionary


grubiutki

zdrobnienie od: gruby; grubiuśki


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) zdrobn. od: gruby

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡruˈbʲjutʲci, AS: grubʹi ̯utʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grubość ż., grubas m., grubasek m., grubaska ż., grubizna ż., pogrubianie n., pogrubienie n.

 czas. pogrubiać ndk., pogrubić dk.

 przym. gruby, zgrubny

 przysł. grubo, zgrubnie

 wykrz. grubo

Wiktionary


grubiuśki

zdrobnienie od: gruby; grubiutki


SJP.pl


grubizna

w leśnictwie: drewno okrągłe, użytkowe lub opałowe, o średnicy powyżej 7 cm w cieńszym końcu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) drewn. leśn. okrągłe drewno, o całkowitej grubości większej niż 7 cm w najcieńszym punkcie, przeznaczone do użytku i z reguły nieopałowe;

Wiktionary

Grubizna – drewno okrągłe posiadające w cieńszym końcu średnicę co najmniej 7 cm w korze lub 5 cm bez kory.

Grube drewno w korze nazywa się grubizną brutto, a bez kory grubizną netto.

Według klasyfikacji jakościowo-wymiarowej (KJW) drewna, grubizna dzieli się na:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zasoby grubizny - znajdującej się w rezerwatach przyrody oszacowano na 24,8 mln m³, z czego 10,8 mln m³ to drewno w drzewostanach ponad 100-letnich.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grubość ż., grubas m., grubasek m., grubaska ż.

 przym. gruby, zgrubny, grubiutki

 przysł. grubo, zgrubnie

 wykrz. grubo

Wiktionary


grubno

Gr

Wikipedia


grubnąć

potocznie: tyć


SJP.pl


grubo

przysłówek

 (1.1) dając lub nakładając grubą warstwę

 (1.2) dając niedrobne kawałki

 (1.3) w dużym stopniu

 (1.4) prezentując nadmierną tuszę

 (1.5) akust. mając niski ton

 (1.6) w sposób nieprzyzwoity

wykrzyknik

 (2.1) wyraża umiarkowane zaskoczenie

Wiktionary

Przykłady

 (1.3) Lubi kłaść się do łóżka grubo po północy i nie jest dla niego problemem wstać wcześnie rano.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grubość ż., grubas mos./mzw.

 czas. grubieć ndk., zgrubieć dk.

 przym. grubiutki, gruby

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) obficie

 (1.2) niedrobno

 (1.3) bardzo, dużo, znacznie

 (1.4) korpulentnie, otyle, tęgo

 (1.5) nisko

 (1.6) nieprzyzwoicie, prostacko, wulgarnie

 (2.1) nieźle, no ładnie

Wiktionary


grubociąg

ciągarka bębnowa pojedyncza do ciągnienia drutu o dużej średnicy


SJP.pl


grubodzioby

ptak leśny z rodzaju łuszczaków charakteryzujący się pomarańczowym upierzeniem głowy i masywnym, szaroniebieskim lub kremowym dziobem; grabołusk, pestkojad


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma grubym dziób

forma rzeczownika|rodzaj=męskozwierzęcy.

 (2.1) M. i B. lm. od: grubodziób

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grubodziób m.

Wiktionary


grubodziób

ptak leśny z rodzaju łuszczaków charakteryzujący się pomarańczowym upierzeniem głowy i masywnym, szaroniebieskim lub kremowym dziobem; grabołusk, pestkojad


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Coccothraustes coccothraustes|ref=tak., mały eurazjatycki ptak o masywnym dziobie zmieniającym kolor zależnie od pory roku;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pojawiła się opinia o szkodliwym oddziaływaniu grubodzioba na sady czereśniowe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡruˈbɔd͡ʑup, AS: gruboʒ́up

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grubodzioby

Wiktionary


grubogonik

rodzaj ssaka z rodziny niełazowatych


SJP.pl

Grubogonik ("Sminthopsis") – rodzaj ssaków z podrodziny grubogoników (Sminthopsinae) w obrębie rodziny niełazowatych (Dasyuridae).

Wikipedia


grubogłowy

delfin grubogłowy - gatunek ssaka z rodziny delfinowatych; melonogłów wielozębny


SJP.pl


gruboigłowy

dotyczący lub wykonany grubą igłą


SJP.pl


grubokościsty

mający grube kości


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający grube kości, charakteryzujący się grubymi kośćmi

Wiktionary


grubokroplisty

występujący w postaci grubych kropli


SJP.pl


grubolistny

przymiotnik

 (1.1) bot. posiadający grube liście

Wiktionary


grubomierz

miernik grubości ciał; grubościomierz


SJP.pl


grubonogi

1. wilkosz grubonogi - gatunek pająka;
2. smardz grubonogi - gatunek grzyba;
3. zasłonak grubonogi - gatunek grzyba


SJP.pl


gruboogonkowy

przymiotnik

 (1.1) bot. posiadający gruby ogonek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gruboogonowy

Wiktionary


gruboogonowy

1. otolemur gruboogonowy - gatunek lemura; galago olbrzymi;
2. gekon gruboogonowy - gatunek jaszczurki


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zool. posiadający gruby ogon

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gruboogonkowy

Wiktionary


grubopędowy

przymiotnik

 (1.1) bot. posiadający gruby pęd, grube pędy

Wiktionary


grubopłaski

dawniej: przysadzisty


SJP.pl


grubosiatkowany

podgrzybek grubosiatkowany - gatunek grzybów z rodziny borowikowatych


SJP.pl


gruboskorupowy

skójka gruboskorupowa - gatunek małża z rodziny skójkowatych


SJP.pl


gruboskrzydły

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma grube skrzydła

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrubɔˈskʃɨdwɨ, AS: gruboskšydu̯y

Wiktionary


gruboskórca

potocznie: cham, prostak, nieokrzesaniec; grubianin


SJP.pl


gruboskórność

brak taktu i wrażliwości


SJP.pl


gruboskórny

1. pozbawiony taktu, niesubtelny, nieokrzesany;
2. rzadko: mający grubą skórę; gruboskóry


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przen. pozbawiony taktu i wrażliwości

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruboskórność ż.

 przym. gruboskóry

 przysł. gruboskórnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niedelikatny, nietaktowny; rzad. gruboskóry

Wiktionary


gruboskóry

mający grubą skórę; gruboskórny


SJP.pl


grubosz

roślina zielna lub krzew z rodziny gruboszowatych; rubasznica


SJP.pl

Grubosz, rubasznica ("Crassula" L.) – rodzaj roślin z rodziny gruboszowatych. Liczy co najmniej 209 gatunków występujących w różnych częściach świata, przy czym w ogromnej większości w południowej Afryce. Do polskiej flory należy tylko jeden dziko występujący gatunek – grubosz wodny zwany też uwrocią wodną ("Crassula aquatica").

Wikipedia


gruboszowate

rodzina roślin kwiatowych, dwuliściennych, o grubych, mięsistych liściach


SJP.pl

Gruboszowate ("Crassulaceae") – rodzina roślin należąca do rzędu skalnicowców. Obejmuje 34 rodzajów z ok. 1400 gatunkami (najbardziej zróżnicowana gatunkowo rodzina w rzędzie). Rozprzestrzenione są na całym świecie, przy czym najbardziej zróżnicowane są w południowej Afryce. W Polsce w naturze spotykani są przedstawiciele rodzajów: rojnik, rozchodnik, różeniec, grubosz, rozchodnikowiec, "Petrosedum" i introdukowany fedimus.

Wikipedia


gruboszowaty

o cechach gruboszowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


gruboudka

gruboudka Ahrensa - gatunek chrząszcza z rzędu pchełek


SJP.pl

Gruboudka ("Argopus") – rodzaj chrząszczy z rodziny stonkowatych i podrodziny pchełek ziemnych.

Wikipedia


grubousty

mający grube usta


SJP.pl


grubowarg

rodzaj słodkowodnych ryb z rodziny karpiowatych


SJP.pl


grubowy

przymiotnik

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kopalniany

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruba

 przym. gruba

Wiktionary


grubowłosy

1. mający gęste, grube włosy;
2. rzadko: taki, który zrobiony jest z wełny owcy grubowełnistej


SJP.pl


grubowłóknisty

złożony z grubych włókien


SJP.pl


gruboziarnistość

→ gruboziarnisty


SJP.pl

Patrz:

gruboziarnisty

gruboziarnisty

przymiotnik

 (1.1) złożony z grubych ziaren, cząstek, zawierający grube ziarna

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrubɔʑarʲˈɲistɨ, AS: gruboźarʹńisty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruboziarnistość ż.

Wiktionary


grubościenny

przymiotnik

 (1.1) mający grube ściany

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Produkuje porcelanę grubościenną (tak zwaną hotelową) i cienkościenną.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrubɔɕˈt͡ɕɛ̃nːɨ, AS: grubośćẽ•ny

Wiktionary


grubościomierz

miernik grubości ciał; grubomierz


SJP.pl

Grubościomierz – przyrząd pomiarowy służący do nieniszczącego badania grubości materiałów i powłok.

Wikipedia


grubościowy

→ grubość


SJP.pl

Patrz:

grubość

grubościówka

obrabiarka służąca do strugania elementów drewnianych do uzyskania dokładnej grubości


SJP.pl


grubość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wymiar w krótszej osi

 (1.2) wymiar w przekroju poprzecznym, w kierunku prostopadłym do kierunku pomiaru długości i szerokości, mierzony w osi strzałkowej

 (1.3) cecha tego, co grube

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grubość optyczna
  • grubość jako rozmiar

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Malutka czerwona rączka z palcami grubości zapałki z niespodziewaną siłą ułapiła palec Cesi, a cienkie nóżki, oswobodzone z pieluch, wykonały kilka energicznych kopniaków.

 (1.2) Warstwa śniegu jest grubości pięćdziesięciu centymetrów.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grubieć

 rzecz. grubizna ż., grubas, grubasek, grubiaństwo

 przym. grubaśny, grubawy, grubiański, gruby, grubiutki

 przysł. grubo, grubiańsko

 wykrz. grubo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kaliber, przekrój, warstwa

 (1.3) tłustość, toporność, ciężkość, otyłość

Wiktionary


grubski

nazwisko


SJP.pl


grubsze

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) pot. pieniądze, zwykle banknoty, o wyższych nominałach

forma przymiotnika.

 (2.1) nmos. plural|gruby|grubszy., stopnia wyższego od: gruby

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gruby

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grube

Wiktionary


grubszy

stopień wyższy od przymiotnika: gruby


SJP.pl


grubucny

przymiotnik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. grubachny

Wiktionary


gruby

1. mający duży obwód
2. otyły, ciężki
3. o głosie: niski


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) otyły

 (1.2) mający dużą grubość, średnicę

 (1.3) stpol. wulgarny, prostacki, nieokrzesany, grubiański

 (1.4) przest. twarda lub pochylona spółgłoska

 (1.5) o odzieży: ciepły

 (1.6) o głosie: niski

forma rzeczownika.

 (2.1) gw-pl|Górny Śląsk. M. lm. od: gruba

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gruby – powieść Aleksandra Minkowskiego
  • Gruby – serial telewizyjny, adaptacja filmowa powieści

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Był taki gruby, że z trudem się poruszał.

 (1.2) Z sufitu zwisały jakieś grube kable.

 (1.3) Tego prymitywa bawiły tylko grube żarty.

 (1.5) Załóż coś grubszego, bo zapowiadali przymrozki.

 (1.6) W słuchawce odezwał się gruby głos.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrubɨ, AS: gruby

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1-2) rzecz. grubość ż., grubas m., grubaska ż.

 (1.3) rzecz. grubianin; przym. grubiański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tęgi, zażywny, korpulentny, tłusty; pot. opasły, spasiony, utuczony; eufem. puszysty, pulchny, okrągły, przy kości, dobrze zbudowany; gw. Śląsk Cieszyński pencaty

Wiktionary


gruca

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. kasza

 (1.2) stpol. potrawa z kaszy

 (1.3) gw-pl|Górny Śląsk. guz

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Gruca – polski lekarz ortopeda
  • Dorota Gruca – polska biegaczka
  • Witold Gruca – polski tancerz i choreograf
  • Zbigniew Gruca – polski chirurg, endokrynolog, gastroenterolog
  • Gruča – wieś w Słowenii

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡrut͡sa, AS: gruca

Wiktionary


grucha

zgrubienie od: gruszka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zgrub. od: gruszka

 (1.2) duża gruszka

forma czasownika.

 (2.1) 2. os. lp. ter. od: gruchać

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡruxa, AS: gruχa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruszka ż., grusza ż., gruszeczka ż., gruszyczka ż.

 przym. gruszkowy, gruszowy

Wiktionary


gruchacz

ptak zamieszkujący tropikalne lasy Ameryki Południowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. ptak z rodziny nazwa systematyczna|Psophiidae|ref=tak.;

Wiktionary


gruchający

1. o gołębiach: wydawać głos;
2. rozmawiać z kimś bardzo czule


SJP.pl

Patrz:

gruchać

gruchalski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Gruchalski – polski architekt
  • Jerzy Gruchalski – polski polityk, poseł na Sejm

Wikipedia


gruchania

czułe rozmawianie z kimś


SJP.pl


gruchanie

czułe rozmawianie z kimś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|gruchać.

 (1.2) odgłos gruchającego gołębia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pogruchanie n.

 czas. gruchać ndk., pogruchać dk.

 wykrz. gru

Wiktionary


gruchawka

instrument muzyczny z grupy idiofonów uderzanych, jeden z najstarszych znanych instrumentów muzycznych; w Polsce spotykany m.in. w wykopaliskach archeologicznych w rejonach kultury łużyckiej


SJP.pl

Na

Wikipedia


gruchać

1. o gołębiach: wydawać głos;
2. rozmawiać z kimś bardzo czule


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. pogruchać)

 (1.1) o gołębiu: wydawać odgłosy godowe

 (1.2) przen. mówić czułe słówka flirtując

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Obudziły mnie gruchające gołębie.

 (1.2) Paweł z Agnieszką słodko gruchają na werandzie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruchanie n., pogruchanie n.

 czas. gruchnąć, pogruchać dk.

 wykrz. gru

Wiktionary


gruchała

1. o gołębiach: wydawać głos;
2. rozmawiać z kimś bardzo czule


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gruchała – kaszubski herb szlachecki
  • Bogusław Gruchała (ur. 1933) – polski komandor dyplomowany
  • Janusz Gruchała (1949–2011) – polski historyk
  • Marcin Gruchała (ur. 1971) – polski profesor medycyny, 2016–2024 rektor Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego
  • Piotr Gruchała (ur. 1972) – polski piłkarz
  • Sylwia Gruchała (ur. 1981) – polska florecistka, medalistka olimpijska

Wikipedia


gruchnąć

1. zabrzmieć głośno i gwałtownie; huknąć;
2. gwałtownie uderzyć lub mocno rzucić; grzmotnąć, prasnąć;
3. paść lub przewrócić się; runąć;
4. gruchnąć się:
a) uderzyć się mocno; walnąć się;
b) gwałtownie przewrócić się; upaść


SJP.pl

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. brak)

 (1.1) zabrzmieć nagle i głośno

 (1.2) pot. rozprzestrzenić się błyskawicznie na dużym obszarze lub w świadomości wielu osób

 (1.3) pot. upaść gwałtownie, wywołując uderzenie o podłoże

 (1.4) wystrzelić z broni palnej

 (1.5) stpol. poderwać się do lotu z głośnym trzepotem skrzydeł

 (1.6) przest. przypuścić nagły atak zbrojny

czasownik przechodni dokonany (ndk. brak)

 (2.1) pot. zadać silny cios lub rzucić czymś z wielkim impetem

 (2.2) pot. lub gw-pl|Poznań, Gniezno, Śląsk. wypić jednorazowo porcję alkoholu

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. gruchać)

 (3.1) wydać jednorazowy, gardłowy dźwięk charakterystyczny dla gołębi

czasownik zwrotny dokonany gruchnąć się (ndk. brak)

 (4.1) pot. uderzyć się boleśnie

 (4.2) pot. przewrócić się gwałtownie lub rzucić się całym ciałem na podłoże

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdy Belka na odchodne powiedział, że jeszcze rodacy za nim zatęsknią, gruchnął gromki śmiech, który zamarł na ustach gdzieś w okolicach podpisywania przez PiS koalicji z LPR i Samoobroną przed kamerami telewizji ojca Rydzyka.

 (1.1) W uzgodnieniu z dyrekcją muzeum zainstalowałem w jego salach specjalną aparaturę i w nocy gruchnęła z głośników „Ave Maria” Schuberta. Wrażenie było doprawdy oszałamiające.

 (1.1) Kiedy gruchnie taka salwa piorunów, to w jednej chwili to tak bardzo kochane i nadymające się „ja” gdzieś znika zupełnie, jakby go nigdy nie było na świecie.

 (1.2) Kiedy 8 kwietnia 2004 r. gruchnęła wiadomość, że ambasadorem w Polsce zostanie człowiek, którego największym osiągnięciem było 16-letnie zarządzanie Knoxville w stanie Tennessee, zapanowała konsternacja.

 (1.2) Nie umiem uniknąć tych słów, może nazbyt patetycznych, dlatego że nie potrafię wyrzucić z pamięci tej chwili, kiedy gruchnęła wieść, że ks. abp Karol Wojtyła, metropolita krakowski, został wybrany na Papieża.

 (1.2) Nim publiczność zdołała zejść z ostatniego stopnia schodów kościelnych, z ust do ust niesiona, gruchnęła [...] wieść, że pan Graba [...] żeni się — z guwernantką!

 (1.2) W taki to dzień, jakoś na samem odwieczerzu, gruchnęła po wsi nowina, że dziedzic rąbie chłopski las.

 (1.3) Na schodach łóżko się zepsuło, a ja gruchnąłem na podłogę. Po zwykłych przygotowaniach uśpiono mnie i rozpoczęto operację.

 (1.4) Wtem pan Kmicic, którego nie okuli, jak o to prosił, nie wytrzymał istotnie i gruchnął z działa w największą kupę tak skutecznie, że pokotem położył tych wszystkich żołnierzy, którzy się naprzeciw wylotu znajdowali.

 (1.4) Ale zawzięty kasjer nie słuchał tego i upatrzywszy stosowną chwilę, gruchnął z fuzji w kierunku ogrodu budowniczego.

 (1.4) Gdy salwą gruchnęły lufy i śnieg się krwią poplamił.

 (1.6) Wosiński bez wahania dobył pałasza i, nie zwracając uwagi na jadącego przy nim oficera francuskiego, zakomenderował — en avant!! Pluton gruchnął z impetem na placówkaacówkę pruską.

 (2.1) Oczywiście wystarczyłoby gruchnąć go kolbą w łeb i zwalić, lecz Murek tak dalece nie przewidywał podobnego obrotu sprawy, że zgłupiał na chwilę.

 (2.1) A dziad gruchnął w łeb lirą jednego z semenów, aż się przewrócił, drugiego złapał za rękę, by cięciu szablą przeszkodzić, i ryczał ze strachu jak bawół.

 (2.1) Zanim ktokolwiek się zorientował, siedziała znów na oparciu krzesła z kałamarzem w dziobie. [...] rozejrzała się po pokoju i szeroko otworzyła dziób. Kałamarz gruchnął o ziemię. Do dziś jestem przekonany, że zrobiła to z premedytacją.

 (2.1) Naówczas Sablik schował gęśle do rękawa, poczekał chwilę, a potem, duży kamień podjąwszy, w łeb nim niedźwiedziowi gruchnął.

 (2.2) — No to gruchniemy strzemiennego przy barze — zadecydował Bogorya.

 (3.1) Słowik zaczyna dyszkantem, // szczygieł mu dobiera altem, // szpak tenorem krzyknie czasem, // a gołąbek gruchnie basem, // gruchnie basem.

 (3.1) Bobuś zmrużył oczy, zaraz jednak rozciągnął błogo usteczka i gruchnął jak gołąbek.

 (4.1) Porwał szklankę ze stołu i gruchnął się nią w czoło aż okrwawione szczerby prysnęły dokoła.

 (4.1) – Znajdę ją. Przysięgam! jak zaświat zaświatem – gruchnął się w pierś Kaktus.

 (4.2) Witek jeszcze tam cosik mruknął, ale skoro wyszła, gruchnął się w poprzek barłogu z obertelkiem w garści, byle jeszcze w pacierz zadrzemać.

 (4.2) Tyle tylko, że wszedł, ledwo-ledwo zapalił lampkę przed obrazem i zaraz gruchnął się, jak długi, na tapczan.

 (4.2) O, Panie Boże, pyszne są Twoje dary, zwłaszcza jeśli dla ich zdobycia trzeba wstawać o trzeciej rano i mordować się kilka godzin na morzu! Zjadłszy, ostatnim wysiłkiem powędrowałem do swego pokoiku, gdzie natychmiast gruchnąłem się na łóżko.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruchot mrz., gruchnięcie n., gruchnianie n.

 czas. gruchać ndk., gruchotać ndk., zagruchać dk., zagruchnąć dk., zagruchotać dk., pogruchotać dk., zgruchnąć się

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) huknąć, zagrzmieć, zadudnić, załoskotać, rozdźwięczeć się, rozlec się

 (1.2) roznieść się, rozejść się

 (1.3) runąć, rymnąć, bęcnąć, rymsnąć, zwalić się

 (1.4) wypalić

 (2.1) grzmotnąć, palnąć, łupnąć, walnąć, rąbnąć, bachnąć, buchnąć, trzasnąć, kropnąć

 (2.2) golnąć

 (3.1) zagruchać

 (4.1) rąbnąć się, wyrżnąć się, trzasnąć się, łupnąć się

 (4.2) obalić się, wyciągnąć się, zwalić się

Wiktionary


gruchot

silny odłos wielu uderzających o coś (lub o siebie), spadających, rozbijających się przedmiotów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) silny odgłos uderzających o siebie lub o coś albo rozpadających się przedmiotów; mocny huk

 (1.2) pot. lekcew. zniszczony, zużyty, stary przedmiot, np. pojazd

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) pogard. niedołężny, schorowany, stary człowiek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruchotanie n.

 czas. gruchnąć, gruchotać ndk.

 przym. gruchotliwy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łoskot

 (1.2) grat, rupieć

 (2.1) staruch

Wiktionary


gruchotanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|gruchotać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gruchotać ndk.

 rzecz. gruchot mos./mrz.

Wiktionary


grucki

przymiotnik od: Gruta


SJP.pl


grucza

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. guz

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Franciszek Grucza – polski językoznawca, pedagog
  • Franciszek Grucza – rzymskokatolicki ksiądz
  • Ryszard Grucza – polski profesor, biolog i specjalista fizjologii sportu
  • Roman Grucza – polski profesor, dyrygent i organista

Wikipedia


gruczno

Gruczno – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim, w gminie Świecie.

Wikipedia


gruczolak

łagodny nowotwór wywodzący się z tkanki gruczołowej, np. tarczycy, gruczołu krokowego, sutka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) med. nowotwór niezłośliwy tkanek gruczołowych;

Wiktionary

Gruczolak (łac. "adenoma") – łagodny nowotwór nabłonkowy, wywodzący się z nabłonka gruczołów wydzielania zewnętrznego i wewnętrznego (w tym układu APUD) oraz z przewodów tych gruczołów, tworzący struktury gruczołowe. Najczęstsze lokalizacje to: przysadka mózgowa, tarczyca, przytarczyce, kora nadnerczy, wyspy trzustkowe, przewód pokarmowy, gruczoł krokowy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡruˈt͡ʃɔlak, AS: gručolak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruczoł mrz.

Wiktionary


gruczolakomięśniak

łagodny nowotwór składający się z tkanki gruczołowej i tkanki mięśniowej gładkiej; adenomyoma


SJP.pl


gruczolakorak

nowotwór złośliwy pochodzący z nabłonka gruczołowego, rozwijający się w różnych narządach m.in. w sutku, macicy, płucach; rak gruczołowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. gruczołowata forma nowotworu

Wiktionary

Gruczolakorak, rak gruczołowy ( adenocarcinoma) – nowotwór złośliwy różnicujący się w kierunku gruczołów, naśladując w różnym stopniu utkanie narządu, w którym się rozwinął.

Wikipedia


gruczolistość

w medycynie: przedostanie się tkanek śluzówki macicznej poza jamę macicy; endometrioza


SJP.pl


gruczoł

narząd w organizmie ludzkim lub zwierzęcym składający się z tkanki nabłonkowej, o przeznaczeniu wydzielania i wytwarzania swoistych substancji, niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania ustroju


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) anat. narząd wydzielający potrzebne dla organizmu substancje;

Wiktionary

Gruczoł – struktura występująca u zwierząt wyspecjalizowana w wydzielaniu. Mogą być to pojedyncze komórki gruczołowe i wyodrębniony narząd.

Z wyjątkiem rdzenia nadnerczy i przedniej części przysadki, gruczoły zbudowane są z tkanki nabłonkowej. Wydzielina wytworzona przez "gruczoł" może być uwalniana do przestrzeni pozakomórkowej przez egzocytozę lub dzięki osmozie przechodzić bezpośrednio do płynów ustrojowych (krew, limfa).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Hormon tyreotropowy TSH wzmaga wychwytywanie jodu przez gruczoł tarczowy i wiązanie jodu z białkiem oraz przyspiesza proteolizę tyreoglobuliny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrut͡ʃɔw, AS: gručou̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruczolak mrz.

:: zdrobn. gruczołek mrz.

 przym. gruczołowy

 przysł. gruczołowo

Wiktionary


gruczołek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: gruczoł

 (1.2) mały gruczoł

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Liście porzeczek zwyczajnych pokrywają od spodu żółtawe gruczołki żywiczne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruczoł mrz.

Wiktionary


gruczołkowato

→ gruczołkowaty


SJP.pl

Patrz:

gruczołkowaty

gruczołkowaty

zawierający gruczołki


SJP.pl


gruczołkowiec

gruczołkowiec pawi - gatunek drzewa z rodziny bobowatych; koralowe drzewo


SJP.pl


gruczołkowy

przymiotnik od: gruczołek


SJP.pl


gruczołowato

→ gruczołowaty


SJP.pl

Patrz:

gruczołowaty

gruczołowaty

podobny do gruczołów


SJP.pl


gruczołowy

przymiotnik od: gruczoł


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) biol. związany z gruczołem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruczoł mrz.

Wiktionary


gruda

1. kawałek czegoś, zwłaszcza ziemi; bryła;
2. zamarznięta ziemia;
3. zapalenie skóry u koni i bydła, objawiające się wypryskami w okolicy pęcin tylnych nóg


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pojedynczy kawałek czegoś stwardniałego ukształtowanego w bryły

 (1.2) dawna nazwa choroby gardła;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gruda:
  • Gruda – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. bartoszyckim, w gminie Bartoszyce
  • Gruda – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow.ostródzkim, w gminie Ostróda
  • Gruda – wieś w Chorwacji, w żupanii dubrownicko-neretwiańskiej, w gminie Konavle
  • Gruda – wieś w Czarnogórze, w gminie Danilovgrad
  • Gruda – szczyt w Czarnogórze
  • gruda – infekcja skóry u koni
  • Gruda, Janusz Grudziński – polski muzyk, członek Kultu
  • grudka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zaorana ziemia zamarzła w grudy.

 (1.1) audio|Pl-zawsze podbierałem mamie dużą i słodką grudę kruszonki zanim zdążyła posypać ciasto.ogg. Zawsze podbierałem mamie dużą i słodką grudę kruszonki, zanim zdążyła posypać ciasto.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡruda, AS: gruda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grudzień m.

:: zdrobn. grudka

 przym. grudniowy, grudowaty

Wiktionary


grudka

1. mały kawałek czegoś; bryłka;
2. wykwit wyniosły ponad poziom skóry, różniący się od otaczającej skóry spoistością i ustępujący bez pozostawiania śladów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mała gruda, nierówność

Wiktionary

Grudka (łac. "papula") – w dermatologii wykwit wyniesiony ponad powierzchnię skóry, o różnych wymiarach, dość wyraźnym odgraniczeniu i innej niż otaczająca tkanka spoistości. Ustępuje bez pozostawienia śladu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡrutka, AS: grutka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grudkowy, grudniowy, grudowaty

 rzecz. gruda ż.

Wiktionary


grudkowatość

→ grudkowaty


SJP.pl

Patrz:

grudkowaty

grudkowaty

zbity w grudki, składający się z grudek


SJP.pl


grudkowy

przymiotnik od: grudka


SJP.pl


grudniewski

nazwisko


SJP.pl


grudnik

roślina doniczkowa z rodziny kaktusowatych; kaktus Bożego Narodzenia, zygokaktus, szlumbergera, epifilum zimowe


SJP.pl


grudniowy

przymiotnik od: grudzień


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący grudnia, dziejący się w grudniu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Słońce przygrzewało zupełnie nie po grudniowemu, a w całym powietrzu unosiła się mglista letniość.

 (1.1) Dni w styczniu wydawały się Tadeuszowi jeszcze krótsze od grudniowych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrudʲˈɲɔvɨ, AS: grudʹńovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grudzień m., gruda ż., grudka ż., grudkowatość ż., grudkownia ż.

 przym. grudkowaty

Wiktionary


grudowaty

pokryty grudami, składający się z grud


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zawierający grudy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jedyne, co możesz zrobić w swojej żałości, to próbować trwać; jedyne, w co możesz uwierzyć, to że przełkniesz kolejną rację żywnościową, grudowatą szarą papkę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruda ż., grudka ż.

 przym. grudkowaty

Wiktionary


grudusk

wieś w Polsce


SJP.pl

Grudusk – wieś w Polsce położona na Wzniesieniach Mławskich, w województwie mazowieckim, w powiecie ciechanowskim, w gminie Grudusk.

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Grudusk. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

Wikipedia


gruduski

przymiotnik od: Grudusk


SJP.pl


grudzewski

nazwisko


SJP.pl


grudzielec

Grudzielec – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie ostrowskim, w gminie Raszków, ok. 15 km na północ od Ostrowa.

Wikipedia


grudzień

dwunasty miesiąc roku kalendarzowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) dwunasty miesiąc w roku (wg kalendarza gregoriańskiego);

Wiktionary

Grudzień – dwunasty miesiąc w roku, według kalendarza gregoriańskiego ma 31 dni.

Nazwa miesiąca (według Brücknera) pochodzi od słowa "" (podobnie ukraiński "грудень / hrudeń", litewski "gruodis"). Inna dawniej używana nazwa to "prosień" lub "prosiniec" (por. współczesna nazwa miesiąca w języku czeskim "prosinec" i chorwackim "prosinac"). Łacińska nazwa "December" (‘dziesiąty miesiąc’; zobacz: kalendarz rzymski) została zapożyczona przez większość języków europejskich.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po raz pierwszy szyfrogramy zakodowane przy pomocy Enigmy udało się rozszyfrować polskim kryptologom w grudniu 1932 roku (lub styczniu 1933) w Pałacu Saskim w Warszawie, mieszczącym siedzibę Biura Szyfrów Oddziału II Sztabu Głównego Wojska Polskiego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrud͡ʑɛ̇̃ɲ, AS: gruʒ́ė̃ń

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruda ż.

 przym. grudniowy

Wiktionary


grudziądz

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce, w województwie kujawsko-pomorskim;

Wiktionary

( Graudentum, Graudentium; Graudenz) – miasto na prawach powiatu w północnej Polsce, na prawym brzegu Wisły. Jest czwartym pod względem ludności miastem w województwie kujawsko-pomorskim. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa toruńskiego. Siedziba powiatu grudziądzkiego i gminy wiejskiej Grudziądz.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jechali suchą drogą na Chełmżę do Grudziądza (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrud͡ʑɔ̃nt͡s, AS: gruʒ́õnc

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grudziądzanin mos., grudziądzanka ż.

 przym. grudziądzki, podgrudziądzki

Wiktionary


grudziądzanin

mieszkaniec Grudziądza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Grudziądza

 (1.2) osoba pochodząca z Grudziądza, urodzona w Grudziądzu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrud͡ʑɔ̃nˈd͡zãɲĩn, AS: gruʒ́õnʒãńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grudziądz m.

:: fż. grudziądzanka ż.

 przym. grudziądzki

Wiktionary


grudziądzanka

mieszkanka Grudziądza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Grudziądza

 (1.2) kobieta pochodząca z Grudziądza, urodzona w Grudziądzu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrud͡ʑɔ̃nˈd͡zãnka, AS: gruʒ́õnʒãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grudziądz m.

:: fm. grudziądzanin mos.

 przym. grudziądzki

Wiktionary


grudziądzki

przymiotnik od: Grudziądz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Grudziądza, związany z Grudziądzem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡruˈd͡ʑɔ̃nt͡sʲci, AS: gruʒ́õncʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grudziądz m., grudziądzanin m., grudziądzanka ż.

Wiktionary


grudziński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Karol Grudziński (1611–1678) – wojewoda poznański i kaliski
  • Antoni Grudziński (1975–1929) – polski kompozytor
  • Antoni Grudziński (1897–1981) – polski generał
  • Bronisław Grudziński (1911–1992) – obrońca Westerplatte
  • Czesław Grudziński (1911–1992) – polski kompozytor i pedagog
  • Franciszek Grudziński (1835–1???) – powstaniec styczniowy
  • Jan Grudziński (1907–1940) – polski wojskowy
  • Janusz Grudziński (1961–2023) – muzyk rockowy
  • Jerzy Grudziński (1909–1985) – polski dyplomata
  • Joanna Grudzińska (1799–1831) – księżna łowicka, morganatyczna żona wielkiego księcia Konstantego
  • Józef Grudziński (1903–1944) – działacz ruchu ludowego
  • Julian Józef Grudziński (1895–1970) – pułkownik dyplomowany piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy

Wikipedia


grujecznik

drzewo lub krzew rosnące w Chinach i Japonii; drewno grujecznika używane jest w rzeźbiarstwie i do wyrobu mebli


SJP.pl

Gr

Wikipedia


grujecznikowate

o cechach grujecznikowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


grujecznikowaty

o cechach grujecznikowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


grujecznikowce

przedstawiciel rzędu roślin okrytonasiennych z klasy Rosopsida


SJP.pl


grujecznikowiec

przedstawiciel rzędu roślin okrytonasiennych z klasy Rosopsida


SJP.pl


grujer

szwajcarski i francuski ser podpuszczkowy; grojer


SJP.pl


grula

w gwarze podhalańskiej: ziemniak, kartofel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Poznań. ekspr. człowiek ociężały

Wiktionary


grum

chłopiec stajenny odpowiedzialny za opiekę nad końmi, masztalerz; groom


SJP.pl


grumada

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|księstwo łowickie. zebranie gospodarzy wiejskich pod przewodnictwem sołtysa

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grumadzić

 rzecz. gromada ż.

Wiktionary


grumbek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub męskozwierzęcy

 (1.1) środ. pot. przydomek mieszkańca Wąchocka

Wiktionary


grumot

w żeglarstwie: pleciony pierścień wykonany z jednej pokrętki liny


SJP.pl

Grumot – wianek wykonany z jednej żyły liny pokrętkowej przeplecionej dwu- lub trzykrotnie, pomocny przy obszywaniu otworów w żaglu. Nałożony na otwór albo uszkodzenie (rozdarcie) żagla i obszyty ściegiem okrętkowym stanowi zabezpieczenie przed dalszym powiększaniem się rozdarcia.

Wikipedia


grunciarz

robotnik zatrudniony przy pokrywaniu czegoś gruntem, gruntujący coś


SJP.pl


gruncik

zdrobnienie od: grunt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od grunt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W okolicach Pińska krążyło nawet powiedzonko: „Co gruncik, to Skirmuncik”.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grunt m.

 przym. gruntowy

Wiktionary


grundig

marka elektroniki i firma


SJP.pl

Grundig AG – niemiecki producent elektroniki użytkowej.

Wikipedia


grundstreka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. główny chodnik w kopalni

Wiktionary


grundwaga

poziomica; przyrząd budowlany służący np. do określenia, czy ściany i podłogi są proste


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bud. narzędzie służące do wyznaczania linii prostej, trójkąt z desek z którego wierzchołka zwiesza się sznurek z ciężarkiem na końcu;

Wiktionary

Gr

Wikipedia


grunge

[czytaj: grandż]
1. styl w kulturze młodzieżowej z przełomu lat 80 i 90 XX wieku, odrzucający elegancję, propagujący przypadkowo dobrany strój i świadomie antyestetyczny wygląd;
2. nurt amerykańskiej muzyki rockowej, będący nośnikiem tego stylu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muz. ostry, dynamiczny podgatunek rocka alternatywnego z mocno zniekształconym, „brudnym” brzmieniem gitar, zapoczątkowany w latach 80. XX w.;

Wiktionary

Grunge (czasem określany też mianem Seattle Sound) – podgatunek rocka alternatywnego, który pojawił się w połowie lat 80. w amerykańskim stanie Waszyngton, w szczególności w okolicach, jak i samym Seattle.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kiedy potem pojawił się grunge, zakwalifikowano nas do tego nurtu, choć nie mieliśmy z nim nic wspólnego.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grunge'owy

Wiktionary


grunge'owiec

[czytaj: grandżowiec] grungowiec;
1. przedstawiciel subkultury młodzieżowej powstałej wśród wielbicieli grunge'u; miłośnik muzyki w tym stylu;
2. wykonawca grunge'u, twórca muzyki w tym stylu


SJP.pl


grunge'owy

[czytaj: grandżowy] związany z grunge'em (nurtem amerykańskiej muzyki rockowej lub powiązanym z nim stylem w kulturze młodzieżowej), charakterystyczny dla grunge'u; grungowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grungem, dotyczący grunge'u

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grunge m.

Wiktionary


grungowiec

[czytaj: grandżowiec] grunge'owiec;
1. przedstawiciel subkultury młodzieżowej powstałej wśród wielbicieli grunge'u; miłośnik muzyki w tym stylu;
2. wykonawca grunge'u, twórca muzyki w tym stylu


SJP.pl


grungowy

→ grunge [czytaj: grandżowy]; grunge'owy


SJP.pl


grunt

1. część powierzchni ziemi pod uprawę; gleba, rola;
2. powierzchnia ziemi; teren, podłoże;
3. urzędowo: obszar własności ziemskiej;
4. zasadniczy element czegoś; podstawa;
5. pewna całość społeczna, ideowa, kulturowa;
6. dno zbiornika wodnego, np. morza, jeziora;
7. substancja służąca jako podkład przy tynkowaniu, malowaniu itp.; zaprawa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) warstwa gleby, która znajduje się przy powierzchni i można ją uprawiać

 (1.2) powierzchnia Ziemi lub innej planetaanety, teren

 (1.3) obszar stanowiący czyjąś własność (najczęściej występujące w liczbie mnogiej)

 (1.4) dno jakiegoś akwenu (rzeki, morza, stawu, strumienia)

 (1.5) przen. zasada, podstawa (najczęściej używane we frazeologizmach)

 (1.6) bud. substancja silnie wiążąca się z podłożem, pełniąca funkcję podkładu przy tynkowaniu, malowaniu, politurowaniu itp., a także w malarstwie, jako podkład pod malowidło; także wyschnięta warstwa tej substancji;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • nieruchomość gruntowa
  • powierzchnia ziemi, podłoże, teren
    • grunt (geologia): utwór skalny (skała, osad) – naturalny, antropogeniczny, mineralny, organicznym, plastyczny, nieplastyczny, itp.
      • grunt naturalny: grunt, którego szkielet powstał w wyniku procesów geologicznych
      • grunt antropogeniczny: grunt utworzony przez człowieka
      • grunt refulowany, grunt namywany: grunt nasypowy, osadzony prądem wody
      • grunt wysadzinowy: grunt, w którym w określonych warunkach atmosferycznych mogą powstawać wysadziny
    • grunt (geotechnika): materiał ze złoża gruntowego służący do wykonania budowli ziemnej
      • grunt nośny: grunt, na którym można posadowić bezpośrednio określoną budowlę bez obawy o powstanie w jej elementach niebezpiecznych dla jej konstrukcji naprężeń
      • grunt słaby, grunt nienośny: grunt o obniżonych parametrach nośności, który może nie wytrzymać obciążeń od określonej budowli
    • gruntowe podłoże budowlane przenoszące obciążenie od budowli
    • dno zbiornika wodnego

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Grunt na pochyłościach gór był lichy. To też chłopi tamtejsi uprawiali rozmaite kunszta (= rzemiosła).

 (1.2) Osadnik […] po paru miesiącach pobytu zaczął mnie namawiać, abym na swoją rękę założył plantacjaantację. Grunt można było nabyć za bezcen i robotnik zbyt wiele nie kosztował. Dałem się namówić.

 (1.3) Do obszarnika należały wszystkie grunty w okolicy.

 (1.4) Możesz dosięgnąć wiosłem gruntu?

 (1.5) Grunt to rodzina!

 (1.6) Nie wolno zbyt szybko po nałożeniu gruntu tynkować, ponieważ tynk może odpaść.

 (1.6) Na gruncie rysowano lub przerysowywano z podręczników kontury obrazu, a następnie nakładano w określonej kolejności farbę i pozłotę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrũnt, AS: grũnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruntowanie, gruntowność, gruntoznawstwo, gruntówka

:: zdrobn. gruncik m.

 czas. gruntować, ugruntować

 przym. gruntowy, przygruntowy, gruntowny

 przysł. gruntownie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gleba, rola

Wiktionary


gruntomierz

przyrząd, stosowany głównie w wędkarstwie, do pomiaru głębokości wody


SJP.pl


gruntoszpachlówka

półpłynny wyrób lakierowy, łączący właściwości farby do gruntowania oraz szpachlówki


SJP.pl


gruntowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|gruntować.

Wiktionary

Gruntowanie – powlekanie powierzchni przeznaczonej do malowania warstwą gruntu malarskiego, który ma właściwości silnego wiązania się z podłożem w celu stworzenia jednolitej powłoki oraz zwiększenia przyczepności materiału malarskiego do powierzchni malowanej.

Wikipedia

Powiązane:

 czas. gruntować ndk.

 rzecz. grunt mrz.

 przym. gruntowy, gruntowny

Wiktionary


gruntować

czasownik niedokonany

 (1.1) pokrywać jakąś powierzchnię gruntem, warstwą podkładową

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kleje, które zużyjemy do przyklejenia styropianu i zatopienia siatki, a także preparaty gruntujące i tynk szlachetny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrũnˈtɔvat͡ɕ, AS: grũntovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grunt m., gruntówka ż., gruntowanie n., zagruntowanie n.

 czas. zagruntować dk.

 przym. gruntowy, gruntowny

 przysł. gruntownie

Wiktionary


gruntownie

przysłówek

 (1.1) w sposób obejmujący całość, wszystko

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Później przychodził czas na historię Kościoła, przedstawianą nam bardzo gruntownie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrũnˈtɔvʲɲɛ, AS: grũntovʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gruntowny, gruntowy

 rzecz. grunt mrz.

 czas. gruntować

Wiktionary


gruntowniej

stopień wyższy od przysłówka: gruntownie


SJP.pl


gruntowniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: gruntowny


SJP.pl


gruntowność

→ gruntowny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha osób, na których można polegać, cecha osób dokładnych

Wiktionary

Patrz:

gruntowny

Powiązane:

 rzecz. grunt mrz.

 przym. gruntowny

Wiktionary


gruntowny

dogłębnie dotyczący danej sprawy, czynności itp., dokładny, drobiazgowy, zupełny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) sięgający do gruntu, dogłębnie wnikający we wszystkie szczegóły

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Paserskim okiem ocenił psie meble, z których jeden mahoniowy kredens byłby coś wart, ale dopiero po gruntownej renowacji, marny dywan, pachnący kiszoną kapustą po przedświątecznym czyszczeniu, i obitą ceratą kanapę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrũnˈtɔvnɨ, AS: grũntovny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grunt m., gruntowność ż., gruntowanie n.

 czas. gruntować ndk.

 przym. gruntowy

 przysł. gruntownie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) głęboki, dogłębny, radykalny, zasadniczy

Wiktionary


gruntowy

przymiotnik od: grunt


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z gruntem, dotyczący gruntu

 (1.2) roln. spoż. uprawiany w gruncie na otwartym polu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrũnˈtɔvɨ, AS: grũntovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grunt m., gruncik m., gruntówka ż., ugruntowanie n., gruntowanie n., zagruntowanie n.

 czas. gruntować ndk., ugruntować dk., zagruntować dk.

 przysł. gruntownie

 przym. gruntowny

Wiktionary


gruntoznawczy

związany z działem geologii badającym właściwości gruntów budowlanych


SJP.pl


gruntoznawstwo

dział geologii badający właściwości gruntów budowlanych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) dział geologii zajmujący się badaniem właściwości gruntu

Wiktionary

Gruntoznawstwo – dział geologii inżynierskiej zajmujący się badaniem i klasyfikacją gruntów ze względu na ich właściwości budowlane, oceną mechanicznej wytrzymałości gruntu jako podłoża budowli, metodami polepszenia właściwości gruntów oraz badaniem zmian tych właściwości pod wpływem wznoszonych budowli.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. grunt mrz.

Wiktionary


gruntówka

1. rodzaj wędki przystosowanej do połowu przy dnie zbiornika wodnego;
2. farba stosowana do gruntowania płaszczyzny malowanych przedmiotów lub obrazu przed właściwym malowaniem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. preparat do gruntowania

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grunt mrz.

 czas. gruntować

 przym. gruntowy

Wiktionary


grunwald

marka papierosów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. nazwa wsi, osiedli i innych obiektów w Polsce, głównie kojarzona z miejscem bitwy z Krzyżakami, nadawana również dla upamiętnienia tej bitwy

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grunwald – wieś w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ostródzkim
  • Grunwald – osada w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ostródzkim
  • Grunwald – wieś w województwie łódzkim, powiecie zgierskim
  • Grunwald – gmina wiejska w województwo warmińsko-mazurskie, powiecie ostródzkim.
  • Grunwald – część miasta Poznania
  • Grunwald – dzielnica administracyjna Poznania w latach 1954–1990
  • Grunwald – wzniesienie w Beskidzie Wyspowym, w Mszanie Dolnej
  • Grunwald – wychodnia skalna w rezerwacie przyrody skamieniałe Miasto w Ciężkowicach
  • Grunwald – dawna niemiecka nazwa wsi Zieleniec, obecnej dzielnicy Dusznik-Zdroju
  • Grunwald – potoczna nazwa placu Grunwaldzkiego we Wrocławiu
  • Grunwald – potoczna nazwa osiedla Grunwaldzkiego w Ostrowie Wielkopolskim
  • Grunwald – gromada

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Polacy i Litwini, których zwycięstwo, odniesione pod Grunwaldem, przekonało, iż, idąc razem, ręka w rękę, utworzą potężne państwo (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrũnvalt, AS: grũnvalt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grunwaldzianin m., grunwaldzianka ż.

 przym. grunwaldzki

Wiktionary


grunwaldzianin

mieszkaniec Grunwaldu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Grunwaldu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grunwald m.

:: fż. grunwaldzianka ż.

 przym. grunwaldzki

Wiktionary


grunwaldzianka

mieszkanka Grunwaldu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Grunwaldu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grunwald m.

:: fm. grunwaldzianin m.

 przym. grunwaldzki

Wiktionary


grunwaldzki

przymiotnik od: Grunwald


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Grunwaldu, związany z Grunwaldem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Klęska grunwaldzka z perspektywy śląskiego poety to szok taki, jak gdyby indiański wódz, powiedzmy jakiś Winnetou, pokonał całą armię amerykańską i ciągnął na Waszyngton.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grunwald m., grunwaldzianin m., grunwaldzianka ż.

Wiktionary


grupa

1. liczba jednostek skupiona w całość;
2. członkowie zbiorowości połączeni jakąś więzią;
3. zespół ludzi wykonujących określone zadanie;
4. jednostka klasyfikacyjna, np. krwi;
5. zespół pierwiastków w układzie okresowym;
6. skały powstałe w ciągu jednej ery;
7. grupa śmierci - w turniejach sportowych: grupa z najlepszymi zawodnikami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zbiór osób lub zwierząt (rzadziej: przedmiotów) znajdujących się blisko siebie

 (1.2) zbiór elementów (żywych lub martwych) o wspólnej cesze

 (1.3) chem. kolumna układu okresowego

 (1.4) mat. zbiór z określonym na nim łącznym i odwracalnym działaniem dwuargumentowym;

 (1.5) zespół muzyczny, zwykle rozrywkowy

 (1.6) bot. zool. kategoria systematyczna roślin i zwierząt

 (1.7) daw. geol. era, epoka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grupa armii
  • Armijna grupa
  • Grupa artylerii
  • Grupa artylerii przeciwlotniczej
  • Grupa bojowa
  • Grupa lotnicza
  • Grupa okrętów
  • Grupa operacyjna
  • grupa – w matematyce zbiór z określonym na nim łącznym i odwracalnym działaniem dwuargumentowym
  • grupa obrotów – w teorii grup (jednym z działów matematyki) oraz w mechanice kwantowej
  • grupa – w informatyce element polityki praw dostępu w systemach informatycznych
  • Grupa – w ekonomii polski odpowiednik korporacji

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Chodnikiem szła rozwrzeszczana grupa dzieci.

 (1.2) Polityk zwrócił się do wszystkich grup społecznych.

 (1.3) Wodór należy do pierwszej grupy pierwiastków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrupa, AS: grupa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grupowanie n., ugrupowanie n., zgrupowanie n., grupowy m., grupowa ż., rozgupowanie n., rozgrupowywanie n.

:: zdrobn. grupka ż.

 czas. grupować ndk., zgrupować dk., rozgrupować dk., rozgrupowywać ndk.

 przym. grupowy, wewnątrzgrupowy

 przysł. grupowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grono, klaster, skupisko

 (1.2) grono, klaster, skupisko, skrót biol. gr.

Wiktionary


grupenseks

potocznie o seksie grupowym


SJP.pl


grupet

ozdobnik muzyczny złożony z trzech lub czterech nutek, notowany w skrócie jako znak podobny do leżącej litery "s"; grupetto, gruppetto


SJP.pl


grupetto

ozdobnik muzyczny złożony z trzech lub czterech nutek, notowany w skrócie jako znak podobny do leżącej litery "s"; gruppetto, grupet


SJP.pl


grupiński

nazwisko


SJP.pl


grupka

zdrobnienie od: grupa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: grupa

 (1.2) mała grupa

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Często dzieje się tak, że klasa dzieli się na kilka małych, kilkuosobowych grupek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrupka, AS: grupka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grupa ż., grupowanie n., grupowy m., pogrupowanie n.

 czas. grupować ndk., zgrupować dk., pogrupować dk.

 przym. grupowy

Wiktionary


grupoid

zbiór z jednym działaniem określonym na elementach tego zbioru, tzn., że każdej uporządkowanej parze elementów tego zbioru przyporządkowany jest jednoznacznie pewien element tego zbioru


SJP.pl

Grupoid, rzadziej magma – zbiór formula_1 z określonym na nim dowolnym działaniem dwuargumentowym, czyli pewną funkcją

Wikipedia


grupowa

kierowniczka grupy


SJP.pl


grupowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|grupować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grupa ż., grupka ż., grupowy mos.

 czas. zgrupować, grupować ndk.

 przym. grupowy

 przysł. grupowo

Wiktionary


grupować

czasownik

 (1.1) tworzyć grupy, porządkować w grupach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oceania to kontynent grupujący terytoria położone na Oceanie Spokojnym.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡruˈpɔvat͡ɕ, AS: grupovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grupa ż., grupowy m., grupka ż., grupowanie n., ugrupowanie n.

 przym. grupowy

 przysł. grupowo

Wiktionary


grupowicz

członek grupy; współgrupowicz


SJP.pl


grupowiczka

członkini grupy; współgrupowiczka


SJP.pl


grupowo

przysłówek

 (1.1) w grupie, z udziałem innych osób

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zawsze pracujemy grupowo i mamy niezłe wyniki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡruˈpɔvɔ, AS: grupovo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grupa ż., grupowa ż., grupowanie n., grupowość ż., grupowy mos., ugrupowanie n.

 przym. grupowy

 czas. grupować ndk., grupować się ndk., zgrupować dk., zgrupować się dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zbiorowo

Wiktionary


grupowość

→ grupowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest grupowe; cecha tych, którzy są grupowi

Wiktionary

Patrz:

grupowy

Powiązane:

 przym. grupowy

 przysł. grupowo

 rzecz. grupowy mos.

Wiktionary


grupowy

przymiotnik od: grupa


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odbywający się w grupie, dotyczący grupy

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) osoba kierująca, odpowiedzialna za grupę innych osób

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mama dziewczynki ma możliwość obserwacji prowadzonych w przedszkolu zajęć indywidualnych i grupowych, dzięki czemu może zaczerpnąć dodatkowych informacji dotyczących terapii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡruˈpɔvɨ, AS: grupovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grupa ż., grupka ż., grupowość ż., ugrupowanie n., grupowanie n., przegrupowanie n.

 czas. grupować ndk., pogrupować dk., przegrupować dk., zgrupować dk., rozgrupować dk.

 przysł. grupowo

Wiktionary


gruppenführer

[czytaj: grupenfyrer] stopień w organizacjach paramilitarnych III Rzeszy


SJP.pl

Gruppenführer – stopień służbowy w niemieckich organizacjach paramilitarnych, takich jak SS, SA, Volkssturm, Nationalsozialistisches Fliegerkorps i Nationalsozialistisches Kraftfahrkorps.

Od 1 grudnia 1939 stopień w SS był uznawany za równorzędny stopniowi wojskowemu generała porucznika. Pełna nazwa różniła się zależnie od organizacji. W SA brzmiała „SA-Gruppenführer”, a w SS „SS-Gruppenführer”.

Wikipedia


gruppetto

ozdobnik muzyczny złożony z trzech lub czterech nutek, notowany w skrócie jako znak podobny do leżącej litery "s"; grupet, grupetto


SJP.pl

Gruppetto – określenie z zakresu kolarstwa szosowego, stosowane wobec dużej grupy kolarzy, jadącej za peletonem. Gruppetto tworzą kolarze, którzy nie wytrzymują zbyt szybkiego tempa peletonu i odpadają z niego. Skupienie się takich zawodników w grupę pozwala im minimalizować straty czasowe do reszty kolarzy, a często także pozostać w rywalizacji. Jadąc w grupie, zmniejsza się opór powietrza na zawodników, którzy jadą za kimś innym, przez co jedzie się szybciej.

Wikipedia


grusza

drzewo owocowe z rodziny różowatych (Pirus), występujące w wielu gatunkach; gruszka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dendr. nazwa systematyczna|Pyrus|L.|ref=tak., rodzaj drzewa owocowego z rodziny różowatych;

 (1.2) techn. drewno gruszy (1.1)

 (1.3) pot. wczasy pod gruszą

 (1.4) pot. pieniądze wypłacane przez pracodawcę za wczasy pod gruszą

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W sadach rosły jabłonie, grusze, śliwy, wiśnie, czereśnie.

 (1.3) Pieniążki za gruszę przeznaczyliśmy na wypożyczenie kajaków.

 (1.4) Dostałyśmy gruszę i wreszcie mogłam zamówić pokoje w Murzasichlu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡruʃa, AS: gruša

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruszka ż., grucha ż., gruszeczka ż., gruszyczka ż., gruszkówka ż.

 przym. gruszowy, gruszkowy, gruszkowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) wczasy pod gruszą

 (1.4) wczasy pod gruszą

Wiktionary


gruszanka

potocznie: fajka z drewna gruszy


SJP.pl


gruszczyce

Gruszczyce – wieś w Polsce, położona w województwie łódzkim, w powiecie sieradzkim, w gminie Błaszki.

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Gruszczyce. W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa sieradzkiego.

W latach 1973–1976 miejscowość była siedzibą gminy Gruszczyce.

Wikipedia


gruszczyk

nazwisko


SJP.pl


gruszczyn

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gruszczyn – wieś w woj. mazowieckim, w pow. kozienickim, w gminie Magnuszew
  • Gruszczyn – wieś w woj. mazowieckim, w pow. lipskim, w gminie Lipsko
  • Gruszczyn – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. włoszczowskim, w gminie Krasocin
  • Gruszczyn – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Swarzędz
  • Gruszczyn – nieoficjalny przysiółek wsi Radochów w woj. dolnośląskim, w pow. kłodzkim, w gminie Lądek-Zdrój

Wikipedia


gruszczyński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gruszczyński – polski herb baronowski
  • Jan Gruszczyński – polski działacz komunistyczny
  • Jan Gruszczyński – polski działacz komunistyczny
  • Jędrzej Gruszczyński – polski siatkarz
  • Marek Gruszczyński – polski ekonomista, ekonometryk
  • Piotr Gruszczyński – polski działacz komunistyczny
  • Piotr Gruszczyński – polski polityk
  • Piotr Gruszczyński – polski dramaturg i eseista
  • Stanisław Gruszczyński – polski śpiewak
  • Włodzimierz Gruszczyński – polski architekt
  • Włodzimierz Gruszczyński – polski filolog

Wikipedia


gruszecki

nazwisko


SJP.pl


gruszeczka

zdrobnienie od: gruszka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: gruszka

Wiktionary

Gruszeczka (niem. "Birnbäumel") – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie milickim, w gminie Milicz.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa wrocławskiego.

12 listopada 1946 nadano miejscowości polską nazwę Gruszeczka.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡruˈʃɛt͡ʃka, AS: grušečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grusza ż., grucha ż., gruszka ż.

 przym. gruszkowy, gruszowy

Wiktionary


gruszecznik

napój przyrządzany z gruszek, wino z gruszek


SJP.pl

Gruszecznik, perry, cydr gruszkowy – napój alkoholowy, pod względem smaku i technologii wytwarzania zbliżony do cydru, produkowany z przefermentowanego soku z dojrzałych gruszek,

Wikipedia


gruszewski

nazwisko


SJP.pl


gruszka

1. owoc gruszy
2. irygator gumowy przypominający owoc gruszy
3. podłużny worek służący do ćwiczeń bokserskich
4. przedmiot przypominający kształtem owoc gruszy
5. zbiornik służący do otrzymywania stali z ciekłej surówki; konwertor
6. grusza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. owoc gruszy;

 (1.2) przedmiot w kształcie gruszki (1.1) lub ją przypominający

 (1.3) med. gumowy odsysacz w kształcie gruszki (1.1);

 (1.4) pot. samochód-betoniarka do transportu gotowego betonu;

 (1.5) hist. jedno z narzędzi tortur w kształcie gruszki (1.1)

 (1.6) żegl. zob. gruszka dziobowa.

 (1.7) środ. sport. strzelectwo metalowy zaczep mocowany przy karabinie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gruszka – owoc gruszy
  • Gruszka – przysiółek kolonii Bezek-Kolonia w woj. lubelskim, w pow. chełmski, w gminie Siedliszcze
  • Gruszka – przysiółek osady Dęby w woj. lubelskim, w pow. tomaszowskim, w gminie Lubycza Królewska
  • Gruszka – część wsi Oleksów w woj. mazowieckim, w pow. kozienickim, w gminie Gniewoszów
  • Gruszka – część wsi Huzele w woj. podkarpackim, w pow. leskim, w gminie Lesko
  • Gruszka – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Zagnańsk
  • Gruszka – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. koneckim, w gminie Radoszyce
  • Gruszka – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. działdowskim, w gminie Płośnica
  • Gruszka – wieś na Białorusi, w obwodzie brzeskim, w rejonie małoryckim
  • Gruszka (Грушка) – wieś na Ukrainie, w obwodzie iwanofrankiwskim
  • Gruszka – wieś na Ukrainie, w obwodzie lwowskim, w rejonie kamioneckim
  • Gruszka – wieś na Ukrainie, w obwodzie chmielnickim w b. rejonie kamienieckim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ta gruszka jest bardzo słodka i soczysta.

 (1.3) W szpitalu gruszki do lewatywy są ciągle potrzebne.

 (1.4) Dziś wylaliśmy piętnaście gruszek betonu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡruʃka, AS: gruška

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grusza ż., gruszeczka ż., grucha ż., gruszkówka ż., gruszyczka ż.

 przym. gruszkowy, gruszkowaty, gruszowy

Wiktionary


gruszkowaty

podobny kształtem do gruszki


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przypominający kształtem gruszkę

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡruʃkɔˈvatɨ, AS: gruškovaty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruszka ż., grusza ż.

Wiktionary


gruszkować

prostować zgniecione rury wiertnicze za pomocą specjalnego drewnianego lub stalowego kloca


SJP.pl


gruszkowy

przymiotnik od: gruszka


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) zrobiony z gruszek, zawierający gruszki

przymiotnik relacyjny

 (2.1) związany z gruszkami, odnoszący się do gruszek

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Modne są zapachy owocowe, ale nietypowe: gruszkowe, malinowe i orzechowe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡruˈʃkɔvɨ, AS: gruškovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grusza ż., gruszka ż., gruszeczka ż., gruszyczka ż., grucha ż., gruszkówka ż.

 przym. gruszowy

Wiktionary


gruszków

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gruszków – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. karkonoskim, w gminie Mysłakowice
  • Gruszków – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. ostrzeszowskim, w gminie Doruchów

Wikipedia


gruszkówka

1. rodzaj roślin z rodziny wrzosowatych; gruszynka, gruszyczka, ortylia;
2. nalewka z gruszek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. nalewka z gruszek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Napiłbym się babcinej gruszkówki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grusza ż., gruszka ż.

 przym. gruszkowy

Wiktionary


gruszla

drzewo lub krzew z rodziny mirtowatych, uprawiane m.in. dla smacznych owoców w kształcie gruszki; guawa, gwajawa, guajawa, gujawa, psydia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Psidium|L.|ref=tak., rodzaj tropikalnych roślin drzewiastych z rodziny mirtowatych;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gojawa, guawa, gujawa, gwajawa, psydia

Wiktionary


gruszowiaczek

toczyk gruszowiaczek - motyl, szkodnik jabłoni


SJP.pl


gruszowianka

paciornica gruszowianka - gatunek muchówki z rodziny pryszczarkowatych


SJP.pl


gruszowiec

kwieciak gruszowiec - gatunek chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych


SJP.pl

Gruszowiec – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie limanowskim, w gminie Dobra.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego. Integralne części miejscowości: Do Broga, Do Galasa, Do Jakubca, Do Kaszy, Do Kuźli, Do Łukaszki, Do Miśkowca, Do Myszy, Do Płoszczycy, Do Porucznika, Do Sabury, Do Szerszenia, Do Żołądka, Na Granice.

Wikipedia


gruszowy

przymiotnik od: grusza


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) składający się z gruszy

 (1.2) wykonany z drewna lub innej części gruszy

 (1.3) będący częścią gruszy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sady jabłoniowe, gruszowe i śliwowe zajmują u nas około 30 proc. terenu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡruˈʃɔvɨ, AS: grušovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruszyczka ż., grusza ż., gruszka ż., gruszeczka ż., grucha ż.

 przym. gruszkowy

Wiktionary


gruszyczka

roślina o zimotrwałych liściach zebranych w rozetkę, rosnąca w lasach Europy i Ameryki Północnej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Pyrola|L.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny wrzosowatych;

 (1.2) bot. roślina z rodzaju gruszyczka (1.1)

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. gruszka ż., grusza ż., grucha ż.

 przym. gruszyczkowy, gruszkowy, gruszowy

Wiktionary


gruszyczkowate

rodzina roślin dwuliściennych, obejmująca gatunki wiecznozielone jak korzeniówka i gruszyczka


SJP.pl


gruszyczkowaty

o cechach gruszyczkowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


gruszycznik

gruszycznik jednokwiatowy - gatunek rośliny z rodziny wrzosowatych


SJP.pl


gruszynka

rodzaj roślin z rodziny wrzosowatych; gruszkówka, gruszyczka, ortylia


SJP.pl

Gr

Wikipedia


gruszyć

czasownik niedokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. huczeć

Wiktionary


gruszów

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gruszów – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. świdnickim, w gminie Marcinowice
  • Gruszów – przysiółek wsi Janowice w woj. małopolskim, w pow. limanowskim, w gminie Jodłownik
  • Gruszów – wieś w woj. małopolskim, w pow. myślenickim, w gminie Raciechowice
  • Gruszów – część wsi Jazowsko w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Łącko
  • Gruszów – wieś w woj. małopolskim, w pow. proszowickim, w gminie Nowe Brzesko
  • Gruszów – wieś w woj. małopolskim, w pow. proszowickim, w gminie Pałecznica
  • Gruszów – gromada
  • Gruszów – dawna gmina
  • Gruszów – potok, dopływ Stradomki
  • Gruszów (cz. Hrušov) – część miasta Ostrawa w kraju morawsko-śląskim, w Czechach
  • Gruszów – wieś w rejonie łodzimierskim
  • Gruszów Mały, Gruszów Wielki

Wikipedia


gruszówka

pawica gruszówka - gatunek motyla z rodziny pawicowatych


SJP.pl

Gruszówka ( Грушівка) – wieś na Ukrainie w rejonie kowelskim obwodu wołyńskiego.

Pod koniec XIX w. kolonia wsi nosiła nazwę Zasmyki.

W czasie okupacji niemieckiej mieszkające tutaj polskie małżeństwo Kotowskich udzielało pomocy Żydom. W 2012 r. Instytut Jad Waszem uhonorował za to pośmiertnie Władysława i Marię Kotowskich tytułami Sprawiedliwych wśród Narodów Świata.

Wikipedia


gruta

wieś w Polsce


SJP.pl

Gruta – wieś w Polsce, położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie grudziądzkim, w gminie Gruta.

Wikipedia


gruyère

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spoż. jeden z rodzajów szwajcarskiego, dojrzewającego sera;

 (1.2) przen. miejsce pełne dziur

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gruyère – miejscowość
  • Gruyère – okręg w kantonie Fryburg
  • Lac de la Gruyère – zbiornik retencyjny
  • Théodore-Charles Gruyère – francuski rzeźbiarz
  • Gruyère – hrabstwo
  • gruyère – rodzaj sera francuskiego
  • gruyère – rodzaj sera szwajcarskiego
  • Gruyères

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Gruyères n.

Wiktionary


gruz

odłamki muru, pokruszone cegły itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) odłamki rozkruszonego muru, cegły, kamienia itp.

 (1.2) pot. wyeksploatowany, zniszczony samochód

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gruz skalny
  • Gruz budowlany
  • Gruzy – rumowiska, ruiny
  • Gruzy – wieś

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) By obniżyć środek ciężkości na statek jako balast załadowano gruz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrus, AS: grus

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruzy nmos., zagruzowanie n., odgruzowanie n., gruzinka ż.

 czas. zagruzować, odgruzować

 przym. gruzowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) trup

Wiktionary


gruz.

skrót od: gruziński


SJP.pl


gruza

potocznie: stary pojazd; gra, rupieć, gruchot, rzęch, rząch


SJP.pl


gruzd

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) reg. nazwa systematyczna|Lactifluus piperatus|L.., mleczaj biel

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Osiemdziesiąt deka gruzdów solonych pokrajać w paski; kaczkę wraz z gruzdami i tłuszczem, w którym się piekła, przełożyć do rondla i dusić na wolnym ogniu, aż zupełnie zmięknie.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zob. mleczaj biel.

Wiktionary


gruzeł

1. bryłka czegoś np. gliny;
2. zgrubienie lub narośl np. na żyle


SJP.pl


gruzełek

1. mały zlepek np. piasku lub ciasta;
2. guzek typowy dla objawów gruźlicy


SJP.pl


gruzełkowatość

→ gruzełkowaty


SJP.pl

Patrz:

gruzełkowaty

gruzełkowaty

pokryty guzełkami, mający nierówna powierzchnię; podobny do guzełka


SJP.pl


gruzełkowy

przymiotnik od: gruzełek


SJP.pl


gruzik

zdrobnienie od: gruz (stary pojazd)


SJP.pl


gruzin

obywatel Gruzji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba narodowości gruzińskiej lub obywatel Gruzji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gruzini mają jednak także długie dzieje narodowej niepodległości.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡruʑĩn, AS: gruźĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gruzja ż., gruziński mrz.

:: fż. Gruzinka ż.

 przym. gruziński

Wiktionary


gruzinka

żartobliwie: prostytutka oferująca swoje usługi w ruinach budynków w powojennej Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) prostytutka uliczna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruz m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ulicznica

Wiktionary


gruziński

przymiotnik od: Gruzja


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący Gruzji, związany z Gruzją lub Gruzinami

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język urzędowy Gruzji;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Aczma to typowa gruzińska potrawa z makaronu i jaj.

 (2.1) Uczę się gruzińskiego bez powodzenia od roku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡruˈʑĩj̃sʲci, AS: gruźĩĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gruzja ż., Gruzin mos., Gruzinka ż.

 przym. gruzińskojęzyczny

Wiktionary


gruzińskojęzyczny

przymiotnik

 (1.1) posługujący się językiem gruzińskim

 (1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem gruzińskim

 (1.3) spisany, stworzony w języku gruzińskim

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡruˈʑĩj̃skɔjɛ̃w̃ˈzɨt͡ʃnɨ, AS: gruźĩĩ ̯skoi ̯ẽũ̯zyčny

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gruziński

 rzecz. gruziński m.

Wiktionary


gruzińskość

→ gruziński


SJP.pl

Patrz:

gruziński

gruzja

państwo w Azji ze stolicą w Tbilisi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) polit. geogr. państwo na Kaukazie, ze stolicą w Tbilisi;

Wiktionary

Gruzja ( საქართველო, "Sakartwelo") – państwo położone na pograniczu Europy i Azji, w Kaukazie Południowym. Graniczy na północy z Rosją, na południu z Armenią i Turcją, a na wschodzie z Azerbejdżanem; zachodnią granicę kraju wyznacza wybrzeże Morza Czarnego. Stolicą Gruzji jest Tbilisi, przy czym w latach 2012–2018 siedzibą parlamentu było Kutaisi, a sądu konstytucyjnego – Batumi.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) 9 kwietnia 1991 Gruzja ponownie ogłosiła swoją niepodległość, co doprowadziło do wojen w prowincjach Abchazja i Osetia Południowa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡruzʲja, AS: gruzʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gruzin mos., Gruzinka ż., gruziński mrz.

 przym. gruziński

Wiktionary


gruzobeton

beton lekki; składa się z zaczynu cementowego i gruzu ceglanego


SJP.pl


gruzobetonowy

przymiotnik od: gruzobeton


SJP.pl


gruzowaty

zawierający gruz, pokryty gruzem


SJP.pl


gruzować

pokrywać, wykładać gruzem


SJP.pl


gruzowisko

rumowisko, ruiny, gruzy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) miejsce pokryte gruzem

Wiktionary


gruzowiskowy

→ gruzowisko


SJP.pl

Patrz:

gruzowisko

gruzowy

przymiotnik od: gruz


SJP.pl


gruzy

rumowiska, ruiny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) pozostałości po zniszczonych budynkach

 (1.2) książk. pozostałości po jakiejś upadłej idei, wartości lub instytucji

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W kilku miejscach bombami rozdarte ściany samotnie się wznosiły ponad szarymi gruzami.

 (1.2) Traktaty w Saint-Germain-en-Laye i w Trianon ustaliły sprawy państw powstałych całkowicie lub częściowo na gruzach monarchii habsburskiej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruz m., gruzowisko n.

 przym. gruzować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. rudera

Wiktionary


gruzłowacieć

stawać się gruzłowatym


SJP.pl


gruzłowatość

→ gruzłowaty


SJP.pl

Patrz:

gruzłowaty

gruzłowaty

zawierający gruzły lub podobny do gruzłów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki jak gruzeł, zawierający gruzły

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gruzłowata twardość kamienia paliła język.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruzeł mrz.

Wiktionary


gruźlica

przewlekła choroba zakaźna ludzi i zwierząt, atakująca głównie płuca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. przewlekła choroba zakaźna atakująca głównie płuca;

Wiktionary

Gruźlica ("łac. Tuberculosis") – bakteryjna choroba zakaźna zwierząt, ludzi (→ gruźlica człowieka), wywoływana przez prątki gruźlicy. Występuje na całym świecie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Znika cuchnąca obórka dla każdej chorej na gruźlicę krowiny i znika dwakroć bardziej cuchnący chlewik dla brudnej świnki, mającej na sobie i w sobie miliony zarazków chorobotwórczych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡruʑˈlʲit͡sa, AS: gruźlʹica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruźlik mos., gruźliczka ż.

 przym. gruźliczy, gruźlicowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. suchoty, przest. tuberkuloza, gw. Górny Śląsk tubera

Wiktionary


gruźlicowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z gruźlicą, dotyczący gruźlicy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruźlica ż.

Wiktionary


gruźliczak

guz utworzony z ziarniny gruźliczej


SJP.pl

Gruźliczak (łac. "tuberculoma") – twór guzowaty o średnicy do kilku centymetrów, zlokalizowany najczęściej w górnym płacie płuca, występujący najczęściej pojedynczo. Ma budowę warstwową, cebulastą i jest wynikiem procesu gruźliczego. Wraz z gruźlicą jamistą, gruźlicą prosówkową, gruźliczym serowatym zapaleniem płuc oraz gruźlicą guzkowozrazikową jest zaliczany do wtórnej gruźlicy płuc.

Wikipedia


gruźliczanka

żartobliwie: woda sodowa z ulicznego saturatora, podawana w czasach PRL-u w szklance wielorazowego użytku, płukanej pobieżnie metodą natryskową


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. żart. iron. woda sodowa sprzedawana w czasach PRL-u z saturatorów ulicznych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W każdym razie szklanki płukane nad wyraz oszczędnie, przez krótkie psiknięcie wodą ze spryskiwacza, niedomyte były jednakowo: czy to za złotówkę czy za trzydzieści groszy. Więc w przypadku wody sodowej z saturatora, w imię prawdy historycznej, przymiotnik „czysta” wymagał użycia cudzysłowu. A jej popularna wówczas nazwa – gruźliczanka – była adekwatna absolutnie.

 (1.1) Z jednej szklanki, zazwyczaj graniastej, grubościennej piły setki ludzi. Oczywiście zanim dostał ją kolejny klient, szklanka była przepłukiwana przez właściciela saturatora. Szkopuł polegał na tym, że kolejny, setny, tysięczny raz szklaneczkę przepłukiwano w tej samej wodzie. Nic więc dziwnego, że uliczną wodę sodową nazywano gruźliczanką. Miała jednak powodzenie i jak twierdzili wtajemniczeni wystarczył jeden upalny sezon w pobliżu basenu kąpielowego, aby właściciel wózkasaturatora przez pozostałą część roku mógł pławić się w słodkim nieróbstwie.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) woda sodowa

Wiktionary


gruźliczka

kobieta chora na gruźlicę


SJP.pl


gruźliczy

dotyczący gruźlicy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) med. związany z gruźlicą, dotyczący gruźlicy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruźlica ż., gruźlik mos., gruźliczka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. suchotniczy, przest. tuberkuliczny

Wiktionary


gruźlik

człowiek chory na gruźlicę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) med. mężczyzna chorujący na gruźlicę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gruźlica ż.

:: fż. gruźliczka ż.

 przym. gruźliczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. suchotnik

Wiktionary


grużewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Grużewski– polski matematyk
  • Bogusław Grużewski – litewski ekonomista
  • Florian Grużewski – polski ziemianin, sztygar naftowy
  • Jakub Kazimierz Grużewski – polski urzędnik
  • Juliusz Grużewski – uczestnik powstania listopadowego
  • Marian Grużewski – polski malarz, medium i okultysta
  • Mieczysław Grużewski – polski wojskowy
  • Tadeusz Ferdynand Grużewski – polski publicysta i prawicowy działacz polityczny

Wikipedia


grybowianin

mieszkaniec Grybowa


SJP.pl


grybowianka

mieszkanka Grybowa


SJP.pl


grybowski

przymiotnik od: Grybów


SJP.pl


gryboś

nazwisko


SJP.pl


grybów

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Grybów – miasto w Polsce w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim. Miasto Grybów administracyjnie graniczy z gminą Grybów, której granice otaczają niemal całe miasto oraz na niewielkim odcinku we wschodniej części z gminą Ropa wchodzącą w skład powiatu gorlickiego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡrɨbuf, AS: grybuf

Wiktionary


gryc

nazwisko


SJP.pl


grycha

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) reg. pozn. stara bułka

Wiktionary


grychowski

nazwisko


SJP.pl


gryciuk

nazwisko


SJP.pl


grycz

nazwisko


SJP.pl


gryczanka

słoma z gryki


SJP.pl


gryczany

1. przymiotnik od: gryka
2. zrobiony z tatarki, zwłaszcza z jej nasion; tatarczany


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) spoż. kulin. cuk. z ziaren gryki

 (1.2) pot. rzad. związany z gryką rośliną

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kasza gryczana bardzo dobrze smakuje z olejem lnianym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryka ż.

Wiktionary


gryczka

jednoroczna, pastewna roślina zbożowa z rodziny rdestowatych, uprawiana głównie ze względu na jadalne owoce; gryka


SJP.pl


gryczotto

potocznie: danie z kaszy gryczanej, mięsa i warzyw


SJP.pl


gryczpan

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Poznań. bukszpan

Wiktionary


gryczyński

nazwisko


SJP.pl


grydzewski

nazwisko


SJP.pl


gryf

1. w instrumentach strunowych: listwa z twardego drzewa, nad którą są umieszczone struny; podstrunnik;
2. wystająca część podkowy;
3. zastrzeżenie dokumentu przed nieuprawnionym ujawnieniem;
4. dawniej: uchwyt, rączka, ucho itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) mit. fantastyczny stwór z ciałem lwa oraz szponami i głową orła;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) muz. część instrumentu muzycznego, na którym rozpięte są struny;

 (2.2) sport. metalowy pręt, który wraz z nakładanym nań obciążeniem służy do ćwiczeń fizycznych;

 (2.3) rzem. odstająca u dołu część podkowy

 (2.4) kulin. potrawa z krowiego wymienia

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gryf występuje na wielu herbach Pomorza.

 (2.1) Posiadający zazwyczaj owalny kształt gryf zaopatrzony jest w biegnący pod podstrunicą metalowy pręt.

 (2.2) Kupiłem sobie piękny, nowy gryf.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɨf, AS: gryf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gryf mrz., Gryfice lm nm., gryficzanin mos., gryficzanka ż., Gryfita mos., Gryfów mrz., gryfon m.

 przym. gryficki, gryfowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gryfon

Wiktionary


gryfel

dawniej: rysik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) przest. wkład do ołówka, czyli odpowiednio obrobiony grafit

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɨfɛl, AS: gryfel

Wiktionary


gryfi

→ gryf


SJP.pl

Patrz:

gryf

gryfia

→ gryf


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gryfia (niem. Greifswald) – dawna polska nazwa niemieckiego miasta
  • Gryfia – wyspa na Międzyodrzu w obszarze miejskim Szczecina
  • Hala Gryfia – hala widowiskowo-sportowa w Słupsku
  • Szczecińska Stocznia Remontowa „Gryfia”
  • Gryfia - prom śródlądowy
  • Gryfia - prototyp samochodu
  • Nagroda Literacka dla Autorki „Gryfia”

Wikipedia

Patrz:

gryf

gryfice

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w województwie zachodniopomorskim;

Wiktionary

Gryfice (niem. "Greifenberg in Pommern") – miasto w północno-zachodniej Polsce, w woj. zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Gryfice.

Położone na Pobrzeżu Szczecińskim, nad rzeką Regą, w odległości 22 km od Morza Bałtyckiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gryfice są miastem pomorskim.

 (1.1) Gryfice leżą nad Regą.

 (1.1) W Gryficach znajduje się plac Zwycięstwa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɨˈfʲit͡sɛ, AS: gryfʹice

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryf mzw./mrz., Gryficzanin mos., Gryficzanka ż.

 przym. gryficki

Wiktionary


gryficki

przymiotnik od: Gryfice


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Gryfic, związany z Gryficami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Siedzibą powiatu gryfickiego są Gryfice.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryf mzw./mrz., Gryf mrz., Gryfice lm nm., Gryficzanin mos., Gryficzanka ż., Gryfita mos., Gryfów mrz.

Wiktionary


gryficzanin

mieszkaniec Gryfic


SJP.pl


gryficzanka

mieszkanka Gryfic


SJP.pl


gryfikacja

wykorzystanie mechanizmów znanych z gier, takich jak punkty, nagrody, wyzwania, w celu zwiększenia zaangażowania i motywacji osób w innych obszarach; gamifikacja, grywalizacja


SJP.pl


gryfinianin

mieszkaniec Gryfina


SJP.pl


gryfinianka

mieszkanka Gryfina


SJP.pl


gryfino

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Gryfino ( Greifenhagen) – miasto w północno-zachodniej Polsce, w zachodniej części województwa zachodniopomorskiego, w powiecie gryfińskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Gryfino. Leży nad Odrą Wschodnią na Równinie Wełtyńskiej. Pomiędzy rzeką a granicą z Niemcami (Odrą Zachodnią) znajduje się Park Krajobrazowy Dolina Dolnej Odry.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡrɨˈfʲĩnɔ, AS: gryfʹĩno

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gryfinianin mos., Gryfinianka ż.

 przym. gryfiński

Wiktionary


gryfita

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. przedstawiciel dynastii panującej na Pomorzu Zachodnim;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Geneza rodu Gryfitów nie jest do końca znana.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryf mzw./mrz., Gryf mrz., Gryfice lm nm., gryficzanin mos., gryficzanka ż., Gryfów mrz.

 przym. gryficki

Wiktionary


gryfiński

przymiotnik od: Gryfino


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Gryfinem, dotyczący Gryfina

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gryfino n., Gryfinianin mos., Gryfinianka ż.

Wiktionary


gryfny

przymiotnik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk, Kraków. ładny

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. przystojny, zgrabny

 (1.3) gw-pl|Górny Śląsk. bystry w wykonywaniu danej czynności, zręczny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jak my ino jusz byli we lufcie, wyloz ze przodka taki gryfny synek we ekstra ancugu.

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. gryfnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szwarny

Wiktionary


gryfon

pies myśliwski spokrewniony z wyżłami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) mit. baśniowe, hybrydyczne stworzenie, łączące w sobie lwi tułów z orlimi skrzydłami, głową oraz przednimi łapami;

 (1.2) szt. architektoniczny, rzeźbiarski lub heraldyczny detal dekoracyjny przedstawiający postać gryfona (1.1)

 (1.3) kynol. pies myśliwski z grupy wyżłów, charakteryzujący się twardą, szorstką sierścią oraz obfitym owłosieniem pyska, tworzącym wyraziste brwi i brodę; także nazwa rasy tych psów;

Wiktionary

Gryfon – typ psa myśliwskiego z grupy wyżłów i psów gończych. Wywodzi się z Francji. Gryfony to psy o bardzo obfitym i szorstkim włosie, sprawdzają się w pracy w wodzie i są pewne w chodzeniu po tropie.

Wielkość psów tego typu waha się w granicach 50 – 60 cm w kłębie. Umaszczenie jakie jest spotykane to niebieskoszare, szare w brązowe łaty, dereszowate, brązowe i biało-brązowe. Bardzo rzadko spotykane.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Współcześnie zadziwiającą wydaje się możliwość przedstawiania Chrystusa w postaci monstrum, a mianowicie jako jednorożca rzucającego się w łono Dziewicy-Matki lub też gryfona uosabiającego jego podwójną naturę (złoty orzeł symbolizował boski pierwiastek, a lew — ludzki).

 (1.1) Witajcie piękne panie, rozważne gryfony!
Gryfony? — Gryfy! — Człeku w nazwach pomylony
— przekręcasz je — to mierzi!

 (1.2) Na stopniach u wnijścia dwa ogromne gryfony stoją, jak dawniej stawiono lwy dzikie, straszne.

 (1.2) Maszkarony i gryfony zdobiły narożniki i wysmukłe filary.

 (1.3) Przez uchylone drzwi wsunął się do biblioteki wielki gryfon, niemiecki wyżeł, i ułożył się w nogach pana domu.

 (1.3) Gryfon jest żywego temperamentu, ma dobry wiatr, jest inteligentny i łatwo daje się ułożyć. Bardzo chętnie pracuje na wodzie i na błotach.

 (1.3) Ma w domu 20 psów. Na trufle chodzi najczęściej z wyżłem, gryfonem bądź labradorem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryf mzw., hipogryf mzw., gryfis mzw.

 przym. gryfonowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gryf, orłolew

Wiktionary


gryfonik

gryfonik belgijski, gryfonik brabancki, gryfonik brukselski - rasy psów do towarzystwa


SJP.pl


gryfonowy

przymiotnik od: gryfon


SJP.pl


gryfowianin

mieszkaniec Gryfowa Śląskiego


SJP.pl


gryfowianka

mieszkanka Gryfowa Śląskiego


SJP.pl


gryfowski

→ Gryfów Śląski


SJP.pl

Patrz:

Gryfów Śląski

grygiel

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksandra Grygiel – polska judoczka
  • Adrian Grygiel – niemiecki hokeista
  • Jan Grygiel – polski działacz ruchu ludowego
  • Józef Grygiel – polski polityk, poseł na Sejm PRL
  • Krzysztof Grygiel – polski fizyk
  • Ludmiła Grygiel – polska historyk, eseistka i tłumaczka
  • Marcin Grygiel – polski siatkarz
  • Marek Grygiel – polski historyk sztuki
  • Stanisław Grygiel – polski filozof, filolog i wykładowca
  • Tadeusz Grygiel – polski koszykarz
  • Wojciech Grygiel – katolicki duchowny i chemik

Wikipedia


grygier

nazwisko


SJP.pl


grygierczyk

nazwisko


SJP.pl


gryglewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Feliks Gryglewicz – katolicki ksiądz, biblista, tłumacz
  • Grażyna Gryglewicz – polska inżynier chemii
  • Józef Gryglewicz – polski wojskowy
  • Tomasz Gryglewicz – polski historyk sztuki i krytyk sztuki

Wikipedia


gryglewski

nazwisko


SJP.pl


gryglicki

nazwisko


SJP.pl


grygolenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|grygolić.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grygolić

Wiktionary


grygolić

czasownik

 (1.1) gw-pl|Poznań. pisać niestarannie, byle jak, bazgrolić

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie grygól tak, bo dostaniesz gola.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grygolenie n.

Wiktionary


grygorcewicz

nazwisko


SJP.pl


grygorewicz

nazwisko


SJP.pl


grygorowicz

nazwisko


SJP.pl


grygoruk

nazwisko


SJP.pl


gryjta

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. poufała forma imienia Małgorzata

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk Gryjtka

Wiktionary


gryjtka

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. poufała forma imienia Małgorzata

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk Gryjta

Wiktionary


gryka

1. jednoroczna, pastewna roślina zbożowa z rodziny rdestowatych, uprawiana głównie ze względu na jadalne owoce; gryczka;
2. w związku frazeologicznym: siać grykę - gospodarować na roli


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Fagopyrum|L.|ref=tak., roślina uprawna na kaszę gryczaną;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W tym roku obsialiśmy pół hektara gryką.

 (1.1) …Do tych pól malowanych zbożem rozmaitem, • Wyzłacanych pszenicą, posrebrzanych żytem; • Gdzie bursztynowy świerzop, gryka jak śnieg biała, • Gdzie panieńskim rumieńcem dzięcielina pała…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɨka, AS: gryka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryczanik m., gryczanka ż.

:: zdrobn. gryczka ż.

 rzecz. gryczotto n.

 przym. gryczany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg. hreczka; lud. poganka

Wiktionary


grylaż

rodzaj gęstej, słodkiej masy z palonego cukru i migdałów lub orzechów; grelaż


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) cuk. mieszanina cukru i palonych orzechów, migdałów itp., stosowana w cukiernictwie jako nadzienie;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Janina zrobiła chałwę waniliową z warstwą grylażu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɨlaʃ, AS: grylaš

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grelaż

Wiktionary


grylażowy

→ grylaż; grelażowy


SJP.pl


grylewo

Grylewo – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie wągrowieckim, w gminie Wągrowiec.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

W miejscowości jest przystanek kolejowy Grylewo.

Wikipedia


grylla

przedstawienie ukazujące rzeczywistość w sposób satyryczny lub groteskowy, później motyw w postaci głowy ludzkiej na łapach lub małego kadłuba z 2-3 głowami, charakterystyczny dla malarstwa greckiego epoki hellenistycznej, w późniejszym okresie pojawiający się także w rzymskim malarstwie ściennym; grylloi


SJP.pl


grylloi

przedstawienie ukazujące rzeczywistość w sposób satyryczny lub groteskowy, później motyw w postaci głowy ludzkiej na łapach lub małego kadłuba z 2-3 głowami, charakterystyczny dla malarstwa greckiego epoki hellenistycznej, w późniejszym okresie pojawiający się także w rzymskim malarstwie ściennym; grylla


SJP.pl

Grylloi (z gr.) – niewielkie obrazki o tematyce groteskowej i portrety satyryczne, deformujące rzeczywistość w sposób żartobliwy lub karykaturalny, charakterystyczne dla malarstwa greckiego epoki hellenistycznej, w późniejszym okresie pojawiające się w rzymskim malarstwie ściennym.

Wikipedia


grym

grym szary - gatunek ssaka z podrodziny antylop


SJP.pl


grymas

wykrzywienie twarzy, mina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wykrzywienie twarzy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jego twarz wykrzywił grymas bólu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɨ̃mas, AS: grỹmas

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grymaśnik m., grymaśnica ż., grymaszenie n., grymasik mrz.

 przym. grymaśny

 przysł. grymaśnie

 czas. grymasić

Wiktionary


grymasik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od grymas

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie grymas, lecz tylko mały grymasik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grymas m.

Wiktionary


grymasić

okazywać niezadowolenie; kaprysić, wybrzydzać, marudzić


SJP.pl


grymasy

potocznie: zachowanie wyrażające niezadowolenie, zwykle nieuzasadnione; dąsy, kaprysy, fochy


SJP.pl


grymaśnie

przysłówek

 (1.1) w sposób grymaśny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grymas mrz.

Wiktionary


grymaśniej

stopień wyższy od przysłówka: grymaśnie


SJP.pl


grymaśniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: grymaśny


SJP.pl


grymaśnik

osoba, która często grymasi, kaprysi, wybredza; kapryśnik, wybredniś, wybrzydzacz


SJP.pl


grymaśność

kapryśność, skłonność do marudzenia


SJP.pl


grymaśny

skłonny do okazywania niezadowolenia; kapryśny, marudny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wybredny, cały czas niezadowolony bez jasno określonego powodu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Był prorokiem i osobą świętą, a zarazem człowiekiem pełnym sprzeczności, grymaśnym i dokuczliwym.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɨ̃ˈmaɕnɨ, AS: grỹmaśny

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grymasić

 rzecz. grymas m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kapryśny

Wiktionary


grymuar

księga wiedzy magicznej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. ezot. fant. księga wiedzy magicznej;

Wiktionary

Gr

Wikipedia


grynberg

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Henryk Grynberg (ur. 1936), polski prozaik, poeta, dramaturg i eseista,
  • Marian Grynberg (1940–2017), polski fizyk,
  • Mikołaj Grynberg (ur. 1966), polski artysta fotograf, pisarz, reporter,
  • Michał Grynberg (1909–2000), polski historyk,
  • Zygmunt Grynberg (1903–1995), polski lekarz,
  • Wiera Gran, właściwie Weronika Grynberg (1916–2007), polska piosenkarka, aktorka kabaretowa i filmowa.

Wikipedia


gryncajg

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. jarzyny, włoszczyzna

Wiktionary


grynderstwo

Grynderstwo (z niem. "Gründerzeit" – okres grynderski, czas założycielski) – wzmożone tempo zakładania nowych przedsiębiorstw nastawionych na szybki zysk, głównie w formie spółek akcyjnych i za pożyczone pieniądze.

Zjawisko to było rozpowszechnione zwłaszcza w Niemczech w okresie 1871-1874.

Wikipedia


grynicki

dotyczący Greenwich, dzielnicy Londynu


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) geogr. związany z Greenwich, dotyczący Greenwich

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Greenwich mrz.

Wiktionary


gryniewicz

nazwisko


SJP.pl


gryniuk

nazwisko


SJP.pl


grynkiewicz

nazwisko


SJP.pl


grynszpan

1. trujący, zasadowy octan miedziowy
2. grynszpan właściwy; śniedź; patyna; jasnozielony nalot zasadowych węglanów miedzi tworzący się na powierzchni miedzi albo jej stopów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. związek chemiczny, zasadowa sól miedzi i kwasu octowego, powstająca w wyniku korozji;

 (1.2) niebieskozielony kolor grynszpanu (1.1)

Wiktionary

Ni

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡrɨ̃w̃ʃpãn, AS: grỹũ̯špãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grynszpanowość ż.

:: zdrobn. grynszpanik mrz.

 przym. grynszpanowy, grynszpanowaty

 przysł. grynszpanowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zieleń miedziowa, zieleń miedziana, hydroksyoctan miedzi(II), symbol. wzór chemiczny|C4H8Cu2O6.

Wiktionary


grynszpanik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: grynszpan

 (1.2) mykol. pot. nazwa systematyczna|Russula heterophylla|(Fr.) Fri.|ref=tak., gołąbek oliwkowozielony

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wystarczy krótka kąpiel w amoniaku, by ten grynszpanik z monety do końca usunąć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɨ̃w̃ʃˈpãɲik, AS: grỹũ̯špãńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grynszpan m.

 przym. grynszpanowy

Wiktionary


grynszpanowy

przymiotnik od: grynszpan


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grynszpanem, dotyczący grynszpanu

przymiotnik jakościowy

 (2.1) książk. mający kolor niebieskozielony, taki jak kolor grynszpanu

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Matnia aż dygotała od gwałtownego rzucania się małych, żwawych, srebrnych grynszpanowych rybek, a wśród tobjaszek było też kilka śledzi.

 (2.1) Na niebie wydmuchał wiatr zimne i martwe kolory, grynszpanowe, żółte i liljowe smugi, dalekie sklepienia i arkady swego labiryntu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡrɨ̃w̃ʃpãˈnɔvɨ, AS: grỹũ̯špãnovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grynszpan mrz., grynszpanik mrz., grynszpanowość ż.

Wiktionary


grypa

choroba zakaźna wywoływana przez wirusy, objawiająca się katarem, kaszlem, gorączką, bólem głowy, mięśni; influenza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. choroba zakaźna układu oddechowego;

Wiktionary

Grypa – ostra choroba zakaźna układu oddechowego wywołana zakażeniem wirusem grypy.

Grypa przenosi się pomiędzy ludźmi drogą kropelkową (na przykład podczas kichania), a największa liczba zachorowań występuje podczas sezonowych epidemii, powodując ostre objawy uniemożliwiające pracę osobom czynnym zawodowo. Epidemie grypy powodują znaczne koszty społeczne i niekiedy mają zasięg kontynentalny lub światowy, dlatego grypa wymaga globalnej koordynacji epidemiologicznej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Objawami grypy są wysoka gorączka i bóle mięśni.

 (1.1) Epidemie grypy powodują znaczne koszty społeczne i niekiedy mają zasięg kontynentalny lub światowy, dlatego grypa wymaga globalnej koordynacji epidemiologicznej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɨpa, AS: grypa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. grypka ż.

 przym. grypowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. influenca, przest. influenza

Wiktionary


grypka

zdrobnienie od: grypa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: grypa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grypa ż.

 przym. grypowy

Wiktionary


gryplan

potocznie: plan, program zajęć, działań itp.; rozkład dnia


SJP.pl


grypolin

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. żart. gw-pl|Warszawa. wódka stosowana jako lek przeciwgrypowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) — Bufet powinien sprzedawać lekarstwo doraźne – grypolin.
— To znaczy co?
— Miód lipcowy na gorąco, pół na pół ze spirytusem, rzecz jasna.
— Pomaga?
— Pod gwarancją, jak ręką odjął. Dawka musi być epidemiczna, ma się rozumieć, jak dla obłożnie chorych
.

Wiktionary


grypopodobny

mający niektóre właściwości grypy; przypominający grypę


SJP.pl


grypowicz

człowiek chorujący na grypę


SJP.pl


grypowiczka

→ grypowicz


SJP.pl

Patrz:

grypowicz

grypowy

→ grypa


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) med. związany z grypą, dotyczący grypy

Wiktionary

Patrz:

grypa

Powiązane:

 rzecz. grypka ż., grypa ż.

Wiktionary


gryps

list przesłany nielegalnie z więzienia lub do więzienia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) więz. list przemycony do więźnia lub od niego poza więzienie

Wiktionary

Gryps – w grypserze (gwarze więziennej) nielegalnie przemycony list do więźnia lub poza więzienie.

Samo przekazywanie grypsów nie jest pocztą polową, ale na terenie niektórych obozów internowania działała poczta polowa zwana obozową.

Podziemna poczta polowa jest formą zorganizowanego przekazywania korespondencji, czym różni się od „grypsowania”.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡrɨps, AS: gryps

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grypsować ndk.

 rzecz. grypsanka ż., grypsak mrz., grypsik mrz., grypsera ż.

Wiktionary


grypsak

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. środ. więz. i przestęp. ołówek

 (1.2) przest. środ. więz. i przestęp. paszport

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wicek, synu jednorodzony, zbiraj rozum do makówy, wstrzyknij se w tworz na pokrzepinie blachę rumowiska, weź grypsaka do graby i pisz psiokrew program poletyczny…

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryps mrz., grypsanka ż., grypsera ż., grypserka ż., grypser mos.

:: zdrobn. grypsik

 czas. grypsać ndk., grypsić ndk., grypsować ndk., grypsolić ndk., grypsnąć dk.

 przym. grypserski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zob. ołówek.; daw. środ. więz. i przestęp. gryps, chrabąszcz, piwo, robak, chrobak

Wiktionary


grypsanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) środ. więz., także. hist. środ. skrót|konsp.|konspiracyjne, gwara konspiracyjna|w:Konspiracja. list bądź pismo przesyłane drogą nielegalną z (lub rzadziej do) więzienia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jak będziesz w kwaczu, szpanuj, dziakuję ci na lufcie grypsankę, byś kumał co miniasz zitać.

 (1.1) Grypsanki doręczaliśmy sobie w ten sposób: Adela kładła gryps w umówionem miejscu na korytarzu pod spluwaczką […]. Wówczas niepostrzeżenie zabierałem gryps.

 (1.1) […] na wyraźne moje żądanie, przesłane za pomocą „grypsanki” więziennej, ob. ob. Sieradzki i Korgol otworzyli drzwi wytrychami poraz trzeci i zabrali dopiero dokumenty, znajdujące się pod wyżłobionem dnem konspiracyjnego wiadra.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryps mrz., grypsak mrz., grypsera ż., grypserka ż., grypser mos.

:: zdrobn. grypsik

 czas. grypsać ndk., grypsić ndk., grypsować ndk., grypsolić ndk., grypsnąć dk.

 przym. grypserski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gryps, ksyba

Wiktionary


grypser

ktoś posługujący się grypserą czyli slangiem więziennym


SJP.pl


grypsera

grypserka;
1. odmiana języka używana w środowisku przestępców, zwłaszcza tych przebywających w więzieniu; gwara więzienna;
2. grupa więźniów porozumiewających się grypserą (gwarą więzienną)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. gwara więzienna;

Wiktionary

Grypsera (z Grips – pot. "rozum") – mowa środowiskowa środowisk przestępczych, ukształtowana na gruncie języka polskiego. Stanowi szczególny przypadek argotu.

Powstała prawdopodobnie w XIX wieku na terenie zaboru rosyjskiego, jako miejsce jej powstania podawany jest Zakład Karny na „Gęsiówce” w Warszawie. Początkowo pełniła funkcję głównie języka tajnego, gwary środowiskowej przestępców odsiadujących długoletnie wyroki. Od końca XIX wieku używana także na wolności.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Grypsera jest bardzo bogata w słownictwo.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɨpˈsɛra, AS: grypsera

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grypsować

 rzecz. gryps mrz., grypsak mrz., grypsanka ż.

Wiktionary


grypserka

grypsera;
1. odmiana języka używana w środowisku przestępców, zwłaszcza tych przebywających w więzieniu; gwara więzienna;
2. grupa więźniów porozumiewających się grypserką (gwarą więzienną)


SJP.pl


grypserski

→ grypser, → grypsera


SJP.pl

Patrz:

grypser, → grypsera

grypsik

zdrobnienie od: gryps


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od gryps

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie gryps, lecz tylko mały grypsik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryps m., grypsak mrz., grypsanka ż.

Wiktionary


grypsko

potoczne zgrubienie od: grypa


SJP.pl


grypsować

1. mówić grypserą, gwarą więzienną;
2. środowiskowo: należeć do subkultury więźniów, osób mówiących grypserą


SJP.pl


grys

kruszywo kamienne (ziarna 5-20 mm)


SJP.pl

Grys – kruszywo łamane stosowane do budowy dróg (betony asfaltowe, mieszanki mineralno-asfaltowe) na warstwy ścieralne, wiążące i wyrównawcze, oraz w budownictwie (produkcja betonów do B50).

Wikipedia


grysbok

grysbok przylądkowy – gatunek ssaka z rodziny wołowatych; antylopik przylądkowy


SJP.pl


grysiczek

zdrobnienie od: grysik


SJP.pl


grysik

1. kasza manna
2. sortyment węgla o średnicy ziaren od 10 do 3 milimetrów
3. kruszywo kamienne łamane, o wymiarach ziaren od 2 do 4 milimetrów
4. drobno kruszony cukier


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kraków. kasza manna

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grysik (grys) – drobna kasza: kasza manna (grysik pszenny), grysik kukurydziany,
  • grysik (grys) ziemniaczany,
  • grysik – rodzaj krótkiego (poniżej 10 mm) makaronu,
  • grysik – rodzaj drobnego cukru białego lub rafinowanego,
  • grysik – drobny sortyment węgla,
  • grysik (grys) – drobne kruszywo kamienne.

Wikipedia


grysikowy

przymiotnik od: grysik


SJP.pl


gryska

nazwisko


SJP.pl


grysowy

przymiotnik od: grys


SJP.pl


gryszkiewicz

nazwisko


SJP.pl


gryta

nazwisko


SJP.pl


grytviken

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. największe osiedle na stanowiącej brytyjskie terytorium zależne wyspie Georgii Południowej, dawna stacja wielorybnicza;

Wiktionary

Gr

Wikipedia


grywalizacja

wykorzystanie mechanizmów znanych z gier, takich jak punkty, nagrody, wyzwania, w celu zwiększenia zaangażowania i motywacji osób w innych obszarach; gryfikacja, gamifikacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wykorzystanie mechaniki znanej np. z gier fabularnych i komputerowych, do modyfikowania zachowań ludzi w sytuacjach niebędących grami, w celu zwiększenia ich zaangażowania;

Wiktionary

Nie mylić z: teorią gier.

Grywalizacja (również gamifikacja, gryfikacja z gamification) – wykorzystanie elementów gier i technik projektowania gier w kontekście niezwiązanym z grami, mające na celu angażowanie ludzi, motywowanie do działania, pobudzanie do nauki i rozwiązywania problemów przy osiąganiu przy tym pożądanych zachowań lub innych założonych celów.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. growy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gryfikacja, gamifikacja

Wiktionary


grywalizacyjny

→ grywalizacja


SJP.pl

Patrz:

grywalizacja

grywalizator

osoba wykorzystująca mechanizmy znane z gier w innych obszarach; gamifikator


SJP.pl


grywalizować

wykorzystywać mechanizmy znane z gier, takie jak punkty, nagrody, wyzwania, w celu zwiększenia zaangażowania i motywacji osób w innych obszarach; gamifikować


SJP.pl


grywalność

o grach komputerowych: stopień, w jakim gra absorbuje, przyciąga uwagę gracza; miodność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest grywalne

 (1.2) grykomp. ogół zasad i mechanizmów, które wpływają na jakość i przyjemność czerpaną z gry;

Wiktionary

Ar

Wikipedia

Powiązane:

 przym. grywalny, growy

 przysł. grywalnie

 rzecz. gra ż., przygrywka ż.

 czas. grać

Wiktionary


grywalny

o grach komputerowych: atrakcyjny, absorbujący, przyciągający uwagę; miodny


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) taki, w który można zagrać; taki, którym można zagrać

 (1.2) grykomp. taki, z którego grając można czerpać przyjemność

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Fabuła gry przebiega poprzez siedem grywalnych kampanii, których akcja umiejscowiona jest na kontynencie Antagarich.

 (1.2) Po ostatnich aktualizacjach, w których twórcy starają się dodać nowe mechanizmy, gra nareszcie stała się grywalna.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gra ż., gracz mos., graczka ż., rozgrywka ż., zagrywka ż., granie n., zagranie n.

:: zdrobn. gierka ż., nagranie n., nagrywanie n., grywalność ż.

 czas. grać, grywać, przegrywać, rozgrywać, wygrywać, zagrywać, ugrać

 przym. growy

Wiktionary


grywać

grać od czasu do czasu, nieczęsto


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) grać nieregularnie, od czasu do czasu

 (1.2) film. teatr. odtwarzać jakąś rolę co pewien czas

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kiedy byłem młody, grywałem w tenisa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gra ż., gracz mos., grywanie n., przygrywka ż., grajek mos.

 czas. grać

 przym. growy, grywalny

Wiktionary


grywałd

wieś w województwie małopolskim, w powiecie nowotarskim


SJP.pl

Grywałd – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie nowotarskim, w gminie Krościenko nad Dunajcem, w której jest siedzibą sołectwa "Grywałd". Miejscowość ta występuje w dokumentach po raz pierwszy w roku 1330 jako "Grünewald", czyli "Zielony Las".

Wikipedia


gryz

kawałek czegoś jadalnego; kęs


SJP.pl


gryzaczek

zdrobnienie od: gryzak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. gryzak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryzak mrz.

 czas. gryźć

Wiktionary


gryzak

1. rodzaj zabawki dla niemowląt przeznaczonej również do gryzienia;
2. świder gryzowy;
3. uzbrojona część robocza narzędzia wiertniczego; gryz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zabawka do gryzienia dla niemowląt

 (1.2) przedmiot do gryzienia dla zwierząt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kupiliśmy silikonowy gryzak dla naszego malucha, bo zaczyna ząbkować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryzoń mzw., gryzienie n., ogryzek mrz., odgryzanie n., zdrobn. gryzaczek mrz.

 przym. gryzakowy

 czas. gryźć

Wiktionary


gryzakowy

przymiotnik od: gryzak


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący gryzaka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryzak mrz.

Wiktionary


gryzarka

maszyna do obróbki metalu lub drewna, wygryzająca w materiale zagłębienia za pomocą gryzu (frezu); frezarka


SJP.pl


gryzawka

w łowiectwie: gałązki miękkich drzew liściastych nasycone solą, przeznaczone dla zajęcy do obgryzania


SJP.pl


gryzek

przedstawiciel rzędu drobnych owadów posiadających narządy gębowe gryzące; psotnik


SJP.pl


gryzelda

imię żeńskie


SJP.pl

Gryzelda – imię żeńskie pochodzenia germańskiego.

Wikipedia


gryzeldziny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gryzeldy lub z nią związany


SJP.pl


gryzeofulwina

antybiotyk przeciwgrzybiczny


SJP.pl

Gr

Wikipedia


gryzetka

(przestarzale) we Francji: młoda dziewczyna pracująca w domach mody jako ekspedientka, szwaczka, modystka itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) młoda dziewczyna pomagająca we francuskich domach mody

Wiktionary


gryziel

gryziel stepowy, gryziel zachodni, gryziel tapetnik - gatunki pająka z rodziny gryzielowatych


SJP.pl


gryziele

gryziel stepowy, gryziel zachodni, gryziel tapetnik - gatunki pająka z rodziny gryzielowatych


SJP.pl


gryzielowate

rodzina średniej wielkości pająków; gryziele


SJP.pl

Gr

Wikipedia


gryzielowaty

o cechach gryzielowatych (rodzina pająków)


SJP.pl


gryzienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) chwytanie i miażdżenie lub rozrywanie zębami

 (1.2) o zwierzętach kąsanie zębami, ranienie żądłem lub innymi narządami

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɨˈʑɛ̇̃ɲɛ, AS: gryźė̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pogryzienie n., odgryzanie n., odgryzienie n., gryzak m., ogryzek mrz., gryzoń mzw.

 czas. pogryźć, gryźć ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) kąsanie

Wiktionary


gryzipiórek

skrobipiórek; lekceważąco:
1. urzędnik niższej rangi, szeregowy pracownik biurowy;
2. autor tekstów o małej wartości literackiej; pisarzyna, pismak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) obraź. osoba wykonująca rutynową pracę biurową

Wiktionary

Patrz:

gryzipiórek

Przykłady

 (1.1) Każdy pilot TIE – no, każdy oficer floty – zna rozmaite opowieści o wywiadzie i fikcyjnych historyjkach, produkowanych przez gryzipiórków przy biurkach.

Wiktionary


gryzipiórka

skrobipiórek; lekceważąco:
1. urzędnik niższej rangi, szeregowy pracownik biurowy;
2. autor tekstów o małej wartości literackiej; pisarzyna, pismak


SJP.pl

Patrz:

gryzipiórek

gryzipiórko

→ gryzipiórek


SJP.pl

Patrz:

gryzipiórek

gryziński

nazwisko


SJP.pl


gryzka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) reg. spoż. długa bułka pszenna

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bułka francuska, bułka paryska, reg. angielka, kraków|weka., reg. śl. francuz, reg. pozn. kawiorka, reg. baton, reg. bułka wyborowa, reg. bina, reg. bułka kielecka, reg. bułka wrocławska, reg. kawiarka, reg. sztangla, reg. sztangiel, reg. sztangielka, reg. sztangielek

Wiktionary


gryzki

rząd drobnych owadów o przeobrażeniu niezupełnym, posiadających gryzące przysadki gębowe


SJP.pl


gryzmolić

1. pisać niewyraźnie, niestarannie, brzydko;
2. nieudolnie rysować lub kreślić chaotyczne znaki;
3. potocznie: tworzyć marną literaturę


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. nagryzmolić)

 (1.1) pisać lub rysować niedbale, nieczytelnie

 (1.2) pogard. pisać nieudolne utwory

czasownik zwrotny niedokonany gryzmolić się (dk. nagryzmolić się)

 (2.1) być gryzmolonym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dziecko gryzmoliło kredkami po ścianie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryzmoły nmos., gryzmolenie n., gryzmoła ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bazgrać

Wiktionary


gryzmoł

pogardliwie, żartobliwie: urzędniczka biurowa, literatka


SJP.pl


gryzmoła

pogardliwie, żartobliwie: urzędnik biurowy, literat; gryzipiórek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub żeński

 (1.1) pot. pogard. lub żart. osoba pisząca niewyraźnie, niestarannie lub tworząca nieudolne rysunki; bazgrała, bazgracz

 (1.2) pot. pogard. lub żart. marny literat, dziennikarz lub urzędnik wykonujący pracę biurową; pismak, gryzipiórek

forma rzeczownika.

 (2.1) rzad. M. lp. od: gryzmoły

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Aby powstał brylant, trzeba szlifować diament, [...] ale w obu przypadkach szlifierz musi być mistrzem, nie zaś gryzmołą działającym w niszy estetycznej [...].

 (1.2) Inny wziąść mnie może za trzpiota, lub jęczącego kochanka, inny za zapalonego gryzmołę, któremu Stern i Irwing głowę zawrócili.

 (1.2) Zresztą, między panem J. S. a recenzentem Gazety Narodowej zachodzi ta kardynalna różnica, że ten ostatni [...] jest więc „gryzmołą“ z urzędu, podczas gdy pan J S. [...] jest tedy „gryzmołą“ honorowym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryzmoły nmos.

 czas. gryzmolić ndk., nagryzmolić dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bazgrała, bazgracz, pacykarz

 (1.2) gryzipiórek, pismak, grafoman, literacina, wierszokleta, szmirus

Wiktionary


gryzmoły

bazgranina; potocznie:
1. niestaranne, niewyraźne pismo; esy-floresy, bazgroły, bohomazy;
2. nieudolny rysunek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) pot. pejor. niestaranne, nieczytelne pismo, nierówne litery lub nieudolny, nieporadny rysunek; bazgroły, bazgranina

 (1.2) pot. pejor. tekst, utwór literacki lub dokument o niskiej wartości artystycznej lub merytorycznej; piśmidła, bazgranina

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp. od: gryzmoła

 (2.2) depr. M. i W. lm. od: gryzmoła

 (2.3) M., B. i W. lm. od: gryzmoła

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Założył je Henryk Kulesza, kaligraf samouk, [...] gdy uświadomił sobie, że coraz mniej osób jest w stanie rozszyfrować jego gryzmoły na tablicy.

 (1.1) Jeżeli policja znajdzie autora namalowanych sprejem gryzmołów, zapłaci on nie tylko za to, lecz także grzywnę.

 (1.1) Bardzo proszę z wielką uwagą tę moją gryzmołę czytać, jeśli dojdzie.

 (1.2) W jego gryzmołach wciąż pojawiają się pojęcia: Wiara, Krew, Wierność, Dyscyplina, Zadanie, Koleżeństwo [...].

 (1.2) Może tak być, że w łapy wraże popadnie ta Jaskrowa pisanina. [...] By nas za te jego gryzmoły nie powiesili wypadkiem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryzmoła

 czas. gryzmolić ndk., nagryzmolić dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bazgroły, bazgranina, mazanina; pot. esy-floresy; żart. hieroglify

 (1.2) piśmidła, pisanina, kicz

Wiktionary


gryzonia

przedstawiciel rzędu ssaków mających po jednej parze stale rosnących siekaczy; dwusiekaczowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. jeden z dwudziestu sześciu szwajcarskich kantonów;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡrɨˈzɔ̃ɲja, AS: gryzõńi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gryzon mos., Gryzonka ż.

 przym. gryzoński

Wiktionary


gryzonie

przedstawiciel rzędu ssaków mających po jednej parze stale rosnących siekaczy; dwusiekaczowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Rodentia|Bowdich|ref=tak., najbardziej zróżnicowany rząd ssaków;

forma rzeczownika.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: gryzoń

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Skamieniałości gryzoni datuje się na czas od paleocenu, najstarsze pochodzą z Laurazji.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryzoń mzw.

Wiktionary


gryzoniobójczy

zabijający gryzonie


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) używany do zabijania gryzoni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do odszczurzania należy użyć trutkę gryzoniobójczą dostępną w handlu wg następujących norm: na każde 100 m powierzchni użytkowej lokalu - 250 g; w gospodarstwach rolnych do 1 ha - 250 g; w gospodarstwach rolnych powyżej 1 ha – 500 g (…).

Wiktionary


gryzoniowy

→ gryzoń


SJP.pl

Patrz:

gryzoń

gryzota

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. zgryzota, zmartwienie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɨˈzɔta, AS: gryzota

Wiktionary


gryzować

w rolnictwie: uprawiać rolę za pomocą glebogryzarki


SJP.pl


gryzowy

o świdrze wiertniczym obrotowym: taki, którego część roboczą stanowią gryzy w postaci krążków, stożków, walców itp.


SJP.pl


gryzoń

przedstawiciel rzędu ssaków mających po jednej parze stale rosnących siekaczy; dwusiekaczowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ssak z rzędu Rodentia, którego wyróżnia para ciągle wzrastających siekaczy;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Chomik jest gryzoniem.

 (1.1) Niczym podziemny gryzoń wykopał sobie kilka tuneli, które prowadziły do trzech siedlisk.

 (1.1) W wielu miastach populacja tych gryzoni przewyższa ilość mieszkańców danej aglomeracji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɨzɔ̃ɲ, AS: gryzõń

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryz m., gryzak m., gryzonie nmos., gryzienie n.

 czas. gryźć ndk., ugryźć dk.

Wiktionary


gryzoński

→ Gryzonia (region w Szwajcarii)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Gryzonią albo Gryzonami

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gryzonia ż., Gryzon mos.

Wiktionary


gryzący

1. wywołujący ból, piekący, ostry;
2. przenośnie:
a) złośliwy, zjadliwy;
b) sprawiający przykrość; przejmujący, dokuczliwy


SJP.pl


gryźć

1. rozrywać coś przy pomocy zębów, wbijać w coś zęby
2. podrażniać, wywoływać swędzenie
3. gryźć się - zamartwiać, rozmyślać nad czymś


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) zatapiać w czymś zęby

 (1.2) atakować lub walczyć zębami

 (1.3) przen. martwić, niepokoić

czasownik zwrotny

 (2.1) zamartwiać się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W lesie widziałam, jak lis gryzł jakieś małe białe zwierzę.

 (1.2) Uważaj, ten pies gryzie!

 (1.3) Powiedz, co cię gryzie, siedzisz taki markotny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɨɕt͡ɕ, AS: gryść

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gryz m., zgryz m., gryzak m., gryzaczek m., gryzoń nmos./m., gryzienie n., odgryzanie n., ugryzienie n., pogryzienie n.

 czas. pogryźć dk., ugryźć dk., zagryźć dk., zgryźć dk.

 przym. gryzący

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) kąsać

Wiktionary


gryża

roślina z rodziny traw, której ziarno przetwarzane jest na mąkę, kaszę, paszę; sorgo, durra


SJP.pl


gryżewski

nazwisko


SJP.pl


gryżyna

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gryżyna – wieś w woj. lubuskim, w pow. krośnieńskim, w gminie Bytnica
  • Gryżyna – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. elbląskim, w gminie Pasłęk
  • Gryżyna – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kościańskim, w gminie Kościan
  • Gryżyna – gromada

Wikipedia


grzaneczka

zdrobnienie od: grzanka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: grzanka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡʒãˈnɛt͡ʃka, AS: gžãnečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzanka ż.

Wiktionary


grzanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) podwyższanie temperatury czegoś

 (1.2) pot. utrzymywanie funkcjonowania centralnego ogrzewania

 (1.3) pot. narkotyzowanie się lub upijanie alkoholem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Skończ już z tym nocnym grzaniem wody!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzejnik mrz., grzaniec mzw./mrz.

 czas. grzać ndk.

Wiktionary


grzaniec

gorący napój alkoholowy z czerwonego wina lub piwa; grzanka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) kulin. grzane wino, często z przyprawami

 (1.2) kulin. grzane piwo, często z przyprawami

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grzaniec – grzane piwo, gorący napój alkoholowy z piwa
  • grzaniec – grzane wino, gorący napój alkoholowy z czerwonego wina

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. grzejnik m., grzanka ż., grzanie n.

 czas. grzać ndk.

 przym. grzejny, grzewczy, grzejnikowy

Wiktionary


grzanka

1. podsuszony, przyrumieniony kawałek chleba; tost;
2. grzany krupnik (alkohol)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kromka chleba przyrumieniona z obu stron

 (1.2) przyrumienione pieczywo pokrojone w kostkę z dodatkiem przypraw lub bez

 (1.3) zob. grzaniec.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzanka – wieś w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie makowskim, w gminie Szelków
  • Grzanka – gromada w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, w województwie warszawskim, w powiecie makowskim
  • grzanka – podpieczony z obu stron kawałek pieczywa
  • grzanka – grzaniec, gorący napój alkoholowy z czerwonego wina lub piwa
  • Adam Grzanka (ur. 1976) – polski artysta kabaretowy
  • Marian Grzanka (1934–2009) – polski ksiądz katolicki
  • Robert Grzanka (ujednoznacznienie)
  • Roman Grzanka – oficer Wojska Polskiego, kapitan obserwator, pilot
  • Romualda Franciszka Grzanka (1901–1941) – polska zakonnica

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Moją ulubioną zupą jest cebulowa z grzankami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒãnka, AS: gžãnka

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grzać

 rzecz. grzanie n., grzaniec m.

:: zdrobn. grzaneczka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tost

Wiktionary


grzankowski

nazwisko


SJP.pl


grzany

przymiotnik odczasownikowy

 (1.1) poddany działaniu ciepła

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grzać ndk., ogrzać dk., ogrzewać ndk.

Wiktionary


grzać

1. wydzielać ciepło, ogrzewać
2. jechać szybko samochodem
3. bić się
4. grzać się - pocić się


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) podwyższać wysoko temperaturę czegoś

 (1.2) czynić cieplejszym

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (2.1) wydzielać ciepło

 (2.2) pot. zadawać ciosy czy strzały

 (2.3) pot. poruszać się szybko

 (2.4) pot. pić niemałe ilości alkoholu

czasownik zwrotny niedokonany grzać się

 (3.1) poddawać się działaniu ciepła

 (3.2) być grzanym (1.2)

 (3.3) psuć się z powodu za wysokiej temperatury

 (3.4) zool. być w stanie podniecenia płciowego

 (3.5) pot. atakować się nawzajem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzanie n., grzałeczka ż., grzałka ż., grzaniec mrz., grzanka ż., ogrzewanie n., dogrzanie n.

 czas. dogrzać, nagrzać, ogrzać, podgrzać, przegrzać, wygrzać

 przym. grzewczy, grzany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gotować, warzyć

 (1.2) ocieplać, ogrzewać, rozgrzewać

 (2.1) ocieplać, parzyć, rozgrzewać

 (2.2) bić, strzelać, uderzać

 (2.3) mknąć

 (2.4) łoić

 (3.5) bić się, łoić się

Wiktionary


grzałeczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: grzałka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzałka ż., grzejnik m., grzanie n.

 czas. grzać ndk.

Wiktionary


grzałka

podręczny przyrząd do podgrzewania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zanurzane w wodzie, proste kuchenne urządzenie elektryczne do przygotowywania wrzątku

 (1.2) techn. element grzewczy urządzenia;

Wiktionary

Grzałka – urządzenie służące do grzania, występujące zwykle jako element urządzenia technicznego, szczególnie grzejnego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po uzyskaniu zgody mamy, pewnego popołudnia przyjaciółki zataszczyły na wieżę piecyk elektryczny, materac dmuchany, koce, lampę, adapter „Mister Hit”, stos płyt, garnek, grzałkę do wody, paczkę herbaty, cukier, łyżeczki, kubki – no, i oczywiście, książki i zeszyty.

 (1.2) Głównym elementem budowy czajnika jest grzałka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒawka, AS: gžau̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzanie n., ogrzewanie n., ogrzanie n., nagrzewnica ż., grzejnik m., ogrzewacz m., rozgrzewanie n., rozgrzanie n., rozgrzewka ż.

:: zdrobn. grzałeczka ż.

 czas. grzać ndk., ogrzać dk., ogrzewać ndk., rozgrzewać ndk., rozgrzewać dk.

 przym. grzejny, grzewczy, grzejnikowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grzałka nurkowa

Wiktionary


grzałkowy

→ grzałka


SJP.pl

Patrz:

grzałka

grzbiecik

zdrobnienie od: grzbiet


SJP.pl


grzbiecista

pływak, specjalista w stylu grzbietowym


SJP.pl


grzbiecistka

pływaczka, specjalistka w stylu grzbietowym


SJP.pl


grzbiecisty

pływak, specjalista w stylu grzbietowym


SJP.pl


grzbiet

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zool. anat. część tułowia u zwierząt, przeciwna do strony brzusznej

 (1.2) pot. plecy

 (1.3) górna lub tylna część podłużnej rzeczy

 (1.4) część łańcucha górskiego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grzbiet (łac. dorsum) – pierwotnie górna strona ciała różnych zwierząt, w szczególności:
    • okolice grzbietu (łac. regiones dorsi) – okolice ciała wyróżniane u ssaków, w tym:
      • plecy u naczelnych
    • grzbietowa strona tułowia (łac. notum, dorsum) u owadów
    • grzbietowa strona ciała (łac. notum) u ślimaków nagoskrzelnych
  • grzbiet górski
  • grzbiet podmorski
  • grzbiet oceaniczny
  • grzbiet – w introligatorstwie, bok publikacji w formie kodeksu od strony połączenia arkuszy

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ten koń nie ma na grzbiecie siodła.

 (1.3) Ta książka ma zniszczony grzbiet.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡʒbʲjɛt, AS: gžbʹi ̯et

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzbietowiec m., grzbietówka ż.

:: zdrobn. grzbiecik m.

 przym. grzbietowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) garb, stpol. chrzept

 (1.3) krawędź, kalenica

Wiktionary


grzbietem

w pływaniu: leżąc na plecach i zataczając rękami koła do tyłu


SJP.pl


grzbietnica

ręczna piła do drewna z brzeszczotem usztywnionym stalową taśmą


SJP.pl


grzbietoplamy

trzmiel grzbietoplamy - gatunek trzmiela


SJP.pl


grzbietopłat

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) lotn. samolot jednopłatowy o skrzydłach umieszczonych na wysokości górnej powierzchni kadłuba

Wiktionary

Grzbietopłat – statek powietrzny w układzie jednopłata o skrzydłach zamocowanych w górnej części kadłuba, ale nie wystających powyżej jego obrysu w rzucie bocznym. W tym układzie skrzydło jest zamocowane niżej niż w górnopłacie a wyżej niż w średniopłacie.

Wikipedia


grzbietorodowate

rodzina płazów bezogonowych; grzbietorody, bezjęzykowe, żaby bezjęzyczne


SJP.pl

Grzbietorodowate, żaby bezjęzyczne, bezjęzykowe, grzbietorody (Pipidae) – rodzina płazów z rzędu płazów bezogonowych (Anura). W obrębie tej rodziny wyróżnia się 4 rodzaje i 41 gatunków.

Wikipedia


grzbietorody

wodny płaz bezogonowy; żaba bezjęzyczna


SJP.pl


grzbietoród

wodny płaz bezogonowy; żaba bezjęzyczna


SJP.pl


grzbietowiec

środowiskowo: zawodnik pływający stylem grzbietowym


SJP.pl


grzbietowy

przymiotnik od: grzbiet


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) anat. dotyczący grzbietu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡʒbʲjɛˈtɔvɨ, AS: gžbʹi ̯etovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzbiet mrz.

 przysł. grzbietowo

Wiktionary


grzbietówka

1. pasek tektury do usztywniania grzbietu książki;
2. dawniej: strzelba myśliwska


SJP.pl

Grzbietówka – pasek kartonu (dawniej drewna) stosowany jako wewnętrzne usztywnienie grzbietu książki w procesie oprawy, również określenie na sam karton do tworzenia grzbietówki.

Dzięki zastosowaniu grzbietówki po otwarciu woluminu grzbiet nie przylega do bloku, co zapobiega jego pękaniu, jak to ma miejsce przy ściśle przylegającym grzbiecie.

Wikipedia


grzdyl

lekceważąco o niedorosłym człowieku, zwłaszcza chłopcu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. żart. małe dziecko

 (1.2) posp. pogard. stary mężczyzna

 (1.3) posp. osoba o gburowatym usposobieniu

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Ten stary grzdyl znowu nie zamknął furtki!

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grzdylnąć dk.

Wiktionary


grzebacz

Grzebacz ("Scalopus") – rodzaj ssaków z podrodziny kretów (Talpinae) w obrębie rodziny kretowatych (Talpidae).

Wikipedia


grzebaczowate

rodzina owadów błonkoskrzydłych podobnych do os


SJP.pl

Grzebaczowate (Sphecidae) – rodzina owadów z rzędu błonkówek. Jedna z rodzin tradycyjnie zaliczanych do grzebaczy, obecnie zgrupowanych w nadrodzinie Apoidea. W Polsce występuje około 230 gatunków.

Wikipedia


grzebaczowaty

o cechach grzebaczowatych (rodzina owadów)


SJP.pl


grzebak

narzędzie do poruszania paliwem w palenisku lub usuwania części spalonych; pogrzebacz, ożóg


SJP.pl


grzebalisko

część w kurniku, o podłodze wysypanej ściółką, przeznaczona do grzebania w poszukiwaniu wysypywanego tam ziarna, zmuszająca kury do ruchu


SJP.pl


grzebalnia

1. miejsce przeznaczone do grzebania martwych zwierząt; grzebisko, grzebowisko;
2. sklep lub jego część, gdzie można samodzielnie wybierać towar spośród wielu podobnych, przeważnie tanich; grzebalnik


SJP.pl


grzebalnictwo

1. ogół spraw związanych z organizacją pogrzebów;
2. żartobliwie: grzebanie w czymś


SJP.pl


grzebalnik

1. dawniej: miejsce grzebania zwłok; grzebalisko;
2. żartobliwie: sklep lub jego część, gdzie można samodzielnie wybierać towar spośród wielu podobnych, przeważnie tanich; grzebalnia


SJP.pl


grzebalny

dotyczący obrzędu grzebania zmarłych


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grzebaniem (pochówkiem) ciała, dotyczący grzebania ciała

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzebanie n., pogrzeb mrz., pogrzebanie n., pogrzebisko n.

 czas. grzebać ndk., pogrzebać dk.

 przym. pogrzebowy

 przysł. pogrzebowo

Wiktionary


grzebalski

nazwisko


SJP.pl


grzebanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|grzebać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡʒɛˈbãɲɛ, AS: gžebãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pogrzeb m., pogrzebacz m., pogrzebanie n., grzebiące nmos.

 czas. grzebać ndk., pogrzebać dk.

 przym. grzebalny

 przysł. pogrzebowo

Wiktionary


grzebać

rozgarniać coś lub przerzucać, szukając czegoś


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) rozgarniać, np. ziemię

 (1.2) chować zmarłego do grobu lub zajmować się grabarstwem

 (1.3) szukać czegoś rozgarniając coś lub przerzucając

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Pani zabija pana, zabiwszy grzebie w gaju.

 (1.5) No a ten na motorze będzie go naprawiał, grzebiąc przy silniku. Kogo może zainteresować jakiś facet grzebiący przy swojej emzetce?

 (2.1) Przestań się grzebać i lepiej się sprężaj!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɛbat͡ɕ, AS: gžebać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzebień m., pogrzeb m., pogrzebacz m., grzebała m./ż., grzebowisko n., grzebiące nmos., grzebanie n., pogrzebanie n.

 czas. grześć ndk., pogrześć dk., pogrzebać dk., rozgrzebywać ndk., rozgrzebać dk., zagrzebywać ndk., zagrzebać dk., przegrzebywać ndk., przegrzebać dk.

 przym. grzebalny, grzebieniasty, pogrzebowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) chować

 (2.1) guzdrać się

Wiktionary


grzebała

rozgarniać coś lub przerzucać, szukając czegoś


SJP.pl


grzebielucha

1. dawniej: jaskółka brzegówka; brzegówka;
2. regionalnie: kura


SJP.pl


grzebieniarski

przymiotnik od: grzebieniarz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z osobą lub pracą grzebieniarza, dotyczący grzebieniarza lub grzebieniarstwa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzebieniarz mos., grzebieniarstwo n., grzebień mrz., grzebyk mrz.

Wiktionary


grzebieniarz

dawniej: wytwórca lub sprzedawca grzebieni


SJP.pl


grzebieniasty

1. mający kształt grzebienia;
2. mający grzebień


SJP.pl


grzebienica

kępkowa trawa barwy żółtozielonej, pospolita w całej Europie, porastająca łąki, pastwiska i przydroża


SJP.pl

Grzebienica ("Cynosurus" L.) – rodzaj roślin należący do rodziny wiechlinowatych. Należy do niego 8–11 gatunków występujących w północnej Afryce, Europie i południowo-zachodniej Azji. W Polsce występuje grzebienica pospolita ("Cynosurus cristatus"), przejściowo dziczeje także grzebienica najeżona ("Cynosurus echinatus").

Wikipedia


grzebieniowaty

podobny do grzebienia


SJP.pl


grzebieniowiec

zwykle w liczbie mnogiej: ptak posiadający rozbudowany grzebień, kostną listwę wzdłuż mostka, będącą zaczepem mięśni piersiowych


SJP.pl

Grzebieniowiec ("Ctenidium" (Schimp.) Mitt.) – rodzaj mchu należący do rodziny gajnikowatych ("Hylocomiaceae" M. Fleisch.). Liczy około 21 gatunków szeroko rozpowszechnionych na świecie, występujących w strefie umiarkowanej i tropikalnej, z koncentracją w południowo-wschodniej Azji.

Wikipedia


grzebieniowski

nazwisko


SJP.pl


grzebieniowy

przymiotnik od: grzebień


SJP.pl


grzebienisko

wieś w Polsce w województwie wielkopolskim, w powiecie szamotulskim


SJP.pl

Grzebienisko – wieś w Polsce, położona w województwie wielkopolskim, w powiecie szamotulskim, w gminie Duszniki.

Wikipedia


grzebień

1. przyrząd do czesania lub układania włosów;
2. wypustka na głowie i dziobie u niektórych ptaków;
3. górna, wystająca część hełmu lub szyszaka;
4. u capa kozicy: długa, gęsta sierść wzdłuż grzbietu;
5. grzebień fali - grzbiet fali


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fryzj. przyrząd do czesania, rozczesywania włosów;

 (1.2) fryzj. przyrząd do upinania włosów

 (1.3) ornit. mięsisty czerwony wyrostek na głowie i dziobie niektórych ptaków; także zębate wyrostki wzdłuż grzbietu i ogona gadów

 (1.4) anat. wystający, zgrubiały fragment kości, miejsce przyczepu mięśni lub błon międzykostnych;

 (1.5) archit. ażurowy element dekoracyjny umieszczany na kalenicy dachu lub okapie;

 (1.6) techn. narzędzie lub element urządzenia kształtem przypominające grzebień (1.1)

 (1.7) łow. długa, gęsta sierść wzdłuż grzbietu capa kozicy

 (1.8) hist. wojsk. górna, wystająca część hełmu lub szyszaka

 (1.9) kulin. rodzaj ciastka w kształcie koguciego grzebienia (1.3)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grzebień – przyrząd służący do układania włosów
  • grzebień – część konstrukcyjna hełmu
  • grzebień – instrument muzyczny
  • grzebień – wzornik do identyfikacji skoku gwintu
  • grzebień – część dachu
  • grzebień – ciastko w kształcie koguciego grzebienia przełożone marmoladą owocową
  • grzebień – w anatomii ptaków, twór kostny, część mostka
  • grzebień – w anatomii ptaków, twór skórny występujący na wierzchu głowy u grzebiących
  • grzebień – w anatomii ptaków, struktura występująca wewnątrz oka
  • grzebień – w anatomii owadów, rząd kolców rozciągający się od brzusznej podstawy syfonu do pewnego punktu wzdłuż jego długości
  • Grzebień – wieś w województwie łódzkim, w powiecie radomszczańskim, w gminie Radomsko
  • Grzebień – wzniesienie w Gorcach w Beskidach Zachodnich

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przeczesz włosy grzebieniem.

 (1.1) W moim grzebieniu połamały się zęby, więc musiałam go wyrzucić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɛbʲjɛ̇̃ɲ, AS: gžebʹi ̯ė̃ń

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzebieniarstwo n.

:: zdrobn. grzebyk m., grzebyczek m.

 czas. grzebać ndk.

 przym. grzebieniowy, grzebieniasty, grzebieniarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) grzebyk

Wiktionary


grzebionatka

roślina zielna, krzew lub półkrzew z rodziny szarłatowatych; celozja


SJP.pl


grzebisko

miejsce przeznaczone do grzebania martwych zwierząt; grzebalnia, grzebowisko


SJP.pl


grzebisz

nazwisko


SJP.pl


grzebiuszka

grzebiuszka ziemna - bezogonowy płaz prowadzący nocny tryb życia, w Polsce chroniony; huczek


SJP.pl


grzebiuszkowate

rodzina zwierząt z rzędu płazów bezogonowych


SJP.pl

Grzebiuszkowate, huczki (Pelobatidae) – monotypowa rodzina płazów z rzędu płazów bezogonowych (Anura).

Wikipedia


grzebiuszkowaty

o cechach grzebiuszkowatych (rodzina zwierząt)


SJP.pl


grzebiółka

gatunek niewielkiego ptaka wędrownego z rodziny jaskółkowatych; brzegówka, grzebółka


SJP.pl


grzebiące

rozgarniać coś lub przerzucać, szukając czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Galliformes|ref=tak., rząd ptaków z infragromady ptaków neognatycznych;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przepiórowate i perlice należą do grzebiących.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzebak mrz., grzebanie n.

 czas. grzebać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kuraki

Wiktionary


grzebiący

rozgarniać coś lub przerzucać, szukając czegoś


SJP.pl


grzebowisko

teren przeznaczony do zakopania zwłok zwierząt


SJP.pl


grzebuła

potocznie: człowiek powolny


SJP.pl


grzebyczak

grzebyczak żółtawy - gatunek chrząszcza z rodziny czarnuchowatych


SJP.pl


grzebyczek

zdrobnienie od: grzebyk


SJP.pl


grzebyk

potocznie: mały grzebień


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mały grzebień

 (1.2) ent. ktenidium

Wiktionary

Grzebyk, grzebykowiec, plewikwiat ("Achyranthes") – rodzaj roślin z rodziny szarłatowatych ("Amaranthaceae"). Obejmuje 6–11 gatunków występujących w strefie tropikalnej i subtropikalnej Afryki i Azji, jeden gatunek sięga Europy, jeden ("A. arborescens") występuje na wyspie Norfolk.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. grzebień m., grzebieniarstwo n., grzebieniarz m., grzebieniowiec m.

 przym. grzebieniowy, grzebieniasty, grzebieniowaty, grzebieniarski

Wiktionary


grzebykoczułki

zaciosek grzebykoczułki - gatunek chrząszcza z rodziny sprężykowatych


SJP.pl


grzebykorożny

wyschlik grzebykorożny - gatunek chrząszcza z rodziny kołatkowatych


SJP.pl


grzebykowaty

przypominający mały grzebień


SJP.pl


grzebykowy

przymiotnik od: grzebyk


SJP.pl


grzech

uczynek wykraczający przeciw jakimś normom postępowania, np. zasadom podanym w Biblii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. celowe przekroczenie norm moralnych uznawanych w danej religii;

Wiktionary

Grzech – przekroczenie norm religijnych. W religiach, w których Bóg jest bytem osobowym, jak judaizm i chrześcijaństwo, grzech oznacza dobrowolne zerwanie przymierza z Bogiem poprzez dokonanie złego czynu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Brzydzi się grzechem człowiek prawy i dobroduszny.

 (1.1) Przed śmiercią postanowiła wyznać wszystkie grzechy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡʒɛx, AS: gžeχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzesznik mos., grzesznica ż., grzeszenie n., rozgrzeszenie n., rozgrzeszanie n., grzeszność ż.

:: zdrobn. grzeszek m.

 czas. grzeszyć ndk., zgrzeszyć dk., rozgrzeszać ndk., rozgrzeszyć dk.

 przym. grzeszny, grzechowy

 przysł. grzesznie

Wiktionary


grzechnik

nazwisko


SJP.pl


grzechot

1. odgłos uderzających o coś twardych przedmiotów;
2. odgłos strzelaniny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) terkotliwy dźwięk twardych przedmiotów obijających się o ścianki zamkniętego pojemnika

 (1.2) odgłos wystrzałów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Spod suchych liści doszedł nas cichy grzechot.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzechotanie n., grzechotka ż., grzechotnik mzw., grzechotniki lm nm., grzechotnikowate lm nm.

 czas. grzechotać ndk., zagrzechotać dk.

 przym. grzechotliwy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grzechotanie

Wiktionary


grzechotanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) dźwięk wydawany przez drobne przedmioty uderzające rytmicznie w ścianki zamkniętego pojemnika

 (1.2) poruszanie instrumentem lub przedmiotem w celu wytworzenia grzechotu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Piłka została zmodyfikowana tak, by wydawała dźwięki dzwonienia lub grzechotania.

 (1.1) Hałas podobny do klikania lub grzechotania wytwarzany jest przez terkotkę.

 (1.2) Grzechotanie zabawką przez małego Krzysia doprowadzało go do szaleństwa.

 (1.2) Klap, klap. Stukot kopyta, turkot kół, długi, rytmiczny łańcuch łoskotu na skręcie i szybkie grzechotanie po kamieniach: to jest coś, co się rozwija jak kłębek i dąży w oddalenie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzechot mrz., grzechotka ż., grzechotnik mzw., grzechotniki lm nm., grzechotnikowate lm nm.

 czas. grzechotać ndk., zagrzechotać dk.

 przym. grzechotliwy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grzechot

Wiktionary


grzechotać

wydawać lub powodować wydawanie odgłosu strzałów lub uderzających o coś twardych przedmiotów


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zagrzechotać)

 (1.1) wydawać z siebie grzechot

 (1.2) wywoływać grzechotanie przez poruszanie instrumentem lub przedmiotem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z głębokości wielkich domów / ślepe kraby wyszły, / a za nimi grzechotały ogony / rude jak lisy.

 (1.1) Trzeszczą w nich stawy i kości grzechoczą, / Z uszu im piasek się sypie, / Żwir zgrzyta w płucach, a jednak ochoczo / Tańcują sobie na stypie.

 (1.2) Dzieci grzechocą terkotkami, biegając po sieni.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzechot mrz., grzechotanie n., grzechotka ż., grzechotnik mzw., grzechotniki lm nm., grzechotnikowate lm nm.

 czas. zagrzechotać dk.

 przym. grzechotliwy

Wiktionary


grzechotka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. pot. instrument perkusyjny z pojemnikiem zawierającego małe przedmioty wydającymi dźwięki przy potrząsaniu

 (1.2) rodzaj zabawki dla niemowląt grzechoczącej przy potrząsaniu

 (1.3) techn. pot. przyrząd służący do ręcznego napędzania narzędzia wyposażony w mechanizm zapadkowy

 (1.4) zool. zakończenie ogona grzechotnika grzechoczące przy potrząsaniu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stojący człowiek trzymał ręce, wzniesione nad głową, i potrząsał grzechotką, wydającą głuche, warczące dźwięki.

 (1.2) Mój dwunastoletni syn bawi się grzechotką młodszej siostry. To jest bardzo dziwne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡʒɛˈxɔtka, AS: gžeχotka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzechot mrz., grzechotnik mzw., grzechotanie n., grzechotnikowate nmos., grzechotniki nmos.

 czas. grzechotać ndk., zagrzechotać dk.

 przym. grzechotliwy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk szczyrkowka

Wiktionary


grzechotliwy

przypominający głos grzechotki; grzechoczący


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wydający grzechot, podobny do grzechotania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie udaje mu się zgrać ruchów, raz jednym, raz drugim paluchem dziabie w skraj talerza, skorupa przechyla się i dygocze, hula po stole w grzechotliwym tańcu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzechot mrz., grzechotanie n., grzechotka ż., grzechotnik mzw., grzechotniki lm nm., grzechotnikowate lm nm.

 czas. grzechotać ndk., zagrzechotać dk.

Wiktionary


grzechotnik

jadowity wąż z charakterystyczną grzechotką na końcu ogona


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) herp. wąż o długich zębach jadowych i z charakterystyczną grzechotką na końcu ogona;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Grzechotnika możesz spotkać w Ameryce i Azji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡʒɛˈxɔtʲɲik, AS: gžeχotʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzechotniki nmos., grzechotnikowate nmos., grzechot mrz., grzechotka ż., grzechotanie n.

 czas. zagrzechotać, grzechotać ndk.

 przym. grzechotliwy

Wiktionary


grzechotniki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. herp. nazwa systematyczna|Crotalinae|Oppel|ref=tak., podrodzina jadowitych węży z rodziny żmijowatych;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W części policzkowej grzechotniki posiadają receptory ciepła.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzechot mrz., grzechotanie n., grzechotka ż., grzechotnik mzw., grzechotnikowate lm nm.

 czas. grzechotać ndk., zagrzechotać dk.

 przym. grzechotliwy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grzechotnikowate

Wiktionary


grzechotnikowate

rodzina węży jadowitych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. herp. nazwa systematyczna|Crotalinae|Oppel|ref=tak., podrodzina jadowitych węży z rodziny żmijowatych;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) U grzechotnikowatych występują receptory ciepła.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzechot mrz., grzechotanie n., grzechotka ż., grzechotnik mzw., grzechotniki lm nm.

 czas. grzechotać ndk., zagrzechotać dk.

 przym. grzechotliwy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grzechotniki

Wiktionary


grzechotnikowaty

o cechach grzechotnikowatych (rodzina węży)


SJP.pl


grzechowiak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Czesław Grzechowiak – polski wojskowy
  • Florian Grzechowiak – polski koszykarz, piłkarz ręczny
  • Jerzy Grzechowiak – polski chemik
  • Jolanta Grzechowiak-Milewska – polska inżynier chemii
  • Tomasz Grzechowiak – polski koszykarz

Wikipedia


grzechowy

dawniej: dotyczący grzechu, związany z grzechem


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) daw. rel. dotyczący grzechu, związany z grzechem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Panie Jezu, Sługo Pański, […]. Tak jak woda obmywa brud naszych ciał, tak Twoja krew oczyszcza nas z wszelkiej winy i zmazy grzechowej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzech mrz.

Wiktionary


grzechulski

nazwisko


SJP.pl


grzeczn.

skrót od: grzecznościowy (czytany jako cały, odmienny wyraz)


SJP.pl


grzeczniactwo

ironicznie: przesadna grzeczność, układność


SJP.pl


grzeczniak

ironicznie: człowiek przesadnie grzeczny, układny; grzeczniś


SJP.pl


grzecznie

przysłówek

 (1.1) w sposób grzeczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzeczność ż., grzeczności nmos.

 przym. grzeczny, grzeczniutki, grzecznościowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) uprzejmie

Wiktionary


grzeczniej

stopień wyższy od przysłówka: grzecznie


SJP.pl


grzeczniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: grzeczny


SJP.pl


grzecznieć

stawać się grzecznym lub grzeczniejszym


SJP.pl


grzecznisia

→ grzeczniś


SJP.pl

Patrz:

grzeczniś

grzeczniuchny

zdrobnienie od: grzeczny; grzeczniutki, grzeczniusi


SJP.pl


grzeczniusi

zdrobnienie od: grzeczny; grzeczniutki, grzeczniuchny


SJP.pl


grzeczniutki

zdrobnienie od: grzeczny; grzeczniuchny, grzeczniusi


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zdrobn. od: grzeczny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wrócili więc do lansowania grzeczniutkiego wizerunku piosenkarki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡʒɛt͡ʃʲˈɲutʲci, AS: gžečʹńutʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzeczność ż.

 przysł. grzeczniutko, grzecznie

 przym. grzeczny

Wiktionary


grzeczniś

ironicznie: człowiek przesadnie grzeczny, układny; grzeczniak


SJP.pl

Patrz:

grzeczniś

grzecznopanieński

→ Grzeczna Panna


SJP.pl

Patrz:

Grzeczna Panna

grzeczności

zachowanie będące wyrazem uprzejmości


SJP.pl


grzecznościowy

przymiotnik od: grzeczność


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który charakteryzuje się grzecznością; taki, od którego wymagana jest grzeczność

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pewnego dnia, gdy mówiliśmy o zwrotach grzecznościowych, zamiast „na zdrowie” powiedziałem „smacznego” - oczywiście było dużo śmiechu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡʒɛt͡ʃnɔɕˈt͡ɕɔvɨ, AS: gžečnośćovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzeczność

 przym. grzeczny

 przysł. grzecznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kulturalny

Wiktionary


grzeczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) uprzejmy sposób zachowania

 (1.2) pot. posłuszne zachowanie dziecka

 (1.3) przysługa

 (1.4) grzeczności uprzejme słowa i gesty, komplementy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bez jaj, Katrine, bez jaj, mam tak stać i z grzeczności nic nie mówić, kiedy widzę to, co widzę?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɛt͡ʃnɔɕt͡ɕ, AS: gžečność

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grzeczny, grzeczniutki, grzecznościowy, ugrzeczniony

 przysł. grzecznie, grzeczniutko, grzecznościowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) galanteria, kindersztuba, kurtuazyjność, polor, szarmanckość, uprzejmość

 (1.2) posłuszeństwo, potulność, układność, uległość; pot. spolegliwość

 (1.3) pójście na rękę, przysługa

 (1.4) uprzejmości, komplementy

Wiktionary


grzeczny

dobrze wychowany


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) o dziecku: taki, który jest posłuszny, spokojny, miły, dobry

 (1.2) taki, który jest dobrze wychowany, jest uprzejmy, układny; taki, który jest dowodem dobrego wychowania, uprzejmości

 (1.3) stpol. do rzeczy, dorzeczny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Młodzież w Jarosławiu jest na ogół grzeczna, ale, jak wszędzie, zdarzają się wyjątki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɛt͡ʃnɨ, AS: gžečny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzeczność ż., grzeczności nmos.

 czas. ugrzecznić

 przym. grzeczniutki, grzecznościowy

 przysł. grzecznie, grzeczniutko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) kulturalny, uprzejmy; gw. Śląsk Cieszyński spusobny

Wiktionary


grzegorczak

nazwisko


SJP.pl


grzegorczuk

nazwisko


SJP.pl


grzegorczyk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Grzegorczyk − polski matematyk i filozof
  • Filip Grzegorczyk − polski prawnik i menedżer
  • Helena Grzegorczyk (1918-1985) – polska Sprawiedliwa wśród Narodów Świata.
  • Jan Grzegorczyk − polski dziennikarz i pisarz
  • Józef Grzegorczyk − żołnierz Batalionów Chłopskich, oficer Wojska Polskiego
  • Józef Grzegorczyk − prezydent Olsztyna
  • Karol Grzegorczyk − polski lekkoatleta
  • Paweł Grzegorczyk − polski gitarzysta i wokalista
  • Paweł Grzegorczyk − polski prawnik, cywilista, związany z UAM w Poznaniu
  • Robert Grzegorczyk − polski łyżwiarz
  • Ryszard Grzegorczyk (1939-2021) − polski piłkarz i trener piłkarski
  • Tomasz Grzegorczyk − polski prawnik, sędzia Sądu Najwyższego

Wikipedia


grzegorek

nazwisko


SJP.pl


grzegorowski

nazwisko


SJP.pl


grzegorski

nazwisko


SJP.pl


grzegorz

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (2.1) geogr. wieś w Polsce, w gminie Chełmża, w województwie kujawsko-pomorskim;

Wiktionary

– imię męskie pochodzące poprzez łacińską formę "Gregorius" od greckiego "Gregorios", wywodzącego się ze słowa γρηγορέω oznaczającego 'być czujnym'. W formie łacińskiej użyte pierwszy raz przez papieża Grzegorza I, doktora kościoła.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Grzegorz i jestem informatykiem spod Wrocławia.

 (1.1) Płyta Grzegorza leży na parapecie, pomyślałem o oddaniu jej już rano.

 (1.1) Pracuję wspólnie z Grzegorzem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɛɡɔʃ, AS: gžegoš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grzegorzowa ż., Grzegorzówna ż., Grzegorzostwo lm m., Grzesiowa ż., Grzesiówna ż., Grześkowa ż., Grześkówna ż., Grzegorzowice nmos., Grzegorze nmos., Grzegorzew m., Grzegorzewice nmos., Grzegorzewo n., gregorianki nmos., Grzegórzki nmos., Gregorianum n., Grzegorzówka ż., Grześkówka ż.

:: zdrobn. Grześ m., Grzesio m., Grzesiek m.

:: zgrub. Grzech m.

 przym. Grzegorzowy, Grzesiowy, gregoriański, grzegorzewski, grzegorzówkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. Grześ, Grzesio, Grzesiek; zgrub. Grzech; zdrobn. reg. śl. Gielo

Wiktionary


grzegorzak

nazwisko


SJP.pl


grzegorzek

nazwisko


SJP.pl


grzegorzew

wieś w Polsce


SJP.pl

Grzegorzew – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie kolskim, siedziba gminy Grzegorzew, nad rzeką Rgilewką, na Wysoczyźnie Kłodawskiej. Dawniej miasto duchowne; uzyskał lokację miejską przed 1339 rokiem, zdegradowany w 1870 roku. W końcu XVI wieku jako miasto arcybiskupstwa gnieźnieńskiego leżało w powiecie łęczyckim województwa łęczyckiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa konińskiego.

Wikipedia


grzegorzewice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzegorzewice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. grodziskim, w gminie Żabia Wola
  • Grzegorzewice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. grójeckim, w gminie Warka
  • Grzegorzewice – kolejowy przystanek osobowy w Piotrkowicach, w województwie mazowieckim
  • Grzegorzowice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. ostrowieckim, w gminie Waśniów

Wikipedia


grzegorzewicz

nazwisko


SJP.pl


grzegorzewo

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Litwie, w okręgu wileńskim.

Wiktionary

Grzegorzewo (lit. "Grigiškės") – miasto na Litwie, w okręgu wileńskim, w rejonie miejskim Wilno, w gminie Grzegorzewo, położone około 17 km od centrum Wilna.

W mieście znajduje się największa litewska fabryka papieru i produktów z drewna Grigeo.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. grzegorzewski

 rzecz. Grzegorz mos./mrz.

Wiktionary


grzegorzewski

przymiotnik od: Grzegorzew


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Grzegorzewa, związany z Grzegorzewem

 (1.2) dotyczący Grzegorzewa, związany z, Grzegorzewem

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Grzegorzewski (1806–1855) – polski działacz niepodległościowy, powstaniec listopadowy
  • Aleksander Grzegorzewski – polski poseł na Sejm I Rzeczypospolitej
  • Alicja Grzegorzewska (zm. 2021) – polska nefrolożka
  • Antonina Grzegorzewska (1941–2024) – polska działaczka samorządowa
  • Antonina Grzegorzewska (ur. 1977) – polska plastyczka i dramatopisarka
  • Barbara Grzegorzewska (ur. 1947) – polska tłumaczka
  • Daria Grzegorzewska (ur. 1990) – polska lekkoatletka, płotkarka
  • Filip Grzegorzewski – polski dyplomata i politolog
  • Gaja Grzegorzewska (ur. 1980) – polska pisarka
  • Hipolit Grzegorzewski (1893–1939) – polski wojskowy
  • Iwona Grzegorzewska – polska psycholożka
  • Jakub Grzegorzewski (ur. 1982) – polski piłkarz

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Grzegorz mos./mrz., Grzegorzew m., grzegorzewianin m., grzegorzewianka ż.

Wiktionary


grzegorzostwo

Grzegorz z małżonką; Grzegorzowie


SJP.pl


grzegorzowice

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w Polsce, w gminie Rudnik, w województwie śląskim;

 (1.2) geogr. wieś w Polsce, w gminie Waśniów, w województwie świętokrzyskim;

 (1.3) geogr. zob. Grzegorzowice Małe.

 (1.4) geogr. zob. Grzegorzowice Wielkie.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzegorzowice – wieś w woj. śląskim, w pow. raciborskim, w gminie Rudnik
  • Grzegorzowice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. ostrowieckim, w gminie Waśniów
  • Grzegorzowice – gromada
  • Grzegorzowice – dawna gmina
  • Grzegorzowice Małe, Grzegorzowice Wielkie
  • Grzegorzowice-Kolonia

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nazywam się Konrad i pochodzę z Grzegorzowic, choć mieszkam w Krakowie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡʒɛɡɔʒɔˈvʲit͡sɛ, AS: gžegožovʹice

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grzegorz m.

Wiktionary


grzegorzowie

Grzegorz z małżonką; Grzegorzostwo


SJP.pl


grzegorzowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Grzegorza lub z nim związany


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) przest. gwara. taki, który należy do Grzegorza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Honorata widziała Grzegorzowe auto na parkingu koło kościoła.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grzegorz mos., Grzesiek mos., Grześ mrz./mos.

Wiktionary


grzegrzółecki

→ Grzegrzółki


SJP.pl

Patrz:

Grzegrzółki

grzegrzółka

nazwisko


SJP.pl


grzegrzółki

nazwisko


SJP.pl

Grzegrzółki (dawniej "Kukukswalde, Camalwen") – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie szczycieńskim, w gminie Pasym.

W latach 1954–1957 wieś należała i była siedzibą władz gromady Grzegrzółki, po jej zniesieniu w gromadzie Pasym. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Wikipedia


grzegórzecki

przymiotnik od: Grzegórzki


SJP.pl


grzegórzki

dzielnica w śródmieściu Krakowa


SJP.pl

Ta strona dotyczy historycznej dzielnicy Krakowa. Zobacz też: Grzegórzki – wieś w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie nidzickim, w gminie Nidzica oraz Dzielnica II Grzegórzki – dzielnica Krakowa.

Grzegórzki – dawna wieś podkrakowska. Obecnie wchodzi w skład krakowskiej dzielnicy II Grzegórzki, na wschód od centrum miasta.

Wikipedia


grzejka

dawniej: worek gumowy lub blaszane naczynie napełniane gorącą wodą, stosowane do rozgrzewania ciała


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) woreczek lub saszetka do ogrzewania dłoni lub stóp

Wiktionary


grzejnictwo

dział przemysłu zajmujący się projektowaniem, produkcją i zastosowaniem grzejników


SJP.pl


grzejnik

1. urządzenie do ogrzewania;
2. grzejnik konwekcyjny - grzejnik centralnego ogrzewania; konwektor


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. urządzenie do ogrzewania pomieszczeń

 (1.2) slang. osoba uzależniona od narkotyków

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Powiązane:

 przym. grzejnikowy, grzejny, grzewczy

 rzecz. grzanie n., grzałeczka ż., grzaniec mrz., grzałka ż., nagrzewnica ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kaloryfer, piecyk

 (1.2) ćpun, narkoman

Wiktionary


grzejnikowy

przymiotnik od: grzejnik


SJP.pl


grzejny

dający ciepło, podnoszący temperaturę


SJP.pl


grzejszczak

nazwisko


SJP.pl


grzejszczyk

nazwisko


SJP.pl


grzela

nazwisko


SJP.pl


grzelak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Agnieszka Grzelak (ur. 1967) – polska pisarka
  • Agnieszka Grzelak – polska prawnik, profesor Akademii Leona Koźmińskiego w Warszawie
  • Agnieszka Grzelak (ur. 1989) – polska youtuberka, podróżniczka, wizażystka i influencerka
  • Aleksander Grzelak – polski ekonomista, profesor Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu
  • Andrzej Grzelak (1939–2020) – polski prawnik, sędzia, wiceminister sprawiedliwości
  • Bartłomiej Grzelak (ur. 1981) – polski piłkarz
  • Czesław Grzelak (ur. 1942) – polski historyk wojskowości, profesor i prorektor piotrkowskiej filii Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach
  • Eliza Grzelak (ur. 1961) – polska filolog, profesor Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu
  • Edward Grzelak (ur. 1926) – polski religioznawca marksistowski, czołowy teoretyk polityki wyznaniowej Polski Ludowej
  • Grzegorz Grzelak (ur. 1953) – polski politolog, samorządowiec, działacz opozycji w okresie PRL
  • Janusz Grzelak (1941–2025) – polski psycholog, profesor nauk humanistycznych, wiceminister edukacji
  • Jarosław Grzelak (ur. 1964) – producent telewizyjny, związany od 1991 roku z Telewizją Polską (TVP)

Wikipedia


grzelczak

nazwisko


SJP.pl


grzelczyk

nazwisko


SJP.pl


grzelec

nazwisko


SJP.pl


grzelewski

nazwisko


SJP.pl


grzeliński

nazwisko


SJP.pl


grzelka

nazwisko


SJP.pl


grzeloński

nazwisko


SJP.pl


grzelszczak

nazwisko


SJP.pl


grzemski

nazwisko


SJP.pl


grzenia

nazwisko


SJP.pl

Grzenia – kaszubski dobrotliwy duch będący opiekunem snu oraz sennych marzeń. Usypia zmęczonych ludzi i budzi ich rześkimi.

Grzenia opiekował się także zwierzętami, dzikimi i domowymi. Późną jesienią mieszkał w głębokich lasach i czuwał nad hibernującymi zwierzętami.

Wikipedia


grzenkowicz

nazwisko


SJP.pl


grzesiak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Anna Grzesiak (ur. 1987) – polska triathlonistka
  • Józef Grzesiak (ujednoznacznienie)
  • Kazimierz Grzesiak (ur. 1935) – działacz partyjny, wiceminister
  • Zbigniew Grzesiak (ujednoznacznienie)
  • Zofia Grzesiak (1914–2004) – polska pisarka żydowskiego pochodzenia

Wikipedia


grzesiek

zdrobnienie od: Grzegorz (imię męskie); Grześ, Grzesio


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) zdrobn. od Grzegorz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zaniosłam Grześkowi trochę rosołu do szpitala.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grześ m., Grzegorz mrz./mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Grześ, Grzesiu

Wiktionary


grzesik

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzesik – polskie nazwisko
  • Tadeusz Grzesik – seryjny morderca
  • Karol Grzesik (ujednoznacznienie)
  • Józef Grzesik (ujednoznacznienie)
  • Zofia Grzesik – polska harcerka
  • Bogusław Grzesik – polski elektrotechnik
  • Dariusz Grzesik – piłkarz
  • Włodzimierz Grzesik – wokalista rockowy
  • Jan Grzesik – piłkarz

Wikipedia


grzesio

zdrobnienie od: Grzegorz (imię męskie); Grześ, Grzesiek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zdrobn. od: Grzegorz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Krzesio może pożyczać komiksy od Grzesia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɛɕɔ, AS: gžeśo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grzegorz m., Grzesiek m., Grześ m., Grzesiu mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Grzesiek, Grześ

Wiktionary


grzesiowie

Grześ z małżonką


SJP.pl


grzesiowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krzysztof Grzesiowski – polski dziennikarz
  • Paweł Grzesiowski (ur. 1963) – polski lekarz i Główny Inspektor Sanitarny
  • Krzysztof Grzesiowski (ur. 1981) – polski siatkarz

Wikipedia


grzesiowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Grzesia lub z nim związany


SJP.pl


grzesiu

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) gwara. zdrobn. od: Grzegorz

forma rzeczownika.

 (2.1) W. lp. od: Grzesio i Grześ

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czekaliśmy już tylko, aż przyjdą Grzesiu z Celinką.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grzegorz m., Grzesio m., Grześ m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Grześ, Grzesio

Wiktionary


grzesiuk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzesiuk, chłopak z ferajny, polski film biograficzny z 2006 roku
  • Lidia Grzesiuk – polska psycholog
  • Stanisław Grzesiuk – polski pisarz i pieśniarz
  • Cezary Grzesiuk – polski reżyser i montażysta filmowy

Wikipedia


grzesiński

nazwisko


SJP.pl


grzeszak

nazwisko


SJP.pl


grzeszczak

nazwisko


SJP.pl


grzeszczuk

nazwisko


SJP.pl


grzeszczyk

nazwisko


SJP.pl


grzeszek

zdrobnienie od: grzech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) drobne przewinienie, mały grzech, zdrobn. od: grzech

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzech m., grzeszenie n., grzesznik m., grzesznica ż.

 czas. grzeszyć ndk., zgrzeszyć dk.

Wiktionary


grzeszenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|grzeszyć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡʒɛˈʃɛ̃ɲɛ, AS: gžešẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grzeszyć ndk.

 rzecz. grzeszność ż., grzeszek m., grzesznica ż., grzech

 przysł. grzesznie

Wiktionary


grzeszkiewicz

nazwisko


SJP.pl


grzeszkowiak

nazwisko


SJP.pl


grzesznica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. grzeszna osoba płci żeńskiej

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzesznica (Die Sünderin) – powieść Petry Hammesfahr
  • Grzesznica (Sins of the Mind) – amerykański film z 1997
  • Grzesznica (Amarte es mi pecado) – meksykański serial telewizyjny (telenowela) z 2004
  • Grzesznica (The Sinner) – amerykański serial telewizyjny z 2017, ekranizacja powieści

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡʒɛʃʲˈɲit͡sa, AS: gžešʹńica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzech m., grzeszek m., grzeszność ż., grzeszenie n.

:: fm. grzesznik m.

 czas. grzeszyć ndk., zgrzeszyć dk.

 przym. grzeszny

 przysł. grzesznie

Wiktionary


grzeszniczka

kobieta, która popełnia grzechy; grzesznica


SJP.pl


grzesznie

przysłówek

 (1.1) w sposób grzeszny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzeszność ż., grzech m., grzeszenie n., grzesznik m., grzesznica ż.

 czas. grzeszyć ndk.

 przym. grzeszny

Wiktionary


grzeszniej

stopień wyższy od przysłówka: grzesznie


SJP.pl


grzeszniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: grzeszny; bardziej grzeszny


SJP.pl


grzesznik

osoba popełniająca grzechy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ktoś, kto grzeszy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mówił pan, że dosłownie lada tydzień nastąpi koniec świata, że zstąpią archaniołowie z ognistymi mieczami i będą ścinać głowy grzeszników.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɛʃʲɲik, AS: gžešʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzech m., grzeszek m.

:: fż. grzesznica ż.

 czas. grzeszyć ndk.

 przym. grzeszny

 przysł. grzesznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zbłąkana owca, zbłąkana owieczka

Wiktionary


grzeszność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co grzeszne; cecha tego, kto grzeszny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzech m., grzeszenie n., grzesznik m., grzesznica ż.

 czas. grzeszyć ndk.

 przym. grzeszny

 przysł. grzesznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niemoralność

Wiktionary


grzeszny

przymiotnik

 (1.1) popełniający grzechy; taki, który czyni rzeczy złe, niewłaściwe, niedobre, niemoralne

 (1.2) będący grzechem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie zadawaj się z tą grzeszną kobietą!

 (1.2) Tonę w grzesznych myślach, jak wyjść z tego bagna?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɛʃnɨ, AS: gžešny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzech m., grzeszność ż., grzesznik m., grzesznica ż.

 przysł. grzesznie

 czas. grzeszyć ndk.

Wiktionary


grzeszyć

1. dopuszczać się grzechu, złego uczynku;
2. odznaczać się czymś ujemnym


SJP.pl

czasownik

 (1.1) rel. popełniać grzech, łamać zasadę (najczęściej moralną) narzuconą przez dany system religijny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Spowiadam się Bogu wszechmogącemu i wam wszystkim, że zgrzeszyłem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɛʃɨt͡ɕ, AS: gžešyć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzech m., grzeszek m., grzesznik m., grzesznica ż., grzeszność ż., grzeszenie n.

 przym. grzeszny

 przysł. grzesznie

Wiktionary


grzewczy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z ogrzewaniem budynków

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sezon grzewczy już rozpoczął się, a kaloryfery wciąż zimne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɛft͡ʃɨ, AS: gžefčy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzejnik mrz., nagrzewnica ż., grzałka ż., grzanie n., ogrzewanie n., grzaniec n.

 czas. grzać ndk., ogrzewać ndk., ogrzać dk., wygrzewać ndk., wygrzać dk., nagrzewać ndk., nagrzać dk., podgrzewać ndk., podgrzać dk., zgrzewać ndk., zgrzać dk.

 przym. grzejny, ogrzewczy, ogrzewniczy

 przysł. grzewczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grzejny, ogrzewczy

Wiktionary


grześ

zdrobnienie od: Grzegorz (imię męskie); Grzesiek, Grzesio


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) zdrobn. poufała forma męskiego imienia Grzegorz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (2.1) geogr. dwuwierzchołkowy szczyt w Tatrach Zachodnich, znajdujący się na granicy polsko-słowackiej;

Wiktionary

Grześ (słow. "Lúčna", 1653 m) – dwuwierzchołkowy szczyt w Tatrach Zachodnich, znajdujący się w grzbiecie granicznym na zachód od Polany Chochołowskiej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Grześ spadł z roweru i złamał szczękę.

 (1.1) Mój syn Grześ na tegoroczny obóz harcerski pojedzie w Bieszczady.

 (1.1) Idzie Grześ / Przez wieś, / Worek piasku niesie, / A przez dziurkę / Piasek ciurkiem / Sypie się za Grzesiem.

 (2.1) Byliśmy wczoraj z Jonatanem na Grzesiu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡʒɛɕ, AS: gžeś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grzegorz m., Grzesiek m., Grzesio m., Grzesiu mos.

 przym. Grzegorzowy, Grzesiowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Grzesiek, Grzesio

Wiktionary


grześczak

nazwisko


SJP.pl


grześkiewicz

nazwisko


SJP.pl


grześkowiak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alicja Grześkowiak – polski polityk
  • Kazimierz Grześkowiak – polski pisarz i artysta estradowy
  • Maciej Grześkowiak – polski dziennikarz

Wikipedia


grześkowie

zdrobnienie od: Grzegorz (imię męskie); Grześ, Grzesio


SJP.pl


grześkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Grześka lub z nim związany


SJP.pl


grześć

dawniej: grzebać


SJP.pl


grzmieć

1. wydawać głośne dźwięki; huczeć, ryczeć;
2. głośno mówić


SJP.pl

czasownik niewłaściwy nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) o niebie, zazwyczaj w czasie burzy: wydawać grzmot

czasownik właściwy nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (2.1) wydawać głośne, niskie dźwięki niczym grzmot

 (2.2) mówić głośno i dobitnie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najpierw się błyska, a potem grzmi.

 (2.1) Wentylator gwałtownie grzechocze gdzieś na głównym pokładzie, a teraz nieprzerwanie grzmi bełkotliwym, żwirowatym odgłosem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzmot mrz., grzmocik mrz., grzmienie n., odegrzmienie n., odgrzmienie n., odgrzmiewanie n., pogrzmiewanie n., przegrzmienie n., rozgrzmienie n., zagrzmienie n.

 czas. odegrzmieć dk., odgrzmieć dk., odgrzmiewać ndk., pogrzmiewać ndk., przegrzmieć dk., rozgrzmieć dk., zagrzmieć dk.

 przym. grzmiący

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) dudnić, huczeć

Wiktionary


grzmiąca

1. wydawać głośne dźwięki; huczeć, ryczeć;
2. głośno mówić


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzmiąca – wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie wałbrzyskim, w gminie Głuszyca
  • Grzmiąca – wieś w województwie lubuskim, w powiecie słubickim, w gminie Cybinka
  • Grzmiąca – wieś w województwie łódzkim, w powiecie brzezińskim, w gminie Brzeziny
  • Grzmiąca – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie białobrzeskim, w gminie Wyśmierzyce
  • Grzmiąca – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie grodziskim, w gminie Żabia Wola
  • Grzmiąca – wieś w województwie pomorskim, w powiecie bytowskim, w gminie Bytów
  • Grzmiąca – wieś w województwie zachodniopomorskim, w powiecie szczecineckim, w gminie Grzmiąca
  • Grzmiąca – gmina w powiecie szczecineckim
  • Grzmiąca – gromada w powiecie białobrzeskim
  • Grzmiąca – gromada w powiecie szczecineckim
  • Grzmiąca – gromada w powiecie wałbrzyskim
  • Grzmiąca – stacja kolejowa w województwie zachodniopomorskim, w powiecie szczecineckim, w gminie Grzmiąca

Wikipedia


grzmiącki

przymiotnik od: Grzmiąca


SJP.pl


grzmiący

1. wydawać głośne dźwięki; huczeć, ryczeć;
2. głośno mówić


SJP.pl


grzmocik

zdrobnienie od: grzmot


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od grzmot

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie grzmot, lecz tylko mały grzmocik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzmot m.

 czas. grzmieć

Wiktionary


grzmocić

1. uderzać w kogoś lub coś;
2. potocznie: wypijać dużą porcję alkoholu;
3. wulgarnie: odbywać stosunek seksualny


SJP.pl

czasownik

 (1.1) powodować hałas

Wiktionary


grzmot

1. efekt akustyczny w postaci huku (suchego trzasku lub dudnienia), towarzyszący piorunowi wraz z błyskawicą;
2. silny trzask, huk; łomot, łoskot


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) huk towarzyszący, wraz z błyskawicą, piorunowi

 (1.2) silny huk

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) pot. rub. pogard. o bardzo dużej, niezgrabnej kobiecie

 (2.2) pot. niezgrabny, stary, często niepotrzebny przedmiot, np. zawadzający mebel

Wiktionary

Grzmot – grom dźwiękowy wytworzony przez piorun. W zależności od rodzaju piorunu oraz jego odległości od słuchającego, grzmot może przybierać formy od ostrego, głośnego trzasku do długiego, niskiego pomruku. Nagłe zwiększenie ciśnienia i temperatury powietrza wskutek uderzenia piorunu powoduje jego szybkie rozszerzenie się, co z kolei wywołuje grom dźwiękowy. Odległość zjawiska od obserwatora może być wyliczona, znając odległość czasową pomiędzy zobaczeniem błyskawicy a usłyszeniem grzmotu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po błyskawicy często następuje grzmot.

 (2.2) Wyposażenie tego wynajętego mieszkania to same grzmoty.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡʒmɔt, AS: gžmot

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzmienie n., odegrzmienie n., odgrzmienie n., odgrzmiewanie n., pogrzmiewanie n., przegrzmienie n., rozgrzmienie n., zagrzmienie n.

:: zdrobn. grzmocik mrz.

 czas. grzmotnąć, grzmieć ndk., odegrzmieć dk., odgrzmieć dk., odgrzmiewać ndk., pogrzmiewać ndk., przegrzmieć dk., rozgrzmieć dk., zagrzmieć dk.

 przym. grzmiący

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) huk

 (2.2) kolubryna, landara

Wiktionary


grzmotnięcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|grzmotnąć.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. grzmotnąć

Wiktionary


grzmotnąć

1. mocno uderzyć się lub kogoś;
2. wydać głośny dźwięk;
3. przewrócić się lub upaść z hałasem;
4. potocznie: wypić alkohol;
5. wulgarnie: odbyć stosunek seksualny


SJP.pl

czasownik dokonany (ndk. grzmocić)

 (1.1) uderzyć w coś lub w kogoś mocno

 (1.2) rzucić coś mocno

 (2.2) pot. grzmotnąć (1.3)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Grzmotnę cię, jeśli się nie zamkniesz.

 (2.1) Jacek grzmotnął się w obleczoną w niebieski podkoszulek klatkę piersiową.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒmɔtnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: gžmotnõńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzmotnięcie n., grzmocenie n., grzmot m.

Wiktionary


grzonka

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Henryk Grzonka – polski dziennikarz radiowy, sprawozdawca sportowy, publicysta
  • Jan Grzonka – działacz plebiscytowy, powstaniec śląski, poseł
  • Jan Grzonka – powstaniec śląski, działacz ruchu oporu w czasie II wojny światowej
  • Józef Grzonka – powstaniec śląski
  • Paweł Grzonka – polski chodziarz sportowy.

Wikipedia


grzonkowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Janusz Grzonkowski – polski artysta plastyk
  • Stanisław Grzonkowski – polski działacz związkowy i polityk

Wikipedia


grzyb

1. cudzożywny organizm plechowy, nieposiadający ciałek zieleni;
2. nadziemna część organizmu plechowego, w kształcie kapelusza osadzonego na nóżce;
3. forma przypominająca kształtem grzyb;
4. pogardliwie: stary, niedołężny człowiek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mykol. organizm cudzożywny plechowy;

 (1.2) owocnik grzyba (1.1) kapeluszowego, np. borowik, maślak, kurka, muchomor

 (1.3) przen. coś w kształcie grzyba (1.2), np. chmura po wybuchu

 (1.4) pot. grzybica, choroba wywoływana przez grzyby (1.1) pasożytnicze

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) pogard. ktoś stary, niedołężny

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grzyb (owocnik) – zbita część grzybni u grzybów wyższych; w mowie potocznej grzyb
  • grzyby – królestwo organizmów eukariotycznych
  • Grzyb – wieś w woj. łódzkim, w pow. sieradzkim, w gminie Klonowa
  • Grzyb – część wsi Gawłów w woj. mazowieckim, w pow. sochaczewskim, w gminie Sochaczew
  • Andrzej Grzyb – polski polityk PSL, poseł
  • Andrzej Grzyb – polski polityk PO, senator
  • Laura Grzyb – polska bokserka
  • Maciej Grzyb – polski judoka
  • Rafał Grzyb – polski piłkarz
  • Stefan Grzyb – polski nauczyciel, żołnierz
  • Wojciech Grzyb (siatkarz) – polski siatkarz
  • Wojciech Grzyb (piłkarz) – polski piłkarz

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pleśń należy do grzybów.

 (1.2) Babcia chodziła po lesie z wielkim koszem i kładła do niego zebrane grzyby.

 (1.3) Nad Hiroszimą unosił się grzyb po wybuchu bomby atomowej.

 (1.4) Wchodziliśmy w klapkach pod prysznice, aby nie złapać grzyba na stopach.

 (2.1) Ten grzyb siedzi tylko w domu i skarży się na cały świat!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡʒɨp, AS: gžyp

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzybica ż., grzybnia ż., podgrzybek m., grzybiarz m., grzybiarka ż., zagrzybienie n., grzybowa ż.

:: zdrobn. grzybek m.

 czas. zagrzybić dk., zgrzybieć dk., odgrzybiać ndk., odgrzybić dk.

 przym. grzybny, grzybowy, grzybiczy, zgrzybiały, zagrzybiony, grzybiczny, grzybowaty, grzybniowy, grzybowski, grzybski

 przysł. grzybowo

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) staruch, dziad, piernik

Wiktionary


grzybczyk

nazwisko


SJP.pl


grzybek

zdrobnienie od: grzyb


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: grzyb

 (1.2) mały grzyb

 (1.3) przedmiot, obiekt przypominający swoim kształtem owocnik grzyba

 (1.4) techn. część składowa zaworu zamykająca i otwierająca przepływ

 (1.5) kraw. przyrząd do cerowania

 (1.6) fryz. krótka fryzura damska i (rzadziej) męska

 (1.7) środ. żegl. wywrotka jachtu kilem lub mieczem do góry

 (1.8) kulin. pol. wyrośnięty omlet, sporządzony zazwyczaj na bazie ubitych jaj, przypominający wyglądem kapelusz grzyba

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grzybek – daszek chroniący wartownika albo dyżurnego przed warunkami atmosferycznymi
  • grzybek – metalowy element będący częścią punty szpadowej i floretowej
  • grzybek – rodzaj nacieku jaskiniowego
  • grzybek – wywrócenie żaglówki, lub jachtu do góry dnem
  • grzybek – potoczna nazwa awaryjnych wyjść ze schronów stojących na polskich osiedlach
  • grzybek – potrawa kuchni polskiej
  • Grzybek – osada w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. świeckim, w gminie Osie
  • Grzybek – jedna ze skał w rezerwacie przyrody Skamieniałe Miasto w Ciężkowicach
  • Grzybek – nieużywana skocznia narciarska w Czarnkowie
  • Grzybek – drewniana architektura parkowa w Toruniu, przystanek tramwajowy z 1843 roku.
  • Grzybek – wzgórze w paśmie Wzgórz Trzebnickich na terenie Obornik Śląskich
  • Grzybek – park krajobrazowo-wypoczynkowy w Obornikach Śląskich

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Lubię sosik z grzybkami.

 (1.3) Rano widać z okien hotelu poruszające się szybko grzybki parasoli i nieruchome, zastygłe w dziwacznej pozie, odwrócone krzesełka ulicznej kawiarni.

 (1.4) …za duży luz zwiększa hałaśliwość pracy rozrządu i obciążenia dynamiczne części rozrządu, co prowadzi do przyspieszonego wybijania gniazda zaworu i spowodować może nawet urwanie grzybka.

 (1.5) Dziura w cerowanej pończosze wydała jej się beznadziejnie wielka, a grzybek kręcił się jak opętany, nie mogąc we wnętrzu tej pięty odpowiedniego miejsca znaleźć.

 (1.7) Wykonałem zbyt gwałtowny zwrot i w efekcie jacht zrobił grzybka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɨbɛk, AS: gžybek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grzyb mrz., grzyb m., grzybnia ż., grzybiarz mos., grzybiarka ż., grzybica ż., grzybowa ż.

 przym. grzybowy, grzybiczny, grzybski

 przysł. grzybowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.7) grzyb

Wiktionary


grzybi

→ grzyb; grzybny, grzybowy


SJP.pl


grzybiara

→ grzybiarz


SJP.pl

Patrz:

grzybiarz

grzybiarka

→ grzybiarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta, która lubi zbierać grzyby

Wiktionary

Patrz:

grzybiarz

Wymowa:

IPA: ɡʒɨˈbʲjarka, AS: gžybʹi ̯arka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzyb m., grzybek m., podgrzybek m., grzybica ż., grzybienie n., zgrzybienie n., grzybnia ż.

:: fm. grzybiarz m.

 czas. grzybieć ndk., zgrzybieć dk.

 przym. grzybowy, grzybiczny, grzybny, grzybniowy

 przysł. grzybowo

Wiktionary


grzybiarski

→ grzybiarz


SJP.pl

Patrz:

grzybiarz

grzybiarstwo

zajęcie grzybiarza


SJP.pl


grzybiarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba, która lubi zbierać grzyby

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɨbʲjaʃ, AS: gžybʹi ̯aš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzyb m., grzybek m.

:: fż. grzybiarka ż.

 przym. grzybowy

 przysł. grzybowo

Wiktionary


grzybiasty

podobny do grzyba


SJP.pl


grzybica

choroba zakaźna ludzi i zwierząt wywołana przez mikroskopijne, pasożytnicze grzyby chorobotwórcze; parch, mikoza, mykoza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. choroba zakaźna wywoływana przez mikroskopijne grzyby;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przedawkowanie w antybiotykoterapii może prowadzić do zachwiania równowagi biologicznej i pojawienia się różnego rodzaju grzybic, drożdżyc itp.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzybek mzw./mrz., grzybowa ż., grzybnia ż., grzyb

 przym. grzybicowy, grzybiczy, grzybiczny, grzybowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mikoza

Wiktionary


grzybicowy

przymiotnik od: grzybica


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grzybicą, dotyczący grzybicy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzybica ż.

Wiktionary


grzybiczny

przymiotnik od: grzybica, np. infekcja grzybiczna, choroba grzybiczna; grzybiczy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) med. dotyczący grzybicy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzybiarka ż., grzybica ż., grzyb m., grzybek m., grzybnia ż., grzybowa ż.

 przym. grzybowy

 przysł. grzybowo

Wiktionary


grzybiczy

przymiotnik od: grzybica, np. infekcja grzybicza, choroba grzybicza; grzybiczny


SJP.pl


grzybiec

rodzaj grzybów z rodziny borowikowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grzybiec (Porphyrellus) – rodzaj grzybów z rodziny borowikowatych
  • grzybiec (Bolitophagus) – rodzaj chrząszczy z rodziny czarnuchowatych
  • Grzybiec – jezioro w powiecie tucholskim

Wikipedia


grzybienianka

nimfa grzybienianka - gatunek motyla z rodziny wachlarzykowatych


SJP.pl


grzybienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|grzybieć., porastanie grzybem

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zastosowano specjalne środki chemiczne, by zatrzymać grzybienie tynków.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzybieniowce nmos., zgrzybienie n., grzybiarka ż.

 czas. grzybieć ndk., zgrzybieć dk.

Wiktionary


grzybieniowate

rodzina roślin wodnych, o wielkich liściach i białych lub żółtych kwiatach, rosnących w strefie umiarkowanej i podzwrotnikowej


SJP.pl

Gr

Wikipedia


grzybieniowaty

o cechach grzybieniowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


grzybieniowce

przedstawiciel rzędu roślin okrytonasiennych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Nymphaeales|Dumort.|ref=tak., rząd roślin zielnych należący do klasy okrytonasiennych;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Grzybienie białe zaliczamy do grzybieniowców.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzybienie lm. nmos., grzybieniowe lm. nmos., grzybień ż.

Wiktionary


grzybieniowiec

przedstawiciel rzędu roślin okrytonasiennych


SJP.pl


grzybieć

potocznie: starzeć się; ramoleć, kapcanieć


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zgrzybieć)

 (1.1) mykol. porastać grzybem

 (1.2) pot. stawać się zgrzybiałym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeśli nie naprawisz dachu, strop zacznie grzybieć.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzybienie n., grzybiarka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pleśnieć

 (1.2) ramoleć

Wiktionary


grzybień

potocznie: starzeć się; ramoleć, kapcanieć


SJP.pl


grzybieńczyk

roślina z rodziny bobrkowatych, o liściach pływających na wodzie


SJP.pl

Gr

Wikipedia


grzybieński

przymiotnik od: Grzybno


SJP.pl


grzybing

żartobliwie: grzybobranie


SJP.pl


grzybkowaty

podobny kształtem do grzybka


SJP.pl


grzybkowski

nazwisko


SJP.pl


grzybkowy

przymiotnik od: grzybek


SJP.pl


grzybnia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. mykol. forma plechaechy grzybów, stanowiąca wegetatywne ciało grzybów;

Wiktionary

Grzybnia ( mycelium) – plecha stanowiąca ciało grzybów, zbudowana z wyrośniętej i rozgałęzionej strzępki lub wielu strzępek skupionych w jednym miejscu. U grzybów można wyróżnić następujące stopnie organizacji budowy: pojedyncza komórka ⇒ strzępka ⇒ grzybnia ⇒ owocnik lub przetrwalnik.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Grzybowo n., grzyb m., grzybek m., grzybiarz m., grzybiarka ż., grzybowa ż., grzybica ż., zagrzybianie n., zagrzybienie n.

 czas. zagrzybiać ndk., zagrzybić dk.

 przym. grzybny, grzybowy, grzybiczy, grzybiczny, grzybniowy, grzybowski

 przysł. grzybowo

Wiktionary


grzybniowy

przymiotnik od: grzybnia


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grzybnią, dotyczący grzybni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzybiarka ż., grzybnia ż., grzyb mrz.

Wiktionary


grzybno

1. nazwa wielu miejscowości w Polsce;
2. nazwa kilku jezior w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzybno – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. brodnickim, w gminie Bobrowo
  • Grzybno – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. chełmińskim, w gminie Unisław
  • Grzybno – wieś w woj. pomorskim, w pow. kartuskim, w gminie Kartuzy
  • Grzybno – osada leśna w woj. pomorskim, w pow. kościerskim, w gminie Stara Kiszewa
  • Grzybno – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. śremskim, w gminie Brodnica
  • Grzybno – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. drawskim, w gminie Drawsko Pomorskie
  • Grzybno – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfińskim, w gminie Chojna
  • Grzybno – kolonia wsi Różańsko w woj. zachodniopomorskim, w pow. myśliborskim, w gminie Dębno
  • Grzybno – osada leśna w woj. zachodniopomorskim, w pow. sławieńskim, w gminie Sławno
  • Grzybno – nieistniejąca miejscowość, w woj. zachodniopomorskim, w pow. stargardzkim, w gminie Stargard
  • Grzybno – gromada
  • Grzybno – przystanek kolejowy w Grzybnie, w gminie Unisław, w powiecie chełmińskim, w województwie kujawsko-pomorskim

Wikipedia


grzybny

1. → grzyb; grzybowy, grzybi;
2. obfitujący w grzyby; grzybodajny;
3. powstały w wyniku narastania grzyba - organizmu żywego pasożytującego na innych organizmach


SJP.pl


grzybobranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) mykol. zbieranie grzybów

Wiktionary

Grzybobranie – pozyskiwanie owocników grzybów ze stanowisk naturalnych.

W krajach północnosłowiańskich masowo zbiera się wiele gatunków dzikich grzybów do celów spożywczych. Grzybiarstwo może być też źródłem zarobku, np. dla ludności sąsiadującej z lasami. Współcześnie w Polsce stanowi często rodzaj hobby lub zajęcia rekreacyjnego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Opowieści o wspólnym zakładowym grzybobraniu czy wspólnym ognisku stanowią istotny element sentymentalnych wspomnień o minionej epoce.

 (1.1) Całą rodziną poszliśmy na grzybobranie.

 (1.1) Zasadniczo na grzybobranie można się wybrać przez cały rok, jednak najlepiej jest to robić jesienią, zwłaszcza jeśli końcówka lata była ciepła i wilgotna.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡʒɨbɔˈbrãɲɛ, AS: gžybobrãńe

Wiktionary


grzybobójczy

zwalczający grzyby; fungicydalny


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) mykol. taki, który zabija grzyby i zapobiega ich rozwojowi oraz pojawieniu się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) „Blizny” po ucięciach smarowane są specjalnym preparatem grzybobójczym - tłumaczy Krzysztof Szymański. - Drzewa odrodzą się na wiosnę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡʒɨbɔˈbujt͡ʃɨ, AS: gžybobui ̯čy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przeciwgrzybowy

Wiktionary


grzybobójka

preparat grzybobójczy


SJP.pl


grzybodajny

obfitujący w grzyby


SJP.pl


grzybolubka

drobna muchówka z rodziny bedliszek; bedliszka


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grzybolubka (Asterophora) – rodzaj grzybów z rodziny kępkowcowatych
  • grzybolubka (Autalia) – rodzaj chrząszczy z rodziny kusakowatych

Wikipedia


grzybolubny

pochwiak grzybolubny - gatunek grzybów z rodziny łuskowcowatych


SJP.pl


grzybopodobny

1. mający niektóre właściwości grzybów; przypominający grzyb;
2. protisty grzybopodobne - nieformalna grupa protistów zaliczanych dawniej do grzybów


SJP.pl


grzybowa

potocznie: zupa grzybowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. kulin. zupa z grzybów świeżych lub suszonych;

forma przymiotnika.

 (2.1) ż. od: grzybowy

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzybowa – część miasta Warszawa, w dzielnicy Wesoła
  • Grzybowa – przysiółek wsi Gdów w woj. małopolskim, w pow. wielickim, w gminie Gdów
  • Grzybowa – kolonia wsi Śladków Duży w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Chmielnik
  • Grzybowa – skała w Ojcowskim Parku Narodowym

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nieszczególnie lubię grzybową, ale jeśli nie ma nic innego, to zjem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grzybowo n., Grzyb mrz., grzyb m., grzybek m., grzybkowanie n., grzybica ż., zagrzybienie n., zgrzybienie n., grzybiarka ż., grzybiarz mos., grzybnia ż.

 czas. grzybkować ndk., zagrzybić dk., zgrzybieć dk.

 przym. grzybowy, grzybiczny, zgrzybiały, grzybny, grzybowski, grzybski, grzybowaty

 przysł. grzybowo, grzybicznie, zgrzybiale

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zupa grzybowa; gwara. grzybianka, grzybowianka, grzybówka, grzybula

Wiktionary


grzybowaty

podobny kształtem do grzyba


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) przypominający grzyb, w kształcie grzyba

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na pustyni widzieliśmy grzybowate ostańce skalne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzyb mrz., grzybowa ż.

 przym. grzybowy

 przysł. grzybowo

Wiktionary


grzybowice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzybowice – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie wągrowieckim, w gminie Skoki
  • Grzybowice – część miasta Prószków
  • Grzybowice – część miasta Zabrze
  • Grzybowice Małe
  • Grzybowice Wielkie
  • Grzybowce

Wikipedia


grzybowisko

miejsce w lesie, gdzie rosną grzyby


SJP.pl


grzybowo

przysłówek

 (1.1) w sposób świadczący o obecności grzybów

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzybowo – część miasta Leszno
  • Grzybowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ciechanowskim, w gminie Regimin
  • Grzybowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. mławskim, w gminie Wieczfnia Kościelna
  • Grzybowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Raciąż
  • Grzybowo – część wsi Stadniki w woj. podlaskim, w pow. siemiatyckim, w gminie Grodzisk
  • Grzybowo – część wsi Polnica w woj. pomorskim, w pow. człuchowskim, w gminie Człuchów
  • Grzybowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. kościerskim, w gminie Kościerzyna
  • Grzybowo – przysiółek wsi Kronowo w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. giżyckim, w gminie Ryn
  • Grzybowo – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. kętrzyńskim, w gminie Reszel
  • Grzybowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wągrowieckim, w gminie Skoki
  • Grzybowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wrzesińskim, w gminie Września
  • Grzybowo - nieistniejąca zaginiona osada w woj. wielkopolskim, w powiecie kościańskim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Między drzewami zapachniało grzybowo, starucha przyspieszyła kroku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzyb mrz., grzybek mrz., grzybkowanie n., grzybica ż., grzybowa ż., zagrzybienie n., zgrzybienie n., grzybiarka ż., grzybiarz mos., grzybnia ż.

 czas. grzybkować ndk., zagrzybić dk., zgrzybieć dk.

 przym. grzybiczny, zgrzybiały, grzybny, grzybowaty, grzybowy

 przysł. grzybicznie, zgrzybiale

Wiktionary


grzybowski

przymiotnik od: Grzybowa Góra, Grzybowo, Grzybów, Grzybów Dolny, Grzybów Hornowski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Grzybowa, związany z Grzybowem

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Grzybowski (1879–1940) – polski działacz PPS
  • Andrzej Grzybowski (1930–2020) – polski aktor
  • Andrzej Grzybowski (ur. 1948) – polski architekt
  • Andrzej Grzybowski (ur. 1968) – polski lekarz okulista, dr hab.
  • Andrzej Grzybowski (1899–1940) – polski porucznik Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej.
  • Andrzej Grzybowski – polski lekarz epidemiolog, prof. dr hab.
  • Andrzej Grzybowski – polski fizyk, dr hab. inż.
  • Andrzej Grzybowski – polski informatyk, dr hab. inż.
  • Antoni Grzybowski (1911–1944) – polski żołnierz, powstaniec warszawski
  • August Grzybowski (1842–1922) – polski duchowny protestancki
  • Bartosz Grzybowski (ur. 1972) – polski chemik
  • Bolesław Grzybowski (1920–1992) – polski inżynier i działacz emigracyjny

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W lasach grzybowskich widziano żubra.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzyb mos./mrz., Grzyb mrz., Grzybek mrz., grzybnia ż., grzybowa ż., Grzybowo n., grzybowianin mos., grzybowianka ż., grzyby lm nm.

Wiktionary


grzybowy

1. → grzyb; grzybny, grzybi;
2. związany z działaniem grzybów - organizmów żywych pasożytujących na innych organizmach


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z grzybami, dotyczący grzybów

przymiotnik jakościowy

 (2.1) charakterystyczny dla grzybów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzyb m., grzybek m., grzybkowanie n., grzybica ż., grzybowa ż., zagrzybienie n., zgrzybienie n., grzybiarka ż., grzybiarz mos., grzybnia ż.

 czas. grzybkować ndk., zagrzybić dk., zgrzybieć dk.

 przym. grzybiczny, zgrzybiały, grzybny, grzybowaty

 przysł. grzybowo, grzybicznie, zgrzybiale

Wiktionary


grzyboznawca

specjalista w zakresie nauki o grzybach; mikolog, mykolog


SJP.pl


grzyboznawczy

związany z nauką o grzybach; mykologiczny, mikologiczny


SJP.pl


grzyboznawczyni

specjalistka w zakresie nauki o grzybach; mikolożka, mykolożka


SJP.pl


grzyboznawstwo

nauka o grzybach; mikologia, mykologia


SJP.pl


grzybożerek

chrząszczyk z rodziny czarnuchowatych; Boletophagus reticulatus


SJP.pl


grzybożywność

zdolność niektórych roślin do pobierania pokarmu za pośrednictwem strzępek grzybów; mikotroficzność


SJP.pl


grzybożywny

o roślinach: zdolny do pobierania pokarmu za pośrednictwem strzępek grzybów; mikotroficzny


SJP.pl


grzybski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Grzyba, związany z Grzybem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sprawę zgłosił grzybski wójt.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzyb mrz., Grzyb mrz., grzybek mrz., grzybianin mos., grzybianka ż., grzybowa ż., grzyby lm nm.

Wiktionary


grzyby

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) mykol. syst. nazwa systematyczna|Fungi|R.T. Moore|ref=tak., królestwo należące do domeny jądrowców;

forma rzeczownika.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: grzyb

Wiktionary

Grzyby ("Fungi" R.T. Moore) – królestwo należące do domeny jądrowców ("Eukaryota"). Dawniej, w zależności od ujęcia systematycznego, takson ten miał rangę podkrólestwa ("Fungi" R.T. Moore, 1971), podtypu ("Fungi" Engl. 1889) i klasy ("Fungi" Bartling, 1830).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Istnienie grzybów zaobserwowano we wszystkich strefach klimatycznych (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzyb mrz., Grzyb mrz., Grzybowo n.

 przym. grzybowski, grzybski

Wiktionary


grzybów

1. cudzożywny organizm plechowy, nieposiadający ciałek zieleni;
2. nadziemna część organizmu plechowego, w kształcie kapelusza osadzonego na nóżce;
3. forma przypominająca kształtem grzyb;
4. pogardliwie: stary, niedołężny człowiek


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzybów – część miasta Kępno
  • Grzybów – przysiółek wsi Zaborów w woj. dolnośląskim, w pow. lubińskim, w gminie Ścinawa
  • Grzybów – przysiółek wsi Annolesie w woj. łódzkim, w pow. bełchatowskim, w gminie Rusiec
  • Grzybów – wieś w woj. łódzkim, w pow. zduńskowolskim, w gminie Szadek
  • Grzybów – część wsi Balice w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Zabierzów
  • Grzybów – część wsi Burów w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Zabierzów
  • Grzybów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. kozienickim, w gminie Magnuszew
  • Grzybów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. łosickim, w gminie Sarnaki
  • Grzybów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Słubice
  • Grzybów – wieś w woj. podkarpackim, w pow. mieleckim, w gminie Wadowice Górne
  • Grzybów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. koneckim, w gminie Stąporków
  • Grzybów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. staszowskim, w gminie Bogoria

Wikipedia


grzybówka

rodzaj grzybów z rodziny grzybówkowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grzybówka – rodzaj grzybów
  • Grzybówka – struga, dopływ rzeki Supraśla

Wikipedia


grzybówkowate

o cechach grzybówkowatych (rodzina grzybów)


SJP.pl

Grzybówkowate ("Mycenaceae" Overeem) – rodzina grzybów znajdująca się w rzędzie pieczarkowców ("Agaricales").

Wikipedia


grzybówkowaty

o cechach grzybówkowatych (rodzina grzybów)


SJP.pl


grzymalici

średniowieczny ród rycerski, osiadły w Wielkopolsce


SJP.pl


grzymalita

członek średniowiecznego rodu rycerskiego, osiadłego w Wielkopolsce


SJP.pl


grzymała

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzymała – nazwisko
  • Grzymała – herb szlachecki
  • Grzymała – przysiółek wsi Dąbrówka Malborska w woj. pomorskim, w pow. sztumskim, w gminie Stary Targ
  • Grzymała – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. buskim, w gminie Tuczępy
  • Grzymała – właśc. Stanisław Siedlecki (1877–1939), polski polityk i działacz społeczny
  • Adam Grzymała-Siedlecki (1876–1967) – polski krytyk literacki i teatralny, dramatopisarz i prozaik
  • Andrzej Grzymała z Poznania (zm. 1466) – polski uczony późnego średniowiecza, rektor Akademii Krakowskiej
  • Bohdan Grzymała-Siedlecki (1919-1998) – polski przewodnik turystyczny związany z Warszawą, autor książek o tym mieście
  • Domarad Grzymała (zm. 1324) – biskup poznański
  • Edward Grzymała (1906–1942) – polski duchowny katolicki, błogosławiony Kościoła katolickiego, męczennik
  • Franciszek Grzymała (1790–1871) – polski poeta i publicysta
  • Jakub Grzymała z Dzierżanowa (XV wiek) – polski zakonnik rzymskokatolicki, dominikanin, teolog i inkwizytor

Wikipedia


grzymałów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. osiedle typu miejskiego na Ukrainie, w obwodzie tarnopolskim, w rejonie husiatyńskim, nad rzeką Gniłą;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzymałów – dawna nazwa miasta Swarzędz
  • Grzymałów – wieś w woj. łódzkim, w pow. opoczyńskim, w gminie Paradyż
  • Grzymałów – dawna wieś w woj. łódzkim, w pow. zgierskim, w gminie Parzęczew
  • Grzymałów – wieś w woj. małopolskim, w pow. miechowskim, w gminie Słaboszów
  • Grzymałów – projektowany specjalny obszar ochrony siedlisk położony na Wyżynie Miechowskiej, na terenie gminy Słaboszów, na północ od Grzymałowa
  • Grzymałów – miasto w obwodzie tarnopolskim Ukrainy
  • Grzymałów – hromada w obwodzie tarnopolskim, w rejonie czortkowskim
  • Grzymałów – dawna gmina

Wikipedia

Powiązane:

 przym. grzymałowski

Wiktionary


grzymek

nazwisko


SJP.pl

Gr

Wikipedia


grzymisław

imię męskie


SJP.pl

Grzymisław, Grzymosław, Grzymsław, Grzmisław, Grzysław – staropolskie imię męskie. Składa się z członu "Grzymi-" ("grzmieć") i "-sław" ("sława"). Mogło oznaczać "posiadający szeroką sławę".

Wikipedia


grzymisława

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) stpol. imię|polski|ż.;

forma rzeczownika.

 (2.1) D. i B. lp. od: Grzymisław

Wiktionary

Grzymisława, Grzymsława – staropolskie imię żeńskie. Składa się z członu "Grzymi-" ("grzmieć") i "-sława" ("sława"). Mogło oznaczać "posiadająca szeroką sławę". Imię to nosiła małżonka Leszka Białego, matka bł. Salomei i księcia Bolesława Wstydliwego.

Forma męska: Grzymisław, Grzymosław, Grzymsław, Grzmisław, Grzysław.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Opiekę nad synem Grzymisławy usiłował przejąć brat Leszka, pretendent do tronu krakowskiego, Konrad I mazowiecki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grzymisław m.

Wiktionary


grzymisławiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Grzymisławy lub z nią związany


SJP.pl


grzymisławostwo

Grzymisław z małżonką; Grzymisławowie


SJP.pl


grzymisławowie

Grzymisław z małżonką; Grzymisławostwo


SJP.pl


grzymisławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Grzymisława lub z nim związany


SJP.pl


grzymkowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Grzymkowski (ur. 1947) – polski archeolog, muzealnik, regionalista i samorządowiec.
  • Jerzy Grzymkowski (1930–2006) – polski prozaik i scenarzysta filmowy.
  • Sławomir Grzymkowski (ur. 1968) – polski aktor teatralny, filmowy i telewizyjny.

Wikipedia


grzymski

nazwisko


SJP.pl


grzywa

1. u niektórych zwierząt: dłuższa sierść pokrywająca tylną część głowy i kark;
2. potocznie: bujna czupryna u człowieka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. dłuższa sierść niektórych zwierząt znajdująca się na tylnej części głowy lub szyi

 (1.2) bujna czupryna

 (1.3) piana na grzbiecie fali

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Istotnie jakiś jeździec zbliżał się całym pędem i pochylony na siodle, z twarzą ukrytą w grzywie końskiej, smagał jeszcze nahajem swego źrebca, który zdawał się ziemi nie tykać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɨva, AS: gžyva

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzywacz m.

:: zdrobn. grzywka ż., grzyweczka ż.

 przym. grzywiasty

Wiktionary


grzywacz

1. duży gołąb o brązowosinym upierzeniu
2. fala wzburzonej wody


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hydrol. fala na wzburzonej wodzie z białą pianą na wierzchołku

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) ornit. nazwa systematyczna|Columba palumbus|L.|ref=tak., gatunek ptaka wędrownego z rodziny gołębiowatych o szarobrązowym upierzeniu, z dwiema wyraźnymi białymi plamami po bokach szyi oraz białymi pasami na skrzydłach;

 (2.2) kynol. pies rasy charakteryzującej się obecnością dłuższego włosa (grzywy) na głowie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grzywacz – rodzaj fali morskiej
  • Grzywacz – kolonia w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Krzęcin
  • Grzywacz – część wsi Wilhelmów w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie grójeckim, w gminie Błędów
  • Grzywacz (116,0 m n.p.m.) – najwyższe wzniesienie Pasma Wolińskiego i najwyższy punkt wyspy Wolin, położone w woj. zachodniopomorskim, w gminie Międzyzdroje
  • Grzywacz (732,6 m n.p.m.) – góra na Pogórzu Orlickim, w paśmie Wzgórz Lewińskich, położone w woj. dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Lewin Kłodzki
  • gołąb grzywacz – gatunek gołębia
  • grzywacz chiński – rasa psa pochodząca z Chin
  • Andrzej Grzywacz – naukowiec
  • Jan Grzywacz (ujednoznacznienie)
  • Janusz Grzywacz – pianista
  • Jerzy Grzywacz – fizyk, profesor Uniwersytetu Gdańskiego, prezes Okręgu Pomorskiego Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej
  • Maciej Grzywacz – muzyk

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. grzywa ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) gołąb grzywacz

Wiktionary


grzywaczewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Grzywaczewski – polski mieszczanin i wojskowy
  • Jan Grzywaczewski – polski działacz społeczny
  • Maciej Grzywaczewski – polski producent filmowy, przedsiębiorca, wydawca, działacz opozycji demokratycznej w okresie PRL
  • Stanisław Grzywaczewski – polski piłkarz
  • Tomasz Grzywaczewski – polski dziennikarz i podróżnik
  • Waldemar Grzywaczewski – polski polityk, poseł na Sejm

Wikipedia


grzywak

gryzoń z rodziny chomikowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grzywak (Lophiomys) – rodzaj ssaka z podrodziny grzywaków (Lophiomyinae) w obrębie rodziny myszowatych (Muridae).
  • Andrzej Grzywak (1931-2016) – polski uczony, automatyk, informatyk.

Wikipedia


grzyweczka

zdrobnienie od: grzywka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: grzywka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡʒɨˈvɛt͡ʃka, AS: gžyvečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzywa ż., grzywka ż.

Wiktionary


grzywiasty

mający grzywę


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający grzywę, pokryty grzywą

 (1.2) przypominający kształtem grzywę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wilki grzywiaste na wolności żyją na terenie Ameryki Południowej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡʒɨˈvʲjastɨ, AS: gžyvʹi ̯asty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzywa ż., grzywka ż.

Wiktionary


grzywienka

1. grzywienka zwyczajna - gatunek ptaka z rodziny kaczkowatych;
2. ekspresywnie: grzywna


SJP.pl


grzywiński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Dariusz Grzywiński – polski, zapaśnik, trener, olimpijczyk
  • Krzysztof Grzywiński – polski działacz polityczny
  • Stanisław Grzywiński (strona ujednoznaczniająca)

Wikipedia


grzywka

włosy spadające na czoło


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fryz. włosy przycięte tak, że spadają na czoło

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Obciąć cię z grzywką, czy bez?

 (1.1) Miała oczy pełne łez, grzywka się jej rozwiała (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɨfka, AS: gžyfka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. grzyweczka ż.

:: zgrub. grzywa ż.

 przym. grzywiasty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk myjna

Wiktionary


grzywna

kara pieniężna nakładana przez organy sądowe lub administracyjne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. adm. kara pieniężna nakładana przez organy sądowe lub administracyjne

 (1.2) hist. jednostka masy i jednostka pieniężna używana dawniej w Polsce, Czechach i na Rusi

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grzywna (prawo)
  • grzywna (jednostka miar)
  • hrywna – waluta Ukrainy
  • Grzywna – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. toruńskim, w gminie Chełmża
  • Grzywna – kolonia w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Bierzwnik
  • Grzywna – gromada
  • Grzywna – przystanek kolejow w Grzywnej, w województwie kujawsko-pomorskim
  • Robert Grzywna – polski lotnik, major pilot Sił Powietrznych (1974–2010)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kto przeszkadza lub usiłuje przeszkodzić w organizowaniu lub w przebiegu nie zakazanego zgromadzenia, (…) podlega karze aresztu do 14 dni, karze ograniczenia wolności albo karze grzywny.

 (1.1) Firma ta ponownie została ukarana grzywną w wysokości 50 000 zł za naruszenie przepisów dyrektywy o ochronie żywych zwierząt podczas transportu.

 (1.2) Na srebrną realizację zużyto 247 grzywien i 10,5 łuta srebra o wartości 3962 talarów, a całkowita suma wydatków związanych ze srebrną fundacją wyniosła 6182,5 talara.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɨvna, AS: gžyvna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hrywna ż.

 przym. grzywnowy

Wiktionary


grzywnowicz

nazwisko


SJP.pl


grzywnowy

przymiotnik od: grzywna


SJP.pl


grzywocz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Barbara Grzywocz (ur. 1966) – polska lekkoatletka, sprinterka i płotkarka
  • Krzysztof Grzywocz (1962–2017) – polski duchowny rzymskokatolicki
  • Maksymilian Grzywocz (1922–1982) – polski bokser
  • Robert Grzywocz (1932–2018) – polski piłkarz

Wikipedia


grzywoszyjka

grzywoszyjka amazońska - gatunek ptaka z rodziny kaczkowatych


SJP.pl


grządeczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: grządka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grządka ż., grzęda ż.

Wiktionary


grządka

ograniczony rowkami pas ziemi uprawnej w ogrodzie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: grzęda (drążek w kurniku)

 (1.2) zdrobn. od: grzęda (pasek ziemi uprawnej)

Wiktionary

Grządka (niem. "Grund") – przysiółek wsi Włodowice w Polsce, położony w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Nowa Ruda.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Na tej grządce rośnie czosnek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɔ̃ntka, AS: gžõntka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzęda ż., rządek mrz., grządeczka ż.

 przym. grzędowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) zagonek

Wiktionary


grządziel

część konnego narzędzia rolniczego; grządziel (r. męski)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) roln. techn. część jednoskibowego pługa konnego, do której przymocowany jest korpus pługa;

 (1.2) roln. techn. część konnego obsypnika jednorzędowego, pogłębiacza lub ramy pługa ramowego

Wiktionary

Grządziel – część jednoskibowego pługa konnego, do którego przymocowany jest korpus pługa. Na grządzieli umieszczony jest regulator głębokości i szerokości skiby. Zakończony jest zaczepem.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɔ̃ɲd͡ʑɛl, AS: gžõńʒ́el

Wiktionary


grząski

1. o gruncie: taki, w którym się zapada; podmokły, miękki, niespoisty;
2. przenośnie o sprawie, problemie: skomplikowany, trudny do rozwiązania


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) o gruncie: taki, w którym się zapada, grzęźnie

 (1.2) przen. o sprawie, problemie taki, w którym nie czujemy się pewnie i bezpiecznie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zdaniem niektórych parafian postąpiono nierozważnie, stawiając kościół na tak grząskim gruncie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzęzawisko n., grząskość ż.

 przysł. grząsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) śliski

Wiktionary


grząskość

cecha podmokłego, miękkiego, niespoistego gruntu


SJP.pl


grząźć

zagłębiać się w czymś grząskim; pogrążać się; grzęznąć


SJP.pl


grzęda

1. poziomy drążek w kurniku, na którym może odpoczywać ptactwo domowe;
2. wydzielony pas ziemi uprawnej w ogrodzie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) poziomy drążek w kurniku, na którym może odpoczywać ptactwo domowe

 (1.2) wydzielony pas ziemi uprawnej w ogrodzie

 (1.3) forma rzeźby skorupy ziemskiej przypominająca wał

 (1.4) w alpinizmie: wąska wypukłość na stromym zboczu biegnąca z góry na dół

 (1.5) bud. element konstrukcji dachu,

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grzęda – element konstrukcji dachu
  • grzęda – konstrukcja wykorzystywana przy hodowli drobiu
  • grzęda – element wyposażenia chłopskiej izby
  • grzęda – w geomorfologii forma ukształtowania terenu
  • Grzęda – część miasta Różan, w woj. mazowieckim, w pow. makowskim, w gminie Różan
  • Grzęda – część wsi Łyse, w woj. mazowieckim, w pow. ostrołęckim, w gminie Łyse
  • Grzęda – część wsi Wejdo, w woj. mazowieckim, w pow. ostrołęckim, w gminie Łyse
  • Grzęda – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. bartoszyckim, w gminie Bisztynek
  • Grzęda – gromada
  • Grzęda – dawna gmina
  • Grzęda – wieś w rejonie kamioneckim
  • Grzęda – wieś w rejonie żółkiewskim

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Uprawiasz truskawki na grzędzie czy w donicach?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɛ̃nda, AS: gžẽnda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grządeczka ż., grządka ż., rządek mrz.

 przym. grzędowy

Wiktionary


grzędowicz

nazwisko


SJP.pl


grzędowy

przymiotnik od: grzęda


SJP.pl


grzędziński

nazwisko


SJP.pl


grzęza

ciężarek do obciążania sieci rybackich


SJP.pl


grzęzawisko

miejsce podmokłe i grząskie; mokradło, bagno, trzęsawisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) grząskie miejsce stanowiące przeszkodę

 (1.2) książk. przen. stan nagromadzenia się trudności, niekorzystnych uwarunkowań

Wiktionary

Grzęzawisko (ang. "The Jungle") – powieść amerykańskiego pisarza Uptona Sinclaira, opublikowana w 1906. Autor wydał ją własnym sumptem, ponieważ oficjalni wydawcy obawiali się drukować tak kontrowersyjny utwór.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niezbyt także dawno temu, po wielu miejscach nie było dróg dobrych, i w niektóre zakątki kraju trudno się było dostać po przepaścistych grzęzawiskach i wąwozach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzęzawica ż., grzęzawina ż., grzęzidło n., grzęzy lm nm., grzęźnięcie n.

 czas. grząźć ndk., ugrząźć dk., grzęznąć ndk., ugrzęznąć dk.

 przym. grząski, grzęski

 przysł. grząsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) topiel, topielisko

 (1.2) bagno

Wiktionary


grzęznąć

zagłębiać się w czymś grząskim; pogrążać się; grząźć


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) pogrążać się, zagłębiać się w czymś grząskim, zapadać się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ciężkie wozy grzęzły po osie w błotnistej mazi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡʒɛ̃w̃znɔ̃ɲt͡ɕ, AS: gžẽũ̯znõńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grzęźnięcie n., grzęzawisko n., grzęzawica ż., grzęzidło n.

 czas. ugrzęznąć dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grząźć, więznąć

Wiktionary


grzęzy

wymiona u zwierzyny płowej


SJP.pl


grzęźnięcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|grzęznąć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡʒɛ̃w̃ʑˈɲɛ̇̃ɲt͡ɕɛ, AS: gžẽũ̯źńė̃ńće

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ugrzęznąć, grzęznąć ndk.

 rzecz. grzęzawisko n.

Wiktionary


grób

miejsce pochówku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przykryty dół, gdzie jest pochowany zmarły;

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niedaleko naszej miejscowości odnaleziono groby żołnierzy z czasów drugiej wojny światowej.

 (1.1) Kto rewolucję robi połowicznie, sam sobie kopie grób.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrup, AS: grup

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grobowiec m., nagrobek m., pogrobowiec m., grobowniki nmos., grobisko n., grobownik m., grobowniki nmos.

:: zdrobn. grobek m.

 przym. grobowy, nagrobkowy, nagrobny, pozagrobowy, pogrobowy

 przysł. grobowo

Wiktionary


gróbarczyk

nazwisko


SJP.pl


gróbarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. grabarz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gróbarz z pomocą parobczaków postawił trumnę na katafalku i zapalił dwadzieścia cztery świec. „Za trzydzieści reńskich dość światła, powiedział ksiądz pleban” — tak objaśniał gróbarz ciekawych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrubaʃ, AS: grubaš

Wiktionary


gróbek

regionalnie: grobek - mały grób


SJP.pl


gród

1. dawniej: osada obronna; ośrodek władzy lokalnej;
2. podniosłe określenie miasta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) prehistoryczna lub średniowieczna osada obronna otoczona wałem;

 (1.2) hist. rodzaj usługi wykonywanej przy budowie zamku

 (1.3) przest. lub książk. miasto

 (1.4) daw. instancja sądowa dla szlachty

Wiktionary

Gród, "gard" – prehistoryczne lub średniowieczne osady obronne w formie skupisk domostw, gospodarstw (lub wczesnego miasta) otoczonych wałem, murem lub częstokołem.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡrut, AS: grut

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grodzisko n., Grodzka ż., Gródczany nmos., podgrodzie n.

 przym. grodowy, grodzki

Wiktionary


gródczanin

mieszkaniec Gródka, Gródka nad Dunajcem


SJP.pl


gródczanka

mieszkanka Gródka, Gródka nad Dunajcem


SJP.pl


gródecki

przymiotnik od: Gródek, Gródek nad Dunajcem


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Gródka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gródek mrz.

Wiktionary


gródek

zdrobnienie od: gród; grodek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Ukrainie, w obwodzie chmielnickim;

 (1.2) geogr. miasto w Ukrainie, w obwodzie lwowskim;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gródek – część miasta Wołów
  • Gródek – wieś w pow. wołowskim, w gminie Wołów
  • Gródek – wieś w pow. świeckim, w gminie Drzycim
  • Gródek – osada leśna w pow. świeckim, w gminie Drzycim
  • Gródek – wieś w pow. hrubieszowskim, w gminie Hrubieszów
  • Gródek – wieś w pow. puławskim, w gminie Baranów
  • Gródek – wieś w pow. tomaszowskim, w gminie Jarczów
  • Gródek – fragment Starego Miasta w Krakowie
  • Gródek – część wsi Żarki, w pow. chrzanowskim, w gminie Libiąż
  • Gródek – wieś w pow. nowosądeckim, w gminie Grybów
  • Gródek – część wsi Czarny Potok, w pow. nowosądeckim, w gminie Łącko
  • Gródek – osada w pow. nowosądeckim, w gminie Łącko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡru.dɛk

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gródecki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Gródek Podolski, Gródek Bedrychowski

 (1.2) Gródek Jagielloński

Wiktionary


gródź

ściana dzieląca kadłub statku na przedziały


SJP.pl

Gródź – pionowa przegroda w postaci ściany, umieszczona wzdłużnie lub poprzecznie wewnątrz kadłuba jednostki pływającej. Od strony konstrukcyjnej spełnia taką samą rolę jak wręgi lub rama wręgowa, czyli usztywnia konstrukcję kadłuba, a ponieważ dodatkowo zamyka określoną przestrzeń, to stanowi czynnik separujący, dzieląc wnętrze kadłuba na przedziały.

Wikipedia


grójczanin

mieszkaniec Grójca


SJP.pl


grójczanka

mieszkanka Grójca


SJP.pl


grójec

1. miasto w Polsce;
2. nazwa kilku wsi w Polsce;
3. krater uderzeniowy na powierzchni Marsa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto powiatowe w Polsce, w województwie mazowieckim;

 (1.2) geogr. toponim, nazwa kilku wsi, przysiółków i dzielnic miast w Polsce

Wiktionary

Grójec – miasto w Polsce położone w województwie mazowieckim, siedziba powiatu grójeckiego i gminy miejsko-wiejskiej Grójec. Leży 45 km na południe od Warszawy, na pograniczu Wysoczyzny Rawskiej i Równiny Warszawskiej. Przez miasto przepływa Molnica, będąca dopływem rzeki Kraski.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sąd w Grójcu mieści się przy ulicy Budowlanej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrujɛt͡s, AS: grui ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grójczanin m., grójczanka ż.

 przym. grójecki, podgrójecki

Wiktionary


grójecki

przymiotnik od: Grójec


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Grójcem, dotyczący Grójca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grójec mrz., grójczanin m., grójczanka ż.

Wiktionary


gróniczek

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pagórek

Wiktionary


grónt

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. gospodarstwo rolne

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. ziemia orna

Wiktionary


grónta

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. fundamenty

Wiktionary


gróń

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. góra, wzniesienie

Wiktionary


grąbczewski

nazwisko


SJP.pl


grąbkowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grąbkowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. słupskim, w gminie Potęgowo
  • Grąbkowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. rawickim, w gminie Jutrosin

Wikipedia


grąd

1. las rosnący na żyznych i podmokłych terenach, z przewagą grabów i dębów;
2. łąka lub pastwisko na stoku lub innym pochylonym terenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) leśn. wielogatunkowy i wielowarstwowy las liściasty z przewagą grabów i dębów, na suchym gruncie;

 (1.2) gwara. położony wyżej suchy teren, znajdujący się pośród błotnistych łąk

Wiktionary

Gr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tam, gdzie kiedyś rosły grądy, teraz z reguły są pola uprawne.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. grądowy

Wiktionary


grądowy

przymiotnik od: grąd


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do grądu, mający związek z grądem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na zboczu z lasem grądowym występują liczne wczesnowiosenne geofity.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grąd m.

Wiktionary


grądzik

suche miejsce, mineralny wzgórek w bagnistym trenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Augustów. wysepka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grądzik – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gminie Żmigród
  • Grądzik – część wsi Nowy Brus w woj. lubelskim, w pow. włodawskim, w gminie Stary Brus
  • Grądzik – część wsi Chmielewo Wielkie w woj. mazowieckim, w pow. mławskim, w gminie Wieczfnia Kościelna
  • Grądzik – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ostrołęckim, w gminie Olszewo-Borki
  • Grądzik – kolonia wsi Żywkowo w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. bartoszyckim, w gminie Górowo Iławeckie
  • Grądzik – dawny wąskotorowy przystanek kolejowy w Grądziku, w powiecie trzebnickim, w województwie dolnośląskim
  • Grądziki

Wikipedia


grądzki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Maciej Grądzki – sędzia ziemski, podczaszy i podstarości wiski
  • Samuel Grądzki – polski kronikarz, historyk, dyplomata i arianin
  • Sebastian Grądzki – chorąży, stolnik, cześnik, łowczy i podstarosta wiski
  • Tomasz Grądzki – starosta, podczaszy i dworzanin królewski
  • Zbigniew Grądzki – polski lekarz weterynarii

Wikipedia


grąz

bagnisko, topielisko, trzęsawisko


SJP.pl


grążawski

przymiotnik od: Grążawy


SJP.pl


grążawy

wieś w Polsce


SJP.pl

Grążawy – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie brodnickim, w gminie Bartniczka.

Wikipedia


grążel

roślina wodna z rodziny grzybieniowatych


SJP.pl

Grążel ("Nuphar") – rodzaj roślin należący do rodziny grzybieniowatych. Obejmuje w zależności od ujęcia od 9 do 13 gatunków. Rośliny te występują na półkuli północnej w strefie umiarkowanej i podzwrotnikowej. Rodzaj najbardziej zróżnicowany jest w Ameryce Północnej, mniej w Azji i Europie. W tej ostatniej rosną dwa gatunki i oba występują także w Polsce – grążel żółty i drobny.

Wikipedia


grążyca

nazwa kaczki nurkującej dla zdobycia pokarmu, np. czernica, edredon


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. kaczka nurkująca; kaczka, która podczas zdobywania pokarmu nurkuje na znaczną głębokość, do grupy grążyc należy w Polsce, między innymi kilka gatunków z rodzaju nazwa systematyczna|Aythya|ref=tak.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡrɔ̃w̃ˈʒɨt͡sa, AS: grõũ̯žyca

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kaczka nurkująca

Wiktionary


grążyce

nazwa kaczki nurkującej dla zdobycia pokarmu, np. czernica, edredon


SJP.pl


grążyć

dawniej:
1. zagłębiać coś w czymś, zwłaszcza ciekłym, np. w wodzie; zanurzać, pogrążać;
2. przenośnie: powodować, że coś wnika w głąb czegoś; zagłębiać;
3. grążyć się:
a) zagłębiać się w czymś, zwłaszcza ciekłym, np. w wodzie; zanurzać się, pogrążać się;
b) przenośnie: wnikać w głąb czegoś albo sprawiać takie wrażenie; zagłębiać się


SJP.pl


grębałowki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Grębałowem, dotyczący Grębałowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grębałów m.

Wiktionary


grębałowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Grębałowem, dotyczący Grębałowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Grębałów m.

Wiktionary


grębałów

Grębałów – obszar Krakowa wchodzący w skład Dzielnicy XVII Wzgórza Krzesławickie. Dawna wieś, obecnie osiedle mieszkaniowe. Zabudowa nie jest zbyt zróżnicowana – prawie cały teren pokryty jest domkami jednorodzinnymi. Niewiele wprawdzie pozostało już z dawnej wsi, aczkolwiek poniektórzy mieszkańcy posiadają własne, małe, prywatne gospodarstwa o wielkości nie przekraczającej 0,5 ha.

Wikipedia


grębień

Grębień – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie wieluńskim, w gminie Pątnów.

Wikipedia


grębieński

dotyczący wsi Grębień położonej na Wyżynie Wieluńskiej


SJP.pl


grębiszew

wieś w Polsce


SJP.pl

Grębiszew – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie mińskim, w gminie Mińsk Mazowiecki. Leży w południowo-zachodniej części gminy.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.

Wikipedia


grębkowski

przymiotnik od: Grębków


SJP.pl


grębków

wieś w Polsce


SJP.pl

Grębków – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie węgrowskim, siedziba gminy Grębków. Ma status sołectwa.

Miejscowość jest siedzibą rzymskokatolickiej parafii św. Bartłomieja Apostoła.

Grębków leży przy drodze wojewódzkiej nr 697 Liw – Marysin.

Wikipedia


gręblin

Gręblin ( Grãblënò) – wieś kociewska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie tczewskim, w gminie Pelplin przy drodze krajowej nr 91.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego.

Wikipedia


grębocice

wieś w Polsce


SJP.pl

Grębocice (niem. "Gramschütz") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie polkowickim, w gminie Grębocice.

Wikipedia


grębocicki

przymiotnik od: Grębocice


SJP.pl


grębocin

wieś w Polsce, położona niedaleko Torunia


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grębocin – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. toruńskim, w gminie Lubicz
  • Grębocin – wieś w woj. małopolskim, w pow. proszowickim, w gminie Nowe Brzesko
  • Grębocin – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfickim, w gminie Gryfice
  • Grębocin – gromada
  • Grębocin – dawna gmina
  • Grębocin – przystanek kolejowy
  • Grębocin nad Strugą

Wikipedia


grębosz

nazwisko


SJP.pl


gręboszowski

przymiotnik od: Gręboszów


SJP.pl


gręboszów

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gręboszów – wieś w woj. łódzkim, w pow. bełchatowskim, w gminie Drużbice
  • Gręboszów – wieś w woj. małopolskim, w pow. dąbrowskim, w gminie Gręboszów
  • Gręboszów – wieś w woj. opolskim, w pow. namysłowskim, w gminie Domaszowice
  • Gręboszów – gmina
  • Gręboszów – gromada
  • Gręboszów – przystanek kolejowy
  • Stary Gręboszów

Wikipedia


grębowiec

nazwisko


SJP.pl


grębowo

Grębowo – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim, w gminie Kamień Pomorski.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Wikipedia


grębowski

przymiotnik od: Grębów


SJP.pl


grębów

nazwa dwóch wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grębów – wieś w woj. podkarpackim, w pow. tarnobrzeskim, w gminie Grębów
  • Grębów – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. krotoszyńskim, w gminie Rozdrażew
  • Grębów – gromada
  • Grębów – stacja kolejowa w miejscowości Zabrnie, w województwie podkarpackim

Wikipedia


gręda

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. trucht koński

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɛ̃nda, AS: grẽnda

Wiktionary


grępel

urządzenie stosowane do rozczesywania wełny, lnu itp.; grępla


SJP.pl


grępla

urządzenie stosowane do rozczesywania wełny, lnu itp.; grępel


SJP.pl


gręplarka

1. maszyna włókiennicza do gręplowania;
2. potocznie (rzadko): kobieta zajmująca się gręplowaniem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. kobieta zajmująca się gręplowaniem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gręplowanie n., gręplarz mos., gręplarnia ż.

 przym. gręplarski, gręplowy

 czas. gręplować

Wiktionary


gręplarnia

zakład lub dział fabryki włókienniczej, w którym odbywa się gręplowanie; gręplownia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) warsztat albo dział w fabryce włókienniczej, w którym odbywa się gręplowanie

Wiktionary

Gręplarnia – zakład lub dział fabryki włókienniczej, w którym odbywa się gręplowanie. Gręplowanie, nazywane też czochraniem lub zgrzebleniem, pierwszy etap przy obróbce wełny, polegający na rozplątywaniu włókien wełny.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡrɛ̃mˈplarʲɲa, AS: grẽmplarʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grępel, gręplarka, gręplarz, gręplowanie

 czas. gręplować

 przym. gręplarski, gręplowy

Wiktionary


gręplarski

dotyczący gręplowania, grępli, gręplarza


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z osobą lub pracą gręplarza, dotyczący gręplarza lub gręplowania

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gręplarz mos., gręplowanie n., grępel mrz., gręplarka ż., gręplarnia ż., gręplownia ż., grępla ż.

 czas. gręplować ndk.

 przym. gręplowy

Wiktionary


gręplarz

osoba zajmująca się gręplowaniem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pracownik zajmujący się gręplowaniem

Wiktionary

Gręplarz – rzemieślnik, zajmujący się rozczesywaniem i czyszczeniem wełny, z której później produkowane jest sukno. Nazwa zawodu pochodzi od czynności gręplowania.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡrɛ̃mplaʃ, AS: grẽmplaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grępel m., grępla ż., gręplarka ż., gręplarnia ż., gręplowanie n.

 czas. gręplować ndk.

 przym. gręplarski, gręplowy

Wiktionary


gręplowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) włók. wyczesywanie włókna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pomagała matce przy gręplowaniu i darciu pierza.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grępel mrz., grępla ż., gręplarka ż., gręplarnia ż., gręplarz mos.

 czas. gręplować ndk.

 przym. gręplarski, gręplowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zgrzeblenie

Wiktionary


gręplować

rozplątywać i czyścić włókna przed przędzeniem przy pomocy zgrzeblarki lub zgrzebła; zgrzeblić


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) włók. wyczesywać włókna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na parterze ustawimy maszyny gręplujące wełnę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. grępel mrz., grępla ż., gręplarka ż., gręplarnia ż., gręplarz mos., gręplowanie n.

 przym. gręplarski, gręplowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zgrzeblić

Wiktionary


gręplownia

warsztat lub dział fabryki włókienniczej, w którym odbywa się gręplowanie; gręplarnia


SJP.pl


gręplowy

przymiotnik od: grępel lub grępla


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z gręplem, dotyczący grępla

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gręplarz mos., gręplowanie n., grępel mrz., gręplarka ż., gręplarnia ż., gręplownia ż., grępla ż.

 czas. gręplować ndk.

 przym. gręplarski

Wiktionary


grępło

nici rozkręconej liny z włókna roślinnego, używane w pracach żeglarskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) żegl. nici rozkręconej liny roślinnej używane do różnych prac żeglarskich i bosmańskich

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡrɛ̃mpwɔ, AS: grẽmpu̯o

Wiktionary


grętkiewicz

nazwisko


SJP.pl


gręziak

nazwisko


SJP.pl


gręzy

bagnisko, topielisko, trzęsawisko


SJP.pl


gs

symbol gausa, jednostki natężenia pola magnetycznego


SJP.pl

skrótowiec

 (1.1) = Gminna Spółdzielnia

 (1.2) pot. sklep wielobranżowy należący do GS-u (1.1)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gminna Spółdzielnia „Samopomoc Chłopska”
  • Grupa szturmowa
    • Grupy Szturmowe – drużyny harcerskie Szarych Szeregów
  • Gs – skrót oznaczający fizyczną jednostkę miary gaus
  • Modele samochodów:
    • Lexus GS
    • Citroën GS/GSA
  • Google Scholar
  • GS/OS – system operacyjny wyprodukowany przez Apple Computer
  • Skrót stosowany w nazwach greckich klubów sportowych (Gymasticos Syllogos, Γυμναστικός Σύλλογος):
    • GS Lamia
    • GS Diagoras Rodos

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pamiętała tylko, że jechała rowerem po asfaltowej opalenickiej drodze do sklepu GS-u.

 (1.2) Autobusy pekaesowskie zatrzymują się na przystanku przed GS-em.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɟɛ‿ˈːs, AS: ǵ•‿es

Wiktionary


gs-owski

geesowski; przymiotnik od:
a) GS (Gminna Spółdzielnia "Samopomoc Chłopska");
b) GS, gees (pojedynczy sklep)


SJP.pl


gsb

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) = turyst. Główny Szlak Beskidzki;

Wiktionary


gsh

tripeptyd zbudowany z kwasu glutaminowego, cysteiny i glicyny; glutation


SJP.pl


gsm

Global System for Mobile Telecommunication, Globalny System Telekomunikacji Ruchomej, cyfrowy system telefonii komórkowej


SJP.pl

GSM ( Global System for Mobile Communications, pierwotnie Groupe Spécial Mobile) – najpopularniejszy standard telefonii komórkowej. Sieci oparte na tym systemie oferują usługi związane z transmisją głosu, danych (na przykład dostęp do Internetu) i wiadomości w formie tekstowej lub multimedialnej.

Wikipedia


gt

klasa samochodów sportowych o wysokich osiągach


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • GT – GamerTag – tag gracza w sieci Xbox Live
  • GT – Grand tourer
  • GT – Gross Tonnage pojemność rejestrowa brutto:
    • Pojemność brutto
    • Pojemność rejestrowa
  • GT – kod ISO 3166-1 alfa-2 Gwatemali
  • Gt, GT – Gigatona

Wikipedia


gta

[czytaj: gie-te-A] skrót od: Grand Theft Auto, seria gier komputerowych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grand Theft Auto – seria gier komputerowych
  • Grand Theft Auto – pierwsza gra z serii Grand Theft Auto
  • Grand Theft Auto – film Rona Howarda z 1977 roku
  • GTA – hiszpańska marka samochodu
  • GTA – singel Mortalcia
  • Greater Toronto Area – aglomeracja Toronto

Wikipedia


gtm

skrótowiec w funkcji rzeczownika

 (1.1) = Gliwicki Teatr Muzyczny

Wiktionary

Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== GTM (język angielski.) ==

wymowa.

znaczenia.

skrótowiec w funkcji rzeczownika

 (1.1) = gay themed movie → film o tematyce gejowskiej

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɟɛ‿tɛ‿ˈɛ̃m, AS: ǵe‿te‿ẽm

Wiktionary

Powiązane:

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== GTM (język angielski.) ==

wymowa.

znaczenia.

skrótowiec w funkcji rzeczownika

 (1.1) = gay themed movie → film o tematyce gejowskiej

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

Wiktionary

Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== GTM (język angielski.) ==

wymowa.

znaczenia.

skrótowiec w funkcji rzeczownika

 (1.1) = gay themed movie → film o tematyce gejowskiej

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

Wiktionary


gtp

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • guanozyno-5′-trifosforan – związek chemiczny
  • GTP (informatyka) – Go Text Protocol
  • Good Trading Practice
  • GPRS Tunneling Protocol

Wikipedia


gu

nieokreślony dźwięk wydawany przez dziecko zaczynające mówić; zwykle powtarzany


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) onomatopeja, często powtórzona, naśladująca gaworzenie małego dziecka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gu – chińskie brązowe naczynie do wina
  • Eileen Gu – chińska narciarka dowolna pochodzenia amerykańskiego

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡu, AS: gu

Wiktionary


guacamole

[czytaj: głakamole] sos z utartych gruszek awokado


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kulin. meksykański sos przyrządzany na bazie awokado;

Wiktionary

Gu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do sporządzenia guacamole przyda ci się limonka.

Wiktionary


guadalajara

[czytaj: gładalahara]
1. duże miasto w Meksyku;
2. miasto w Hiszpanii;
3. prowincja w Hiszpanii


SJP.pl

– stolica stanu Jalisco i siedziba gminy Guadalajara. Miasto położone jest w centralnym regionie Jalisco w zachodnio-pacyficznej części Meksyku. Jest drugą najbardziej zaludnioną gminą Meksyku z liczbą mieszkańców 1 564 514. Obszar miejski Guadalajary składa się z siedmiu przyległych gmin o łącznym zaludnieniu 4 328 584 (w 2009 roku) sprawiając, że Guadalajara jest tuż zaraz za Meksykiem najbardziej zaludnionym obszarem miejskim. Gmina jest drugim obszarem pod względem gęstości zaludnienia w Meksyku.

Wikipedia


guadalajarski

przymiotnik

 (1.1) przym. od Guadalajara

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡwadalaˈxarsʲci, AS: gu̯adalaχarsʹḱi

Wiktionary


guadalcanal

[czytaj: gładlkaNAL] wyspa na Oceanie Spokojnym


SJP.pl

Zo

Wikipedia


guadalupe

1. wyspa wulkaniczna na Oceanie Spokojnym;
2. miasto w Meksyku;
3. miasto w Hiszpanii;
4. miasto w Stanach Zjednoczonych;
5. rzeka w Stanach Zjednoczonych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Guadalupe – miasto w Hiszpanii w prowincji Cáceres, we wspólnocie autonomicznej Estremadura
  • Guadalupe – miasto w Kostaryce
  • Guadalupe – miasto na Wyspach Świętego Tomasza i Książęcej
  • Guadalupe – miasto w departamencie Antioquia
  • Guadalupe – miasto w departamencie Huila
  • Guadalupe – miasto w departamencie Santander
  • Guadalupe – wyspa należąca do Meksyku na Oceanie Spokojnym
  • Guadalupe (Villa de Guadalupe) – miasto w stanie Nuevo León
  • Guadalupe (Villa de Guadalupe) – miasto i gmina w stanie San Luis Potosí
  • Guadalupe – miasto w stanie Chihuahua
  • Guadalupe – miasto w stanie Zacatecas
  • Guadalupe – miejscowość w stanie Arizona, w hrabstwie hrabstwo Maricopa

Wikipedia


guaifenezyna

[czytaj: gła-ifenezyna] syntetyczny lek wykrztuśny


SJP.pl


guajak

drzewo z Ameryki Środkowej, wytwarzające duże ilości żywicy powszechnie używanej do produkcji syropów wykrztuśnych; gwajakowiec lekarski; drzewo gwajakowe; gwajakol


SJP.pl


guajawa

drzewo lub krzew z rodziny mirtowatych, uprawiane m.in. dla smacznych owoców w kształcie gruszki; gwajawa, guawa, gujawa, gruszla, psydia


SJP.pl


guajazyl

nazwa handlowa leku wykrztuśnego zawierającego gwajafenezynę


SJP.pl


gualfard

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Święty Gualfard z Augsburga patronuje siodlarzom.

Wiktionary


guam

[czytaj: głam] wyspa na Oceanie Payficznym, terytorium zamorskie USA


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. wyspa w Oceanii;

 (1.2) geogr. polit. terytorium zależne Stanów Zjednoczonych na wyspie Guam (1.1)

Wiktionary

Guam (Terytorium Guamu, Guåhan,) – wyspa w południowej części archipelagu Marianów w Mikronezji, terytorium nieinkorporowane Stanów Zjednoczonych, ze stolicą w Hagåtña.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡuwãm, AS: guu̯ãm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Guamczyk mos., Guamka ż.

 przym. guamski

Wiktionary


guamczyk

[czytaj: głamczyk] mieszkaniec Guam (terytorium zamorskiego USA)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mieszkaniec Guamu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Guam mrz.

:: fm. Guamka ż.

 przym. guamski

Wiktionary


guamka

[czytaj: głamka] mieszkanka Guam


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Guamu

Wiktionary

Guamka (ros. Гуамка) – chutor (ros. хутор) w Rosji, w Kraju Krasnodarskim, w rejonie apszerońskim. Wchodzi w skład osiedla wiejskiego Niżegorodskoje.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Guam mrz.

:: fm. Guamczyk mos.

 przym. guamski

Wiktionary


guamski

związany z Guamem


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Guamu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jego pojawienie się wprawiło w zdumienie pracujących nad brzegiem morza guamskich rybaków.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Guam mrz., Guamczyk mos., Guamka ż.

Wiktionary


guan

chiński instrument muzyczny


SJP.pl


guanabana

krzew lub drzewo z rodziny flaszowcowatych, o jadalnych owocach; flaszowe drzewo; flaszowiec miękkociernisty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. zob. guanábana.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Głównym rejonem uprawy guanabany jest Ameryka Środkowa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡuwãnaˈbãna, AS: guu̯ãnabãna

Wiktionary


guanahani

indiańska nazwa wyspy San Salvador leżącej na Oceanie Atlantyckim, w archipelagu Bahamów


SJP.pl

Guanahani – używana przez rdzennych mieszkańców nazwa jednej z wysp w archipelagu Bahamów, na której 12 października 1492 podczas pierwszej swej wyprawy wylądował po ponad dwumiesięcznym rejsie Krzysztof Kolumb.

Nie ma zgodności wśród historyków, która to była w rzeczywistości wyspa. Przez wiele lat uważano, że była to "Wyspa Watlinga", zwana dziś San Salvador, ale od około 1986 uważa się, że bardziej prawdopodobna jest niewielka Samana Cay.

Wikipedia


guanako

lama z rodziny wielbłądowatych, żyjąca w górach Ameryki Południowej; gwanako


SJP.pl


guanciale

[czytaj: głanciale] peklowany policzek wieprzowy lub podgardle, specjalność kuchni włoskiej


SJP.pl

– specjalność kuchni włoskiej, rodzaj dojrzewającej wędliny; krótko peklowany policzek wieprzowy lub podgardle.

Podgardle świni pekluje się przez 3-4 tygodnie w soli, cukrze i innych przyprawach. "Guanciale" cechuje się znacznie wyższą zawartością tłuszczu w porównaniu do pancetty. Ma też bardziej delikatną strukturę.

Wikipedia


guangdong

prowincja w Chinach; Kuangtung


SJP.pl

Guangdong (; chiń. upr. 广东; chiń. trad. 廣東; pinyin "Guǎngdōng"; Wade-Giles "Kuang-tung"; jyutping "gwong2 dung1") – południowo-wschodnia prowincja Chińskiej Republiki Ludowej. Jest najliczniej zaludnioną prowincją w Chinach.

Jej przestarzała nazwa pochodząca z transkrypcji francuskiej brzmi "Prowincja Kanton", co utrudnia identyfikację, bo "Kanton" to także spolszczona nazwa Guangzhou, stolicy prowincji Guangdong. W prowincji Guangdong, a także w Hongkongu i Makau używany jest język kantoński.

Wikipedia


guangxi

[czytaj: kłangs-i] autonomiczny region w Chinach; Kuangsi


SJP.pl


guanidyna

silnie zasadowa, higroskopijna substancja krystaliczna


SJP.pl

Guanidyna, iminomocznik – organiczny związek chemiczny, należący do grupy imin, jest pochodną mocznika. Pochodnymi guanidyny są m.in. kreatyna, arginina, TBD. Ma silne właściwości zasadowe. Jest używana do syntezy innych ważnych związków np. barwników, leków.

Wikipedia


guanina

zasada purynowa; gwanina


SJP.pl

Guanina, 2-amino-6-oksypuryna – organiczny związek chemiczny z grupy puryn, jedna z pięciu zasad azotowych, wchodzących w skład podstawowych nukleotydów kwasów nukleinowych (DNA i RNA). W kwasach nukleinowych tworzy komplementarną parę z cytozyną (C).

Guanina to biała substancja krystaliczna nierozpuszczalna w wodzie. Formuje ona kryształy molekularne.

Wikipedia


guaninowy

→ guanina; gwaninowy


SJP.pl


guanit

mineralny, nieorganiczny związek chemiczny, fosforan magnezowo-amonowy; struwit


SJP.pl


guano

1. pokłady odchodów ptasich gromadzące się na zachodnich wybrzeżach Ameryki Południowej oraz pobliskich wyspach, wykorzystywane jako nawóz;
2. potocznie: rzecz niewiele warta; byle co, śmieć


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) roln. suche odchody ptaków morskich lub nietoperzy, stosowane jako nawóz;

Wiktionary

Guano – odchody ptaków morskich (głównie kormoranów, pelikanów i głuptaków) lub nietoperzy, gromadzące się od wieków na powierzchni ziemi lub w jaskiniach, na terenach suchych, głównie na zachodnich wybrzeżach Ameryki Południowej (Chile, Peru) i wyspach sąsiednich. Grube pokłady eksploatowane są jako cenny nawóz naturalny, przy czym niezrównoważone procesy wydobywania guana ptaków morskich mogą skutkować trwałym zniszczeniem siedlisk i zmniejszeniem o miliony populacji ptaków morskich.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡwãnɔ, AS: gu̯ãno

Wiktionary

Powiązane:

 przym. guanowy

Wiktionary


guanofor

rodzaj chromatoforu, komórka barwnikowa zawierająca kryształki guaniny


SJP.pl


guanozyna

nukleozyd zawierający guaninę (zasadę azotową) połączoną z rybozą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) chem. rodzaj nukleozydu;

Wiktionary

Guanozyna – organiczny związek chemiczny, nukleozyd zawierający guaninę połączoną wiązaniem "N"-glikozydowym przez atom N9 z rybozą w postaci β--rybofuranozy.

Jest prekursorem dla rybonukleotydów, jak GMP, GDP i GTP, powstających przez ufosforylowanie atomu C5′ rybozy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Guanozyna jest prekursorem dla wielu nukletydów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡuwãnɔˈzɨ̃na, AS: guu̯ãnozỹna

Wiktionary


guanozynodifosforan

związek organiczny zbudowany z guaniny, cukru rybozy i dwóch reszt fosforanowych, powstający podczas hydrolizy guanozynotrifosforanu


SJP.pl


guanozynotrifosforan

cząsteczka przenosząca energię w organizmach żywych


SJP.pl


guantanamczyk

mieszkaniec Guantánamo


SJP.pl


guantanamka

mieszkanka Guantánamo


SJP.pl


guantanamski

→ Guantánamo (miasto na Kubie)


SJP.pl


guanábana

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Annona muricata|L.|ref=tak., flaszowiec miękkociernisty, drzewo z rodziny flaszowcowatych;

 (1.2) kulin. żółtozielony owoc guanábany (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1-2) Głównym rejonem uprawy guanábany jest Ameryka Środkowa.

Wiktionary


guar

guma guar - organiczny związek chemiczny używany jako dodatek do żywności (E412); guma guarowa


SJP.pl


guaracha

[czytaj: głaracza]
1. gatunek muzyki wywodzący się z Kuby;
2. kubański taniec ludowy


SJP.pl


guarana

1. amazońska roślina pnąca z rodziny mydleńcowatych;
2. słodko-gorzki napój o właściwościach energetycznych


SJP.pl


guarani

1. jednostka monetarna Paragwaju (1 guarani = 100 centymów);
2. język plemion Guarani


SJP.pl

Gu

Wikipedia


guaranie

1. amazońska roślina pnąca z rodziny mydleńcowatych;
2. słodko-gorzki napój o właściwościach energetycznych


SJP.pl


guaranin

kofeina znajdująca się w guaranie


SJP.pl


guaranina

kofeina znajdująca się w guaranie


SJP.pl


guaranka

członkini plemienia Indian z Ameryki Południowej; Gwaranka


SJP.pl


guaranowy

→ guarana


SJP.pl

Patrz:

guarana

guardafui

przylądek w Somalii


SJP.pl


guardbook

[czytaj: gardbuk] teczka z reklamami prasowymi


SJP.pl


guari

odmiana ożaglowania gaflowego; huari


SJP.pl


guarkernmehl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) spoż. guma guar

Wiktionary


guarneri

Guarneri – rodzina włoskich lutników, która wywodziła swe tradycje z pracowni Nicoli Amatiego, łącząc je z wpływami sztuki lutniczej Stradivariusa, działała w XVII i XVIII w. w Cremonie, Wenecji i Mantui.

Najwybitniejsi przedstawiciele rodziny Guarnerich to: Andrea (1626–1698), Pietro Giovanni (1655–1720), Bartolomeo Giuseppe, zwany del Gesù (1698–1744) (na jego skrzypcach zwanych "Il cannone" grał Niccolò Paganini).

Wikipedia


guarowy

guma guarowa - organiczny związek chemiczny używany jako dodatek do żywności (E412); guma guar


SJP.pl


guaviare

rzeka w Kolumbii (w górnym biegu - Guayabero)


SJP.pl

Guaviare – departament Kolumbii. Leży w środkowo-południowej części kraju. Stolicą departamentu Guaviare jest miasto San José del Guaviare.

Wikipedia


guawa

drzewo lub krzew z rodziny mirtowatych, uprawiane m.in. dla smacznych owoców w kształcie gruszki; gwajawa, guajawa, gujawa, gruszla, psydia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Psidium|L.|ref=tak., rodzaj tropikalnych drzew lub krzewów z rodziny mirtowatych;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gojawa, gruszla, gujawa, gwajawa, psydia

Wiktionary


guayaquil

miasto w Ekwadorze


SJP.pl

Guayaquil (oficjalnie Santiago de Guayaquil) – miasto w zachodnim Ekwadorze, stolica prowincji Guayas i siedziba kantonu Guayaquil. Leży na zachodnim brzegu rzeki Guayas, niedaleko jej ujścia do Zatoki Guayaquil. Jest największym miastem kraju oraz jego głównym portem morskim.

Wikipedia


gub.

skrót od: gubernia


SJP.pl

skrót

 (1.1) = gubernia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W 1863 r. liczba szkół cerkiewnoparafialnych w gub. grodzieńskiej wzrosła do 238.

Wiktionary


gubacha

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Kraju Permskim Rosji;

Wiktionary

Gubacha – miasto w Rosji, w Kraju Permskim. W 2023 roku liczyło 22 915 mieszkańców. Miasto leży w pn.-wsch. części europejskiej Rosji, u podnóża Uralu, nad brzegiem rzeki Koswa (lewym dopływem Kamy), w dorzeczu Wołgi. Miasto leży około 150 km na północny wschód od Permu.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. gubachiński

Wiktionary


gubachiński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Gubachą, dotyczący Gubachy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gubacha ż.

Wiktionary


gubała

nazwisko


SJP.pl


gubałówka

szczyt (1126 m n.p.m.) w Paśmie Gubałowskim, w pobliżu Zakopanego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. duża polana na Podhalu

 (1.2) geogr. łagodny szczyt, na którym znajduje się Gubałówka (1.1);

Wiktionary

Gubałówka – podłużne wzniesienie na Pogórzu Gubałowskim (Paśmie Gubałowskim).

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Zagrożone są niektóre jej stanowiska na Spiszu i Gubałówce w wyniku różnych form użytkowania polan, na których występuje.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡubaˈwufka, AS: gubau̯ufka

Wiktionary


gubański

nazwisko


SJP.pl


guben

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Guben – niemiecka nazwa miasta Gubin
  • Guben – dawny powiat
  • Guben – stacja kolejowa w Guben

Wikipedia


gubernat

nazwisko


SJP.pl


gubernator

1. urzędnik państwowy stojący na czele prowincji, stanu lub guberni w niektórych krajach;
2. zarządca wielkich majątków ziemskich w dawnej Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) adm. tytuł wysokich urzędników zarządzających częścią terytorium w niektórych państwach;

 (1.2) daw. administrator latyfundium w dawnej Polsce

 (1.4) eduk. tytuł nadawany dyrektorom szkół w krajach anglosaskich

 (1.5) adm. tytuł nadawany osobie kierującej wielką korporacją albo bankiem

 (1.6) adm. tytuł duchownego zarządzającego Państwem Watykańskim w imieniu papieża

Wiktionary

Gubernator (łac. „sternik, kierownik, rządca” od gubernare „sterować, kierować, rządzić” z gr. "kybernán" „sterować, kontrolować”) – tytuł wysokich urzędników w niektórych państwach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Stanach Zjednoczonych gubernator oznacza zwierzchnika administracji stanu albo wyspy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡubɛrˈnatɔr, AS: gubernator

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gubernatorat n., gubernatorstwo n., gubernatorostwo n., gubernatorka ż., gubernatorowa ż., gubernatorówna ż., gubernatorowanie n., gubernia ż.

 czas. gubernatorować ndk.

 przym. gubernatorski, gubernialny, guberski

 przysł. gubernatorsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) guwerner

Wiktionary


gubernatorat

urząd gubernatora


SJP.pl


gubernatorka

→ gubernator


SJP.pl

Patrz:

gubernator

gubernatorostwo

gubernator z żoną


SJP.pl


gubernatorowa

małżonka gubernatora


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) żona gubernatora

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kazali mi usiąść obok gubernatorowej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gubernator m., gubernatorstwo n.

 czas. gubernatorować ndk.

 przysł. gubernatorsko

 przym. gubernatorski

Wiktionary


gubernatorować

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) sprawować urząd gubernatora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gubernator m., gubernatorowa ż.

 przym. gubernatorski

Wiktionary


gubernatorski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do gubernatora, związany z gubernatorem

przymiot dzierżawczy

 (2.1) należący do gubernatora, będący jego własnością

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wuj pełni urząd gubernatorski już drugą kadencję z rzędu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gubernator m., gubernatorowa ż., gubernatorstwo n., gubernowanie n., gubernia ż.

 czas. gubernatorować ndk.

 przym. guberski, guberniany

 przysł. gubernatorsko

Wiktionary


gubernatorstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) adm. prowincja zarządzana przez gubernatora

 (1.2) adm. urząd gubernatora

 (1.3) biuro lub siedziba gubernatora

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, liczba mnoga

 (2.1) przest. gubernator z małżonką

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przez dłuższy czas do Oświęcimia przywożono tylko Polaków ze Śląska i z t. zw. ”Generalnego Gubernatorstwa”.

 (1.2) Dobrze już, dobrze — zgodził się Sanczo, któremu w głowie utkwiła myśl, że mógłby z własnej winy owo gubernatorstwo postradać.

 (2.1) Wieczór u gubernatorstwa zgromadził był samą „śmietankę“ miejscową.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gubernator m., gubernatorowa ż.

 przym. gubernialny, gubernatorski, guberski

Wiktionary


gubernatorówna

dawniej: córka gubernatora


SJP.pl


gubernia

jednostka podziału administracyjnego w dawnej Rosji i krajach jej podległych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) adm. jednostka podziału administracyjnego wyższego szczebla w Rosji i krajach okupowanych;

Wiktionary

Gu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na czele guberni stał gubernator mianowany przez cara.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gubernator m.

 przym. gubernialny, guberski, guberniany, gubernatorski

Wiktionary


gubernialny

1. przymiotnik od: gubernia;
2. przymiotnik od: gubernium


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do guberni, związany z gubernią

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gubernia ż., gubernator m., gubernatorstwo n.

 przym. guberski

Wiktionary


guberniany

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z gubernią, dotyczący guberni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gubernia ż.

 przym. gubernatorski

Wiktionary


gubernium

władza prowincjonalna w Galicji pod zaborem austriackim


SJP.pl

Gubernium − nazwa jednostek administracyjnych zarządu prowincji w Austrii, utworzonych w 1763, a w 1849 przemianowanych na namiestnictwa.

Na czele gubernium złożonego z kilku radców dworu ("Hofrathe"), kilkunastu radców gubernialnych oraz niższych urzędników, stał gubernator ("Statthalter"), którego powoływał i odwoływał cesarz. Gubernium dzieliło się na departamenty, których skład i funkcje ulegały w czasie różnym zmianom.

Wikipedia


guberski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) daw. związany z gubernią, dotyczący guberni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gubernia ż., gubernator mos., gubernatorstwo n.

 przym. gubernialny, gubernatorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gubernialny

Wiktionary


gubin

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Gubin ( Guben, Gubin) – miasto, będące jednocześnie gminą miejską oraz siedzibą gminy wiejskiej Gubin, zlokalizowane w województwie lubuskim, w powiecie krośnieńskim (największe miasto powiatu), na prawym brzegu Nysy Łużyckiej i nad Lubszą. Gubin usytuowany jest w polskiej części Dolnych Łużyc, na granicy z Niemcami, a do 1945 było wschodnią częścią miasta Guben. W latach 1975–1998 administracyjnie należał do województwa zielonogórskiego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡubʲĩn, AS: gubʹĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gubinianin mos., gubinianka ż.

 przym. gubiński

Wiktionary


gubinek

Gubinek (niem. "Gubinchen", łuż. "Gubink") – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie krośnieńskim, w gminie Gubin, koło Gubina, leży nad Nysą Łużycką przy drodze nr 32.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

Wikipedia


gubinianin

mieszkaniec Gubina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Gubina

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡubʲĩˈɲä̃ɲĩn, AS: gubʹĩńä̃ńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gubin mrz.

:: fż. gubinianka ż.

 przym. gubiński

Wiktionary


gubinianka

mieszkanka Gubina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Gubina

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡubʲĩˈɲãnka, AS: gubʹĩńãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gubin mrz.

:: fm. gubinianin mos.

 przym. gubiński

Wiktionary


gubić

tracić coś przez nieuwagę


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) tracić coś przez nieuważność

 (1.2) doprowadzać do zguby

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po nabożeństwie organista szybko zbiegł z chóru, gubiąc po drodze nuty.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡubʲit͡ɕ, AS: gubʹić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gubienie n., zgubienie n., zguba ż., zagubienie n.

 czas. zgubić dk.

 przym. zgubiony, zgubny, zagubiony

Wiktionary


gubiński

przymiotnik od: Gubin


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) od Gubin

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) 15 stycznia pod gubiński urząd przyjechała zielona wołga z NRD.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuˈbʲĩj̃sʲci, AS: gubʹĩĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gubin mrz., gubinianin mos., gubinianka ż.

Wiktionary


guc

Główny Urząd Ceł


SJP.pl

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) = Główny Urząd Ceł;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡut͡s, AS: guc

Wiktionary


gucci

[czytaj: guczi]
1. włoskie nazwisko, np. Guccio Gucci (1881 - 1953), włoski projektant mody
2. założony przez niego dom mody;
3. marka odzieży i kosmetyków;
4. polski herb szlachecki pochodzenia florenckiego


SJP.pl

Gu

Wikipedia


gucewicz

nazwisko


SJP.pl


gucia

zdrobnienie od: Gustawa (imię żeńskie)


SJP.pl


gucio

zdrobnienie od: Gustaw, August (imiona męskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) zdrobn. poufała forma imienia August lub Gustaw

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Maja przyjaźniła się z leniwym Guciem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. August mos., Gustek mos., Gustlik mos., Gutek mos., Gustaw mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Gustek, Gutek; gw. Górny Śląsk Gustlik

Wiktionary


guciowie

Gucio z małżonką


SJP.pl


guciowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gucia lub z nim związany


SJP.pl


guciów

Gucio z małżonką


SJP.pl

Guciów – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie zamojskim, w gminie Zwierzyniec. Leży na Roztoczu Środkowym, nad rzeką Wieprz.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zamojskiego.

Wieś jest sołectwem w gminie Zwierzyniec. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 95 mieszkańców.

Wikipedia


gucwa

nazwisko


SJP.pl

Gucwa – nazwisko. Pochodzi ono od niemieckiej nazwy osobowej „Gutz”. W XVI wieku odnotowano osoby o tym nazwisku w Małopolsce. Na początku lat 90. XX wieku nosiło je w Polsce ok. 1700 osób. Według serwisu internetowego Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 30 stycznia 2023 w bazie PESEL znajdowały się dane około 2766 osób o tym nazwisku.

Wikipedia


gucwiński

nazwisko


SJP.pl


gudauta

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Abchazji, położone na wybrzeżu Morza Czarnego;

Wiktionary

Gudauta ( გუდაუთა; Гәдоуҭа, "Głydouta"; Гудаута, "Gudauta") – miasto w Abchazji, w rejonie Gudauta, położone na wybrzeżu Morza Czarnego. Abchaskie miasto-bohater. Trzecie co do wielkości miasto w Abchazji, które w 2011 roku liczyło 8514 mieszkańców.

Wikipedia


gudea

władca sumeryjski


SJP.pl

Gudea (sum. gù.dé.a, tłum. „powołany”) – sumeryjski władca miasta-państwa Lagasz, panujący w 2. połowie XXII w. p.n.e., zięć i następca Ur-Baby, mąż Nin-alli, ojciec Ur-Ningirsu II. Dokładne lata panowania Gudei nie są znane - niektórzy naukowcy umieszczają jego panowanie w okresie rządów ostatnich władców gutejskich (ok. 2130 r. p.n.e.), zdaniem innych panować miał on już po pokonaniu Gutejów przez Utuhengala (po 2116 roku p.n.e.).

Wikipedia


gudermes

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto rejonowe w Federacji Rosyjskiej, w Czeczenii;

Wiktionary

Gudermes (ros. Гудермес, "Gudiermies", czecz. Гуьмсе / "Gümse") – miasto w Federacji Rosyjskiej, w Czeczenii, stolica rejonu gudermeskiego, nad rzeką Sunża. Drugie co do wielkości miasto Czeczenii.

W mieście rozwinął się przemysł precyzyjny, materiałów budowlanych, spożywczy oraz chemiczny.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. gudermeski

Wiktionary


gudermeski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Gudermesem, dotyczący Gudermesu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dwa tygodnie po zakończeniu operacji gudermeskiej otrzymał od Dudajewa rozkaz uderzenia na Kizlar.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gudermes mrz.

Wiktionary


gudi

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. dzielnica Aten właściwych, na wschód od centrum

 (1.2) geogr. wieś na Cyprze w dystrykcie Pafos;

Wiktionary

Gudi (gr. "Γουδί") – wieś w Republice Cypryjskiej, w dystrykcie Pafos. W 2011 roku liczyła 204 mieszkańców.

Wikipedia


gudok

starorosyjski ludowy instrument smyczkowy, trzystrunny


SJP.pl

Gu

Wikipedia


gudowo

Gudowo ( Baumgarten) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie drawskim, w gminie Drawsko Pomorskie.

Wieś leży ok. 4,5 km na południowy wschód od Drawska Pomorskiego, nad jeziorem Lubie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa koszalińskiego.

Wikipedia


gudowski

nazwisko


SJP.pl


gudron

lepka, smolista substancja, będąca pozostałością po destylacji ropy naftowej


SJP.pl

Gudron, górska smoła, asfalt – pozostałość po próżniowej destylacji mazutu. Głównym produktem wychodzącym z kolumny destylacji próżniowej są oleje smarowe oraz próżniowy olej napędowy.

Gudron nie destyluje pod zmniejszonym ciśnieniem i może być poddawany hydrokrakingowi, zgazowaniu lub koksowaniu. Stosowany jest do produkcji papy dachowej i asfaltu prasowanego.

Wikipedia


gudzinowicz

nazwisko


SJP.pl


gudzowaty

nazwisko


SJP.pl


gudzowski

nazwisko


SJP.pl


gudłaj

pogardliwie: Żyd; parch, pejsowaty, Żydzisko, Mosiek (mosiek)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pejor. pogard. o Żydzie

 (1.2) przest. pot. gamoń, niezdara; cymbał, głąb

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przecież tu mieszkają sami Żydzi. (…) Z czego oni żyją, ci gudłaje, to tajemnica…

 (1.2) Mieciek, ty gudłaju jeden, czego pana obrażasz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡudwaj, AS: gudu̯ai ̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. gudłajka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kudłaj, kudłacz

 (1.2) gułaj

Wiktionary


gudźaracki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Gudźaratem, dotyczący Gudźaratu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język gudźaracki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gudźarat mrz., Gudźarka ż.

Wiktionary


gudźarat

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. stan w Indiach, leżący w północno-zachodniej części kraju;

Wiktionary

Gudźarat (hindi गुजरात, trb.: "Gudżarat", trl.: "Gujarāt"; gudżarati ગુજરાત; ang. "Gujarat") – drugi po stanie Maharasztra najbardziej uprzemysłowiony stan w Indiach. Leży w północno-zachodniej części kraju. Jego stolicą jest Gandhinagar, zaś największym miastem – Ahmadabad.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) (…) rezerwat Gir na półwyspie Kathijawar (stan Gudźarat) to jedyny w całej Azji obszar występowania w stanie dzikim lwów i lampartów. Indie stoją przed poważnym wyzwaniem, jakim jest ochrona środowiska naturalnego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gudźarka ż., gudżaracki mrz., gudźaracki mrz., Gudźaratczyk, gudżarati, gudźarati

 przym. gudźaracki, gudżaracki

Wiktionary


gudźarati

jeden z języków urzędowych Indii, używany głównie w stanie Gudżarat; gudżarati


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jęz. jeden z języków nowoindyjskich, którym posługuje się ponad 46 mln mówiących – głównie mieszkańców Indii, stanu Gudźarat;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Niektóre dialekty sindhi, używane na pustyni Thar, uznaje się za przynależące do radźasthani bądź do gudźarati. Granica między nimi jest bowiem dość płynna.

 (1.1) Jego wiersze tłumaczono na języki: angielski, francuski, niemiecki, rosyjski, hiszpański, węgierski, norweski, arabski, gudźarati, marathi, bengali, polski.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡud͡ʑaˈratʲi, AS: guʒ́aratʹi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gudźarat m., Gudżarat m., gudżarati n., gudżaracki mrz., Gudźarka ż.

 przym. gudżaracki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gudżarati

Wiktionary


gudźarka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. przedstawicielka indoaryjskiej grupy etnicznej z Indii, posługującej się językiem gudźarati;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gudźarat mrz., gudźarati

:: fm. Gudźar mos.

 przym. gudźaracki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. Gudżarka

Wiktionary


gudżaracki

→ Gudżarat


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Gudżaratem (Gudźaratem), dotyczący Gudżaratu (Gudźaratu)

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język gudżaracki;

Wiktionary

Patrz:

Gudżarat

Powiązane:

 rzecz. Gudżarat mrz., Gudźarat mrz., gudźarati n.

Wiktionary


gudżarat

stan w Indiach


SJP.pl


gudżarati

jeden z języków urzędowych Indii, używany głównie w stanie Gudżarat; gudźarati


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jęz. zob. gudźarati.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do ważnych języków północnych i środkowych Indii należą też: bengalski (w Bengalu Zachodnim, posługuje się nim też ludność sąsiedniego państwa Bangladesz), marathi (Maharasztra), gudżarati (Gudżarat), orija (Orisa), radżastański (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡud͡ʒaˈratʲi, AS: guǯaratʹi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gudźarat m., Gudżarat m., gudźarati n.

Wiktionary


guenter

[czytaj: ginter] obce imię męskie


SJP.pl


guerilla

[czytaj: gerija lub gerilja] partyzantka, zwykle lewacka, walcząca w krajach Ameryki Południowej i Środkowej


SJP.pl


guerillas

rzadko: partyzant w Ameryce Łacińskiej; guerilla


SJP.pl


guermantes

Guermantes – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Île-de-France, w departamencie Sekwana i Marna.

Wikipedia


guernica

[czytaj: gernika]
1. miasto w Hiszpanii, zniszczone w wyniku bombardowania w 1936 r.;
2. obraz Picassa inspirowany tym wydarzeniem


SJP.pl


guernsey

[czytaj: gernz-i] terytorium zależne Wielkiej Brytanii, leżące w cieśninie La Manche


SJP.pl

rzeczownik, nazwa własna

 (1.1) geogr. wyspa w Europie;

 (1.2) geogr. terytorium zależne korony brytyjskiej obejmujące wyspę Guernsey (1.1) i część Wysp Normandzkich;

 (1.3) geogr. toponim, nazwa dwóch miejscowości w Stanach Zjednoczonych

Wiktionary

Guernsey ([], Baliwat Guernsey, Guernesey) – terytorium obejmujące wyspę Guernsey i kilkanaście mniejszych wysp w archipelagu Wysp Normandzkich (m.in. Alderney, Sark i Herm), położonych na kanale La Manche, nieopodal wybrzeża Francji.

Posiada specyficzny status dependencji korony brytyjskiej – nie stanowi formalnie części Wielkiej Brytanii (nie był również częścią Unii Europejskiej).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Saint Peter Port jest położony na wschodnim wybrzeżu Guernsey.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) ofic. Baliwat Guernsey

Wiktionary


guerrilla

Guerrilla – brytyjski miniserial (dramat) wyprodukowany przez ABC Signature Studios, Green Door Pictures, Endemol Shine International, Fifty Fathoms Productions oraz Stearns Castle. Był emitowany od 13 kwietnia 2017 roku przez Showtime oraz Sky Atlantic.

W Polsce serial był emitowany od 17 maja 2017 roku przez HBO 3.

Wikipedia


guevara

nazwisko, np. Ernesto "Che" Guevara (1928-1967), argentyński komunista, jeden z przywódców rewolucji kubańskiej


SJP.pl


guffa

okrągły, smołowany kosz służący jako łódź do przeprawiania się na drugi brzeg rzeki, wykorzystywany od starożytności aż po dzień dzisiejszy na Nilu, Tygrysie, Eufracie; kuff


SJP.pl

Guffa:

Wikipedia


gugała

nazwisko


SJP.pl


gugiel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. żydowskie ciasto szabasowe, rodzaj pieczonej leguminy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie przeszkadzało jej bynajmniej zajmować się kuchnią, stać pilnie przy zamieszaniu „łokszynu”, przy pieczeniu „guglów”…

 (1.1) Drugą ręką łamiąc kawałki gugla, kiwał poważnie głową i ważył w głębokim rozumie swoim…

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kugel, kugiel

Wiktionary


guglanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|guglać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. wyguglać, guglać ndk.

Wiktionary


guglać

potocznie: szukać informacji w internecie za pomocą wyszukiwarki Google; googlować, guglować, googlać


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) pot. poszukiwać informacji przy pomocy wyszukiwarki internetowej Google

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie znalazłem żadnych informacji o tym zespole. Guglałem, ale zero wyników.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡuɡlat͡ɕ, AS: guglać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guglanie

 czas. wyguglać dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) guglować

Wiktionary


guglielmo

[czytaj: guljelmo] włoskie imię męskie


SJP.pl


guglowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|guglować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. guglować ndk.

Wiktionary


guglować

potocznie: szukać informacji w internecie za pomocą wyszukiwarki Google; googlować, googlać, guglać


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) pot. poszukiwać informacji przy pomocy wyszukiwarki internetowej Google

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie znalazłem żadnych informacji o tym zespole. Guglowałem, ale zero wyników.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuɡˈlɔvat͡ɕ, AS: guglovać

Wiktionary

Powiązane:

 czas. wyguglać, wyguglować dk.

 rzecz. guglowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) guglać

Wiktionary


guguła

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. niedojrzały owoc maliny

 (1.2) reg-pl|Częstochowa. niedojrzały owoc

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Zawsze powtarzam synkowi, żeby nie jadł guguł, bo będzie go bolał brzuch.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuˈɡuwa, AS: guguu̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. war. gogoła ż., gogóła ż.

:: zdrobn. gugułka

Wiktionary


gugułka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobnienie od|guguła.

 (1.2) reg-pl|Kraków. niedojrzały owoc wiśni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guguła

Wiktionary


gui

skrót od: Graphic User Interface, w informatyce: graficzny interfejs użytkownika


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gui – szkodliwe demony w wierzeniach chińskich
  • gui – starożytne chińskie naczynie rytualne
  • Gui – inne imię Jie – ostatniego władcy Chin z dynastii Xia
  • GUI (ang. graphical user interface) – interfejs graficzny

Wikipedia


guide

1. [czytaj: gid] osoba oprowadzająca turystów; przewodnik; gid;
2. [czytaj: gajd] zawodowy wspinacz górski, wprowadzający swoich klientów na szczyt


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Guide – wieś w Anglii, w hrabstwie ceremonialnym Lancashire
  • Guide – powiat w Chinach, w prowincji Qinghai

Wikipedia


guido

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Guido (zm. 1120) – włoski kardynał i benedyktyn
  • Guido (zm. 1139) – kardynał biskup Tivoli
  • Guido Adler
  • Guido Buchwald
  • Guido Cavalcanti
  • Guido De Marco
  • Guido di Pietro
  • Guido Fubini
  • Guido Henckel von Donnersmarck
  • Guido Landert
  • Guido Reni
  • Guido Westerwelle

Wikipedia


guignol

[czytaj: giNIOL] lalka pochodząca z francuskiego ludowego teatru, mająca przedstawiać postać o przebiegłym i zgryźliwym charakterze


SJP.pl

Guignol (wym. giniol lub ginjol) – jedna z głównych postaci francuskiego teatru lalek, powstała około 1808 w Lyonie.

Wikipedia


guilder

jednostka monetarna Surinamu, równa 100 centom


SJP.pl


guillaume

[czytaj: giJOM] francuskie imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Günter Guillaume – wschodnioniemiecki szpieg
  • Paul-Marie Guillaume – rzymskokatolicki duchowny

Wikipedia


guillemin

[czytaj: gilemin] nazwisko


SJP.pl


guin

Guin – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Alabama, w hrabstwie Marion. W roku 2023 miasto zamieszkiwało 2147 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 66,5 osoby/km².

Wikipedia


guinness

[czytaj: gines] marka piwa i firma


SJP.pl

Gu

Wikipedia


guira

[czytaj: GŁIro] instrument muzyczny z grupy idiofonów; guira


SJP.pl

Guira ("Guira guira") – gatunek ptaka z rodziny kukułkowatych (Cuculidae), podrodziny kleszczojadów; jedyny przedstawiciel rodzaju Guira. Występuje w Ameryce Południowej z wyjątkiem jej północnej części. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Wikipedia


guiro

[czytaj: GŁIro] instrument muzyczny z grupy idiofonów; guira


SJP.pl

Guiro, guira, guero – instrument perkusyjny używany w muzyce latynoamerykańskiej.

Jest pochodzenia indiańskiego. Zbudowany z wysuszonego owocu tykwy, na powierzchni którego wyżłobiono poprzeczne rowki. Dźwięki były wydobywane za pomocą stalowego pręta, pocieranego o wyżłobienia w kształcie tarki. Obecnie instrument ten wyrabia się z różnych materiałów (np. z plastiku, z metalu, z włókien szklanych, z kości, również z tworzywa ceramicznego.

Wikipedia


guitry

Guitry – miejscowość i dawna gmina we Francji, w regionie Normandia, w departamencie Eure. W 2013 roku jej populacja wynosiła 260 mieszkańców.

W dniu 1 stycznia 2016 roku z połączenia 14 ówczesnych gmin – Berthenonville, Bus-Saint-Rémy, Cahaignes, Cantiers, Civières, Dampsmesnil, Écos, Fontenay-en-Vexin, Forêt-la-Folie, Fourges, Fours-en-Vexin, Guitry, Panilleuse oraz Tourny – utworzono nową gminę Vexin-sur-Epte. Siedzibą gminy została miejscowość Écos.

Wikipedia


guiyang

[czytaj: GŁIjank] miasto w Chinach; Kuejjang


SJP.pl

Guiyang (chiń. 贵阳; pinyin "Guìyáng") – miasto o statusie prefektury miejskiej w południowych Chinach, ośrodek administracyjny prowincji Kuejczou. Prefektura miejska w 1999 roku liczyła 3 290 777 mieszkańców.

Wikipedia


guizhou

[czytaj: kujdżoł] prowincja w Chinach; Kuejczou


SJP.pl


gujana

1. region w Ameryce Południowej;
2. państwo w Ameryce Południowej ze stolicą w Georgetown; Kooperacyjna Republika Gujany


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. państwo w Ameryce Południowej ze stolicą w Georgetown;

 (1.2) geogr. hist. kraina historyczna położona w północnej Ameryce Południowej;

 (1.3) geogr. hist. zob. Gujana Brytyjska.

 (1.4) geogr. hist. zob. Gujana Francuska.

 (1.5) geogr. hist. zob. Gujana Holenderska.

Wiktionary

Gujana ( Guyana), oficjalnie Kooperacyjna Republika Gujany (Co-operative Republic of Guyana) – państwo w północnej części Ameryki Południowej, w obrębie większego regionu również zwanego Gujaną. Jedno z najmniejszych państw na kontynencie, zajmuje powierzchnię 214 969 km², a zamieszkane jest przez 791 739 osób (2023, szac.).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gujana graniczy na wschodzie z Surinamem, na południu z Brazylią a na zachodzie z Wenezuelą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuˈjãna, AS: gui ̯ãna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gujańczyk mos., Gujanka ż.

 przym. gujański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Kooperacyjna Republika Gujany

Wiktionary


gujanka

obywatelka Gujany


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obywatelka Gujany

 (1.2) mieszkanka Gujany Francuskiej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuˈjãŋka, AS: gui ̯ãŋka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gujana ż.

:: fm. Gujańczyk mos.

 przym. gujański

Wiktionary


gujawa

drzewo lub krzew z rodziny mirtowatych, uprawiane m.in. dla smacznych owoców w kształcie gruszki; gwajawa, guajawa, guawa, gruszla, psydia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Psidium|L.|ref=tak., rodzaj tropikalnych drzew lub krzewów z rodziny mirtowatych;

 (1.2) owoc gujawy (1.1)

Wiktionary

Gujawa, gruszla ("Psidium" L.) – rodzaj obejmujący około 100 gatunków roślin tropikalnych z rodziny mirtowatych, znany też pod nazwami guawa, gwajawa, gojawa, psydia. Rośliny te występują na Karaibach, w Ameryce Środkowej i w północnej części Ameryki Południowej.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) gojawa, gruszla, guawa, guajawa, gwajawa, psydia

Wiktionary


gujańczyk

obywatel Gujany


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obywatel Gujany

 (1.2) mieszkaniec Gujany Francuskiej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuˈjä̃j̃n͇t͡ʃɨk, AS: gui ̯ä̃ĩ ̯ṇčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gujana ż.

:: fż. Gujanka ż.

 przym. gujański

Wiktionary


gujański

przymiotnik od: Gujana


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do Gujany, krainy

 (1.2) odnoszący się do Gujany, państwa

 (1.3) odnoszący się do Gujany Francuskiej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuˈjä̃j̃sʲci, AS: gui ̯ä̃ĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gujana ż., Gujańczyk mos., Gujanka ż.

Wiktionary


gujenna

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) hist. kraina historyczna w południowo-zachodniej Francji;

Wiktionary

Gujenna (fr. "Guyenne") – prowincja, część krainy dawnego plemienia Akwitanów podbitej przez Rzym, rozpościera się na obu brzegach Garonny. Od XII wieku przejściowo należała do Plantagenetów, królów Anglii.

W 1337 roku Filip VI Walezjusz, król Francji, ogłosił konfiskatę lenna Gujenny, co stało się bezpośrednią przyczyną rozpoczęcia wojny stuletniej.

Wikipedia


gujot

góra pochodzenia wulkanicznego, znajdująca się pod powierzchnią oceanu


SJP.pl

Gujot, guyot, podwodna stołowa góra – rodzaj góry podwodnej o kształcie ściętego stożka; jest to pozostałość podwodnego wulkanu, którego wierzchołek, pierwotnie wyrastający ponad powierzchnię wody, został zniszczony, głównie wskutek abrazyjnej działalności fal morskich. Gujoty można zazwyczaj zaobserwować na równinach abysalnych basenów oceanów.

Wikipedia


gujski

nazwisko


SJP.pl


gukpiw

skrót od: Główny Urząd Kontroli Publikacji i Widowisk


SJP.pl


gukppiw

skrót od: Główny Urząd Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk


SJP.pl

skrótowiec

 (1.1) = polit. hist. Główny Urząd Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk;

Wiktionary


guksi

[czytaj: guks-i] tradycyjny, ręcznie rzeźbiony kubek, wykonywany z jednego kawałka drewna, zwykle brzozy, wywodzący się z kultury ludu Sami; kuksa


SJP.pl


gul

ghul;
1. w wierzeniach przedmuzułmańskiej Arabii: zły duch, demon, zwykle rodzaju żeńskiego, pojawiający się pod postacią zwierząt (głównie hien), potworów lub wiedźm;
2. w fantastyce: nieumarła istota żywiąca się ludzkimi zwłokami, ożywiona po śmierci za pomocą czarnej magii albo przez zło, którego dokonała za życia, występująca najczęściej w miejscach obfitujących w zwłoki, np. nekropoliach, cmentarzach, kryptach, w pobliżu kurhanów oraz na polach bitew


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) dźwięk. …naśladujący przelewanie wody lub głośne picie

 (1.2) dźwięk. …naśladujący odgłosy wydawane przez indora

 (1.3) …używany w celu przywoływania indyków

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) u muzułmanów: demon pożerający ludzi i trupy na cmentarzach

forma rzeczownika.

 (3.1) char. D. lm. od: gula

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡul, AS: gul

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) ghul

Wiktionary


gula

potocznie:
1. narośl, zgrubienie w kształcie kuli lub zbliżonym do kuli; guz;
2. grdyka (uwypuklenie na przedniej stronie szyi)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. kulista narośl lub zgrubienie

 (1.2) gwara. i reg. indyczka

forma rzeczownika.

 (2.1) D. i B. lp. od: gul

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gula – bogini w mitologii mezopotamskiej
  • Gula – skleryt na głowie niektórych owadów
  • Gula – skleryt na tułowiu dwuparców
  • Krzysztof Gula – polski koszykarz
  • Leonard Gula – polski samorządowiec
  • Sławomir Gula – polski piłkarz
  • Szarbat Gula – afganka

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡula, AS: gula

Wiktionary


gularz

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) gw-pl|Poznań. indyk

Wiktionary


gulasz

potrawa zawierająca kawałki mięsa wołowego, wieprzowego, cielęcego lub baraniny, obsmażone i uduszone z pomidorami, cebulą lub innymi dodatkami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. spoż. rodzaj mięsnego ragoût;

Wiktionary

Gulasz ( pörkölt, perkelt) – węgierskie danie narodowe, które składa się z mięsa, cebuli i papryki. Nazwa "pörkölt" wywodzi się od dawnego węgierskiego słowa "pergelt", co dziś oznacza przypieczony, przyrumieniony. "Pörkölt" podawany jest na płytkim talerzu jako drugie danie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dzisiaj na obiad mieliśmy placek ziemniaczanyacki ziemniaczane z gulaszem.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gulaszowy

Wiktionary


gulaszowy

przymiotnik od: gulasz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z gulaszem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gulasz mrz.

Wiktionary


gulać

1. gwarowo:
a) hulać, szaleć, bawić się beztrosko, bez umiaru;
b) huśtać dziecko celem uśpienia;
c) pić chciwie; chłapać;
d) toczyć;
e) tańczyć;
2. w gwarze więziennej: rozrabiać, awanturować się


SJP.pl


gulbieniszki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie podlaskim;

Wiktionary

Gulbieniszki – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie suwalskim, w gminie Jeleniewo.

Gulbieniszki powstały około 1770 roku. Wieś królewska ekonomii grodzieńskiej położona była w końcu XVIII wieku w powiecie grodzieńskim województwa trockiego. W latach 1954–1957 wieś należała i była siedzibą władz gromady Gulbieniszki, po jej zniesieniu w gromadzie Jeleniewo. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wspaniałym punktem widokowym jest Góra Cisowa koło Gulbieniszek.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gulbieniski

Wiktionary


gulbinowicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Henryk Gulbinowicz (1923–2020) – polski duchowny rzymskokatolicki
  • Krzysztof Gulbinowicz (1956–2009) – działacz Solidarności, Solidarności Walczącej, drukarz, publicysta polityczny, pisarz
  • Sławomir Gulbinowicz (ur. 1974) – polski hokeista
  • Gulbinowicz – polski film dokumentalny z 2014 roku z udziałem kardynała Henryka Gulbinowicza, opowiadający o jego życiu i osobowości

Wikipedia


gulbity

nazwa dwóch wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gulbity – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. elbląskim, w gminie Pasłęk
  • Gulbity – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. ostródzkim, w gminie Morąg

Wikipedia


gulcz

Gulcz (pol. hist. "Golcz") – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Wieleń. W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie pilskim.

Wieś leży w północno-zachodniej Wielkopolsce, między Notecią i Gulczanką. Ludność Gulcza liczy ok. 600 mieszkańców.

Wikipedia


gulczewo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gulczewo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Barcin
  • Gulczewo – część wsi Stare Gulczewo w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Słupno
  • Gulczewo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. wyszkowskim, w gminie Wyszków
  • Gulczewo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wrzesińskim, w gminie Września
  • Nowe Gulczewo, Stare Gulczewo

Wikipedia


gulczyński

nazwisko


SJP.pl


gulden

1. jednostka monetarna Surinamu (1 gulden surinamski = 100 centów);
2. dawna jednostka monetarna Holandii (1 gulden = 100 centów), zastąpiona w 2002 r. przez euro; floren;
3. złota moneta emitowana w krajach germańskich od XIV w., w czasach późniejszych srebrna moneta niemiecka, holenderska i skandynawska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) monet. obecna lub dawna waluta państw i obszarów o germańskich korzeniach, m.in. Holandii i jej terytoriów zależnych;

Wiktionary

Gulden – moneta bita w krajach germańskich od XIV wieku, odpowiednik florena.

Współcześnie używany jedynie na karaibskich wyspach Curaçao i Sint Maartin (Gulden karaibski), który zastąpił Guldena Antyli Holenderskich.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Oddać w banku osiemset rubli, aha… Do Lublina wysłać trzy albumy, tuzin portmonetek… Właśnie!… Do Wiednia przekaz na tysiąc dwieście guldenów… Z kolei odebrać transport… Zmonitować rymarza za nieodesłanie walizek… Bagatela!… Napisać list do Stasia… Bagatela…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡuldɛ̃n, AS: guldẽn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guldenówka ż.

 przym. guldenowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skr. guld.

Wiktionary


guldenik

zdrobnienie od: gulden


SJP.pl


guldenowy

→ gulden


SJP.pl

Patrz:

gulden

guldenówka

potocznie: złota lub srebrna moneta o różnej wartości w różnych okresach i krajach; gulden


SJP.pl


guldynka

dawna, licha strzelba myśliwska gwintowana


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. łow. lekka strzelba gwintowana z XVII-XVIII wieku. używana na ogół do polowań;

Wiktionary

Gu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Raz wyrwała się z domu na polowanie, na kaczki z guldynką.

 (1.1) Nic nie ma w ręku. Czym tu dać sygnały? Róg i guldynka z kozaczkiem zostały.

 (1.1) Ciężki a dalekonośny muszkiet był mi niepotrzebny. Zamiast niego wziąłem lżejszą guldynkę.

Wiktionary


gulenista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) polit. społ. zwolennik lub członek ruchu opozycyjnego Fethullaha Gülena, tureckiego dysydenta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gulenizm m.

:: fż. gulenistka ż.

 przym. gulenowski

Wiktionary


gulery

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. sport. buty piłkarskie

Wiktionary


gulgot

odgłos wydawany przez gotujący się płyn albo przez niektóre ptaki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) charakterystyczny odgłos niektórych ptaków

Wiktionary


gulgotanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|gulgotać.

Wiktionary


gulgotać

czasownik

 (1.1) mówić niewyraźnie

Wiktionary


guli

spójnik

 (1.1) gw-pl|Poznań. z powodu, z przyczyny

 (1.2) gw-pl|Poznań. w celu

 (1.3) gw-pl|Poznań. dla (czegoś)

forma rzeczownika.

 (2.1) D., C. i Ms. lp. oraz D. lm. od: gula

Wiktionary

Guli – wieś w Iranie, w ostanie Azerbejdżan Zachodni, w szahrestanie Szahin Deż. W 2006 roku liczyła 34 mieszkańców.

Wikipedia


gulik

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. studzienka ściekowa, wlot kanału lub szamba

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guliktałcher mos., guliktrałer mos., guliktraler mos.

Wiktionary


guliksztoper

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. przepychacz do zlewu

Wiktionary


guliktałcher

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. hydraulik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gulik mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk guliktraler, guliktrałer

Wiktionary


guliktraler

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. hydraulik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gulik mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk guliktrałer, guliktałcher

Wiktionary


guliktrałer

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. hydraulik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gulik mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk guliktraler, guliktałcher

Wiktionary


gulistan

ogród różany


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Guliston (Gulistan) – miasto w Uzbekistanie
  • Gulistan – zbiór anegdot i przypowieści Sadiego z Szirazu

Wikipedia


gulistański

związany z dziełem pt. "Gulistan" ("Ogród różany"), perskim zbiorem anegdot i przypowieści napisanym przez Sadiego


SJP.pl


guliwer

1. bohater powieści Jonathana Swifta "Podróże Guliwera";
2. olbrzym wśród liliputów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Lemuel Guliwer – narrator w powieści Podróże Guliwera
  • Guliwer − specjalistyczny kwartalnik poświęcony literaturze dla dzieci i młodzieży
  • Guliwer – polski przenośny monofoniczny radioodbiornik tranzystorowy
  • Guliwer – wielofunkcyjny budynek znajdujący się w Kijowie
  • Teatr Lalki i Aktora „Guliwer” – zobacz w Maria Irena Sowicka
  • Podróże Guliwera (ujednoznacznienie)

Wikipedia


guliński

nazwisko


SJP.pl


gulka

zdrobnienie od: gula (w znaczeniu: guz, narośl)


SJP.pl


gum

1. produkt otrzymywany z kauczuku przez wulkanizację;
2. potocznie:
a) wyrób z gumy;
b) prezerwatywa, gumka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) gwara radiowa: sygnał czasu

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od: guma

Wiktionary

Gum, właśc. Wellington Pereira Rodrigues (ur. 4 stycznia 1986 w São Paulo) – brazylijski piłkarz, występujący na pozycji środkowego obrońcy.

Wikipedia


guma

1. produkt otrzymywany z kauczuku przez wulkanizację;
2. potocznie:
a) wyrób z gumy;
b) prezerwatywa, gumka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rodzaj rozciągliwego tworzywa;

 (1.2) pot. guma do żucia

 (1.3) gumka bieliźniana służąca do skakania przez nią, także sama zabawa polegająca na skakaniu przez gumę

 (1.4) pot. prezerwatywa

 (1.5) pot. dętka lub opona, najczęściej przebita

 (1.7) przest. pot. dorożka, pojazd na ogumionych kołach

 (1.8) daw. kosmet. pomada do włosów

 (1.9) środ. narkomanów klej wąchany przy podgrzewaniu

Wiktionary

Guma – elastomer zbudowany z alifatycznych łańcuchów polimerowych (na przykład poliolefin), które zostały w pewnym stopniu usieciowane w procesie wulkanizacji. W przemyśle terminem „guma” obejmuje się czasami w uproszczeniu wszystkie rodzaje stałych elastomerów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na blacie stały gęsto próbki gumy, kawałki worków, duże butle chemikaliów i kilka drewnianych form, których Reg wolał nie oglądać zbyt dokładnie.

 (1.2) Matka zastanawiała się, jak usunąć gumę z dżinsów syna.

 (1.3) Dziewczynki grały na podwórku w gumę.

 (1.4) Jacek na podryw zawsze bierze gumy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡũma, AS: gũma

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gumowiec m., gumiś m., gumowanie n., wygumowanie n., gumkowanie n., wygumkowanie n., gumowatość ż.

:: zdrobn. gumka ż., gumeczka ż.

 czas. gumować ndk., wygumować dk., gumkować ndk., wygumkować dk.

 przym. gumowy, gumowaty

 przysł. gumowato

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) zob. prezerwatywa.

 (1.5) kapeć, flak

Wiktionary


gumak

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gwara. gumowiec

Wiktionary


gumbad

turecki grobowiec monumentalny, wprowadzony przez Seldżuków w XI wieku; gumbaz


SJP.pl


gumbaz

turecki grobowiec monumentalny, wprowadzony przez Seldżuków w XI wieku; gumbad


SJP.pl


gumbo

[czytaj: gambo] luizjańska zupa z mięsa i owoców morza, z mieszanką przypraw cajun


SJP.pl

Gu

Wikipedia


gumeczka

zdrobnienie od: gumka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: gumka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡũˈmɛt͡ʃka, AS: gũmečka

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gumować, gumkować

 przym. gumowy

 rzecz. guma ż.

Wiktionary


gumelastyka

dawniej:
1. miękka substancja podobna do smoły; guma naturalna (roślinna);
2. ogół wyrobów z gumy


SJP.pl


gumennik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mitsłow. demon opiekuńczy mieszkający w stodole (gumnie), strzegący zboża przed szkodą

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gumiennik

Wiktionary


gumiaczek

zdrobnienie od: gumiak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od gumiak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gumiak m.

Wiktionary


gumiak

1. potocznie: but gumowy; gumowiec;
2. ozdobne drzewo liściaste z rodziny okrętnicowatych, o skórzastych liściach, wonnych kwiatach i owocach z oleistymi nasionami, rosnące w strefie międzyzwrotnikowej; kalaba


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) obuw. wysoki but z gumy

Wiktionary

Zobacz też: gumiak – rodzaj buta.

Gumiak, kalofyllum ("Calophyllum" L.) – rodzaj roślin z rodziny gumiakowatych. Obejmuje 204 gatunki. Rośliny te występują we wszystkich kontynentach strefy międzyzwrotnikowej – w Ameryce Środkowej i Południowej, w zachodniej i wschodniej Afryce włącznie z Madagaskarem, w południowej i południowo-wschodniej Azji (od wschodniego Pakistanu, po Wietnam i Indonezję), na wyspach Oceanu Spokojnego i północnej Australii.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. guma ż., gumka ż., gumowiec m., gumowanie n.

:: zdrobn. gumiaczek m.

 czas. gumkować, gumować ndk.

 przym. gumowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gumowiec

Wiktionary


gumiaki

obuwie gumowe; kalosze, gumowce


SJP.pl


gumiany

zrobiony z gumy; gumowy


SJP.pl


gumiarski

związany z produkcją wyrobów gumowych


SJP.pl


gumiarz

1. osoba produkująca gumę;
2. osoba wytwarzająca artykuły gumowe;
3. osoba prowadząca sklep z artykułami gumowymi


SJP.pl


gumiasty

przypominający kształtem lub konsystencją gumę


SJP.pl


gumieniak

nazwisko


SJP.pl


gumieniecki

przymiotnik od: Gumieniec, Gumieńce


SJP.pl


gumienko

zdrobnienie od: gumno


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gumienko (jezioro) – jezioro w województwie lubelskim, w powiecie parczewskim, w gminie Sosnowica.
  • Gumienko (skała) – skała w Pieninach Czorsztyńskich

Wikipedia


gumiennik

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) mitsłow. istota podobna do kota, zamieszkująca stodoły i opiekująca się niewymłóconym zbożem

Wiktionary

Gu

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡũˈmʲjɛ̇̃ɲːik, AS: gũmʹi ̯ė̃•ńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gumno n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gumennik

Wiktionary


gumienny

przymiotnik od: gumno


SJP.pl


gumieńce

dzielnica Szczecina


SJP.pl

Gu

Wikipedia


gumiguta

barwna, plastyczna substancja, stosowana głównie w malarstwie jako farba akwarelowa


SJP.pl

Gumiguta – odparowany sok mleczny, indyjskiego drzewa Garcinia. Dawniej używana jako żółta farba, obecnie jako środek przeczyszczający.

Wikipedia


gumiklyjza

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kulin. jasne kluski z gotowanych ziemniaków i mąki kartoflanej

Wiktionary


gumikopal

podobna do bursztynu zasuszona smoła otrzymywana z jednego z gatunków sumaka, używana do wyrobu laku itp.


SJP.pl


gumilaka

gęsta lepka ciecz wydzielana przez różne drzewa tropikalne wskutek nakłuć dokonywanych przez owady


SJP.pl


gumisiowy

→ gumiś


SJP.pl

Patrz:

gumiś

gumiński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Gumiński (1946–2023) – polski lekarz i społecznik
  • Barbara Gumińska (1924–2025) – polska botanik i mykolog
  • Jan Gumiński (1888–po 1938) – polski wojskowy
  • Kazimierz Gumiński (1908–1983) – polski fizykochemik
  • Polikarp Gumiński (1820–1907) – polski malarz
  • Romuald Gumiński (1896–1952) – polski klimatolog
  • Stefan Gumiński (1913–2005) – polski botanik i fizjolog roślin
  • Tadeusz Gumiński (1906–2003) – polski działacz społeczny, organizator turystyki
  • Wacław Gumiński (1891–1969) – polski kolejarz, działacz związkowy i polityczny
  • Wojciech Gumiński (ur. 1989) – polski piłkarz ręczny
  • Władysław Gumiński (1822–1898) – polski malarz, litograf i konserwator malarstwa
  • Zofia Gumińska (1917–2006) – polska botanik i fizjolog roślin

Wikipedia


gumiś

postać z popularnej kreskówki, przypominająca wyglądem niedźwiadka


SJP.pl


gumka

1. odpowiednio przygotowany kauczuk służący do wycierania czegoś, zwykle ołówka; guma;
2. elastyczna tasiemka z gęstego materiału przetykanego wzdłuż cienkimi nitkami z gumy, służąca np. do ściągania materiału, spinania włosów; guma


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) eduk. biur. kawałek kauczuku służący do wycierania śladów ołówka i kredek z papieru;

 (1.2) hand. rozciągliwa, gumowa taśma, służąca do związywania przedmiotów; zob. gumka recepturka.

 (1.3) fryzj. elastyczna taśma przetykana kawałkami gumy, służąca do związywania włosów; zob. gumka do włosów.

 (1.4) inform. narzędzie w programach graficznych służące do usuwania fragmentów narysowanych obiektów, odpowiadające funkcji gumki (1.1)

 (1.5) pot. seks. prezerwatywa;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gumka do ścierania
  • Gumka recepturka
  • Guma
  • Prezerwatywa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rzadko zdarza się, by w ołówkach były dobre gumki. Z tego powodu zawsze trzeba kupować je oddzielnie.

 (1.2) Próbuję się zmienić. Za każdym razem, gdy przeklnę, strzelam sobie gumką, którą założyłem na rękę.

 (1.3) Od kiedy ścięłam włosy nie potrzebuję gumek do ich związywania.

 (1.5) Część par decyduje się na wazektomię, by stać się niezależnymi od gumek i tabletek antykoncepcyjnych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡũmka, AS: gũmka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guma ż., gumowiec m., gumówka ż., gumowanie n., wygumowanie n., podgumowywanie n., podgumowanie n., gumiak mrz.

 czas. gumkować, gumować ndk., wygumować dk., podgumowywać ndk., podgumować dk.

 przym. gumowy

Wiktionary


gumkować

potocznie: wycierać, usuwać coś gumką; gumować


SJP.pl

czasownik niedokonany (dk. wygumkować)

 (1.1) usuwać napis, rysunek przy pomocy gumki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guma ż., gumka ż., gumiak m., gumowanie n., gumkowanie n., wygumowanie n., wygumkowanie n., gumowatość ż., gumiś m., gumeczka ż.

 czas. wygumkować dk., gumować ndk., wygumować dk.

 przym. gumowy, gumkowy, gumowaty

 przysł. gumowato

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gumować

Wiktionary


gumkowski

nazwisko


SJP.pl


gumkowy

→ gumka


SJP.pl

Patrz:

gumka

gumno

przestarzale o stodole, klepisku lub podwórzu gospodarskim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) stodoła

 (1.2) klepisko

 (1.3) zagroda

 (1.4) białystok. łąka

 (1.5) białystok. podwórko

Wiktionary

Gumno – termin stosowany w zależności od regionu na określenie odgrodzonej części gospodarstwa chłopskiego przeznaczonej dla przechowania lub młócenia zboża lub na klepisko w stodole, na którym młóciło się zboże, a także na podwórze z budynkami gospodarskimi.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡũmnɔ, AS: gũmno

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gumiennik

Wiktionary


gumodajny

wydzielający gumę (kauczuk), dostarczający gumy


SJP.pl


gumofilc

ochronny but roboczy, z dolną częścią gumową i górną filcową


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) ocieplany but z gumową podeszwą i stopą oraz wysoką, filcową cholewą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do pracy w obejściu, dziadek Michał ubierał drelichową katanę, gumofilce i kufajkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡũˈmɔfʲilt͡s, AS: gũmofʹilc

Wiktionary


gumofilcowy

o bucie: mający dolną część z gumy, a cholewkę z filcu


SJP.pl


gumokoronka

materiał wykończeniowy używany w bieliźniarstwie, łączący w sobie sprężystość gumy i wygląd koronki


SJP.pl


gumoleum

produkt otrzymywany przez jednostronne nałożenie, na ogrzanym kalandrze, na podkład tekstylny (tkaninę jutową) masy uzyskanej z utlenionego oleju lnianego (tzw. linoksynu) zmiękczonego kalafonią i wypełnionego mączką drzewną lub pyłem korkowym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rodzaj wykładziny podłogowej wykonanej z elastycznego tworzywa, dawniej taniej i powszechnie stosowanej

Wiktionary


gumolit

wykładzina podłogowa z gumy dwuwarstwowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wykładzina miękka z materiałów syntetycznych

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gumolitowy

Wiktionary


gumolitowy

przymiotnik od: gumolit


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) techn. związany z gumolitem, dotyczący gumolitu; pokryty gumolitem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gumolit mrz.

Wiktionary


gumopodobny

przypominający gumę (tworzywo elastyczne)


SJP.pl


gumowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|gumować.

Wiktionary

Gu

Wikipedia

Powiązane:

 czas. gumkować, gumować ndk.

 rzecz. guma ż., gumowiec mrz., gumka ż., gumiak mrz.

 przym. gumowy

Wiktionary


gumowatość

potocznie: brak jędrności; obwisłość, flakowatość, rozciągliwość, wiotkość


SJP.pl


gumowaty

przypominający gumę, elastyczny, rozciągliwy


SJP.pl


gumować

1. we włókiennictwie: pokrywać tkaninę gumą;
2. o roślinach gumodajnych: wydzielać kauczuk;
3. o drzewach owocowych: wydzielać kleisty sok;
4. potocznie: wycierać, usuwać coś gumką; gumkować


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. wygumować)

 (1.1) usuwać napis gumką

czasownik przechodni niedokonany (dk. podgumować)

 (2.1) pokrywać warstwą gumy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guma ż., gumka ż., gumeczka ż., gumowanie n., wygumowanie n., podgumowanie n., gumiak m., gumówka ż., gumowiec m.

 czas. gumkować, wygumować dk., podgumować dk.

 przym. gumowy

Wiktionary


gumowce

obuwie gumowe; kalosze, gumiaki


SJP.pl


gumowiec

potocznie: but gumowy; gumiak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) obuw. but z wysokimi cholewami, wykonany z gumy, używany na słotę lub błoto

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡũˈmɔvʲjɛt͡s, AS: gũmovʹi ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guma ż., gumka ż., gumowanie n., gumiak mrz.

 czas. gumować ndk.

 przym. gumowcowy, gumowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gumiak; gwara. gumak

Wiktionary


gumowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gumowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ciechanowskim, w gminie Ciechanów
  • Gumowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ostrowskim, w gminie Stary Lubotyń
  • Gumowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Dzierzążnia

Wikipedia


gumowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Edward Gumowski – polski bokser
  • Franciszek Gumowski – polski lekarz, literat
  • Jan Kanty Gumowski – polski malarz, grafik i rysownik
  • Jerzy Gumowski – polski fotograf i paralotniarz
  • Józef Gumowski – polski żołnierz podziemia
  • Kazimierz Franciszek Gumowski – polski szlachcic, urzędnik
  • Marian Gumowski – polski numizmatyk i historyk

Wikipedia


gumowy

1. zrobiony z gumy; gumiany;
2. zajmujący się produkcją gumy lub wyrobów z gumy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) wykonany z gumy

 (1.2) wydzielający gumę, kauczuk

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oferujemy produkcję gumowych węży oraz wulkanizację opon.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡũˈmɔvɨ, AS: gũmovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guma ż., gumka ż., gumeczka ż., gumowiec mrz., gumelastyka ż., gumiak mrz., gumiarz mos., gumiś mzw., gumowatość ż., gumowiec mrz., gumownia ż., gumówka ż., gumowanie n., nagumowanie n., podgumowanie n., wygumowanie n.

 czas. gumkować, gumować ndk., nagumować dk., podgumować dk., wygumować dk.

 przym. gumiarski, gumiasty, gumowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) gumodajny, kauczukodajny

Wiktionary


gumoza

rodzaj choroby atakującej drzewa owocowe, zwłaszcza pestkowe


SJP.pl

Gu

Wikipedia


gumożujca

żartobliwie: osoba żująca gumę


SJP.pl


gumożywica

substancja pozyskiwana z wysuszonego soku roślin, znajdująca zastosowanie w lecznictwie w postaci plastrów i maści


SJP.pl


gumuła

nazwisko


SJP.pl


gumówka

1. model samolotu napędzany nakręcaną gumką napędową
2. szlifierka kątowa


SJP.pl


gundia

rodzaj gryzoni z rodziny gundiowatych


SJP.pl

Gundia ("Ctenodactylus") – rodzaj ssaków z rodziny gundiowatych (Ctenodactylidae).

Wikipedia


gundiowate

o cechach gundiowatych (rodzina gryzoni)


SJP.pl

Gundiowate, dawniej: gundie (Ctenodactylidae) – rodzina ssaków z infrarzędu gundiokształtnych (Ctenodactylomorphi) w obrębie rzędzu gryzoni (Rodentia).

Wikipedia


gundiowaty

o cechach gundiowatych (rodzina gryzoni)


SJP.pl


gunera

rodzaj roślin z rodziny parzeplinowatych; gunnera, parzeplin


SJP.pl


gunia

wierzchnie okrycie męskie noszone w Polsce przez górali; guńka; cucha; czuha; czucha


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. okrycie wierzchnie, płaszcz

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. szeroki płaszcz góralski

Wiktionary

Gunia (czasem zdrobniale: guńka) – męskie odzienie wierzchnie górali karpackich, w tym m.in. górali śląskich, czadeckich, żywieckich, babiogórskich i orawskich. Na wschód od doliny Dunajca (m.in. u Łemków, Bojków czy Hucułów) analogiczny element męskiego ubioru nosi nazwę "czuha" lub "cuha". U Podhalan gunia nazywana jest czasem „burą cuhą”.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡũɲa, AS: gũńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guniok m., guńka ż., guńkorz mos.

Wiktionary


guniak

guniak czerwczyk, owad bardzo podobny do chrabąszcza majowego


SJP.pl


guniakówka

podwijka guniakówka - gatunek osy


SJP.pl


guniok

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. góralska kurtka zimowa

Wiktionary

Guniok – element dawnego stroju męskiego (rodzaj marynarki lub lekkiej kurtki) występujący w górskich rejonach Śląska Cieszyńskiego (Beskid Śląski, Beskid Morawsko-Śląski).

Szyty był z grubego, samodziałowego sukna, zwykle barwy brązowej. Zapinany na jeden rząd guzików, miał wykładany kołnierz, naszywane kieszenie i rękawy obszyte czarną tasiemką. Noszony był w chłodne dni, najczęściej przez pasterzy i robotników leśnych.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. gunia ż., guńka ż., guńkorz mos.

Wiktionary


gunnarsson

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gunnar Gunnarsson – islandzki pisarz
  • Rutger Gunnarsson – szwedzki muzyk, basista, gitarzysta, aranżer i producent muzyczny
  • Stefán Gunnarsson – islandzki piłkarz ręczny, olimpijczyk
  • Susanne Gunnarsson – szwedzka kajakarka, olimpijka
  • Veigar Páll Gunnarsson – islandzki piłkarz

Wikipedia


gunnera

rodzaj roślin z rodziny parzeplinowatych; gunera, parzeplin


SJP.pl


gunter

obce imię męskie


SJP.pl


guofeng

nazwisko


SJP.pl


gupi

przymiotnik jakościowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. głupi

Wiktionary


gupielok

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. głupek

Wiktionary


gupik

mała, żyworodna ryba akwariowa; pawie oczko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) icht. nazwa systematyczna|Poecilia reticulata|ref=tak., gatunek południowoamerykańskiej ryby z rodziny piękniczkowatych;

 (1.2) icht. osobnik z gatunku gupików (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Honorata widziała w akwarium parkę gupików i danio.

 (1.2) Hodowla gupika wymaga czasu, cierpliwości oraz znajomości zasad dziedziczenia.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pawie oczko, gupik pawie oczko

Wiktionary


gur

kolorowa (najczęściej czerwona) bawełna używana na Podlasiu do przetykania białego lnianego płótna


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Mordechaj Gur
  • Gur-Baal
  • Języki woltyjskie, języki gur

Wikipedia


gurami

słodkowodna ryba akwariowa z rodziny łaźcowatych, zaliczana do grup labiryntowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) icht. słodkowodna ryba z rodziny guramiowatych;

 (1.2) icht. słodkowodna ryba z rodziny całuskowatych

Wiktionary

Przegląd gatunków

Gurami – nazwa ryb akwariowych obejmująca kilka azjatyckich, wszystkożernych gatunków z różnych rodzajów w obrębie rodziny guramiowatych (Osphronemidae), oraz jeden gatunek zaliczany obecnie do rodziny całuskowatych (Helostomatidae). W hodowlach akwarystycznych wyselekcjonowano wiele odmian barwnych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rodzice gurami opiekują się ikrą.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guramiowate nmos.

Wiktionary


guramiowate

rodzina słodkowodnych ryb okoniokształtnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. icht. nazwa systematyczna|Osphronemidae|Bleeker|ref=tak., rodzina słodkowodnych ryb zaliczana do podrzędu błędnikowców;

Wiktionary

[] (Osphronemidae) – rodzina słodkowodnych ryb okoniokształtnych (Perciformes), zaliczana do błędnikowców. Obejmuje około 170 gatunków klasyfikowanych w 4 podrodzinach. Wiele gatunków z tej rodziny jest przedmiotem handlu na potrzeby akwarystyki, m.in. gurami, beloncje, bojowniki i prętniki.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Guramiowate mają dodatkowy narząd oddechowy, tzw. labirynt, umożliwiający rybom oddychanie powietrzem atmosferycznym pobieranym z powierzchni wody.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gurami n.

Wiktionary


guramiowaty

o cechach guramiowatych (rodzina ryb)


SJP.pl


gurbiel

nazwisko


SJP.pl


gurbić

tworzyć załamania, zmarszczki na tkaninie; marszczyć


SJP.pl


gurchan

w architekturze północnej części Azji Środkowej: mauzoleum kryte kopułą, budowane na planie kwadratu


SJP.pl


gurda

naczynie na wodę zrobione z wydrążonej tykwy


SJP.pl


gurgul

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Józef Gurgul – polski prawnik
  • Kazimierz Gurgul – polski matematyk, nauczyciel
  • Monika Gurgul – polska italianistka, literaturoznawczyni, tłumaczka
  • Stanisław Gurgul – polski kupiec, radny miejski i działacz społeczny
  • Michał Gurgul – polski piłkarz
  • Władysław Gurgul – polski działacz państwowy i inżynier

Wikipedia


guria

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) hist. geogr. kraina historyczna w zachodniej Gruzji

 (1.2) adm. geogr. region administracyjny w zachodniej Gruzji, leżący nad wschodnim brzegiem Morza Czarnego;

Wiktionary

Guria ( გურია) – region ("mchare") w zachodniej Gruzji, leżący nad wschodnim brzegiem Morza Czarnego. Stolicą regionu jest miasto Ozurgeti. Obszar jest zamieszkały przez Gurijczyków, etnicznych Gruzinów, którzy mówią dialektem języka gruzińskiego.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. guryjski

Wiktionary


gurkha

[czytaj: gurka] członek plemienia zamieszkującego Nepal


SJP.pl


gurkhijka

[czytaj: gurkijka] mieszkanka Nepalu


SJP.pl


gurkhijski

[czytaj: gurkijski] dotyczący Gurkhów, właściwy Gurkhom


SJP.pl


gurkhowie

[czytaj: gurkowie] lud himalajski; Gurkowie


SJP.pl

Gu

Wikipedia


gurkowie

lud himalajski; Gurkhowie


SJP.pl


gurmandzista

dawniej, rzadko: łakomczuch


SJP.pl


gurmandzistka

dawniej, rzadko: łakomczucha


SJP.pl


gurmar

roślina tropikalna stosowana w medycynie ajurwedyjskiej


SJP.pl


gurowy

przymiotnik od: gur


SJP.pl


gurt

1. łuk przyporowy podtrzymujący sklepienie budowli
2. pas rzemienny, najczęściej wykorzystywany jako część uprzęży
3. sztywna taśma z płótna przyszywana w pasie do spódniczki, wszywana w paski itp.


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • łęk sklepienny – element konstrukcyjny i dekoracyjny sklepienia
  • Zgrupowanie Gurt – oddział walczący w powstaniu warszawskim

Wikipedia


gurtowy

→ gurt


SJP.pl

Patrz:

gurt

guru

1. w hinduizmie: mistrz, autorytet, przewodnik duchowy;
2. przywódca kultu religijnego, sekty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. osoba o wielkim autorytecie religijnym, przewodnik duchowy w hinduizmie, sikhizmie i niektórych odłamach buddyzmu;

 (1.2) przen. osoba uważana za niepodważalny autorytet w jakiejś określonej dziedzinie, w jakimś środowisku

Wiktionary

Guru (dewanagari गुरु) – przywódca wspólnoty w religiach dharmicznych, przewodnik duchowy i nauczyciel, szanowany, a czasem nawet czczony jako wcielenie bóstwa; również: charyzmatyczny lider sekty, wysoki autorytet w pewnym środowisku.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡuru, AS: guru

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mistrz, mentor, przewodnik

 (1.2) mistrz, tuz

Wiktionary


guryjski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Gurią lub Guryjczykami, dotyczący Gurii lub Guryjczyków

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Guria ż., Guryjczyk mos.

Wiktionary


gurzyński

nazwisko


SJP.pl


gurówka

samodział tkany z guru; spódnica z tegoż materiału


SJP.pl


gus

Główny Urząd Statystyczny


SJP.pl

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) = Główny Urząd Statystyczny;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Główny Urząd Statystyczny
  • Gravis Ultrasound - karta dźwiękowa do komputerów PC

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡus, AS: gus

Wiktionary


gus-owski

→ GUS (Główny Urząd Statystyczny); gusowski


SJP.pl


gusiew

miasto w obwodzie kaliningradzkim (w Rosji)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w obwodzie królewieckim w Rosji;

Wiktionary

Gusiew, Gąbin ( Гусев; dawn. Gumbinnen) – miasto w Rosji, w obwodzie królewieckim, siedziba rejonu gusiewskiego.

Miasto leży w regionie Małej Litwy. Miejscowość położona u zbiegu rzek Pisy i Rominty około 20 kilometrów na wschód od Czerniachowska, na trasie E28 i linii kolejowej Królewiec – Moskwa, ze stacją Gusiew. Ośrodek życia polonijnego.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. gusiewski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hist. Gąbin, Głąbin

Wiktionary


gusiewski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Gusiewem, dotyczący Gusiewa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gusiew mrz.

Wiktionary


gusli

ludowy rosyjski instrument muzyczny


SJP.pl

Gusli ("ros." гусли) jest rosyjskim ludowym instrumentem muzycznym z grupy chordofonów szarpanych. Nie powinien być mylony z gęślami.

Wikipedia


guslica

ludowy bułgarski instrument muzyczny, odmiana gęśli


SJP.pl


gusowski

przymiotnik od: GUS (Główny Urząd Statystyczny); GUS-owski


SJP.pl


gust

1. poczucie piękna, harmonii; smak;
2. upodobanie, zamiłowanie do czegoś;
3. styl, moda


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) poczucie piękna i harmonii

Wiktionary

Polska Grupa Użytkowników Systemu TeX (GUST) jest – jak stwierdza jej statut – "stowarzyszeniem zrzeszającym osoby fizyczne, prowadzącym działalność naukowo-techniczną i oświatową na rzecz upowszechnienia systemu TeX/METAFONT, oraz związanego z nimi środowiska". Siedziba GUST znajduje się w Toruniu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ania ubiera się zwyczajnie i bez gustu.

 (1.1) Ta kobieta ma dużo uroku: wszystkim przypada do gustu.

 (1.1) Nie bez znaczenia są tu też indywidualne gusta, które wpływają na ostateczny skład domowej wiśniówki, morelówki, dereniówki, jarzębiaka czy piołunówki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡust, AS: gust

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. guścik mrz.

 czas. gustować ndk., zdegustować dk., zagustować dk.

 przym. gustowny

 przysł. gustownie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) smak, dobry smak

Wiktionary


gusta

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) rzad. imię|polski|ż.

 (1.2) forma żeńskiego imienia Gustawa

Wiktionary


gustafsson

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alexander Gustafsson – szwedzki bokser oraz zawodnik mieszanych sztuk walki
  • Andreas Gustafsson – szwedzki zapaśnik oraz zawodnik mieszanych sztuk walki
  • Bo Gustafsson – szwedzki lekkoatleta
  • Henrik Gustafsson – szwedzki żużlowiec
  • Jan Gustafsson – niemiecki szachista
  • Lars Gustafsson – szwedzki poeta, dramaturg, prozaik i eseista
  • Madeleine Gustafsson – szwedzka piłkarka ręczna
  • Mats Gustafsson – szwedzki saksofonista
  • Mikael Gustafsson – szwedzki polityk
  • Rune Gustafsson – szwedzki lekkoatleta
  • Rune Gustafsson – szwedzki gitarzysta i kompozytor
  • Veikka Gustafsson – fiński alpinista i himalaista

Wikipedia


gustav

obce imię męskie


SJP.pl


gustave

francuskie imię męskie


SJP.pl


gustavia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica i główne miasto francuskiego terytorium zależnego Saint-Barthélemy, położonego na Karaibach;

Wiktionary

Gustavia – stolica i główne miasto francuskiego terytorium zależnego Saint Barthélemy na Karaibach, około 3000 mieszkańców. Nazwa została nadana na cześć szwedzkiego króla Gustawa III. Szwedzka posiadłość w latach 1785–1878.

Gustavia została założona po tym gdy Szwecja otrzymała wyspę od Francji w 1785 roku w zamian za francuskie prawa handlu w Göteborgu.

Wikipedia


gustaw

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Gustaw – imię męskie pochodzenia germańskiego. Etymologia: niem. "Gund", staroisl. "gunnr" 'walka'; niem. "Stab", staroisl. "stafr" 'pałka, buława, laska marszałkowska'. Imię oznacza więc dzierżącego w boju laskę/buławę lub wyraża życzenie, aby noszący je doszedł do tak wysokich godności.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Lecimy z Gustawem do Rio na wakacje.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡustaf, AS: gustaf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gustawa ż.

:: zdrobn. Gutek, Gucio, Gustawek

:: fż. Gustawa ż.

Wiktionary


gustawa

imię żeńskie


SJP.pl

Gustawa – żeński odpowiednik starogermańskiego imienia Gustaw.

Wikipedia


gustawek

zdrobnienie od: Gustaw (imię męskie); Gustek, Gutek


SJP.pl


gustawiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gustawy lub z nią związany


SJP.pl


gustawostwo

Gustaw z małżonką; Gustawowie


SJP.pl


gustawowie

Gustaw z małżonką; Gustawostwo


SJP.pl


gustawowo

Gustawowo – część wsi Rzepiszyn w Polsce, położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie inowrocławskim, w gminie Kruszwica.

Wikipedia


gustawowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gustawa lub z nim związany


SJP.pl


gustek

zdrobnienie od: August, Gustaw (imiona męskie); Gutek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) zdrobn. poufała forma imienia August

 (1.2) zdrobn. poufała forma imienia Augustyn

Wiktionary

Gustek, pierwotnie Gózdek, dawna osada hutniczo-giserska, potem letniskowa, obecnie dzielnica miasta Tomaszowa Mazowieckiego, położona nad rzeką Wolbórką niedaleko od jej ujścia do Pilicy. W obrębie dawnej osady znajdują się ulice: Nadrzeczna, Szczęśliwa, Klonowa i Lipowa.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Piesek pana Gustka biegał bez smyczy po parku.

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

 rzecz. August mos., Augustyna ż.

 (1.2)

 rzecz. August mos., Augusta ż., Gucio mos., Gustlik mos., Gutek mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Gucio, Gutek; gw. Górny Śląsk Gustlik

Wiktionary


gustla

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. imię|polski|ż. Augustyna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gustla wyglóndo jak z łokna na plac.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gustlik mos.

Wiktionary


gustlik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. Augustyn, August

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gustlik był chłop jak tur i fedrował za dziesięciu chłopa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gucio mos., Gutek mos.

:: fż. Gustla ż.

Wiktionary


gustowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|gustować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gustować ndk.

Wiktionary


gustować

lubić coś; preferować coś; smakować w czymś


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) lubić

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tomek gustuje w niskich brunetkach. Jeszcze nie widziałem go z dziewczyną, która wyglądałaby inaczej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuˈstɔvat͡ɕ, AS: gustovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gustowanie n., gust m., guścik

 czas. zagustować

 przym. gustowny

 przysł. gustownie

Wiktionary


gustownie

przysłówek

 (1.1) elegancko, ze smakiem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Owszem, na początku tańczyłaś skromnie i z opanowaniem, gustownie i z elegancją, jak na przyzwoitą pannę przystało.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuˈstɔvʲɲɛ, AS: gustovʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gustowność ż., gust m., zdrobn. guścik m.

 czas. gustować

 przym. gustowny

Wiktionary


gustowniej

stopień wyższy od przysłówka: gustownie


SJP.pl


gustowniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: gustowny


SJP.pl


gustowność

→ gustowny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest gustowne; cecha tych, którzy są gustowni

Wiktionary

Patrz:

gustowny

Powiązane:

 przym. gustowny

 przysł. gustownie

Wiktionary


gustowny

odznaczający się dobrym gustem; elegancki; modny; szykowny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) będący w dobrym guście, wykwintny, wytworny, elegancki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Maria była skromnie ubrana, ale miała na sobie bardzo gustowny naszyjnik.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuˈstɔvnɨ, AS: gustovny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gustowność ż., gust

 czas. gustować

 przysł. gustownie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) elegancki

Wiktionary


gustowski

nazwisko


SJP.pl


gusła

magiczne obrzędy; czary, zabobony, zaklęcia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) obrzędy towarzyszące praktykom magicznym

 (1.2) przesądy, zabobony

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gusła (obrzęd) – praktyki magiczne, obrzęd wywoływania duchów.
  • Gusła (album) – debiutancki album zespołu Lao Che.
  • „Gusła” – tomik poezji Jerzego Lieberta.
  • Gusła – wieś w Bułgarii

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nasze zwyczaje noworoczne wywodzą się więc bądź ze słowiańskich kultów agrarnych, bądź też ze zwyczajów rzymskich połączonych z gusłami uprawianymi niegdyś wszędzie dla zapewnienia sobie szczęścia i bogactwa..

 (1.2) Różnego rodzaju przesądy, gusła i zabobony trwają w naszej kulturze od wieków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡuswa, AS: gusu̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guślarz m., guślarka ż., guślarstwo n.

 przym. guślarski

Wiktionary


gut

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gwara. krzywe, koślawe, pełne sęków drzewo

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • GUT – skrót od Teorii wielkiej unifikacji
  • Gut – polskie nazwisko
  • Gut – herb szlachecki
  • Gut – wieś na Ukrainie
  • Gut – amerykański niezależny film fabularny z 2012 roku
  • Gut Moor

Wikipedia


guta

nazwisko


SJP.pl


gutacja

wydzielanie wody w postaci kropelek przez liście roślin lądowych; wypacanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. zjawisko wydzielania kropel wodnych przez rośliny poprzez wypotniki;

Wiktionary

Gutacja (łac. "gutta" – kropla) – zjawisko wydzielania kropel wodnych roztworów związków organicznych i soli mineralnych przez rośliny i grzyby. U roślin naczyniowych krople wydzielane są przez specjalne struktury umieszczone na krańcach blaszki liściowej, zwane hydatodami.

Wikipedia


gutaperka

tworzywo termoplastyczne zbliżone do kauczuku, otrzymywane z soku drzewa gutaperkowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) chem. techn. termoplastyczny polimer naturalny o właściwościach dielektrycznych, będący izomerem kauczuku, pozyskiwany ze stężałego soku mlecznego wybranych roślin;

Wiktionary

Gu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gutaperki używa się jako kitu do zębów i do przyrządzania środków opatrunkowych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gutapercha ż., gutapercza ż., gutaperkowiec mrz., gutta-perka ż.

 przym. gutaperczany, gutaperkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. gumiguta

Wiktionary


gutaperkowiec

drzewo z rodziny sączyńcowatych pochodzące z Półwyspu Malajskiego, którego twarde i ciężkie drewno stosowane jest do wyrobu kół oraz w snycerstwie, a z soku mlecznego tego drzewa otrzymuje się gutaperkę; drzewo gutaperkowe


SJP.pl

Gutaperkowiec, drzewo gutaperkowe, perczowiec ("Palaquium gutta" (Hook.) Burck.) – gatunek drzewa z rodziny sączyńcowatych. W naturze występował pierwotnie w lasach Półwyspu Malajskiego i na wyspach w Indonezji, ale na stanowiskach naturalnych został niemal całkowicie wytępiony. Występuje jako drzewo uprawne w strefie międzyzwrotnikowej m.in. w obrębie dawnego zasięgu naturalnego, także na Nowej Gwinei, na Filipinach, w północnej części Brazylii.

Wikipedia


gutaperkowy

zrobiony z gutaperki lub zawierający gutaperkę


SJP.pl


gutek

1. zdrobnienie od: August, Gustaw (imiona męskie); Gustek;
2. nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) zdrobn. poufała forma imienia August

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roman Gutek
  • Walentyn Gawara-Gutek
  • Piotr Gutkowski, ps. Gutek
  • Zbigniew Gutkowski, ps. Gutek

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kupiliśmy Gutkowi nową czapeczkę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. August mos., Gustek mos., Gustlik mos., Gucio mos., Gustaw mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Gucio, Gustek; gw. Górny Śląsk Gustlik

Wiktionary


gutenberg

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gutenberg – gmina w kraju związkowym Styria, w powiecie Weiz
  • Gutenberg-Stenzengreith – dawna nazwa gminy Gutenberg
  • Gutenberg – dzielnica gminy Petersberg w kraju związkowym Saksonia-Anhalt, w powiecie Saale
  • Gutenberg – gmina w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, w powiecie Bad Kreuznach
  • Beno Gutenberg – sejsmolog
  • Johannes Gutenberg – niemiecki drukarz, innowator
  • Projekt Gutenberg – udostępnione w Internecie elektroniczne wersje książek istniejących w wersji papierowej, których prawa autorskie wygasły
  • Gutenberg – pałac
  • Gutenberg – zamek
  • Gutenburg
  • Guttenberg

Wikipedia


gutenbergowski

taki jak u Johannesa Gutenberga, charakterystyczny dla Johannesa Gutenberga


SJP.pl


guthrie

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Guthrie – szkockie nazwisko i nazwa klanu nizinnego.
  • Guthrie – miasto w stanie Kentucky, w hrabstwie Todd
  • Guthrie – miasto w stanie Oklahoma, w hrabstwie Logan
  • Guthrie – jednostka osadnicza w stanie Teksas, w hrabstwie King
  • Guthrie (ang. Guthrie Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Izard
  • Guthrie (ang. Guthrie Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie White
  • Guthrie (ang. Guthrie Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Lawrence
  • Guthrie (ang. Guthrie Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Hubbard
  • Guthrie (ang. Guthrie Township) – gmina w stanie Missouri, w hrabstwie Callaway
  • hrabstwo Guthrie (ang. Guthrie County) – w stanie Iowa

Wikipedia


gutkiewicz

nazwisko


SJP.pl


gutkind

imię męskie


SJP.pl


gutkowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gutkowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. żuromińskim, w gminie Siemiątkowo
  • Gutkowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. olsztyńskim, w gminie Jonkowo
  • Gutkowo – dzielnica Olsztyna
  • Gutkowo – dawna gmina wiejska istniejąca do 1954 roku w województwie warszawskim
  • Gutkowo – gromada
  • Dekanat Olsztyn III - Gutkowo
  • Gutków
  • Olsztyn Gutkowo

Wikipedia


gutkowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Marceli Gutkowski – duchowny rzymskokatolicki, senator w Królestwie Polskim
  • Józef Gutkowski – żołnierz Armii Krajowej
  • Kamil Gutkowski – polski siatkarz
  • Kazimierz Mikołaj Gutkowski – polski dyplomata
  • Mieczysław Gutkowski – polski prawnik
  • Piotr Gutkowski – polski wokalista i autor tekstów
  • Szymon Gutkowski – dyrektor agencji reklamowej, doradca prezydenta Polski
  • Tadeusz Gutkowski – polski prawnik i wojskowy
  • Witold Gutkowski – polski inżynier mechanik, powstaniec warszawski
  • Wojciech Gutkowski – polski inżynier wojskowy, pedagog, pisarz, wolnomularz i ekonomista
  • Zbigniew Gutkowski – polski kapitan jachtowy, kapitan motorowodny, płetwonurek, radiooperator

Wikipedia


gutkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gutka lub z nim związany


SJP.pl


gutowiec

Gutowiec ( Guttowitz) – wieś w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie chojnickim, w gminie Czersk.

Wieś borowiacka położona przy drodze krajowej nr 22 a także przy szlaku linii kolejowej nr 203.

W skład sołectwa Gutowiec wchodzi również wieś Kurkowo.

Wikipedia


gutowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gutowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. brodnickim, w gminie Bartniczka
  • Gutowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. toruńskim, w gminie Zławieś Wielka
  • Gutowo – osada leśna w województwie mazowieckim, w powiecie makowskim, w gminie Sypniewo
  • Gutowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. iławskim, w gminie Lubawa

Wikipedia


gutowski

nazwisko


SJP.pl

Za

Wikipedia


gutta

(zwykle w liczbie mnogiej) w sztukach plastycznych: element dekoracyjny w kształcie cylindrycznej lub stożkowatej kropli, stosowany przede wszystkim w porządku doryckim; łezka


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gutta, gutty, łezki – w architekturze ozdoby w kształcie cylindrycznych lub stożkowych stylizowanych kropli
  • Palaquium gutta – drzewo gutaperkowe, gutaperkowiec
  • Gutta (album) – debiutancki album amerykańskiego rapera Ace Hooda

Wikipedia


gutturalny

1. odnoszący się do gardła; gardłowy;
2. spółgłoska gutturalna - spółgłoska wymawiana przy użyciu tylnej części języka, np. g, k, ch; spółgłoska tylnojęzykowa


SJP.pl


guturalny

o spółgłoskach: tylnojęzyczny (k, ch, g)


SJP.pl


guwernancki

przymiotnik

 (1.1) rzad. związany z guwernantką, dotyczący guwernantki

 (1.2) rzad. taki jak guwernantka t.j. opiekuńczy, autorytatywny, nadzorujący

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guwernantka ż.

Wiktionary


guwernanctwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zajęcie guwernantki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guwerner mos.

Wiktionary


guwernant

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zob. guwerner.

Wiktionary


guwernantka

nauczycielka domowa i wychowawczyni dzieci


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. eduk. nauczycielka domowa, wychowawczyni dzieci w zamożnych rodzinach

Wiktionary

Guwernantka – nauczycielka domowa, czasem pełniąca również rolę ochmistrzyni; męski odpowiednik tego pojęcia to guwerner lub guwernant. W Polsce guwernantkom powierzano zazwyczaj naukę i wychowanie młodszych dzieci, w wieku przedszkolnym. Najważniejszym przedmiotem nauczanym przez guwernantki i guwernantów były podstawy języka francuskiego. Stanowisko guwernantki było często jedynym sposobem zarobkowania dla niezamożnych a wykształconych niezamężnych kobiet.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie zaniedbywała także innej edukacji: szwajcarska guwernantka uczyła dzieci francuskiego i niemieckiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guwerneria ż., guwernerstwo n., guwernerzyna m.

:: fm. guwerner mos.

 czas. guwernerować ndk., guwernerzyć ndk.

 przym. guwernernerski, guwernancki

Wiktionary


guwerner

wychowawca dzieci w zamożnych domach; nauczyciel domowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. eduk. nauczyciel domowy, wychowawca dzieci w zamożnych rodzinach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zaimprowizował im opowieść, a potem uśpił wszystkich łącznie z guwernerem kołysanką.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guwernanctwo n., guwernerowanie n.

:: fż. guwernantka ż.

 czas. guwernerować ndk.

 przym. guwernerski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wychowawca, preceptor

Wiktionary


guwernerować

czasownik niedokonany

 (1.1) daw. pracować jako guwerner lub guwernantka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guwerner mos., guwernantka ż.

Wiktionary


guwernerski

→ guwerner


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z osobą lub pracą guwernera, dotyczący guwernera

Wiktionary

Patrz:

guwerner

Powiązane:

 rzecz. guwerner mos.

Wiktionary


guwernerstwo

zawód guwernera


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zajęcie guwernera

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guwernantka ż.

Wiktionary


guwert

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. koperta

Wiktionary


guyenne

[czytaj: głiJEN] kraina historyczna we Francji


SJP.pl


guz

1. zgrubienie pochodzenia naturalnego lub wywołane uderzeniem
2. patologiczny twór najczęściej w postaci nowotworu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) zgrubienie pochodzenia naturalnego lub wywołane uderzeniem

 (1.2) med. patologiczny twór najczęściej w postaci nowotworu

 (1.3) ozdobna gałka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • guz (fizyczne zgrubienie albo wytwór patologiczny)
  • guz (element dekoracyjny)
  • guz (wada drewna)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Marysia nabiła sobie guza na plac zabawacu zabaw.

 (1.2) Radykalne usunięcie guza prostaty przedłuża życie o 20 lat.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡus, AS: gus

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zdrobn. guzek m.

 przym. guzowy, guzowaty, guzikowy, guzkowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gula, narośl

 (1.2) guz nowotworowy, nowotwór, rak, zmiana nowotworowa

 (1.3) gałka

Wiktionary


guza

forma rzeczownika.

 (1.1) D., B. lp. od: guz

Wiktionary


guzak

rodzaj nicieni, szkodnik roślin dwuliściennych


SJP.pl

Guzak ("Meloidogyne") – rodzaj nicieni z rodziny Meloidogynidae. Obejmuje obligatoryjne endopasożyty różnorodnych roślin naczyniowych, atakujące najczęściej ich organy podziemne. Większość gatunków wywołuje powstawanie na żywicielach galasów. Zakaźne jest drugie stadium młodociane. Wędrujące są również dorosłe samce. Dorosłe samice oraz trzecie i czwarte stadium młodociane są osiadłe. Dotychczas opisano ich około 100 gatunków.

Wikipedia


guzdek

nazwisko


SJP.pl

Guzdek – kolonia w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie kaliskim, w gminie Szczytniki.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa kaliskiego.

Wikipedia


guzdralska

kobieta guzdrząca się; guzdrała; maruda


SJP.pl


guzdralski

człowiek guzdrzący się; maruda; guzdrała


SJP.pl


guzdralstwo

potocznie: wykonywanie czegoś powoli, ślamazarnie, opieszale; marudzenie, grzebanie się, guzdranie się


SJP.pl


guzdrać

guzdrać się - potocznie: robić coś bardzo wolno


SJP.pl


guzdrała

pogardliwie o kobiecie powolnej, roztargnionej, nierozgarniętej; także o mężczyźnie (z silniejszym zabarwieniem ekspresywnym)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński lub męskoosobowy

 (1.1) pot. osoba robiąca wszystko powoli, flegmatyczna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ale z ciebie guzdrała, czekamy na ciebie już pięć minut.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuzˈdrawa, AS: guzdrau̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guzdracz m., guzdralski m., guzdralstwo n., guzdranina ż., guzdranie n.

 czas. guzdrać się

 przym. guzdralski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) guzdracz, guzdralski, maruda, maruder, grzebuła, ślamazara, lelum polelum

Wiktionary


guzek

1. zdrobnienie od: guz;
2. małe zgrubienie, wypukłość; gruzełek, guzełek;
3. wykwit skórny uwypuklony ponad powierzchnię skóry;
4. guzki krwawnicze - żylakowate rozszerzenie splotu końcowego odcinka odbytnicy, w formie łatwo krwawiących guzków; krwawnica, żylaki odbytu, hemoroidy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: guz

 (1.2) mały guz

 (1.3) med. niewielki wykwit naskórny;

Wiktionary

Guzek (łac. "nodulus", "tuberculum") – w dermatologii, wykwit wyniosły ponad powierzchnię skóry, związany ze zmianami w skórze właściwej, mogący ulegać rozpadowi z pozostawieniem blizny. Większy wykwit guzkowy (o średnicy powyżej 1 cm) rozwijający się z zajęciem tkanki podskórnej określany jest jako guz. Guzek różni się od grudki większą spoistością i głębszym usadowieniem oraz istnieniem nacieku zapalnego wokół miejsca jego występowania.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Na USG znaleźli mi guzki na tarczycy.

 (1.3) Guzek różni się od grudki większą spoistością i głębszym usadowieniem oraz istnieniem nacieku zapalnego wokół miejsca jego występowania.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡuzɛk, AS: guzek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guz mrz.

 przym. guzkowy, guzikowy, guzkowaty

Wiktionary


guzewicz

nazwisko


SJP.pl


guzełek

rzadko: małe zgrubienie, wypukłość; gruzełek, guzek


SJP.pl


guzheng

[czytaj: gudżan] chiński instrument szarpany przypominający cytrę


SJP.pl

Guzheng (chiń. 古箏, pinyin: gǔzhēng), chińska cytra – chiński instrument szarpany przypominający cytrę. Od niego pochodzi japoński instrument koto.

Wikipedia


guziak

nazwisko


SJP.pl


guzicki

nazwisko


SJP.pl


guziczek

zdrobnienie od: guzik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: guzik

Wiktionary

Guziczek (ang. "Button Nose", jap. "Yume no Hoshi no Button Nose", niem. "Prinzessin Erdbeer", fr. "Bouton d’or", 1985) – japoński serial animowany zrealizowany przez wytwórnię "Saban Entertainment". Reżyserem tego serialu jest Masami Hata. W Polsce był emitowany na kanałach TVN i Fox Kids z polskim dubbingiem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do czego służy ten czerwony guziczek?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuˈʑit͡ʃɛk, AS: guźiček

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guzik m.

 przym. guzikowy, guzikarski

Wiktionary


guziczkowy

przymiotnik od: guziczek


SJP.pl


guziczny

kość guziczna - końcowy odcinek kręgosłupa człowieka


SJP.pl


guziec

afrykański, łowny gatunek z rodziny świń; fakoszer


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Phacochoerus|F. Cuvier|ref=tak., przypominający świnię masywny ssak afrykański o długich kłach;

Wiktionary

Guziec ("Phacochoerus") – rodzaj ssaków z podrodziny świń (Suinae) w obrębie rodziny świniowatych (Suidae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Cechą charakterystyczną guźca są dwie pary kłów wystających z otworu gębowego i zakrzywionych ku górze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡuʑɛt͡s, AS: guźec

Wiktionary


guzik

1. przedmiot, zwykle nieduży i okrągły, przyszyty do ubrania, służący do zapinania, przymocowywania czegoś, bądź dla ozdoby;
2. przycisk służący do włączania lub wyłączania jakiegoś urządzenia, prądu itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kraw. element ubioru służący do zapinania np. płaszcza, swetra, spodni;

 (1.2) pot. włącznik, przycisk

 (1.3) pot. przen. nic

Wiktionary

Guzik – element ubioru służący do zapinania np. płaszcza, swetra czy spodni. Najczęściej w kształcie koła, wykonany z plastiku, metalu lub z innych tworzyw.

Guziki zaczęto przyszywać do ubrań w XIII wieku. Alternatywą dla guzików są napy, rzepy i spinki.

Słowem guzik określa się też różnego typu przyciski.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Urwał mi się guzik u koszuli.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡuʑik, AS: guźik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guzikarka ż.

:: zdrobn. guziczek m.

 przym. guzikowy, guzikarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Poznań depok; stpol. pągwica

 (1.2) włącznik, przycisk

 (1.3) figa, wulg. gówno

Wiktionary


guzikarka

maszyna do przyszywania guzików


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wytwórczyni guzików

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guzik mrz., guzikarz mzw./mos.

Wiktionary


guzikarski

dotyczący guzikarza, guzikarstwa


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z osobą lub pracą guzikarza, dotyczący guzikarza lub guzikarstwa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guzik m., guziczek m., guzikarz mos., guzikarstwo n., guzikarka ż.

 przym. guzikowy

Wiktionary


guzikarz

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) łow. młody kozioł

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) daw. rzemieślnik produkujący guziki

 (2.2) daw. sprzedawca guzików

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guzik mrz.

:: fż. guzikarka ż.

 przym. guzikarski

Wiktionary


guzikowaty

podobny do guzika, przypominający guzik


SJP.pl


guzikowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Guzikowski – polski urzędnik
  • Jerzy Guzikowski – polski lekarz
  • Wojciech Guzikowski – polski artysta fotograf

Wikipedia


guzikowy

przymiotnik od: guzik


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z guzikami, dotyczący guzików

 (1.2) posiadający guziki

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Harmonią nazywano u nas instrument z klawiaturą chromatyczną, guzikową, a akordeonem - z klawiaturą podobną do fortepianowej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡuʑiˈkɔvɨ, AS: guźikovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guzik m., guziczek m., guz m., guzek m.

 przym. guziczny, guzikarski

Wiktionary


guzikówka

Guzikówka – część miasta Krosno. Znajduje się w południowej części Krosna, w okolicy ulicy Guzikówka.

Dawniej samodzielna wieś i gmina jednostkowa w powiecie krośnieńskim. W 1867 włączona do Krosna.

W miejscu dawnej wsi Guzikówka funkcjonuje obecnie Parafia św. Piotra Apostoła i św. Jana z Dukli w Krośnie-Guzikówce.

Wikipedia


guziński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Guziński – polski reżyser i scenarzysta filmowy
  • Grzegorz Guziński – polski wokalista

Wikipedia


guzkowaty

mający guzki, pokryty guzkami; mający kształt guzka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający guzki, pokryty guzkami

 (1.2) mający kształt guzka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Celina ma jakąś guzkowatą narośl na ramieniu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guz mrz., guzek mrz.

Wiktionary


guzkowy

→ guzek


SJP.pl

Patrz:

guzek

guzman

nazwisko


SJP.pl


guzmania

roślina ozdobna pochodząca z obszarów tropikalnych Ameryki


SJP.pl

Guzmania ("Guzmania" Ruiz & Pav.) – rodzaj roślin z rodziny bromeliowatych ("Bromeliaceae") liczący ponad 200 gatunków. Ze względu na ozdobne kwiatostany są to rośliny popularne w uprawie w domach, w cieplejszych klimatach także w ogrodach. Pochodzi z lasów tropikalnych środkowej i południowej Ameryki – z centrum występowania i zróżnicowania w rejonie Panamy i Kolumbii.

Wikipedia


guzoczyrka

rodzaj grzybów z rodziny szczeciniakowatych


SJP.pl


guzowacieć

stawać się guzowatym, pokrywać się guzami


SJP.pl


guzowatość

→ guzowaty


SJP.pl

Patrz:

guzowaty

guzowaty

mający kształt guza


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający guzy, pokryty guzami

 (1.2) mający kształt guza

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Celina ma teraz guzowatą narośl na policzku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. guz mrz.

Wiktionary


guzowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Dariusz Guzowski – polski lekkoatleta
  • Jacek Guzowski – polski żużlowiec
  • Krzysztof Guzowski – rzymskokatolicki duchowny, teolog
  • Mirosław Guzowski – polski aktor teatralny, filmowy i dubbingowy
  • Piotr Guzowski – polski historyk
  • Józefów Guzowski – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim

Wikipedia


guzowy

1. styl guzowy - styl dekoracji ceramiki w epoce brązu (ornament guzowy)
2. med. przymiotnik od: guz (w znaczeniu nowotworu)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wyglądający jak guz

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Guzowy Młyn
  • Guzowy Piec

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. guz mrz.

Wiktionary


guzoń

guzoń pajęczarz, guzoń garbusek - gatunki pająka z rodziny naśladownikowatych


SJP.pl


guzy

forma rzeczownika.

 (1.1) M., B. W. plural|guz.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Guzy – wieś w woj. podlaskim, w pow. monieckim, w gminie Knyszyn
  • Guzy – wieś w woj. pomorskim, w pow. kościerskim, w gminie Nowa Karczma
  • Guzy – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. oleckim, w gminie Kowale Oleckie
  • Guzy – część Goniądza

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡuzɨ, AS: guzy

Wiktionary


guła

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) reg-pl|Poznań. indyczka

 (1.2) reg-pl|Poznań. niezaradny człowiek

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) rzecz. fm. gularz m.

Wiktionary


gułag

w Związku Radzieckim: obóz pracy przymusowej; łagier


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) system obozów pracy przymusowej w ZSRR;

Wiktionary

Gułag, GUŁag (zapis dopuszczalny: GUŁAG) – istniejący od 1930 podmiot zarządzania obozami pracy (łagrami) w ZSRR, w którym więźniami byli zarówno przestępcy kryminalni, jak i więźniowie polityczni.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡuwak, AS: guu̯ak

Wiktionary


gułagowski

→ gułag; gułagowy


SJP.pl


gułagowy

→ gułag


SJP.pl

Patrz:

gułag

gułowski

nazwisko


SJP.pl


guńka

wierzchnie okrycie męskie noszone w Polsce przez górali; czucha; czuha; cucha; gunia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pieszcz. gw-pl|Śląsk Cieszyński. gunia

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. góralska gruba kurtka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gunia ż., guniok m., guńkorz mos.

Wiktionary


guńkorz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. żart. góral

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gunia ż., guńka ż., guniok mrz.

Wiktionary


guścik

zdrobnienie od: gust (zwykle w przysłowiu "są gusta i guściki" - każdy ma inny gust)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od gust

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gust m.

 czas. gustować

 przysł. gustownie

Wiktionary


guściora

nazwisko


SJP.pl


guślarka

kobieta znająca się na ziołolecznictwie, zajmująca się czynieniem guseł, czarów


SJP.pl


guślarski

dotyczący guślarza, guślarstwa


SJP.pl


guślarstwo

→ gusła


SJP.pl

Patrz:

gusła

guślarz

wiejski czarownik, szaman; człowiek zajmujący się znachorstwem, znachor, zaklinacz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna parający się guślarstwem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do chorego wzywano kilku guślarzy.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. guślarski

 rzecz. gusła lm nm., guślarstwo n., guślarycha ż., guślarzycha ż.

:: fż. guślarka ż.

Wiktionary


guźniczak

nazwisko


SJP.pl


gw

1. skrót od: gigawat (czytany jako cały, odmienny wyraz);
2. [czytaj: gie-WU] skrót od: Gazeta Wyborcza (skrót czytany także jako całe, odmienne wyrażenie)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • GW – skrót nazwy brytyjskiej firmy Games Workshop
  • GW – gigawat, jednostka miary mocy równa 1 000 000 000 watów
  • GW – skrót tytułu dziennika „Gazeta Wyborcza”
  • GW – skrót nazwy gry Guild Wars
  • GW – skrót nazwy ogółu seriali i filmów oraz uniwersum Gwiezdnych Wrót
  • GW – gwint wewnętrzny
  • GW – fala grawitacyjna, skrót od ang. „gravitational wave”
  • GW – kod ISO 3166-1 alfa-2 Gwinei Bissau
  • GW - W niektórych polskich szkołach skrót od lekcji „godzina wychowawcza” znana również jako ZZW „Zajęcia z wychowawcą”.

Wikipedia


gw.

skrót od: gwara, gwarowy; gwar.


SJP.pl


gwadalkiwir

rzeka w południowej Hiszpanii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w Hiszpanii;

Wiktionary

Gwadalkiwir (wym. [], Baetis lub "Baetes", Guadalquivir, z arabskiego الوادي الكبير "Wadi al-Kabir" – „wielka rzeka”) – rzeka, główny ciek południowej Hiszpanii. Jej źródło znajduje się w Górach Betyckich, w prowincji Jaén. Płynie na zachód, przez zabagniony Las Marismas i uchodzi do Zatoki Kadyksu w Sanlúcar de Barrameda. Jest żeglowna od Kordoby.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kordowa położona jest nad rzeką Gwadalkiwir.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡvadalʲˈcivʲir, AS: gvadalʹḱivʹir

Wiktionary


gwadelupa

zamorski departament Francji w Ameryce Środkowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. departament i region zamorski Francji w archipelagu Małych Antyli ze stolicą w Basse-Terre;

 (1.2) geogr. wyspa w archipelagu Małych Antyli należąca do Gwadelupy (1.1);

Wiktionary

Gwadelupa ( Guadeloupe) – departament zamorski Francji w Ameryce Środkowej, położony na kilku większych i kilkudziesięciu mniejszych wyspach w Małych Antylach m.in.:

Do 22 lutego 2007 w skład terytorium wchodziła również wyspa Saint-Barthélemy oraz północna część wyspy Saint-Martin, obecnie będące osobnymi terytoriami zależnymi Francji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W parlamencie francuskim Gwadelupę reprezentuje 4 posłów i 2 senatorów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡvadɛˈlupa, AS: gvadelupa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gwadelupczyk mos., Gwadelupka ż.

 przym. gwadelupski

Wiktionary


gwadelupczyk

mieszkaniec Gwadelupy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Gwadelupy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gwadelupa ż.

:: fż. Gwadelupka ż.

 przym. gwadelupski

Wiktionary


gwadelupka

mieszkanka Gwadelupy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Gwadelupy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gwadelupa ż.

:: fm. Gwadelupczyk mos.

 przym. gwadelupski

Wiktionary


gwadelupski

związany z Gwadelupą


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) geogr. związany z Gwadelupą, dotyczący Gwadelupy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gwadelupa ż., Gwadelupczyk mos., Gwadelupka ż.

Wiktionary


gwadiana

rzeka w Portugalii i Hiszpanii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka na Półwyspie Iberyjskim;

Wiktionary

Zobacz też: Guadiana.

Gwadiana ( Guadiana, wym. []; Guadiana, wym. []; Anas; ‏وادي يانة‎, "wādī-yāna") – rzeka w Hiszpanii i Portugalii, główna rzeka południowej Estremadury. Powierzchnia dorzecza wynosi 67 733 km², z tego 11 620 km² (17,1%) znajduje się na terenie Portugalii. Obszar dorzecza zamieszkuje około 1,7 mln osób, przy średniej gęstości zaludnienia 28 os./km².

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡvaˈdʲjãna, AS: gvadʹi ̯ãna

Wiktionary


gwajak

niskie drzewo z Ameryki Środkowej zawierające żywicę gwajakol o leczniczych właściwościach; gwajakowiec


SJP.pl


gwajakol

jednometylowy eter pirokatechiny, składnik kreozotu, stosowany jako środek wykrztuśny i antyseptyczny, a także w stomatologii jako środek odkażający


SJP.pl

Gwajakol ("2-metoksyfenol") – organiczny związek chemiczny z grupy fenoli. Z chlorkiem żelaza(III) daje niebieskie zabarwienie, zmieniające się następnie na zielone (reakcja charakterystyczna dla fenoli).

Wikipedia


gwajakolosulfonian

gwajakolosulfonian potasu - syntetyczny lek wykrztuśny, pochodna gwajakolu; thiocol, tiokol, sulfogwajakol


SJP.pl


gwajakolowy

→ gwajakol, np. test gwajakolowy


SJP.pl


gwajakowiec

niskie drzewo z Ameryki Środkowej zawierające żywicę gwajakol o leczniczych właściwościach; gwajak


SJP.pl

Gwajakowiec ("Guaiacum" L.) – rodzaj roślin z rodziny parolistowatych ("Zygophyllaceae"). Obejmuje 6 gatunków. Wszyscy przedstawiciele rodzaju rosną w naturze na suchych obszarach w strefie subtropikalnej kontynentów amerykańskich, od Florydy i północnego Meksyku po Peru i Boliwię na południu.

Wikipedia


gwajakowy

przymiotnik od: gwajak


SJP.pl


gwajawa

drzewo lub krzew z rodziny mirtowatych, uprawiane m.in. dla smacznych owoców w kształcie gruszki; guawa, guajawa, gujawa, gruszla, psydia


SJP.pl


gwalbert

imię męskie


SJP.pl


gwalbertostwo

Gwalbert z małżonką; Gwalbertowie


SJP.pl


gwalbertowie

imię męskie


SJP.pl


gwalbertowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gwalberta lub z nim związany


SJP.pl


gwalijar

miasto w Indiach


SJP.pl

Gwalijar (hindi ग्वालियर, trl. "Gvāliyar", trb. "Gwalijar"; ang. "Gwalior") – miasto w środkowych Indiach, w stanie Madhya Pradesh, na północnym skraju wyżyny Dekan, na wysokości 220 metrów. Około 1,9 mln mieszkańców. Znajduje się tu port lotniczy Gwalior.

Wikipedia


gwalijarski

przymiotnik od: Gwalijar, miasto w środkowych Indiach


SJP.pl


gwanako

lama z rodziny wielbłądowatych, żyjąca w górach Ameryki Południowej; guanako


SJP.pl


gwanina

zasada purynowa; guanina


SJP.pl


gwaninowy

→ gwanina; guaninowy


SJP.pl


gwar

zgiełk, hałas


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hałas spowodowany głosem wielu rozmów

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

 (2.1) D. lm. od: gwara

Wiktionary

Gwar (zapis stylizowany: GWAR) – amerykańska heavymetalowa grupa muzyczna utworzona w 1985 roku. Zespół zyskał popularność dzięki swemu wyglądowi zaczerpniętemu z filmów grozy, a także z często niepoprawnych politycznie tekstów, poruszających tematy tabu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Było wczesne popołudnie i ojciec, bardzo głodny, liczył na to, że trafi na zwykły gwar i bałagan przedobiadowy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwara ż., gwarzenie n., pogwarzenie n., pogwarka ż., gwarek m., gwarność ż., gwarowość ż., rozgwar m.

 czas. gwarzyć ndk., pogwarzyć dk.

 przym. gwarny, gwarowy

 przysł. gwarnie, gwarowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zgiełk, harmider

Wiktionary


gwar.

skrót od: gwara, gwarowy (czytany jako cały, odmienny wyraz)


SJP.pl


gwara

w językoznawstwie:
1. odmiana języka ogólnego (narodowego) charakterystyczna dla jakiegoś terytorium, np. gwara śląska, mazowiecka; dialekt, narzecze;
2. gwara ludowa - mowa ludności wiejskiej zamieszkującej pewien niewielki obszar kraju (zwykle kilka lub kilkanaście wsi);
3. gwara kresowa - gwara powstała na podłożu ukraińskim, białoruskim i litewskim;
4. język jakiejś grupy społecznej (środowiskowej, zawodowej, ale nie terytorialnej), różniący się od języka ogólnego (narodowego) zasobem słów, wyrażeń i wymową; żargon, argot, slang, wiech, język specjalistyczny (środowiskowy, zawodowy)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. mowa terytorialna, odmienna od przyjętego języka standardowego;

 (1.2) jęz. kult. żargon określonego środowiska zawodowego lub społecznego;

Wiktionary

Gwara – termin określający odmiany języka odrębne od odmiany ogólnej. Określenie to jest przede wszystkim odnoszone do terytorialnych, lokalnych odmian języka, odróżniających się pod względem cech językowych od odmian sąsiadujących (mowy sąsiednich okolic) i od szerzej znanej odmiany standardowej (języka ogólnego). Tak pojmowane odrębności gwarowe widoczne są zarówno w zakresie słownictwa, jak i na innych poziomach języka (fonetycznym, fonologicznym, składniowym i morfologicznym).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Marek mówi gwarą podhalańską.

 (1.2) Nawet żeglarze mają swoją specyficzną gwarę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡvara, AS: gvara

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwar mrz., gwarność ż., gwarzenie n., gwaryzacja ż.

 czas. gwarzyć ndk.

 przym. gwarowy, gwarny

 przysł. gwarowo, gwarno

Wiktionary


gwarana

roślina pnąca z rodziny mydleńcowatych o kwitnących na biało kwiatach, której owoce i nasiona zawierające kofeinę używane są do sporządzania pasty będącej esencją naturalnych napojów pobudzających; guarana, cierniopląt, paulinia


SJP.pl


gwarancja

1. ważne czasowo zobowiązanie producenta lub sprzedawcy do bezpłatnej naprawy lub wymiany zakupionego, wadliwego towaru;
2. poręczenie prawdziwości, autentyczności czegoś; rękojmia;
3. odpowiedzialność osoby trzeciej, np. banku, za zobowiązania dłużnika wobec wierzyciela, umowa zakładająca spłatę czyjegoś długu przy zajściu ustalonych warunków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) poręczenie, rękojmia, zapewnienie o czymś;

 (1.3) ekon. hand. odpowiedzialność zaciągana przez osobę trzecią, zapewniająca wierzyciela o dotrzymaniu zobowiązania dłużnika wobec wierzyciela

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gwarancja (prawo międzynarodowe) – w prawie międzynarodowym uprawnienie określonego państwa (bądź organizacji międzynarodowej) do ochrony określonego stanu rzeczy istniejącego w innym państwie (np. st...
  • gwarancja (prawo cywilne) – w prawie cywilnym:
    • gwarancja przy sprzedaży (przed 25 grudnia 2014 r. gwarancja jakości) – instytucja prawna przewidziana w art. 577–581 KC; fakultatywne zobowiązanie gwaranta (np. producenta) odnośnie do towaru w stosu...
    • gwarancja samoistna
      • gwarancja bankowa
  • gwarancja ubezpieczeniowa
  • niezgodność towaru konsumpcyjnego z umową
  • niezgodność rzeczy z umową
  • rękojmia
  • gwarancje praworządności

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Spróbuj pomarańczę. Daję ci gwarancję, że nie będziesz żałował.

 (1.2) Przedwczoraj minęła mi gwarancja na lodówkę, a ona akurat dzisiaj musiała się zepsuć.

 (1.3) Jeśli wzięłaś gwarancję za Marka, to znaczy, że jeśli on nie spłaci długu w terminie, to ty będziesz musiała zamiast niego go płacić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvaˈrãnt͡sʲja, AS: gvarãncʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwarant, gwarantowanie

 przym. gwarancyjny, gwarantowany

 czas. gwarantować ndk., zagwarantować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-3) daw. garancja

Wiktionary


gwarancyjny

→ gwarancja


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący gwarancji

Wiktionary

Patrz:

gwarancja

Powiązane:

 rzecz. gwarant mos., gwarancja ż., gwarantowanie n.

 czas. gwarantować ndk.

Wiktionary


gwaranie

roślina pnąca z rodziny mydleńcowatych o kwitnących na biało kwiatach, której owoce i nasiona zawierające kofeinę używane są do sporządzania pasty będącej esencją naturalnych napojów pobudzających; guarana, cierniopląt, paulinia


SJP.pl


gwaranin

członek plemienia Indian z Ameryki Południowej; Guaranin


SJP.pl


gwaranka

członkini plemienia Indian z Ameryki Południowej; Guaranka


SJP.pl


gwarant

1. osoba zapewniająca, że zobowiązania dłużnika wobec wierzyciela zostaną wypełnione; poręczyciel;
2. wystawca gwarancji na dany towar;
3. osoba, dzięki której coś istnieje lub następuje


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ten, który daje gwarancję

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwarancja ż., gwarantka ż., gwarantowanie n.

 czas. gwarantować ndk., zagwarantować dk.

 przym. gwarancyjny, gwarantowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) poręczyciel

Wiktionary


gwarantka

→ gwarant


SJP.pl

Patrz:

gwarant

gwarantowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|gwarantować.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rozbudowany aparat partii Baas służył odtąd wyłącznie podtrzymywaniu jego władzy, a w drugiej kolejności – gwarantowaniu interesów finansowych dyktatora oraz całej faworyzowanej społeczności sunnitów irackich.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gwarantować ndk.

 rzecz. gwarant mos., gwarancja ż.

 przym. gwarancyjny

Wiktionary


gwarantowany

pewny, niezawodny, niewątpliwy


SJP.pl


gwarantować

czasownik

 (1.1) zapewniać, dawać gwarancję, ręczyć, zabezpieczać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Konieczne jest uchwalenie Karty Praw Pacjenta, która gwarantowałaby Polakom zakres świadczeń dostępnych w ramach świadczeń publicznych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwarant mos., gwarancja ż., gwarantowanie n.

 przym. gwarancyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zapewniać, ręczyć, zabezpieczać.

Wiktionary


gwarański

związany z Gwaranami (Guaranami, Guarani), plemieniem indiańskim


SJP.pl


gwardia

1. oddział wojsk stanowiący straż przyboczną władcy;
2. doborowe oddziały różnych formacji;
3. ochotnicze oddziały zorganizowane na wzór wojska regularnego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wojsk. wyborowe oddziały wojska

 (1.2) wojsk. oddziały ochotnicze, zorganizowane na wzór wojska zawodowego

 (1.3) wojsk. hist. starożytna lub średniowieczna straż przyboczna panujących„Zapożyczenia włoskie we współczesnej polszczyźnie”

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gwardia – doborowe oddziały liniowe
    • Gwardia Szkocka – elitarna jednostka gwardii królów Francji 1418–1830
    • Gwardia Cesarska – elitarna formacja wojskowa I Cesarstwa Francuskiego
    • Gwardia Imperium Rosyjskiego
  • Gwardia – polska grupa konspiracyjna o charakterze socjalistycznym, działająca w latach 1939–1941
  • Gwardia Akademicka – formacja paramilitarna studentów Uniwersytetu Warszawskiego w powstaniu listopadowym
  • Gwardia Hlinki – formacja paramilitarna Słowackiej Partii Ludowej (SLS), istniejąca w latach 1938–1945
  • Gwardia Honorowa – formacja I Cesarstwa Francuskiego w latach 1812–1813
  • Gwardia Ludowa – organizacja zbrojna PPR
  • Gwardia Narodowa
    • Gwardia Narodowa (Francja) – nazwa milicji obywatelskiej, utworzonej w okresie rewolucji francuskiej w 1789
    • Gwardia Narodowa (Nikaragua) – 1925–1979

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Syn sąsiadów zaciągnął się do gwardii.

 (1.3) Za czasów Piotra Wielkiego gwardia stała się nie tylko gwarancją bezpieczeństwa osoby cara i jego władzy, ale także organem kontrolnym całej administracji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡvardʲja, AS: gvardʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwardzista mos., gwardzistka ż.

 przym. gwardyjski

Wiktionary


gwardiak

nazwisko


SJP.pl


gwardian

przełożony klasztoru w niektórych zakonach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. przełożony niektórych męskich domów zakonnych;

Wiktionary

Gw

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Donośny głos księcia wojewody i ojca gwardiana nad naszymi wszystkimi się unosiły.

 (1.1) Zwyczaj mianowania gwardianów przez ministrów prowincjalnych wykształcił się we franciszkańskich prowincjach zaalpejskich.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwardianat mrz., gwardiaństwo n.

 przym. gwardiański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przełożony

Wiktionary


gwardianat

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. urząd gwardiana

 (1.2) kancelaria, biuro gwardiana

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwardian mos., gwardiaństwo n.

Wiktionary


gwardiański

przymiotnik

 (1.1) kośc. związany z osobą lub stanowiskiem gwardiana

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwardian mos., gwardiaństwo n.

Wiktionary


gwardiaństwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rel. urząd, godność gwardiana

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ojciec Leopold z wielkim zapałem oddał się gwardiaństwu.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gwardiański

 rzecz. gwardian mos., gwardianat mrz.

Wiktionary


gwardiejsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto rejonowe w obwodzie królewieckim, położone na prawym brzegu Pregoły;

Wiktionary

Gwardiejsk, Tapiewo (ros. Гвардейск; niem. "Tapiau") – miasto w obwodzie królewieckim. Położone na prawym brzegu rzeki Pregoły, 38 km na wschód od Królewca.

W miejscowości jest stacja kolejowa Gwardiejsk.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. gwardiejski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hist. Tapiewo, Tapiawa

Wiktionary


gwardiejski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Gwardiejskiem, dotyczący Gwardiejska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gwardiejsk mrz.

Wiktionary


gwardyjski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) wojsk. związany z gwardią, dotyczący gwardii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwardia ż., gwardzista mos., gwardzistka ż.

Wiktionary


gwardzista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wojsk. członek gwardii

 (1.2) sport. zawodnik „Gwardii”

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przekupka doniosła gwardzistom o nocnej wizycie przemytnika.

 (1.2) Poprzedniemu trenerowi gwardzistów również udostępniano pomieszczenie przy szatni.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwardia ż.

:: fż. gwardzistka ż.

 przym. gwardyjski

Wiktionary


gwardzistka

→ gwardzista


SJP.pl

Patrz:

gwardzista

gwarecki

przymiotnik od: gwarek


SJP.pl


gwarectwo

cech górniczy, także samo górnictwo


SJP.pl

Gwarectwo (z niem. "Gewerkschaft", z łac. "communitas fovae") – spółka eksploatująca złoża rud metali nieżelaznych, a od XVIII w. także węgla kamiennego. W górnictwie środkowej Europy było znane już w końcu XII w., w Polsce od wieku XIV.

W 1987 roku polskie gwarectwa zostały zgrupowane wraz z innymi przedsiębiorstwami we Wspólnocie Węgla Kamiennego.

Wikipedia


gwarek

górnik, który miał pozwolenie na wykopywanie kruszcu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. ptak z rodziny szpakowatych

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) górnik mający pozwolenie na kopanie kruszcu

 (2.2) członek gwarectwa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gwarek (górnictwo)
  • gwarek – ptak z rodziny szpakowatych:
    • gwarek czczony (Gracula religiosa), zwykle nazywany gwarkiem
    • gwarek cejloński (Gracula ptilogenys)
    • gwarek malabarski (Gracula indica)
  • Gwarek – tygodnik Wydawniczej Spółdzielni Pracy „Gwarek Śląski”, wydawany od 1956.
  • Gwarek – żaglowiec, obecnie SV Royal Clipper
  • s/y Gwarek – jacht żaglowy typu Opal
  • Gwarek – wieś w województwie mazowieckim, powiecie przysuskim, gminie Przysucha

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡvarɛk, AS: gvarek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwar mrz.

Wiktionary


gwarliwiej

stopień wyższy od przysłówka: gwarliwie


SJP.pl


gwarliwszy

stopień wyższy od przymiotnika: gwarliwy


SJP.pl


gwarliwy

rzadko: pełen gwaru; głośny, hałaśliwy, gwarny


SJP.pl


gwarniej

stopień wyższy od przysłówków: gwarnie, gwarno


SJP.pl


gwarniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: gwarny


SJP.pl


gwarno

przysłówek

 (1.1) od: gwarny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ze zdziwieniem zauważyłem kawiarnię, gdzie było tłoczno i gwarno.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡvarnɔ, AS: gvarno

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gwarny

 rzecz. gwara ż.

 czas. gaworzyć ndk.

Wiktionary


gwarność

zgiełkliwość, hałaśliwość


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest gwarne; cecha tych, którzy są gwarni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gwarny

 przysł. gwarnie

 rzecz. gwar mrz., gwara ż.

Wiktionary


gwarny

pełen gwaru; głośny, hałaśliwy, gwarliwy


SJP.pl


gwarowość

→ gwarowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest gwarowe

Wiktionary

Patrz:

gwarowy

Powiązane:

 przym. gwarowy

 przysł. gwarowie

 rzecz. gwar mrz.

Wiktionary


gwarowy

przymiotnik od: gwara


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący gwary

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwarowość ż., gwar mrz., gwara ż.

Wiktionary


gwaroznawca

specjalista w dziedzinie językoznawstwa zajmującej się gwarami i dialektami; dialektolog


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) jęz. językoznawca specjalizujący się w dziedzinie gwaroznawstwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Słownik napisali gwaroznawcy z Uniwersytetu Śląskiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwaroznawstwo n., gwaroznawczość ż.

 przym. gwaroznawczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dialektolog

Wiktionary


gwaroznawczość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest gwaroznawcze

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwaroznawca mos., gwaroznawstwo n.

Wiktionary


gwaroznawczy

dotyczący dziedziny językoznawstwa zajmującej się gwarami i dialektami; dialektologiczny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) jęz. związany z gwaroznawstwem, nauką o gwarach

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwaroznawca mos., gwaroznawstwo n.

Wiktionary


gwaroznawczyni

specjalistka w dziedzinie językoznawstwa zajmującej się gwarami i dialektami


SJP.pl


gwaroznawstwo

dziedzina językoznawstwa zajmująca się gwarami i dialektami; dialektologia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jęz. nauka o gwarach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na wykładach z gwaroznawstwa poznajemy m.in. gwary śląskie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwaroznawca mos., gwaroznawczość ż.

 przym. gwaroznawczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dialektologia

Wiktionary


gwaryzm

cecha językowa (fonetyczna, fleksyjna, słowotwórcza, leksykalna) rozpoznawana jako gwarowa; dialektyzm


SJP.pl


gwarzić

czasownik niedokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. rozmawiać przyjaźnie

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. mówić

Wiktionary


gwarzyć

rozmawiać w sposób poufały


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) rozmawiać poufale

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. opowiadać, gawędzić

 (1.3) rzad. gaworzyć (o dziecku)

 (1.4) przest. czynić gwar, hałasować

Wiktionary

Przykłady

 (1.4) Warszawa radowała się, gwarzyła, jaśniała. Był to tydzień świąteczny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwar mrz., gwara ż.

Wiktionary


gwasz

1. artystyczna farba wodna z domieszką kredy lub bieli, które nadają jej właściwości kryjące;
2. technika malarska posługująca się tymi farbami;
3. obraz wykonany tą techniką


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) szt. kryjąca farba wodna z domieszką kredy, bieli cynkowej lub bieli ołowianej oraz gumą arabską jako spoiwem;

 (1.2) szt. technika malarska wykorzystująca gwasz (1.1)

 (1.3) szt. praca malarska w technice gwaszu (1.2)

Wiktionary

Gwasz ( gouache, guazzo, z aquatio – czerpanie wody) – farba wodna z domieszką kredy lub bieli (od XIX wieku ołowiowej lub cynkowej), nadającej jej właściwości kryjące, oraz gumy arabskiej będącej spoiwem.

Mianem tym określa się także technikę malowania gwaszami, a także same obrazy nimi namalowane.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Komplet dwunastu gwaszy w tubach kosztuje tylko 15 zł.

 (1.2) Hall malował na szkliwie i kości słoniowej, biegle posługiwał się gwaszem, i stosował szerokie pociągnięcia pędzla, bardzo nietypowe w przypadku miniatur.

 (1.3) Namalowałam gwasz, na trzech krzyżach rozpięte trzy motyle, jak Chrystus i łotry po bokach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwaszysta m., gwaszystka ż., gwaszowanie n.

 czas. gwaszować ndk.

Wiktionary


gwaszowy

przymiotnik od: gwasz


SJP.pl


gwatemala

1. Republika Gwatemali; państwo w Ameryce Środkowej;
2. miasto, stolica państwa Gwatemala


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. jedno z państw w Ameryce Środkowej;

 (1.2) geogr. stolica i największe miasto Gwatemali (1.1);

 (1.3) geogr. adm. jeden z departamentów Gwatemali (1.1), położony w południowej części kraju;

Wiktionary

Gwatemala (República de Guatemala) – państwo w Ameryce Środkowej, położone nad Oceanem Atlantyckim i Oceanem Spokojnym. Graniczy z Salwadorem (203 km), Hondurasem (256 km), Meksykiem (962 km), Belize (266 km) – łączna długość granic wynosi 1687 km, ponadto 400 km wybrzeża morskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Belize znajduje się w Ameryce Środkowej, na północy graniczy z Meksykiem, a na południu z Gwatemalą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡvatɛ̃ˈmala, AS: gvatẽmala

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gwatemalczyk mos., Gwatemalka ż., gwatemalczyk mos., gwatemalka ż.

 przym. gwatemalski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Republika Gwatemali, GTM, GT

Wiktionary


gwatemalczyk

mieszkaniec Gwatemali (miasta)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Gwatemali (stolicy państwa Gwatemala)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡvatɛ̃ˈmalt͡ʃɨk, AS: gvatẽmalčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gwatemala ż., Gwatemalczyk mos., Gwatemalka ż.

:: fż. gwatemalka ż.

 przym. gwatemalski

Wiktionary


gwatemalka

mieszkanka Gwatemali (miasta)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Gwatemali (stolicy państwa Gwatemala)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡvatɛ̃ˈmalka, AS: gvatẽmalka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gwatemala ż., Gwatemalczyk mos., Gwatemalka ż.

:: fm. gwatemalczyk mos.

 przym. gwatemalski

Wiktionary


gwatemalski

przymiotnik od: Gwatemala


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do państwa Gwatemala

 (1.2) odnoszący się do miasta Gwatemala

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Plantacja zatrudniała robotników najemnych — niemal wyłącznie ubogich gwatemalskich Indian.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡvatɛ̃ˈmalsʲci, AS: gvatẽmalsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gwatemala ż., Gwatemalczyk mos., Gwatemalka ż., gwatemalczyk mos., gwatemalka ż.

Wiktionary


gwałcenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|gwałcić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvawˈt͡sɛ̃ɲɛ, AS: gvau̯cẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gwałcić, zgwałcić

 rzecz. gwałt mrz., zgwałcenie n.

 przysł. gwałt

Wiktionary


gwałciciel

człowiek dopuszczający się gwałtu, łamiący zasady


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba dopuszczająca się gwałtu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gwałcicielami zwykle zostają mężczyźni, którzy ze względu na nieatrakcyjność lub nieśmiałość nie mogą zdobyć partnerki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvawʲˈt͡ɕit͡ɕɛl, AS: gvau̯ʹćićel

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwałt mrz., zgwałcenie n.

:: fż. gwałcicielka ż.

 czas. gwałcić ndk., zgwałcić dk.

 przym. gwałcicielski

 przysł. gwałt

Wiktionary


gwałcicielka

→ gwałciciel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) krym. kobieta, która dopuściła się gwałtu

Wiktionary

Patrz:

gwałciciel

Powiązane:

 rzecz. gwałt mrz.

:: fm. gwałciciel mos.

 czas. zgwałcić

Wiktionary


gwałcicielstwo

zachowanie polegające na zmuszaniu kogoś do stosunku płciowego


SJP.pl


gwałcik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od gwałt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie gwałt, lecz tylko mały gwałcik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwałt m.

 przysł. gwałt

Wiktionary


gwałcić

czasownik przechodni niedokonany (dk. zgwałcić)

 (1.1) zmuszać do stosunku płciowego

czasownik przechodni niedokonany (dk. pogwałcić)

 (2.1) książk. naruszać siłą zasady lub normy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oskarżeni relacjonowali na przesłuchaniu, jak przyglądali się koledze gwałcącemu ofiarę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡvawʲt͡ɕit͡ɕ, AS: gvau̯ʹćić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwałciciel m., gwałcenie n., gwałt m., zgwałcenie n., gwałtownik mos.

 przysł. gwałt

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) naruszać

Wiktionary


gwałt

1. czyn prawnie zabroniony, polegający na naruszeniu nietykalności cielesnej innej osoby, np. na tle seksualnym, rasowym;
2. pośpiech, bezład, hałas;
3. siła, przemoc


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) każdy nielegalny akt przemocy

 (1.2) praw. seks. zmuszenie do odbycia stosunku seksualnego lub innej czynności seksualnej;

 (1.3) pośpiech

Wiktionary

Gwałt, zgwałcenie – zmuszenie drugiej osoby do obcowania płciowego, poddania się innej czynności seksualnej lub wykonania takiej czynności przez jedną lub wiele osób, posługujących się siłą fizyczną, przymusem, nadużyciem władzy, podstępem lub wykorzystujących niemożność wyrażenia świadomej zgody przez daną osobę. Rodzaj przemocy seksualnej. Sprawca gwałtu nazywany jest gwałcicielem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zwiększanie podatków to gwałt na obywatelach!

 (1.2) Zboczeniec dostał 15 lat za wyjątkowo brutalny gwałt.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvawt, AS: gvau̯t

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwałciciel mos., gwałtowność ż., gwałtownik mos., gwałtownica ż., gwałtowanie n., gwałcenie n., zgwałcenie n., pogwałcenie n.

:: zdrobn. gwałcik mrz.

 czas. gwałcić ndk., gwałtować ndk., zgwałcić dk., pogwałcić dk.

 przym. gwałtowny

 przysł. gwałtownie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przemoc, brutalność

 (1.2) zgwałcenie

Wiktionary


gwałtem

potocznie:
1. z użyciem siły; przemocą;
2. natychmiast, koniecznie; na gwałt


SJP.pl


gwałtować

dawniej:
1. usilnie nalegać, domagać się natychmiastowego zrobienia czegoś, przynaglać kogoś do czegoś;
2. alarmować, niepokoić


SJP.pl


gwałtownica

→ gwałtownik; raptuska, choleryczka, impetyczka


SJP.pl


gwałtownie

przysłówek sposobu

 (1.1) intensywnie

 (1.2) nagle, raptownie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ludzie gwałtownie zaczęli zaopatrywać się w mąkę, bo bali się że wkrótce jej zabraknie.

 (1.2) Odwrócił się gwałtownie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvawˈtɔvʲɲɛ, AS: gvau̯tovʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwałtowność ż., gwałt m., gwałtownik m.

 przym. gwałtowny

 przysł. gwałt

Wiktionary


gwałtowniej

stopień wyższy od przysłówka: gwałtownie


SJP.pl


gwałtowniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: gwałtowny


SJP.pl


gwałtownik

1. przestarzale: osoba porywcza, wybuchowa, gwałtowna, działająca pod wpływem impulsu; impetyk, choleryk, raptus;
2. dawniej: gwałciciel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba gwałtowna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bo powstają przeciwko mnie pyszni, / a gwałtownicy czyhają na moje życie; / nie mają Boga przed swymi oczyma.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwałt mrz.

 czas. gwałcić ndk., gwałtować ndk., zgwałcić dk., pogwałcić dk.

 przym. gwałtowny

 przysł. gwałtownie, gwałt

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) choleryk, furiat, raptus

Wiktionary


gwałtowność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha kogoś, kto zachowuje się gwałtownie, impulsywnie

 (1.2) cecha tego, co jest gwałtowne i o znacznym natężeniu

 (1.3) cecha czegoś, co jest nagłe i szybkie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvawˈtɔvnɔɕt͡ɕ, AS: gvau̯tovność

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwałt m.

 przym. gwałtowny

 przysł. gwałtownie, gwałt

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) agresywność, bojowość, impulsywność, krewkość, nadpobudliwość, nerwowość, popędliwość, porywczość, wybuchowość, zapalczywość, żywiołowość

 (1.2) burzliwość, dzikość, intensywność, zażartość, żywiołowość

 (1.3) nagłość, natychmiastowość, raptowność, szybkość

Wiktionary


gwałtowny

przymiotnik

 (1.1) nagły, szybki

 (1.2) o człowieku impulsywny, porywczy, burzliwy, żywiołowy, wybuchowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zdawało się, że gwałtowny, choć niewidzialny wicher dmie w głębi rzeki.

 (1.2) O, charakter miał gwałtowny, co wreszcie mogło pochodzić z nie dość starannego wychowania (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvawˈtɔvnɨ, AS: gvau̯tovny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwałtownik mos., gwałt m., gwałtowność ż.

 przysł. gwałtownie, gwałt

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) gw. Śląsk Cieszyński strzelóny

Wiktionary


gwałtu

dawniej: wykrzyknik wypowiadany przez osobę wzywającą pomocy


SJP.pl


gwda

rzeka w Wielkopolsce, dopływ Warty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w Polsce, prawy dopływ Noteci;

Wiktionary

Gwda (niem. "Küddow") – rzeka na Pojezierzu Południowopomorskim, w wydzielonej Dolinie Gwdy; prawy dopływ Noteci. Długość rzeki wynosi 145,1 km, a powierzchnia jej dorzecza 4943 km².

Od jeziora Wierzchowo aż do Ujścia przez rzekę prowadzi szlak kajakowy.

Fragment rzeki jest objęty rezerwatem Dolina Gwdy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Hotel o wdzięcznej nazwie Hotel był ostatnim budynkiem w ulicznym szeregu kończącym się tuż przed mostem i rozciągającym nad rzeką Gwdą.

Wiktionary


gwdziański

→ Gwda (rzeka na Pojezierzu Południowopomorskim)


SJP.pl


gwelf

członek partii stronników władzy papieskiej we Włoszech w czasach walki cesarzy z papiestwem i miastami w XII i XIII wieku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. polit. zwolennik papiestwa w średniowiecznych Włoszech;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Florencja była w rękach gwelfów.

 (1.1) Gibelinowie walczyli mężnie z gwelfami.

Wiktionary


gwelfowie

członek partii stronników władzy papieskiej we Włoszech w czasach walki cesarzy z papiestwem i miastami w XII i XIII wieku


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gwelfowie – dynastia w Niemczech i we Włoszech
  • Gwelfowie – stronnictwo polityczne we Włoszech w XII-XIII w.

Wikipedia


gwer

dawniej: karabin, strzelba


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. (dziś gw-pl|Śląsk Cieszyński.) wojsk. karabin

Wiktionary


gwiazda

1. ciało niebieskie składające się z plazmy i gazów; świecące jasnym blaskiem na skutek reakcji termojądrowych zachodzących w jego wnętrzu;
2. osoba znana publicznie, wyróżniająca się w jakiejś dziedzinie;
3. order o kształcie gwiazdy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) astr. ciało niebieskie będące skupiskiem związanej grawitacyjnie materii, w której zachodzą reakcje syntezy jądrowej;

 (1.2) kult. publ. sławna osobistość w danym środowisku

 (1.3) rodzaj odznaczenia;

 (1.4) sport. rodzaj ćwiczenia gimnastycznego

 (1.5) elektr. rodzaj połączenia w układach trójfazowych;

 (1.6) ezot. karta tarota należąca do Arkanów Wielkich;

 (1.7) biol. rodzaj grzyba z rodziny gwiazdoszowatych;

 (1.8) symbol, znak o promieniście rozchodzących się ramionach

Wiktionary

Gwiazda – kuliste ciało niebieskie, stanowiące skupisko powiązanej grawitacyjnie materii. Przynajmniej przez część swojego istnienia emituje w sposób stabilny promieniowanie elektromagnetyczne (w szczególności światło widzialne). Gwiazdy powstają głównie z wodoru i helu, lecz w trakcie życia przybywa w nich atomów cięższych pierwiastków (tzw. metali).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Naszą gwiazdą jest Słońce.

 (1.2) On jest gwiazdą tej drużyny.

 (1.3) Prezydent odznaczył gwiazdą żołnierzy uczestniczących w wojnie w Wietnamie.

 (1.4) Jurek robi gwiazdę bez najmniejszych problemów.

 (1.5) Gwiazda jest oznaczana symbolem Y.

 (1.6) Gwiazda przedstawia nagą kobietę klęczącą przy sadzawce z wodą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡvʲjazda, AS: gvʹi ̯azda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwiazdor m., gwiazdnica ż., gwiazdosz m., gwiaździak m.

:: zdrobn. gwiazdka ż., gwiazdeczka ż.

 czas. rozgwieździć dk., wygwieżdżać ndk.

 przym. gwiezdny, wewnątrzgwiezdny, gwiaździsty, gwiazdowy, gwiazdoszowaty, rozgwieżdżony, gwieździsty, gwiazdkowaty

Wiktionary


gwiazdarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzad. zob. astronom.

 (1.2) stpol. rzad. zob. astrolog.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡvʲjazdaʃ, AS: gvʹi ̯azdaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwiaździarz mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) astronom; rzad. gwiaźdarz, gwiaździarz, gwiazdziarz, gwiazdoznawca

 (1.2) astrolog; przest. rzad. gwiaździarz; rzad. gwiaźdarz, gwiazdziarz, gwiazdoznawca

Wiktionary


gwiazdeczka

1. zdrobnienie od: gwiazda;
2. przenośnie o młodej, ładnej aktorce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: gwiazdka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvʲjazˈdɛt͡ʃka, AS: gvʹi ̯azdečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwiazdorstwo n., gwiazdor mos., rozgwiazda ż., gwiazda ż., gwiazdka ż., gwiaździarz mos., gwiazderna ż.

 przym. gwiezdny, gwiazdkowy, gwiazdowy

Wiktionary


gwiazderna

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. astronomia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwiazda, gwiazdeczka, gwiazdka, gwiazdownik

 przym. gwiazdkowy, gwiaździsty, gwiezdny

 przysł. gwiazdkowo

Wiktionary


gwiazdeńka

zdrobnienie od: gwiazda; gwiazdka


SJP.pl


gwiazdka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: gwiazda

 (1.2) mała gwiazda, np. ozdoba, zabawka

 (1.3) pot. Wigilia

 (1.4) pot. zwyczaj obdarowywania się prezentami w Wigilię

 (1.5) przen. stopień oficerski

 (1.6) środ. sport. strzelectwo rodzaj śrubokrętu

 (1.7) pot. asterysk

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Poszewka, którą dostałam od mamy, jest niebieska w żółte gwiazdki.

 (1.4) Kupuję mojej cioci toster na gwiazdkę.

 (1.5) Oficerska gwiazdka musi zachować swoją cenę i budzić poważanie wśród żołnierzy..

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡvʲjastka, AS: gvʹi ̯astka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gwiazdka ż., gwiazda ż., gwiaździarz m., gwiazdor m., gwiazdorka ż., gwiazdorstwo n., gwiazderna ż., gwiazdorzenie n., rozgwieżdżanie n., wygwieżdżanie n., rozgwieżdżenie n., wygwieżdżenie n.

:: zdrobn. gwiazdeczka ż.

 czas. rozgwieżdżać ndk., wygwieżdżać ndk., rozgwieździć dk., wygwieździć dk., gwiazdorzyć ndk.

 przym. gwiazdkowaty, gwiazdkowy, gwiezdny, gwiazdowy, gwiazdorski, gwieździsty, przedgwiazdkowy

 przysł. gwiazdorsko, gwieździście

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gwiazdeczka

Wiktionary


gwiazdkowatość

→ gwiazdkowaty


SJP.pl

Patrz:

gwiazdkowaty

gwiazdkowaty

anyż gwiazdkowaty - wiecznie zielony krzew z rodziny magnoliowatych, rosnący w Ameryce Północnej i Azji Wschodniej; o owocach mających zastosowanie w lecznictwie i przy wyrobie wódek i likierów; badian


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przypominający gwiazdkę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwiaździarz mos., gwiazda, gwiazdka

 przym. gwiezdny

 przysł. gwiazdkowato

Wiktionary


gwiazdkować

zastępować część słowa gwiazdkami, aby ukryć wulgaryzm lub niecenzuralne wyrażenie


SJP.pl


gwiazdkowe

potocznie: dodatek do pensji z okazji Gwiazdki


SJP.pl

Patrz:

Gwiazdka; bożonarodzeniowy;
2. → gwiazdka

gwiazdkowy

1. → Gwiazdka; bożonarodzeniowy;
2. → gwiazdka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) składający się z gwiazdek

 (1.2) związany z Gwiazdką, odnoszący się do Gwiazdki

Wiktionary

Patrz:

Gwiazdka; bożonarodzeniowy;
2. → gwiazdka

Przykłady

 (1.2) Co dostałeś na prezent gwiazdkowy?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwiazdeczka ż., gwiazdorstwo n., gwiazdor mos., gwiazdownik mos., gwiazderna ż., gwiaździarz mos., gwiazdka ż., Gwiazdka ż.

 przym. przedgwiazdkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) bożonarodzeniowy, świąteczny

Wiktionary


gwiazdnica

1. bylina z rodziny goździkowatych, o pełzających, rozgałęzionych łodygach i drobnych kwiatach w kształcie białych gwiazdek, występująca m.in. w ogrodach i uprawach roślin okopowych jako chwast;
2. nitkowaty glon słodkowodny z rzędu sprzężnic; zrostnica


SJP.pl

Gw

Wikipedia


gwiazdoblok

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) rodzaj betonowego bloku służącego do budowy falochronów narzutowych i w ochronie brzegu morskiego

Wiktionary

Gwiazdoblok ( tetrapod) – rodzaj betonowej konstrukcji zbudowanej na planie czworościanu foremnego stosowanej w celu zapobiegania erozji linii brzegowej spowodowanej warunkami pogodowymi. Ma na celu wzmocnienie struktur przybrzeżnych takich jak falochrony i klify.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wszyscy znamy z naszego wybrzeża widok setek betonowych gwiazdobloków chroniących wydmy przed niszczącym działaniem morskich fal. (z [https://www.bryla.pl/bryla/1,85301,4891125.html Internetu])

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvʲjazˈdɔblɔk, AS: gvʹi ̯azdoblok

Wiktionary


gwiazdonos

gwiazdonos amerykański - gatunek ssaka z rodziny kretowatych


SJP.pl


gwiazdopodobny

podobny do gwiazdy


SJP.pl


gwiazdor

1. sławny artysta, zwłaszcza aktor; celebryta, gwiazda;
2. człowiek wyróżniający się w jakiejś dziedzinie; znakomitość;
3. regionalnie: osoba przynosząca podarki na Boże Narodzenie, odpowiednik Świętego Mikołaja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) kolędnik chodzący z gwiazdą

 (1.2) rzekomy dostarczyciel prezentów bożonarodzeniowych w niektórych regionach Polski

 (1.3) aktor lub muzyk cieszący się wyjątkową sławą

Wiktionary

Gwiazdor – fikcyjna postać rozdająca prezenty w Wigilię Bożego Narodzenia, występująca w Poznańskiem, na ziemi lubuskiej, Kujawach, Warmii (a konkretnie w tych ich częściach, które były pod zaborem pruskim), Kaszubach, Kociewiu i na ziemi bydgoskiej.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. gwiazda ż., gwiazdka ż., gwiazdeczka ż., gwiazdorstwo n., gwiazdowanie n., gwiaździarz m., gwiazdorzenie n., rozgwieżdżanie n., rozgwieżdżenie n., rozgwiazda ż., Gwiazdowo n.

:: fż. gwiazdorka ż.

:: zdrobn. gwiazdorek m.

 czas. gwiazdorzyć ndk., rozgwieżdżać ndk., rozgwieździć dk.

 przym. gwiezdny, gwiazdowy, gwiazdkowy, gwieździsty, gwiazdorski, bezgwiezdny, gwiaździsty

 przysł. gwiezdnie, gwieździście, gwiazdorsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gwiaździarz

Wiktionary


gwiazdorek

1. zdrobnienie od: gwiazdor - odpowiednik Świętego Mikołaja;
2. regionalnie: cukrowa figurka przedstawiająca świętego Mikołaja;
3. dawniej: kolędnik; gwiazdor, gwiaździarz


SJP.pl


gwiazdorka

1. zdrobnienie od: gwiazdor - odpowiednik Świętego Mikołaja;
2. regionalnie: cukrowa figurka przedstawiająca świętego Mikołaja;
3. dawniej: kolędnik; gwiazdor, gwiaździarz


SJP.pl


gwiazdorski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z gwiazdorstwem, dotyczący gwiazdorstwa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwiaździarz mos., gwiazdor mos., gwiazdorstwo n., gwiazdka ż.

Wiktionary


gwiazdorskość

→ gwiazdorski


SJP.pl

Patrz:

gwiazdorski

gwiazdorstwo

potrzeba wysuwania się na pierwszy plan, wyróżniania się i popularności w jakiejś dziedzinie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) świadome dążenie do zostania gwiazdorem

 (1.2) pejor. cecha tego, który pozoruje się na gwiazdę, wynosi się nad innych

 (1.3) bycie gwiazdą, bycie popularnym

Wiktionary

Przykłady

 (1.3) My jesteśmy z tego powodu bardziej szczęśliwi, gdyż nie musimy osobiście spotykać się ze zleceniodawcami. Popularność i gwiazdorstwo nie są tu wskazane. Im mniej osób nas zna, tym mniejsze ryzyko i mniej problemów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwiazdor mos., gwiazda ż., gwiazdka ż., gwiazdeczka ż., gwiazdowanie n., gwiaździarz m., gwiazdorzenie n., rozgwieżdżanie n., rozgwieżdżenie n., rozgwiazda ż., Gwiazdowo n.

:: fż. gwiazdorka ż.

:: zdrobn. gwiazdorek m.

 czas. gwiazdorzyć ndk., rozgwieżdżać ndk., rozgwieździć dk.

 przym. gwiezdny, gwiazdowy, gwiazdkowy, gwieździsty, gwiazdorski, bezgwiezdny, gwiaździsty

 przysł. gwiezdnie, gwieździście, gwiazdorsko

Wiktionary


gwiazdorzyć

potocznie: zachowywać się jak gwiazda, wyniośle, kapryśnie


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) pot. żart. zachowywać się w towarzystwie jak gwiazda – wyniośle, kapryśnie, traktując z góry

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gwiaździsty, gwieździsty

 rzecz. gwiazdorstwo n., gwiazdor mos., gwiaździarz mos., gwiazdka ż.

Wiktionary


gwiazdosz

1. rodzaj niejadalnych grzybów z klasy podstawczaków;
2. przedstawiciel rodziny owadów z podrzędu czerwców;
3. gatunek rośliny z rodziny astrowatych; aster chiński;
4. rodzaj roślin z rodziny różowatych; nawrotnik, przywrotnik


SJP.pl


gwiazdoszek

Gwiazdoszek ("Pediastrum") – rodzaj glonów z grupy zielenic.

Wikipedia


gwiazdoszowate

1. rodzina grzybów podstawkowych z klasy pieczarniaków;
2. rodzina pluskwiaków


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gwiazdoszowate (Geastraceae) – rodzina grzybów podstawkowych
  • gwiazdoszowate (Asterolecaniidae) – rodzina pluskwiaków

Wikipedia


gwiazdoszowaty

o cechach gwiazdoszowatych (rodzina grzybów i pluskwiaków)


SJP.pl


gwiazdoszowce

rząd grzybów z klasy pieczarniaków


SJP.pl

Gwiazdoszowce ("Geastrales" K. Hosaka & Castellano) – rząd grzybów należący do klasy pieczarniaków ("Agaricomycetes").

Wikipedia


gwiazdotwórczy

biorący udział w powstawaniu gwiazd


SJP.pl


gwiazdowaty

przypominający gwiazdę, podobny kształtem do gwiazdy


SJP.pl


gwiazdowicz

nazwisko


SJP.pl


gwiazdownik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. astronom

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwiazda, gwiazderna, gwiazdka

 przym. gwiazdkowy, gwiezdny

 przysł. gwiazdkowo

Wiktionary


gwiazdowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gwiazdowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. mrągowskim, w gminie Mrągowo
  • Gwiazdowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gm. Kostrzyn
  • Gwiazdowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. sławieńskim, w gm. Sławno
  • Gwiazdowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gm. Barwice

Wikipedia


gwiazdowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Barbara Gwiazdowska (1927–2011) – polska fizyczka medyczna
  • Daniela Gwiazdowska – polska biochemiczka, biotechnolożka i mikrobiolożka
  • Grzegorz Gwiazdowski (ur. 1974) – polski kolarz
  • Kazimierz Gwiazdowski (ur. 1962) – polski polityk i samorządowiec
  • Nick Gwiazdowski (ur. 1992) – amerykański zapaśnik
  • Robert Gwiazdowski (ur. 1960) – polski prawnik i komentator gospodarczy
  • Tadeusz Gwiazdowski (1918–1983) – polski aktor
  • Władysław Gwiazdowski (1907–1963) – polski inżynier mechanik
  • Gwiazdowski – polski herb szlachecki

Wikipedia


gwiazdowy

przymiotnik od: gwiazda


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z gwiazdą, dotyczący gwiazdy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwiazdeczka ż., gwiazdorstwo n., gwiaździarz mos., gwiazdor mos., gwiazdka ż., gwiazda ż.

 przym. gwiaździsty, gwieździsty

Wiktionary


gwiazdozbiór

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) astr. grupa gwiazd, zajmujących pewien obszar nieba;

Wiktionary

Gwiazdozbiór (konstelacja z łac. "constellatio", "con" od "cum" 'z [czym]' i "stella" 'gwiazda', gr. "αστερισμός") – określony obszar na sferze niebieskiej ustalony przez Międzynarodową Unię Astronomiczną. Gwiazdy wchodzące w skład gwiazdozbiorów nie są ze sobą zazwyczaj fizycznie związane, a ich bliskie położenie na niebie jest wywołane geometrycznym efektem rzutowania ich położeń na sferę niebieską.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mgławica M16 znajduje się w gwiazdozbiorze Strzelca.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvʲjazˈdɔzbʲjur, AS: gvʹi ̯azdozbʹi ̯ur

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konstelacja

Wiktionary


gwiazdula

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zoonim popularne imię dla krowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zaczyno mi chybiać mlyka, bo Gwiazdula na dobre już przisuszyła.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwiazda ż.

Wiktionary


gwiaździak

nowotwór ośrodkowy układu nerwowego


SJP.pl


gwiaździanka

1. rząd mszaków z rzędu porostnicowców;
2. rodzaj grzybów z rodziny strzępiakowatych; strzępiak


SJP.pl


gwiaździarka

→ gwiaździarz


SJP.pl

Patrz:

gwiaździarz

gwiaździarstwo

dawniej: zajęcie gwiaździarza; badanie gwiazd, astronomia, astrologia


SJP.pl


gwiaździarz

dawniej:
1. kolędnik; gwiazdor, gwiazdorek;
2. astronom;
3. astrolog


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. rzad. zob. astronom.

 (1.2) przest. rzad. zob. astrolog.

 (1.3) zob. gwiazdor. (kolędnik)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwiaździarstwo n., gwiaździarskość ż., gwiaździca ż., gwiaździstość ż., gwiazdarstwo n., gwiazda ż., gwiazdka ż., gwiazdeczka ż., gwiazdeńka, gwiazdarnia ż., gwiazdarskość ż., gwiazdowość ż., gwiazdowatość ż., gwiazdkowatość ż., gwiazdorzenie n., gwiazdor mos., gwiazdorstwo n., gwiazdorskość ż., gwiezdność ż., gwieździstość ż., gwiazdarz mos., gwiaźdarz mos., gwiazdziarz mos., gwieździarz mos., gwiazdnica ż., gwiazdność ż.

:: fż. gwiaździarka ż., gwiazdarka ż., gwiazdziarka ż., gwieździarka ż.

 czas. gwiazdorzyć ndk.

 przym. gwiaździarski, gwiaździsty, gwiazdarski, gwiazdorski, gwiazdowy, gwiazdowaty, gwiazdkowy, gwiazdkowaty, gwiazdny, gwiezdny, gwieździsty

 przysł. gwiaździsto, gwiaździście, gwiaździarsko, gwiazdarsko, gwiazdorsko, gwieździsto, gwieździście

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) astronom; rzad. gwiazdarz, gwiaźdarz, gwiazdziarz, gwiazdoznawca

 (1.2) astrolog; przest. gwieździarz; stpol. rzad. gwiazdarz; rzad. gwiaźdarz, gwiazdziarz, gwiazdoznawca

 (1.3) gwiazdor

Wiktionary


gwiaździca

poetycko:
1. zbiorowisko gwiazd, gwiazdozbiór;
2. gwiazda;
3. rozgwiazda


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) poet. wielka gwiazda, gwiazdozbiór lub kometa

Wiktionary

Gwiaździca, nidularium ("Nidularium") – rodzaj roślin z rodziny bromeliowatych ("Bromeliaceae"). Obejmuje 50–54 gatunki. Wszystkie występują w Ameryce Południowej, we wschodniej i południowej części Brazylii. Są to rośliny epifityczne, ale też naziemne, rosnące w lasach deszczowych do 2000 m n.p.m. Rośliny te ze względu na oryginalny, atrakcyjny wygląd uprawiane są jako ozdobne, w szczególności gatunki: "N. fulgens", "N. innnocenti", "N. procerum" i "N. billbergioides".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ani gwiaździce, co się w morzach palą, / A mają w świetle tęczowe kolory / I są gwiazdami w ciemnicy pod falą / Tak błyszczącymi, że mórz dziwotwory, (…)

 (1.1) Zjawia się, święta miesięczna dziewica / Łąki mgłą śćmione … przesrebrna gwiaździca / Srebrną swą strzałą rani i przenika.

 (1.1) Wróć, czekam cię tęskliwie, drogo moja srebrna, / Zasłuchana w księżyce, gwiaździce i słońca!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvʲjäʑˈd͡ʑit͡sa, AS: gvʹi ̯äźʒ́ica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwiaździarz mos.

Wiktionary


gwiaździsty

gwieździsty;
1. pełen gwiazd, usiany gwiazdami lub wyobrażeniami gwiazd;
2. złożony z figur w kształcie gwiazd;
3. w kształcie gwiazdy;
4. lśniący, świecący jak gwiazda; świetlisty


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wypełniony gwiazdami

 (1.2) składający się z figur w kształcie gwiazd

 (1.3) w kształcie gwiazdy

 (1.4) świecący jak gwiazda

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Otworzył okno i zapatrzył się w gwiaździste niebo.

 (1.1) Znowu czyta powieść, ten rozdział, kiedy, podczas gwiaździstej nocy, p. Rambaud naprawiał zepsutą lalkę małej Joasi, Helena tonęła we łzach bezprzedmiotowego żalu, a Opat Jouve radził, ażeby wyszła za mąż.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwiazderna ż., gwiazda ż., gwiazdor m., gwiazdorstwo n., gwiaździarz mos.

 czas. gwiazdorzyć ndk.

 przym. gwieździsty, gwiazdowe, gwiazdowy, gwiezdny, gwiezdnooki, rozgwieżdżony

 przysł. gwiaździście, gwieździście

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-4) gwieździsty

Wiktionary


gwiaździński

nazwisko


SJP.pl


gwicht

ciężarek zawieszony na łańcuchu, poruszający mechanizm zegara ściennego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. odważnik

 (1.2) ciężarek (zegara ściennego)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvʲixt, AS: gvʹiχt

Wiktionary


gwido

imię męskie


SJP.pl


gwidon

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Gwido, Gwidon – imię męskie pochodzenia germańskiego. Wywodzi się od słowa "witu" oznaczającego „drzewo”, „las” i stanowi skróconą formę germańskich imion dwuczłonowych z pierwszym członem "Witu-", takich jak "Widukind". Jego polskim odpowiednikiem znaczeniowym byłoby imię Lasota. Do Polski trafiło za pośrednictwem języków romańskich. Na jego podstawie powstało imię Gwisław. Forma Gwidon powstała pod wpływem łacińskim. W dokumentach polskich spotyka się formę Gwido już w 1155 roku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gwidon z Anderlechtu jest świętym Kościoła katolickiego.

Wiktionary


gwidona

imię żeńskie


SJP.pl

Gwidona – imię żeńskie pochodzenia germańskiego; żeński odpowiednik imienia Gwido. Wywodzi się od słowa "witu" oznaczającego "drzewo, las". Wśród patronów - bł. Maria Gwidona od Miłosierdzia Bożego, siostra sakramentka, wspominana razem z bł. Marią Stellą i towarzyszkami.

Wikipedia


gwidoniny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gwidony lub z nią związany


SJP.pl


gwidonostwo

Gwidon z małżonką; Gwidonowie


SJP.pl


gwidonowie

imię męskie


SJP.pl


gwidonowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gwidona lub z nim związany


SJP.pl


gwiezdnowojenny

związany z uniwersum Gwiezdnych Wojen


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący uniwersum „Gwiezdnych wojen”

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pablo Hidalgo jest dyrektorem kreatywnym w Lucas­film Story Group, cho­dzącą ency­klo­pe­dią Gwiezd­nych Wojen. Pomaga zapewnić spójność w obrębie szerokiego wachlarza gwiezdnowojennych projektów.

Wiktionary


gwiezdny

przymiotnik

 (1.1) składający się z gwiazd

 (1.2) związany z przestrzenią kosmiczną

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Pablo Hidalgo jest dyrektorem kreatywnym w Lucas­film Story Group, cho­dzącą ency­klo­pe­dią Gwiezd­nych Wojen. Pomaga zapewnić spójność w obrębie szerokiego wachlarza gwiezdnowojennych projektów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡvʲjɛzdnɨ, AS: gvʹi ̯ezdny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwiazdorstwo n., gwiazdor mos., gwiazdownik mos., gwiazdeczka ż., gwiazderna ż., gwiazda ż., gwiazdka ż., gwiaździarz mos.

 przym. gwiaździsty, gwieździsty, gwiazdkowaty

Wiktionary


gwieździsty

gwiaździsty;
1. pełen gwiazd, usiany gwiazdami lub wyobrażeniami gwiazd;
2. złożony z figur w kształcie gwiazd;
3. w kształcie gwiazdy;
4. lśniący, świecący jak gwiazda; świetlisty


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wypełniony gwiazdami

 (1.2) składający się z figur w kształcie gwiazd

 (1.3) w kształcie gwiazdy

 (1.4) świecący jak gwiazda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwiazda ż., gwiazdor m., gwiazdorstwo n., Gwiazda ż., gwiaździarz mos., gwiazdka ż.

 czas. gwiazdorzyć ndk.

 przym. gwiaździsty, gwiazdowe, gwiazdowy, gwiezdny, gwiezdnooki

 przysł. gwiaździście, gwieździście

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-4) gwiaździsty

Wiktionary


gwinciarka

obrabiarka do wyrobu metalowych wkrętów i nakrętek


SJP.pl


gwinciarski

→ gwinciarz


SJP.pl

Patrz:

gwinciarz

gwinciarz

robotnik zajmujący się gwintowaniem elementów metalowych, np. łączników rur


SJP.pl


gwincik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od gwint

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie gwint, lecz tylko mały gwincik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwint m.

Wiktionary


gwinea

dawna złota moneta angielska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. numizm. złota moneta bita w Anglii;

 (1.2) hist. ekon. dawna jednostka obrachunkowa w Wielkiej Brytanii, równa 21 szylingom

Wiktionary

Nie mylić z: Nowa Gwinea (wyspa państwa Papua-Nowa Gwinea, na Pacyfiku).

Gwinea ( Guinée), Republika Gwinei (fr. République de Guinée) – państwo położone w zachodniej Afryce nad Oceanem Atlantyckim. Graniczy z Gwineą Bissau na północnym zachodzie, Senegalem na północy, Mali na północnym wschodzie, Wybrzeżem Kości Słoniowej na wschodzie oraz Liberią i Sierra Leone na południu. Jest członkiem Unii Afrykańskiej i ECOWAS.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Lecz pobyt tam drogo kosztuje i po tygodniu, wydawszy dwie z pięciu gwinei, przeraziłem się bardzo co daléj będzie.

 (1.1) Ja widzę rzeczy wielkie, i piękne i śmiałe, / Która ludzkość mizerna, rachityczna, chora, / Chwyta z obrzydliwością w swoje ręce małe / I przerabia na rubla, gwineę, luidora!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gwinea ż.

 przym. gwinejski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) suweren

Wiktionary


gwinejczyk

1. obywatel Gwinei (państwa);
2. mieszkaniec Gwinei (regionu);
3. obywatel Gwinei Bissau;
4. obywatel Gwinei Równikowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obywatel Gwinei

 (1.2) obywatel Gwinei Bissau

 (1.3) obywatel Gwinei Równikowej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvʲĩˈnɛjt͡ʃɨk, AS: gvʹĩnei ̯čyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gwinea ż.

:: fż. Gwinejka ż.

 przym. gwinejski

Wiktionary


gwinejka

gatunek dużego ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obywatelka Gwinei

 (1.2) obywatelka Gwinei Bissau

 (1.3) obywatelka Gwinei Równikowej

Wiktionary

Gwinejka ("Pteronetta hartlaubii") – gatunek dużego ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych (Anatidae). Zamieszkuje Afrykę Zachodnią i Środkową. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡvʲĩˈnɛjka, AS: gvʹĩnei ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gwinea ż.

:: fm. Gwinejczyk mos.

 przym. gwinejski

Wiktionary


gwinejski

przymiotnik od:
1. Gwinea (państwo w Afryce; Republika Gwinei);
2. Gwinea Bissau (państwo w Afryce; Republika Gwinei Bissau);
3. Gwinea Równikowa (państwo w Afryce; Republika Gwinei Równikowej)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do krainy Gwinea

 (1.2) odnoszący się do państwa Gwinea

 (1.3) odnoszący się do państwa Gwinea Bissau

 (1.4) odnoszący się do państwa Gwinea Równikowa

Wiktionary

Przykłady

 (1.3) Dorastał wśród dźwięków gwinejskiej mandinki, jednak z biegiem czasu chętnie poznawał i włączał do swojej gry inne style muzyczne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvʲĩˈnɛjsʲci, AS: gvʹĩnei ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gwinea ż., Gwinejczyk mos., Gwinejka ż., gwinea ż.

Wiktionary


gwinon

imię męskie


SJP.pl


gwinona

imię żeńskie


SJP.pl


gwinoniny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gwinony lub z nią związany


SJP.pl


gwinonostwo

Gwinon z małżonką; Gwinonowie


SJP.pl


gwinonowie

Gwinon z małżonką; Gwinonostwo


SJP.pl


gwinonowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Gwinona lub z nim związany


SJP.pl


gwint

spiralne wyżłobienie na śrubie, wkręcie, nakrętce itp. * forma dopełniacza l.poj. "gwinta" możliwa tylko w wyrażeniu "Pić z gwinta." - pić wprost z butelki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. wyżłobienie w kształcie spirali na bocznej ściance śruby, wkrętu, żarówki itp. lub wewnętrznej ściance nakrętek

 (1.2) techn. śruba

Wiktionary

Gwint ( Gewinde) – śrubowe nacięcie na powierzchni walcowej lub stożkowej, zewnętrznej lub wewnętrznej. Komplementarne gwinty wewnętrzny i zewnętrzny mają tak dobrany kształt, że pasują do siebie. Ruch obrotowy elementu z gwintem zewnętrznym powoduje przesuwanie się tego elementu względem elementu z gwintem wewnętrznym. Gwint może być interpretowany jako równia pochyła nawinięta na powierzchnię walcową. Dlatego też śrubę zalicza się wraz z równią pochyłą do maszyn prostych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ta śruba ma całkiem zjechany gwint.

 (1.1) Na maszynie (…) między innymi można toczyć gwinty calowe, metryczne i modułowe.

 (1.2) Przynieś z warsztatu dziesięć gwintów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. nagwintowanie n., gwinciarka ż., gwinciarz mos., gwintowanie n., gwintownica ż., gwintownik mrz., gwintówka ż., zagwintowanie n.

:: zdrobn. gwincik mrz.

 czas. nagwintować ndk., gwintować ndk., zagwintować dk.

 przym. gwintowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skręt śrubowy; gw. Górny Śląsk fasóng

 (1.2) połączenie gwintowe

Wiktionary


gwintować

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) techn. wykonywać gwinty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwint mrz., gwintowanie n., gwintownica ż.

 przym. gwintowany

Wiktionary


gwintownica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) narzędzie służące do nacinania gwintów zewnętrznych;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwint m., gwintowanie n.

 czas. gwintować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) narzynka

Wiktionary


gwintownik

narzędzie do nacinania gwintów wewnętrznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) narzędzie skrawające wieloostrzowe, służące do nacinania gwintów wewnętrznych;

Wiktionary

Gwintownik – narzędzie skrawające wieloostrzowe (3 do 5), służące do nacinania gwintów wewnętrznych, np. nakrętek. Budową i kształtem podobny do śruby, z tą jednak różnicą, że jest wyposażony w ostrza skrawające, które nacinają gwint w otworze, w który jest wkręcany.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gwintowniki i narzynki to jedne z potrzebnych narzędzi w warsztacie ślusarskim.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvʲĩnˈtɔvʲɲik, AS: gvʹĩntovʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwint mrz.

Wiktionary


gwintowo

→ gwintowy


SJP.pl

Patrz:

gwintowy

gwintowy

→ gwint


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z gwintem, dotyczący gwintu

Wiktionary

Patrz:

gwint

Powiązane:

 rzecz. gwint m.

Wiktionary


gwintówka

strzelba z lufą gwintowaną


SJP.pl


gwizd

1. piskliwy, wysoki dźwięk; świst
2. śpiew niektórych gatunków ptaków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wysoki dźwięk wywołany szybkim ruchem powietrza przelatującego przez wąski otwór

 (1.2) ornit. głos niektórych ptaków (słonki i jarząbka)

 (1.3) łow. ryj dzika

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gwizd (dźwięk)
  • Gwizd – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. kołobrzeskim, w gminie Ustronie Morskie
  • Śpiew niektórych ptaków
    • zobacz: gwizdodzierzby, kos
  • ryj dzika
  • Gwizd (powieść)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Głośny gwizd oznajmił odjazd pociągu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwizdałka ż., gwizdanie n., gwizdawka ż., gwizdek mrz., gwizdnięcie n., gwizdowisko n.

 czas. gwizdać ndk., gwizdnąć dk., gwizdywać ndk.

 przym. gwizdkowy

Wiktionary


gwizdacz

rodzaj ptaków z rodziny skalinkowatych


SJP.pl


gwizdak

nazwisko


SJP.pl


gwizdanie

gwizd - dźwięk lub śpiew


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|gwizdać. (czynność)

 (1.2) gwizd (dźwięk)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gwizdanie ptaka może mieć na celu zwabienie samiczki.

 (1.2) Gwizdanie ptaka działało mi na nerwy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvʲizˈdãɲɛ, AS: gvʹizdãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gwizdać ndk., gwizdnąć dk., wygwizdywać ndk., wygwizdać dk.

 rzecz. wygwizdanie n., gwizd, gwizdnięcie, gwizdek

 przym. gwizdkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) gwizd

Wiktionary


gwizdać

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. gwizdnąć)

 (1.1) wydawać z siebie gwizd, gwizdanie

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (2.1) przen. ignorować coś, nie przejmować się czymś

 (2.2) poprzez gwizdanie wyrażać dezaprobatę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zawsze sobie gwiżdżę, gdy mam dobry humor.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡvʲizdat͡ɕ, AS: gvʹizdać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwizd m., gwizdanie n., gwizdnięcie n., gwizdek m., wygwizdanie n., gwizdowisko n.

 czas. wygwizdywać ndk., wygwizdać dk., gwizdnąć dk.

 przym. gwizdkowy

Wiktionary


gwizdała

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hilary Gwizdała − polski malarz
  • Jerzy Gwizdała − polski ekonomista, rektor Uniwersytetu Gdańskiego w latach 2016–2020
  • Ryszard Gwizdała − polski polityk, poseł na Sejm
  • Wilhelm Wichurski (właśc. Wilhelm Gwizdała) − polski aktor teatralny i telewizyjny

Wikipedia


gwizdałka

gwizdek


SJP.pl


gwizdek

1. przyrząd do wytwarzania gwizdu;
2. głos wytwarzany przez taki przyrząd;
3. potocznie: pendrive


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) nieposiadający części ruchomych przyrząd wytwarzający dźwięki pod wpływem wdmuchiwanego powietrza;

 (1.2) dźwięk wydawany przez gwizdek (1.1)

 (1.3) ozdobna imitacja gwizdka (1.1) na sznurze mundurowym

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) gwara. ktoś, kto lubi gwizdać

Wiktionary

Gwizdek – generator akustyczny nieposiadający elementów ruchomych (ewentualnie elementy drgające) zamieniający energię strumienia gazu lub cieczy w energię drgań akustycznych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kupiłem dziecku gwizdek i teraz mam kłopot.

 (1.2) Każdy mecz piłkarski zaczyna się od gwizdka sędziego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡvʲizdɛk, AS: gvʹizdek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwizd m., gwizdanie n., gwizdnięcie n., wygwizdów m.

:: zdrobn. gwizdeczek m.

 czas. gwizdać ndk., gwizdnąć dk., wygwizdać dk., wygwizdywać ndk.

 przym. gwizdkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) świstawka, gw. Poznań gwizdka, gwizdawka

 (1.2) gwizd, pogwizd

Wiktionary


gwizdka

regionalnie: gwizdek - przyrząd do gwizdania


SJP.pl


gwizdkowy

→ gwizdek


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) muz. o ludzkim głosie osiągający tzw. wysokie c

Wiktionary

Patrz:

gwizdek

Przykłady

 (1.1) Brzmienie ludzkiego rejestru gwizdkowego przypomina brzmienie flażoletu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwizd mrz., gwizdanie n., gwizdnięcie n., gwizdek mrz., wygwizdanie n., gwizdowisko n.

 czas. gwizdać ndk., gwizdnąć dk., wygwizdywać ndk., wygwizdać dk.

Wiktionary


gwizdnięcie

gwizd - dźwięk lub śpiew


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|gwizdnąć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvʲizdʲˈɲɛ̇̃ɲt͡ɕɛ, AS: gvʹizdʹńė̃ńće

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gwizdnąć, gwizdać

 rzecz. gwizdanie n., gwizdek m., gwizd mrz.

 przym. gwizdkowy

Wiktionary


gwizdnyć

czasownik dokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. uderzyć

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. ukraść

Wiktionary


gwizdnąć

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. gwizdać)

 (1.1) zob. gwizdać. (wydać z siebie gwizd)

czasownik przechodni dokonany (ndk. brak)

 (2.1) przen. pot. ukraść

 (2.2) przen. pot. uderzyć, szturchnąć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na sali rozległo się kilka krzyków, ktoś nawet przeraźliwie gwizdnął, wystarczyło jednak, że sędzia zmarszczył brwi i sala ucichła.

 (2.1) Wymierzano teraz drakońskie wyroki: prostych złodziejaszków wieziono w zaplombowanych wagonach gdzieś na Kamczatkę, prostytutkę, która gwizdnęła klientowi portfel, traktowano jak szpiega w masce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡvʲizdnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: gvʹizdnõńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwizd m., gwizdanie n., gwizdnięcie n., gwizdek m.

 czas. wygwizdywać ndk., wygwizdać dk., gwizdać ndk.

 przym. gwizdkowy

Wiktionary


gwizdodzierzba

rodzaj ptaków z rodziny wireonków


SJP.pl


gwizdokos

rodzaj ptaków z rodziny muchołówkowatych


SJP.pl


gwizdowisko

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) łow. okres godowy jeleni wschodnich

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jelenie sika są w Polsce rzadkością, jednak nasi południowi sąsiedzi mają bardzo liczną populację i przepiękne gwizdowiska.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwizd m.

 czas. gwizdać ndk.

 przym. gwizdkowy

Wiktionary


gwizdoń

nazwisko


SJP.pl


gwizjusze

Gw

Wikipedia


gwizocja

jednoroczna roślina zielna z rodziny złożonych


SJP.pl


gwińczeć

czasownik niedokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. dzwonić

Wiktionary


gwiżdż

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stpol. robaczywy orzech laskowy

forma czasownika.

 (2.1) 2. os. lp. rozk. od: gwizdać

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Połóż kielnie, rzuć kapotę, gwiżdż na majstra i robotę!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvʲiʃt͡ʃ, AS: gvʹišč

Wiktionary


gwoli

przyimek znaczący tyle co: ze względu na coś, z powodu czegoś, względem czegoś


SJP.pl

przyimek

 (1.1) podn. przest. przyimek wskazujący na cel czynności lub przyczynę jej wykonania

 (1.2) daw. według woli, zgodnie z wolą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie sporządził protokołu gwoli zasady, lecz z czystej chęci zemsty.

 (1.2) Gwoli pani matki wyjdziem z paniczem na przechadzkę przy ruczaju.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡvɔlʲi, AS: gvolʹi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dla, ze względu na, z uwagi na, z powodu

Wiktionary


gwoździak

rodzaj świderka, którym wierci się otwory w drzewie, aby ułatwić wbijanie gwoździ, haków itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) świder do wiercenia otworów w drzewie, aby ułatwić wbijanie gwoźdźi

Wiktionary

Gwoździak (nazwa oboczna: Goździak) – kolonia w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Tyszowce.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zamojskiego.

Wikipedia


gwoździarka

1. prasa, zazwyczaj automatyczna, do wykonywania gwoździ z drutu;
2. przyrząd do szybkiego wbijania gwoździ


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) urządzenie do wbijania gwoździ

Wiktionary

Gwoździarka – urządzenie elektryczne, gazowe lub pneumatyczne stosowane do wbijania gwoździ. Magazynek na gwoździe ma konstrukcję bębnową lub gwoździe podawane są jako taśma. Maszyna posiada możliwość ustawienia głębokości wbicia gwoździa a często możliwość skośnego wbijania w miejscach trudno dostępnych.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. gwóźdź mrz.

Wiktionary


gwoździarnia

warsztat gwoździarski


SJP.pl


gwoździarz

rzemieślnik, robotnik wyrabiający gwoździe; również sprzedawca gwoździ


SJP.pl


gwoździce

Gwoździce, niem. "Gwosdzütz" – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie krapkowickim, w gminie Krapkowice.

Wikipedia


gwoździk

1. roślina z rodziny goździkowatych rosnąca w Europie, Azji i Afryce, hodowana jako ozdobna; goździk;
2. przyprawa używana m.in. do ciast, uzyskiwana z wysuszonych pączków kwiatowych goździkowca; goździk;
3. mały gwóźdź


SJP.pl


gwoździki

1. roślina z rodziny goździkowatych rosnąca w Europie, Azji i Afryce, hodowana jako ozdobna; goździk;
2. przyprawa używana m.in. do ciast, uzyskiwana z wysuszonych pączków kwiatowych goździkowca; goździk;
3. mały gwóźdź


SJP.pl

Gwoździki ( Gvazdikai; pol. hist. "Gwoździka") – część Wilna, w dzielnicy Antokol, w okręgu wileńskim, na Litwie.

Wikipedia


gwoździkowy

przymiotnik od: gwoździk


SJP.pl


gwoździowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|gwoździować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡvɔʑd͡ʑɔˈvãɲɛ, AS: gvoźʒ́ovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gwoździować

 rzecz. gwóźdź m.

Wiktionary


gwoździować

1. w gwarze środowiskowej: zbijać coś gwoździami
2. zespalać i unieruchamiać złamania zamknięte za pomocą specjalnego gwoździa ze stali nierdzewnej


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) med. zespalać złamaną kość specjalnym gwoździem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pieskowi gwoździowano nogi, ale i tak miał dużo szczęścia, gdyż wyszedł z tego wypadku z życiem – mówi Anna Baranowska, sekretarz Krakowskiego Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvɔʑˈd͡ʑɔvat͡ɕ, AS: gvoźʒ́ovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwóźdź m., gwoździk m., gwoździownica ż., gwoździowanie n.

 przym. gwoździowy

Wiktionary


gwoździownica

narzędzie kowalskie, płyta z otworami do ręcznego kucia gwoździ i nitów


SJP.pl


gwoździowy

→ gwóźdź


SJP.pl

Patrz:

gwóźdź

gwsh

[czytaj: es-wu-gie-HA] skrót od: Górnośląska Wyższa Szkoła Handlowa


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Górnośląska Wyższa Szkoła Handlowa im. Wojciecha Korfantego w Katowicach
  • Gdańska Wyższa Szkoła Humanistyczna w Gdańsku

Wikipedia


gwózdek

potocznie: mały gwóźdź, gwoździk


SJP.pl


gwóźdź

kawałek cienkiego pręta, po jednej stronie zaostrzonego, a po drugiej zakończonego główką


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) podłużny cienki metalowy trzpień, o jednym końcu ostrym, a drugim zakończonym płaską główką, służący do łączenia elementów;

 (1.2) przen. najważniejsza część czegoś

Wiktionary

Gwóźdź – wykonany z metalu trzpień zaostrzony z jednej strony, z drugiej zakończony płaskim łbem. Gwóźdź służy do łączenia różnych elementów (zazwyczaj drewna). Połączenie jest utrzymywane dzięki siłom tarcia działającym wzdłuż osi gwoździa oraz dzięki sztywności trzpienia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Potrzebuję jeszcze kilku gwoździ, żeby skończyć ten karmnik.

 (1.2) Występ U2 był gwoździem wieczoru.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡvuɕt͡ɕ, AS: gvuść

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gwoździowanie n., gwoździownica ż., gwoździarka ż.

:: zdrobn. gwoździk mrz.

 czas. gwoździować ndk.

 przym. gwoździowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) clou

Wiktionary


gy

oznaczenie dla jednostki: grej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gy – miejscowość i gmina
  • Gy – gmina w kantonie Genewa
  • Pierre-Marie Gy – francuski duchowny
  • Gy – grej (jednostka dawki pochłoniętej)
  • gy – dwuznak węgierski
  • .gy – domena internetowa Gujany

Wikipedia


gybis

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. sztuczna szczęka, trzecie zęby

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɨbʲis, AS: gybʹis

Wiktionary


gyburstag

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. urodziny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pierwszy roz taki cukierek żech skosztowoł, jak moja oma obchodzioła gyburstag 80 lot; dostała w gyszynku wielgo bomboniera z konfektami i poczynstowała tyż wszystkie wnuki.

Wiktionary


gydański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Gydą, dotyczący Gydy (rzeki w Rosji)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gyda ż.

Wiktionary


gyges

Gyges (gr. Γύγης 716–678 p.n.e. lub 680–644 p.n.e.) – król Lidii i założyciel dynastii Mermnadów (Sokołów), do której należał m.in. Krezus.

Gyges był uzurpatorem, gdyż władzę nad państwem przejął po zamordowaniu króla Kandaulesa z dynastii Heraklidów, nie mając do tego żadnych legitymistycznych podstaw. Przyczynił się do dobrobytu Lidii poprzez rozwój handlu, przedłużając na wschód trakt handlowy z Efezu i wykorzystując dogodne położenie stolicy – Sardes.

Wikipedia


gymba

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. usta, buzia

Wiktionary


gymel

dwugłosowy śpiew, stosowany w średniowieczu w Anglii


SJP.pl

Gymel (cantus gemellus) – średniowieczna technika wielogłosowa charakterystyczna dla muzyki powstałej w Anglii. Polegała na improwizacyjnym dodawaniu do cantus firmus drugiego głosu w odległości tercji – interwału typowego w tym czasie jedynie dla muzyki angielskiej. W gymelu można upatrywać zalążka późniejszej techniki fauxbourdon.

Wikipedia


gymkhana

[czytaj: dżymkana] wyścigi motorowe, kolarskie z przeszkodami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sport. indyjskie zawody sportowe

 (1.2) zawody hipiczne dla dzieci

 (1.3) wyścigi samochodowe, kolarskie lub motocyklowe ze sztucznymi przeszkodami

Wiktionary

Gymkhana (czyt. „dżymkana”) – głównie konkurencja samochodowa, ale również wyścig konny, kolarski lub motocyklowy ze sztucznymi przeszkodami, mający na celu wykazać zręczność i odwagę zawodników oraz walory danego pojazdu (samochodu, motocykla lub roweru).

Wikipedia


gymnasion

w starożytnej Grecji: kompleks obiektów służący głównie do uprawiania (często pod okiem trenera) ćwiczeń fizycznych; gimnazjon


SJP.pl


gymnopedia

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) hist. rel. święto w starożytnej Sparcie poświęcone Apollinowi, Artemidzie i Dionizosowi, podczas którego odbywały się zawody lekkoatletyczne;

Wiktionary

Gy

Wikipedia

Powiązane:

 przym. gymnopedyczny

Wiktionary


gymnospermae

[czytaj: gymnosperme] grupa roślin naczyniowych; nagonasienne, nagozalążkowe


SJP.pl


gynaeceum

[czytaj: gyneceum] w starożytnej Grecji: część domu przeznaczona dla kobiet; gineceum, gyneceum


SJP.pl


gynaikeion

w starożytnej Grecji: pomieszczenia w wewnętrznej części domu przeznaczone dla kobiet


SJP.pl


gynandria

w medycynie: upodobnienie zewnętrznych narządów płciowych kobiety do narządów męskich, polegające na przeroście łechtaczki i zrośnięciu warg sromowych; obojnactwo rzekome żeńskie, ginandria


SJP.pl


gyneceum

w starożytnej Grecji: część domu przeznaczona dla kobiet; gineceum, gynaeceum


SJP.pl

Gyneceum (łac. z gr. "γυναικείον" gynaikeion) – pomieszczenie w domu greckim, przeznaczone dla kobiet i oddzielone od reszty pomieszczeń.

Wikipedia


gynemimeza

zaburzenie identyfikacji płciowej u mężczyzn


SJP.pl


gynerium

roślina z rodziny traw (Cortaderia selloana), występująca w Brazylii i Argentynie; kortaderia, trawa pampasowa, okolcz srebrzysty


SJP.pl


gynocentryczny

przymiotnik

 (1.1) związany z gynocentryzmem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Feminizm lat sześćdziesiątych i siedemdziesiątych Iris Young nazywa humanistycznym, późniejszy określa jako gynocentryczny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gynocentryzm m., ginocentryzm m.

 przym. ginocentryczny

 przysł. gynocentrycznie, ginocentrycznie

Wiktionary


gynocentryzm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) skoncentrowanie na potrzebach i pragnieniach kobiet

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gynocentryczny

Wiktionary


gynodiecja

w botanice: występowanie w obrębie jednego gatunku dwóch rodzajów osobników, jednych z kwiatami wyłącznie żeńskimi, drugich z kwiatami obupłciowymi


SJP.pl


gynofor

wydłużenie dna kwiatowego pomiędzy słupkowiem a pręcikowiem


SJP.pl

Gynofor (łac. "gynophorum", ang. "gynophore") – trzonkowate wydłużenie osi kwiatowej (dna kwiatowego) między pręcikowiem a słupkowiem, na którym osadzona jest zalążnia, wynoszące słupek ponad pozostałe części kwiatu. Rzadziej spotykane jest wyniesienie słupka i pręcikowia zwane androgynoforem.

Wikipedia


gynostemium

utwór powstały przez zrośnięcie się pręcików ze słupkiem; typowy dla storczyków; prętosłup


SJP.pl


gynś

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ornit. kulin. gęś

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk ganś

Wiktionary


gyokuro

rzeczownik

 (1.1) kulin. jeden z jakościowo najlepszych gatunków japońskiej herbaty zielonej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W procesie produkcji herbaty gyokuro jednym z etapów produkcji jest kształtowanie listków herbaty, czego nie ma przy produkcji tencha.

 (1.1) Etykieta w Japonii głosi wszakże, że tylko gyokuro i sencha (gatunki zielonej herbaty) mogą być podawane gościom w czasie ceremonii herbacianych.

Wiktionary


gyoza

[czytaj: gioza] chińskie pierożki mięsno-kapuściane


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kulin. japoński pierożek z mięsnym farszem; potrawa o chińskiej proweniencji

Wiktionary


gyraza

enzym niezbędny do replikacji DNA


SJP.pl


gyros

potrawa grecka; giros


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) kulin. wywodząca się z Grecji potrawa, składająca się z opiekanego mięsa, pomidorów, cebuli i sosu tzatziki, często podawana zawinięta w placek;

Wiktionary

Gyros (ngr. γύρος, wym. jíɾos) – potrawa kuchni greckiej.

Mięso opiekane na wielkim rożnie, z promiennikami elektrycznymi lub gazowymi, obracanym, zwykle elektrycznie, wokół pionowej osi. Po osiągnięciu gotowości konsumpcyjnej stopniowo odcinane jest długim nożem lub specjalnym nożem elektrycznym, jako kilkucentymetrowej długości plasterki.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡɨrɔs, AS: gyros

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. giros

Wiktionary


gyrosowy

→ gyros


SJP.pl

Patrz:

gyros

gysztel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. stojak

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk sztender, sztynder

Wiktionary


gyszynk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. prezent

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pierwszy roz taki cukierek żech skosztowoł, jak moja oma obchodzioła gyburstag 80 lot; dostała w gyszynku wielgo bomboniera z konfektami i poczynstowała tyż wszystkie wnuki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. war. gyszenk mrz., geszenk mrz.

Wiktionary


gytia

ciemny muł jeziorny zawierający rozpoznawalne szczątki organiczne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geol. muł jeziorny powstający na dnie jezior ze szczątków organicznych, głównie planktonu;

Wiktionary

Gy

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡɨtʲja, AS: gytʹi ̯a

Wiktionary


gyyz

język etiopski klasyczny z rodziny semickich; geez


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jęz. język z grupy etiopskich, język liturgiczny Ortodoksyjnego Kościoła Etiopskiego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie ma w gyyz czasów w indoeuropejskim rozumieniu.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) etiopski klasyczny, staroetiopski

Wiktionary


gza

gżenie się; o zwierzętach:
1. ujawnianie lub zaspokajanie popędu płciowego; parzenie się, kopulowanie, ruja;
2. bieganie z bólu po ukąszeniach gzów


SJP.pl

Gary Earl Grice (ur. 22 sierpnia 1966, na Brooklynie w Nowym Jorku) – amerykański raper, założyciel i członek amerykańskiej formacji hip-hopowej Wu-Tang Clan występujący pod pseudonimem artystycznym GZA (wym. //) oraz The Genius. Jego wydany w 1995 roku album zatytułowany "Liquid Swords" uważany jest obecnie za jeden z najważniejszych albumów hip-hopowych wszech czasów.

Wikipedia


gzik

1. owad z rzędu muchówek;
2. regionalnie: biały twarożek z cebulą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. gw-pl|Poznań. kulin. twarożek ze śmietaną i cebulą lub szczypiorkiem;

 (1.2) kulin. kujawy. twaróg

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub męskorzeczowy

 (2.1) gw-pl|Poznań. smarkacz

Wiktionary

Gzik (rzadziej gzika) – potrawa charakterystyczna dla kuchni wielkopolskiej i kuchni kujawskiej; twaróg rozrobiony ze śmietaną (zamiast śmietany bywa stosowane mleko lub jogurt), wymieszany ze szczypiorkiem i rzodkiewką (bywają też inne dodatki, np. cebula lub jajko). Gzik podawany razem z ziemniakami w mundurkach nosi gwarową nazwę "pyry z gzikiem".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przyniese mu dwie skibki z gzikiem.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gzika

Wiktionary


gzik-laufbumba

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Poznań. rzad. włóczykij

Wiktionary


gzika

nadzienie do pierogów ruskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) reg-pl|Poznań. kulin. zob. gzik.

 (1.2) reg-pl|Poznań. ser

Wiktionary


gzików

1. owad z rzędu muchówek;
2. regionalnie: biały twarożek z cebulą


SJP.pl

Gzików – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie sieradzkim, w gminie Błaszki.

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie sieradzkim.

Wikipedia


gzin

Gzin (nazwa oboczna: Gzin Górny) – wieś w Polsce, położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie bydgoskim, w gminie Dąbrowa Chełmińska.

W latach 1939–1945 położona była w okręgu Rzeszy Gdańsk-Prusy Zachodnie, w rejencji bydgoskiej ("Regierungsbezirk Bromberg"), w powiecie Chełmno ("Kreis Kulm").

Wikipedia


gzić

gzić się;
1. zwykle o zwierzętach (ale również o ludziach): ujawniać lub zaspokajać popęd płciowy
2. o zwierzętach: biegać z bólu po ukąszeniach gzów


SJP.pl


gzowate

rodzina owadów z rzędu dwuskrzydłych, których larwy są pasożytami koni, bydła, owiec


SJP.pl

Gzowate, gzy (Oestridae) – rodzina owadów z rzędu muchówek. Znanych obecnie jest około 1500 gatunków.

Larwy gzów są pasożytami zwierząt. Pasożytują w drogach oddechowych, skórze lub zatokach ssaków. Powodują ciężkie schorzenia mogące prowadzić nawet do śmierci zwierzęcia.

Wikipedia


gzowaty

o cechach gzowatych (rodzina owadów)


SJP.pl


gzowo

wieś w Polsce


SJP.pl

Gzowo – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie pułtuskim, w gminie Pokrzywnica. Ma status sołectwa.

Do 1954 istniała gmina Gzowo. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

We wsi mieszkał i tworzył reżyser Andrzej Kondratiuk.

Wikipedia


gzowski

przymiotnik od miejscowości: Gzy


SJP.pl


gzowy

→ giez


SJP.pl

Patrz:

giez

gzub

w gwarze poznańskiej: dzieciak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub męskozwierzęcy

 (1.1) gw-pl|Poznań. dzieciak

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) gw-pl|Poznań. brzuch

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) No chodź tu do mnie, mały gzubie!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gzubek m., gzubol m.

Wiktionary


gzubek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Poznań. malec

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Boła taka gora, że gzubki ino ciyngiym bachali sie i robili kepki do wody. → Był taki żar, że malcy tylko stale się kąpali i skakali do wody.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gzub m., gzubol m.

Wiktionary


gzuć

czasownik niedokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. uciekać

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. biec, pędzić

Wiktionary


gzy

gżenie się; o zwierzętach:
1. ujawnianie lub zaspokajanie popędu płciowego; parzenie się, kopulowanie, ruja;
2. bieganie z bólu po ukąszeniach gzów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gzy (Oestridae) – rodzina dużych muchówek
  • Gzy – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie pułtuskim, w gminie Gzy
  • Gzy – gmina
  • Gzy – gromada

Wikipedia


gzygzak

potocznie: motyw geometryczny w postaci linii łamanej; zygzak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zob. zygzak.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zygzak mrz.

Wiktionary


gzyms

element architektoniczny wieńczący mur w formie poziomego (zwylke profilowanego) pasa, wysuniętego przed lico muru, stosowany m.in. do ochrony elewacji przed ściekającą wodą, w celach dekoracyjnych; korona; krajnik; ucios


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) archit. pozioma, zwykle profilowana listwa wystająca przed lico muru, która chromi elewację budynku przed ściekającą wodą deszczową;

 (1.2) archit. w architekturze klasycznej najwyższa część belkowania;

Wiktionary

Gzyms ( Gesims[e]), inaczej korona, krajnik, ucios, plata – wysunięty przed lico ściany, zwykle profilowany element architektoniczny w postaci poziomej listwy wystającej przed lico muru, która chroni elewację budynku lub jej fragment przed ściekającą wodą deszczową.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nad oknem umieszczona była płycina z rzeźbionym herbem, zwieńczona odcinkiem gzymsu.

 (1.2) W skład klasycznego belkowania wchodzi architraw, fryz i gzyms.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡzɨ̃ms, AS: gzỹms

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gzymsówka ż., gzymsowanie n.

:: zdrobn. gzymsik mrz.

 przym. gzymsowy, gzymsiasty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) korona, krajnik, ucios, plata

Wiktionary


gzymsiasty

mający dużo wystających obrzeży, gzymsów


SJP.pl


gzymsik

zdrobnienie od: gzyms


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: gzyms

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gzyms mrz., gzymsówka ż., gzymsowanie n.

 przym. gzymsowy, gzymsiasty

Wiktionary


gzymsowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) archit. gzymsy budynku

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gzyms mrz., gzymsik mrz., gzymsówka ż.

 przym. gzymsowy, gzymsiasty

Wiktionary


gzymsowy

przymiotnik od: gzyms


SJP.pl


gzymsówka

typ cegły


SJP.pl


gzło

luźna koszula kobieca z cienkiego płótna, noszona w okresie średniowiecza i renesansu; giezło


SJP.pl


géant

[czytaj: żeAN] hipermarket sieci Géant


SJP.pl

GÉ

Wikipedia


gérard

imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Antoine Gérard (ur. 1995) – francuski kombinator norweski
  • Arnaud Gérard (ur. 1984) – francuski kolarz
  • Balthasar Gérard (1557–1584) – francuski zamachowiec, zabójca Wilhelma Orańskiego
  • Conrad-Alexandre Gérard (1729–1790) – francuski dyplomata
  • Étienne Maurice Gérard (1773–1852) – francuski wojskowy
  • François Gérard (1770–1837) – francuski malarz
  • Joachim Gérard (ur. 1988) – belgijski tenisista niepełnosprawny
  • Louis Gérard (1899–2000) – francuski kierowca wyścigowy
  • Vincent Gérard (ur. 1986) – francuski piłkarz ręczny
  • Gerard
  • Saint-Gérard

Wikipedia


gójski

nazwisko


SJP.pl


gón

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. łow. polowanie

Wiktionary

Powiązane:

 przym. góniarski

 rzecz. gónka mzw./mos./ż.

Wiktionary


góniarski

przymiotnik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. myśliwski

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gón mrz., gónka mzw./mos./ż.

Wiktionary


gónić

czasownik niedokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. biegać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gónka ż.

Wiktionary


gónka

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub męskozwierzęcy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pędziwiatr, lekkoduch

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. dziewczyna latawica

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gónić ndk.

 rzecz. gón mrz.

 przym. góniarski

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) hadra

Wiktionary


gónsióna

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ent. gąsienica

Wiktionary


gór

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lm. od: góra

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡur, AS: gur

Wiktionary


góra

1. wznosząca się wysoko nad otaczającym terenem wyniosłość skorupy ziemskiej
2. wyższa część czegoś
3. wielka ilość czegoś
4. ogół ludzi zajmujących kierownicze stanowiska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geogr. duże wzniesienie terenu;

 (1.2) wyżej znajdująca się część czegoś

 (1.3) strych

 (1.4) pot. władze instytucji, firmy, państwa

 (1.5) pot. duża sterta czegoś

 (1.6) daw. kopalnia

przysłówek

 (2.1) najwyżej, maksimum

Wiktionary

Góra – wypukła forma ukształtowania terenu o wysokości względnej większej niż 300 m. W Europie za tereny górskie uważa się tereny położone powyżej 500 m n.p.m., lub według kryteriów anglosaskich powyżej 2000 stóp (609,6 m n.p.m.). Ze względu na wysokości bezwzględne wyróżnia się góry niskie, średnie i wysokie. Ze względu na sposób powstania wyróżnia się góry fałdowe, zrębowe, wulkaniczne i ostańce.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na szczycie góry zainstalowano krzyż widoczny z całego miasta.

 (1.2) Ta mapa ma u góry tłustą plamkaamkę; poproszę o inną mapę.

 (1.3) Mama zabroniła nam chodzić na górę.

 (1.4) To nie moja wina – to góra tak zadecydowała.

 (1.5) Przed wejściem leży góra śmieci.

 (1.6) Z powodu udaru mózgu na zawsze przestałem pracować w górze i zostałem malarzem i fotografem.

 (2.1) Ona ma chyba trzydzieści lat, góra – trzydzieści pięć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡura, AS: gura

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. góral m., góralka ż., góralek m., góralszczyzna ż., górnik m., pagórek m., międzygórze n., pogórze n., średniogórze n., wzgórek m., wzgórze n., podwzgórze n., górowanie n., przygórze n., góralskość ż., Góra ż.

:: zdrobn. górka ż., góreczka ż.

 czas. górować

 przym. górny, górski, górzysty, góralski, górniczy, odgórny, wygórowany, niewygórowany, podgórski

 przysł. górnie, górzyście, górą, górami, na górze, pagórkowato

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk grapa, gw. Górny Śląsk hora

 (1.2) top, szczyt; gw. Śląsk Cieszyński, Zaolzie wyrch

 (1.4) kierownictwo, dyrekcja, wierchuszka

 (1.5) kopiec, zwał

Wiktionary


góraj

nazwisko


SJP.pl

Gó

Wikipedia


górak

rodzaj ptaków z podrodziny bażantów


SJP.pl


góral

1. człowiek mieszkający w górach, pochodzący z gór
2. pot. rower górski
3. pot. kolarz specjalizujący się w jeździe górskiej
4. pot. banknot 500-złotowy z podobizną górala, obiegowy w czasie okupacji hitlerowskiej
5. odmiana owsa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek pochodzący z gór;

 (1.2) pot. sport. kolarz jeżdzący dobrze po górskich trasach

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) pot. rower górski;

 (2.2) hist. podczas okupacji: banknot o nominale 500 złotych z podobizną podhalańskiego górala (1.1)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Góral – mieszkaniec terenów podgórskich i obszarów górskich
  • Góral – akcja zbrojna polskiego podziemia w czasie okupacji
  • góral – potoczna nazwa okupacyjnego banknotu z 1940 r. o nominale 500 zł
  • góral – potocznie rower górski
  • Góral – część miasta Włoszczowa
  • Czarni-Góral Żywiec – wielosekcyjny klub sportowy
  • Góral – obraz polskiego malarza Aleksandra Kotsisa z 1870
  • góral – typ zawodnika w kolarstwie szosowym
  • Adam Góral
  • Jarosław Góral
  • Jerzy Góral
  • Józef Joachim Góral

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W pociągu przysiadł się do nas jeden góral z Murzasichla.

 (2.1) Jaśko przyjechał na przednim góralu.

 (2.2) Co można było kupić za górala?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡural, AS: gural

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. góra ż., góralszczyzna ż., góralek m.

:: fż. góralka ż.

 przym. góralski, górny, górski, górniczy

 przysł. góra

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. górnik

Wiktionary


góralczyk

chłopiec góralski, młody góral


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • „Góralczyk” – pseudonim Franciszka Białasa
  • Bogdan Góralczyk – politolog, sinolog, dyplomata, publicysta
  • Elżbieta Góralczyk (ur. 1950, zm. 2008) – aktorka filmowa
  • Feliks Góralczyk (ur. 1950, zm. 1980) – hokeista na lodzie, olimpijczyk
  • Jolanta Góralczyk (ur. 1958) – aktorka
  • Józef Andrzej Góralczyk (ur. 1924, zm. 2006) – profesor ekonomiki rolnictwa
  • Krzysztof Góralczyk (ur. 1953) – polityk i przedsiębiorca
  • Maria Góralczyk (ur. 1981) – aktorka i modelka
  • Paweł Góralczyk (ur. 1943) – rzymskokatolicki duchowny, pallotyn, profesor teologii moralnej
  • Robert Góralczyk (ur. 1943, zm. 1984) – hokeista na lodzie
  • Robert Góralczyk (ur. 1974) – trener piłkarski
  • Zdzisław Góralczyk (ur. 1936) – polski dyplomata i nauczyciel akademicki

Wikipedia


góralek

mały, roślinożerny ssak kopytny, przypominający wyglądem dzikiego królika, żyjący w środkowej i południowej Afryce, w Syrii i na Półwyspie Arabskim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. zwierzę współcześnie zaliczane do rodziny góralkowatych

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od: góralka

Wiktionary

Góralek ("Procavia") – rodzaj ssaków z rodziny góralkowatych (Procaviidae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Galilei przyglądaliśmy się hordzie wygrzewających się na słońcu góralków.

 (2.1) Za Murzasichlem do autobusu wsiadło kilka góralek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. góra ż., góral mos., góralka ż., góralszczyzna ż., góralkowate nmos.

 przysł. góra

 przym. górny, góralski, górniczy

Wiktionary


góralewicz

nazwisko


SJP.pl


góralice

Góralice – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, w gminie Trzcińsko-Zdrój.

W latach 1954–1959 wieś należała i była siedzibą władz gromady Góralice, po jej zniesieniu w gromadzie Trzcińsko Zdrój. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Wikipedia


góralka

kobieta pochodząca z gór


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta pochodząca z gór;

forma rzeczownika.

 (2.1) D. oraz B. lp. od: góralek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jaśko zabujał się w zakopiańskiej góralce.

 (2.1) Nie widzieliśmy wśród skał ani jednego góralka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. góra ż., góralszczyzna ż., góralek mzw.

:: fm. góral m.

 przym. góralski, górny, górski, górniczy

 przysł. góra

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk gorolka, górolka

Wiktionary


góralkowate

o cechach góralkowatych (rodzina ssaków)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) zool. rodzina ssaków z rzędu góralkowców;

Wiktionary

Góralkowate (Procaviidae) – jedyna współcześnie występująca rodzina ssaków z rzędu góralkowców (Hyracoidea). Kopalne góralkowate znane są już od eocenu.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. góralek m.

Wiktionary


góralkowaty

o cechach góralkowatych (rodzina ssaków)


SJP.pl


góralkowce

przedstawiciel rzędu ssaków łożyskowych


SJP.pl

Góralkowce, góralki (Hyracoidea) – rząd ssaków z infragromady ssaków łożyskowych (Palecentalia), do którego zaliczana jest tylko jedna żyjąca współcześnie rodzina – góralkowate (Procaviidae). Góralki zamieszkują Afrykę i zachodnią część Azji. Wykazują pokrewieństwo z trąbowcami i brzegowcami, z którymi wspólnie zaliczane są do afroterów. Kilkanaście ze znanych gatunków i podgatunków góralków uważanych jest za zagrożone wyginięciem.

Wikipedia


góralkowiec

przedstawiciel rzędu ssaków łożyskowych


SJP.pl


góralski

przymiotnik od: góral


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z góralami bądź góralszczyzną

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Góralski – polski matematyk, metodolog, teoretyk twórczości i heurysta
  • Franciszek Góralski – działacz mazurski, gawędziarz ludowy, rolnik
  • Ignacy Góralski – polski rolnik i działacz organizacji rolniczych, polityk, poseł na Sejm
  • Maciej Góralski – polski muzyk, tłumacz literatury buddyjskiej, orientalista, buddolog, autor tekstów, propagator buddyzmu
  • Witold Góralski – polski prawnik, politolog
  • Władysław Góralski – polski historyk i dyplomata
  • Wojciech Góralski – rzymskokatolicki ksiądz, prawnik i kanonista, specjalista prawa kanonicznego, prawa wyznaniowego i konkordatowego
  • Zbigniew Góralski – polski historyk
  • Buk Góralski – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie brodnickim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) One znalazły nocleg w tamtym góralskim domu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. góra ż., góral m., góralka ż., góralszczyzna ż., góralek m.

 przysł. góra

 przym. górny, górski, górniczy

Wiktionary


góralskość

→ góralski


SJP.pl

Patrz:

góralski

góralszczyzna

1. ogół folkloru i zabytki kultury górali;
2. obszar zamieszkany przez górali


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kult. wszelkie przejawy kultury góralskiej, m.in. architektura, gwara, folklor

 (1.2) kult. geogr. teren zamieszkały przez społeczność góralską

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Zjawisko to dotyczy całej góralszczyzny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. góra ż., góral m., góralka ż., góralek m.

 przym. góralski, górski

 przysł. góra

Wiktionary


góraszka

wieś w Polsce


SJP.pl

Góraszka – wieś w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie otwockim, w gminie Wiązowna. Leży na wschód od Warszawy, wzdłuż drogi nr 17 w kierunku Lublina – zlokalizowany jest w niej "węzeł Góraszka" na drodze ekspresowej S17. Przystanek autobusowy podmiejskiej linii 720, 722 i 730.

Wikipedia


górażdże

wieś w Polsce


SJP.pl

Górażdże (dodatkowa nazwa w j. niem. Goradze) – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie krapkowickim, w gminie Gogolin.

Wikipedia


górczak

nazwisko


SJP.pl


górczewska

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ulica Górczewska w Warszawie – ulica przebiegającą przez dzielnice Wola i Bemowo w Warszawie
  • Osiedle Górczewska w Warszawie – osiedle w dzielnicy Bemowo na południe od ulicy Górczewskiej
  • Górczewska Park – osiedle w dzielnicy Wola na południe od ulicy Górczewskiej
  • Park Górczewska – park w dzielnicy Bemowo w obrębie osiedla Górczewska

Wikipedia


górczyn

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Górczyn – wieś w województwie zachodniopomorskim
  • Górczyn – osada leśna w województwie pomorskim
  • Górczyn – część miasta Poznania
  • Górczyn – dzielnica Gorzowa Wielkopolskiego
  • Górczyn – osiedle w Śremie
  • Osiedle Górczyn – osiedle administracyjne Poznania
  • Poznań Górczyn – stacja kolejowa
  • Górczynek

Wikipedia


górczyński

nazwisko


SJP.pl


górecki

→ Górka, → Górki


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alojzy Górecki (1910–1971) – polski duchowny rzymskokatolicki
  • Andrzej Górecki (1950–2013) – polski lekarz ortopeda
  • Andrzej Górecki (XX–XXI w.) – polski biolog, biochemik
  • Bronisław Czepczak-Górecki (1922–2001) – polski żołnierz, robotnik
  • Czesław Górecki (ur. 1951) – polski fizyk
  • Dariusz Górecki (ur. 1946) – profesor nauk prawnych, prawnik, pracownik naukowy Uniwersytetu Łódzkiego, senator VI kadencji wybrany z listy PiS w okręgu
  • Edward Górecki (1930–2021) – śląski duchowny rzymskokatolicki
  • Franciszek Górecki (1892–1940) − polski oficer piechoty, ofiara zbrodni katyńskiej
  • Henryk Górecki – strona ujednoznaczniająca
  • Jacek Górecki (XX–XXI w.) – polski prawnik, wykładowca
  • Jakub Górecki (XVII w.) – polski duchowny katolicki, biskup bakowski
  • Jan Górecki – strona ujednoznaczniająca

Wikipedia

Patrz:

Górka, → Górki

góreczka

zdrobnienie od: górka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: góra

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuˈrɛt͡ʃka, AS: gurečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. góra ż.

 przym. górski

 przysł. góra

Wiktionary


górka

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. góra

 (1.2) mała góra

 (1.3) niewielki stos czegoś

 (1.4) zob. plecówka.

 (1.5) górna część ubrania

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Górka – część miasta Głogów
  • Górka – część miasta Jasło
  • Górka – część miasta Jedlicze
  • Górka – część miasta Kielce
  • Górka – część miasta Kock
  • Górka – część miasta Konin
  • Górka – część miasta Libiąż
  • Górka – część miasta Prudnik
  • Górka – część miasta Rudnik nad Sanem
  • Górka – część miasta Rzeszów
  • Górka – część miasta Sieniawa
  • Górka – część miasta Skarżysko-Kamienna

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Sztuczna górka do jazdy na sankach to najwyższe wzniesienie koło sklepu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡurka, AS: gurka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. góra ż., Podgórze n.

 czas. górować

 przym. górski, górniczy

 przysł. góra

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wzniesienie, pagórek

Wiktionary


górki

nazwa wielu miejscowości i ich części w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Górki – część miasta Brzesko
  • Górki – część miasta Grybów
  • Górki – część miasta Józefów
  • Górki – część miasta Lędziny
  • Górki – część miasta Libiąż
  • Górki – część miasta Łopuszno
  • Górki – część miasta Łowicz
  • Górki – część miasta Pułtusk
  • Górki – część miasta Stalowa Wola
  • Górki – część miasta Sułkowice
  • Górki – część miasta Tczew
  • Górki – część miasta Włoszczowa

Wikipedia


górkiewicz

nazwisko


SJP.pl


górką

nazwisko


SJP.pl


górmistrz

kierownik oddziału kopalni; sztygar


SJP.pl


górn.

skrót od: górnictwo, górniczy (czytany jako cały, odmienny wyraz)


SJP.pl


górniak

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. toponim, nazwa osady w gminie Lubraniec i osiedla w Łodzi;

Wiktionary

Górniak – osada w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie włocławskim, w gminie Lubraniec.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa włocławskiego.

Wikipedia


górniański

→ Górno; górzeński


SJP.pl


górnica

w gwarze środowiskowej: mięso z kością odcinka szyjnego i piersiowego górnej części ćwierćtuszy wołowej lub końskiej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Górnica – część miasta Andrychów
  • Górnica – przysiółek wsi Zawoja w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Zawoja
  • Górnica – osada wsi Chocznia w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Wadowice
  • Górnica – część wsi Roków w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Wadowice
  • Górnica – część wsi Husów w woj. podkarpackie, w pow. łańcuckim, w gminie Markowa
  • Górnica – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Trzcianka
  • Górnica – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. wałeckim, w gminie Wałcz
  • Górnica – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. wałeckim, w gminie Wałcz
  • Górnica – gromada
  • Górnica – wieś w obwodzie witebskim, w rejonie postawskim, w sielsowiecie Łyntupy.
  • Górnica – dawna kolonia w okręgu wileńskim, w rejonie ignalińskim, w gminie Mielegiany.

Wikipedia


górnicki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Górnicki (1896–1939) – polski wojskowy
  • Aneta Górnicka-Boratyńska (ur. 1971) – polska pisarka i dziennikarka
  • Anna Górnicka (ur. 1983) – polska dziennikarka
  • Barbara Górnicka (ur. 1956) – polska lekarka, patolożka
  • Bolesław Górnicki (1909–1998) – polski lekarz, pediatra
  • Gerard Górnicki (1920–2008) – polski pisarz i publicysta
  • Jadwiga Górnicka (1921–2021) – polska lekarka, specjalistka chorób wewnętrznych i medycyny naturalnej
  • Janina Górnicka (1911–1987) – polska harcerka
  • Janusz Górnicki (1937–1996) – polski koszykarz
  • Joanna Górnicka-Kalinowska – polska filozof i etyk
  • Józef Górnicki (1833–1897) – polski rzeźbiarz i medalier
  • Leonard Górnicki – polski prawnik

Wikipedia


górnictwo

1. przemysł zajmujący się wydobyciem kopalin m.in. węgla, soli; kopalnictwo
2. nauka i dział techniki zajmujący się zagadnieniami związanymi z wydobyciem kopalin;
3. praca górnika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) dział przemysłu zajmujący się wydobywaniem z ziemi kopalin użytecznych i jej przygotowania do zastosowania w różnych dziedzinach przemysłu;

Wiktionary

Górnictwo (kopalnictwo) – dziedzina przemysłu obejmująca ogół działalności zmierzającej do wydobycia kopaliny i jej przygotowania w procesie wzbogacania (obniżania zawartości zanieczyszczeń) do zastosowania w różnych dziedzinach przemysłu (wydobywanie surowców mineralnych lub organicznych, np. torfu, w kopalniach) bądź bezpośredniego wykorzystania w życiu codziennym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jego specjalizacją jest górnictwo.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. górnik mos.

 przym. górniczy, górny, górski

 przysł. górniczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kopalnictwo

Wiktionary


górnicz

nazwisko


SJP.pl


górniczek

zdrobnienie od: górnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Eremophila alpestris|ref=tak., gatunek ptaka z rodziny skowronków, zamieszkuje tundrę oraz strefy alpejskie gór: Eurazji, Afryki Północnej i Ameryki;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡurʲˈɲit͡ʃɛk, AS: gurʹńiček

Wiktionary


górniczka

1. żona górnika;
2. kobieta pracująca w kopalni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zaw. pracownica kopalni pracująca przy wydobyciu

 (1.2) żona górnika

Wiktionary

Górniczka (ros. "Шахтёрка") – obraz olejny Nikołaja Kasatkina, namalowany w 1894.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jedne dzieci chcą być strażakami, inne policjantami, a ja od zawsze chciałam być górniczką.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. górnik mos.

 przysł. górniczo

Wiktionary


górniczo

przysłówek sposobu

 (1.1) w sposób typowy dla górnictwa; tak, jak górnik

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czy możecie wymienić metale wydobywane górniczo na tym obszarze?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. górnictwo n., górniczka ż., górnik mos.

 przym. górniczy

Wiktionary


górniczy

dotyczący górników lub górnictwa


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z górnictwem, dotyczący górnictwa

przymiotnik dzierżawczy

 (2.1) należący do górników

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Niektóre postulaty górnicze mogą się wydawać niezrozumiałe.

 (2.1) Ze spokojem mijaliśmy patrole milicyjne, aż dotarliśmy do górniczego mieszkania w wielkim dziesięciopiętrowym bloku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pagórkowatość ż., pagóreczek mrz., pagór mrz., górnik mos., górnictwo n., góra ż., górka ż., góral mos., góralka ż., góralek mzw., pagórek mrz., górowanie n.

 czas. górować ndk.

 przym. górny, górski, góralski

 przysł. górniczo, góra, pagórkowato

Wiktionary


górniej

stopień wyższy od przysłówka: górnie


SJP.pl


górniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: górny (przenośnie: ambitny, wzniosły)


SJP.pl


górniewicz

nazwisko


SJP.pl


górnik

1. wykwalifikowany robotnik pracujący w kopalni przy urabianiu kopaliny
2. człowiek pracujący w górnictwie, mający wykształcenie górnicze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zaw. pracownik kopalni zatrudniony przy wydobyciu z ziemi kopalin;

 (1.2) daw. mieszkaniec gór

Wiktionary

Górnik (w gwarze zawodowej "gwarek", "grubiorz", "murcek", "bergman") – w szerokim znaczeniu potocznym: każdy pracownik zakładu górniczego, czyli kopalni; w węższym znaczeniu robotnik wykwalifikowany, tak zwany rębacz (gwarowo "kopacz", "hajer", "hawierz", "żeleźnik"), którego główne zadanie to urabianie kopaliny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W dniu 4 grudnia górnicy obchodzą swoje święto – Barbórkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡurʲɲik, AS: gurʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. góra ż., górnictwo n.

:: fż. górniczka ż.

 przym. górniczy, górski, górny

 przysł. góra, górniczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gwara. hawierz; gw. Górny Śląsk bergmon, grubiorz, murcek

 (1.2) góral

Wiktionary


górnikiewicz

nazwisko


SJP.pl


górnisiewicz

nazwisko


SJP.pl


górno

nazwa kilku wsi w Polsce, w tym jednej gminnej (w powiecie kieleckim)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Górno – wieś w woj. lubelskim, w pow. tomaszowskim, w gminie Tomaszów Lubelski
  • Górno – wieś w woj. podkarpackim, w pow. rzeszowskim, w gminie Sokołów Małopolski
  • Górno – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Górno
  • Górno – dawna gmina wiejska
  • Górno – gromada w powiecie kieleckim
  • Górno – gromada w powiecie kolbuszowskim

Wikipedia


górnoangarski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z górnym biegiem Angary

Wiktionary


górnoaustriacki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Górną Austrią, dotyczący Górnej Austrii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Górna Austria ż.

Wiktionary


górnobrzmiący

dawniej, o sposobie wyrażania się: przesadnie wzniosły, patetyczny; napuszony, szumny, górnolotny


SJP.pl


górnochciwy

przymiotnik

 (1.1) daw. rzad. pragnący zaszczytnych stanowisk i wyróżnień (czasami z wydźwiękiem pejor.)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. górnochciwość ż.

 przysł. górnochciwie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) współcz. ambitny, próżny

Wiktionary


górnokamski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z górnym biegiem Kamy

Wiktionary


górnokredowy

dotyczący okresu górnej (późnej) kredy; późnokredowy


SJP.pl


górnolotnie

przysłówek

 (1.1) w sposób górnolotny, wyszukany

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Repertuar Breakoutu to w ogóle był straszny rozstrzał: począwszy od zwykłych piosenek poprzez - nazwijmy to górnolotnie - utwory rockowe do bluesów…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡurnɔˈlɔtʲɲɛ, AS: gurnolotʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. górnolotność ż.

 przym. górnolotny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pompatycznie, wzniośle, patetycznie

Wiktionary


górnolotniej

stopień wyższy od przysłówka: górnolotnie


SJP.pl


górnolotność

→ górnolotny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co górnolotne

Wiktionary

Patrz:

górnolotny

Powiązane:

 przym. górnolotny

 przysł. górnolotnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bombastyczność, pompatyczność, napuszoność; przest. grandilokwencja

Wiktionary


górnolotny

o sposobie wyrażania się: przesadnie wzniosły, patetyczny; napuszony, szumny, górnobrzmiący (dawniej)


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) wyszukany, przesadnie wzniosły

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie musiałeś używać tak górnolotnego słownictwa aby opisać ten wiersz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡurnɔˈlɔtnɨ, AS: gurnolotny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. górnolotność ż.

 przysł. górnolotnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pompatyczny, patetyczny, napuszony

Wiktionary


górnomyślny

dawniej: wyniosły, dumny


SJP.pl


górnonitrzański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z górnym biegiem rzeki Nitry

Wiktionary


górnoobski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z górnym biegiem Obu

Wiktionary


górnoprzepustowy

filtr górnoprzepustowy - układ elektroniczny lub algorytm przepuszczający częstotliwości sygnału powyżej ustalonej częstotliwości granicznej


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) elektr. przepuszczający składowe częstotliwości sygnału powyżej pewnej częstotliwości granicznej i tłumiący wyższe

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wykonując następny krok, możemy wykorzystać technikę projektowania środkowoprzepustowych filtrów SOI do projektowania filtrów górnoprzepustowych.

Wiktionary


górnopłat

samolot lub szybowiec o skrzydłach umocowanych w górnej części kadłuba lub nad nim; górnopłatowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) lotn. rodzaj samolotu lub szybowca, który ma skrzydła w górnej części lub powyżej kadłuba;

Wiktionary

Gó

Wikipedia


górnopłatowiec

samolot lub szybowiec o skrzydłach umocowanych w górnej części kadłuba lub nad nim; górnopłat


SJP.pl


górnopłuk

spłuczka montowana wysoko nad muszlą klozetową


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spłuczka znajdująca się wysoko nad sedesem, zwykle uruchamiana przez pociągnięcie sznurka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sedes i zamontowana wysoko na ścianie spłuczka, zwana popularnie górnopłukiem, to już rzadko spotykana konstrukcja.

Wiktionary


górnoreglowy

odnoszący się do górnego regla


SJP.pl


górnoreński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z górnym biegiem Renu

Wiktionary


górnosaksoński

przymiotnik od: Górna Saksonia (Elektorat Saksonii)


SJP.pl


górnosuski

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do wsi Sucha Górna

Wiktionary


górnowoltański

przymiotnik od: Górna Wolta (dawna nazwa Burkina Faso, państwa w Afryce); woltański


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. związany z Górną Woltą, dotyczący Górnej Wolty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Górna Wolta ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) woltański

Wiktionary


górnowołżański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z górnym biegiem Wołgi

Wiktionary


górnowęgierski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. związany z Górnymi Węgrami, dotyczący Górnych Węgier

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Górne Węgry nmos.

Wiktionary


górnozaworowy

silnik górnozaworowy - rodzaj silnika benzynowego, w którym zawory umieszczone są w głowicy silnika


SJP.pl


górnozejski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z górnym biegiem Zei

Wiktionary


górnołużycki

przymiotnik od: Łużyce Górne


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Górnymi Łużycami

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język górnołużycki (1.1);

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zapożyczanie słów dolnołużyckich do górnołużyckiego języka literackiego pozostało zjawiskiem marginalnym.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡurnɔwuˈʒɨt͡sʲci, AS: gurnou̯užycʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Górnołużyczanin mos., Górnołużyczanka ż.

Wiktionary


górnołużyckojęzyczny

przymiotnik

 (1.1) taki, który posługuje się językiem górnołużyckim

 (1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem górnołużyckim

 (1.3) spisany, stworzony w języku górnołużyckim

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡurnɔwuˈʒɨt͡skɔjɛ̃w̃ˈzɨt͡ʃnɨ, AS: gurnou̯užyckoi ̯ẽũ̯zyčny

Wiktionary


górnołużyczanin

mieszkaniec Łużyc Górnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Górnych Łużyc

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Górne Łużyce nmos.

:: fż. Górnołużyczanka ż.

 przym. górnołużycki

Wiktionary


górnołużyczanka

mieszkanka Łużyc Górnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Górnych Łużyc

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Górne Łużyce nmos.

:: fm. Górnołużyczanin mos.

 przym. górnołużycki

Wiktionary


górnośląski

przymiotnik od: Górny Śląsk


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) geogr. polit. hist. dotyczący Górnego Śląska, związany z Górnym Śląskiem, pochodzący z Górnego Śląska, właściwy Górnemu Śląskowi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Górnośląskie Centrum Zdrowia Dziecka w Katowicach obejmuje opieką populację wieku rozwojowego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Górny Śląsk mrz., Górnoślązaczka ż., Górnoślązak mos.

Wiktionary


górnośląskość

→ górnośląski


SJP.pl

Patrz:

górnośląski

górnoślązaczka

mieszkanka Górnego Śląska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Górnego Śląska

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prawdziwe Górnoślązaczki zostawiają wolne nakrycie dla kogoś bliskiego, kto odszedł, niespodziewanego gościa lub samego Pana Boga.

 (1.1) W pierwszą niedzielę po Wniebowzięciu Górnoślązaczkom spieszno do Piekar.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Górny Śląsk mrz.

:: fm. Górnoślązak mos.

 przym. górnośląski

Wiktionary


górnoślązak

mieszkaniec Górnego Śląska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Górnego Śląska

Wiktionary

Zobacz też: Górnoślązak (miesięcznik).

Górnoślązak – górnośląski dziennik informacyjno-polityczny, wydawany w języku polskim w Katowicach na Górnym Śląsku w latach 1902–1933.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Można by długo rozmawiać o etosie Górnoślązaka.

 (1.1) Henryk Mikołaj Górecki był Górnoślązakiem, przyszedł na świat w Rybnickiem.

 (1.1) Popełniła gafę, bo Górnoślązacy nie obchodzą imienin.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Górny Śląsk mrz.

:: fż. Górnoślązaczka ż.

 przym. górnośląski

Wiktionary


górny

znajdujący się na wysokości, będący wysoko, wysoki


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który jest na pewnej wysokości, w górze

 (1.2) o odcinku rzeki taki, który jest bliżej źródła

 (1.3) o dzielnicy, miejscowości, regionie, kraju położony wyżej (lub dalej od ujścia pobliskiej rzeki) niż inna jednostka terytorialna o tej samej nazwie najczęściej określana jako dolna

 (1.4) muz. taki, który dotyczy wyższej części skali

 (1.5) geol. młodszy

 (1.6) stpol. hardy

 (1.7) stpol. zarozumiały

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzegorz Górny (ur. 1969) – polski dziennikarz i publicysta.
  • Jan Górny
    • Jan Górny (1907–1945) – polski bokser, olimpijczyk
    • Jan Górny (ur. 1933) – polski hokeista na trawie, olimpijczyk
  • Kazimierz Górny (ur. 1937) – biskup diecezji rzeszowskiej
  • Marek Górny – polski historyk
  • Zbigniew Górny (ur. 1948) – polski dyrygent oraz kompozytor.
  • Górny Palatynat – jedna z krain geograficzno-historycznych na terenie Niemiec.
  • Górny Egipt – kraina starożytnego Egiptu.
  • Górny Śląsk
  • Rynek Górny w Wieliczce
  • Rynek Górny w Wieliczce

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dokumenty przetargowe należy opatrzyć godłem w lewym górnym rogu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡurnɨ, AS: gurny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. góra ż., górzystość ż., góral m., góralka ż., górnik m., górnictwo n., górowanie n., pogórze n., góralek m.

 czas. górować ndk.

 przym. górniczy, góralski, górzysty, górski

 ims. górujący

 przysł. górnie, góra

Wiktionary


górodrozd

górodrozd szaroboczny - gatunek ptaka z podrzędu śpiewających


SJP.pl


górodrozdy

rodzina ptaków z podrzędu śpiewających


SJP.pl

Górodrozdy (Modulatricidae) – rodzina ptaków z podrzędu śpiewających (Oscines) w rzędzie wróblowych (Passeriformes).

Wikipedia


górol

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. góral

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. górolka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg. śl. gorol

Wiktionary


górolka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. góralka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. górol m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg. śl. gorolka

Wiktionary


góromaniaczka

→ góromaniak


SJP.pl

Patrz:

góromaniak

góromaniak

miłośnik gór


SJP.pl


góropatwa

rodzaj ptaków z rodziny kurowatych, występujący w Azji, Europie i północnej Afryce


SJP.pl


górotwór

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • górotwór – obszar sfałdowany i wypiętrzony w wyniku ruchów górotwórczych
  • górotwór – ogół utworów skalnych, w których prowadzone są roboty górnicze

Wikipedia


górotwórczość

→ górotwórczy


SJP.pl

Patrz:

górotwórczy

górotwórczy

tworzący góry


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) geol. związany z powstawaniem gór

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. górotwór m., górotwórczość ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) orogeniczny

Wiktionary


górotwórstwo

rzadko: sztuczne usypywanie gór - hałd po działaniach przemysłowych człowieka


SJP.pl


górowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|górować.

Wiktionary

Górowanie, kulminacja górna – największa wysokość astronomiczna osiągana przez dane ciało niebieskie w wyniku obrotu sfery niebieskiej. Górowania odbywają się zawsze na południku niebieskim.

Ze względu na położenie ciała względem zenitu górowania dzieli się na południowe i północne. Wysokość danego ciała niebieskiego podczas kulminacji zależy bezpośrednio od jego deklinacji formula_1 oraz szerokości geograficznej miejsca obserwacji formula_2

Wikipedia

Powiązane:

 czas. górować ndk.

 rzecz. góra ż., pogórze n.

 przysł. góra

 przym. górny, górski, górniczy

Wiktionary


górować

1. przewyższać, przerastać kogoś lub coś; dominować;
2. o głosie, dźwiękach: być głośniejszym lub donośniejszym od innych;
3. o broni palnej: nieść górą, powyżej celu; znosić w górę;
4. w astronomii, o ciele niebieskim: osiągać najwyższą pozycję względem linii horyzontu


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) dominować wysokością, wznosić się ponad

 (1.2) być położonym wyżej od kogoś lub czegoś

 (1.3) przewyższać innych w jakiejś dziedzinie, być lepszym, mieć przewagę

 (1.4) brzmieć głośniej, wyodrębniać się wśród innych głosów

 (1.5) strzelać ponad celem, mierzyć za wysoko

 (1.6) astr. przechodząc przez płaszczyznę południka niebieskiego, znajdować się najwyżej nad horyzontem

 (1.7) przest. wzbijać się, wzlatywać, wznosić się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wysmukła wieża ze złotym kurkiem na kilkumetrowym żelaznym krzyżu górowała nad niskimi domkami w małych ogródkach i ciasnymi uliczkami śródmieścia.

 (1.3) – Górował niewątpliwie nad mieszkańcami rejonów nadwiślańskich tym, czym górują nad nami Włosi, a czym my przewyższamy Anglosasów – mówi Przeździecki. – Mianowicie zdolnością uwodzenia słownego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuˈrɔvat͡ɕ, AS: gurovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. góra ż., górka ż., górowanie n., pogórze n.

 przym. górny, górski, górniczy

 przysł. góra

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kulminować

 (1.3) wyróżniać się, przodować, dominować

Wiktionary


górowianin

mieszkaniec Górowa Iławeckiego (miasta w województwie warmińsko-mazurskim)


SJP.pl


górowianka

mieszkanka Górowa Iławeckiego (miasta w województwie warmińsko-mazurskim)


SJP.pl


górowo

1. wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie trzebnickim;
2. wieś w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie nidzickim;
3. wieś w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Górowo – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gminie Prusice
  • Górowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. nidzickim, w gminie Kozłowo
  • Górowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. olsztyńskim, w gminie Kolno
  • Górowo – kolonia w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Krzymów
  • Górowo – przystanek kolejowy w Górowie w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim
  • Górowo Iławeckie
  • Górowo-Trząski

Wikipedia


górowoiławecki

→ Górowo Iławeckie; górowski


SJP.pl


górowski

przymiotnik od:
1. Góra; górzański;
2. Górowo Iławeckie


SJP.pl


górołaz

rzadko: osoba uprawiająca turystykę górską


SJP.pl


górołazka

→ górołaz


SJP.pl

Patrz:

górołaz

górski

1. związany z górami, charakterystyczny dla gór, dostosowany do funkcjonowania w górach;
2. w medycynie: choroba górska - choroba występująca na dużej wysokości, wywołana niskim ciśnieniem atmosferycznym, powodująca niedotlenienie organizmu; choroba wysokościowa


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z górami, dotyczący gór

Wiktionary

Górski (forma żeńska: Górska; liczba mnoga: Górscy) – polskie nazwisko. W 2004 roku Polskę zamieszkiwało 44 397 osób o tej nazwie osobowej, co dawało trzydzieste piąte miejsce wśród najpopularniejszych polskich nazwisk, po Pawlakach. Nazwisko to występuje także w pisowni Gorski i Gorsky z „y” na końcu – głównie za granicą (także pisownia z „o” w miejsce „ó”; głównie wśród obcokrajowców polskiego pochodzenia – rzadziej w kraju). Występuje też bardzo rzadko w zapisie Gurski.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na muchę łowi się głównie w górskich rzekach pstrągi i lipienie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡursʲci, AS: gursʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pagórkowatość ż., pagóreczek mrz., Podgórze n., góra ż., górka ż., góreczka ż., góral m., góralka ż., wzgórze n., górnik m., górowanie n., pagór m., pagórek m., wzgórek m., górnictwo n., góralszczyzna ż.

 czas. górować ndk.

 przym. górzysty, górny, góralski, górniczy

 przysł. górnie, góra, pagórkowato

 temsłow. górno-

Wiktionary


górsko

1. związany z górami, charakterystyczny dla gór, dostosowany do funkcjonowania w górach;
2. w medycynie: choroba górska - choroba występująca na dużej wysokości, wywołana niskim ciśnieniem atmosferycznym, powodująca niedotlenienie organizmu; choroba wysokościowa


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Górsko – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wolsztyńskim, w gminie Przemęt
  • Górsko – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. sławieńskim, w gminie Postomino

Wikipedia


górskobadachszański

przymiotnik od: Górski Badachszan (obwód autonomiczny w Tadżykistanie)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Górskim Badachszanem, dotyczący Górskiego Badachszanu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Górski Badachszan mrz.

Wiktionary


górskokalwaryjski

przymiotnik od: Góra Kalwaria


SJP.pl


górskokarabaski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Górskim Karabachem, dotyczący Górskiego Karabachu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Górski Karabach mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) arcaski, górnokarabaski, nagornokarabachski, nagorno-karabachski , nagornokarabaski

Wiktionary


górskość

→ górski


SJP.pl

Patrz:

górski

góry

1. wznosząca się wysoko nad otaczającym terenem wyniosłość skorupy ziemskiej
2. wyższa część czegoś
3. wielka ilość czegoś
4. ogół ludzi zajmujących kierownicze stanowiska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) geogr. teren o pofałdowanej powierzchni przekraczającej 300 m różnicy wysokości;

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

 (2.1) plural|góra.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • góra – forma ukształtowania terenu
  • Góry – część miasta Drohiczyn
  • Góry – część miasta Płock
  • Góry – część miasta Krasnystaw
  • Góry – część miasta Kraśnik
  • Góry (obecnie Janówek ) – część miasta Łódź
  • Góry – część miasta Radziejów
  • Góry – wieś w pow. milickim, w gminie Cieszków
  • Góry – część wsi Trzebicko w pow. milickim, w gminie Cieszków
  • Góry – część wsi Mąkolno w pow. ząbkowicki w gminie Złoty Stok
  • Góry – część wsi Kujawka w pow. aleksandrowskim, w gminie Bądkowo
  • Góry – wieś w pow. inowrocławskim, w gminie Janikowo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podczas pobytu w górach spotkała mnie niezwykła przygoda.

Wiktionary


górzak

1. rodzaj gryzoni z rodziny chomikowatych;
2. rodzaj ptaków z rodziny kolibrowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Alticola|Blanford|ref=tak., rodzaj niedużego ssaka z podrodziny karczowników;

 (1.2) zool. gryzoń z rodzaju górzak (1.1)

Wiktionary

Górzak ("Alticola") – rodzaj ssaków z podrodziny karczowników (Arvicolinae) w obrębie rodziny chomikowatych (Cricetidae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Różne gatunki górzaka występują w Azji.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. góra ż.

Wiktionary


górzanin

mieszkaniec Góry (miasta)


SJP.pl


górzanka

mieszkanka Góry (miasta)


SJP.pl

Zo

Wikipedia


górzański

przymiotnik od: Góra; górowski


SJP.pl


górzeński

1. → Górno; górniański;
2. → Górzno; górznieński


SJP.pl


górznianin

mieszkaniec Górzna (miasta w Polsce)


SJP.pl


górznianka

mieszkanka Górzna (miasta w Polsce)


SJP.pl


górznieński

→ Górzno (miasto w Polsce); górzeński


SJP.pl


górzno

1. miasto w Polsce;
2. nazwa kilku wsi w Polsce;
3. wzgórze w Polsce;
4. jezioro w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Zobacz też: Górzno w innych znaczeniach tej nazwy.

Górzno (niem. "Fretta", 1943-1945 "Görzberg") – miasto w Polsce położone w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie brodnickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Górzno w obrębie Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Górzno i Nieszawa leżą w województwie kujawsko-pomorskim.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡuʒnɔ, AS: gužno

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. górznianin m., górznianka ż.

 przym. górzeński

Wiktionary


górzyca

1. nazwa kilku miejscowości w Polsce;
2. wzniesienie w Sudetach Wschodnich


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Górzyca – przysiółek wsi Ose w woj. dolnośląskim, w pow. oleśnickim, w gminie Międzybórz
  • Górzyca – przysiółek wsi Drołtowice w woj. dolnośląskim, w pow. oleśnickim, w gminie Syców
  • Górzyca – wieś w woj. lubuskim, w pow. słubickim, w gminie Górzyca
  • Górzyca – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfickim, w gminie Gryfice
  • Górzyca – gmina wiejska
  • Górzyca – dawna gmina wiejska w woj. szczecińskim (dzisiejsze woj. zachodniopomorskie)
  • Górzyca – gromada w powiecie gryfickim
  • Górzyca – gromada w powiecie słubickim
  • Górzyca – wzniesienie w Sudetach Wschodnich, w Masywie Śnieżnika, w paśmie Krowiarki.
  • Górzyca – kolejowy przystanek osobowy
  • Górzyca – stacja kolejowa w Górzycy w województwie lubuskim
  • Gorzyca

Wikipedia


górzycki

przymiotnik od: Górzyca


SJP.pl


górzyn

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Górzyn – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. lubińskim, w gminie Rudna
  • Górzyn – wieś w woj. lubuskim, w pow. żarskim, w gminie Lubsko
  • Górzyn – gromada w powiecie lubskim
  • Górzyn – gromada w powiecie wołowskim
  • Górzyn – dawna gmina
  • Górzyn – zamknięty przystanek kolejowy w Górzynie, w województwie lubuskim

Wikipedia


górzysto-płaski

w części górzysty, w części płaski


SJP.pl


górzystość

→ górzysty


SJP.pl

Patrz:

górzysty

górzystszy

stopień wyższy od przymiotnika: górzysty


SJP.pl


górzysty

pokryty górami, pełen gór


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) pełen gór, wzniesień, pokryty górami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pędzili życie osiadłe, zamknięci w swoich mikroświatach, często nie większych niż jedna dolina. Granica tej doliny – zawsze górzysta – mogła być dawniej dla Gruzina granicą ziemi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuˈʒɨstɨ, AS: gužysty

Wiktionary

Powiązane:

 zob. góra.

Wiktionary


górzyty

regionalnie: górzysty, pokryty górami


SJP.pl


górzyński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Barbara Górzyńska (ur. 1953) – polska skrzypaczka
  • Gabriela Górzyńska (ur. 1956) – polska lekkoatletka, biegaczka
  • Jan Leon Górzyński – polski wojskowy, powstaniec listopadowy
  • Jan Górzyński (1909–1982) – polski pedagog, wojskowy i dyrygent
  • Janina Górzyńska-Bierut (1890–1985) – polska przedszkolanka, żona Bolesława Bieruta
  • Jerzy Górzyński (zm. 2019) – polski puzonista
  • Joanna Górzyńska-Szymczak (ur. 1982) – polska koszykarka
  • Józef Górzyński (ur. 1959) – polski duchowny rzymskokatolicki, biskup
  • Klemens Górzyński (1904–1942) – polski lekarz i działacz konspiracyjny
  • Sławomir Górzyński (ur. 1962) – polski heraldyk i historyk
  • Tadeusz Górzyński (1899–1942) – polski kompozytor muzyki filmowej i dyrygent
  • Tadeusz Górzyński (1917–1943) – polski lekkoatleta, sprinter, skoczek w dal i trójskoczek

Wikipedia


górzyściej

stopień wyższy od przysłówka: górzysto


SJP.pl


górówka

rodzaj motyli z rodziny rusałkowatych


SJP.pl


górą

1. na pewnej wysokości, wyżej
2. wykrzyknienie oznajmujące zwycięsto (np. górą nasi!)


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) na pewnej wysokości czegoś

 (1.2) przez górę (wzniesienie terenu)

 (1.3) stwierdzenie osiągnięcia przez kogoś przewagi lub zwycięstwa

forma rzeczownika.

 (2.1) N. lp. od: góra

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Te kable puścimy teraz górą, pod sufitem.

 (1.2) Ty pójdziesz górą, / A ja doliną, (…)

 (1.3) Wygraliśmy! Górą nasi!

 (2.1) Za tą górą rozciąga się już równina.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡurɔ̃w̃, AS: gurõũ̯

Wiktionary

Powiązane:

 zob. góra.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wyżej, wysoko

 (1.2) górami

Wiktionary


gówienko

zdrobnienie od: gówno


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zdrobn. od: gówno

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gówno n., gówniarz mos., gówniara ż., gównianość ż.

Wiktionary


gówienny

wulgarnie:
1. pozbawiony wartości, wywołujący silne negatywne uczucia; gówniany;
2. związany z gównem (kałem), np. gówienny odór


SJP.pl


gówniak

smarkacz, sraluch, srajdek, smród, smark; wulgarnie:
1. dziecko, zwłaszcza niegrzeczne; bachor;
2. młoda osoba, zwłaszcza niedojrzała; pętak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) slang. wulg. dzieciak, bachor, gówniarz

Wiktionary

Gówniak (również "Główniak, Głowniak, Wołowe Skałki") – szczyt w Paśmie Babiogórskim w Beskidzie Żywiecko-Orawskim (w regionalizacji według Jerzego Kondrackiego w Beskidzie Żywieckim). Znajduje się w północno-wschodniej grani masywu Babiej Góry. Mapa Geoportalu podaje jego wysokość 1644 m. Gówniak jest jednym z tzw. pięciu szczytów grzbietowych Babiej Góry i jest często mylnie brany przez turystów za właściwy szczyt Babiej Góry (zwłaszcza podczas mgły, kiedy ten ostatni jest niewidoczny).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Gówniak mrz., gówno, gówniarz

Wiktionary


gównianie

przysłówek

 (1.1) wulg. w sposób bardzo zły lub bezwartościowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bardzo szybko, bo w ciągu dwóch miesięcy, dostałem się do „New York Timesa”, płacili gównianie, po 150 dolarów za rysunek, ale to dawało prestiż.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gówno n., gównianość ż.

 przym. gówniany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wulg. chujowo; pot. kijowo

Wiktionary


gównianość

→ gówniany


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wulg. cecha tego, co jest gówniane

Wiktionary

Patrz:

gówniany

Powiązane:

 rzecz. gówno n., gówienko n., gówniarz m., gówniara ż.

 przym. gówniany

 przysł. gównianie

Wiktionary


gówniany

wulgarnie: pozbawiony wartości, wywołujący silne negatywne uczucia; gówienny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wulg. przen. kiepski, marny, tandetny, kiczowaty, bezwartościowy

 (1.2) wulg. dosł. dotyczący gówna, charakterystyczny dla gówna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) A jedyna dobra rzecz, jaką można powiedzieć o pogodzie, to to, że powstrzymuje ona nasze lotnictwo od posłania nas bombami do wszystkich diabłów, bo jest zbyt gówniana, żeby latać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuvʲˈɲãnɨ, AS: guvʹńãny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gówniak mrz., gówno n., gówniarz m., gówniara ż., gówniarstwo n., gówniarzeria ż., gównianość ż.

 przysł. gównianie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wulg. dupny, dupiasty, do dupy, chujowy, pizdowaty, zjebany; eufem. ciulowy; pot. dziadowski, ruski

 (1.2) neutralnie kałowy

Wiktionary


gówniara

wulgarne i pogardliwe określenie młodej dziewczyny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wulg. określenie nastolatki lub młodszej kobiety

 (1.2) wulg. osoba zdziecinniała, niedojrzała

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ta gówniara znowu narozrabiała!

 (1.2) Ale z niej gówniara, cały czas przeklina!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡuvʲˈɲara, AS: guvʹńara

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gówno n., gówienko n., gówniarstwo n., gówniarzeria ż.

:: fm. gówniarz m.

 przym. gówniarski, gówniarzowaty, gówniany

 przysł. gówniarsko

Wiktionary


gówniarski

przymiotnik od: gówniarz


SJP.pl


gówniarstwo

wulgarnie:
1. obraźliwie: grupa młodych osób;
2. niepoważne zachowywanie się;
3. grupa osób niepoważnie zachowujących się


SJP.pl


gówniarz

pogardliwe określenie młodego chłopaka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wulg. pogard. dziecko, chłopiec

 (1.2) wulg. pogard. osoba młodsza i/lub niedojrzała

 (1.3) daw. człowiek wywożący nieczystości

Wiktionary

Gówniarz – jezioro w Polsce, w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie szczycieńskim, w gminie Pasym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ten gówniarz znowu narozrabiał!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡuvʲɲaʃ, AS: guvʹńaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gówno n., gówienko n., gówniarstwo n., gówniarzeria ż.

:: fż. gówniara ż.

 przym. gówniarski, gówniany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) smarkacz, gnojek, siusiumajtek

 (1.2) gnojek

 (1.3) putjesschepper

 (1.5) skąpiec, sknera, dusigrosz

Wiktionary


gówniarzeria

pogardliwie: ogół młodych ludzi; gnojarnia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) posp. grub. pogard. osoby niedorosłe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gówno n., gówniarstwo n., gówniarz m., gówniara ż.

 przym. gówniarski, gówniany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) smarkateria

Wiktionary


gównix

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wulg. pogard. dziecko, chłopiec

 (1.2) wulg. pogard. osoba zdziecinniała, niedojrzała

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ach, ten gównix znowu narozrabiał!

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gówniarz, smarkacz, gnojek

Wiktionary


gówno

wulgarnie:
1. kał, stolec;
2. coś mało wartościowego, ktoś mało ważny;
3. nic (np. "Gówno mnie to obchodzi.")


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) wulg. odchody stałe, kał

 (1.2) wulg. przen. coś brzydkiego, bezwartościowego

 (1.3) wulg. przen. ktoś godny pogardzenia, zlekceważenia

 (1.4) wulg. przen. nic

Wiktionary

Gó

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na chodniku leżało psie gówno.

 (1.2) Nie kupuj tego gówna.

 (1.3) Mówi, że on mechanik (…) gówno, nie mechanik!.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡuvnɔ, AS: guvno

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gówniarz mos., gówniara ż., gówniarstwo n.

:: zdrobn. gówienko n.

 przym. gówniany

 przysł. gównianie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) neutr. kał, kupa, stolec; pot. infant. kupa, kakao

 (1.2) neutr. paskudztwo, obrzydlistwo; wulg. szajs

Wiktionary


gównoburza

potocznie: gwałtowna, zażarta dyskusja wywołana kontrowersją; shitstorm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) środ. grub. zażarta dyskusja, w której argumenty merytoryczne nie mają znaczenia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kiedyś wdawałem się w gównoburze z antyszczepionkowcami, ale teraz uważam, że to bez sensu.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) inba, neutr. flejm

Wiktionary


gównojad

gównozjad; wulgarnie:
1. osoba zadowalająca się najgorszej jakości rzeczami, rozwiązaniami itp.;
2. koprofag - zwierzę żywiące się odchodami innych zwierząt


SJP.pl


gównozjad

gównojad; wulgarnie:
1. osoba zadowalająca się najgorszej jakości rzeczami, rozwiązaniami itp.;
2. koprofag - zwierzę żywiące się odchodami innych zwierząt


SJP.pl


gózd

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gózd – wieś w woj. lubelskim, w pow. łukowskim, w gminie Stanin
  • Gózd – wieś w woj. lubelskim, w powiecie ryckim, w gminie Kłoczew
  • Gózd – część wsi Borki w woj. łódzkim, w pow. brzezińskim, w gminie Dmosin
  • Gózd – wieś w woj. mazowieckim, w pow. garwolińskim, w gminie Borowie
  • Gózd – wieś w woj. mazowieckim, w pow. otwockim, w gminie Kołbiel
  • Gózd – wieś w woj. mazowieckim, w pow. radomskim, w gminie Gózd
  • Gózd – wieś w woj. podkarpackim, w pow. niżańskim, w gminie Harasiuki
  • Gózd – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. skarżyskim, w gminie Łączna
  • Gózd – gmina wiejska w województwie mazowieckim, w powiecie radomskim
  • Gózd – gromada w powiecie białobrzeskim
  • Gózd – gromada w powiecie radomskim
  • Gózd – gromada w powiecie ryckim

Wikipedia


gózdzki

→ Gózd; gozdzki


SJP.pl


gółka

odmiana storczyka i pszenicy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) roln. odmiana pszenicy ozimej o kłosie bezostnym

 (1.2) bot. nazwa systematyczna|Gymnadenia|ref=tak., storczyk rosnący w górach, mający pachnące, zazwyczaj różowe kwiaty;

Wiktionary

Gó

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡuwka, AS: guu̯ka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gołka

Wiktionary


göring

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Albert Göring (1895–1966) – niemiecki przedsiębiorca, brat Hermanna Göringa, zaciekły antynazista
  • Carin Göring (1888–1931) – szwedzka arystokratka, żona Hermanna Göringa
  • Carl Göring (1841–1879) – filozof
  • Franz Göring (ur. 1984) – niemiecki narciarz
  • Heinrich Ernst Göring (1839–1913) – niemiecki prawnik i dyplomata, ojciec Hermanna Göringa
  • Hermann Göring (1893–1946) – niemiecki polityk, nazista i zbrodniarz wojenny
  • Goring

Wikipedia


görlitz

[czytaj: gerlic] miasto w Niemczech


SJP.pl

Görlitz (wym. ; Zhorjelc) – miasto powiatowe w Niemczech, w kraju związkowym Saksonia, siedziba powiatu Görlitz. Do 31 lipca 2008 było miastem na prawach powiatu. Zlokalizowane nad Nysą Łużycką, w zależności od tezy – na Górnych Łużycach lub na Śląsku i w ciągu europejskiego szlaku Via Regia.

Wikipedia


göteborczyk

[czytaj: joteborczyk] mieszkaniec Göteborga (miasta w Szwecji)


SJP.pl


göteborg

[czytaj: jotebori] miasto w Szwecji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w południowo-zachodniej Szwecji, położone nad cieśniną Kattegat;

Wiktionary

Göteborg (wym.) – miasto w Szwecji, położone na zachodzie kraju, nad cieśniną Kattegat, u ujścia rzeki Göta älv, stolica regionu Västra Götaland. Drugie co do wielkości miasto Szwecji – 510 491 mieszkańców (30 września 2010), zespół miejski – 926,7 tys.

W Göteborgu znajduje się siedziba koncernów Volvo AB i SKF.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mieszkańcy Sztokholmu i Göteborgu ciągle się kłócą o to, które z miast jest najlepsze.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. göteborczyk mos., göteborka ż.

 przym. göteborski

Wiktionary


göteborski

[czytaj: geteborski] przymiotnik od: Göteborg (miasto w Szwecji)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do Göteborgu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Popłynąłem promem do Göteborgu, aby uśmiechać się do pięknych göteborskich dziewcząt i przystojnych göteborskich mężczyzn. Ach, göteborczycy!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡøːtɛˈbɔrsʲci, AS: göteborsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Göteborg mrz., göteborczyk mos., göteborka ż.

Wiktionary


günter

obce imię męskie


SJP.pl


gąbczak

roślina zielna jednoroczna z rodziny dyniowatych; luffa; trukwa


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gąbczak, gwiaździak włosowatokomórkowy (Astrocytoma pilocyticum) – nowotworowy guz mózgu
  • gąbczak, trukwa (Luffa) – rodzaj pnączy z rodziny dyniowatych
  • gąbczak (Spongipellis) – rodzaj grzybów z rodziny żagwiowatych

Wikipedia


gąbczastość

→ gąbczasty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co gąbczaste

Wiktionary

Patrz:

gąbczasty

Powiązane:

 przysł. gąbczasto

 rzecz. gąbkarz mos.

Wiktionary


gąbczasty

podobny budową do gąbki; miękki i porowaty


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający budowę charakterystyczną dla gąbki, podobny do gąbki: porowaty, miękki i sprężysty

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wysoka trawa pętała nogi biegnących, coraz wyższa, już sięgała po pas, a grunt podpływał wodą, gąbczasty, grząski.

 (1.1) Wykopanie dostatecznie głębokiego dołu w gąbczastej glebie trwało bardzo krótko.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔ̃mpˈt͡ʃastɨ, AS: gõmpčasty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gąbkarz mos., gąbka ż., gąbeczka ż.

 przym. gąbkowy

 przysł. gąbczasto

Wiktionary


gąbczeć

stawać się gąbczastym, takim jak gąbka


SJP.pl


gąbeczka

zdrobnienie od: gąbka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: gąbka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔ̃mˈbɛt͡ʃka, AS: gõmbečka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gąbczasty

 rzecz. gąbkarz mos.

Wiktionary


gąbeczkowy

→ gąbeczka


SJP.pl

Patrz:

gąbeczka

gąbin

1. miasto w Polsce;
2. nazwa dwóch wsi w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Polsce w województwie mazowieckim;

 (1.2) geogr. hist. Gusiew (nazwa historyczna miasta w Prusach, a obecnie egzonim wariantowy);

Wiktionary

Gąbin – miasto w Polsce w województwie mazowieckim, w południowej części powiatu płockiego, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Gąbin. Miasto położone jest nad rzeką Nidą, niedaleko Wisły, w odległości około 100 km od Warszawy i Łodzi.

Krzyżują się tu drogi wojewódzkie z Płocka i Żychlina (574) oraz z Łącka i Sochaczewa (577). W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa płockiego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡɔ̃mbʲĩn, AS: gõmbʹĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gąbinianin m., gąbinianka ż.

 przym. gąbiński

Wiktionary


gąbinianin

mieszkaniec Gąbina


SJP.pl


gąbinianka

mieszkanka Gąbina


SJP.pl


gąbiński

związany z Gąbinem, dotyczący Gąbina


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Gąbinem, dotyczący Gąbina

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Gąbin mrz.

Wiktionary


gąbka

1. porowata, wodochłonna poduszeczka używana przede wszystkim do mycia;
2. prymitywne zwierzę wielokomórkowe żyjące głównie na dnie mórz;
3. przestarzale, pieszczotliwie albo żartobliwie: usta albo twarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) najczęściej miękki, piankowy przedmiot wchłaniający wodę, wykorzystywany do utrzymania czystości ludzkiego ciała i przedmiotów;

 (1.2) zool. prymitywne, beztkankowe zwierzę wodne;

 (1.3) daw. zdrobn. gęba

Wiktionary

Gą

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Uczeń ścierał tablicę gąbką.

 (1.2) Jeden niósł lekkie gąbki, więc kroczył wesoły; / Drugi, na bat nie zważał i wlókł się powoli, / Bowiem dźwigał ciężkie paki, / Pełne soli.

 (1.2) Woda z drobnym pokarmem do wnętrza gąbki wpływa za pośrednictwem porów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔ̃mpka, AS: gõmpka

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1-2)

 rzecz. gąbczastość ż., gąbki lm nm., gąbkarz mos.

:: zdrobn. gąbeczka ż.

 przym. gąbczasty

 rzecz. gęba ż., gębusia ż.

 przym. gębowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) gębusia

Wiktionary


gąbkarz

rzadko: osoba trudniąca się wyławianiem gąbek (prymitywnych zwierząt wielokomórkowych)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zaw. rzad. osoba zajmująca się wyławianiem gąbek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gąbka ż., gąbczastość ż., gąbki lm nm.

:: zdrobn. gąbeczka ż.

 przym. gąbczasty

Wiktionary


gąbki

1. typ osiadłych bezkręgowców, uważanych za najprymitywniejsze zwierzęta wielokomórkowe;
2. gąbki wapienne - gromada zwierząt należąca do typu gąbki;
3. gąbki szklane, gąbki szkliste - gromada zwierząt należąca do typu gąbki;
4. gąbki pospolite - gromada zwierząt należąca do typu gąbki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Porifera|Grant|ref=tak., typ prymitywnych, beztkankowych zwierząt wyłącznie wodnych, obejmujący około 9 tysięcy poznanych dotąd gatunków;

forma rzeczownika.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: gąbka

Wiktionary

Ni

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niewątpliwie gąbki znane są od początku kambru.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gąbkarz mos., gąbka ż.

 przym. gąbkowy

Wiktionary


gąbkowaty

przypominający wyglądem gąbkę, porowaty, miekki; gąbczasty


SJP.pl


gąbkowiec

rodzaj grzybów z rzędu żagwiowców


SJP.pl


gąbkowy

→ gąbka


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący gąbek, wykonany z gąbek

Wiktionary

Patrz:

gąbka

Powiązane:

 rzecz. gąbka ż., gąbki lm nm.

 przym. gąbczasty

Wiktionary


gądecki

nazwisko


SJP.pl


gądek

nazwisko


SJP.pl

Gądek – osada krajeńska w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie pilskim, w gminie Szydłowo.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa pilskiego.

Wikipedia


gądka

nazwisko


SJP.pl


gądziel

roślina zielna z rodziny wargowych; dąbrówka


SJP.pl


gądów

Gądów (niem. "Polnisch Gandau", od 1889 "Alt Gandau") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie wrocławskim, w gminie Kąty Wrocławskie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa wrocławskiego.

Do 31 grudnia 2024 integralną część miejscowości stanowił przysiółek Jaszkotle.

Wikipedia


gągała

nazwisko


SJP.pl


gągoł

ptak z rodziny kaczek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. gniazdujący w dziuplach gatunek kaczki;

Wiktionary

Gągoł, gągoł krzykliwy ("Bucephala clangula") – gatunek średniej wielkości wędrownego ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych (Anatidae).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡɔ̃ŋɡɔw, AS: gõŋgou̯

Wiktionary


gągołek

gatunek ptaka z rodziny kaczkowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Bucephala albeola|ref=tak., gatunek ptaka z rodziny kaczkowatych zamieszkujący kontynent amerykański;

Wiktionary

Gągołek ("Bucephala albeola") – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny kaczkowatych (Anatidae), zamieszkujący Amerykę Północną. Nie jest zagrożony.

Wikipedia

Powiązane:

 (1.1) gągoł mzw.

Wiktionary


gągulski

nazwisko


SJP.pl


gągół

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. zob. gągoł.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Winne były zwierzęta, i duże i małe, kojot, tapir, szlachar, zaskroniec i gągół. (P. Czerniawski: Popol Vuh)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔ̃ŋɡuw, AS: gõŋguu̯

Wiktionary


gąsawa

miasto w Polsce


SJP.pl

Gą

Wikipedia


gąsawianin

mieszkaniec Gąsawy (miasta w Polsce)


SJP.pl


gąsawianka

mieszkanka Gąsawy (miasta w Polsce)


SJP.pl


gąsawski

→ Gąsawa


SJP.pl

Patrz:

Gąsawa

gąsecki

nazwisko


SJP.pl


gąseczka

zdrobnienie od: gąska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: gąska

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔ̃w̃ˈsɛt͡ʃka, AS: gõũ̯sečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęsiówka ż., gęś ż.

Wiktionary


gąsewka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) białystok. skórzany łącznik bijaka z trzymakiem w cepach

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gązwa ż.

Wiktionary


gąsewo

Zobacz też: Gąsewo w innych znaczeniach tej nazwy.

Gąsewo – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Bodzanów.

W latach 1975–1998 wieś należała administracyjnie do województwa płockiego.

Wikipedia


gąsienica

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ent. larwa motyla; także każdy owad o wielu odnóżach i bez skrzydeł;

 (1.2) mot. techn. metalowa taśma umieszczana na spodzie niektórych pojazdów zastępująca koła i umożliwiająca im poruszanie się w trudnym terenie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gąsienica (larwa)
  • Gąsienica – element napędu gąsienicowego
  • Gąsienica – popularne na Podhalu nazwisko, występujące zazwyczaj z przydomkiem na przykład „Gąsienica Krzeptowski”
  • Gąsienica (film)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po liściu chodziła jakaś obrzydliwa gąsienica.

 (1.2) Wybuch miny uszkodził gąsienicę czołgu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔ̃w̃ɕɛ̇̃ˈɲit͡sa, AS: gõũ̯śė̃ńica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gąsienicznik mzw., gąsieniczniki lm nm., gąsienicznikowate lm nm.

:: zdrobn. gąsieniczka ż.

 przym. gąsienicowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk gónsióna

Wiktionary


gąsienicojad

rodzaj ptaków z rodziny liszkojadów


SJP.pl


gąsienicowaty

podobny z wyglądu do gąsienicy


SJP.pl


gąsienicowy

przymiotnik od: gąsienica


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z gąsienicą (larwa owada), dotyczący gąsienicy

 (1.2) związany z gąsienicą (stalową taśmą), dotyczący gąsienicy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡɔ̃w̃ɕɛ̇̃ɲiˈt͡sɔvɨ, AS: gõũ̯śė̃ńicovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gąsienica ż., gąsieniczka ż., gąsienicznik m.

Wiktionary


gąsieniczka

1. mała gąsienica;
2. zdrobnienie od: gąsienica


SJP.pl


gąsieniczkowate

rodzina owadów z rzędu błonkoskrzydłych; gąsienicznikowate


SJP.pl


gąsieniczkowaty

o cechach gąsieniczkowatych (rodzina owadów)


SJP.pl


gąsienicznik

owad pasożytniczy z rodziny błonkówek


SJP.pl


gąsienicznikowate

rodzina owadów z rzędu błonkoskrzydłych; gąsieniczkowate


SJP.pl

Gą

Wikipedia


gąsienicznikowaty

o cechach gąsienicznikowatych (rodzina owadów)


SJP.pl


gąsieniczy

przestarzale: gąsienicowy


SJP.pl


gąsienicówka

potocznie: urządzenie poruszające się na gąsienicach


SJP.pl


gąsiewski

nazwisko


SJP.pl


gąsień

roślina śródziemnomorska z rodziny motylkowatych


SJP.pl


gąsionka

dawniej: stokrotka


SJP.pl


gąsior

1. samiec gęsi; gęsior
2. rodzaj dachówki w kształcie korytka, służąca do krycia kalenic i grzbietów dachów;
3. duże szklane naczynie, w którym przechowuje się wino lub sok;
4. w dawnej Polsce: kłoda drewniana krępująca ręce i szyję skazanego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. samiec gęsi

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) pękate naczynie szklane z wąską szyjką służące do przechowywania płynów oraz do produkcji win lub nalewek;

 (2.2) bud. rodzaj dachówki;

 (2.3) hist. narzędzie, w którym umieszczano ręce i szyję w celu wymierzenia kary;

 (2.4) choreogr. etn. śląski taniec ludowy

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gąsior – samiec gęsi
  • gąsior – element pokrycia dachowego
  • gąsior – duże naczynie ze szkła przeznaczone do przechowywania płynów
  • gąsior – przyrząd do wykonywania kary
  • Gąsior – część miasta Wołów
  • Gąsior – osada leśna w woj. dolnośląskim, w pow. górowskim, w gminie Jemielno
  • Gąsior – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. piskim, w gminie Ruciane-Nida

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wzbija się kurzawa na piaszczystej drodze, wrzask gęsi miesza się z pokrzykiwaniem pastuszków, klaskanie biczów rozlega się szeroko w powietrzu, a nad całym tym gwarem panuje przeraźliwy krzyk sołtysowego gąsiora, który idzie, machając skrzydłami, przed stadem jakby wódz przed wojskiem.

 (2.1) Zupełnie szpetne były pudła i pudełka, które ściśle przy sobie na półkach stojąc, okrywały ściany pstrokacizną barw wyblakłych lub zaśniedziałych, lecz przewyższały je w szpetności butle, butelki, gąsiory i słoje, płynami kolorów nijakich napełnione, a okrywające stoły, na których jeszcze więdły cytryny, gniły jabłka, czerstwiały bułki i spaloną żółtością od pstrego tła odznaczały się aż ku brudnej podłodze zwieszające się wieńce obwarzanków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔ̃w̃ɕɔr, AS: gõũ̯śor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gąsię n., gęsina ż.

:: zdrobn. gąsiorek m.

:: fż. gęś ż.

 przym. gąsiorowy, gęsi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzad. war. gęsior

 (2.1) bania, baniak

Wiktionary


gąsiorek

1. zdrobnienie od: gąsior;
2. niewielki ptak wędrowny z rodziny dzierzbowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. od: gąsior

 (1.2) ornit. nazwa systematyczna|Lanius collurio|L.|ref=tak., niewielki ptak z rodziny dzierzb, o rdzawobrązowym ubarwieniu i charakterystycznym dla samca czarnym pasku przez oko, a u samicy brązowej plamaamie za okiem

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) zdrobn. od: gąsior

 (2.2) małe pękate naczynie z wąską szyjką

Wiktionary

Gąsiorek, dzierzba gąsiorek ("Lanius collurio") – gatunek małego ptaka wędrownego z rodziny dzierzb (Laniidae). Zamieszkuje Europę i Azję, zimuje w Afryce. W Polsce liczny ptak lęgowy. Nie jest zagrożony.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) war. dzierzba gąsiorek

Wiktionary


gąsiorkiewicz

nazwisko


SJP.pl


gąsiorowaty

podobny z wyglądu do gąsiora


SJP.pl


gąsiorowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Gąsiorowski (1910–1980), ps. scen. Garczyński, ps. lit. Almir – aktor, reżyser, dyrektor i kierownik teatru, adaptator, autor słuchowisk radiowych
  • Andrzej Gąsiorowski (ujednoznacznienie)
  • Antoni Gąsiorowski (1787–1858) – oficer napoleoński
  • Grzegorz Gąsiorowski (ur. 1954) – działacz sportowy
  • Janusz Gąsiorowski (1889–1949) – generał
  • Kazimierz Gąsiorowski (1928–2000) - plastyk
  • Krzysztof Gąsiorowski (1935–2012) – poeta
  • Ludwik Gąsiorowski (1807–1863), lekarz
  • Maciej Gąsiorowski (?–1725) – kasztelan inowrocławski
  • Napoleon Gąsiorowski (1876–1941) – bakteriolog
  • Stanisław Gąsiorowski (1897–1962) – archeolog
  • Wacław Gąsiorowski (1869–1939) – pisarz

Wikipedia


gąsiorowy

→ gąsior


SJP.pl

Patrz:

gąsior

gąsiorski

nazwisko


SJP.pl


gąsiątko

pisklę gęsi; gąsię; gęsię


SJP.pl


gąsię

pisklę gęsi; gęsię; gąsiątko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zool. pisklę gęsi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔ̃w̃ɕɛ, AS: gõũ̯śe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęsiówka ż., gęsina ż., gęś ż., gąsior m.

 przym. gęsi

 przysł. gesięgo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gąsiątko, gąska

Wiktionary


gąska

1. mała gęś; zdrobnienie od: gęś;
2. lekceważąco o kobiecie ograniczonej umysłowo, naiwnej;
3. późnojesienny grzyb jadalny z rodziny bedłkowatych; zielonka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: gęś

 (1.2) mykol. grzyb z rodzaju nazwa systematyczna|Tricholoma|ref=tak.;

 (1.3) techn. hutn. półwyrób hutniczy odlewany z surówki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sierotka Marysia pasła gąski na łące.

 (1.2) Wybraliśmy się do lasu na gąski.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔ̃w̃ska, AS: gõũ̯ska

Wiktionary

Powiązane:

 zob. gęś.

Wiktionary


gąskowate

o cechach gąskowatych (rodzina grzybów)


SJP.pl

Gąskowate ("Tricholomataceae" R. Heim ex Pouzar) – rodzina grzybów należąca do rzędu pieczarkowców ("Agaricales").

Wikipedia


gąskowaty

o cechach gąskowatych (rodzina grzybów)


SJP.pl


gąsocin

Gąsocin – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ciechanowskim, w gminie Sońsk.

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Gąsocin. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

Wikipedia


gąsowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paweł Gąsowski (Gąssowski) – polski żołnierz, działacz niepodległościowy
  • Piotr Gąsowski – polski aktor i prezenter
  • Tomasz Gąsowski – polski historyk
  • Gąssowski

Wikipedia


gąssowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Gąssowski – polski aktor
  • Aleksander Józef Gąssowski – podkomorzy bielski, chorąży bielski, stolnik bielski, podstarości i sędzia grodzki brański, pisarz grodzki brański
  • Anzelm Kazimierz Gąssowski – podczaszy bielski, pisarz grodzki brański, burgrabia bielski.
  • Stanisław Gąssowski – major kawalerii Wojska Polskiego.
  • Jerzy Gąssowski – polski archeolog
  • Maurycy Gąssowski – pułkownik kawalerii Wojska Polskiego
  • Paweł Gąssowski (Gąsowski) – polski żołnierz, działacz niepodległościowy
  • Tomasz Gąssowski – muzyk, kompozytor, producent muzyczny i filmowy
  • Wacław Gąssowski – polski lekkoatleta,
  • Wojciech Gąssowski – polski piosenkarz, gitarzysta i kompozytor
  • Wojciech Gąssowski – polski lektor, spiker oraz dziennikarz i komentator dokumentu filmowego.

Wikipedia


gąszcz

1. gęste skupisko roślin; gęstwina, gąszcz (r. żeński);
2. nagromadzenie osób lub rzeczy w jednym miejscu; gęstwina;
3. nadmierna i nieuporządkowana ilość jakichś informacji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy lub żeński

 (1.1) gęste skupienie drzew lub krzewów

 (1.2) kulin. gęsty sos pochodzenia indyjskiego, owocowo-warzywny, na bazie octu lub wina, często z dodatkiem rodzynek, śliwek lub fig

 (1.3) przen. nieuporządkowane zbiorowisko przedmiotów, osób, faktów, zjawisk

Wiktionary

Gąszcz – polski telewizyjny film fabularny z 1974 r., w reżyserii Andrzeja Konica. Film ten należy do cyklu "Najważniejszy dzień życia".

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡɔ̃w̃ʃt͡ʃ, AS: gõũ̯šč

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęstość ż., gęstwina ż., gęstnienie n., gąszczak m., Gąszczówka ż., Gąszcze nmos., Gąszczyk m./ż., gąszczaki nmos., zagęstnik mrz.

:: zdrobn. gąszczyk m.

 czas. zagęścić, gęstnieć ndk.

 przym. gęsty, gęstawy

 przysł. gęsto, gęstawo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gęstwina

 (1.2) czatnej, chutney

Wiktionary


gąszczak

rodzaj ptaków śpiewających


SJP.pl


gąsówka

rodzaj grzybów podstawkowych z rzędu bedłkowców


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gąsówka – rodzaj grzyba z rodziny gąskowatych
  • Gąsówka – wieś woj. podkarpackim, w pow. jasielskim, w gminie Tarnowiec
  • Gąsówka – część wsi Stara Gąska w woj. lubelskim, w pow. łukowskim, w gminie Stanin
  • Gąsówka-Oleksin, Gąsówka-Osse, Gąsówka-Skwarki, Gąsówka-Somachy

Wikipedia


gązewka

zdrobnienie od: gązwa


SJP.pl


gązewnik

roślina z rodziny gązewnikowatych, półpasożyt na gałęziach drzew


SJP.pl

Gą

Wikipedia


gązewnikowate

rodzina roślin dwuliściennych pasożytujących na drzewach, zwłaszcza na dębach


SJP.pl

Gązewnikowate ("Loranthaceae") – rodzina roślin z rzędu sandałowców licząca 77 rodzajów i ok. 950 gatunków. Centrum występowania przedstawicieli rodziny stanowi półkula południowa i strefa tropików. Najdalej na północ sięgają do Meksyku, Europy południowej i Japonii.

Wikipedia


gązewnikowaty

o cechach gązewnikowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


gązwa

1. wiązanie skórzane łączące dzierżak z bijakiem u cepa;
2. w uprzęży wołów: żelazna klamra łącząca jarzmo z dyszlem;
3. pętla rzemienna przy chomącie;
4. połączenie przegubowe dwu sztang napędowych w kieracie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. roln. część cepa, rzemienny element łączący bijak z dzierżakiem

 (1.2) daw. roln. w uprzęży wołów: żelazna klamra łącząca jarzmo z dyszlem

 (1.3) rzemienna pętla przy chomącie

Wiktionary

Gązwa (niem. "Gonswen", 1938–1945 "Gansen") – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie mrągowskim, w gminie Mrągowo. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Nazwa miejscowości pochodzi od nazwiska Jana Gązwy, założyciela wsi. Pierwotnie wieś miała kształt ulicówki, później jednak, po separacji gruntów wiejskich, powstały kolonie w rozproszonej zabudowie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Cep zbudowany jest z dwóch kijów: dzierżaka (dłuższego) i bijaka (krótszego), połączonych rzemieniem (zwanym gązwą, gackiem lub kapicą) lub metalowym przegubem (zwanym ósemką).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɔ̃w̃zva, AS: gõũ̯zva

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gązwia ż., Gązwa ż.

:: zdrobn. gązewka ż., białystok|gąsewka. ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gązwia

Wiktionary


gąść

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) stpol. grać (na harfie, na dudach)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Apollo gądł na lutni, a boginie mu przyśpiewawały. sic.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɔ̃w̃ɕt͡ɕ, AS: gõũ̯ść

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gędzić ndk., gądać ndk., gędlić ndk.

 przym. gędziebny, gędcowy, gędziecki

 rzecz. gędźbiarz mos., gędźba ż., gędziec m., gędca m., gędzenie n., gędzienie n., gęśle

Wiktionary


gę

wyraz naśladujący głos gęsi; zwykle powtarzany


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) wykrzyknik naśladujący gęganie gęsi

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gęgać

 rzecz. gęganie

Wiktionary


gęba

potocznie:
1. twarz człowieka;
2. usta; kopara;
3. pysk u zwierząt;
4. osoba będąca na czyimś utrzymaniu;
5. wizerunek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. anat. usta

 (1.2) pot. twarz człowieka lub pysk zwierzęcia

 (1.3) pot. osoba będąca na czyimś utrzymaniu, osoba do wykarmienia

 (1.4) pot. niezgodny ze stanem faktycznym sposób, w jaki ktoś lub coś jest odbierane i oceniane; fałszywy wizerunek

 (1.5) łow. pysk żubra, muflona, kozicy oraz zwierzyny płowej

Wiktionary

Gęba – klub studencki w Zielonej Górze działający od 1984.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z otwartą gębą wyglądamy niepoważnie.

 (1.1) Sięgnęła do łyżnika, wzięła kopyść i w ogniu nią grzebać zaczęła, aż chłopaki gęby na nią porozdziawiały jako wrony (…)

 (1.2) (…) Cygan jako Cygan, czarny na gębie (…)

 (1.3) Ale ryb dla tylu gęb nie starczy (…)

 (1.4) Nie ma ucieczki przed gębą, jak tylko w inną gębę, a przed człowiekiem schronić się można jedynie w objęcia innego człowieka.

 (1.4) (…) Właśnie wtedy dziennikarze, nie do końca zasłużenie, przyprawili mi gębę rozrabiaki, która przylgnęła do mnie na dobre i towarzyszyła mi przez długie lata.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɛ̃mba, AS: gẽmba

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gębacz m., pragęba ż.

:: zdrobn. gębusia ż.

 czas. gębować

 przym. gębowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. jadaczka, kopara, usta

 (1.2) pysk, morda, ryj

 (1.4) wizerunek

Wiktionary


gębacz

ryba akwariowa z rodziny pielęgnicowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) icht. ryba inkubująca ikrę (a często także narybek) w jamie gębowej

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) przest. ten kto ma wielkie usta, wydatne wargi

 (2.2) przest. ten kto dużo i głośno mówi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęba ż.

 przym. gębowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pyszczak

 (2.2) gardłacz, krzykacz, pyskacz

Wiktionary


gębal

rodzaj ptaków z rodziny paszczaków


SJP.pl


gębala

rodzaj ptaków z rodziny paszczaków


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Anna Gębala – polska narciarka, olimpijka
  • Antoni Gębala – polski lekarz
  • Katarzyna Gębala – polska biegaczka narciarska
  • Maciej Gębala – polski piłkarz ręczny
  • Stanisław Gębala – polski działacz komunistyczny, oficer służb bezpieczeństwa
  • Stanisław Gębala – polski ekonomista i polityk
  • Tomasz Gębala – polski piłkarz ręczny
  • Wiesław Gębala – polski biegacz narciarski i trener, olimpijczyk

Wikipedia


gębarowski

nazwisko


SJP.pl


gębczyce

Gębczyce ( Geppersdorf) – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie strzelińskim, w gminie Strzelin.

Wieś ulicówka w dolinie Pogródki, oddalona o 3 km na południowy wschód od Białego Kościoła. Wymieniona po raz pierwszy w 1316 roku. Do XVII w. ależała do opactwa w Henrykowie.

Wikipedia


gębica

nazwisko


SJP.pl


gębice

nazwa kilku miejscowości w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gębice – część miasta Ozorków
  • Gębice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. strzelińskim, w gminie Strzelin
  • Gębice – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. mogileńskim, w gminie Mogilno
  • Gębice – wieś w woj. lubuskim, w pow. krośnieńskim, w gminie Gubin
  • Gębice – wieś w woj. lubuskim, w pow. zielonogórskim, w gminie Trzebiechów
  • Gębice – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Czarnków
  • Gębice – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gostyńskim, w gminie Pępowo
  • Gębice – część wsi Godów w woj. świętokrzyskim, w pow. starachowickim, w gminie Pawłów
  • Gębice – gromada w powiecie czarnkowskim
  • Gębice – gromada w powiecie mogileńskim
  • Gębice – gromada w powiecie strzelińskim
  • Gębice – dawna gmina

Wikipedia


gębicki

przymiotnik od: Gębice


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jerzy Lech Gębicki (ur. 1951) – polski chemik, profesor Politechniki Łódzkiej
  • Jerzy Marian Gębicki (ur. 1947) – polski chemik, profesor Politechniki Łódzkiej
  • Stanisław Gębicki (ur. 1945) – polski duchowny rzymskokatolicki

Wikipedia


gębik

nazwisko


SJP.pl


gębka

1. rzadkie określenie ust;
2. przestarzałe: gąbka


SJP.pl


gębobicie

pospolicie: bójka, bicie po twarzy; mordobicie


SJP.pl


gębować

przestarzałe: mówić o czymś dużo i głośno; gardłować


SJP.pl


gębowy

dotyczący gęby, związany z gębą


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) anat. związany z pobieraniem pokarmu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kręgouste mają otwór gębowy w kształcie okrągłej przyssawki.

 (1.1) Częściowo strawiony pokarm powraca z żołądka przeżuwacza do jamy gębowej, by być przeżutym jeszcze raz.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gębacz mzw./mos., gęba ż., gębusia ż.

Wiktionary


gębski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Benedykt Gębski (1845–1930) – podporucznik, weteran powstania styczniowego.
  • Józef Gębski (ur. 1939) – polski scenarzysta i reżyser filmowy.

Wikipedia


gębula

pieszczotliwie: gęba, buzia, twarz; gębusia


SJP.pl


gębuleńka

zdrobnienie od: gębula


SJP.pl


gębura

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krzysztof Gębura – polski historyk
  • Michał Gębura – polski piłkarz
  • Rafał Gębura – polski dziennikarz, youtuber

Wikipedia


gębusia

pieszczotliwie: gęba, buzia, twarz; gębula


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od gęba

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɛ̃mˈbuɕa, AS: gẽmbuśa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęba ż.

 przym. gębowy

Wiktionary


gędziec

dawniej:
1. grajek, muzykant; gądka, gądek, gędźbiarz;
2. poetycko: poeta, pieśniarz, śpiewak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. grajek, muzykant

 (1.2) dziś poet. zob. łabędź.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɛ̃ɲd͡ʑɛt͡s, AS: gẽńʒ́ec

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gędzić, gąść

 rzecz. gędźbiarz mos., gędźba ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gędźbiarz

Wiktionary


gędzić

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) daw. grać na harfie lub dudach datadef|od XVII w.}}

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dał wieszczbiarzowi znak, żeby gędził.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɛ̃ɲd͡ʑit͡ɕ, AS: gẽńʒ́ić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gędźba ż., gędźbiarz m., gędziec m., gęśle

 czas. gąść

Wiktionary


gędźba

1. poetycko: muzyka towarzysząca recytacji lub śpiewowi;
2. dawny, ludowy instrument smyczkowy; gęśl, gęśle, gędźby;
3. rzadziej: muzykanci, grajkowie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. śrpol. dziś poet. muzyka, gra na instrumencie; Gloger.

 (1.2) stpol. śrpol. muz. zob. gęśle.

 (1.3) daw. rzad. grajkowie, muzykanci

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cmentarz jakby się napełniał cieniami… tłumem widm… gąszczem mrocznych zarysów… gędźbą rozjęczonych a cichych głosów… […]

 (1.3) A że w izbie miejsca wkrótce nie stało, chłopcy i dziewczęta koło wiedli w podwórku, gdzie i gędźba usiadła na przyzbie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɛ̃ɲd͡ʑba, AS: gẽńʒ́ba

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gędźbiarz m., gędzenie n., gędziec m., gęśle

 czas. gędzić ndk., gąść ndk.

 przym. gędziebny

Wiktionary


gędźbiarz

dawniej: grajek, muzykant; gądka, gądek, gędziec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. grajek, muzykant

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gędźba ż., gędziec mos./mzw., gęśle nmos.

 czas. gąść ndk.

Wiktionary


gędźby

dawny, ludowy instrument smyczkowy; gęśl, gęśle, gędźba


SJP.pl


gęg

odgłos wydawany przez gęsi; gęgot; gęganie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) głos wydawany przez gęsi i kaczki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęganie n.

 czas. gęgać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gęganie, gęgot

Wiktionary


gęgacz

człowiek, który bardzo dużo mówi


SJP.pl


gęganie

1. o gęsiach: wydawać charakterystyczny dla siebie głos, gęgot; gęgotać;
2. rzadkie:
a) mówić przez nos, niewyraźnie;
b) gadać bez sensu albo nieciekawie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) wydawanie charakterystycznego głosu przez gęsi

 (1.2) pot. mówienie w sposób bezmyślny albo nudny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęg m., gęgot m., gęgawa ż., gęgacz m., gęgotanie n., gęgnięcie n., zagęganie n.

 czas. gęgać ndk., gęgotać ndk., gęgnąć dk.

 przym. gęgliwy, gęgotliwy

 wykrz. gę

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gęg, gęgot, gęgotanie

Wiktionary


gęgawa

gatunek dzikiej gęsi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Anser anser|ref=tak., pospolity gatunek gęsi, gniazdujący również w Polsce, przodek gęsi domowej;

Wiktionary

Gęgawa, gęś gęgawa ("Anser anser") – gatunek dużego, wędrownego ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych (Anatidae). Przodek gęsi domowej, od której jest nieco mniejsza. Zamieszkuje Eurazję. Zimuje głównie w basenie Morza Śródziemnego oraz w środkowej, południowej i wschodniej Azji. Tylko gęgawy z Wielkiej Brytanii nie migrują. Przeloty w lutym–marcu i wrześniu–listopadzie.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡɛ̃ŋˈɡava, AS: gẽŋgava

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęganie n.

 czas. gęgać

Wiktionary


gęgać

1. o gęsiach: wydawać charakterystyczny dla siebie głos, gęgot; gęgotać;
2. rzadkie:
a) mówić przez nos, niewyraźnie;
b) gadać bez sensu albo nieciekawie


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. gęgnąć)

 (1.1) o gęsiach: wydawać głos

 (1.2) pot. mówić bezmyślnie albo nudno

 (1.3) gwara radiowa: mówić do mikrofonu, prowadzić audycję

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Procedura została wprowadzona w celu uniknięcia pretensji ze strony tych gęgających senatorów, którzy twierdzą, że flota popełnia zbrodnie wojenne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɛ̃ŋɡat͡ɕ, AS: gẽŋgać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęg m., gęgot m., gęgawa ż., gęgacz m., gęganie n., gęgotanie n., gęgnięcie n., zagęganie n.

 czas. gęgnąć dk., zagęgać dk., gęgotać ndk.

 przym. gęgliwy, gęgotliwy

 wykrz. gę

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gęgotać

Wiktionary


gęgliwy

gęgający, przypominający gęganie


SJP.pl


gęgnięcie

1. o gęsiach: wydać charakterystyczny dla siebie głos, gęgot;
2. rzadkie:
a) powiedzieć coś przez nos, niewyraźnie;
b) powiedzieć coś bezsensownego albo nieciekawego


SJP.pl


gęgnąć

1. o gęsiach: wydać charakterystyczny dla siebie głos, gęgot;
2. rzadkie:
a) powiedzieć coś przez nos, niewyraźnie;
b) powiedzieć coś bezsensownego albo nieciekawego


SJP.pl


gęgot

głos gęsi; gęg; gęganie


SJP.pl


gęgotać

o gęsiach: wydawać charakterystyczny dla siebie głos, gęgot; gęgać


SJP.pl


gęgotek

nazwisko


SJP.pl


gęsi

związany z gęsią, charakterystyczny dla gęsi, pochodzący od gęsi


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z gęsią, dotyczący gęsi

przymiotnik dzierżawczy

 (2.1) należący do gęsi, będący jej własnością

przymiotnik jakościowy

 (3.1) taki jak u gęsi, charakterystyczny dla gęsi

forma rzeczownika.

 (4.1) D., C., Ms. i W. lp.; M., D., B. i W. lm. od: gęś

Wiktionary

Gęsi, gęsiowate (Anserinae) – podrodzina ptaków z rodziny kaczkowatych (Anatidae). Obejmuje gatunki wodne, zamieszkujące cały świat, poza Antarktydą. Te duże ptaki (najmniejsze mają 50 cm długości i 1 kg masy) charakteryzują się brakiem różnic w ubarwieniu między samcem i samicą.

Wikipedia

Przykłady

 (2.1) Na podwórku było pełno gęsich piór.

 (2.1) A niechaj narodowie wżdy postronni znają, • Iż Polacy nie gęsi, iż swój język mają!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɛ̃w̃ɕi, AS: gẽũ̯śi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęś ż., gąsię n., gąsior mrz., gęsina ż., gęsiarz mos./mzw., gęsiarka ż., gęsiareczka ż., gęśle nmos.

 przysł. gęsiego

Wiktionary


gęsiareczka

→ gęsiarek; pastuszka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: gęsiarka

Wiktionary

Gęsiareczka ("Die Gänsemagd") – niemiecka baśń ludowa spisana po raz pierwszy przez braci Grimm, wchodząca w skład drugiego tomu ich zbioru "Baśni" wydanego w 1815 roku (tom 2, nr 89).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. gęś ż., gąska ż., gąsior m., gęsię n., gęsina ż., gęsiarstwo n., gęsiówka ż., gęsiarz m., gęsiarka ż.

:: fm. gęsiarek m.

 przym. gęsi, gęsiarski

 przysł. gęsiego

Wiktionary


gęsiarek

dawniej: chłopiec zajmujący się pasaniem gęsi; pastuszek


SJP.pl


gęsiarka

dawniej: kobieta zajmująca się pasaniem gęsi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) roln. dziewczyna, która zajmuje się pasieniem gęsi

 (1.2) kulin. duża, owalna brytfanna z pokrywą, taka aby pomieścić pieczoną gęś

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gęsiarka (obraz Antoniego Gramatyki)
  • Gęsiarka (obraz Romana Kochanowskiego)
  • Gęsiarka (obraz Wojciecha Kossaka)
  • Gęsiarka (obraz Józefa Rapackiego)
  • Gęsiarka (obraz Constanta Troyona)

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. gęś ż., gąska ż., gąsior m., gęsię n., gęsina ż., gęsiarstwo n., gęsiówka ż.

:: zdrobn. gęsiareczka ż.

:: fm. gęsiarz m., gęsiarek m.

 przym. gęsi, gęsiarski

 przysł. gęsiego

Wiktionary


gęsiarnia

pomieszczenie dla gęsi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pomieszczenie przeznaczone do hodowli gęsi

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gęsiarnia – część wsi w gminie Kłaj w województwie małopolskim
  • Gęsiarnia – część wsi w gminie Wietrzychowice w województwie małopolskim
  • Gęsiarnia – osada wsi w gminie Kluczewsko w województwie świętokrzyskim
  • Gęsiarnia – przysiółek wsi w gminie Bochnia w województwie małopolskim
  • Gęsiarnia – skała w Dolinie Będkowskiej na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. gęś ż., gęsiarka ż., gęsiareczka ż.

:: zdrobn. gąska ż.

 przym. gęsi

Wiktionary


gęsiarski

→ gęsiarz


SJP.pl

Patrz:

gęsiarz

gęsiarz

1. przestarzałe: chłopiec, który pasie gęsi;
2. w łowiectwie: list o futrze rdzaworudawym, nakrapianym białymi włosami;
3. w łowiectwie: wilk, który poluje na gęsi pasące się na pastwisku * forma dopełniacza l.mn. "gęsiarzów" przestarzała


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) roln. chłopiec, który pasa gęsi

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) łow. lis o rudym futrze nakrapianym biało

 (2.2) łow. wilk, który poluje na gęsi na pastwisku

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęś ż., gąska ż., gąsior m., gęsię n., gęsina ż., gęsiarstwo n., gęsiówka ż.

:: zdrobn. gęsiarek m.

:: fm. gęsiarka ż., gęsiareczka ż.

 przym. gęsi, gęsiarski

 przysł. gęsiego

Wiktionary


gęsicki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Gęsicki – polski szlachcic, urzędnik i wojskowy
  • Janusz Gęsicki – polski pedagog
  • Wiesław Gęsicki – polski działacz społeczny i religijny
  • Zbigniew Gęsicki – polski żołnierz podziemia

Wikipedia


gęsiec

gatunek dużego ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych; gęsiec gambijski


SJP.pl

Gęsiec, gęsiec gambijski ("Plectropterus gambensis") – gatunek dużego ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych (Anatidae), spokrewniony z gęsiami i kaczkami. Odróżnia się od nich jednak odrębnymi cechami anatomicznymi i dlatego włącza się go do osobnej podrodziny Plectropterinae lub umieszcza w plemieniu Plectropterini w obrębie podrodziny kaczek. Jedyny przedstawiciel rodzaju Plectropterus. Występuje w Afryce Subsaharyjskiej. Nie jest zagrożony.

Wikipedia


gęsiego

wzdłuż jednej linii, jeden za drugim


SJP.pl

przysłówek sposobu

 (1.1) o sposobie poruszania się: jeden za drugim, kolejno

forma przymiotnika.

 (2.1) D., B. m. lp. i D. n. lp. od gęsi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dzieci gęsiego szły do parku.

 (1.1) Ludzie z dalszych folwarków szli gęsiego przez pola, ścieżkami w zbożu, które, lubo jeszcze zielone, wyrosło już tej wczesnej wiosny dość wysoko.

 (1.1) Ścieżka była wąska więc szli gęsiego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɛ̃w̃ˈɕɛɡɔ, AS: gẽũ̯śego

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) zob. gęś.

Wiktionary


gęsikowski

nazwisko


SJP.pl


gęsina

1. mięso gęsi
2. pogardliwie, z politowaniem o lichej gęsi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. kulin. mięso z gęsi

 (1.2) pot. z politowaniem o chudej, nędznej gęsi

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gęsina – wieś w województwie łódzkim, w powiecie sieradzkim, w gminie Brzeźnio
  • Gęsina – osada w województwie opolskim, w powiecie głubczyckim, w gminie Kietrz
  • Gęsina – rodzaj mięsa

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡɛ̃w̃ˈɕĩna, AS: gẽũ̯śĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęsiówka ż., gąska ż., gąsiątko n., gąsior m., gąsię n., gęś ż., gęsiarka ż., gęsiarek m., gęsiarstwo n., gęsiarz m., gęsiareczka ż., gęsię n.

 przym. gęsi, gęsiarski

 przysł. gęsiego

Wiktionary


gęsiniec

przestarzałe: miejsce ogrodzone, wybieg dla gęsi


SJP.pl

Gęsiniec ( Husinec; Hussinetz, od 1937 do 1945: "Friedrichstein") – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie strzelińskim, w gminie Strzelin.

Wikipedia


gęsiogłowy

zyfia gęsiogłowa - gatunek ssaka morskiego z rodziny zyfiowatych; wal Cuviera


SJP.pl


gęsior

samiec gęsi; gąsior


SJP.pl


gęsiorek

zdrobnienie od: gęsior


SJP.pl


gęsiostópka

w rolnictwie: dwustronne radło w kultywatorach i w urządzeniach pielących


SJP.pl


gęsiówka

rodzaj roślin z rodziny kapustowatych; rzeżusznik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Alopochen aegyptiaca|L.|ref=tak., gatunek ptaka z rodziny kaczkowatych

 (1.2) ornit. ptak z gatunku gęsiówek (1.1)

 (1.3) syst. bot. nazwa systematyczna|Arabis|L.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny kapustowatych;

 (1.4) bot. roślina z rodzaju gęsiówek (1.3)

 (1.5) podłużna, duża brytfanna z pokrywą, służąca do pieczenia gęsi

Wiktionary

Gę

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kazarki nazywane też są gęsiówkami albo gęsiami egipskimi.

 (1.3) Niektóre gatunki gęsiówki osiągają wysokość do jednego metra.

 (1.4) W maju kwitnęły gęsiówki na działce u cioci Michalinki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gąsiątko n., gęsię n., gęś ż., gąsię n., gęsina ż., gęsiarnia ż., gąsiorek mzw./mrz., gęśnica ż., gąsówka ż., Gęsiówka ż., gęsiarka ż., gąsior mrz.

:: zdrobn. gąska ż., gąseczka ż.

:: fm. gąsior mzw.

 przym. gęsi, gęsiny

 przysł. gęsiego

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gęsiówka egipska, kazarka, kazarka egipska, gęś egipska

 (1.5) gęsiarka

Wiktionary


gęsiątko

pisklę gęsi; gąsiątko, gęsię, gąsię


SJP.pl


gęsię

pisklę gęsi; gąsię; gąsiątko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pisklę gęsi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęś ż., gąska ż., gąsior m., gąsiorek m., gęsina ż., gęsiarstwo n., gęsiówka ż., gęsiarz m., gęsiarka ż., gęsiarek m., gęsiareczka ż.

 przym. gęsi, gęsiarski

 przysł. gęsiego

Wiktionary


gęstawy

dość gęsty, nieco zbity


SJP.pl


gęste

potocznie: zawiesiste składniki jakiejś potrawy, zwykle zupy


SJP.pl


gęstnąć

rzadziej: gęstnieć


SJP.pl


gęsto

przysłówek sposobu

 (1.1) w sposób zwarty, spoisty, zawiesisty

 (1.2) powtarzając się raz po raz, w małych odstępach czasu lub przestrzeni

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) By nie zdradzać wszystkiego, wszak to thriller, powiem tylko, że trup ściele się gęsto.

 (1.2) Wiedział, gdzie najłatwiej poławiają się kiełby i płotki lub w największej obfitości mieszkają szczupaki, u jakich brzegów raki najgęściej obsiadują podwodne mchy i kamienie, w jakiej porze dnia i roku jakie gatunki ryb na jakie biorą się przynęty.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zagęszczacz mos./mrz., zagęszczenie n., gęstość ż., gęstwa ż., gąszcz m., gęstwina ż., gęstnienie n., zgęstnienie n., zagęstnik mrz.

 czas. zagęścić, gęstnieć ndk., zgęstnieć dk.

 przym. gęstawy, gęsty, gęstawy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ściśle

 (1.2) częstokroć, tłumnie

Wiktionary


gęstokwiatowy

1. tojeść gęstokwiatowa - gatunek rośliny z rodziny pierwiosnkowatych;
2. sosna gęstokwiatowa - gatunek drzewa z rodziny sosnowatych;
3. pieprzyca gęstokwiatowa - gatunek rośliny z rodziny kapustowatych


SJP.pl


gęstolistny

mający gęste liście, np. wierzba gęstolistna


SJP.pl


gęstoporek

rodzaj grzybów z rodziny żagwiowatych


SJP.pl


gęstopłynność

w technice: gęstość w stanie ciekłym


SJP.pl


gęstopłynny

w technice: gęsty w stanie ciekłym


SJP.pl


gęstowie

rzadziej: gęstwa


SJP.pl


gęstowłosy

mający gęste włosy lub bujną sierść


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma gęste, bujne włosy lub takąż sierść

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bujnowłosy

Wiktionary


gęstościomierz

przyrząd do mierzenia gęstości cieczy lub stężenia roztworu (używany m.in. do pomiaru gęstości elektrolitu w akumulatorach samochodowych); densymetr; areometr


SJP.pl


gęstość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha gęstych substancji

 (1.2) fiz. stosunek masy do objętości;

 (1.3) mat. fiz. ilość danej wielkości fizycznej przypadająca na jednostkę objętości, powierzchni lub długości

Wiktionary

Gęstość, masa właściwa – stosunek masy pewnej ilości substancji do zajmowanej przez nią objętości.

W przypadku substancji jednorodnych porcja ta może być wybrana dowolnie. Jeśli masa równa jest formula_1 a jej objętość formula_2 to gęstość substancji wynosi:

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Lód ma mniejszą gęstość niż płynna woda, więc może unosić się na powierzchni płynu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɛ̃w̃stɔɕt͡ɕ, AS: gẽũ̯stość

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zagęszczacz mos./mrz., zagęszczanie n., zagęszczenie n., gęstwina ż., gąszcz mrz., zagęstnik mrz., zgęstnienie n.

 przym. gęsty

 przysł. gęsto

 czas. zagęścić

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) masa właściwa

Wiktionary


gęstszy

stopień wyższy od przymiotnika: gęsty; gęściejszy, bardziej gęsty


SJP.pl


gęstwa

1. gęste skupienie roślin, gąszcz
2. gęste włosy
3. tłum, ciżba


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) skupisko roślinności, przez które trudno przejść

 (1.2) nagromadzenie, zagęszczenie czegoś lub kogoś

 (1.3) masa żywych drożdży zebrana po fermentacji piwa

Wiktionary

Gęstwa – osada w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie ostrzeszowskim, w gminie Ostrzeszów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kaliskiego.

Wikipedia

Powiązane:

 przysł. gęsto

 czas. zagęścić

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chaszcze, zarośla, war. gąszcz, gęstwina

 (1.2) masa, mrowie, war. gąszcz, gęstwina

Wiktionary


gęstwina

1. gąszcz drzew, krzewów, gęste zarośla; gęstwa;
2. nagromadzenie, stłoczenie rzeczy lub ludzi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gęste skupienie roślin, zwłaszcza krzewów i drzew

Wiktionary

Gęstwina ( Stöckicht) – część wsi Podlesie w Polsce, położona w województwie opolskim, w powiecie nyskim, w gminie Głuchołazy.

W latach 1975–1998 Gęstwina należała administracyjnie do województwa opolskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ranny zając zaszył się w gęstwinie.

 (1.1) Jednego dnia Kunegunda, przechadzając się wpodle zamku po małym lasku, który nazywano parkiem, ujrzała w gęstwinie doktora (…), jak dawał lekcję eksperymentalnej fizyki pokojówce jej matki, fertycznej brunetce, bardzo ładnej i niesrogiej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɛ̃w̃ˈstfʲĩna, AS: gẽũ̯stfʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zagęszczacz mos./mrz., gęstość ż., gąszcz m., gęstnienie n., zagęstnik mrz.

 czas. gęstnieć, zagęścić

 przym. gęsty

 przysł. gęsto

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gąszcz

Wiktionary


gęsty

1. zwarty, zbity, stłoczony, ścisły;
2. częsty, powtarzający się raz po raz, z bardzo małymi przerwami


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) taki, który składa się z wielu części (cząstek), umieszczonych blisko siebie

 (1.2) przen. taki, który jest intensywny lub zdarza się często

 (1.3) (o płynach) skondensowany

 (1.4) (o włosach lub sierści) bujny

 (1.5) (o splotach) mający bardzo drobne oczka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Lubię gęsty sos.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɛ̃w̃stɨ, AS: gẽũ̯sty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zagęszczacz mos./mrz., zagęszczenie n., gęstość ż., gęstwina ż., gąszcz mrz., zagęstnik mrz.

 przysł. gęsto

 czas. zagęszczać, zagęścić

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zwarty

Wiktionary


gęzica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. anat. pośladek datadef|1500.

Wiktionary


gęś

ptak żyjący dziko lub hodowany


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. ptak z rodziny kaczkowatych;

 (1.2) roln. ornit. gęś domowa;

 (1.3) kulin. potrawa z mięsa gęsi (1.2), rzadziej gęsi (1.1)

 (1.4) przen. pot. pogard. kobieta ograniczona, naiwna, głupia, niedoświadczona

 (1.5) daw. kawał przetopionego żelaza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wtem z gór orzeł nadleciał, miał dziób, szpony krzywe, gęsiom szyje poskręcał – i padły nieżywe, pozabijane.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɛ̃w̃ɕ, AS: gẽũ̯ś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gąsiątko n., gęsię n., gąsię n., gęsina ż., gęsiarnia ż., gąsiorek m., gęsiówka ż., gęśnica ż., gąsówka ż., Gęsiówka ż.

:: zdrobn. gąska ż., gąseczka ż.

:: fm. gąsior m.

 przym. gęsi, gęsiny

 przysł. gęsiego

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) gw. Górny Śląsk ganś, gynś

 (1.3) gęsina; gw. Górny Śląsk ganś, gynś

Wiktionary


gęśce

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) ornit. gęsi, gęsiowate, podrodzina ptaków z rodziny kaczkowatych

Wiktionary


gęściej

stopień wyższy od przysłówka: gęsto


SJP.pl


gęściejszy

stopień wyższy od przymiotnika: gęsty; gęstszy


SJP.pl


gęściuchny

zdrobnienie od: gęsty; gęściutki


SJP.pl


gęściutki

zdrobnienie od: gęsty; gęściuchny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zdrobn. od: gęsty

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡɛ̃w̃ɕˈt͡ɕutʲci, AS: gẽũ̯śćutʹḱi

Wiktionary


gęśl

1. dawny, ludowy instrument smyczkowy; gęśle, gędźba, gędźby;
2. dawniej: pieśń liryczna śpiewana przy udziale gęśli


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) lud. muz. proste ludowe skrzypce z trzema strunami;

 (1.2) lud. muz. podhalańskie skrzypce z drewna jaworowego ze ślimakiem w kształcie głowy gęsi

 (1.3) daw. pieśń śpiewana z akompaniamentem gęśli (1.1)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęśla ż., gęśle lm. nmos., gęśliki lm. nmos., gęś ż.

 przym. gęsi

Wiktionary


gęśla

przestarzale: gęśle - dawny, ludowy instrument smyczkowy; gęśl, gędźba, gędźby


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. zob. gęśl.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęśliki nmos., gęśle nmos., gęśl ż.

Wiktionary


gęślarka

→ gęślarz


SJP.pl

Patrz:

gęślarz

gęślarski

→ gęślarz


SJP.pl

Patrz:

gęślarz

gęślarz

osoba grająca na gęślach


SJP.pl


gęśle

dawny, ludowy instrument smyczkowy; gęśl, gędźba, gędźby


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) muz. ludowy instrument smyczkowy;

Wiktionary

Gęśle – grupa staropolskich, ludowych instrumentów muzycznych strunowych o niesprecyzowanej konstrukcji, na których grano szarpiąc struny palcami, plektronem, lub przeciągając po nich smyczkiem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Opowiadał też dziwy o kobietach jak śnieg białych, z oczyma jak węgiel czarnymi, które przedziwnie na gęślach grały i śpiewały.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡɛ̃j̃ɕlɛ, AS: gẽĩśle

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęśliki nmos., gęśl ż., gęśla ż., gędźba ż., gęślarz m., gędźbiarz m., gędźba ż.

 czas. gędzić ndk., gąść ndk.

 przym. gęsi

Wiktionary


gęśliki

małe, podłużne gęśle czyli drewniane instrumenty ludowe


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) zdrobn. od: gęśle

 (1.2) muz. małe gęśle

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Baca zagrał na gęślikach smutny kawałek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gęśl ż., gęśla ż., gęśle lm. nmos., gęś ż.

 przym. gęsi

Wiktionary


gęśnica

rodzaj grzybów z rzędu pieczarkowców


SJP.pl


gęśnik

budynek przeznaczony do hodowli gęsi


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gęśnik – rodzaj grzybów
  • Gęśnik – kanał, prawobrzeżny dopływ Łączy

Wikipedia


gł.

1. skrót od: głos, głosowy;
2. skrót od: główny, głównie;
3. skrót od: głębokość, głęboki; głęb.


SJP.pl

skrót

 (1.1) = główny

 (1.2) = głębokość

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W związku z powyższym zmniejszono liczbę pociągów obsługujących odcinek Gniezno - Poznań Gł. o jedną parę obsługiwaną przez Koleje Wielkopolskie w porannym szczycie komunikacyjnym.

 (1.2) Dziury o gł. 50 cm wykopywałem w określonej odległości, wstawiałem słupki, wsypywałem suchy beton, ubijałem go i składałem elementy podmurówki.

Wiktionary


gładki

1. wygładzony, równy;
2. jednokolorowy, bez wzorów;
3. niekłopotliwy, łatwy;
4. dawniej: ładny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający powierzchnię bez nierówności, chropowatości

 (1.2) jednobarwny, bez wzorów, bez deseni

 (1.3) o ubraniu: bez ozdób w rodzaju falbanek, zakładek itp.

 (1.4) o włosach, sierści: niezwichrzony, niepuszysty

 (1.5) przen. przebiegający bez trudności i powikłań

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jej skóra jest gładka jak jedwab.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwatʲci, AS: gu̯atʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gładzizna ż., gładkość ż., gładź ż., gładzik m., gładzenie n., wygładzenie n.

 czas. gładzić ndk., wygładzić dk.

 przym. gładziutki, gładziusieńki, gładziuteńki

 przysł. gładko, gładziutko, gładziusieńko, gładziuteńko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wygładzony

 (1.2) jednobarwny, jednolity

 (1.5) łatwy

Wiktionary


gładko

przysłówek

 (1.1) bez nierówności

 (1.2) bez trudności

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Niespodziewanie faworyzowani Amerykanie przegrali dość gładko i zajęli dopiero piątą lokatę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gładzizna ż., gładkość ż., gładzenie n.

 czas. gładzić ndk.

 przym. gładki, gładziutki

 przysł. gładziutko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) lekko, łatwo

Wiktionary


gładkodzioby

kleszczojad gładkodzioby - gatunek ptaka z rodziny kukułkowatych


SJP.pl


gładkolicy

mający gładkie lica; urodziwy


SJP.pl


gładkolufowy

o broni palnej: posiadający gładką, niegwintowaną lufę


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) wojsk. mający gładką, niegwintowaną lufę

Wiktionary


gładkomózgowie

wada wrodzona objawiająca się wygładzeniem zakrętów kory mózgowej; lizencefalia


SJP.pl


gładkoskrzydły

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma gładkie skrzydła

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡwatkɔˈskʃɨdwɨ, AS: gu̯atkoskšydu̯y

Wiktionary


gładkoskóry

osoba, posiadająca gładką skórę


SJP.pl


gładkotrzonowy

pieniążkówka gładkotrzonowa - gatunek grzybów z rodziny obrzękowcowatych


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) posiadający gładki trzon

Wiktionary


gładkowski

nazwisko


SJP.pl


gładkowłoskowy

pędzliczek gładkowłoskowy - gatunek mchu z rodziny płoniwowatych


SJP.pl


gładkowłosy

zwykle o zwierzętach: mający gładki włos, gładką sierść


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający gładki włos lub, w odniesieniu do psa – sierść

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡwatkɔvˈwɔsɨ, AS: gu̯atkovu̯osy

Wiktionary


gładkościenny

przymiotnik

 (1.1) posiadający gładkie ścianki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Moździerz posiada gładkościenną lufę zakończoną bezpiecznikiem zabezpieczającym przed podwójnym załadowaniem.

Wiktionary


gładkościomierz

przyrząd do określania gładkości powierzchni


SJP.pl


gładkość

→ gładky


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co jest gładkie

Wiktionary

Patrz:

gładky

Przykłady

 (1.1) A ona? Rozkwitała: jej skóra nabierała gładkości, twarz pięknego koloru, ciało wysmuklało, poruszała się sprężyściej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwatkɔɕt͡ɕ, AS: gu̯atkość

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gładzik m., gładzizna ż.

 czas. gładzić ndk.

 przym. gładki

 przysł. gładko

Wiktionary


gładnik

1. gatunek pająka z rodziny worczakowatych;
2. przyrząd do gładzenia papieru


SJP.pl

Gładnik ("Callilepis nocturna") – gatunek pająka z rodziny worczakowatych (Gnaphosidae).

Najbliższym krewnym gładnika ("C. nocturna") jest "C. schuszteri". Można je odróżnić jedynie po narządach płciowych. U "C. schuszteri" płytka płciowa ("epigyne") samicy jest widocznie przerwana z przodu środka. Ponadto u "C. schuszteri" występuje dymorfizm płciowy – samiec ma złote, a samica srebrne włoski na głowotułowiu. Gładnik jest także częściej obserwowany od swego krewniaka.

Wikipedia


gładszy

stopień wyższy od przymiotnika: gładki; bardziej gładki


SJP.pl


gładysz

1. człowiek układny i urodziwy;
2. garnek bez ucha


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. ktoś układny, uprzejmy

 (1.2) daw. przystojny i urodziwy mężczyzna

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) lud. bot. konwalia majowa

 (2.2) syst. mykol. nazwa systematyczna|Ionaspis|Th. Fr.|ref=tak., rodzaj grzybów zaliczanych do porostów z klasy miseczniaków;

 (2.3) mykol. grzyb z gatunku gładysz (2.2)

 (2.4) gw-pl|Lubelskie. garnek na mleko

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gładysz (Ionaspis) – rodzaj porostów
  • Gładysz – leśniczówka w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Choszczno
  • Gładysz – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Drawno

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Na mój widok uniósł nieco swą zgrabną sylwetkę i odpowiedział niedbałym skinieniem głowy na czołobitny pokłon, toteż mogłem mu się przyjrzeć dokładniej. Prawdziwy był z niego gładysz i dworski galant, wystrojony w bogato zdobiony, kusy kaftan, odsłaniający silne i kształtne uda.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. gładyszek

:: fż. gładyszka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pot. przystojniak, przystojniaczek; poet. apollo

 (2.4) war. gładycz

Wiktionary


gładyszek

zdrobnienie od: gładysz


SJP.pl


gładyszewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Gładyszewski – polski strzelec sportowy
  • Ludwik Gładyszewski – rzymskokatolicki ksiądz, filolog klasyczny i tłumacz

Wikipedia


gładyszka

zdrobnienie od: gładysz


SJP.pl


gładzak

głowica gładzarki, obrabiarki do wygładzania otworów w metalu


SJP.pl


gładzarka

obrabiarka służąca do wygładzania otworów w metalu


SJP.pl


gładzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|gładzić.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gładzić

 przym. gładki

 rzecz. gładzizna ż., gładzik mrz., zagłada ż.

 przysł. gładko

Wiktionary


gładziarka

rodzaj prasy używanej w przemyśle poligraficznym, papierniczym, włókienniczym, gumowym i tworzyw sztucznych; kalander; wygładnica


SJP.pl


gładzica

1. w technice: narzędzie do polerowania drewna lub zdzierania z niego wierzchniej warstwy; cyklina;
2. gatunek ryby flądrokształtnej z rodziny flądrowatych, występujący u europejskich wybrzeży Oceanu Atlantyckiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) icht. nazwa systematyczna|Pleuronectes platessa|ref=tak., flądra zamieszkująca europejskie wybrzeża Oceanu Atlantyckiego, Morza Śródziemnego, Bałtyckiego i Białego;

 (1.2) techn. używane w stolarstwie i budownictwie narzędzie służące do ręcznego polerowania drewna oraz zdzierania z niego wierzchniej warstwy

Wiktionary

Gładzica ("Pleuronectes platessa") – gatunek morskiej ryby flądrokształtnej z rodziny flądrowatych (Pleuronectidae).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡwaˈd͡ʑit͡sa, AS: gu̯aʒ́ica

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) cyklina

Wiktionary


gładziej

stopień wyższy od przysłówka: gładko


SJP.pl


gładzik

1. urządzenie wskazujące w postaci małej płytki reagującej na nacisk palca, używane głównie w komputerach przenośnych; touchpad, panel dotykowy, trackpad;
2. ręczne narzędzie do gładzenia różnych powierzchni;
3. rodzaj struga;
4. pilnik z drobnymi nacięciami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. touchpad

 (1.2) techn. narzędzie lub element maszyny, który służy do gładzenia powierzchni przedmiotów

 (1.3) techn. rodzaj pilnika o drobnych nacięciach (20–45 na cm)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gładzik – panel dotykowy
  • gładzik – narzędzie introligatorskie
  • gładzik – pilnik o drobnych nacięciach
  • gładzik – rodzaj struga
  • gładzik – narzędzie do honowania

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡwad͡ʑik, AS: gu̯aʒ́ik

Wiktionary

Powiązane:

 czas. gładzić ndk.

 rzecz. gładzenie n., gładkość ż., gładź ż.

 przym. gładki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) panel dotykowy

Wiktionary


gładzikowy

→ gładzik


SJP.pl

Patrz:

gładzik

gładziowy

→ gładź


SJP.pl

Patrz:

gładź

gładziuchny

zdrobnienie od: gładki; gładziutki, gładziusieńki, gładziuteńki


SJP.pl


gładziusieńki

zdrobnienie od: gładki; gładziuchny, gładziuteńki, gładziutki


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pot. zdrobn. od: gładki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡwad͡ʑüˈɕɛ̇̃ɲci, AS: gu̯aʒ́üśė̃ńḱi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gładki

Wiktionary


gładziuteńki

zdrobnienie od: gładki; gładziuchny, gładziusieńki, gładziutki


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pot. zdrobn. od: gładki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡwad͡ʑuˈtɛ̃ɲci, AS: gu̯aʒ́utẽńḱi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gładki

 czas. gładzić

Wiktionary


gładziutki

zdrobnienie od: gładki; gładziuchny, gładziusieńki, gładziuteńki


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zdrobn. od: gładki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na twarzy mam jeszcze pozostałości po zabiegach medycyny estetycznej, ale już czoło jest gładziutkie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwaˈd͡ʑutʲci, AS: gu̯aʒ́utʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. gładki

 czas. gładzić

 przysł. gładko

Wiktionary


gładzizna

książkowo: gładka powierzchnia; gładź


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) płaska, gładka powierzchnia

 (1.2) anat. pośrodkowa, spłaszczona wyniosłość kości czołowej, leżąca między łukami brwiowymi;

Wiktionary

Gładzizna ( glabella) – w anatomii człowieka spłaszczona wyniosłość leżąca w linii pośrodkowej ciała pomiędzy przyśrodkowymi końcami łuków brwiowych, na łusce czołowej kości czołowej. Jest silniej rozwinięta u mężczyzn niż u kobiet. Jej pośrodkowy, najbardziej wysunięty do przodu punkt stanowi jeden z punktów antropometrycznych na czaszce ludzkiej, oznaczany literą "g".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po stawach przeleciała gładzizna mroźna, wiatr zmarszczył ją i znowu łagodnie rozprostował.

 (1.1) Tamta gładzizna na dnie przyciąga.

 (1.1) Biała gładzizna tynku, nielitościwie twardy masyw budowli, jest czemś obcem w krajobrazie wsi.

 (1.2) Gładzizna, w kontekście wykonywania małoinwazyjnych procedur z zakresu medycyny estetycznej, jest jedną z najbardziej niebezpiecznych stref anatomicznych na twarzy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gładź ż., gładkość ż., gładzenie n., gładyszka ż.

 przym. gładki

 przysł. gładko

 czas. gładzić, wygładzać, wygładzić

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gładź

 (1.2) gładyszka

Wiktionary


gładzić

1. przesuwać po czymś delikatnie ręką;
2. czynić powierzchnię gładką, usuwać nierówności;
3. gładzić się - gładzić samego siebie;
4. unicestwiać


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) przesuwać po czymś delikatnie ręką

czasownik przechodni niedokonany (dk. wygładzić)

 (2.1) usuwać drobne nierówności, czynić powierzchnię gładką

czasownik przechodni niedokonany (dk. zgładzić)

 (3.1) daw. zabijać, unicestwiać

czasownik zwrotny gładzić się

 (4.1) głaskać samego siebie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Podszedł i gładził matkę po wąskich plecyecach, drgających od płaczu.

 (3.1) Oto Baranek Boży, który gładzi grzech świata.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gładzizna ż., gładkość ż., gładzak mrz., gładzarka ż., gładzenie n., gładzenie się n., gładziarka ż., gładzik mrz., gładź ż., wygładzanie n., wygładzenie n., zgładzanie n., zgładzenie n., zagłada ż., gładkość ż.

 czas. wygładzać ndk., wygładzić dk., zgładzać ndk., zgładzić dk.

 przym. gładki

:: zdrobn. gładziutki, gładziuteńki

 przysł. gładko

:: zdrobn. gładziutko, gładziuteńko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) głaskać

 (2.1) wygładzać

 (3.1) zabijać, unicestwiać, niszczyć

 (4.1) głaskać się

Wiktionary


gładź

1. książkowo: gładka powierzchnia; gładzizna;
2. gładko obrobiona powierzchnia przedmiotu;
3. w budownictwie: warstwa wyrównawcza układana na podkładzie betonowym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) warstwa wyrównawcza układana na podkładzie betonowym lub innym

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gładź podłogowa
  • gładź szpachlowa
  • gładź tynkowa

Wikipedia

Powiązane:

 przym. gładki

 rzecz. gładzizna ż., gładzik mrz., zagłada ż.

 czas. gładzić

Wiktionary


głagolica

starosłowiański alfabet z IX w.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. najstarszy alfabet słowiański;

Wiktionary

Gł

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Głagolica została opracowana przez greckiego misjonarza Cyryla jako alfabet języka staro-cerkiewno-słowiańskiego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡwaɡɔˈlʲit͡sa, AS: gu̯agolʹica

Wiktionary

Powiązane:

 przym. głagolicki

Wiktionary


głagolicki

związany z głagolicą


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) jęz. związany z głagolicą; zapisany głagolicą; posługujący się głagolicą

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głagolica ż.

Wiktionary


głask

1. w psychologii: bodziec społeczny, pozytywny (pochwała, uznanie) lub negatywny (krytyka, atak), jaki człowiek otrzymuje od innej osoby w ramach interakcji;
2. potocznie, rzadko: pieszczotliwe pogłaskanie, dotknięcie


SJP.pl


głaskanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|głaskać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwaˈskãɲɛ, AS: gu̯askãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. głaskać ndk., pogłaskać dk., zagłaskać dk.

Wiktionary


głaskać

pieścić, muskać, dotykać, gładzić


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. głasnąć)

 (1.1) łagodnie przesuwać dłonią po jakiejś powierzchni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Patron leżał na kozetce i głaskał wielkiego czarnego kocura.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwaskat͡ɕ, AS: gu̯askać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głaskanie

 czas. pogłaskać, ugłaskać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pieścić

Wiktionary


głaskliwy

przymiotnik

 (1.1) stpol. taki, którego da się oswoić

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwasˈklʲivɨ, AS: gu̯asklʹivy

Wiktionary


głasnost

odejście od praktyki zakłamania, przemilczania niewygodnych faktów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. polit. jawność, otwartość – pojęcie używane w kontekście upublicznienia faktów historycznych oraz sytuacji politycznej i gospodarczej w ZSRR w okresie przemian rozpoczętych przez Michaiła Gorbaczowa;

Wiktionary

Gł

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Moskwie od 1985 r. rządził Michaił Gorbaczow – zaczęła się głasnost, zapowiadano pierestrojkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwasnɔst, AS: gu̯asnost

Wiktionary


głaszczek

(zwykle w liczbie mnogiej) kilkuczłonowy wyrostek u owadów, spełniający rolę narządu smaku, węchu i dotyku; głaszczka


SJP.pl


głaszczka

(zwykle w liczbie mnogiej) kilkuczłonowy wyrostek u owadów, spełniający rolę narządu smaku, węchu i dotyku; głaszczek


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • głaszczka – sprzęt laboratoryjny
  • głaszczki – część narządów gębowych owadów

Wikipedia


głaszczkowy

wszoły głaszczkowe - podrząd owadów z rzędu wszołów


SJP.pl


głaszczyn

chrząszcz z rodziny śniadkowatych, szkodnik drzew


SJP.pl


głaz

duży kamień, skała


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. ogromny kamień

 (1.2) geol. fragment skały o średnicy większej niż 20 cm, obtoczony wskutek transportu i erozji;

Wiktionary

Głaz – obtoczony, wskutek transportu i erozji, fragment skały o średnicy większej niż 20 cm (największa frakcja ziarnowa skał okruchowych). Nagromadzenia głazów tworzą głazowisko, które po lityfikacji przechodzi w zlepieniec.

Istnieje dość istotne zróżnicowanie na głazy i bloki, wynikające z tego iż głazy są fragmentami skalnymi obtoczonymi, natomiast bloki – nieobtoczonymi (a więc niezmienionymi wskutek transportu), co ma duży związek z ich genezą i miejscem występowania.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Syzyf, zmuszony do wtaczania głazu na górę, uważał tę karę za o wiele za surową.

 (1.2) Po lewej stronie potoku sterczał ogromny głaz tatrytowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwas, AS: gu̯as

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głazowisko n., Głaz m., Głazów m., Głażewo n., głazotek m., Głazowisko n.

 przym. głazisty, głazowy

Wiktionary


głazek

głazek leśny, głazek norówka - gatunki chrząszczy z rodziny kusakowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Głazek − prezydent miasta Częstochowy
  • Jerzy Głazek – polski geolog i speleolog, profesor, taternik
  • Kazimierz Głazek – polski matematyk, taternik, alpinista i himalaista
  • Stanisław Głazek – polski zoolog
  • Wacław Głazek – polski inżynier, oficer, urzędnik administracji państwowej i samorządowej

Wikipedia


głazik

głazik nacierniak - motyl z rodziny miernikowcowatych


SJP.pl


głazowaty

mający kształt głazu


SJP.pl


głazowski

nazwisko


SJP.pl


głazowy

przymiotnik od: głaz


SJP.pl


głazunow

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksandr Głazunow – rosyjski kompozytor
  • Ilja Głazunow – rosyjski malarz
  • Wasilij Głazunow – radziecki wojskowy

Wikipedia


głażewski

nazwisko


SJP.pl


głobino

Głobino (kaszb. "Gąbino", Gumbin) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Redzikowo. Ma status sołectwa. Leży przy trasie drogi wojewódzkiej nr 210 Słupsk - Bytów, na granicy Równiny Sławieńskiej i Wysoczyzny Damnickiej.

Wikipedia


głodek

zdrobnienie od: głód


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: głód

 (1.2) mały głód

 (1.3) bot. nazwa systematyczna|Draba|L.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny kapustowatych;

Wiktionary

Gł

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡwɔdɛk, AS: gu̯odek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głód m., głodzenie n., zagłodzenie n., głodowanie n., głodówka ż., Głodówka ż.

 czas. zgłodnieć, głodzić ndk., zagłodzić dk., głodować ndk.

 przym. głodny, głodowy

 przysł. głodno, na głodniaka

Wiktionary


głodkowski

nazwisko


SJP.pl


głodna

kobieta odczuwająca głód


SJP.pl


głodnawy

czujący lekki głód


SJP.pl


głodni

forma przymiotnika.

 (1.1) M. i W. mos. lm. od: głodny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwɔdʲɲi, AS: gu̯odʹńi

Wiktionary


głodniak

1. potocznie: ktoś głodny, wygłodniały;
2. w pszczelarstwie: rój bez dostępu do pokarmu przez dłuższy czas


SJP.pl


głodniej

stopień wyższy od przysłówka: głodno


SJP.pl


głodniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: głodny; bardziej głodny


SJP.pl


głodnienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|głodnieć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwɔdʲˈɲɛ̇̃ɲɛ, AS: gu̯odʹńė̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. głodnieć

 przym. głodny

Wiktionary


głodnieć

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zgłodnieć)

 (1.1) zob. zgłodnieć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwɔdʲɲɛ̇t͡ɕ, AS: gu̯odʹńėć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głodnienie n., głód m., głodówka ż.

 przym. głodny, zgłodniały

 przysł. głodno

 czas. zgłodnieć

Wiktionary


głodniuteńki

zdrobnienie od: głodniutki


SJP.pl


głodniutki

zdrobnienie od: głodny


SJP.pl


głodno

przysłówek

 (1.1) odczuwając głód

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Głodno – wieś w woj. lubelskim, w pow. opolskim, w gminie Łaziska
  • Głodno – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. grodziskim, w gminie Rakoniewice
  • Głodno – osada leśna w woj. wielkopolskim, w pow. grodziskim, w gminie Rakoniewice
  • Głodno – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Krzymów
  • Głodno – jezioro w woj. zachodniopomorskim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Głodno mi, więc nasyć mnie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głód mrz., głodek m., głodówka ż.

 przym. głodny

 czas. głodnieć

Wiktionary


głodny

odczuwający głód


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) czujący potrzebę zjedzenia czegoś; również w użyciu rzeczownikowym ten, kto jest głodny

 (1.2) pot. przen. mający ochotę na coś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jestem głodny, od rana nic nie jadłem.

 (1.2) W tym roku wszyscy jesteśmy głodni sukcesów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwɔdnɨ, AS: gu̯odny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głodomór mos., głód m., głodek m., głodówka ż., głodowanie n., głodzenie n., głodnienie n.

 czas. głość, zgłodnieć, głodować ndk., głodzić ndk., głodnieć ndk.

 przym. głodowy

 przysł. głodno

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) spragniony

Wiktionary


głodomorek

zdrobnienie od: głodomór


SJP.pl


głodomorka

zdrobnienie od: głodomór


SJP.pl


głodomór

1. osoba stale głodna, ciągle odczuwająca chęć jedzenia;
2. dawniej: osoba głodująca, zagłodzona


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. ten, kto ciągle odczuwa głód, potrzebę jedzenia

 (1.2) przest. ten, kto głoduje, kto przymiera głodem, kto jest głodzony

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ten bezczelny głodomór wyjadł całe jedzenie z lodówki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwɔˈdɔ̃mur, AS: gu̯odõmur

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głód m., głodzenie n., głodowanie n.

:: zdrobn. głodomorek m.

 czas. głodować ndk., głodzić ndk.

 przym. głodowy, głodny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łakomczuch

Wiktionary


głodowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|głodować.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Głodowanie nie jest panaceum na wszystkie choroby i zbędną wagę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡwɔdɔˈvãɲɛ, AS: gu̯odovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głodomór mos., głód m., głodek mrz., głodzenie n., wygłodnienie n., głodówka ż.

 czas. zgłodnieć, głodować dk.

 przym. głodny

 przysł. na głodniaka

Wiktionary


głodować

nie jeść lub jeść zbyt mało


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) nie jeść zupełnie lub jeść zbyt mało

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wiele dzieci w Afryce jest nieszczęśliwych, ponieważ głodują.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwɔˈdɔvat͡ɕ, AS: gu̯odovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głodomór mos., głód m., głodówka ż., Głodówka ż., głodowanie n., głodny m., głodek mrz.

 przym. głodny

 przysł. na głodniaka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) być głodnym, niedojadać, cierpieć głód, przymierać głodem, nie mieć co do ust włożyć, nie mieć co na ząb położyć

Wiktionary


głodowicz

nazwisko


SJP.pl


głodowo

1. spowodowany głodem lub głodowaniem, np. śmierć głodowa;
2. niezaspokajający głodu;
3. niezapewniający dostatecznego utrzymania, np. głodowe zarobki


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Głodowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. lipnowskim, w gminie Lipno
  • Głodowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. świeckim, w gminie Nowe
  • Głodowo – osada w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. wąbrzeskim, w gminie Dębowa Łąka
  • Głodowo – część wsi Śródborze w woj. mazowieckim, w pow. ciechanowski, w gminie Glinojeck
  • Głodowo – część wsi Stróżewo w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Załuski
  • Głodowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pułtuskim, w gminie Pułtusk
  • Głodowo – przysiółek wsi Stawiszyn-Łaziska w woj. mazowieckim, w pow. żuromińskim, w gminie Bieżuń
  • Głodowo – kolonia w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Lipnica
  • Głodowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Miastko
  • Głodowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. kościerskim, w gminie Liniewo
  • Głodowo – osada w woj. pomorskim, pow. słupskim, w gminie Damnica
  • Głodowo – część wsi Bojano w woj. pomorskim, w pow. wejherowskim, w gminie Szemud

Wikipedia


głodowski

nazwisko


SJP.pl


głodowy

1. spowodowany głodem lub głodowaniem, np. śmierć głodowa;
2. niezaspokajający głodu;
3. niezapewniający dostatecznego utrzymania, np. głodowe zarobki


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) spowodowany głodem

 (1.2) taki, który nie zaspokaja głodu

 (1.3) taki, który nie zapewnia dostatecznego wynagrodzenia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głód m.

:: zdrobn. głodek m.

 przym. głodny

Wiktionary


głodzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|głodzić.

Wiktionary

Głodzenie ( detractio) – przyjmowanie pokarmu w ilości niewystarczającej do pokrycia zapotrzebowania organizmu. Długotrwałe głodzenie prowadzi początkowo do spadku masy ciała, następnie do wyniszczenia, niewydolności narządów wewnętrznych i w końcowym etapie do śmierci.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡwɔˈd͡zɛ̃ɲɛ, AS: gu̯oʒẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. głodzić ndk.

 rzecz. głodek mrz., głodomór m., głód mrz., wygłodzenie n., głodowanie n.

 przym. głodny

 przysł. na głodniaka

Wiktionary


głodzić

dawać lub spożywać niedostateczne ilości pożywienia


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) nie dawać komuś lub czemuś jedzenia lub dawać je w zbyt małej ilości

czasownik zwrotny niedokonany głodzić się (dk. brak)

 (2.1) nie jeść lub jeść zbyt mało

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Aresztowanych głodzono, nie pozwalając rodzinom na dostarczanie żywności.

 (2.1) W sześć miesięcy przytyła z nerwów, a potem schudła głodząc się ponad 20 kilo.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. dogłodzić dk., przegładzać ndk., przegłodzić dk., zagładzać ndk., zagłodzić dk.

 przysł. na głodniaka

 rzecz. głód mrz., głodek mrz., głodomór mos., głodzenie n., głodówka ż.

 przym. głodny

Wiktionary


głodówka

1. całkowite lub częściowe nieprzyjmowanie pokarmów;
2. okres głodowania spowodowanego brakiem żywności


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fizj. metoda samoleczenia, której celem jest oczyszczenie organizmu z toksyn i pozbycie się nadmiaru tkanki tłuszczowej, polegająca na nieprzyjmowaniu pokarmów

 (1.2) strajk głodowy

 (1.3) okres głodowania spowodowanego względami ekonomicznymi

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • głodówka lecznicza
  • głodówka protestacyjna
  • Głodówka – wieś na Słowacji (Orawa)
  • Głodówka – część wsi Kamionka Wielka w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Kamionka Wielka
  • Głodówka – część wsi Baczyn w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Budzów
  • Głodówka – część wsi Żarnówka w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Maków Podhalański
  • Głodówka – część wsi Kuków, w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Stryszawa
  • Głodówka – część wsi Jasionka w woj. podkarpackim, w pow. krośnieńskim, w gminie Dukla
  • Głodówka – przysiółek wsi Krowica Hołodowska w woj. podkarpackim, w pow. lubaczowskim, w gminie Lubaczów
  • Głodówka – dawna gmina wiejska
  • Hołodówka
  • Głodówka – polana położona na Pogórzu Spisko-Gubałowskim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po dwóch dniach głodówki, szuflowałem grochówkę, aż się uszy trzęsły.

 (1.2) Sufrażystki ogłaszały strajki, głodówki, podpalały urzędy publiczne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głód m., głodek mrz., głodujący mos., głodowanie n.

 czas. głodować ndk., głodnieć ndk., zgłodnieć dk., głodzić ndk., zagłodzić dk.

 przym. głodny, głodnawy, głodowy, głodówkowy

 przysł. głodno, głodnawo, na głodniaka

Wiktionary


głodówkowicz

uczestnik głodówki


SJP.pl


głodówkowy

1. oparty na głodówce (np. dieta głodówkowa);
2. będący głodówką (np. strajk głodówkowy)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) oparty na głodówce

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głodówka ż.

Wiktionary


głogoczowski

nazwisko


SJP.pl


głogoczów

wieś w województwie małopolskim, w powiecie myślenickim


SJP.pl

Głogoczów – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie myślenickim, w gminie Myślenice.

Wikipedia


głogolistny

przymiotnik

 (1.1) bot. mający liście jak głóg

Wiktionary


głogowianin

1. mieszkaniec Głogowa;
2. mieszkaniec Głogowa Małopolskiego


SJP.pl


głogowianka

1. mieszkanka Głogowa;
2. mieszkanka Głogowa Małopolskiego


SJP.pl


głogowiec

niestrzęp głogowiec - duży motyl dzienny z rodziny bielinków


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Głogowiec – wieś w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Kutno
  • Głogowiec – wieś w woj. łódzkim, w pow. łęczyckim, w gminie Świnice Warckie
  • Głogowiec – wieś w woj. łódzkim, w pow. łódzkim wschodnim, w gminie Nowosolna
  • Głogowiec – wieś w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Zadzim
  • Głogowiec – część wsi Otok w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Zadzim
  • Głogowiec – część wsi Roszowicki Las w woj. opolskim, w pow. kędzierzyńsko-kozielskim, w gminie Cisek
  • Głogowiec – osada leśna w woj. podkarpackim, w pow. leżajskim, w gminie Nowa Sarzyna
  • Głogowiec – wieś w woj. podkarpackim, w pow. przeworskim, w gminie Tryńcza
  • Głogowiec – nieofic. część miasta Głogówek
  • Głogowiec – nieofic. część wsi Gołogóra, dawniej samodzielna wieś
  • Głogowiec – szczyt w Polsce, w Górach Kaczawskich
  • Głogówiec

Wikipedia


głogownik

ozdobny krzew z rodziny różowatych


SJP.pl

Gł

Wikipedia


głogowo

Zobacz też: Głogowo (Bułgaria).

Głogowo – wieś w Polsce, położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie toruńskim, w gminie Obrowo.

W latach 1954–1961 wieś należała i była siedzibą władz gromady Głogowo, po przeniesieniu siedziby i zmianie nazwy gromady w gromadzie Dobrzejewice. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa toruńskiego. Według danych Urzędu Gminy Obrowo (31.12.2018 r.) liczyła 2736 mieszkańców. Jest największą miejscowością gminy Obrowo.

Wikipedia


głogowski

przymiotnik od: Głogów, Głogów Małopolski


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) od Głogów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwɔˈɡɔfsʲci, AS: gu̯ogofsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Głogów

Wiktionary


głogowy

przymiotnik od: głóg


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) zrobiony z głogu, zawierający głóg

przymiotnik relacyjny

 (2.1) związany z głogiem, odnoszący się do głogu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głóg mrz.

Wiktionary


głogów

1. krzew lub niskie drzewo z rodziny różowatych; krategus, ciernie białe;
2. regionalnie: dzika róża


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce, w województwie dolnośląskim;

 (1.2) geogr. wieś w Polsce, w województwie mazowieckim, w gminie Wieniawa;

Wiktionary

Głogów ( Glogovia, Glogau, Hlohov) – miasto w zachodniej Polsce, w województwie dolnośląskim, położone na Dolnym Śląsku, siedziba powiatu głogowskiego oraz gminy wiejskiej Głogów. Leży na obszarze Legnicko-Głogowskiego Okręgu Miedziowego, nad rzeką Odrą.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡwɔɡuf, AS: gu̯oguf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głóg m., Głogówek m., głogowianin m., głogowianka ż.

 przym. głogowski, podgłogowski

Wiktionary


głogówczanin

mieszkaniec Głogówka


SJP.pl


głogówczanka

mieszkanka Głogówka


SJP.pl


głogówecki

przymiotnik od: Głogówek


SJP.pl


głogówek

1. nalewka głogowa;
2. drzewo z rodzaju gruszy;
3. owoc głogówki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

(dodatkowa nazwa w j. niem. Oberglogau, Glogovia minor, Horní Hlohov, Gogōwek) – miasto w Polsce, w województwie opolskim, w powiecie prudnickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Głogówek, na Nizinie Śląskiej, nad rzeką Osobłoga. Historycznie leży na Górnym Śląsku, na ziemi prudnickiej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡwɔˈɡuvɛk, AS: gu̯oguvek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głóg mrz., Głogów

Wiktionary


głogówka

1. nalewka głogowa;
2. drzewo z rodzaju gruszy;
3. owoc głogówki


SJP.pl

Zo

Wikipedia


głomb

nazwisko


SJP.pl


głombiowski

nazwisko


SJP.pl


głos

1. dźwięk artykułowany, mowa, śpiew;
2. jakikolwiek dźwięk, brzmienie czegoś;
3. partia jakiegoś instrumentu lub śpiewaka;
4. część chóru;
5. prawo przemawiania; wypowiedź;
6. zdanie, sąd, opinia;
7. decyzja wyrażona w głosowaniu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) dźwięk wydawany przez istoty żyjące

 (1.2) zdolność wydawania głosu (1.1)

 (1.3) prawo / pozwolenie przemawiania

 (1.4) zdanie, osąd, opinia

 (1.5) decyzja wyrażona podczas wyborów, głosowania

 (1.6) muz. partia jednego z wokalistów w utworze zespołowym

 (1.7) muz. grupa piszczałek w organach

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • dźwięk, mowa, śpiew wydawany przez istoty żyjące (zobacz: głos ludzki, ptasi śpiew, język delfinów)
  • partia instrumentu lub śpiewaka w utworze muzycznym
  • jedna z niezależnych warstw melodycznych i rytmicznych utworu polifonicznego
  • grupa piszczałek w organach o podobnej konstrukcji i barwie brzmienia
  • osąd, opinia
  • znak umowny, wyrażający opinię w głosowaniu, np. podniesienie ręki, wrzucenie do urny karty lub gałki
    • głos doradczy
  • bodziec zewnętrzny, oddziałujący na zmysł słuchu
  • nakaz wewnętrzny
  • Głos – ukraińska partia polityczna
  • Głos – pismo założone przez Jana Ludwika Popławskiego, a zamknięte w 1905 roku, pisali tam m.in. Stefan Żeromski i Janusz Korczak
  • Głos - lwowski dziennik konserwatywny, założony przez Adama Stanisława Sapiehę i Ludwika Skrzyńskiego w latach 60. XIX w.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ta piosenkarka ma cudowny głos.

 (1.2) Mówiłem przez kilka godzin i zupełnie straciłem głos.

 (1.3) Teraz udzielam Pani głosu.

 (1.4) Ta publikacja to ważny głos naukowców w spornej kwestii.

 (1.5) Wyborcy oddali swój głos na kandydata partii rządzącej.

 (1.6) Śpiewaliśmy kolędy w opracowaniach na dwa głosy.

 (1.7) Uruchamianie kolejnych głosów podczas gry na organach daje ciekawy efekt, ale może sprawiać technicznie kłopot organiście.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwɔs, AS: gu̯os

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głoska ż., głosownia ż., głosowanie n.

:: zdrobn. głosik mrz.

:: zgrub. głosisko n.

 czas. głosować, pogłośnić, zagłosować, głosić

 przym. głośny, głosowy, ogłoszeniowy, głośnikowy, niegłośny

Wiktionary


głoseczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: głoska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głoska ż.

Wiktionary


głosiciel

ktoś, kto coś oznajmia, czyni wiadomym, rozgłasza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) podn. osoba głosząca coś, upowszechniająca jakieś przekonania

Wiktionary

Gł

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. głośność ż., głosicielka ż.

 czas. głosić

 przym. głosowy, głośnikowy

Wiktionary


głosicielka

kobieta głosząca coś


SJP.pl


głosik

zdrobnienie od: głos


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od głos

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie głos, lecz tylko cichutki głosik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głos m.

 przym. głosowy, głośny

 czas. zagłosować

Wiktionary


głosisko

zgrubienie od: głos


SJP.pl


głosić

1. ogłaszać, wypowiadać, upowszechniać idee, myśli, treści;
2. podniosłe: wypowiadać głośno jakiś tekst; wygłaszać; przemawiać;
3. łowiectwo: (o psie myśliwskim) szczekać, dając sygnał o znalezieniu tropu


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) ogłaszać, oznajmiać np. wiadomość, rozgłaszać, upowszechniać np. idee, hasła

 (1.2) podn. wygłaszać np. przemówienie, kazanie

 (1.3) łow. o psie myśliwskim: szczekać, dając sygnał o znalezieniu tropu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bardziej oficjalna wersja głosi, że Marka Piwowskiego zafascynował „Popiół i diament” Andrzeja Wajdy.

 (1.2) Ksiądz co niedzielę głosi nowe kazanie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwɔɕit͡ɕ, AS: gu̯ośić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głoszenie n., głos, głosiciel, głosicielka, głośnik, głośność

 przym. głośny, głośnikowy, ogłoszeniowy

 przym. głośno

 czas. wygłaszać, wygłosić, zgłaszać, zgłosić, rozgłaszać, rozgłosić, odgłaszać, odgłosić, nagłaszać, nagłosić, podgłaśniać, podgłośnić

 przysł. głośno

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ogłaszać, obwieszczać, oznajmiać, rozgłaszać, upowszechniać, propagować

 (1.2) wygłaszać

Wiktionary


głoska

najmniejszy, niepodzielny artykulacyjnie i słuchowo element mowy ludzkiej; dźwięk mowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. najmniejszy element dźwiękowej formy wypowiedzi, charakteryzujący się stałym zespołem fonetycznych cech artykulacyjnych i akustycznych;

Wiktionary

Głoska – najmniejszy element dźwiękowej formy wypowiedzi charakteryzujący się stałym zespołem fonetycznych cech artykulacyjnych i akustycznych. Każda głoska jest fizyczną realizacją jakiegoś fonemu, który może mieć więcej niż jedną realizację.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Fonemy są realizowane w mowie przez głoski.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwɔska, AS: gu̯oska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głos mrz., głoskowiec mrz.

:: zdrobn. głoseczka ż.

 przym. głoskowy, głosowy, głośnikowy, głośny

Wiktionary


głoskować

wymawiać głoski


SJP.pl


głoskowiec

skrótowiec utworzony z pierwszych głosek wyrazów składowych zestawienia, np. PAN (Polska Akademia Nauk)


SJP.pl


głoskownia

dawniej: fonetyka; głosownia


SJP.pl


głoskowski

przymiotnik od: Głosków


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Głoskowski – polski aktor teatralny i filmowy
  • Krzysztof Głoskowski – polski urzędnik
  • Maciej Głoskowski – polski matematyk, kartograf i poeta
  • Stanisław Głoskowski – polski urzędnik
  • Wojciech Głoskowski – polski urzędnik

Wikipedia


głoskowy

przymiotnik od: głoska


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) jęz. dotyczący głoski, związany z głoską

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwɔˈskɔvɨ, AS: gu̯oskovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głoska

 przym. głosowy

Wiktionary


głosków

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Głosków – wieś w woj. mazowieckim, w pow. garwolińskim, w gminie Borowie
  • Głosków – wieś w woj. mazowieckim, w pow. piaseczyńskim, w gminie Piaseczno
  • Głosków – gromada w powiecie garwolińskim
  • Głosków – gromada w powiecie piaseczyńskim
  • Głosków – dawna gmina
  • Głosków – przystanek kolejowy w Głoskowie-Letnisku, województwie mazowieckim

Wikipedia


głosowanie

podejmowanie kolegialnej decyzji w jakiejś sprawie poprzez opowiedzenie się za jakąś opcją


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) wspólne decydowanie poprzez wyrażenie poparcia lub sprzeciwu wobec czegoś

 (1.2) pot. wybory

Wiktionary

Gł

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Prezes partii przymusił posłów ze swej grupy do głosowania za projektem ustawy.

 (1.2) Zambijczycy w głosowaniu wybierają swojego nowego prezydenta mającego zastąpić Levy'ego Mwanawasę, który zmarł w sierpniu po przebytym udarze mózgu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡwɔsɔˈvãɲɛ, AS: gu̯osovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głos

 czas. głosować, przegłosować, zagłosować

 przym. głosowy, głośnikowy

Wiktionary


głosowanko

zdrobnienie od: głosowanie


SJP.pl


głosować

wypowiadać się, oddając głos w sprawie, która ma być przedmiotem wspólnej decyzji


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zagłosować)

 (1.1) oddawać głos, dokonywać wyboru w czasie głosowania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Każdy pełnoletni polski obywatel może głosować w wyborach do parlamentu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwɔˈsɔvat͡ɕ, AS: gu̯osovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głos mrz., głosowanie n.

 czas. przegłosować dk., zagłosować dk.

 przym. głosowy, głośnikowy

Wiktionary


głosownia

dawniej: fonetyka; głoskownia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. nauka o brzmieniu języka; fonetyka i fonologia

 (1.2) jęz. synonim fonetyki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głos mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) fonetyka

Wiktionary


głosowy

przymiotnik od: głos


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z głosem, dotyczący głosu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cechy odróżniające człowieka od innych istot żywych to: wyprostowana postawa, wzrok skierowany do przodu, chwytliwe dłonie, złożony aparat głosowy, długi okres zależności potomstwa od rodziców, stałość popędu seksualnego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głos m., głosik m., głośnia ż., głosowanie n., zagłosowanie n., przegłosowywanie n., przegłosowanie n., głośnik m., głośność ż., głoska ż., zgłoska ż., głosiciel m., głosicielka ż., wygłos m., przegłos m., pogłos m., bezgłos m., głosowość ż., głośniczek mrz.

 czas. głosować ndk., zagłosować dk., przegłosowywać ndk., przegłosować dk.

 przym. głośny, głośnikowy, głośniowy, głosowaniowy, głoskowy, zgłoskowy, pogłosowy, bezgłośny, ogłoszeniowy

 przysł. głośno, głosowo, głoskowo, bezgłośnie

Wiktionary


głosy

1. dźwięk artykułowany, mowa, śpiew;
2. jakikolwiek dźwięk, brzmienie czegoś;
3. partia jakiegoś instrumentu lub śpiewaka;
4. część chóru;
5. prawo przemawiania; wypowiedź;
6. zdanie, sąd, opinia;
7. decyzja wyrażona w głosowaniu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Głosy – polski film z 1980 roku
  • Głosy – brytyjski film z 2000 roku
  • Głosy – amerykański film z 2005 roku
  • Głosy – amerykański film z 2014 roku
  • Głosy – amerykańska powieść fantasy
  • The Listener: Słyszący myśli – kanadyjski serial telewizyjny nadawany od 2009

Wikipedia


głoszenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|głosić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwɔˈʃɛ̃ɲɛ, AS: gu̯ošẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. głosić ndk.

 przym. ogłoszeniowy, głośnikowy

Wiktionary


głosówka

potocznie: wiadomość głosowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) telekom. pot. wiadomość z nagraną wypowiedzią rozmówcy; wiadomość głosowa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Coraz więcej przedstawicieli pokolenia Z nie lubi rozmawiać przez telefon, a wielu z nich nawet się tego boi. Ze znajomymi czy rodziną wolą wymieniać się głosówkami lub regularnymi wiadomościami, a rozmowa telefoniczna powoli staje się reliktem przeszłości.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwɔˈsufka, AS: gu̯osufka

Wiktionary

Powiązane:

:: zdrobn. głosóweczka ż.

Wiktionary


głowa

część ciała, w której znajdują się narządy zmysłów oraz mózg


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) anat. część ciała zwierząt i człowieka, znajdująca się u góry lub z przodu ciała, zawierająca mózg;

 (1.2) przen. osoba przewodnicząca czemuś

 (1.3) przen. umysł (w związkach frazeologicznych)

 (1.4) bot. pęd niektórych roślin, zwłaszcza kapusty

 (1.5) przen. jedna osoba lub zwierzę jako jednostka

 (1.6) ta strona łóżka, na której są poduszki

 (1.7) zob. głowa cukru.

 (1.8) włók. odzież. każdy z dwóch ozdobnych zakończeń pasa kontuszowego

Wiktionary

Głowa ( caput) – część ciała stawonogów i kręgowców, zajmująca przednie lub szczytowe umiejscowienie. Z tułowiem łączy ją szyja.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Stanął wreszcie przed lusterkiem i patrząc kolejno to na nogi, to na odbicie swojej fizjonomii w zwierciadle, uśmiechnął się, kontent, że taki blask bije mu od głowy i obuwia.

 (1.2) Od kiedy zostałem głową tego przedsięwzięcia, sprawy zaczęły iść lepiej.

 (1.2) Ostatnią głową Państwa Kościelnego był papież Pius IX.

 (1.4) Ile kosztują dwie głowy kapusty?

 (1.5) Po przeliczeniu wychodzi po trzy pomarańcze na głowę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwɔva, AS: gu̯ova

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głowica ż., głownia ż., głowacz m., głowizna ż., pogłówne n., pogłowne n., pogłowie n., wezgłowie n., głowienie n., główkowanie n., ogławianie n., ogłowienie n., pogłówkowanie n.

:: zdrobn. główka ż., główeczka ż.

 czas. głowić się ndk., główkować ndk., ogławiać ndk., ogłowić dk., pogłówkować dk.

 przym. głowowy, głowiasty, główny, główkowy, głowicowy, główkowaty

 przysł. głównie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łeb, łepetyna, czerep, bańka, dynia, makówka, ceber, palnik; reg. sagan; gw. Górny Śląsk gowa

 (1.2) przywódca

 (1.4) główka

 (1.5) osoba

Wiktionary


głowacica

ryba z rodziny łososiowatych


SJP.pl

Głowacica ("Hucho hucho") – gatunek słodkowodnej ryby z rodziny łososiowatych (Salmonidae) należąca do rzędu łososiokształtnych (Salmoniformes).

Wikipedia


głowacki

Aleksander Głowacki (Bolesław Prus) (1847-1912), pisarz i publicysta


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Głowacki → Bolesław Prus
  • Andrzej Głowacki (ujednoznacznienie)
  • Antoni Głowacki – oficer
  • Arkadiusz Głowacki (ur. 1979) – polski piłkarz
  • Bartosz Głowacki → Wojciech Bartos Głowacki
  • Jan Nepomucen Głowacki (1802–1847) – polski malarz
  • Janusz Głowacki (1938–2017) – polski pisarz
  • Janusz Głowacki (ur. 1929) – polski menedżer kolejowy
  • Józef Głowacki – poseł do Dumy
  • Józef Hilary Głowacki (1789-1858) - malarz i dekorator teatralny
  • Krzysztof Głowacki (ur. 1986) – polski pięściarz
  • Leon Głowacki (1834–1907) – działacz niepodległościowy, nauczyciel-filolog

Wikipedia


głowacz

dawniej: osoba inteligentna, mądra, rozumna


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • głowacz białopłetwy (Cottus gobio) – gatunek drapieżnej, słodkowodnej ryby skorpenokształtnej.
  • głowacz pręgopłetwy (Cottus poecilopus) – gatunek drapieżnej, słodkowodnej ryby skorpenokształtnej.
  • kur głowacz (Taurulus bubalis) – gatunek ryby skorpenokształtnej z rodziny głowaczowatych. Jedyny przedstawiciel rodzaju Taurulus.
  • ostrożeń głowacz (Cirsium eriophorum (L.) Scop.) – gatunek rośliny wieloletniej należący do rodziny astrowatych.
  • Głowacz – wzniesienie na Pojezierzu Ińskim, w woj. zachodniopomorskim, w gminie Ińsko.
  • rezerwat przyrody Głowacz – krajobrazowy rezerwat przyrody o powierzchni 78,4 ha, położony w Ińskim Parku Krajobrazowym (województwo zachodniopomorskie).
  • Głowacz – skałka w Kotlinie Jeleniogórskiej.

Wikipedia


głowaczek

rodzaj roślin z rodziny przewiertniowatych


SJP.pl

Gł

Wikipedia


głowaczowate

rodzina ryb o wielkich głowach z szerokim, płaskim pyskiem, żyjących w wodach słodkich i słonych


SJP.pl

Głowaczowate (Cottidae) – rodzina drapieżnych ryb skorpenokształtnych (Scorpaeniformes).

Wikipedia


głowaczowaty

o cechach głowaczowatych (rodzina ryb)


SJP.pl


głowaczowianin

mieszkaniec Głowaczowa (miasta w Polsce)


SJP.pl


głowaczowianka

mieszkanka Głowaczowa (miasta w Polsce)


SJP.pl


głowaczowski

→ Głowaczów


SJP.pl

Patrz:

Głowaczów

głowaczów

dawniej: osoba inteligentna, mądra, rozumna


SJP.pl

Gł

Wikipedia


głowala

nazwisko


SJP.pl


głowiak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bohdan Głowiak – polski inżynier chemik
  • Tadeusz Głowiak – polski chemik

Wikipedia


głowiakowate

rodzina mszaków


SJP.pl


głowianin

mieszkaniec Głów (wsi w Polsce)


SJP.pl


głowianka

mieszkanka Głów (wsi w Polsce)


SJP.pl


głowiasty

1. przypominający kształtem głowę, kulisty;
2. mający dużą głowę


SJP.pl


głowica

przednia, stożkowa część pocisku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) archit. zwieńczenie kolumny, filaru lub pilastra;

 (1.2) techn. robocza część jakiegoś urządzenia

 (1.3) wojsk. ładunek wybuchowy z zapalnikiem przenoszony przez rakietę;

 (1.4) hist. w broni białej: zakończenie trzonu rękojeści;

 (1.5) techn. mot. część silnika spalinowego zamykająca cylinder;

 (1.6) wet. złośliwa gorączka nieżytowa bydła;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Głowica – wzgórze na Pojezierzu Kaszubskim, w Lasach Oliwskich, w Gdańsku, na terenie Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego
  • Głowica – wzniesienie w woj. zachodniopomorskim, w powiecie kołobrzeskim, w gminie Rymań, położone na Równinie Gryfickiej
  • głowica – element broni:
    • głowica – w broni białej
    • głowica bojowa – część niektórych rodzajów pocisków
      • głowica jądrowa – rodzaj głowicy bojowej, będący amunicją jądrową
    • głowica ćwiczebna – rodzaj głowicy pocisku, nie przeznaczony do prowadzenia działań bojowych
  • głowica pocisku rakietowego – część wierzchołka kadłuba pocisku rakietowego (rakiety)
  • głowica rakiety – przednia (wierzchołkowa) część pocisku rakietowego
  • głowica naprowadzania pocisku rakietowego
  • głowica (architektura) znana też jako kapitel – element konstrukcyjno-dekoracyjny wieńczący kolumnę, filar, lub pilaster
  • głowica (hydraulika) – element składowy zaworu,

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Głowica kolumny jest niekompletna. Abakus został zniszczony.

 (1.2) W magnetofonie szpulowym taśma przewija się z jednej szpuli na drugą, mijając głowicę magnetyczną.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwɔˈvʲit͡sa, AS: gu̯ovʹica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głowa ż., główka ż., głowizna ż., głowacz m.

 czas. głowić się ndk., główkować ndk.

 przym. główny, głowicowy

 przysł. głównie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kapitel

Wiktionary


głowicki

nazwisko


SJP.pl


głowicowy

→ głowica


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z głowicą, dotyczący głowicy

Wiktionary

Patrz:

głowica

Powiązane:

 rzecz. głowa ż., głowica ż.

Wiktionary


głowienka

1. zdrobnienie od: głownia;
2. pospolity w Polsce ptak z rodziny kaczek; kaczka rdzawogłowa;
3. roślina z rodziny wargowych, rosnąca najczęściej w zaroślach i na łąkach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. głownia

 (1.2) ornit. nazwa systematyczna|Aythya ferina|ref=tak., eurazjatycki ptak nurkujący;

 (1.3) bot. nazwa systematyczna|Prunella|ref=tak., roślina kwitnąca porastająca murawy, łąki, przydroża;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • głowienka (Prunella) – rodzaj roślin z rodziny jasnotowatych
  • głowienka (Coptocephala) – rodzaj chrząszczy z rodziny stonkowatych
  • głowienka – człon rodzajowy nazw zwyczajowych części ptaków z rodzaju Aythya w rodzinie kaczkowatych:
    • głowienka zwyczajna (Aythya ferina)
    • głowienka długodzioba (Aythya valisineria)
    • głowienka preriowa (Aythya americana)
  • Głowienka – wieś w woj. podkarpackim, w pow. krośnieńskim, w gminie Miejsce Piastowe
  • Głowienka – gromada
  • Główienka

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡwɔˈvʲjɛ̃nka, AS: gu̯ovʹi ̯ẽnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głownia

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) lud. suchowierzch

Wiktionary


głowieński

przymiotnik od: Głowno


SJP.pl


głowina

tkliwie o głowie


SJP.pl


głowinka

zdrobnienie od: głowina


SJP.pl


głowizna

mięso z głów zwierząt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. mięso z głowy zwierząt rzeźnych

 (1.2) kulin. potrawa lub wędlina z głowizny (1.1);

Wiktionary

Głowizna – mięso otrzymywane po oddzieleniu od głowy zwierzęcia: mózgu, uszu, języka, oczu. W Polsce głowiznę otrzymuje się z głów świńskich, wołowych lub cielęcych.

Z głowizny można przygotować zupę lub użyć jej do wyrobu salcesonu. Jest również spożywana w postaci galarety mięsno-warzywnej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡwɔˈvʲizna, AS: gu̯ovʹizna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głowa ż., głowica ż., nagłówek mrz.

 przym. główny

 czas. główkować

Wiktionary


głowić

głowić się - zastanawiać się nad czymś intensywnie; dociekać


SJP.pl


głowięta

pieszczotliwie o dziecięcych główkach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) książk. pieszcz. głowy dzieci

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dzieciska wystawiły przez otwór swe głowięta i z zaciekawieniem obserwowały Romów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głowa ż., główka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) główki

Wiktionary


głowińsk

Głowińsk – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie rypińskim, w gminie Rypin.

Wikipedia


głowiński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Józef Głowiński – polski inżynier chemik
  • Marcin Głowiński – rzymskokatolicki duchowny
  • Michał Głowiński – polski filolog, historyk i teoretyk literatury
  • Stanisław Głowiński – polski urzędnik
  • Tomasz Głowiński – polski historyk

Wikipedia


głownia

1. płonące lub tlące się polano;
2. grzyb pasożytniczy wywołujący choroby zbóż;
3. część siecznej broni białej służąca do cięcia lub kłucia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. palące się lub tlące się polano

 (1.2) wojsk. główna część broni siecznej przeznaczona do cięcia lub kłucia;

 (1.3) wojsk. rękojeść broni ręcznej, zwłaszcza siecznej

 (1.4) biol. grzyb pasożytniczy wywołujący choroby zbóż;

Wiktionary

Gł

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Potem szelest suchych liści ustał, szept umilkł i jak raz w tej samej chwili głownia w piecowisku strzeliła obfitem światłem (…)

 (1.1) Słabo tlało jego ognisko; głownia spora dymiła jeszcze nieco: zaledwo zbliżył się homen, głownia stanęła na nogach, wyciągnęła dwa ramiona, a zarzewie zajaśniało dwoma błyszczącymi oczyma i razem z innymi śpiewać zaczęło.

 (1.3) Biodra otaczał mu pas krepowy, od którego bogata szabla zwieszała się na jedwabnych rapciach; ale i szabla, i ubiór gasły przy bogactwie tureckiego gindżału, zatkniętego za pas, którego głownia tak była nasadzona kamieniami, że aż skry sypały się od niej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwɔvʲɲa, AS: gu̯ovʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głowa ż., głowienka

 przysł. głównie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) żagiew, bierwiono, polano

 (1.2) głównia, klinga, brzeszczot, pot. ostrze

Wiktionary


głowniak

nazwisko


SJP.pl

Gł

Wikipedia


głownianin

mieszkaniec Głowna


SJP.pl


głownianka

mieszkanka Głowna


SJP.pl


głownik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. przestępca, morderca

Wiktionary

Głownik, Główniak (663 m n.p.m.) – szczyt w północno-wschodniej części Beskidu Andrychowskiego (Beskid Mały). Znajduje się w głównym grzbiecie Beskidu Małego pomiędzy szczytami Kapral i Żar. Grzbiet ten na tym odcinku ma przebieg południkowy. Zachodni stok Głownika opada do potoku Brejnówka, wschodni do potoku Czerna.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡwɔvʲɲik, AS: gu̯ovʹńik

Wiktionary


głowniowate

rodzina pasożytniczych grzybów, licząca około 400 gatunków, powodujących choroby roślin


SJP.pl

Głowniowate ("Ustilaginaceae" Chevall.) – rodzina grzybów znajdująca się w rzędzie głowniowców ("Ustilaginales").

Wikipedia


głowniowaty

o cechach głowniowatych (rodzina grzybów)


SJP.pl


głowniowce

rząd grzybów pasożytniczych


SJP.pl

Głowniowce ("Ustilaginales") A.N. Beketov – rząd grzybów z klasy głowniaków ("Ustilaginomycetes"). Pasożyty roślin, zwłaszcza należących do rodzin wiechlinowate ("Poaceae"), turzycowate ("Cyperaceae"), sitowate ("Juncaceae"), rdestowate ("Polygonaceae"). Wiele gatunków to monofagi. Wywołują u nich choroby zwane głowniami.

Wikipedia


głowniowe

podtyp grzybów należących do typu podstawczaków


SJP.pl


głowniowy

przymiotnik od: głownia


SJP.pl


głowno

miasto i gmina miejska w powiecie zgierskim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Głowno – miasto w północnej części województwa łódzkiego, w powiecie zgierskim.

Prywatne miasto szlacheckie położone było w drugiej połowie XVI wieku w powiecie rawskim ziemi rawskiej województwa rawskiego. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do ówczesnego województwa łódzkiego. Było miastem szlacheckim.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡwɔvnɔ, AS: gu̯ovno

Wiktionary


głowocis

rodzaj roślin z rodziny cisowatych


SJP.pl

Gł

Wikipedia


głowomierz

miernik kątów; goniometr


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geod. metrol. miernik kątów

Wiktionary

Powiązane:

 zob. głowa.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) goniometr

Wiktionary


głowomłot

żarłaczokształtna ryba morska z rodziny młotowatych; ryba młot, rekin młot, kusza młot


SJP.pl


głowonóg

przedstawiciel gromady najwyżej zorganizowanych morskich mięczaków obejmującego ok.600 gatunków współczesnych i kilkanaście tysięcy gatunków kopalnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. przedstawiciel gromady morskich mięczaków;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bo straszna to przecie myśl dla ludzkiego rozumu i nieznośne czucie dla serca matki sierocej, iż jej syn wałęsa się na dnie morza, nie mogąc znaleźć spoczynku, miotany i targany, z miejsca na miejsce przez tajemnicze i straszliwe oceanu potwory, jakoby w duszy szatana wyśnione - przez diabły morskie i rekiny, przez głowonogi ośmiornice, przez gruboskorupe langusty, ohydne kraby, oślizgłe mięczaki, ukwiały i jeżowce.

Wiktionary


głowotułów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zool. tułów zlany z głową;

Wiktionary

Głowotułów, cefalotoraks ( cephalothorax) – przednia część ciała (tagma), powstała poprzez zrośnięcie się głowy z częścią lub wszystkimi segmentami tułowia, stosunkowo powszechnie występująca u skorupiaków. Terminem tym często określa się też przednią tagmę szczękoczułkowców, jednak w ich przypadku za słuszną uznaje się nazwę prosoma.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Granica pomiędzy głowotułowiem a odwłokiem jest niewyraźna, co nadaje ciału owalny kształt.

 (1.1) Ma ośmioro oczu, czworo większych oczu umieszczonych jest z przodu, na szerokim głowotułowiu, a czworo mniejszych po bokach głowotułowia z tyłu.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cefalotoraks

Wiktionary


głowowy

przymiotnik od: głowa


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z głową, dotyczący głowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. nagłówek mrz., głowa ż.

 przym. główkowaty, główny

 czas. główkować

Wiktionary


głowski

nazwisko


SJP.pl


głowy

część ciała, w której znajdują się narządy zmysłów oraz mózg


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Głowy – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Gąsawa
  • Głowy – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. tureckim, w gminie Brudzew
  • Głowy (Góry Kamienne) – szczyt w Górach Kamiennych (Góry Suche) (743 m)

Wikipedia


głośnawy

nieco głośny


SJP.pl


głośnia

szczelina w krtani między strunami głosowymi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) anat. aparat głosowy położony wewnątrz jamy pośredniej krtani

Wiktionary

Głośnia ( glottis, gr. "γλοττíς") – trójkątna przestrzeń stanowiąca jedną z anatomicznych części krtani większości ssaków (w tym człowieka), zlokalizowana w jamie pośredniej krtani. Składa się z napinanych przez więzadła głosowe warg głosowych oraz fałdów głosowych, stanowiących ostry brzeg błony śluzowej warg głosowych. Między fałdami głosowymi oraz brzegami chrząstek nalewkowatych znajduje się szpara głośni. Tylny odcinek szpary głośni to część międzychrząstkowa, a przedni międzybłoniasta.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. głos mrz.

 przym. głosowy, głośny

 przysł. głośno

Wiktionary


głośniczek

zdrobnienie od: głośnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: głośnik

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jacek dostał na urodziny mały głośniczek z bluetoothem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głośnik mrz., głośność ż.

 przym. głośnikowy, głośny, głosowy

Wiktionary


głośniej

stopień wyższy od przysłówka: głośno


SJP.pl


głośniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: głośny


SJP.pl


głośnik

1. urządzenie służące do przetwarzania sygnałów elektrycznych na fale akustyczne;
2. urządzenie służące do mechanicznego wzmacniania głosu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. urządzenie do wzmacniania dźwięku; do odtwarzania dźwięku zapisanego w postaci elektrycznej;

Wiktionary

Głośnik – przetwornik elektroakustyczny (odbiornik energii elektrycznej przekształcający prąd elektryczny w falę akustyczną). Idealny głośnik przekształca zmienny prąd elektryczny o odpowiedniej częstotliwości na falę akustyczną w sposób proporcjonalny i liniowy. Rzeczywisty zakres częstotliwości, w którym głośnik wytwarza falę ciśnienia proporcjonalnie do napięcia (z dopuszczalnym odchyleniem), nazywa się pasmem przenoszenia głośnika.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zepsuły się głośniki i nic nie było słychać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwɔɕɲik, AS: gu̯ośńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głośność ż.

:: zdrobn. głośniczek mrz.

 przym. głośnikowy, głośny, głosowy

 przysł. głośno

 czas. głosić

Wiktionary


głośnikowy

przymiotnik od: głośnik


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) techn. związany z głośnikiem, dotyczący głośnika, właściwy głośnikowi, składający się z głośników

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Te kolumny głośnikowe zbudowałem sam.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głośnik mrz., głośniczek mrz., głośność ż., głos mrz., głoska ż., głosek mrz., głosiciel mos., głosicielka ż., ogłos mrz., nagłos mrz., pogłos mrz., pogłoska ż., wygłos mrz., głoszenie n., ogłoszenie n., ogłaszanie n., nagłośnienie n., nagłaśnianie n., pogłośnienie n., pogłaśnianie n., podgłośnienie n., podgłaśnianie n., głosowanie n., zagłosowanie n., zagłoszenie n., przegłosowywanie n., przegłosowanie n., wygłosowanie n.

 przym. głośny, głosowy, ogłoszeniowy, nagłosowy, pogłosowy, wygłosowy

 przysł. głośno, głosowo

 czas. głosić ndk., ogłosić dk., ogłaszać ndk., nagłośnić dk., nagłaśniać ndk., pogłośnić dk., pogłaśniać ndk., podgłośnić dk., podgłaśniać ndk., głosować ndk., zagłosować dk., zagłosić dk., przegłosowywać ndk., przegłosować dk., wygłosować dk., wygłosić dk., wygłaszać ndk.

Wiktionary


głośniowy

przymiotnik od: głośnia (np. szmer głośniowy)


SJP.pl


głośno

przysłówek

 (1.1) w sposób głośny, słyszalny, nie szeptem

 (1.2) przen. powodując rozgłos, z rozgłosem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdy kura zniesie jajko, zawsze głośno gdacze.

 (1.2) Mówi się o tym głośno nawet w Otwocku.

 (1.2) Zrobiło się o niej głośno, gdy prawie rozebrała się na estradzie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwɔɕnɔ, AS: gu̯ośno

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głośnik mrz., głośność ż., głośnia ż.

 przym. głośny, głosowy, głośnikowy, głośniowy

 czas. głosić

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) donośnie

 (1.2) otwarcie

Wiktionary


głośność

1. bycie głośnym, donośnym, słyszalnym;
2. cecha wrażenia słuchowego zależna od amplitudy fali akustycznej, mierzona w sonach;
3. poziom głośności - odbierany poziom natężenia dźwięku, mierzony w fonach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. techn. natężenie dźwięku odczuwane przez słuchających

Wiktionary

Gł

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kupiłam głośniki o dużej głośności.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwɔɕnɔɕt͡ɕ, AS: gu̯ośność

Wiktionary

Powiązane:

 przym. głośny, głosowy, głośnikowy

 rzecz. głośnik m., głosiciel m., rozgłośnia ż., głośniczek mrz.

 czas. głosić, pogłośnić, nagłaśniać ndk., nagłośnić dk., rozgłaszać ndk., rozgłosić dk.

 przysł. głośno

Wiktionary


głośny

1. hałaśliwy, dobrze słyszalny;
2. znany, popularny; taki, o którym się dużo mówi


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) taki, który jest dobrze słyszalny

 (1.2) hałaśliwy, pełen hałasu

 (1.3) popularny; taki, o którym się dużo mówi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Głośny gwizd oznajmił odjazd pociągu.

 (1.3) Policja rozwiązała sprawę głośnego zabójstwa znanej aktorki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwɔɕnɨ, AS: gu̯ośny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głośność ż., głośnik mrz., głośniczek mrz., głos mrz., głosik mrz., głośnia ż., głoska ż., głoskowanie n.

 czas. głosić ndk., ogłaszać ndk., ogłosić dk., głoskować ndk.

 przysł. głośno

 przym. głosowy, głośnikowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) huczny, donośny, hałaśliwy

Wiktionary


głość

czasownik

 (1.1) stpol. jeść

Wiktionary

Powiązane:

 przym. głodny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zob. jeść.

Wiktionary


głożyna

ciernisty krzew lub drzewko z rodziny szakłakowatych; owoc tej rośliny; szydlica, jujuba


SJP.pl

Głożyna – osada leśna w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie gnieźnieńskim, w gminie Czerniejewo.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa poznańskiego.

Wikipedia


głubczyce

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Gł

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡwupˈt͡ʃɨt͡sɛ, AS: gu̯upčyce

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głubczyczanin m., głubczyczanka ż.

 przym. głubczycki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. Leobszyce

Wiktionary


głubczycki

przymiotnik od: Głubczyce


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) od Głubczyce

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwupˈt͡ʃɨt͡sʲci, AS: gu̯upčycʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Głubczyce nmos.

Wiktionary


głubczyczanin

mieszkaniec Głubczyc


SJP.pl


głubczyczanka

mieszkanka Głubczyc


SJP.pl


głubinka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) publ. głęboka prowincja w Rosji, w większości odludna, biedna, zacofana socjalnie i infastrukturalnie; zapomniane i odizolowane tereny leżące daleko od dużych miast i centrów polityczno-kulturalnych

Wiktionary


głuch

nazwisko


SJP.pl

Głuch (dawniej "Glauch") – wieś w Polsce znajdująca się w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie szczycieńskim, w gminie Wielbark, położona na lewym brzegu rzeki Omulwi, przy szosie z Wielbarka do Jedwabna. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Wikipedia


głucha

kobieta niesłysząca


SJP.pl


głucho-ciemny

głuchy i niewidomy


SJP.pl


głucho-niewidomy

głuchy i niewidomy


SJP.pl


głuchociemnota

upośledzenie lub utrata zdolności słyszenia i widzenia


SJP.pl


głuchoniema

kobieta, która nie może mówić i nie słyszy


SJP.pl


głuchoniemiec

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. etn. potomek dawnych niemieckich osadników w polskich Karpatach;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na obszarze Wisłoki uderza nas fakt inny; całą tę okolicę, którą obszar Wisłoki, Ropy, Jasły, Jasełki i średniego Wisłoka zajmuje, osiedli tak zwani Głuchoniemcy od dołów Sanockich począwszy, to jest od okolicy Komborni, Haczowa, Trześniowa aż po Grybowski dział.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡwuxɔ̃ˈɲɛ̃mʲjɛt͡s, AS: gu̯uχõńẽmʹi ̯ec

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Szwab

Wiktionary


głuchoniemota

utrata zdolności mówienia spowodowana wrodzoną lub nabytą we wczesnym dzieciństwie utratą słuchu


SJP.pl

Głuchoniemota – niezdolność prawidłowego mówienia lub znaczne opóźnienie rozwoju mowy spowodowane wrodzoną bądź nabytą w okresie wczesnego dzieciństwa utratą zmysłu słuchu

Wikipedia


głuchoniemy

taki, który nie może mówić i nie słyszy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) niesłyszący i jednocześnie nieumiejący mówić

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) osoba głuchoniema (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Osoby głuchonieme często intensywnie wykorzystują telefon komórkowy – wysyłają SMS-y.

 (1.1) Dla Głuchych słyszący są głuchoniemi, bo nie umieją migać.

 (2.1) Część osób Głuchych uważa słowo głuchoniemy za obraźliwe, bo tzw. głuchoniemi wydają przecież dźwięki, mogą też porozumiewać się językiem migowym.

 (2.1) W czasie wojny istniał w ramach AK pluton głuchoniemych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡwuxɔ̃ˈɲɛ̃mɨ, AS: gu̯uχõńẽmy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głuchoniemota ż.

Wiktionary


głuchota

wrodzona lub nabyta niezdolność do odbierania bodźców akustycznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) utrata zdolności słyszenia;

Wiktionary

Głuchota – niezdolność do odbierania bodźców akustycznych.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡwuˈxɔta, AS: gu̯uχota

Wiktionary

Powiązane:

 przym. głuchy, Głuchy

 przysł. głucho

 rzecz. głusza ż., głuchość ż., głuchy mos., Głuchy mos.

 czas. ogłuszać ndk., ogłuszyć dk.

Wiktionary


głuchowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Głuchowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. toruńskim, w gminie Chełmża
  • Głuchowo – wieś w woj. lubuskim, w pow. sulęcińskim, w gminie Słońsk
  • Głuchowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sierpeckim, w gminie Gozdowo
  • Głuchowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kościańskim, w gminie Czempiń
  • Głuchowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Komorniki
  • Głuchowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. szamotulskim, w gminie Wronki
  • Głuchowo – gromada w powiecie kościańskim
  • Głuchowo – gromada w powiecie sulęcińskim
  • Głuchowo – gromada w powiecie toruńskim
  • Głuchowo – przystanek osobowy w Głuchowie, w województwie kujawsko-pomorskim
  • Głuchowo – wieś w Rosji, w obwodzie smoleńskim

Wikipedia


głuchowski

przymiotnik od: Głuchów


SJP.pl

Głuchowski – polski herb szlachecki, odmiana herbu Doliwa z nobilitacji.

Wikipedia


głuchołaski

przymiotnik od: Głuchołazy


SJP.pl


głuchołazianin

mieszkaniec Głuchołazów (miasta w Polsce)


SJP.pl


głuchołazianka

mieszkanka Głuchołazów (miasta w Polsce)


SJP.pl


głuchołazy

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce w województwie opolskim;

Wiktionary

(daw. "Kozia Szyja", "Cygenhals", Capri Collum, Ziegenhals, Bad Ziegenhals[], Hlucholazy, Guchołazy, Koziŏszyja, Ziegenhols) – miasto w Polsce położone w województwie opolskim, w powiecie nyskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Głuchołazy. Historycznie leży na Dolnym Śląsku, na styku Gór Opawskich (Sudety) i Przedgórza Głuchołasko-Prudnickiego (Przedgórze Paczkowskie). Przepływa przez nie rzeka Biała Głuchołaska.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌɡwuxɔˈwazɨ, AS: gu̯uχou̯azy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głuchołazianin m., głuchołazianka ż.

 przym. głuchołaski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. Cygenhals

Wiktionary


głuchoślepota

poważne upośledzenie słuchu i wzroku


SJP.pl

Głuchoślepota – równoczesne, poważne uszkodzenie słuchu i wzroku. Osoba głuchoniewidoma ma duże trudności w poruszaniu się i komunikowaniu z otoczeniem. Korzysta z pomocy przewodnika, używa m.in. alfabetu Lorma. Osoby głuchoniewidome mogą się również porozumiewać zmodyfikowanym alfabetem migowym ( tactile signing; miganie dotykowe), dotykając rąk rozmówcy podczas rozmowy, w celu rozpoznania znaków. Symbolem osób głuchoniewidomych jest laska w biało-czerwone pasy.

Wikipedia


głuchość

rzadko:
1. bycie zatwardziałym, głuchym na coś; zatwardziałość;
2. o dźwiękach: bycie przytłumionym, niewyraźnym;
3. bycie milczącym, cichym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co głuche

Wiktionary

Powiązane:

 przym. głuchy

 przysł. głucho

 rzecz. głuchota ż., głuchy mos., głusza ż., głuszec m., głuchnięcie n.

 czas. ogłuszyć dk., głuchnąć ndk.

Wiktionary


głuchszy

stopień wyższy od przymiotnika: głuchy; bardziej głuchy


SJP.pl


głuchy

1. niedosłyszący lub pozbawiony zdolności słyszenia;
2. przenośnie: niewrażliwy, np. głuchy na ludzkie cierpienia;
3. o głosie, dźwięku: przytłumiony, matowy, niewyraźny, np. głuchy pomruk;
4. niezakłócony żadnym dźwiękiem, np. głucha cisza;
5. o murach, ścianach: niemający okien, drzwi


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) niesłyszący, pozbawiony zmysłu słuchu

 (1.2) o dźwięku: przytłumiony, niewyraźny, niski

 (1.3) przen. ignorujący prośby i skargi

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) osoba niesłysząca

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • głuchy – osoba z głuchotą
  • Głuchy – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie wyszkowskim, w gminie Zabrodzie
  • Głuchy (obwód wołyński) – wieś na Ukrainie
  • Głuchy – potok, dopływ Czarnej
  • Głuchy – potok, dopływ Górnej Solinki
  • Głuch
  • Głuchowice
  • Głuchów

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Usłyszał jakiś głuchy odgłos i łomot padającego ciała.

 (1.3) Radni od dawna pozostają głusi na protesty obywateli.

 (2.1) Nie każdy głuchy jest Głuchy, nie każdy Głuchy jest głuchy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwuxɨ, AS: gu̯uχy

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ogłuszać, ogłuszyć, ogłuchnąć, zagłuszać, zagłuszyć, wygłuszać, wygłuszyć, głuszyć

 rzecz. głuchość ż., głuszec mzw., głusza ż., głuchota ż., środ. Głuchy m.

 przym. głuchawy, przygłuchy, środ. Głuchy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niesłyszący, ogłuchły

 (1.2) bezdźwięczny

Wiktionary


głuchów

1. miasto na Ukrainie;
2. wieś na Ukrainie;
3. nazwa wielu wsi w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w obwodzie sumskim na Ukrainie, nad rzeką Esmań;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Głuchów – przysiółek wsi Kuźnica Głogowska w woj. lubuskim, w pow. wschowskim, w gminie Sława
  • Głuchów – wieś w woj. lubuskim, w pow. zielonogórskim, w gminie Trzebiechów
  • Głuchów – wieś w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Bedlno
  • Głuchów – wieś w woj. łódzkim, w pow. łódzkim wschodnim, w gminie Tuszyn
  • Głuchów – wieś w woj. łódzkim, w pow. skierniewickim, w gminie Głuchów
  • Głuchów – wieś w woj. łódzkim, w pow. wieluńskim, w gminie Konopnica
  • Głuchów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. grójeckim, w gminie Grójec
  • Głuchów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. siedleckim, w gminie Mordy
  • Głuchów – wieś w woj. podkarpackim, w pow. łańcuckim, w gminie Łańcut
  • Głuchów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. kazimierskim, w gminie Kazimierza Wielka
  • Głuchów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Raków
  • Głuchów – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gostyńskim, w gminie Pogorzela

Wikipedia

Powiązane:

 przym. głuchowski

Wiktionary


gługopis

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przyrząd do pisania z tuszem, który się nie rozlewa

Wiktionary


głup

1. pospolicie: osoba nierozgarnięta; głupek;
2. ptak morski z rzędu wiosłonogich; głuptak;
3. potocznie: rżnąć głupa - sprawiać wrażenie kogoś niedoinformowanego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) posp. obraź. głupek (głupiec)

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zool. głuptak (nazwa systematyczna|Sula bassana|Linnaeus., 1758)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Że obserwując natrętnie postać, on […] ma niewolniczo zgięte plecy i twarz złamanego głupa.

 (2.1) Głupy, czyli głuptaki, nozdrzy zewnętrznych nie mają, co związane jest ze szczególnym sposobem zdobywania pożywienia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwup, AS: gu̯up

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wygłup mos./mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zob. głupek.

 (2.1) zob. głuptak.

Wiktionary


głupawka

nagły, niekontrolowany napad śmiechu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. żart. niekontrolowany napad śmiechu; stan bezmyślnej wesołości – często zaraźliwej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdy Marta usłyszała nowy kawał, dostała głupawki.

 (1.1) Wzruszył ramionami, zrobił marsową minę, a potem zaczął się tak śmiać, że i mnie ogarnęła głupawka. Oparłam się o drzwi i dopadł mnie niekontrolowany atak śmiechu. Co spojrzałam na Adama, który zwinięty na krześle ryczał jak zarzynany prosiak, to łapała mnie czkawka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwuˈpafka, AS: gu̯upafka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głupek m., głupiec m., głupa ż., głupiątko n., głupota ż., głupstwo n., wygłup m., przygłup m., głupstewko n., głuptak m., głuptas m., głuptasek m., głuptaska ż., głupissimus m.

 czas. głupieć, ogłupieć, zgłupieć, wygłupiać się / wygłupić się, głupowacieć

 przym. głupi, głupawy, ogłupiały, przygłupi, głupkowaty, głupiutki, głupiuteńki, głupiusieńki, głupowaty, głupiuchny

 przysł. głupio, głupawo, głupkowato, głupiuchno

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) med. paragelia

Wiktionary


głupawość

→ głupawy


SJP.pl

Patrz:

głupawy

głupawy

potocznie:
1. niezbyt mądry; przygłupi;
2. wyrażający ignorancję, bezmyślność;
3. wyrażający zakłopotanie, zażenowanie


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) głupi, niezbyt mądry

 (1.2) nie mający żadnej wartości intelektualnej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zrobiłam głupawą minę i zamachałam chaotycznie rękoma.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwuˈpavɨ, AS: gu̯upavy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głupiec mos., głupawość ż., głupkowatość ż., głupota ż., głupol m., głupek m., wygłup mrz., głupawka ż., głupstwo n.

 czas. wygłupiać się, głupieć, wygłupić się

 przym. głupkowaty, głupi

 przysł. głupawo, głupio, głupkowato

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) przygłupi, głupkowaty, głupowaty, przygłupiasty, matołkowaty, mułowaty, matołowaty, cepowaty, debilowaty, durnowaty, imbecylowaty, idiotowaty, głąbowaty, kretynowaty, tumanowaty

Wiktionary


głupek

głupiec; potocznie:
1. człowiek ograniczony intelektualnie, słabo rozgarnięty; głąb, przygłup, tłumok;
2. osoba niepoważna, lekkomyślna; błazen, pajac


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. obraź. ktoś głupi

 (1.2) pot. obraź. osoba niepoważna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tylko głupek nie rozumie takich prostych rzeczy.

 (1.1) Trzeba być głupkiem, żeby uwierzyć temu oszustowi.

 (1.2) Dzieci śmiały się, gdy klasowy głupek wyszedł na środek sali i zaczął głośno bekać.

 (1.2) Wszyscy przejmowali się chorobą Anny i nie mogli już znieść głupka, który wciąż opowiadał żarty o schizofrenikach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwupɛk, AS: gu̯upek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. głupkowaty, głupi, głupiutki, głupawy

 rzecz. półgłupek mos., głupkowatość ż., wygłup mrz., głupawka ż., głupiec m., głupol m., wygłupianie się n., głupota ż., głupstwo n., ogłupienie n., ogłupianie n.

 przysł. głupio

 czas. wygłupiać się, głupieć, wygłupić się, zgłupieć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) głupiec, głupol, przygłup, przygłupiasty, głąb, matoł, muł, półinteligent, ćwierćinteligent, cymbał, bałwan, idiota, debil, dureń, kretyn, osioł, tuman, jełop, palant, pacan, patafian, ciemniak, młotek, mongoł, dałn, starop|rurał., reg. śl. abfal, starop|rurała.

 (1.2) błazen, pajac

Wiktionary


głupi

pot.
1. pogard. niemądry, mało bystry, nieinteligentny;
2. pogard. chory umysłowo;
3. świadczący o czyjejś głupocie;
4. iron. naiwny;
5. błahy, nieważny;
6. przykry, niezręczny;
7. niefajny


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) niemądry, ograniczony intelektualnie

 (1.2) naiwny, łatwowierny, dający się wykorzystywać

 (1.3) kłopotliwy, niezręczny

 (1.4) bez głębszego znaczenia, pozbawiony sensu

Wiktionary

Głupi – debiutancki album studyjny polskiego zespołu muzycznego Ørganek. Wydawnictwo ukazało się 12 maja 2014 roku nakładem wytwórni muzycznej Mystic Production. Płytę poprzedziły single „Nie lubię” i „Kate Moss”.

Album dotarł do 7. miejsca polskiej listy przebojów – OLiS. Wydawnictwo uzyskało status platynowej płyty, przekraczając liczbę 30 tysięcy sprzedanych kopii.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Złodzieje byli tak głupi, że zostawili wszędzie odciski palców.

 (1.2) Jaka ona głupia! Uwierzy we wszystko, co jej powiem.

 (1.3) Jako jedyny przyszedłem na bal maskowy bez przebrania i znalazłem się w głupiej sytuacji.

 (1.4) Co za głupi film! Sama strzelanina i nie wiadomo, o co chodzi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwupʲi, AS: gu̯upʹi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głuptasek mos., głuptas mos., głupol mos., głuptaś mos., wygłup m., głupawka ż., głupota ż., głupotka ż., głupstwo n., głupiec m., głupek m., głupienie n., głupkowatość ż., głuptak m., zgłupienie n., wygłupianie n., wygłupienie n., ogłupianie n., ogłupienie n., przygłup m., zgłupienie n.

 czas. głupieć ndk., zgłupieć dk., wygłupiać się ndk., wygłupić się dk., ogłupiać ndk., ogłupić dk., zgłupieć dk.

 przym. głupawy, głupkowaty, przygłupi

:: zdrobn. głupiutki

 przysł. głupio, głupawo, głupkowato, głupiutko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tępy, durny, niemądry, zidiociały; gw. Górny Śląsk gupi

Wiktionary


głupia

1. ograniczona i naiwna; świadcząca o takich cechach
2. bezwartościowa intelektualnie
3. świadcząca o czyimś zakłopotaniu
4. dająca się wykorzystywać
5. niemająca znaczenia
6. kłopotliwa, niezręczna


SJP.pl

Głupia (ros. "Дура", "Dura") – rosyjski film dramatyczny z 2005 roku w reżyserii Maksima Korostyszewskiego.

Wikipedia


głupiec

pogardliwie: człowiek mało inteligentny, nierozgarnięty, bezmyślny, ograniczony, zachowujący się naiwnie; głupek, dureń, idiota, kretyn


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba dokonująca nierozsądnych wyborów, niemądra, naiwna i bezmyślna

 (1.2) daw. przest. osoba ograniczona intelektualnie

Wiktionary

Głupiec – karta tarota należąca do Arkanów Wielkich, oznaczana numerem zero.

Inne nazwy: Wędrowiec, Włóczęga, Bezimienny, Duch Eteru.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Odezwałem się nie w porę i wyszedłem na głupca.

 (1.1) Gdy głupcy, obdarzeni wielką aktywnością, znajdują – w ułożyskowaniu określonych antagonizmów klasowych i narodowych resentymentów – posłuch głupców mniej aktywnych, gotowych pójść za tym, „kto poprowadzi” – może się zrodzić z takiego „wzmocnienia” zło, nie piekielne co prawda, bo czysto ludzkie, lecz nie mniej przez to zgubne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwupʲjɛt͡s, AS: gu̯upʹi ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głupek mos., głupota ż., głupstwo n., głupawka ż.

:: zdrobn. głuptas mos., głuptasek mos.

:: zgrub. głupol mos.

 czas. wygłupić się, wygłupiać się, głupieć ndk., zgłupieć dk.

 przym. głupi, głupawy, głupowaty

:: zdrobn. głupiutki

 przysł. głupio, głupawo, głupowato

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) abderyta, bałwan, baran, bezmózg, bezmózgowiec, bęcwał, cep, ciumrok, ciućmok, chomąt, cymbał, ćwierćinteligent, debil, dureń, faja, frajer, fiksat, fujara, gamoń, gap, głupek, głuptas, grzmot, idiota, imbecyl, kretyn, matoł, młotek, pacan, poplątaniec, półgłówek, przygłup, psychol, pustak, świrus, tępak, tuman, tłumok, barani łeb, zakuta pała, zakuty łeb, kapuściany łeb, głąb kapuściany

Wiktionary


głupiej

stopień wyższy od przysłówka: głupio


SJP.pl


głupieć

czasownik niedokonany (dk. brak)

 (1.1) pot. stawać się głupim

 (1.2) pot. tracić orientację, rozsądek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wygłup mrz., głupawka ż., głupota ż., głupstwo n., głupiec mos., głupek mos., głupienie n., głupkowatość ż., ogłupianie n., ogłupienie n., pogłupienie n., powygłupianie n., zgłupienie n., wygłupianie n., wygłupienie n., głuptak mos./mzw.

 czas. ogłupiać ndk., ogłupieć dk., pogłupieć dk., powygłupiać się dk., zgłupieć dk., wygłupiać się ndk., wygłupić się dk.

 przym. głupi, głupiutki, głupawy, głupkowaty

 przysł. głupio, głupawo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) baranieć, durnieć, kretynieć, idiocieć

Wiktionary


głupio

przysłówek

 (1.1) w niemądry sposób

 (1.2) odczuwając zakłopotanie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Lepiej milczeć niż głupio gadać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. głupieć, zgłupieć, wygłupiać się, wygłupić się

 rzecz. głupek m., głupi m., głupia ż., głupiec m., głupol m., głupota ż., głupstewko n., głupstwo n., głuptak m., głuptas m., głuptasek m., głupawka ż., głupkowatość ż., wygłup mrz.

 przym. głupawy, głupi, głupiutki, głupkowaty, głupowaty

 przysł. głupawo, głupkowato

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bezmyślnie, idiotycznie, niemądrze, nierozważnie

 (1.2) nieprzyjemnie, niezręcznie

Wiktionary


głupiusieńki

zdrobnienie od: głupi; głupiutki, głupiuteńki


SJP.pl


głupiuteńki

zdrobnienie od: głupiutki; głupiusieńki


SJP.pl


głupiutki

zdrobnienie od: głupi


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zdrobn. od: głupi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rolę jej koleżanki kreuje Christina Applegate, którą zapewne doskonale pamiętamy z roli głupiutkiej, ale smakowitej córki Bundych z telewizyjnego serialu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwuˈpʲjutʲci, AS: gu̯upʹi ̯utʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głuptasek mos., głuptas mos., głupol mos., głuptaś mos., głupstwo n., głupiec m., głupawka ż., głupek m., wygłup mrz., głupkowatość ż.

 przym. głupi, głupowaty

 przysł. głupio

 czas. głupieć, wygłupiać się, wygłupić się, zgłupieć

Wiktionary


głupkowatość

→ głupkowaty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. lekcew. albo pogard. cecha tego, co głupkowate; cecha tych, którzy są głupkowaci

Wiktionary

Patrz:

głupkowaty

Powiązane:

 rzecz. głupota ż., głupotka ż., głupstwo n., głupiec m., głupek m., głuptas m., głuptasek m., głuptactwo n., głupiątko n., głupol m., głuptak m., głupawość ż., głupienie n., wygłup mos./mrz.

 czas. głupieć ndk.

 przym. głupkowaty, głupi, głupiutki, głupiuteńki, głupawy

 przysł. głupkowato, głupio, głupiutko, głupiuteńko, głupawo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) głupawość, przygłupiastość, przygłupowatość

Wiktionary


głupkowaty

1. będący objawem głupoty;
2. głupawy, nierozgarnięty


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) głupawy, lekko idiotyczny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɡwupkɔˈvatɨ, AS: gu̯upkovaty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głupol mos., głupkowatość ż., głupek m., głupawka ż., wygłup mrz., głuptak m.

 przym. głupawy, głupi, głupowaty

 przysł. głupio

 czas. głupieć, wygłupiać się, wygłupić się, zgłupieć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przygłupi, głupawy, głupowaty, przygłupiasty, matołkowaty, mułowaty, matołowaty, cepowaty, debilowaty, durnowaty, imbecylowaty, idiotowaty, głąbowaty, kretynowaty, tumanowaty; reg. śl. piźnióny, piźniynty

Wiktionary


głupol

człowiek mało inteligentny, nierozgarnięty, bezmyślny, głupi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. rub. mężczyzna uchodzący za niezbyt rozgarniętego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Widziałeś głupola?! Przejechał na czerwonym!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wygłup mos./mrz., głupstwo n., głupkowatość ż., głupek mos., głupiec mos., głupota ż., głuptas mos., głuptaś mos.

 czas. wygłupić dk., wygłupić się dk., wygłupiać ndk., wygłupiać się ndk., głupieć ndk., zgłupieć dk.

 przym. głupi, głupiutki, głupkowaty, głupowaty, głupawy

 przysł. głupio

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) głuptas, głuptasek, głuptaś

Wiktionary


głupolek

zdrobnienie od: głupol


SJP.pl


głupolka

zdrobnienie od: głupol


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. rub. kobieta uchodząca za niezbyt rozgarniętą

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wygłup mos./mrz.

Wiktionary


głupoodporny

żartobliwie: odporny na nieumiejętne korzystanie; idiotoodporny


SJP.pl


głupota

1. brak wiedzy, bezmyślność i przejaw tej bezmyślności; tępota;
2. informacja, tekst pozbawiony sensu, wewnętrznie sprzeczny, nielogiczny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) niedostatek rozumu przejawiający się brakiem bystrości, nieumiejętnością rozpoznawania istoty rzeczy, związków przyczynowo-skutkowych, przewidywania i kojarzenia

 (1.2) wypowiedź, zachowanie, czyn pozbawiony sensu

Wiktionary

Głupota – niedostatek rozumu przejawiający się brakiem bystrości, nieumiejętnością rozpoznawania istoty rzeczy, związków przyczynowo-skutkowych, przewidywania i kojarzenia. Charakteryzuje się pychą, śmiałością, podejrzliwością, niskim lub nieistniejącym samokrytycyzmem, niezdolnością do zdziwienia, dążnością do ekspansji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Boże, Ty znasz moją głupotę / i występki moje nie są zakryte przed Tobą.

 (1.1) Najbardziej rozpowszechnione we wszechświecie są wodór i głupota.

 (1.2) Przestań już opowiadać te głupoty! Nikt ci nie wierzy!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwuˈpɔta, AS: gu̯upota

Wiktionary

Powiązane:

 zob. głupi.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) bzdura, nonsens, brednia, idiotyzm

Wiktionary


głupotka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) czyn bezmyślny

Wiktionary

Powiązane:

 przym. głupi

 rzecz. wygłup mos./mrz., głupkowatość ż.

Wiktionary


głupowato

przysłówek

 (1.1) niezbyt rozważnie, świadcząc o braku inteligencji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rzeczywiście, postąpiłeś głupowato, pożyczając pieniądze takiej oszustce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głupiec mos., głupowatość ż.

 przym. głupowaty

Wiktionary


głupowatość

→ głupowaty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co głupowate; cecha tych, którzy są głupowaci

Wiktionary

Patrz:

głupowaty

Przykłady

 (1.1) Myślę, że jego żona przyzwyczaiła się już do jego wrodzonej głupowatości.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. głupowaty

 przysł. głupowato

 rzecz. wygłup mos./mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) głupawość, głupkowatość

Wiktionary


głupowaty

1. wyrażający głupotę;
2. niezbyt mądry, ograniczony, bezmyślny


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) pejor. o człowieku niezbyt inteligentny

 (1.2) pejor. o wyglądzie świadczący o byciu niezbyt rozgarniętym

 (1.3) pejor. o filmie mający nieciekawą fabułę, nie wciągający

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przysłali jakiegoś głupowatego faceta i on ma ten bojler naprawić?

 (1.2) Jasiek z tym swoim głupowatym wyrazem twarzy ma nas reprezentować?

 (1.3) Puścili jakiś głupowaty film o treserce fok.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głuptak mzw./mos., głupawka ż., głupiec mos., głupol mos., głupota ż., głupowatość ż., głuptas mos., głuptaś mos.

 czas. wygłupić dk., wygłupić się dk., wygłupiać ndk., wygłupiać się ndk., głupieć ndk., zgłupieć dk.

 przym. głupi, głupiutki, głupkowaty

 przysł. głupio, głupowato

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) głupkowaty, matołkowaty, matołowaty

 (1.2) głupkowaty, matołkowaty, matołowaty

 (1.3) błahy, głupi, głupkowaty, nieistotny

Wiktionary


głupstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) lekkomyślny, głupi postępek

 (1.2) niezbyt ważna, błaha sprawa

 (1.3) głupie, niedorzeczne powiedzenie

 (1.4) przest. niewiedza, brak bystrości

 (1.5) daw. głupi ludzie

Wiktionary

Przykłady

 (1.5) W tej zawołanej ziemiańskiej stolicy // Wielebne głupstwo od wieków siedziało: // Pod starożytnem schronieniem świątnicy // Prawych czcicielów swoich utuczało

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwupstfɔ, AS: gu̯upstfo

Wiktionary

Powiązane:

 przym. głupi, głupiutki, głupawy

 przysł. głupio

 rzecz. głupek m., głupol m., głupota ż., głupawka ż., głupiec m., wygłup mrz., głupkowatość ż., głuptak mos./mzw.

 czas. głupieć, wygłupiać się

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) błahostka, drobnostka, bagatela

 (1.3) niedorzeczność, bzdura, absurd, androny, austriackie gadanie

 (1.4) głupota

Wiktionary


głupszy

stopień wyższy od przymiotnika: głupi


SJP.pl


głuptak

1. osoba nierozgarnięta lub naiwna; głuptas;
2. osoba dotknięta głuptactwem, niedorozwojem umysłowym średniego stopnia; imbecyl


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Morus bassanus|ref=tak., głuptak zwyczajny, duży ptak morski z rzędu pełnopłetwych;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) pot. lekcew. obraź. osoba nierozgarnięta

 (2.2) przest. osoba upośledzona umysłowo

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwuptak, AS: gu̯uptak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głupota ż., głupstwo n., głupstewko n., głupiec m., głuptas m., głuptasek m., głup m., głupawka ż., głupkowatość ż., głupienie n., wygłup mos./mrz.

 czas. głupieć ndk.

 przym. głupi, głupkowaty, głupowaty

 przysł. głupio

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) głupek, głuptas

 (2.2) imbecyl

Wiktionary


głuptaki

1. osoba nierozgarnięta lub naiwna; głuptas;
2. osoba dotknięta głuptactwem, niedorozwojem umysłowym średniego stopnia; imbecyl


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Sulidae|Reichenbach|ref=tak., rodzina ptaków z rzędu głuptakowych;

forma rzeczownika|rodzaj=męskozwierzęcy.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: głuptak

Wiktionary

Głuptaki, głuptakowate (Sulidae) – rodzina ptaków z rzędu głuptakowych (Suliformes).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rodzina głuptaków obejmuje gatunki oceaniczne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wygłup mos./mrz., głuptak mzw., głuptakowce lm nm., głuptakowe lm nm.

Wiktionary


głuptakowate

o cechach głuptakowatych (rodzina ptaków)


SJP.pl


głuptakowaty

o cechach głuptakowatych (rodzina ptaków)


SJP.pl


głuptakowe

o cechach głuptakowych (rząd ptaków)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Suliformes|Sharpe|ref=tak., rząd ptaków z infragromady ptaków neognatycznych;

Wiktionary

Głuptakowe (Suliformes) – rząd ptaków z infragromady ptaków neognatycznych (Neognathae), wyodrębniony z rzędu pelikanowych (Pelecaniformes), w stosunku do którego stanowi takson siostrzany.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do rzędu głuptakowych należą fregatowce i głuptakowce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głuptak mzw., głuptaki lm nm., głuptakowate lm nm., głuptakowce lm nm.

Wiktionary


głuptakowy

o cechach głuptakowych (rząd ptaków)


SJP.pl


głuptas

potocznie: ktoś głupi, nierozgarnięty lub naiwny; gamoń, głuptaś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba nierozgarnięta lub bardzo naiwna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie wiedziałeś, głuptasie, że dla niego liczy się tylko kariera?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głupota ż., głuptasek mrz.

:: zdrobn. głuptaś mos.

 czas. wygłupić się, wygłupiać się, wygłupić dk., wygłupić się dk., wygłupiać ndk., wygłupiać się ndk., głupieć ndk., zgłupieć dk.

 przym. głupi, głupiutki, głupowaty

 przysł. głupio

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) głuptak, głuptasek, głuptaś

Wiktionary


głuptasek

zdrobnienie od: głuptas


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba nierozgarnięta lub bardzo naiwna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Karolku, głuptasku, babunia cię kocha i zawsze będzie kochała.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głuptak mzw./mos., głupkowatość ż., głupawka ż., głupiec mos., głupota ż., głuptas mos., głuptaś mos.

 czas. wygłupić dk., wygłupić się dk., wygłupiać ndk., wygłupiać się ndk., głupieć ndk., zgłupieć dk.

 przym. głupi, głupiutki

 przysł. głupio

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) głuptas, głuptaś

Wiktionary


głuptasińska

żartobliwie: kobieta głupia lub naiwna


SJP.pl


głuptasiński

żartobliwie: mężczyzna głupi lub naiwny


SJP.pl


głuptaska

→ głuptas; głupolka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta nierozgarnięta lub bardzo naiwna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głupawka ż.

Wiktionary


głuptaś

potocznie: ktoś głupi, nierozgarnięty lub naiwny; gamoń, głuptas


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba nierozgarnięta lub bardzo naiwna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Marku, ty głuptasiu, czego się tak boisz?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głuptas mos., głuptasek mos., głupol mos., wygłup mos./mrz.

 czas. wygłupić dk., wygłupić się dk., wygłupiać ndk., wygłupiać się ndk., głupieć ndk., zgłupieć dk.

 przym. głupi, głupiutki, głupowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) głuptas, głuptasek

Wiktionary


głusk

1. miasto na Białorusi;
2. dzielnica Lublina;
3. nazwa kilku miejscowości w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Głusk – wieś w województwie mazowieckim
  • Głusk – wieś w województwie lubelskim, w powiecie lubelskim, w gminie Głusk
  • Głusk – gmina wiejska w województwie lubelskim
  • Głusk – dawna gmina w województwie warszawskim
  • Głusk – dawna gromada w powiecie nowodworskim w województwie warszawskim
  • Głusk – dawna gromada w powiecie lubelskim
  • Głusk – dzielnica Lublina
  • Głusk – miasto na Białorusi

Wikipedia


głuski

przymiotnik od: Głusk


SJP.pl


głusko

przymiotnik od: Głusk


SJP.pl

Głusko ( "Steinbusch") – osada w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie strzelecko-drezdeneckim, w gminie Dobiegniew. Siedziba sołectwa (w skład którego wchodzą także osady Sitnica, Moczele, Ostrowite, Podszkle, Kamienna Knieja i Żeleźnica).Osada liczy ok. 210 mieszkańców, a całe sołectwo – ok. 340 mieszkańców.

Wikipedia


głusza

1. miejsce odludne, niezamieszkane; pustkowie, odludzie;
2. głucha cisza; martwota


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) miejsce położone z daleka od ludzi, odludne

 (1.2) głucha cisza

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Głusza – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Polanów
  • Głusza – leśniczówka w woj. zachodniopomorskim, w pow. wałeckim, w gminie Człopa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Magda wyszła za leśniczego i teraz mieszka w jakiejś głuszy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwuʃa, AS: gu̯uša

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głuchy mos., głuchość ż., głuchota ż., głuszec mzw.

 przym. głuchy

 przysł. głucho

 czas. ogłuszyć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) odludzie, pustkowie

Wiktionary


głuszak

młode głuszca


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzegorz Głuszak – polski dziennikarz
  • Jakub Głuszak – polski trener siatkarski
  • Jan Głuszak – polski architekt
  • Józef Głuszak – polski hydrotechnik i inżynier budownictwa wodnego
  • Magdalena Głuszak – polska siatkarka

Wikipedia


głuszcowate

rodzina ptaków z rzędu kuraków, obejmująca takie gatunki jak głuszec, cietrzew, jarząbek


SJP.pl

Głuszcowate (Tetraonidae) – wyróżniana dawniej rodzina ptaków z rzędu grzebiących (Galliformes), zamieszkujących Eurazję i Amerykę Północną. Jednak badania genetyczne oparte na analizie DNA nie potwierdziły statusu odrębnej rodziny, dlatego gatunki, które należały do tej rodziny, zaliczane są obecnie do rodziny kurowatych (Phasianidae). Niektórzy systematycy nadają głuszcowatym rangę podrodziny (Tetraoninae), inni zaliczają je do plemienia Tetraonini w obrębie podrodziny bażantów (Phasianinae).

Wikipedia


głuszcowaty

o cechach głuszcowatych (rodzina ptaków)


SJP.pl


głuszcowy

przymiotnik od: głuszec


SJP.pl


głuszcz

nazwisko


SJP.pl


głuszczarz

myśliwy polujący na głuszce


SJP.pl


głuszec

ptak grzebiący z rodziny głuszcowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. duży, eurazjatycki ptak leśny z ciemnym upierzeniem;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z daleka, z innej strony lasu, doszło nas tokowanie głuszca.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwuʃɛt͡s, AS: gu̯ušec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głusza ż.

:: fż. głuszyca ż.

 przym. głuszcowy, głuchy

Wiktionary


głuszej

stopień wyższy od przysłówka: głucho


SJP.pl


głuszek

samica głuszca; głuszyca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Emberiza cia|ref=tak., ptak z rodziny trznadlowatych;

Wiktionary

Głuszek, trznadel głuszek ("Emberiza cia") – gatunek małego ptaka z rodziny trznadli (Emberizidae).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɡwuʃɛk, AS: gu̯ušek

Wiktionary


głuszka

samica głuszca; głuszyca


SJP.pl

Zobacz też: Głuszka (Białoruś).

Głuszka ( Глушка) – wieś w Bułgarii, w obwodzie Gabrowo, w gminie Drjanowo. Według danych szacunkowych Ujednoliconego Systemu Ewidencji Ludności oraz Usług Administracyjnych dla Ludności, 15 grudnia 2018 roku miejscowość liczyła 11 mieszkańców.

Wikipedia


głuszyca

samica głuszca; głuszka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Głuszyca ( Nieder Wüstegiersdorf) – miasto w województwie dolnośląskim, w powiecie wałbrzyskim, w gminie miejsko-wiejskiej Głuszyca, której jest siedzibą, nad rzeką Bystrzycą, w Kotlinie pomiędzy Górami Sowimi a Kamiennymi (Górami Suchymi) w Sudetach Środkowych. Historycznie leży na Dolnym Śląsku.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡwuˈʃɨt͡sa, AS: gu̯ušyca

Wiktionary


głuszycki

→ Głuszyca


SJP.pl

Patrz:

Głuszyca

głuszyczanin

mieszkaniec Głuszycy (miasta w Polsce)


SJP.pl


głuszyczanka

mieszkanka Głuszycy (miasta w Polsce)


SJP.pl


głuszyć

1. tłumić, zagłuszać;
2. zabijać przez ogłuszenie;
3. o roślinach: własnym wzrostem utrudniać wegetację innym roślinom


SJP.pl


głuszyński

nazwisko


SJP.pl


głuż.

skrót od: górnołużycki; głż.


SJP.pl


głużyć

o niemowlętach: wydawać pierwsze, przypadkowe dźwięki


SJP.pl


głód

1. stan organizmu pozbawionego pożywienia; uczucie czczości;
2. brak żywności spowodowany przez klęski żywiołowe lub wojnę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fizj. uczucie potrzeby zjedzenia pożywienia;

 (1.2) przen. uczucie potrzeby osiągnięcia, zdobycia, zrobienia czegoś

 (1.3) u osób uzależnionych od nałogu: potrzeba, pragnienie skorzystania z przedmiotu nałogu

 (1.4) czas, obszar, na którym wielu ludzi lub zwierząt cierpi głód (1.1)

Wiktionary

Głód – fizjologiczne odczucie stanu organizmów wyższych związane z niedoborem pożywienia, składników pokarmowych (takich jak np. białka, tłuszcze, cukry, witaminy czy sole mineralne). Jest także popędem przyczyniającym się do zachowań skierowanych na pobieranie pokarmu i jego zdobywanie. Przeciwieństwem uczucia głodu jest uczucie sytości.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ponieważ nie jadał śniadań, już w południe odczuwał silny głód.

 (1.2) Junior odczuwa wielki głód sukcesów.

 (1.3) Narkoman sprzedał wszystko, co miał, by zaspokoić głód narkotykowy.

 (1.4) Z powodu klęski nieurodzaju w całym kraju zapanował głód.

 (1.4) Nie będą już wiedzieli o obfitości w tym kraju wskutek głodu, który potem nadejdzie, bo będzie to głód bardzo ciężki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwut, AS: gu̯ut

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głodówka ż., głodowanie n., głodzenie n.

:: zdrobn. głodek mrz.

 czas. głodować ndk., głodnieć ndk., zgłodnieć dk., głodzić ndk., zagłodzić dk.

 przym. głodny, głodowy

 przysł. głodno, na głodniaka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pragnienie, pożądanie, głodówka, głodowanie, brak jedzenia / pokarmu, poszczenie

Wiktionary


głódź

dawać lub spożywać niedostateczne ilości pożywienia


SJP.pl


głóg

1. krzew lub niskie drzewo z rodziny różowatych; krategus, ciernie białe;
2. regionalnie: dzika róża


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Crataegus|L.|ref=tak., rodzaj krzew lub niskie drzewo z rodziny różowatych, o ciernistych pędach, białych lub czerwonych kwiatach i kulistych owocach;

 (1.2) bot. drzewo lub krzew z rodzaju głóg (1.1)

 (1.3) kulin. owoce głogu (1.2) o działaniu leczniczym używane do wyrobu win, soków pitnych i innych przetworów

 (1.4) kraków. zob. dzika róża.

Wiktionary

Gł

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡwuk, AS: gu̯uk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Głogów mrz., Głogówek mrz., Głogi nmos.

 przym. głogowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) krategus, babi mąka, zajęcze gruszki, kolidupa; gw. Śląsk Cieszyński diobli gruszki

 (1.4) szypszyna, dzika róża

Wiktionary


główczewski

nazwisko


SJP.pl

Główczewski ("Główczewski I, Korda-Główczewski, Żnin odmienny") – kaszubski herb szlachecki, wariant wilczego haka, według Przemysława Pragerta jest to odmiana herbu Znin.

Wikipedia


główczyce

nazwa dwóch wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Główczyce – wieś w woj. opolskim, w pow. oleskim, w gminie Dobrodzień
  • Główczyce – wieś w woj. pomorskim, w pow. słupskim, w gminie Główczyce
  • Główczyce – gmina wiejska
  • Główczyce – gromada
  • Główczyce – nieistniejący przystanek osobowy w Główczycach, w województwie pomorskim

Wikipedia


główczycki

przymiotnik od: Główczyce


SJP.pl


główczyzna

w dawnym prawie polskim: kara pieniężna płacone przez zabójcę krewnym zamordowanego na mocy wyroku sądu; główszczyzna, wergeld, zagłówne


SJP.pl


główczyński

nazwisko


SJP.pl


główeczka

zdrobnienie od: główka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: główka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwuˈvɛt͡ʃka, AS: gu̯uvečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głowa ż., główka ż.

 czas. główkować

Wiktionary


główka

1. zdrobnienie od: głowa;
2. część kapelusza okrywająca głowę;
3. w piłce nożnej: odbicie piłki głową


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: głowa

 (1.2) mała głowa

 (1.3) o jednej kapuście lub sałacie

 (1.4) o jednym czosnku

 (1.5) zaokrąglone zakończenie jakiejś rzeczy

 (1.6) gwara. przestępcza: kara śmierci

 (1.7) sport. w piłce nożnej: odbicie piłki głową

 (1.8) zwykle w liczbie mnogiej miejsce oznaczone jako wyjście z portu

 (1.9) muz. część instrumentu szyjkowego wieńcząca gryf;

 (1.10) bot. rodzaj kwiatostanu groniastego;

 (1.11) poligr. pierwszy, wprowadzający akapit artykułu lub informacji prasowej, zachęcający do zapoznania się z całością;

 (1.12) zool. przednia część ciała tasiemców właściwych;

 (1.13) bud. ta ścianka cegły, która ma najmniejszą powierzchnię

 (1.14) część fajki, do której nabija się i spala tytoń

 (1.15) muz. część fletu poprzecznego z ustnikiem

 (1.16) biol. przednia część plemnika zawierająca materiał genetyczny i akrosom

 (1.17) pot. anat. żołądź penisa;

 (1.18) część nakrycia głowy obejmująca samą głowę

 (1.19) gw-pl|Bukowina. środkowa część koła, w której umieszczone są szprychy

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • główka – element budowy instrumentów muzycznych
  • główka artykułu – inaczej lead, perex
  • główka – część cegły
  • główka (skoleks) – przednia część ciała tasiemców;
  • główka (caput) – część owocnika u niektórych grzybów;
  • główka (capitulum) – rodzaj kwiatostanu u roślin;
  • główka (anthera) – jedna z dwóch, obok nitki, części pręcika, składająca się z pylników i łącznika;
  • główka – zgrubiałe zakończenie włosków, np. we włoskach parzących pokrzywy;
  • główka – gęściej lub luźniej zwiniętych liście odziomkowe warzyw kapustnych lub liściowych (np. kapusty i sałaty);
  • główka – u torfowców skupienie gałązek w górnej części gametoforu;
  • Główka – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. tucholskim, w gminie Śliwice
  • Główka – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. gołdapskim, w gminie Gołdap

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mamusiu, boli mnie główka.

 (1.2) Kogucią główkę wieńczy okazały grzebień.

 (1.3) W warzywniaku dostałem piękną główkę kapusty.

 (1.4) Do sosu zużyłem całą główkę czosnku.

 (1.5) Zapałka zapala się przez potarcie jej główki o draskę na pudełku.

 (1.6) Gdyby nie andzia, byłaby główka.

 (1.7) Bramka w piątej minucie meczu padła z główki lewego pomocnika.

 (1.8) O trzynastej pięć minęliśmy jachtem główki portu prawym halsem.

 (1.9) Oddałem do naprawy starą gitarę z pęknięta główką.

 (1.10) Mój królik lubi główki koniczyny i koszyczki mniszka.

 (1.11) Dobra główka nie powinna zawierać więcej niż trzy zdania.

 (1.12) Główka tasiemca nieuzbrojonego jest zaopatrzona w cztery przyssawki.

 (1.13) Tak zwane wiązanie krakowskie, to cegły układane na przemian: wozówka i główka.

 (1.14) Typowe fajki angielskie i holenderskie o długim cybuchu, różnią się kształtem główki.

 (1.15) Od materiału, z którego wykonana jest główka, zależy barwa dźwięku fletu.

 (1.16) Plemniki ssaków zbudowane są z główki, wstawki i wici.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwufka, AS: gu̯ufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głowięta nmos., głowa ż., główeczka ż., główkowanie n., nagłówek m., podgłówek m., głowica ż.

 czas. główkować ndk., głowić się ndk.

 przym. główkowy, głowiasty, główny, główkowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łepek, łebek

 (1.2) łepek, łebek

 (1.5) łepek, łebek

 (1.11) lid, lead, lede, ingres

 (1.12) skoleks, czerwioch

 (1.17) żołądź

Wiktionary


główkarz

piłkarz dokładnie odbijający piłkę głową


SJP.pl


główkorzut

gatunek rośliny z rodziny astrowatych


SJP.pl


główkowaty

1. przypominający małą głowę;
2. kość główkowata - największa z ośmiu kości nadgarstka;
3. maczużnik główkowaty - gatunek grzyba z rzędu rozetkowców;
4. czosnek główkowaty - gatunek rośliny z rodziny czosnkowatych;
5. starzec główkowaty - podgatunek rośliny z rodziny astrowatych;
6. łzawnik główkowaty - gatunek grzyba z rodziny łzawnikowatych;
7. hołoszeń główkowaty - gatunek rośliny z rodziny ciborowatych


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający kształt główki, przypominający główkę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głowa ż., główka ż., główkowanie n.

 przym. głowiasty, głowowy, główkowy

 czas. główkować

Wiktionary


główkować

potocznie:
1. myśleć nad czymś intensywnie, szukać rozwiązania, zastanawiać się nad czymś; kombinować;
2. w piłce nożnej: odbijać piłkę głową


SJP.pl

czasownik

 (1.1) pot. intensywnie myśleć, zastanawiać się

 (1.2) sport. odbijać piłkę głową

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tak siedzę i główkuję, skąd wziąć kasę na nową lodówkę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głowa ż., głowica ż., głowizna ż., główkowanie n.

:: zdrobn. główeczka ż., głowisia ż., główka ż.

 czas. głowić się, pogłówkować

 przym. głowowy, główny, główkowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kombinować

 (1.2) strzelać / uderzać głową

Wiktionary


główkowy

przymiotnik od: główka


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z główką, dotyczący główki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głowa ż., główka ż.

 przym. główkowaty

Wiktionary


głównie

przysłówek

 (1.1) w szczególności, przede wszystkim

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Producentami umbry są głównie Cypr, Anglia, Francja, Niemcy i Ameryka.

 (1.1) Przedsiębiorstwo zajmuje się dystrybucją odzieży, obuwia, sprzętu i akcesoriów sportowych oraz wyposażenia trekkingowego na terenie Europy Środkowej, Południowej i Wschodniej głównie przez własną sieć salonów sportowych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwuvʲɲɛ, AS: gu̯uvʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. główny

 rzecz. głowa ż., głownia ż., głowica ż., nagłówek mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) w szczególności, przede wszystkim szczególnie, zwłaszcza

Wiktionary


główniej

stopień wyższy od przysłówka: głównie


SJP.pl


główniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: główny


SJP.pl


głównik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. morderca

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwuvʲɲik, AS: gu̯uvʹńik

Wiktionary


głównodowodząca

kobieta kierująca daną grupą w ważnych przedsięwzięciach


SJP.pl


głównodowodzący

główny dowódca sił zbrojnych, wódz naczelny


SJP.pl


głównonurtowy

dotyczący lub należący do głównego nurtu; mainstreamowy


SJP.pl


główny

ważny, interesujący, właściwy


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) taki, który pełni najważniejszą rolę, jest najistotniejszy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zwykle głównymi bohaterami kryminałów są detektywi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwuvnɨ, AS: gu̯uvny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głowa ż., główka ż., pogłowie n., głowizna ż., głowica ż., nagłówek mrz.

 czas. główkować, głowić się

 przym. głowowy

 przysł. głównie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pierwszorzędny, podstawowy, zasadniczy, centralny

Wiktionary


główszczyzna

w dawnym prawie polskim: kara pieniężna płacone przez zabójcę krewnym zamordowanego na mocy wyroku sądu; główczyzna, wergeld, zagłówne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. praw. suma pieniędzy należna rodzinie lub panu feudalnemu za głowę zabitego

Wiktionary

Główszczyzna (łac. "poena capitis" „kara głowy”) – kara prywatna w prawie średniowiecznym; suma pieniędzy należna rodzinie ofiary (lub jej panu feudalnemu) za głowę zabitego.

Podobną karą była "nawiązka" płacona za zranienie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wykształcenie się główszczyzny w polskim prawie nastąpiło w sposób typowy dla prawa średniowiecznego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwufˈʃt͡ʃɨzna

Wiktionary

Powiązane:

 przym. głowa

Wiktionary


głąb

1. łodyga roślin kapustnych;
2. potocznie: tępak, głupiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) bot. spoż. twarda centralna część główki kapusty

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub męskozwierzęcy

 (2.1) pot. obraź. osoba nieinteligentna

 (2.2) więz. ofiara przestępstwa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (3.1) książk. głębokie miejsce, głębia

Wiktionary

Głąb – osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kołobrzeskim, w gminie Kołobrzeg. Miejscowość wchodzi w skład sołectwa Drzonowo.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jak możesz wyrzucać głąby do śmieci? Przecież zawsze można je starkować do sałatki!

 (2.1) Tego też nie rozumiesz, głąbie?

 (3.1) W miarę jak wchodziliśmy w głąb lasu, rozglądaliśmy się na prawo i lewo obawiając się jakiejś zasadzki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwɔ̃mp, AS: gu̯õmp

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zgłębiec mzw., głębokość ż.

 przym. głąbiasty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kaczan

 (2.1) głupek

 (2.2) więz. buc, hołota, klient, pacan, pacjent, pajac

 (3.1) głębia, głębina

Wiktionary


głąbek

mały głąb; głąbik


SJP.pl


głąbiasty

1. podobny do głąba;
2. mający duży głąb


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) bot. kulin. taki, który ma duży głąb

 (1.2) przypominający głąb

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głąb mrz.

Wiktionary


głąbiel

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) icht. nazwa systematyczna|Coregonus lavaretus|L.|ref=tak., gatunek ryby z rodziny łososiowatych

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sieja pospolita, brzona, sieja

Wiktionary


głąbielowate

podrodzina ryb łososiowatych; siejowate


SJP.pl


głąbieć

o potrawach: tracić właściwy smak, właściwą spoistość; twardnieć; dębieć


SJP.pl


głąbigroszek

1. głąbigroszek szkarłatny - śródziemnomorska roślina z rodziny bobowatych, o niewielkich, intensywnie szkarłatnych kwiatach, uprawiana do celów ozdobnych;
2. łust głąbigroszek - roślina pnąca z rodziny bobowatych, uprawiana w Indiach dla jadalnych strąków i nasion


SJP.pl


głąbik

mały głąb, gruba łodyga np. kapusty; głąbek


SJP.pl

Głąbik (ang. "scape" łac." scapus") – pozbawiona liści łodyga wyrastająca z kłącza lub szyjki korzeniowej. Na głąbiku często wyrastają kwiaty lub kwiatostany. Głąbiki posiadają np. różne gatunki pierwiosnków, rosiczek, konwalia majowa.

Morfologia głąbików, ich barwa, wysokość, pokrycie włoskami mają znaczenie przy oznaczaniu niektórych gatunków roślin.

Wikipedia


głąbiński

nazwisko


SJP.pl


głąbowatość

→ głąbowaty


SJP.pl

Patrz:

głąbowaty

głąbowaty

1. podobny do głąba;
2. przenośnie: głupi, tępy


SJP.pl


głęb.

skrót od: głęboki, głębokość; gł.


SJP.pl


głębia

1. głębokie miejsce w zbiorniku wodnym
2. duża odległość od powierzchni czegoś do dna, od brzegu, początku do końca czegoś; miejsce znacznie oddalone od brzegu, początku czegoś
3. niepowierzchowny stosunek do czegoś; bogactwo treści, myśli
4. duże zaawansowanie jakiegoś procesu, zjawiska
5. duża intensywność koloru


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odległość od powierzchni do dna

 (1.2) miejsce o dużej głębokości

 (1.3) przen. wielość kontekstów, w których można rozpatrywać dane dzieło kultury

 (1.4) przepaść, otchłań, czeluść, głębina

Wiktionary

Głębia (także głębokość) – w oceanografii przestarzały termin ograniczający się do głębokości poniżej 6000 m.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Głębia basenu przeraziła ją i uniemożliwiła jej wejście do wody.

 (1.3) Nie widzę w tym filmie głębi, którą zapowiadał recenzent.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɡwɛ̃mbʲja, AS: gu̯ẽmbʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zgłębiec mzw., głębokość ż., głębina ż.

 przym. głęboki

 przysł. głęboko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) głębokość

 (1.2) głębina

Wiktionary


głębiej

stopień wyższy od przysłówka: głęboko


SJP.pl


głębina

głębokie miejsce w zbiorniku wodnym; głębia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) szczególnie głęboka cześć zbiornika wodnego

 (1.2) przen. książk. miejsce znacznie oddalone od początku lub brzegu czegoś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pływające w głębinach świetliki czasami nazywane są świecącymi sardelami.

 (1.2) Nie wyjaśnia wątpliwości swym spokojnym, logicznym, trafiającym do głębin duszy głosem.

 (1.2) Gdzieś z głębin lasu dochodził do niej stłumiony warkot silników.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głębia ż., głębokość ż.

 przym. głębinowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) głębia, głąb, głębokość, toń, topiel, topielisko

Wiktionary


głębinomierz

przyrząd do pomiaru głębokości zanurzenia ciała w cieczy; głębokościomierz


SJP.pl


głębinowy

przymiotnik

 (1.1) związany ze znaczną głębokością

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. głębokość ż., głębina ż.

Wiktionary


głębiowy

przymiotnik od: głębia


SJP.pl


głębić

drążyć wyrobiska pionowe w głąb ziemi


SJP.pl


głębocki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adrian Głębocki – polski malarz, rysownik, litograf, ilustrator książkowy i pedagog
  • Henryk Głębocki – polski historyk, publicysta, nauczyciel akademicki
  • Konrad Głębocki – polski ekonomista, nauczyciel akademicki, polityk i samorządowiec
  • Michał Głębocki – polski urzędnik
  • Robert Głębocki – polski astrofizyk i polityk
  • Wincenty Głębocki – katolicki duchowny i pedagog
  • Rejon głębocki – rejon w północnej Białorusi

Wikipedia


głęboczek

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś na Ukrainie, w obwodzie tarnopolskim, w rejonie borszczowskim;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • głęboczek – zagłębienie w obrębie dna zbiornika wodnego
  • Głęboczek – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. lipnowskim, w gminie Chrostkowo,
  • Głęboczek – kolonia w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. lipnowskim, w gminie Skępe,
  • Głęboczek – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. mogileńskim, w gminie Mogilno,
  • Głęboczek – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. nakielskim, w gminie Szubin,
  • Głęboczek – osada leśna w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Rogowo,
  • Głęboczek – osada w woj. lubuskim, w pow. krośnieńskim, w gminie Bytnica,
  • Głęboczek – wieś w woj. lubuskim, w pow. strzelecko-drezdeneckim, w gminie Stare Kurowo,
  • Głęboczek – wieś w woj. podlaskim, w pow. siemiatyckim, w gminie Perlejewo,
  • Głęboczek – osada w woj. pomorskim, w pow. kościerskim, w gminie Liniewo,
  • Głęboczek – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Wilczyn,
  • Głęboczek – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Murowana Goślina,

Wikipedia

Powiązane:

 przym. głęboczecki

Wiktionary


głębocznica

forma ukształtowania powierzchni terenu przypominająca wąwóz, wytworzona wzdłuż polnej drogi wskutek działalności kół wozów i kopyt zwierzęcych, niszczącej roślinność; holweg


SJP.pl


głęboczyzna

głębokie miejsce w zbiorniku wodnym; głębia, głębina, głąb


SJP.pl

Głęboczyzna – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie sokólskim, w gminie Suchowola.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Apostołów Piotra i Pawła w Suchowoli.

Wikipedia


głęboki

1. ciągnący się daleko w dół;
2. mający określoną odległość od powierzchni do dna;
3. mający dużą rozciągłość w przestrzeni lub czasie;
4. przenośnie:
a) wnikliwy, dociekliwy;
b) o uczuciach: prawdziwy, szczery;
c) o zjawiskach, procesach: zasadniczy, gruntowny;
d) o kolorach: intensywny, nasycony;
e) o głosie: donośny, dźwięczny;
f) o dużym stopniu nasilenia; zupełny, całkowity;
g) o porze dnia, roku: późny


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) charakteryzujący się dużym wymiarem w głąb czegoś, daleko od brzegu

 (1.2) przen. taki, który nie ma banalnego, powierzchownego znaczenia; jest dociekliwy, zawierający istotę omawianego problemu

 (1.3) mający duży stopień zaawansowania, nasilenia, nasycenia

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Głęboki – potok, dopływ Bereźnicy
  • Głęboki – potok, dopływ Czernej
  • Głęboki – potok, dopływ Dunajca w Szczawnicy
  • Głęboki – potok, lewy dopływ Osławy (uchodzi k. wsi Szczawne)
  • Głęboki – potok, prawy dopływ Osławy (uchodzi k. wsi Mików)
  • Głęboki – potok, dopływ Pasternika
  • Głęboki – potok, prawy dopływ Pewlicy
  • Głęboki – potok, lewy dopływ Sanu (uchodzi k. wsi Zatwarnica)
  • Głęboki – potok, lewy dopływ Sanu (uchodzi k. wsi Procisne, spływa z góry Prypiczek)
  • Głęboki Potok, Głęboki Rów, Głęboki Bród, Głęboki Nurt, Głęboki Worek, Głęboki Dół, Głęboki Żleb, Głęboki Kąt
  • Głęboka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tutaj rzeka jest bardzo głęboka i nie możemy przejść jej w bród.

 (1.2) Twoja głęboka myśl pogrążyła mnie w głębokiej zadumie.

 (1.3) Adam powoli wychodzi z głębokiej depresji.

 (1.3) Wtedy to Pan sprawił, że mężczyzna pogrążył się w głębokim śnie, i gdy spał wyjął jedno z jego żeber, a miejsce to zapełnił ciałem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwɛ̃mˈbɔci, AS: gu̯ẽmboḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zgłębiec mzw., głębokość ż., głębia ż., pogłębianie n., pogłębienie n., zgłębianie n., zgłębienie n., dogłębność ż., pogłębiarka ż.

 czas. pogłębiać ndk., pogłębić dk., zgłębiać ndk., zgłębić dk.

 przym. dogłębny

 przysł. głęboko, dogłębnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) mocny, silny, wyraźny, intensywny

Wiktionary


głębokie

1. ciągnący się daleko w dół;
2. mający określoną odległość od powierzchni do dna;
3. mający dużą rozciągłość w przestrzeni lub czasie;
4. przenośnie:
a) wnikliwy, dociekliwy;
b) o uczuciach: prawdziwy, szczery;
c) o zjawiskach, procesach: zasadniczy, gruntowny;
d) o kolorach: intensywny, nasycony;
e) o głosie: donośny, dźwięczny;
f) o dużym stopniu nasilenia; zupełny, całkowity;
g) o porze dnia, roku: późny


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Głębokie – część miasta Szczecin
  • Głębokie – dawne osiedle administracyjne Szczecina
  • Głębokie – osada w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. inowrocławskim, w gminie Kruszwica
  • Głębokie – wieś w woj. lubelskim, w pow. łęczyńskim, w gminie Cyców
  • Głębokie – wieś w woj. lubelskim, w pow. lubartowskim, w gminie Uścimów
  • Głębokie – wieś w woj. lubuskim, w pow. krośnieńskim, w gminie Bytnica
  • Głębokie – kolonia wsi Święty Wojciech w woj. lubuskim, w pow. międzyrzeckim, w gminie Międzyrzecz
  • Głębokie – wieś w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Piwniczna-Zdrój
  • Głębokie – wieś w woj. podkarpackim, w pow. krośnieńskim, w gminie Rymanów
  • Głębokie – część wsi Odrzykoń w woj. podkarpackim, w pow. krośnieńskim, w gminie Wojaszówka
  • Głębokie – część wsi Kosztowa w woj. podkarpackim, w pow. przemyskim, w gminie Dubiecko
  • Głębokie – część wsi Kąkolówka w woj. podkarpackim, w pow. rzeszowskim, w gminie Błażowa

Wikipedia


głęboko

przysłówek

 (1.1) daleko w głębi

 (1.2) przen. silnie, intensywnie lub niebanalnie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rośnij kwiecie wysoko jak pan leży głęboko.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwɛ̃mˈbɔkɔ, AS: gu̯ẽmboko

Wiktionary

Powiązane:

 zob. głęboki.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dogłębnie

Wiktionary


głębokości

odległość od powierzchni lub brzegu czegoś w dół albo w głąb


SJP.pl


głębokościomierz

1. przyrząd do pomiaru głębokości zanurzenia ciała w cieczy; głębinomierz;
2. przyrząd do pomiaru odległości niejednorodności materiału od jego powierzchni


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • głębokościomierz (zanurzenie)
  • głębokościomierz (suwmiarka)
  • głębokościomierz mikrometryczny
  • głębokościomierz (oponiarstwo)

Wikipedia


głębokość

odległość od powierzchni lub brzegu czegoś w dół albo w głąb


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odległość od powierzchni lub poziomu czegoś w dół, do dna lub w głąb, do wnętrza

 (1.2) miejsce położone daleko od powierzchni

 (1.3) książk. przen. zdolność wnikania w istotę rzeczy

 (1.4) książk. przen. (o uczuciach, stanie psychicznym) prawdziwość, szczerość

 (1.5) książk. przen. (o procesach, zjawiskach) powszechność, nieodwracalność

Wiktionary

Głębokość (także głębia) – termin określający wewnętrzną miarę wgłębną, obszar lub przestrzeń oddaloną od punktu pomiaru w kierunku dna (np. dno oceaniczne, dno naczynia); pionowa odległość od powierzchni w dół. Najgłębszym zbadanym miejscem na Ziemi jest Głębia Challengera położona w Rowie Mariańskim licząca 10 994 m p.p.m. W 2012 roku reżyser filmowy James Cameron dotarł na dno tego miejsca w pojeździe Deepsea Challenger.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jezioro ma głębokość pięciu metrów.

 (1.5) Nikt nie przewidział sukcesu Internetu i telefonii komórkowej, nikt też nie przewidział głębokości społecznych zmian, których katalizatorem stały się nowe technologie komunikacyjne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡwɛ̃mˈbɔkɔɕt͡ɕ, AS: gu̯ẽmbokość

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zgłębiec mzw., głąb m., głębia ż., głębina ż.

 czas. głębić ndk., pogłębić dk., pogłębiać ndk., zgłębiać ndk.

 przym. głęboki, głębinowy

 przysł. głęboko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) głębia

 (1.3) wnikliwość, dociekliwość

 (1.5) głębia

Wiktionary


głębosz

narzędzie rolnicze służące do głębokiego spulchniania i przewietrzania gleby


SJP.pl

Głębosz – narzędzie lub maszyna do uprawy specjalnej o głębokości większej niż 40 cm zwanej głęboszowaniem.

Zespołem roboczym głębosza są zęby (jeden lub kilka) zakończone dłutami. Spotykane są głębosze bierne i aktywne. U głębosza aktywnego dłuta w czasie pracy wykonują ruch postępowy i oscylujący, a biernego tylko ruch postępowy. W głęboszach aktywnych poszczególne zęby są napędzane od wału odbioru mocy ciągnika.

Wikipedia


głębowice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Głębowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wołowskim, w gminie Wińsko
  • Głębowice – wieś w woj. małopolskim, w pow. oświęcimskim, w gminie Osiek
  • Głębowice – gromada w powiecie wadowickim
  • Głębowice – gromada w powiecie wołowskim

Wikipedia


głębszy

stopień wyższy od przymiotnika: głęboki


SJP.pl


głż.

skrót od: górnołużycki; głuż.


SJP.pl


gżegżółeczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: gżegżółka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gżegżółka ż.

Wiktionary


gżegżółka

gwarowe określenie kukułki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. ob. gwara. ornit. nazwa systematyczna|Cuculus|ref=tak., kukułka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • nazwa ludowa kukułki zwyczajnej
  • Alojzy Gżegżółka – postać z Teatrzyku Zielona Gęś Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego
  • Grzegrzółki – wieś w województwie warmińsko-mazurskim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Patrz, gżegżółka teraz siedzi na sośnie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɡʒɛˈɡʒuwka, AS: gžegžuu̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gżegżółeczka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kukułka, zazula, zozula, kukawka, grzegółka, grzeczótka

Wiktionary


gżel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. ostatni, najmłodszy wiek pensylwanu (późnego karbonu), trwający 303,9 – 299 milionów lat temu;

Wiktionary

Gżel (ang. "Gzhelian")

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɡʒɛl, AS: gžel

Wiktionary


h

1. jedenasta litera polskiego alfabetu;
2. symbol godziny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jęz. jedenasta litera polskiego alfabetu;

Wiktionary

H h

H (wymowa: "ha", minuskuła: h";" często nazywana też "samo ha" dla odróżnienia od dwuznaku ch) – ósma litera alfabetu łacińskiego, jedenasta litera alfabetu polskiego. W języku polskim oznacza głoskę [] albo [], u przeważającej części użytkowników tę drugą, a w innych językach również []. Często jest też niewymawiana (m.in. w języku francuskim czy włoskim). W języku polskim ta litera nie jest wymawiana m.in. w wyrazach Ghana (wym. "Gana") czy Thor (wym. "Tor").

Wikipedia

Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

 skr. H

 rzecz. H n.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

 (1.1) alfabet polski.

tłumaczenia.

* amerykański język migowy: (1.1) 30px

* polski język migowy: PJM-ukryj| (1.1) {{PJM|H.}}

źródła.

== h (język afar.) ==

wymowa.

 IPA|h.

znaczenia.

litera

 (1.1) ha, minuskuła dwudziestej pierwszej (przedostatniej) litery alfabetu afarskiego

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xa, AS: χa

Wiktionary

Powiązane:

 skr. H

 rzecz. H n.

Wiktionary

Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

 skr. H

 rzecz. H n.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

 (1.1) alfabet polski.

tłumaczenia.

* amerykański język migowy: (1.1) 30px

* polski język migowy: PJM-ukryj| (1.1) {{PJM|H.}}

źródła.

== h (język afar.) ==

wymowa.

 IPA|h.

znaczenia.

litera

 (1.1) ha, minuskuła dwudziestej pierwszej (przedostatniej) litery alfabetu afarskiego

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

 (1.1) majuskuła: H

Wiktionary


h-dur

w muzyce: gama lub tonacja muzyczna oparta na skali durowej, rozpoczynająca się od dźwięku "h"


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. gama lub tonacja durowa zaczynająca się od dźwięku h (w zapisie nutowym z pięcioma krzyżykami)

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) muz. akord durowy oparty na tonice tonacji H-dur (1.1)

Wiktionary

H-dur – gama muzyczna oparta na skali durowej, której toniką jest dźwięk h. Gama H-dur zawiera dźwięki: h, cis, dis, e, fis, gis, ais. Tonacja H-dur zawiera pięć krzyżyków.

Wikipedia


h-kształtny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma kształt litery H

Wiktionary


h-moll

w muzyce: gama lub tonacja muzyczna oparta na skali molowej, rozpoczynająca się od dźwięku "h"


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. gama lub tonacja molowa zaczynająca się od dźwięku h (w zapisie nutowym z dwoma krzyżykami)

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) muz. akord molowy oparty na tonice tonacji h-moll (1.1)

Wiktionary

h-moll – tonacja muzyczna oparta na skali molowej, której toniką jest dźwięk h. Gama h-moll w odmianie naturalnej zawiera dźwięki: h, cis, d, e, fis, g, a. Równoległą gamą durową jest D-dur, jednoimienną durową – H-dur.

Wikipedia


h.

skrót

 (1.1) = herb

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Andrzej Bobola przyszedł na świat w rodzinie szlacheckiej h. Leliwa 30 listopada 1591 roku w Strachocinie k. Sanoka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. herb mrz.

Wiktionary


h.a.

skrót od: hoc anno - w tym roku


SJP.pl


h.c.

skrót od: honoris causa


SJP.pl

skrót

 (1.1) = honoris causa

Wiktionary


h.e.

skrót od: hoc est - to jest, to znaczy, czyli


SJP.pl


h.s.e.

skrót od: hic sepultus est (z łaciny: tu leży pochowany)


SJP.pl


h.t.

skrót od: hoc tempore - w tym czasie, podówczas


SJP.pl


h0

symbol

 (1.1) … określający znormalizowaną wielkość modelu kolejowego;

Wiktionary

Skala H0 – nazwa stosowanej w modelarstwie kolejowym skali 1:87 i rozstawie szyn 16,5 milimetra.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Modele H0 mają skalę 1:87, a szerokość toru 16,5 mm.

Wiktionary


ha

1. wyraz, zwykle powtarzany, oznaczający śmiech, zwłaszcza głośny i spontaniczny; cha;
2. okrzyk wyrażający różne nastroje, zarówno przyjemne, jak i przykre (np. Ha, udało się! Ha, co tam, następnym razem się uda.); he;
3. nazwa litery H


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) wyraz o funkcji ekspresywnej, podkreślającej wyrażane uczucia

 (1.2) powtórzony kilkakrotnie oznacza śmiech

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (2.1) nazwa litery H / h

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • HA – skrót oznaczający nadciśnienie tętnicze
  • HA – skrót oznaczający Home Assistant
  • HA (ang. High Availability) – wysoka dostępność
  • HA – oznaczenie literowe pojazdów CBA na tablicach rejestracyjnych w Polsce

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ha! Wiedziałem, że tak będzie!

 (1.2) Ha ha ha, ale śmieszne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xa, AS: χa

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) cha; w komunikacji internetowej LOL, ROTFL

Wiktionary


haakon

[czytaj: hokon] obce imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Haakon Dobry
  • Haakon Sigurdsson
  • Haakon Eiriksson
  • Haakon Magnusson
  • Haakon II Barczysty
  • Haakon III
  • Haakon IV Stary
  • Haakon V Długonogi
  • Haakon VI Magnusson
  • Haakon VII
  • Haakon VIII

Wikipedia


haapajärvi

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Finlandii, w regionie Ostrobotnia Północna;

Wiktionary

Haapajärvi – miasto i gmina zlokalizowana w prowincji Oulu.

Populacja gminy wynosi 8 083. Gmina ta zajmuje 789,71 km², z czego 8,18 km² zajmuje woda. Gęstość zaludnienia tej gminy wynosi 10,2 mieszkańca na km².

Z miasta tego pochodzi Mika Myllylä, fiński biegacz narciarski, 6-krotny medalista olimpijski oraz 4-krotny mistrz świata.

Wikipedia


haapavesi

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Finlandii, w regionie Ostrobotnia Północna;

Wiktionary

Haapavesi – gmina w Finlandii, położona w zachodniej części kraju, należąca do regionu Ostrobotnia Północna i podregionu Haapavesi-Siikalatva.

Wikipedia


haarlem

[czytaj: harlem] miasto w Holandii


SJP.pl

Haarlem (IPA: []) – miasto w płn.-zach. Holandii na zachód od Amsterdamu, położone nad rzeką Spaarne. Jego historia sięga ponad 750 lat. Dawna stolica hrabstwa Holandii; stolica prowincji Noord-Holland ("Holandia Północna").

Liczba mieszkańców - ok. 154 tys. (2012).

Wikipedia


haarlemski

→ Haarlem [czytaj: harlemski]


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Haarlemem, dotyczący Haarlemu, pochodzący z Haarlemu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Haarlem mrz.

Wiktionary


hab.

skrót od: habilitowany; habil.


SJP.pl

skrót

 (1.1) = habilitowany

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Referat wygłosi prof. dr hab. inż. Jan Kowalski.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxabʲilʲitɔˈvãnɨ, AS: χabʹilʹitovãny

Wiktionary


haba

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Habâ – walońska nazwa gminy Habay
  • La Haba – gmina
  • Haba – dzielnica Yokote
  • Haba Haba – singel Stelli Mwangi
  • Paul Haba – gwinejski lekkoatleta
  • Zbigniew Haba – polski fizyk
  • Habâ
  • Hába
  • Habba

Wikipedia


habakuk

jeden z proroków Starego Testamentu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) rzad. imię|polski|m., jedno z imion biblijnych;

 (1.2) bibl. postać biblijna, jeden z proroków starotestamentowych; metonimicznie również jego dzieło;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Habakuk – jeden z proroków mniejszych Starego Testamentu
  • Habakuk – polski zespół muzyczny reggae
  • Habakuk – imię hebrajskie
  • Habakuk – rosyjski biskup prawosławny
  • HMS „Habbakuk” – brytyjsko-kanadyjski projekt lotniskowca zbudowanego głównie z lodu
  • Księga Habakuka

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Niewiele wiadomo o Habakuku ponad to, co można wywnioskować z księgi jego autorstwa.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. Habakukowy

Wiktionary


habakukowy

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) przest. gwara. taki, który należy do Habakuka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Habakuk mos.

Wiktionary


habanera

1. ludowy taniec kubański zbliżony do tanga, o synkopowanym rytmie, powstały w połowie XIX wieku
2. muzyka do tego tańca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) choreogr. taniec kubański spopularyzowany w XIX wieku

 (1.2) muz. muzyka do habanery (1.1) lub w jej rytmie

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌxabãˈnɛra, AS: χabãnera

Wiktionary


habas

regionalnie: duża porcja mięsa, mięso; chabas


SJP.pl

Habas – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Nowa Akwitania, w departamencie Landy.

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwało 1310 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 70 osób/km² (wśród 2290 gmin Akwitanii Habas plasuje się na 332. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 586.).

Wikipedia


habatsu

w Japonii: frakcja, klika (zwłaszcza wewnątrz partii politycznej)


SJP.pl


habdank

dawniej: podziękowanie, zwolnienie (z czegoś)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stpol. podzięka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxabdãŋk, AS: χabdãŋk

Wiktionary

Powiązane:

 czas. abdankować

Wiktionary


habdankować

czasownik niedokonany

 (1.1) stpol. zob. abdankować.

Wiktionary


habenda

niewielki majątek


SJP.pl


haber

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Haber-Włyński (1883–1921) – polski lotnik i instruktor
  • Aron Haber Beron (1908–1933) – polski malarz pochodzenia żydowskiego
  • Barbara Haber (ur. 1962) – polska siatkarka
  • Clara Haber → Clara Immerwahr
  • Daniel Haber (ur. 1992) – kanadyjski piłkarz
  • Fritz Haber (1868–1934) – niemiecki chemik
  • Herbert Häber (1930–2020) – wschodnioniemiecki działacz partyjny
  • Jan Haber (1900–1985) – polski prawnik, sędzia
  • Jerzy Haber (1930–2010) – polski fizykochemik
  • Justin Haber (ur. 1981) – maltański piłkarz
  • Kurt Haber (1895–1916) – niemiecki as myśliwski
  • Marco Haber (ur. 1971) – niemiecki piłkarz

Wikipedia


habicik

zdrobnienie od: habit


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od habit

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. habit m.

 przym. habitowy

Wiktionary


habil.

skrót od: habilitowany; hab.


SJP.pl


habilitacja

postępowanie mające na celu uzyskanie stopnia naukowego doktora habilitowanego; także praca naukowa napisana dla uzyskania tego stopnia lub jej obrona


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauk. urz. procedura pozwalająca na uzyskanie stopnia naukowego wyższego niż stopień doktora; po jego zdobyciu można się ubiegać o tytuł profesora;

 (1.2) pot. stopień naukowy uzyskany w procedurze habilitacji (1.1)

 (1.3) pot. rozprawa naukowa wymagana podczas procedury habilitacji (1.1), rozprawa habilitacyjna

 (1.4) daw. publiczne wygłoszenie wykładu habilitacyjnego i obrona własnej rozprawy naukowej

Wiktionary

Habilitacja (z habilis – zdatny, zręczny) – posiadające różny zakres, w zależności od sytuacji prawnej w danym kraju, uprawnienie do:

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. habilitant mos., habilitantka ż.

 czas. habilitować ndk., habilitować się ndk.

 przym. habilitacyjny, habilitowany

Wiktionary


habilitacyjny

dotyczący habilitacji


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z habilitacją, dotyczący habilitacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. habilitacja ż., habilitant mos., habilitantka ż.

 czas. habilitować ndk., habilitować się ndk.

 przym. habilitowany

Wiktionary


habilitant

mężczyzna przygotowujący rozprawę habilitacyjną


SJP.pl


habilitantka

kobieta przygotowująca rozprawę habilitacyjną


SJP.pl


habilitowany

taki, który uzyskał habilitację, posiada stopień naukowy doktora habilitowanego


SJP.pl


habilitować

1. przeprowadzić, przeprowadzać czyjąś habilitację;
2. habilitować się - uzyskać, uzyskiwać stopień doktora habilitowanego


SJP.pl


habit

ubiór zakonny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ubiór zakonny;

 (1.2) hist. długi, bogato szamerowany kaftan męski, noszony we Francji w XVIII wieku

 (1.3) środ. przestępcze odzież więzienna

Wiktionary

Habit – w większości Kościołów chrześcijańskich: charakterystyczny strój członków zakonów i zgromadzeń zakonnych. W zależności od zakonu składa się z sukni, płaszcza, szkaplerza oraz pasa lub sznura (cingulum). Siostry zakonne najczęściej zakładają na głowę welon.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Poranione jej plecy, z obu stron rozpostarte ramiona i owijające nogi zwoje czarnego habitu nadawały jej postać żałobnego i skrwawionego krzyża.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxabʲit, AS: χabʹit

Wiktionary

Powiązane:

 przym. habitowy, bezhabitowy

 rzecz. habicik mrz.

Wiktionary


habitat

część biotopu, środowisko, w którym organizmy danego gatunku znajdują najdogodniejsze warunki życia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) biol. środowisko, w którym zamieszkują określone rośliny lub zwierzęta

Wiktionary

Habitat (łac. "habitat" – mieszka), obrazowo określany jako adres ekologiczny – kompleks specyficznych warunków środowiska życia określonych populacji organizmów:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Chociaż gatunek ten ma duże zdolności adaptacyjne do zmiany habitatu, jednak uważa się, że trend liczebności populacji jest spadkowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈbʲitat, AS: χabʹitat

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) środowisko, siedlisko

Wiktionary


habitatowy

→ habitat


SJP.pl

Patrz:

habitat

habitowy

o zakonie lub zgromadzeniu: mający regułę nakazującą noszenie specjalnego stroju zakonnego - habitu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) rel. noszący habit

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Patriarcha założył żeńskie zgromadzenie habitowe w przededniu wybuchu drugiej wojny światowej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. habit mrz., habicik mrz.

 przym. bezhabitowy

Wiktionary


habituacja

stopniowy zanik reakcji organizmu na bodziec przy wielokrotnym jego powtarzaniu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fizj. stopniowe zanikanie reakcji na powtarzający się lub trwający bodziec;

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌxabʲituˈwat͡sʲja, AS: χabʹituu̯acʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. habituacyjny

 rzecz. habitus mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przywykanie

Wiktionary


habituacyjny

→ habituacja


SJP.pl

Patrz:

habituacja

habitualny

1. trwale zdolny
2. odnoszący się do zwyczaju


SJP.pl


habituować

oduczać organizm reakcji na bodziec poprzez jego wielokrotne powtarzanie


SJP.pl


habitus

w biologii: ogół cech i właściwości osobnika składających się na jego wygląd, zachowanie, świadczących o jego rozwoju


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ogół właściwości osobnika, które składają się na jego wygląd i zachowanie;

Wiktionary

Habitus – termin etyczny stworzony przez Arystotelesa i rozwijany przez myślicieli wszystkich wieków, inaczej „sprawność” (w rozumieniu filozoficznym)

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. habituacja ż., kohabitacja ż.

Wiktionary


habsburg

członek dynastii niemieckiej panującej 1273-1780


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) hist. członek niemieckiej dynastii

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Habsburg – gmina w kantonie Argowia, w okręgu Brugg
  • Eduard Habsburg – niemiecki filozof
  • Guta von Habsburg – czeska królowa
  • Habsburg – zamek
  • Habsburgowie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Persja, odwieczny wróg Turcji, od XV w. usiłowała zmontować wielki sojusz antyosmański z udziałem ówczesnych potęg: Rzeczypospolitej i imperium Habsburgów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. habsburskość ż., Habsburżanka ż.

 przym. habsburski

 przysł. habsbursko

Wiktionary


habsburgowie

dynastia niemiecka


SJP.pl

Ha

Wikipedia


habsburski

1. związany z Habsburgiem, dotyczący Habsburga (miasta);
2. związany z Habsburgiem, Habsburgami, dotyczący Habsburga, Habsburgów (członka dynastii, dynastii)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Habsburgami, dotyczący dynastii Habsburgów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Monarchia habsburska wypowiada wojnę Serbii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Habsburg mos./mrz., Habsburżanka ż.

Wiktionary


habsburskość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co habsburskie; habsburski charakter czegoś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Habsburg mos./ż.

 przym. habsburski

 przysł. habsbursko

Wiktionary


habsburżanka

córka Habsburga (członka dynastii niemieckiej panującej w latach 1273-1780)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) hist. przedstawicielka dynastii Habsburgów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Imię otrzymała po siostrze matki, Annie Habsburżance.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Habsburg mos./ż., habsburskość ż.

 przym. habsburski

 przysł. habsbursko

Wiktionary


habu

jadowity wąż z rodziny żmijowatych


SJP.pl


habub

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) meteorol. burza piaskowa związana z prądem zstępującym frontu burzowego;

Wiktionary

Habub, haboob – burza piaskowa związana najczęściej z prądem zstępującym w burzach atmosferycznych. Występuje na obszarach pustyń, m.in. na Półwyspie Arabskim i środkowych stanach USA, np. w Arizonie i Kolorado.

Wikipedia


habushu

[czytaj: habuszu] wysokoprocentowy japoński napój alkoholowy na bazie awamori


SJP.pl


hacel

hak, najczęściej stalowy, wkręcany na końcach podkowy w celu uniknięcia poślizgnięcia się przez konia; ocel


SJP.pl

Hacel (też: "ocel") – śruba o łbie zazwyczaj w formie stożka, graniastosłupa lub ostrosłupa, zwykle stalowa, wkręcana w zakończenia ramion podków, aby zapobiec ślizganiu się konia na miękkiej ziemi czy lodzie. Dawniej, hacele były integralnymi elementami podków koni roboczych, odgiętymi z ramion; obecnie takie podkowy stosuje się rzadziej, ze względu na ich szkodliwe działanie na kopyta i kończyny – występuje brak amortyzacji wstrząsów przez strzałkę kopyta na twardym podłożu.

Wikipedia


hacelowy

→ hacel


SJP.pl

Patrz:

hacel

hacham

duchowny karaimski; chacham


SJP.pl


hachette

[czytaj: aszET] Groupe Livre Hachette, jeden z największych koncernów wydawniczych na świecie


SJP.pl

Hachette (wymowa: []) – francuska grupa mediowa, której najbardziej znaną częścią jest wydawnictwo Hachette Livre. W skład grupy wchodzą także: Hachette Filipacchi Médias (wydaje czasopisma) oraz Hachette Distribution Services (zajmuje się dystrybucją). Stanowi część holdingu Lagardère. Częścią międzynarodowej grupy wydawniczej Hachette, skupiającej wydawnictwa z Francji, Hiszpanii, Włoch, Wielkiej Brytanii, Japonii, Ameryki Północnej i Południowej, jest wydawnictwo Hachette Polska sp. z o.o.

Wikipedia


hachiman

[czytaj: haciman] w mitologii japońskiej: bóg wojny i boski opiekun Japonii


SJP.pl

Hachiman (jap. 八幡神 Hachiman-shin, Yawata no kami; bóg ośmiu chorągwi) – w mitologii japońskiej bóg wojny (opiekuńczy bóg wojowników) i łucznictwa i boski opiekun Japonii oraz narodu japońskiego. Łączony jest również z rolnictwem, płodnością oraz rybołówstwem. Uważany za patrona rodu Minamoto.

Wikipedia


hacjenda

1. gospodarstwo rolne w Hiszpanii i w krajach Ameryki Łacińskiej
2. główny budynek w takim gospodarstwie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) roln. duże gospodarstwo rolne w Hiszpanii lub skolonizowanych niegdyś przez nią krajach Ameryki Łacińskiej;

Wiktionary

Hacjenda – duże gospodarstwo rolno-hodowlane (plantacja) lub posiadłość wiejska w Hiszpanii i Ameryce Łacińskiej; także same zabudowania (zarówno mieszkalne, jak i gospodarcze) w tym gospodarstwie lub posiadłości.

Monografię meksykańskich hacjend wydał amerykański prozaik, poeta, malarz i fotografik Paul Alexander Bartlett.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. hacjender mos.

Wiktionary


hacjender

właściciel lub dzierżawca gospodarstwa rolnego w Hiszpanii


SJP.pl


hackathon

[czytaj: hakaton] środowiskowo: spotkanie, na którym grupa ludzi programuje przez dłuższy czas; hakaton


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) inform. wydarzenie (zwykle rodzaj konkursu), podczas którego programiści stają przed zadaniem rozwiązania określonego problemu, zwykle związanego z zaprojektowaniem i zaprogramowaniem aplikacji na dany temat;

Wiktionary

Ha

Wikipedia


hacker

[czytaj: haker] osoba włamująca się do sieci komputerowych; haker


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) inform. włamywacz komputerowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cracker

Wiktionary


hackerka

→ hacker [czytaj: hakerka]; hakerka


SJP.pl


hackerspace

[czytaj: hakerspejs] środowiskowo: miejsce spotkań ludzi o wspólnych zainteresowaniach, najczęściej informatycznych


SJP.pl

Hackerspace ("hackspace", "hacklab", "makerspace", "creative space" – "kreatywna przestrzeń") – zarządzana przez społeczność przestrzeń fizyczna, w której spotykają się i współpracują osoby mające wspólne pasje, zwykle związane z informatyką i nowymi technologiami.

Wikipedia


hackerstwo

[czytaj: hakerstwo] bezprawne uzyskiwanie dostępu do sieci i systemów komputerowych różnych instytucji, w celu zakłócenia ich działania lub popełnienia oszustwa; hakerstwo


SJP.pl


hackett

[czytaj: haket] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hackett – miasto w stanie Arkansas, w hrabstwie Sebastian
  • Hackett – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie Price
  • Hackett (ang. Hackett Town) – gmina w stanie Wisconsin, w hrabstwie Price
  • A.J. Hackett (ur. 1958) – nowozelandzki skoczek
  • Barbara Hackett – niemiecka brydżystka
  • Buddy Hackett (1924–2003) – amerykański komik i aktor
  • Daniel Hackett (ur. 1987) – amerykański koszykarz
  • Grant Hackett (ur. 1980) – australijski pływak
  • Harold Hackett (1878–1937) – amerykański tenisista
  • Joan Hackett (1934–1983) – amerykańska aktorka
  • John Hackett – brytyjski flecista
  • Jeff Hackett (ur. 1968) – kanadyjski hokeista

Wikipedia


hacking

[czytaj: haking] szukanie i wykorzystywanie słabości w zabezpieczeniach systemów informatycznych, programów komputerowych, sieci komputerowych; włamywanie się do zabezpieczonych zasobów; haking


SJP.pl


hackman

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gene Hackman – amerykański aktor
  • James Hackman – angielski morderca
  • Kelly Hackman – brytyjska gimnastyczka
  • Luther Hackman – amerykański gracz w baseball
  • Paul Hackman – kanadyjski gitarzysta
  • Robert Hackman – ghański lekkoatleta, długodystansowiec
  • Hackman – firma założona w Finlandii w 1790 roku produkująca sztućce
  • Hackmans Gate – wólka w Anglii (Worcestershire)

Wikipedia


hackney

[czytaj: hakni lub haknej] rasa koni angielskich, wykorzystywana jako wytworne konie powozowe


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hackney – miasto w hrabstwie Wielki Londyn (Anglia)
    • London Borough of Hackney – dzielnica Londynu
  • Hackney – miejscowość w hrabstwie Derbyshire (Anglia)
  • Hackney – osada (ang. unincorporated community) w Stanach Zjednoczonych, w stanie Kansas
  • hackney (hackney carriage) – nazwa brytyjskich taksówek,
  • hackney i kuc hackney – rasy konia,

Wikipedia


hackować

[czytaj: hakować] szukać i wykorzystywać słabości w zabezpieczeniach systemów informatycznych, programów komputerowych, sieci komputerowych; hakować


SJP.pl


hacks

Hacks – amerykański serial komediodramatyczny, którego twórcami są Lucia Aniello, Paul W. Downs i Jen Statsky.

Wikipedia


haczek

dawniej: haczyk


SJP.pl

Haczek (karon, odwrócony cyrkumfleks, odwrócony daszek) – symbol diakrytyczny używany do spółgłosek i samogłosek. Jest skierowany w tę samą stronę, co brewis, ale ma kształt akcentu przeciągłego (cyrkumfleks).

Wikipedia


haczka

dawniej: haczyk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) reg-pl|Poznań. motyka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Daj no mi haczkę, bo tu pełno chwastów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hakowy mos., hak m., haczek m., haczyk m., hakownica ż., hakanie n., hakowanie n.

 czas. hakać ndk., hakować ndk.

 przym. haczykowaty, hakowaty, hakowy

 przysł. haczykowato, hakowato

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) motyka, motyczka

Wiktionary


haczowianin

mieszkaniec Haczowa (wsi w Polsce)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Haczowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Haczów m.

:: fż. haczowianka ż.

 przym. haczowski

Wiktionary


haczowianka

mieszkanka Haczowa (wsi w Polsce)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Haczowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Haczów m.

:: fm. haczowianin m.

 przym. haczowski

Wiktionary


haczowski

przymiotnik od: Haczów


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Haczowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Haczów m., haczowianin m., haczowianka ż.

Wiktionary


haczyk

1. mały hak;
2. regionalnie: pogrzebacz;
3. potocznie: szczegół, pytanie trudne do wyjaśnienia; podstęp


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: hak

 (1.2) mały hak do łowienia ryb na wędkę

 (1.3) trudny do zauważenia podstęp lub problem

 (1.4) znak ✓

 (1.5) gw-pl|Poznań, Warszawa. pogrzebacz

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Haczyk – manewr militarny.
  • Haczyk – część zestawu wędkarskiego.
  • Marek Haczyk – polski kierowca rajdowy
  • Hak – strona ujednoznaczniająca.
  • fajka (✓)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Odpina swój fartuch kucharski i wiesza go na haczyk.

 (1.2) Nakładać robaka na haczyk nauczył mnie mój dziadek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxat͡ʃɨk, AS: χačyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hak m., haczka ż., haczek m.

 czas. hakować

 przym. hakowaty, haczykowaty

 przysł. hakowato, haczykowato

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) haczyk wędkarski

 (1.3) kruczek

Wiktionary


haczykodziobek

haczykodziobek czarniawy - gatunek z rodziny tanagrowatych


SJP.pl


haczykowato

przysłówek

 (1.1) przypominając kształtem haczyk

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Papużki mają haczykowato zakończone dzioby.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haczyk mrz., haczka ż.

 przym. haczykowaty

 przysł. hakowato

Wiktionary


haczykowaty

podobny do haczyka, zakrzywiony jak haczyk


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający kształt haczyka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gryfy mają haczykowate dzioby.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hak mrz., haczyk m., haczka ż.

 czas. hakować ndk.

 przym. hakowaty

 przysł. hakowato, haczykowato

Wiktionary


haczykowiec

haczykowiec błyszczący - gatunek mchu z rodziny krzywoszyjowatych


SJP.pl


haczykowy

→ haczyk


SJP.pl

Patrz:

haczyk

haczyć

zaczepiać czymś ostrym, zagiętym; zahaczać


SJP.pl


haczów

wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie brzozowskim


SJP.pl

Zobacz też: Haczów w innych znaczeniach tej nazwy.

Haczów – wieś w Polsce, położona w województwie podkarpackim, w powiecie brzozowskim, w gminie Haczów. Siedziba gminy Haczów. Ma status sołectwa.

Według podziału administracyjnego w latach 1975–1998 Haczów był położony w województwie krośnieńskim.

Wikipedia


hadad

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • – bóg kananejski
  • Hadad – węgierska nazwa miejscowości w Rumunii (gmina Hodod), miejsce bitwy Stefana Batorego z wojskami cesarskimi w 1562 roku
  • Hadad Edomita – postać biblijna
  • Ben-Hadad – imię syryjskich królów

Wikipedia


hadal

najgłębsza strefa występująca w oceanach, zaczynająca się na głębokości poniżej 6000 m pod abisalem, w rowach oceanicznych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hadal – album zespołu Velcra
  • Hadal – najgłębsza strefa oceaniczna, typowa dla rowów oceanicznych

Wikipedia


hadalny

→ hadal


SJP.pl

Patrz:

hadal

hadar

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) astr. druga co do jasności gwiazda w gwiazdozbiorze Centaura;

 (1.2) geogr. wieś w Etiopii, w regionie administracyjnym Afar;

 (1.3) geogr. wieś w USA, w stanie Nebraska

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hadar – wieś w Etiopii
  • Hadar – gwiazda w gwiazdozbiorze Centaura
  • Hadar – wieś w USA
  • Hadar – miasto w Syrii, w muhafazie Al-Kunajtira

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) beta Centauri, β Cen, Agena

Wiktionary


hadała

nazwisko


SJP.pl


hadaś

nazwisko


SJP.pl


hadeik

jednostka stratygraficzna w randze eonu, poprzedzająca archaik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. nieformalny eon będący okresem od powstania Ziemi do czasu uformowania się skorupy ziemskiej;

Wiktionary

Hadeik (od Hades) – jednostka stratygraficzna w randze eonu, odpowiadająca okresowi w dziejach Ziemi, przed i w trakcie formowania się skorupy ziemskiej. Poprzedza archaik. Hadeik trwał około 0,6 mld lat – od 4,567 do 4,0 mld lat temu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W hadeiku na naszej planetaanecie było pełno lawy.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. hadeiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) eon hadeiczny

Wiktionary


hadena

gatunek motyla nocnego z rodziny nocnicówek


SJP.pl


haderlok

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. szmaciarz, oberwaniec

Wiktionary


hades

potocznie: piekło, świat pozagrobowy; styks


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) mitgr. bóg zmarłych i świata pozagrobowego, utożsamiany z rzymskim Plutonem;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (2.1) mitgr. książk. podziemny świat zmarłych, świat pozagrobowy

Wiktionary

Hades (także Pluton; gr. Ἅιδης/ᾍδης "Háidēs", Ἀίδης "Áidēs", Ἀΐδης "Aḯdēs" ‘niewidzialny’; łac. "Pluto") – w mitologii greckiej bóg podziemnego świata zmarłych, który następnie również określano tym mianem.

Nazywany również Plutonem (gr. Πλούτων "Ploútōn", od πλοῦτος "ploûtos" – „bogactwo” – w nawiązaniu do niezmierzonych bogactw świata podziemnego), pod tym imieniem występował w mitologii rzymskiej. Nazywano go także Agesandros (Ἀγήσανδρος "Agḗsandros" – „prowadzący ludzi”).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Hades, tajemniczy bóg, rzadko pojawiał się na ziemi.

 (1.1) Atrybutami Hadesa były: widły lub berło, klucze, pies Cerber, bukszpan, cyprys, rozmaryn i mięta.

 (2.1) Hades otaczały liczne rzeki, z których najsławniejszą był Styks.

 (2.1) Do Hadesu prowadziło z ziemi kilka wejść, na ogół były to pieczary lub rozpadliny skalne.

 (2.1) W Hadesie duchy zmarłych wiodły smętny i mdły żywot.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxadɛs, AS: χades

Wiktionary

Powiązane:

 przym. Hadesowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Pluton, Dis, Dis Pater

 (2.1) Podziemie, Kraina Umarłych, zaświaty

Wiktionary


hadfield

Hadfield – miasto w Anglii, w hrabstwie Derbyshire, w dystrykcie High Peak. Leży 69 km na północny zachód od miasta Derby i 251 km na północny zachód od Londynu.

Wikipedia


hadis

krótkie opowiadanie relacjonujące słowa i czyny Mahometa; hadith


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. w islamie: krótki przekaz o słowach i czynach Mahometa lub jego towarzyszy;

Wiktionary

Ha

Wikipedia


hadith

krótkie opowiadanie relacjonujące słowa i czyny Mahometa; hadis


SJP.pl


hadiuga

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) reg-pl|Kresy południowe. ekspr. złośliwiec

 (1.2) gw-pl|Drohobycz. pogard. …o chłopie pańszczyźnianym

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) gw-pl|Drohobycz. reg-pl|Kresy południowe. gadzina

Wiktionary

Synonimy:

 (1-2) war. hadiuha, hadiuk, hadiuka, hadziuka

Wiktionary


hadki

1. regionalnie: obrzydliwy, ohydny;
2. w połączeniu: słuchać hadko - wstyd słuchać


SJP.pl


hadlanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Hadli Szklarskich

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. hadlanka ż.

 przym. hadlański

Wiktionary


hadlanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Hadli Szklarskich

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. hadlanin m.

 przym. hadlański

Wiktionary


hadlański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Hadli Szklarskich

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hadlanin m., hadlanka ż.

Wiktionary


hadra

chadera; dawniej:
1. stara, podarta odzież; łachman, szmata, ścierka;
2. kobieta złych obyczajów, stara panna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. ścierka, szmata

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. stare ubranie

 (1.3) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pogard. latawica

Wiktionary

Hadra (niem. "Hadra") – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie lublinieckim, w gminie Herby, nad Liswartą.

W latach 1954–1968 wieś należała i była siedzibą władz gromady Hadra, po jej zniesieniu w gromadzie Lisów. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa częstochowskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Cióng tu stela, bo ci kopnym do hader!

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) gónka

Wiktionary


hadrian

cesarz rzymski, 76-138


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Hadrian, Publiusz Eliusz Hadrian ("Publius Aelius Hadrianus"; ur. 24 stycznia 76 w Itálice, zm. 10 lipca 138 w Bajach) – cesarz rzymski od 11 sierpnia 117 do swojej śmierci. Pośmiertnie zaliczony w poczet bogów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Hadrian i jestem kapucynem z Grodna.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxadrʲjãn, AS: χadrʹi ̯ãn

Wiktionary


hadriana

imię żeńskie


SJP.pl

Hadriana, Hadrianna – żeński odpowiednik imienia Hadrian.

Hadriana imieniny obchodzi 8 lipca i 26 sierpnia.

Wikipedia


hadrianiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Hadriany lub z nią związany


SJP.pl


hadrianostwo

Hadrian z małżonką; Hadrianowie


SJP.pl


hadrianowie

imię męskie


SJP.pl


hadrianowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Hadriana lub z nim związany


SJP.pl


hadrianów

imię męskie


SJP.pl

Hadrianów – przysiółek wsi Baszków w Polsce położony w województwie wielkopolskim, w powiecie krotoszyńskim, w gminie Zduny.

W latach 1975–1998 przysiółek należał administracyjnie do województwa kaliskiego.

Wikipedia


hadron

cząstka elementarna złożona z kwarków, biorąca udział we wszystkich rodzajach oddziaływań, zwłaszcza w oddziaływaniach silnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fiz. silnie oddziałująca cząstka złożona z kwarków;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przykładem hadronu jest proton i neutron.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxadrɔ̃n, AS: χadrõn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. hadronowy

Wiktionary


hadronowy

→ hadron


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do hadronów

 (1.2) charakterystyczny dla hadronów

Wiktionary

Patrz:

hadron

Przykłady

 (1.2) Zaobserwowano niezwykłe zgrupowanie materii hadronowej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hadron m.

Wiktionary


hadrozaur

duży dwunożny dinozaur kaczodzioby żyjący w erze mezozoicznej


SJP.pl

Hadrozaur ("Hadrosaurus") – rodzaj ornitopoda z rodziny Hadrosauridae, który występował w Ameryce Północnej w późnej kredzie ok. 80 mln lat temu. Nazwa tego dinozaura pochodzi z greckich słów "hadros" – „ciężki” i "sauros" – „jaszczur”. Hadrozaur był pierwszym dinozaurem, którego szczątki odkryto w Ameryce Północnej, a od 1991 r. stał się oficjalnym dinozaurem stanu New Jersey.

Wikipedia


hadrozauroid

przedstawiciel nadrodziny dinozaurów z infrarzędu ornitopodów


SJP.pl


hadrozauroidy

nadrodzina dinozaurów z infrarzędu ornitopodów


SJP.pl

Hadrozauroidy (Hadrosauroidea) – nadrodzina dinozaurów z grupy ornitopodów (Ornithopoda).

Do nadrodziny tej zalicza się zarówno rodzinę hadrozaurów (Hadrosauridae), jak również formy bardziej bazalne, będące prawdopodobnie ogniwem pośrednim w ewolucji dinozaurów z grupy iguanodontów (Iguanodontia) w kierunku właściwych hadrozaurów.

Wikipedia


hadrozaury

rodzina dinozaurów kaczodziobych z grupy hadrozauroidów


SJP.pl

Ha

Wikipedia


hadrych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. bot. gorczyca polna

Wiktionary


hadryś

nazwisko


SJP.pl


hadyna

nazwisko


SJP.pl


hadynowianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Hadynowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hadynów m.

:: fż. hadynowianka ż.

 przym. hadynowski

Wiktionary


hadynowianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Hadynowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hadynów m.

:: fm. hadynowianin m.

 przym. hadynowski

Wiktionary


hadynowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Hadynowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hadynów m., hadynowianin m., hadynowianka ż.

Wiktionary


hadynów

nazwisko


SJP.pl

Hadynów – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie łosickim, w gminie Olszanka. Leży nad rzeką Toczną.

Początki miejscowości sięgają średniowiecza, a dokładnie okresu kolonizacji tych ziem przez szlachtę mazowiecką na przełomie XIV i XV wieku. W 1410 roku właścicielami wsi byli Piotr i Bogusław z Szawłów, którzy ufundowali w niej kościół.

Wikipedia


hadziacki

przymiotnik od: Hadziacz


SJP.pl


hadziacz

miasto na Ukrainie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto na Ukrainie, w obwodzie połtawskim, nad rzeką Psioł;

Wiktionary

Hadziacz ( Гадяч, Hadiacz) – miasto na Ukrainie, w obwodzie połtawskim, w rejonie mirhorodzkim, siedziba hromady nad rzeką Psioł.

W mieście rozwinął się przemysł materiałów budowlanych, spożywczy oraz paszowy.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. hadziacki

Wiktionary


hadż

pielgrzymka do Mekki obowiązująca wyznawców islamu (przynajmniej raz w życiu); hadżdż


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. muzułmańska pielgrzymka do świątyni Al-Kaba w Mekce

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hadżdż m., hadżi m., hadża ż., hadżar m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hadżdż

Wiktionary


hadżar

święty kamień muzułmanów


SJP.pl

Hadżar, Al-Hadżar al-Aswad (arab. الحجر الأسود, "Al-Ḥajar al-Aswad", tłum. czarny kamień) – kamień wbudowany w południowo-wschodni narożnik świątyni Al-Kaba w Mekce, największa świętość muzułmanów i cel pielgrzymek (tzw. "hadżdżu") wyznawców islamu.

Wikipedia


hadżdż

pielgrzymka do Mekki obowiązująca wyznawców islamu (przynajmniej raz w życiu); hadż


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. muzułmańska pielgrzymka do świątyni Al-Kaba w Mekce;

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Hadżdż jest centralnym aktem kultowym islamu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hadż m., hadżi m., hadża ż., hadżar m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hadż

Wiktionary


hadżi

tytuł honorowy przysługujący muzułmaninowi, który odbył pielgrzymkę do Mekki


SJP.pl


hadżi-murat

1. awarski przywódca oporu górali w Dagestanie i Czeczenii w latach 1811-1864;
2. nowela Lwa Tołstoja


SJP.pl

Ha

Wikipedia


haerowiec

potocznie: pracownik działu HR, zajmujący się zarządzaniem zasobami ludzkimi; HR-owiec


SJP.pl


haf

dawniej o zatoce morskiej zawartej między wybrzeżem a mierzeją


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) daw. zatoka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cóż dziwnego, skoro wody, bagniska i hafy stanowią 20% powierzchni Prus Wschodnich (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaf, AS: χaf

Wiktionary


hafciarka

1. kobieta trudniąca się wykonywaniem haftów;
2. maszyna służąca do haftowania ozdobnych wzorów na gotowych tkaninach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta zajmująca się hafciarstwem

 (1.2) techn. maszyna do haftowania

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • hafciarka – kobieta zajmująca się zawodowo wykonywaniem haftów
  • hafciarka – maszyna haftująca

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. hafciarstwo n., hafciarz mos., hafcik mrz., haft mrz., haftka ż., hafciarnia ż., haftowanie n.

 czas. haftnąć dk., haftować ndk., wyhaftować dk., zhaftować dk.

 przym. hafciarski

Wiktionary


hafciarnia

pracownia hafciarska, w której wytwarza się hafty na różnorodnych materiałach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pracownia hafciarska

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xafʲˈt͡ɕarʲɲa, AS: χafʹćarʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haft, hafciarstwo, hafciarka, hafciarz, haftowanie, haftka

:: zdrobn. hafcik

 czas. haftować ndk., wyhaftować dk.

 przym. hafciarski

Wiktionary


hafciarski

dotyczący haftu, hafciarek lub hafciarzy (np. ścieg hafciarski, zakład hafciarski)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z haftem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hafciarnia ż., hafciarka ż., hafciarstwo n., haft mrz., haftowanie n.

 czas. haftować ndk.

Wiktionary


hafciarstwo

1. rzemiosło artystyczne lub maszynowe dotyczące wykonywania haftów na różnorodnych materiałach;
2. zawód hafciarza lub hafciarki


SJP.pl

Hafciarstwo – dziedzina włókiennictwa, obejmująca ręczne i maszynowe wytwarzanie haftów.

Istnienie haftów w czasach starożytnych zostało potwierdzone dla niektórych państw bliskowschodnich i afrykańskich, w tym Asyrii, Babilonii i Persji oraz Egiptu. Na obszarze Europy techniki hafciarskie stosowane były przez Greków co najmniej od V stulecia p.n.e., w krajach azjatyckich zostały zaś udokumentowane dla V i IV wieku p.n.e.

Wikipedia


hafciarz

mężczyzna trudniący się wykonywaniem haftów


SJP.pl


hafcik

zdrobnienie od: haft


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od haft

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haft m., hafciarka ż., hafciarnia ż., haftowanie n.

 czas. haftować

Wiktionary


haferfloki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gw-pl|Poznań. płatki owsiane

Wiktionary


hafez

poeta perski; Hafiz


SJP.pl

Hafez, Hafiz, Szamsuddin Mohammad Hafez Szirazi (hafiz – dosł. "znający Koran na pamięć") – klasyk poezji perskiej i tadżyckiej. Urodził się w 1319 w Szirazie. Wyznawca sufizmu, przez wiele lat był nadwornym poetą władców tego miasta. Zmarł w 1389 w rodzinnym mieście, gdzie w XX wieku wystawiono mu skromne mauzoleum.

Wikipedia


haffir

arab. w północnej Afryce: staw utworzony na pewien okres dla magazynowania wody deszczowej i utrzymania poziomu wody gruntowej


SJP.pl


haffnerowski

przymiotnik dzierżawczy - należący do Haffnera lub z nim związany


SJP.pl


hafis

honorowy tytuł przyznawany muzułmanom znającym Koran na pamięć; także osoba o takim tytule; hafiz


SJP.pl


hafiz

honorowy tytuł przyznawany muzułmanom znającym Koran na pamięć; także osoba o takim tytule; hafis


SJP.pl

Hafiz (arab. strzegący, zachowujący) – w islamie, jedno z 99 imion nadawanych Bogu – opiekun.

W religioznawstwie oznacza także honorowy tytuł nadawany osobom, które nauczyły się "Koranu" na pamięć i strzegą go w pamięci.

Wikipedia


haflinger

rasa koni pierwotnych (wysokich kuców) pochodzących z Tyrolu


SJP.pl

Haflinger – rasa konia, skonsolidowana w Tyrolu pod koniec XIX wieku.

Wikipedia


hafn

pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 72, srebrzysty, rzadki w przyrodzie metal, wykorzystywany m.in. w fizyce jądrowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu Hf i liczbie atomowej 72

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jakie właściwości chemiczne ma hafn?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xafn̥, AS: χafn̦

Wiktionary

Powiązane:

 przym. hafnowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. Hf

Wiktionary


hafnowy

→ hafn


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący hafnu

Wiktionary

Patrz:

hafn

Powiązane:

 rzecz. hafn m.

Wiktionary


haft

1. wzór, ornament, wyszyty szczegół;
2. wyszywanie ornamentów ręcznie lub maszynowo; haftowanie;
3. dawniej: szew chirurgiczny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) dekoracyjny wzór wyszyty na tkaninie;

 (1.2) wyszywanie haftów (1.1)

 (1.3) daw. med. szew rany

 (1.4) pot. wymiociny

Wiktionary

Haft (z niem. „spięcie, spojenie”) – metoda ozdabiania tkanin, skóry czy filcu, polegająca na wyszywaniu na materiale (tle) wzorów za pomocą igły oraz nici i różnych dodatków. Haftuje się ręcznie, czasem przy pomocy krosienek, od połowy XVIII wieku przy użyciu tamborka, a od 1828 również maszynowo.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) (…) na kanapie rozłożono suknię z białego atłasu, ozdobioną srebrnym haftem (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaft, AS: χaft

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hafciarstwo n., hafciarka ż., hafciarz m., hafciarnia ż., haftowanie n., wyhaftowanie n., haftka ż.

:: zdrobn. hafcik m.

 czas. haftować ndk., wyhaftować dk.

 przym. hafciarski, haftowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) haftowanie

Wiktionary


haftaczka

maszyna do haftowania


SJP.pl


haftanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|haftać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. haftać ndk.

Wiktionary


haftara

wybrane fragmenty ksiąg proroków Starego Testamentu recytowane w synagodze podczas nabożeństw w szabat i święta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) w judaizmie: fragment Starego Testamentu odczytywany podczas szabatu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xafˈtara, AS: χaftara

Wiktionary


haftać

czasownik

 (1.1) slang. wymiotować

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Marek pił całą noc i potem haftał.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxaftat͡ɕ, AS: χaftać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haftanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzygać

Wiktionary


haftka

rodzaj zapięcia składającego się z metalowego haczyka i metalowej pętelki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rodzaj drucianej zapinki składającej się z haczyka (konika) i uszka; Gloger.

 (1.2) pot. uszko haftki (1.1)

Wiktionary

Haftka – rodzaj drucianego zapięcia odzieży. Składa się zwykle z wykonanego ze spłaszczonego, wygiętego drutu haczyka (konika) i uszka z tego samego materiału. Zapięcie na haftki ma długą historię i jest nadal używane, głównie w stanikach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gorset zapinany jest na haftki z przodu i sznurowany z tyłu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxaftka, AS: χaftka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haft m., haftowanie n., hafciarnia ż., hafciarka ż.

 czas. haftować ndk.

Wiktionary


haftnąć

potocznie: zwymiotować; zhaftować, wyhaftować, rzygnąć


SJP.pl


haftowanie

ręczne lub maszynowe zdobienie tkaniny przez naszycie lub wszycie nitek ozdobnym ściegiem; haft


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|haftować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxaftɔˈvãɲɛ, AS: χaftovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haft, hafciarstwo, hafciarka, hafciarz, hafciarnia, haftka, zdrobn. hafcik

 czas. haftować ndk., wyhaftować dk.

 przym. hafciarski

Wiktionary


haftować

1. wyszywać tkaninę według określonego wzoru;
2. potocznie: wymiotować


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) ręk. włók. wyszywać igłą wzór na materiale

 (1.2) środ. aktorskie improwizować

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (2.1) pot. przen. grub. wymiotować

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ale i renesans Florencji czy Rzymu, albo złote, a rękami niewiernych haftowane arabeski Palerma i Monreale, to także miejsca, w których stosunkowo najłatwiej budzi się coś w rodzaju estetyczno-religijnej ekstazy.

 (1.1) Siostra haftuje mi pacyfkę na koszuli.

 (2.1) Podczas sztormu każdy haftuje.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xafˈtɔvat͡ɕ, AS: χaftovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haft m., hafciarstwo n., hafciarka ż., hafciarz m., hafciarnia ż., haftowanie n., wyhaftowanie n., zhaftowanie n., haftka ż., hafcik m.

 czas. wyhaftować dk., zhaftować dk.

 przym. hafciarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wyszywać

 (2.1) wymiotować, rzygać, puszczać pawia

Wiktionary


haftowy

→ haft


SJP.pl

Patrz:

haft

hafun

przylądek w Somalii


SJP.pl


haga

stolica konstytucyjna Holandii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Holandii;

Wiktionary

Haga (nid. Den Haag [], dawna nazwa oficjalna: ‘s-Gravenhage []) – miasto w zachodniej Holandii nad Morzem Północnym.

Haga jest siedzibą holenderskiego rządu, parlamentu i rodziny królewskiej. Większość ministerstw i ambasad ma tu swoje siedziby. Haga jest nazywana stolicą administracyjną Holandii, choć stolicą konstytucyjną kraju jest Amsterdam. Haga jest także stolicą prowincji Holandia Południowa ("Zuid Holland").

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pomimo że to Amsterdam jest konstytucyjną stolicą Holandii, władza urzęduje w Hadze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxaɡa, AS: χaga

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hażanin mos., hażanka ż.

 przym. haski

Wiktionary


hagada

część literatury talmudycznej; agada


SJP.pl

Ha

Wikipedia


hagar

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) bibl. postać biblijna, matka Izmaela;

 (1.2) rzad. imię|polski|ż.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hagar – postać biblijna
  • Hagar – poemat Jana Kasprowicza
  • (682) Hagar – planetoida
  • Sammy Hagar – wokalista

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pierworodny Hagar miał na imię Izmael.

Wiktionary


hagaw

Hagaw (Asocjacja Hagaw) – polski zespół jazzu tradycyjnego.

Wikipedia


hagen

Hagen – miasto na prawach powiatu położone w zachodniej części Niemiec, w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, w rejencji Arnsberg, w Zagłębiu Ruhry ( Ruhrgebiet). Znajduje się ok. 15 km na południe od Dortmundu. Jest dużym ośrodkiem przemysłowym.

Wikipedia


haggis

szkocka potrawa narodowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. szkocka potrawa z podrobów baranich, zaszytych w owczym żołądku

Wiktionary

Haggis ( taigeis) – specjał szkockiej kuchni narodowej, aromatyczny pudding przyrządzany z owczych podrobów (wątroby, serca i płuc), wymieszanych z cebulą, mąką owsianą, tłuszczem i przyprawami, zaszytych i duszonych w owczym żołądku, chociaż współcześnie często zamiast tego ostatniego używana jest sztuczna osłonka. Według angielskiej edycji „Larousse Gastronomique” z 2001 roku „chociaż opis nie jest od razu atrakcyjny, haggis ma doskonałą orzechową konsystencję i pyszny pikantny smak”.

Wikipedia


hagiograf

pisarz pisujący hagiografie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) mężczyzna zajmujący się hagiografią, żywotami świętych i legendami o nich

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hagiografia ż.

 przym. hagiograficzny

 przysł. hagiograficznie

Wiktionary


hagiografia

1. dział piśmiennictwa kościelnego zawierający żywoty świętych i legendy o nich;
2. w przenośni: pochlebne i bezkrytyczne opisanie czyjegoś życia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. liter. dział piśmiennictwa religijnego obejmujący przekazy, podania i legendy dotyczących życia świętego;

 (1.2) przen. bezkrytyczny i bardzo pochlebny opis wydarzenia lub osoby

Wiktionary

Hagiografia (gr. ἅγιος „święty”, γράφειν „pisać”) – dział piśmiennictwa religijnego zapoczątkowany w starożytności (za czasów pierwszych chrześcijan, prawdopodobnie w Rzymie), który obejmuje żywoty świętych, legendy z nimi związane oraz opisy cudów. Jest to także nauka pomocnicza w badaniach historycznych – wiedza o pismach hagiograficznych.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. hagiograf mos.

 przym. hagiograficzny

 przysł. hagiograficznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hagiologia, żywotopisarstwo świętych

Wiktionary


hagiograficznie

przysłówek

 (1.1) w sposób dotyczący hagiografii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hagiografia ż., hagiograf m.

 przym. hagiograficzny

Wiktionary


hagiograficzny

→ hagiografia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) rel. typowy dla piśmiennictwa kościelnego o żywotach świętych

 (1.2) przen. opisujący bardzo pozytywnie i bezkrytycznie jakąś postać

Wiktionary

Patrz:

hagiografia

Powiązane:

 rzecz. hagiograf m., hagiografia ż.

 przysł. hagiograficznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pochwalny, pochlebczy, pochlebny, służalczy

Wiktionary


hagiografio

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: hagiografia

Wiktionary


hagiografka

→ hagiograf


SJP.pl

Patrz:

hagiograf

hagiolog

teolog badający życie świętych chrześcijańskich


SJP.pl


hagiologia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. liter. hagiografia, zbiór przekazów opisującego żywot świętego

 (1.2) rel. naukowe badania nad żywotami świętych

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hagiografia

Wiktionary


hagionim

pseudonim pochodzący od imienia lub nazwiska świętego


SJP.pl

Hagionim ( ἅγιος "hágios" „święty” + ὄνυμα "ónyma" „nazwa”) – pseudonim utworzony od imienia lub nazwiska świętego.

Wikipedia


hagioskop

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) archit. kośc. element budowli sakralnej w formie wąskiego otworu pozwalającego na oglądanie ołtarza tak, by widzieć najważniejszą część liturgii – podniesienie

Wiktionary


hagiotoponim

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. nazwa własna miejsca lub obszaru utworzona od imienia lub nazwiska świętego;

Wiktionary

Hagiotoponim (z gr. "hagios" - święty, "topos" - miejsce, okolica i "onymos" - imię) – nazwa geograficzna pochodząca od imienia, nazwiska lub nazwy świętego, najczęściej spotykana w obecnych i byłych krajach katolickich. We Francji wiele miejscowości nosi nazwę związaną ze św. Marcinem z Tours - Saint-Martin lub złożoną, np. Saint-Martin-aux-Bois.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Poza patrocinium kościoła i nazwą miejscowości w tej części aglomeracji zlokalizować można jeszcze kolejne elementy przestrzeni miejskiej, którym nadano hagiotoponimy męczennika.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. hagiotoponimiczny

Wiktionary


hagåtña

rzeczownik, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Guamu, amerykańskiego terytorium zależnego położonego na Pacyfiku;

Wiktionary

Hagåtña (do 1998: Agaña, Agana) – stolica i jeden z okręgów administracyjnych Guamu (związkowego terytorium USA). Okręg ma powierzchnię 3 km², a zamieszkany jest przez 1051 osób (dane spisowe z 2010).

Znajduje się tu siedziba gubernatora, parlament i ministerstwa oraz uniwersytet i siedziba Mikronezyjskiej Rady Turystyki.

Wikipedia


hahn

[czytaj: han] dawniej: dubn (pierwiastek chemiczny); han


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hahn – dzielnica Akwizgranu
  • Hahn – dzielnica Taunusstein
  • Hahn – gmina w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, w powiecie Rhein-Hunsrück
  • Hahn am See – gmina w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, w powiecie Westerwald
  • Hahn bei Marienberg – gmina w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, w powiecie Westerwald
  • Adam Hahn – polski architekt, mąż Danuty
  • Carl Hahn (1801–1876) – pruski prawnik i sędzia
  • Danuta Hahn – polska architekt, żona Adama
  • Otto Hahn – niemiecki chemik
  • Wiktor Hahn – polski historyk literatury, bibliograf
  • hahn – pierwotnie używana nazwa pierwiastka dubn
  • Hahn – polski herb szlachecki

Wikipedia


hai-kai

gatunek sylabicznej poezji japońskiej w formie trzywersowych strof o treści komicznej; haikai, haiku, hokku


SJP.pl


haida

język Indian Haida z rodziny językowej na-dene


SJP.pl


haidarabad

dawniej: Hajdarabad;
1. miasto w Indiach;
2. miasto w Pakistanie


SJP.pl


haidarabadzki

→ Haidarabad; hajdarabadzki (obecnie)


SJP.pl


haier

Haier Group Corporation (chiń. upr. 海尔; chiń. trad. 海爾; pinyin "Hǎi’ěr") – chińskie przedsiębiorstwo produkujące elektronikę użytkową i AGD, z siedzibą w Qingdao, w prowincji Szantung w Chinach. Haier wprowadził na rynek m.in. klimatyzatory, telefony komórkowe, komputery, kuchenki mikrofalowe, pralki, lodówki i telewizory.

Wikipedia


haifa

miasto w północnym Izraelu; Hajfa


SJP.pl


haik

stosunkowo luźna szata, noszona w północnej Afryce, którą owija się spiralnie wokół ciała


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kraw. arabska szata owijająca całe ciało

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gwiazdy wprawdzie świeciły, ale światło ich docierało na dno wadi tak słabe, że trudno było haik odróżnić od rumowiska skalnego.

Wiktionary


haikai

gatunek sylabicznej poezji japońskiej w formie trzywersowych strof o treści komicznej; haiku; hokku


SJP.pl


haiku

gatunek sylabicznej poezji japońskiej w formie trzywersowych strof o treści komicznej; haikai; hokku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) liter. wywodzący się z Japonii gatunek poezji lirycznej o zwięzłej formie;

forma rzeczownika.

 (2.1) D., Ms. i W. lp. od: haik

Wiktionary

Haiku (jap. 俳句 haiku; nazywane też "hokku", "haikai") – japońska forma poetycka reprezentatywna dla okresu Edo (1603–1868).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W wierszu haiku występują, na przykład, grupy słów określane jako słowa piwotalne, nagle zmieniające znaczenie wiersza i tok myśli.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈjiku, AS: χai ̯iku

Wiktionary


hainan

[czytaj: hajnan] Hajnan;
1. chińska wyspa na Morzu Południowochińskim;
2. chińska prowincja


SJP.pl


haitanka

1. obywatelka Haiti
2. mieszkanka Haiti (wyspy)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obywatelka Haiti

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxajiˈtãŋka, AS: χai ̯itãŋka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Haiti n.

:: fm. Haitańczyk mos.

 przym. haitański

Wiktionary


haitańczyk

1. obywatel Haiti
2. mieszkaniec Haiti (wyspy)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obywatel Haiti

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxajiˈtãj̃n͇t͡ʃɨk, AS: χai ̯itãĩ ̯ṇčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Haiti n.

:: fż. Haitanka ż.

 przym. haitański

Wiktionary


haitański

przymiotnik od: Haiti


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do państwa Haiti

 (1.2) odnoszący się do wyspy Haiti

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wykład inauguracyjny poświęcam voodoo haitańskiemu, żeby mocno rąbnąć na samym początku – zapowiedział przy aplauzie widowni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxajiˈtãj̃sʲci, AS: χai ̯itãĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Haiti n., Haitańczyk mos., Haitanka ż.

Wiktionary


haitańskojęzyczny

przymiotnik

 (1.1) taki, który posługuje się językiem haitańskim

 (1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem haitańskim

 (1.3) spisany, stworzony w języku haitańskim

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxajiˈtãj̃skɔjɛ̃w̃ˈzɨt͡ʃnɨ, AS: χai ̯itãĩ ̯skoi ̯ẽũ̯zyčny

Wiktionary


haiti

1. wyspa w Ameryce Środkowej; Santo Domingo;
2. państwo w Ameryce Środkowej ze stolicą w Port-au-Prince; Republika Haiti


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. państwo w Ameryce Środkowej w archipelagu Antyli;

 (1.2) geogr. wyspa w archipelagu Antyli;

Wiktionary

Nie mylić z: Tahiti.

Haiti, Republika Haiti ( Haïti, République d’Haïti; Ayiti, Repiblik Ayiti) – państwo w Ameryce Środkowej, na Karaibach, zajmujące zachodnią część wyspy Haiti, w archipelagu Wielkich Antyli, którą dzieli z Dominikaną. Na zachodzie i południu otoczone jest przez Morze Karaibskie, a na północy przez Ocean Atlantycki. Powierzchnia kraju wynosi 27 750 km², a liczba ludności – 11 198 240 (2021). Stolicą i największym miastem jest Port-au-Prince.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Haiti leży na wyspie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈjitʲi, AS: χai ̯itʹi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Haitańczyk mos., Haitanka ż.

 przym. haitański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ofic. Republika Haiti

 (1.2) hist. Hispaniola

Wiktionary


haj

środowiskowo: stan odurzenia narkotykowego; odlot; zwykle w wyrażeniu: być na haju - być w stanie upojenia narkotykowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) slang narkotykowy, pot. stan odurzenia narkotykowego

przysłówek miejsca

 (2.1) gw-pl|Górny Śląsk. tam

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Haj – część wsi Dyniska w woj. lubelskim, w pow. tomaszowskim, w gminie Ulhówek
  • Haj – dawna kolonia w obwodzie mińskim, w rejonie miadzielskim, w sielsowiecie Swatki
  • Haj – dawny zaścianek w obwodzie mińskim, w rejonie wilejskim, w sielsowiecie Ilia
  • Haj – dawna kolonia w obwodzie witebskim, w rejonie postawskim, w sielsowiecie Komaje.
  • Haj – przystanek kolejowy w pobliżu miejscowości Szczomyślica i Mińsk, w rejonie mińskim, w obwodzie mińskim
  • Haj – przystanek kolejowy w pobliżu miejscowości Lulewa, w rejonie osipowickim, w obwodzie mohylewskim
  • Háj ve Slezsku – miejscowość i gmina w kraju morawsko-śląskim, w powiecie Opawa
  • Háj – wieś w kraju żylińskim, w powiecie Turčianske Teplice
  • Háj – wzniesienie w Smreczanach, na Wyżynie Rudawskiej, w Krainie Rudaw
  • Háj – wieś w kraju koszyckim, w powiecie Koszyce-okolice
  • Haj – wzniesienie w Górach Choczańskich
  • Haj – wieś w obwodzie rówieńskim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Obrażał ludzi, gdy był na haju, a następnego dnia niczego nie pamiętał.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaj, AS: χai ̯

Wiktionary

Powiązane:

frazeologia.

etymologia. etym|ang|high. (odurzony narkotykiem)

uwagi. zobacz też: slang narkotykowy

tłumaczenia.

 (2.1) zobtłum|tam.

* arabski: (1.1) كيف (odurzenie konopiami)

źródła.

== haj (język duński.) ==

thumb|en haj (1.1)

wymowa.

znaczenia.

rzeczownik, rodzaj wspólny

 (1.1) icht. rekin

 (1.2) przen. rekin (bezwzględna osoba)

odmiana.

 (1.1-2) en haj, hajen, hajer, hajerne

przykłady.

 (1.1) Hajer inddeles i 8 forskellige ordner. → Rekiny dzieli się na osiem różnych rzędów.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) gw. Górny Śląsk hań, hanej

Wiktionary


haja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. awantura, kłótnia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) U nos we chałpie je wielko haja. → U nas w domu jest wielka awantura.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk larmo

Wiktionary


hajasi

jap. orkiestra japońska


SJP.pl


hajbisz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. bot. ślaz

Wiktionary


hajc

potocznie o pieniądzach, gotówce; hajs, mamona, kasa, zielone, sałata


SJP.pl


hajcowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|hajcować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. hajcować ndk.

 rzecz. zhajcowanie n.

Wiktionary


hajcować

1. palić ogień w piecu;
2. hajcować się - intensywnie palić się


SJP.pl

czasownik

 (1.1) pot. palić w piecu, grzać

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xajˈt͡sɔvat͡ɕ, AS: χai ̯covać

Wiktionary

Powiązane:

 czas. nahajcować

 rzecz. hajcowanie n., zhajcowanie n.

Wiktionary


hajcyć

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) gw-pl|Podhale. palić, spalać

czasownik zwrotny niedokonany hajcyć sie

 (2.1) gw-pl|Podhale. palić się

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) gw. Podhale hajcować sie

Wiktionary


hajda

okrzyk ponaglający: dalej, naprzód, jazda


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) przest. naprzód, dalej

 (1.2) reg-pl|Lwów. wynocha! won!

 (1.3) gw-pl|Kamieniec Podolski. …wyrażający zgodę: okej, dobrze

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) gw-pl|Spisz. słodka kapusta wymieszana z ziemniakami, mięsem lub przyprawami

 (2.2) gw-pl|Koszęcin,Góra świętej Anny,Chrząstowice. stara chata

 (2.3) gw-pl|Gostomia. pejor. kobieta

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hajda – część miasta Jastrowie
  • Hajda – przysiółek wsi Wrzosy
  • Gerard Hajda – polski samorządowiec, inżynier i menedżer
  • Kazimierz Hajda – polski polityk, samorządowiec
  • Wawrzyniec Hajda – polski działacz ludowy i poeta, górnik

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Hajda na koń!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxajda, AS: χai ̯da

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hajże

Wiktionary


hajdamacczyzna

1. ruch wyzwoleńczy chłopów ukraińskich na prawobrzeżnej Ukrainie w XVIII wieku
2. hajdamacy


SJP.pl


hajdamacki

dotyczący hajdamaków


SJP.pl


hajdamak

chłop ukraiński walczący w powstaniu antypolskim, XVIII w.; hajdamaka


SJP.pl


hajdamaka

chłop ukraiński walczący w powstaniu antypolskim, XVIII w.; hajdamak


SJP.pl


hajdamaszyć

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. hulać na zabawie, bawić się

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hałdamaszować

Wiktionary


hajdarabad

1. dawne państwo muzułmańskie ze stolicą o tej samej nazwie;
2. miasto w Indiach (dawna stolica państwa muzułmańskiego o tej samej nazwie);
3. miasto w Pakistanie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hajdarabad – miasto w Indiach, stolica stanu Andhra Pradesh
  • Hajdarabad – dystrykt indyjskiego stanu Telangana
  • Hajdarabad – miasto w prowincji Sindh, w południowej części Pakistanu
  • Hajdarabad – księstwo istniejące w Indiach w latach 1724–1948

Wikipedia


hajdarabadzki

przymiotnik od: Hajdarabad (1. dawne państwo muzułmańskie ze stolicą o tej samej nazwie;
2. miasto w Indiach;
3. miasto w Pakistanie); haidarabadzki (dawniej)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Hajdarabadem, dotyczący Hajdarabadu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hajdarabad mrz., hajdarabadczyk mos., hajdarabadka ż.

Wiktionary


hajdasz

gwarowo: huśtać, kołysać


SJP.pl


hajdawery

1. bufiaste, szerokie spodnie; szarawary;
2. potocznie: spodnie obszerne, niezgrabne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) etn. hist. szerokie, bufiaste spodnie, w Polsce popularne zwłaszcza w XVI-XVII wieku;

 (1.2) pot. żart. spodnie, zwłaszcza za szerokie i niezgrabne

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Te szerokie hajdawery, to jakby stworzone na magazyny złodziejskie.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szarawary

Wiktionary


hajdać

gwarowo: huśtać, kołysać


SJP.pl


hajdenit

odmiana zeolitu pochodząca z Baltimore


SJP.pl


hajducki

→ hajduk; hajduczy, hajdukowy


SJP.pl


hajduczek

zdrobnienie od: hajduk


SJP.pl

Ha

Wikipedia


hajduczy

→ hajduk; hajducki, hajdukowy


SJP.pl


hajduk

1. w dawnym wojsku polskim: lekkozbrojny żołnierz piechoty;
2. partyzant węgierski lub bałkański walczący przeciw okupacji tureckiej w XVI-XIX w.;
3. w dawnej Polsce: służący na dworze magnackim ubrany w strój wzorowany na węgierskim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. żołnierz piechoty węgierskiej zorganizowanej w Polsce przez króla Stefana Batorego; oddziały hajduków stanowiły gwardię przyboczną władców Polski i hetmanów.

 (1.2) hist. powstaniec słowiański albo węgierski występujący przeciwko panowaniu tureckiemu

 (1.3) hist. na dworach magnackich: służący, lokaj w stroju węgierskim

 (1.4) daw. rozbójnik, rabuś, opryszek

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) icht. nazwa kilku gatunków ryb m.in. nazwa systematyczna|Sargocentron hastatum|ref=nie.

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (3.1) choreogr. taniec węgierski;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • hajduk – rozbójnik na Bałkanach
  • hajduk – szeregowy żołnierz wojsk polskich XVI–XVII w.
  • hajduk – lokaj w stroju węgierskim na dworze magnackim lub – na Huculszczyźnie – młody mężczyzna zatrudniany do ochrony dworu
  • hajduk – używana w przeszłości na terenie Bośni i Hercegowiny nazwa uchodźców z Czarnogóry
  • hajduk – taniec węgierski
  • Adam Hajduk – polski samorządowiec
  • Bolesław Hajduk – polski historyk
  • Janina Hajduk-Nijakowska – polska kulturoznawczyni
  • Marlena Hajduk – polska piłkarka
  • Piotr Hajduk – polski wokalista
  • Zygmunt Hajduk – polski duchowny
  • Hajduk Split – chorwacki klub piłkarski

Wikipedia

Przykłady

 (1.4) W Karpatach Wschodnich zbójnicy nazywani byli opryszkami, zaś na terenach południowokarpackich i bałkańskich Imperium Osmańskiego hajdukami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hajductwo n.

:: zdrobn. hajduczek m.

 przym. hajduczy, hajducki

Wiktionary


hajdukiewicz

nazwisko


SJP.pl


hajdukowy

→ hajduk; hajducki, hajduczy


SJP.pl


hajdy

wykrzyknik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. precz

Wiktionary


hajer

1. dawniej: górnik, kopacz; hawiarz, hawierz, hawerz;
2. w gwarze śląskiej: górnik strzałowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. górnik strzałowy

Wiktionary


hajfa

miasto w północnym Izraelu; Haifa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto portowe na północy Izraela;

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ze szczytu podziwialiśmy widok Hajfy.

 (1.1) Statek przypłynął do portu w Hajfie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hajfańczyk mos., hajfanka ż.

 przym. hajfański

Wiktionary


hajfanka

mieszkanka Hajfy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Hajfy; kobieta z tego miasta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hajfa ż.

:: fm. hajfańczyk mos.

 przym. hajfański

Wiktionary


hajfańczyk

mieszkaniec Hajfy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Hajfy; osoba z tego miasta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hajfa ż.

:: fż. hajfanka ż.

 przym. hajfański

Wiktionary


hajfański

→ Hajfa; hajfski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Hajfą, dotyczący Hajfy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hajfańczyk mos., Hajfa ż., hajfanka ż.

Wiktionary


hajfong

miasto w Wietnamie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w północnej części Wietnamu, w delcie Rzeki Czerwonej, nad Zatoką Tonkińską;

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Powiązane:

 przym. hajfoński

Wiktionary


hajfoński

przymiotnik od: Hajfong


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Hajfongiem, dotyczący Hajfongu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hajfong mrz.

Wiktionary


hajfski

→ Hajfa; hajfański


SJP.pl


hajlować

potocznie: unosić rękę w geście faszystowskiego pozdrowienia


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) pot. wykonywać nazistowskie pozdrowienie wyciągniętą ręką, tzw. rzymski salut

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Hajlował w ONR, teraz został p.o. dyrektora w IPN.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hajlowanie n.

Wiktionary


hajmdal

w mitologii nordyckiej: bóg strzegący Tęczowego Mostu będącego wejściem do Asgardu


SJP.pl

Ha

Wikipedia


hajmos

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. mitgr. łańcuch górski na północy Tracji, według mitu o tyfonomachii, zabarwiony czerwono krwią broczącego Tyfona, współcześnie identyfikowany ze Starą Płaniną

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hematyt m.

 temsłow. hemo-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Stara Płanina

Wiktionary


hajnan

Hainan;
1. chińska wyspa na Morzu Południowochińskim;
2. chińska prowincja


SJP.pl

Hajnan (; chiń. 海南; pinyin "Hǎinán") – wyspa chińska na Morzu Południowochińskim. Od 1988 prowincja chińska ("Hainan Sheng") ze stolicą w mieście Haikou, w skład której wchodzi ok. 200 wysp i wysepek. Powierzchnia prowincji wynosi 34,3 tys. km², a populacja ok. 10 mln mieszkańców (2020). Posiada status specjalnej strefy ekonomicznej.

Wikipedia


hajnański

→ Hajnan (wyspa chińska)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Hajnanem, dotyczący Hajnanu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hajnan mrz.

Wiktionary


hajnel

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. Henryk, Heniek

Wiktionary


hajnowianin

mieszkaniec Hajnówki


SJP.pl


hajnowianka

mieszkanka Hajnówki


SJP.pl


hajnowski

przymiotnik od: Hajnówka


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Hajnówki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xajˈnɔfsʲci, AS: χai ̯nofsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hajnówka ż., hajnówczanin m., hajnówczanka ż.

Wiktionary


hajnówczanin

mieszkaniec Hajnówki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Hajnówki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hajnówka ż.

:: fż. hajnówczanka ż.

 przym. hajnowski

Wiktionary


hajnówczanka

mieszkanka Hajnówki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Hajnówki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hajnówka ż.

:: fm. hajnówczanin mos.

 przym. hajnowski

Wiktionary


hajnówka

miasto powiatowe w województwie podlaskim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce w województwie podlaskim;

Wiktionary

Hajnówka (biał. Гайнаўка) – miasto w Polsce w województwie podlaskim, siedziba władz powiatu hajnowskiego oraz gminy wiejskiej Hajnówka. W 2007 roku w mieście wprowadzono język białoruski jako język pomocniczy.

Według danych GUS z 30 czerwca 2024 r. Hajnówka liczyła 18 836 mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Uczniowie zwiedzą Białowieżę i Hajnówkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xajˈnufka, AS: χai ̯nufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hajnówczanin mos., hajnówczanka ż.

 przym. hajnowski

Wiktionary


hajp

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) slang. szum, gwar medialny wokół czegoś, aura sprawiająca, że staje się czymś pożądanym

 (1.2) slang. ekscytacja czymś, na przykład nowym produktem lub nadchodzącym wydarzeniem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Hajp napędza fejm, który ciągnie trend.

 (1.2) Mam już trochę hajpa na nowego Windowsa, chciałbym go wypróbować, może nawet od jutra.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. hajpować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hype

Wiktionary


hajpować

potocznie:
1. wychwalać, promować z ekscytacją;
2. hajpować się - ekscytować się


SJP.pl


hajs

potocznie o pieniądzach, gotówce; hajc, mamona, kasa, zielone, sałata


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) slang. pieniądze

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Adam chciał szybko hajs na nowe buty, więc mu go oddałem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xajs, AS: χai ̯s

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) forsa, slang. kabona, kasa, kasiora, kasiorka, sałata, szmal

Wiktionary


hajsiwo

potocznie o pieniądzach, gotówce; hajs, mamona, kasa, zielone, sałata


SJP.pl


hajstra

gatunek bociana, żyjący z dala od ludzkich osiedli; bocian czarny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) reg. ornit. zob. bocian czarny.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie fotografuję hajster ani dropi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxajstra, AS: χai ̯stra

Wiktionary


hajtanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|hajtać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xajˈtãɲɛ, AS: χai ̯tãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. hajtać

Wiktionary


hajtać

hajtać się - potocznie: brać ślub; chajtać się


SJP.pl

czasownik przechodni

 (1.1) reg-pl|Poznań. przest. ucinać, kaleczyć, gryźć

czasownik zwrotny hajtać się

 (2.1) reg-pl|Poznań. żenić się, wychodzić za mąż

 (2.2) reg-pl|Poznań. przest. kaleczyć się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Hajtnij mi ze dwie sznytki.

 (1.1) Pies mnie hajtnął.

 (2.1) Kiedy Gustaw hajtał się w zeszłą sobotę, to lało jak z cebra.

 (2.2) Uważaj, bo się hajtniesz w rękę.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. hajtolić

:: (1-2) dk. hajtnąć

:: (2.1) dk. ohajtać

 rzecz. hajtok

Wiktionary


hajtałer

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) przestarzały lub dziwaczny but

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) dokuczliwie o osobie wysokiej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ciągle jeszcze chodzisz w tych starych hajtałerach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xajˈtawɛr, AS: χai ̯tau̯er

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) trep, but

Wiktionary


hajtnięcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|hajtnąć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xajtʲˈɲɛ̇̃ɲt͡ɕɛ, AS: χai ̯tʹńė̃ńće

Wiktionary

Powiązane:

 czas. hajtnąć

Wiktionary


hajtnięty

potocznie: taki, który wziął ślub; chajtnięty, ochajtnięty


SJP.pl


hajtnąć

hajtnąć się - potocznie: wziąć ślub; chajtnąć się


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. hajtać)

 (1.1) dokonany od|hajtać.

czasownik zwrotny dokonany hajtnąć się (ndk. hajtać się)

 (2.1) dokonany od|hajtać się.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Siadamy w jednej z bocznych salek. – Ja już z tym skończyłem – zaznacza na samym początku rozmowy. – Jestem legalny, pracuję. Ale to dopiero odkąd się hajtnąłem – przyznaje. – Teraz mam żonę, dziecko, to nie mogę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxajtnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: χai ̯tnõńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hajtnięcie n.

Wiktionary


hajto

nazwisko


SJP.pl


hajtok

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) gw-pl|Poznań. kozik, nóż

Wiktionary

Powiązane:

 czas. hajtolić, hajtać

Wiktionary


hajwisz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. bot. ślaz

Wiktionary


hajże

okrzyk wyrażający zachętę, pobudzający do czynu


SJP.pl


hak

1. pręt zagięty na końcu, służący do zaczepiania o coś, wieszania czegoś itp.;
2. cios bokserski zadawany od dołu ręką zgiętą w łokciu;
3. potocznie: kompromitująca, nieznana szerzej informacja, którą można wykorzystać przeciw danej osobie;
4. górny kieł jelenia byka;
5. poroże kozicy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przyrząd ułatwiający ciągnięcie lin lub obręczy, zawieszenie czegoś itp.

 (1.2) kształt takiego przyrządu, półokrąg

 (1.3) sport. zagranie wykonane przez ruszenie ręką po łuku

 (1.4) informacja zbierana w celu skompromitowania kogoś

 (1.5) gw-pl|Bukowina. bosak

 (1.6) gw-pl|Bukowina. motyka

 (1.7) gw-pl|Bukowina. okucie dyszla

Wiktionary

Hak – urządzenie w postaci zakrzywionego pręta metalowego lub innego sztywnego materiału, służące do zaczepiania, trzymania lub zawieszania na nim różnych przedmiotów czy ładunków. Stanowi m.in. wyposażenie urządzeń dźwignicowych jako element zblocza lub zawiesia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kiedy wszedłem do domu, powiesiłem płaszcz na haku.

 (1.3) Bokser uderzył hakiem.

 (1.3) Koszykarz rzucił hakiem, ale nie trafił.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xak, AS: χak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hakowy m., haczenie n., zahaczenie n., wyhaczanie n., wyhaczenie n., hakownica ż.

:: zdrobn. haczyk m., haczek m.

 czas. haczyć ndk., zahaczyć dk., wyhaczać ndk., wyhaczyć dk.

 przym. hakowaty, haczykowaty, hakowy

 przysł. hakowato

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zaczep

 (1.2) półokrąg

 (1.4) kompromat

Wiktionary


haka

1. pręt zagięty na końcu, służący do zaczepiania o coś, wieszania czegoś itp.;
2. cios bokserski zadawany od dołu ręką zgiętą w łokciu;
3. potocznie: kompromitująca, nieznana szerzej informacja, którą można wykorzystać przeciw danej osobie;
4. górny kieł jelenia byka;
5. poroże kozicy


SJP.pl

Haka – zbiorcza nazwa rytualnych, tradycyjnych prezentacji taneczno-wokalnych, wykonywanych w rejonie Oceanu Spokojnego, szczególnie na Nowej Zelandii przez Maorysów.

Zasadniczo u Polinezyjczyków haka rozumiana jest jako każdy taniec, jednak w kulturze europejskiej jako hakę identyfikuje się jeden z jej rodzajów – peruperu, czyli hakę „wojenną”.

Wikipedia


hakama

spodnie będące elementem tradycyjnego stroju japońskiego, używane w niektórych japońskich sztukach walki, np. aikido i kendo


SJP.pl

Ha

Wikipedia


hakanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|hakać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. hakać ndk.

 rzecz. haczka ż.

 przysł. hakowato

Wiktionary


hakata

niemiecka organizacja nacjonalistyczna działająca w latach 1894-1934; HKT


SJP.pl

Hakata (właśc. Niemiecki Związek Marchii Wschodniej – Deutscher Ostmarkenverein) – niemiecka nacjonalistyczna organizacja działająca w latach 1894–1934 na terenie ówczesnych wschodnich prowincji Niemiec.

Wikipedia


hakaton

środowiskowo: spotkanie, na którym grupa ludzi programuje przez dłuższy czas; hackathon


SJP.pl


hakatysta

członek hakaty


SJP.pl


hakatystka

→ hakatysta


SJP.pl

Patrz:

hakatysta

hakatystyczny

posiadający poglądy właściwe hakacie, głoszący idee zwalczania polskości i Polaków na gruncie niemieckiego nacjonalizmu


SJP.pl


hakatyzm

idee i metody działania członków i zwolenników hakaty; antypolonizm na gruncie niemieckiego nacjonalizmu


SJP.pl


hakać

gwarowo: kopać motyką


SJP.pl


hakenkreuz

[czytaj: hakenkrojc] godło hitlerowskiej organizacji politycznej NSDAP; swastyka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. polit. swastyka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) […] wybili szyby w pałacu jego rodziców tylko dlatego, że w czasie święta narodowego wywiesili flagę landu, a nie chorągiew z hakenkreuzem.

Wiktionary


haker

hacker;
1. osoba szukająca dziur bezpieczeństwa w oprogramowaniu komputerowym;
2. osoba o bardzo dużych umiejętnościach informatycznych, identyfikująca się ze społecznością hakerską;
3. włamywacz sieciowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. osoba zajmująca się łamaniem zabezpieczeń komputerowych lub włamaniami na inne komputery;

 (1.2) środ. inform. osoba o bardzo dużych, praktycznych umiejętnościach informatycznych (lub elektronicznych), która identyfikuje się ze społecznością hakerską;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • haker – osoba o wysokich umiejętnościach informatycznych
  • haker – osoba szukająca i ewentualnie wykorzystująca słabości w zabezpieczeniach systemów informatycznych
  • Haker – serial telewizyjny
  • Haker – polski film fabularny z 2002
  • Haker – amerykański film akcji z 2015
  • Haker. Prawdziwa historia szefa cybermafii – książka Kevina Poulsena z 2011
  • Erik Håker - norweski narciarz alpejski
  • biohaker
  • Lifehack
  • Hakerzy – amerykański film fabularny
  • The Hacker (wł. Michel Amato) – francuski producent muzyki techno i electroclash

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ostatnio pewien haker włamał mi się do komputera.

 (1.2) Nasz informatyk to prawdziwy haker. Potrafi wszystko naprawić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxakɛr, AS: χaker

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hakerstwo n., haking m.

:: fż. hakerka ż.

 czas. hakować ndk.

 przym. hakerski, zhakowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) włamywacz komputerowy, kraker

Wiktionary


hakerka

→ haker


SJP.pl

Patrz:

haker

hakerski

przymiotnik

 (1.1) dotyczący hakerów i/lub hakerstwa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hakerstwo n., haker m., hakowanie n.

 czas. hakować ndk.

Wiktionary


hakerstwo

bezprawne uzyskiwanie dostępu do sieci i systemów komputerowych różnych instytucji, w celu zakłócenia ich działania lub popełnienia oszustwa; hackerstwo


SJP.pl


haki

łow.
1. górne kły jelenia byka, rzadziej łani, będące trofeum przechowywanym przez myśliwych; pniaki;
2. poroże kozicy


SJP.pl

forma rzeczownika.

 (1.1) B. lp., M. lm. i W. lm. od: hak

Wiktionary

Haki – wieś w Estonii, w prowincji Võru, w gminie Rõuge.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxaci, AS: χaḱi

Wiktionary


haking

szukanie i wykorzystywanie słabości w zabezpieczeniach systemów informatycznych, programów komputerowych, sieci komputerowych; włamywanie się do zabezpieczonych zasobów; hacking


SJP.pl


hakodzioby

pustelnik hakodzioby - gatunek ptaka z rodziny kolibrowatych


SJP.pl


hakodziób

rodzaj ptaków z rodziny jastrzębiowatych


SJP.pl


hakonechloa

hakonechloa smukła - gatunek japońskiej trawy; hakone długolistna, trawa bambusowa


SJP.pl


hakorośl

hakorośl rozesłana - afrykańska roślina o leczniczym korzeniu; czarci pazur


SJP.pl


hakowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|hakować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niehakowanie n., haczka ż.

 czas. hakować ndk.

 przysł. hakowato

 przym. hakerski

Wiktionary


hakowato

przysłówek

 (1.1) przypominając kształtem hak

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Papużki mają hakowato zakończone dzioby.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hakowy mos., hak m., haczka ż., haczyk m., hakownica ż., hakanie n., hakowanie n.

 czas. hakać ndk., hakować ndk.

 przym. haczykowaty, hakowaty, hakowy

 przysł. haczykowato

Wiktionary


hakowaty

mający kształt haka, zakrzywiony jak hak


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) zakrzywiony, zgięty na kształt haka, przypominający hak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hak mrz., haczyk mrz., haczka ż.

 czas. haczyć ndk., zahaczyć dk.

 przym. haczykowaty

 przysł. hakowato

Wiktionary


hakować

1. szukać i wykorzystywać słabości w zabezpieczeniach systemów informatycznych, programów komputerowych, sieci komputerowych; hackować;
2. w hokeju: faulować przez podstawianie kija;
3. usuwać korzeniące się rośliny;
4. dawniej: radlić zoraną już ziemię w celu większego jej spulchnienia


SJP.pl


hakownica

długa strzelba z hakiem służącym do podpierania jej przy strzale


SJP.pl

Hakownica (niem. "Hakenbüchse") – jeden z najstarszych typów ręcznej broni palnej. Rodzaj ciężkiej rusznicy używanej do obrony miast i zamków, przez co zaliczana jest niekiedy do najlżejszej kategorii średniowiecznej i renesansowej artylerii. Używana od XIV do XVI w.

Wikipedia


hakowy

→ hak


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z hakiem (zakrzywionym prętem używanym do zawieszania lub zaczepiania)

 (1.2) pot. związany z hakiem (informacją zbieraną w celu skompromitowania kogoś)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) osoba obsługująca zaczepy urządzeń dźwigowych, odpowiedzialna za zaczepianie i odczepianie ładunku oraz sterowanie nim

Wiktionary

Patrz:

hak

Przykłady

 (1.1) Po prostej początkowo wspinaczce hakowej, czyli wbijaniu kolejnych haków w szczeliny, przekładaniu ławeczek, stawaniu na nich i wbijaniu wyżej następnego haka, zrobiło się trudniej.

 (1.2) Jestem przekonany, że działa jakaś grupa hakowa, która szykuje nowe polityczne rozdanie.

 (2.1) W 70 przypadkach stwierdzono, że sygnalista i hakowy nie posiadali orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na danym stanowisku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hak m., haczka ż.

 przysł. hakowato

Wiktionary


haktywista

potocznie: haker działający z pobudek społecznych, dla pożytku publicznego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba wynajdująca słabe punkty w systemach komputerowych, aby poinformować o nich właścicielafakt.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haktywizm mrz.

Wiktionary


haktywistka

potocznie: hakerka działająca z pobudek społecznych, dla pożytku publicznego


SJP.pl


haktywizm

potocznie: działalność hakerska dla pożytku publicznego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) inform. polit. atakowanie systemów komputerowych lub sieci z pobudek politycznych;

Wiktionary

Haktywizm (w hacktivism to połączenie słów hacking i activism) – użycie komputerów i sieci do promowania celów społecznych i politycznych, zwłaszcza wolności słowa, praw człowieka i dostępu do informacji.

Działania są podejmowane z założeniem, że właściwe użycie nowych technologii może przynieść takie same, jeśli nie lepsze skutki jak konwencjonalne protesty, aktywizm polityczny i społeczny czy obywatelskie nieposłuszeństwo.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. haktywista mos.

Wiktionary


hakówka

potocznie:
1. wspinaczka hakowa;
2. chłodnia hakowa


SJP.pl

Wspinaczka techniką sztucznych ułatwień, zwana też hakówką lub wspinaczką hakową – rodzaj wspinaczki, w którym jako stopnie czy chwyty wykorzystywane są punkty asekuracyjne osadzane przez wspinacza.

W klasycznej technice hakowej, na osadzonym punkcie asekuracyjnym przejściowo wiesza się krótkie, kilkuszczebelkowe drabinki, zwane ławeczkami. Podchodzi się po nich jak najwyżej i osadza kolejny punkt asekuracyjny.

Wikipedia


hal

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lm. od: hala

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hal – francuska nazwa miasta Halle
  • Hal-Vilvorde – francuska nazwa okręgu Halle-Vilvoorde
  • Hal – pseudonim Tomasza Halickiego
  • Peter van Hal – holenderski skoczek narciarski
  • Hal – irlandzki zespół muzyczny
  • Hal – imię
  • HAL
  • Hall

Wikipedia

Wymowa:

IPA: xal, AS: χal

Wiktionary


hala

1. duże, przestronne pomieszczenie lub budynek
2. górskie pastwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) archit. bardzo duże pomieszczenie o rozległej powierzchni;

 (1.2) budynek, w którym jest hala (1.1)

 (1.3) pot. ogół osób zgromadzonych w hali (1.1) w celu obejrzenia jakiegoś widowiska, zwykle sportowego

 (1.4) archit. kościół halowy, budowla z nawami o tej samej lub podobnej wysokości

 (1.5) geogr. roln. górska łąka, zwykle używana jako pastwisko dla owiec;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • hala – budowla
  • hala – pastwisko wysoko w górach
  • Hala – miasto w prowincji Sindh w Pakistanie
  • Hala – miejscowość w Syrii
  • Hala – stok na Wyspie Króla Jerzego
  • Hala – szczyt w Beskidzie Wyspowym
  • Hala – szczyt w Beskidzie Sądeckim w Paśmie Radziejowej
  • kościół halowy – zwany także halą
  • sala gimnastyczna – zwana także halą

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Robotnicom czasem nie było nawet wolno opuszczać fabryki; musiały spać na materacach pod ścianami hali produkcyjnej.

 (1.2) W zeszłym tygodniu obok mego domu zaczęto budowę hali sportowej.

 (1.5) Zmęczony był okrutnie, bo caluśki dzień owce z hal w doliny na zimę przepędzał.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxala, AS: χala

Wiktionary

Powiązane:

 przym. halowy, halny

 rzecz. halniak mrz., halny mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sala

 (1.3) publiczność

Wiktionary


halab

miasto w Syrii; Aleppo


SJP.pl


halabarda

broń drzewcowa złożona z siekiery, grota i haka, o długości 2,5 m; używana przez piechotę w XIV i XV wieku, straż miejską i pałacową


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. wojsk. średniowieczna broń piechoty przypominająca topór o długim drzewcu;

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dzięki halabardzie piechur mógł zrzucić jeźdźca z konia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxalaˈbarda, AS: χalabarda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halabardnik m., halabardzista m.

 przym. halabardniczy, halabardowy, halabardny

Wiktionary


halabardniczy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z halabardnikiem, halabardnikami, dotyczący halabardników

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halabarda ż., halabardnik mos., halabardzista mos.

 przym. halabardowy, halabardny

Wiktionary


halabardnik

rycerz noszący halabardę; strażnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. wojsk. pieszy żołnierz, względnie strażnik albo gwardzista, uzbrojony w halabardę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halabarda ż., halabardzista mos.

 przym. halabardniczy, halabardowy, halabardny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) halabardzista

Wiktionary


halabardny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) daw. wojsk. związany z halabardą, dotyczący halabardy albo uzbrojony w halabardę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halabarda ż., halabardnik mos., halabardzista mos.

 przym. halabardniczy, halabardowy

Wiktionary


halabardowy

przymiotnik

 (1.1) związany z halabardą, dotyczący halabardy

 (1.2) przypominający halabardy albo mający cechy halabardy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halabarda ż., halabardnik mos., halabardzista mos.

 przym. halabardniczy, halabardny

Wiktionary


halabardzista

żołnierz lub strażnik, którego bronią jest halabarda; halabardnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. wojsk. pieszy żołnierz, względnie strażnik albo gwardzista, uzbrojony w halabardę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halabarda ż., halabardnik mos.

 przym. halabardniczy, halabardowy, halabardny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) halabardnik

Wiktionary


halabardzistka

→ halabardzista


SJP.pl

Patrz:

halabardzista

halabski

przymiotnik od: Halab (miasto w północno-zachodniej Syrii)


SJP.pl


halacha

całość przepisów prawnych i rytualnych Talmudu; Halacha


SJP.pl

Ha

Wikipedia


halachiczny

→ halacha


SJP.pl

Patrz:

halacha

halal

w islamie: sfera rzeczy i czynów dozwolonych


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) rel. zgodny z nakazami szariatu (prawa islamskiego)

Wiktionary

Halal, halaal (#PATRZ

, "to, co nakazane") – w islamie określenie tego, co jest dozwolone w świetle szariatu; termin upowszechniony też jako określenie muzułmańskiej diety.

Jego przeciwieństwo stanowi haram ("haraam") – czyny niezgodne z prawem i niedozwolone.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxalal, AS: χalal

Wiktionary

Powiązane:

 przym. halalny, halalowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) halaal

Wiktionary


halala

setna część riala saudyjskiego


SJP.pl

Halala − jednostka monetarna Arabii Saudyjskiej. 100 halali = 1 rial saudyjski (Podział identyczny jak polskie złote)

Wikipedia


halama

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzegorz Halama – polski artysta kabaretowy i parodysta
  • Loda Halama – polska aktorka, tancerka i choreograf
  • Punia Halama – polska tancerka i aktorka
  • Zizi Halama – polska tancerka

Wikipedia


halarewicz

nazwisko


SJP.pl


halasana

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jedna z asan; pozycja, w której ramiona leżą na podłodze, tułów zostaje uniesiony do pozycji pionowej, a nogi przerzucone za głowę

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pozycja pługu, pług

Wiktionary


halawa

bezdrzewne miejsce w lesie; również: mokradło


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) leśn. bezdrzewne miejsce w lesie

 (1.2) hydrol. mokradło lub zatoka jeziora bądź stawu

Wiktionary

Halawa – census-designated place (CDP) na wyspie Oʻahu, w hrabstwie Honolulu, na Hawajach, w Stanach Zjednoczonych. Według szacunków United States Census Bureau w roku 2010 CDP miało 13 891 mieszkańców, którzy tworzyli 4 142 gospodarstw domowych i 3 276 rodzin.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) polana

Wiktionary


halawka

zdrobnienie od: halawa


SJP.pl


halać

czasownik przechodni niedokonany (dk. pohalać)

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. głaskać

Wiktionary


halba

1. kufel do piwa o pojemności kwarty lub litra;
2. potocznie: butelka wódki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kufel o pojemności pół kwarty lub pół litra

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. półlitrówka

 (1.3) gw-pl|Kresy. szklanka, kufel

 (1.4) gw-pl|Kresy. przest. kufel o pojemności pół litra

Wiktionary

Halba (arab. حلبا) – miasto w Libanie, w muhafazie Dystrykt Północny, centrum administracyjne dystryktu Kada Akkar, 112 km na północny wschód od Bejrutu, w pobliżu granicy z Syrią. Miasto zamieszkiwane jest głównie przez sunnitów oraz w mniejszości przez prawosławnych i maronitów. W mieście znajduje się cytadela, której początki sięgają okresu rzymskiego.

Wikipedia


halbka

1. zdrobnienie od: halba;
2. przestarzale: pół papierosa;
3. mała butelka wódki


SJP.pl


halczak

nazwisko


SJP.pl


haleb

miasto w Syrii


SJP.pl


haleczka

zdrobnienie od: halka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: halka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈlɛt͡ʃka, AS: χalečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halka ż.

Wiktionary


halemba

dzielnica Rudy Śląskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. nazwa dzielnicy Rudy Śląskiej;

Wiktionary

Halemba (śl. "Halymba") – dzielnica Rudy Śląskiej, do 1951 roku siedziba gminy Halemba. Według danych z 2006 roku Halembę zamieszkiwało 26 080 osób.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ciotka Zdziśka mieszka na Halembie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halembianin mos., halembianka ż.

 przym. halembski, podhalembski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk Halymba

Wiktionary


halembianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Halemby

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Miasto zafundowało halembianom nowe trzepaki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Halemba ż.

:: fż. halembianka ż.

 przym. halembski

Wiktionary


halembianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Halemby

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Miasto zafundowało halembiankom nową poradnię.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Halemba ż.

:: fm. halembianin m.

 przym. halembski

Wiktionary


halembski

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do Halemby, związany z Halembą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Już z daleka słychać halembskie dzwony.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Halemba ż., halembianin m., halembianka ż.

 przym. podhalembski

Wiktionary


halerczyk

żołnierz z oddziałów armii polskiej utworzonej w czasie I wojny światowej przez generała J. Hallera we Francji; hallerczyk


SJP.pl


halerz

moneta zdawkowa w Czechach i Słowacji, setna część korony


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) monet. setna część korony czeskiej

 (1.2) hist. monet. setna część korony austro-węgierskiej, korony czechosłowackiej, korony czesko-morawskiej/protektoratowej, korony słowackiej;

 (1.3) hist. numizm. potoczna nazwa niewielkiej średniowiecznej monety srebrnej (feniga), będącej w obiegu w krajach niemieckich od XII wieku; później, do XIX stulecia drobna moneta zdawkowa ;

Wiktionary

Halerz (niem. "Haller" lub "Heller", czes. "haléř", dawniej "halíř", słow. "halier"; od łacińskiego "denarius hallensis" – dosłownie: denar hallski, lm "denarii hallenses") – pierwotnie nazwa srebrnego denara, bitego od końca XII wieku w niemieckim Hall am Kocher, w następnym stuleciu rozpowszechnionego w południowych Niemczech, a następnie licznie naśladowanego w krajach środkowej Europy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxalɛʃ, AS: χaleš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halerzyk mrz., halerzówka ż.

 przym. halerzowy

Wiktionary


halerzowy

→ halerz


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący halerza

Wiktionary

Patrz:

halerz

Powiązane:

 rzecz. halerz mzw.

Wiktionary


halerzyk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: halerz

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈlɛʒɨk, AS: χaležyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halerz mzw.

Wiktionary


halerzówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. moneta wartości jednego, kilku lub kilkudziesieciu halerzy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halerz mzw.

Wiktionary


halezja

krzew lub drzewo z rodziny styrakowatych; ośnieża


SJP.pl


half-pipe

[czytaj: half pajp] z angielskiego: półrura; środowiskowo: rampa, tor w takim kształcie, służący do uprawiania sportów zręcznościowych, np. skatingu, narciarstwa akrobatycznego; half pipe, halfpipe


SJP.pl

Ha

Wikipedia


halfa

trawa śródziemnomorska; esparto; alfa


SJP.pl


halfdan

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Halfdan Czarny – legendarny król Norwegii panujący w latach 840–860.
  • Halfdan Ragnarsson – wódz wojsk pogańskich, które w latach 865-875 podporządkowały sobie tereny Wschodniej Anglii, Mercji i Northumbrii.
  • Halfdan Kjerulf (ur. 1815, zm. 1868) – norweski kompozytor.
  • Halfdan Hansen (ur. 1883, zm. 1953) – norweski żeglarz, olimpijczyk.
  • Halfdan Schjøtt (ur. 1893, zm. 1974) – norweski żeglarz, olimpijczyk.
  • Halfdan Mahler (ur. 1923, zm. 2016) – duński lekarz.

Wikipedia


halfling

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) fant. liter. mała, zwinna istota podobna do człowieka, ale z dużymi włochatymi stopami

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxalflʲĩŋk, AS: χalflʹĩŋk

Wiktionary


halfpipe

[czytaj: halfpajp] z angielskiego: półrura; środowiskowo: rampa, tor w takim kształcie, służący do uprawiania sportów zręcznościowych, np. skatingu, narciarstwa akrobatycznego; half-pipe, half pipe


SJP.pl


halfwind

wiatr prostopadły do burty


SJP.pl


hali

forma rzeczownika.

 (1.1) D., C., Ms. od hala

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxalʲi, AS: χalʹi

Wiktionary


halibakteria

bakteria żyjąca w środowisku zasolonym (np. w morzu)


SJP.pl


halibut

drapieżna ryba morska z rodziny fląder, żyjąca w północnej części Atlantyku i Oceanu Spokojnego, ceniona ze względu na smaczne mięso; kulbak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) icht. nazwa systematyczna|Hippoglossus hippoglossus|ref=tak., drapieżna ryba morska z rodziny flądrowatych o szerokim otworze gębowym;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • halibut – polska nazwa kilku gatunków ryb z rodziny flądrowatych:
    • halibut atlantycki, zwany również halibutem białym (Hippoglossus hippoglossus)
    • halibut czarny, zwany również halibutem niebieskim (Reinhardtius hippoglossoides)
    • halibut pacyficzny (Hippoglossus stenolepis)
    • halibut płaskogłowy (Hippoglossoides elassodon)
  • USS Halibut – nazwa okrętów podwodnych US Navy
    • USS Halibut (SS-232)
    • USS Halibut (SSGN-587)
  • Harry Halibut – fikcyjna postać z serialu Różowa Pantera
  • Kapitan Halibut – fikcyjna postać z serii Scooby Doo
  • Halibut Jones – utwór amerykańskiego zespołu metalowego Phantomsmasher

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Halibut prowadzi przydenny tryb życia.

 (1.1) Halibut jest rybą, która bardzo długo się smaży.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈlʲibut, AS: χalʹibut

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kulbak

Wiktionary


halibutowy

→ halibut


SJP.pl

Patrz:

halibut

halicki

przymiotnik od: Halicz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Haliczem, dotyczący Halicza

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Abrahamiusz Halicki (zm. 1375) – święty mnich Rosyjskiego Kościoła prawosławnego
  • Andrzej Halicki (ur. 1961) – poseł na Sejm V i VI kadencji
  • Anna Halicka (ur. 1960) – polska profesor nauk technicznych
  • Bronisław Halicki (1902–1962) – Profesor UW, geolog
  • Daniel Halicki (1201–1264) – król Rusi
  • Henry Blight Halicki (ur. 1940) – amerykański aktor, kaskader, producent, scenarzysta i reżyser.
  • Kazimierz Halicki (ujednoznacznienie)
  • Koloman Halicki (1208–1241) – król halicki, syn Andrzeja II węgierskiego i jego pierwszej żony - Gertrudy z Meran
  • Lew Halicki (1228–1301) – książę halicko-włodzimierski
  • Roman Halicki (1155/1162–1205) – książę Nowogrodu Wielkiego
  • Tomasz Halicki (ur. 1976) – polski muzyk, basista i wokalista
  • Władysław Halicki (1850, zm. po 1939) – lwowski architekt

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Halicz m., haliczanin m., haliczanka ż.

Wiktionary


halicz

1. miasto na Ukrainie;
2. wieś na Ukrainie;
3. góra w Bieszczadach;
4. potok w Bieszczadach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto rejonowe na Ukrainie, położone w obwodzie iwanofrankiwskim nad Dniestrem;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Halicz – miasto
    • Halicz – hromada terytorialna
    • Halicz – dawna gmina
    • Halicz – stacja kolejowa
  • Halicz – wieś w rejonie podhajeckim obwodu tarnopolskiego
  • Halicz – góra w Bieszczadach
  • Halicz – potok w Bieszczadach
  • Halicz – część wsi Rokietnica, w woj. podkarpackim, w pow. jarosławskim, w gminie Rokietnica
  • Halicz – część wsi Wysoka Strzyżowska, w Polsce, w woj. podkarpackim, w pow. strzyżowskim, w gminie Strzyżów
  • Emanuel Halicz (1921–2015) – polski historyk
  • Michał Halicz (1888–1969) – polski aktor
  • Księstwo Halicko-Wołyńskie

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxa.lit͡ʂ

Wiktionary

Powiązane:

 przym. halicki

Wiktionary


haliczanin

mieszkaniec Halicza


SJP.pl

Haliczanin – almanach literacki wydany we Lwowie w 1830 (tomy I i II) przez Walentego Chłędowskiego.

Z almanachem współpracowali pisarze z kręgu tajnego Towarzystwa Zwolenników Słowiańszczyzny, jak August Bielowski i Ludwik Nabielak, a także Jan Nepomucen Kamiński, Aleksander Fredro, Ludwik Jabłonowski, Eugeniusz Brocki, Bronisław Szołajski, Benedykt Kozieracki, Żegota Kikiewicz, Józef Dunin Borkowski i Leszek Dunin Borkowski, który zadebiutował w nim utworem "Kozak".

Wikipedia


haliczanka

mieszkanka Halicza


SJP.pl


halifaks

łyżwa do jazdy figurowej


SJP.pl


halifax

typ samolotu; Halifaks


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Halifax – miasto w Australii
  • Halifax – miejscowość w Kanadzie, w prowincji Nowa Szkocja
  • Halifax – hrabstwo w Kanadzie, w prowincji Nowa Szkocja
  • Halifax – jednostka samorządowa (municipal county) w Kanadzie, w prowincji Nowa Szkocja
  • Halifax – jednostka samorządowa (regional municipality) w Kanadzie, w prowincji Nowa Szkocja
  • Halifax (Halifax Island) – wyspa w Namibii
  • Halifax – miasto w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Halifax
  • Halifax – miasto w stanie Pensylwania, w hrabstwie Dauphin
  • Halifax – miasto w stanie Massachusetts, w hrabstwie Plymouth
  • Halifax – miasto w stanie Wirginia, w hrabstwie Halifax
  • Halifax – miasto w stanie Vermont, w hrabstwie Windham
  • hrabstwo Halifax (Halifax County) – w stanie Karolina Północna

Wikipedia


halik

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Halik − włościanin, poseł do Sejmu Krajowego Galicji
  • Teresa Halik − polska sinolog i wietnamistka
  • Tony Halik (właściwie Mieczysław Sędzimir Antoni Halik) − polski podróżnik, dziennikarz, pisarz, operator filmowy, fotograf, autor programów telewizyjnyc
  • Włodzimierz Halik − polski muzyk jazzowy, kontrabasista i saksofonista
  • Halik – wieś na Białorusi, w obwodzie brzeskim, w rejonie iwacewickim, w sielsowiecie Milejki, nad Mizgierówką
  • Halik Shan − pasmo górskie w Tienszanie
  • Halík

Wikipedia


halikarnas

starożytne i średniowieczne miasto greckie w Azji Mniejszej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. starożytne miasto w Karii nad Morzem Egejskim;

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z Halikarnasu pochodzili historycy starożytni Herodot i Dionizjusz.

Wiktionary


halikryptus

rodzaj dennego robaka morskiego o beczułkowatym tułowiu


SJP.pl


halimeda

glon o silnie zwapniałych plechach


SJP.pl


halimetr

rodzaj areometru; solomierz


SJP.pl


halina

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

Wiktionary

Halina – imię żeńskie pochodzące od γαλήνη "galene" – „spokój”, „błogostan”. Od Haliny powstało imię Halka, spopularyzowane dzięki operze Stanisława Moniuszki – Halka, którą niekiedy nadawano jako samodzielne imię.

W Kościele katolickim patronką tego imienia jest św. Halina z Koryntu, dziewica i męczennica (†258).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Trzymam w ręku olbrzymiego ananasa dla panny Haliny i patrzę na brzeg.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈlʲĩna, AS: χalʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. Halinka ż., Hala ż., Halka ż., Halcia ż., Halineczka ż., Halisia ż., Halusia ż.

 przym. Halinowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. Halinka, Hala, Halka, Halcia, Halineczka, Halisia, Halusia

Wiktionary


halininy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Haliny lub z nią związany


SJP.pl


halinka

zdrobnienie od: Halina (imię żeńskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) poufała forma żeńskiego imienia Halina

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Elżbieta miała dwóch braci, Stefana i Wacława, oraz siostrę Halinkę, która zmarła wkrótce po urodzeniu.

 (1.1) W piątek przeprowadzamy się z Halinką do Mińska Mazowieckiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Halina ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Halina

Wiktionary


halinowianin

mieszkaniec Halinowa (miasta w Polsce)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Halinowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Halinów m.

:: fż. halinowianka ż.

 przym. halinowski

Wiktionary


halinowianka

mieszkanka Halinowa (miasta w Polsce)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Halinowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Halinów m.

:: fm. halinowianin m.

 przym. halinowski

Wiktionary


halinowski

przymiotnik od: Halinów


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Halinowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Halinów m., halinowianin m., halinowianka ż.

Wiktionary


halinów

1. miasto w Polsce;
2. wieś w Polsce;
3. dzielnica Radomia;
4. osiedle Skierniewic


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Halinów – miasto we wschodniej Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie mińskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Halinów, położone nad rzeką Długą. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. warszawskiego.

Współczesny Halinów jest konglomeratem pięciu obszarów powstałych w wyniku parcelacji majątków Długa Kościelna i Skruda:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: xaˈlʲĩnuf, AS: χalʹĩnuf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halinowianin mos., halinowianka ż.

 przym. halinowski

Wiktionary


haliotis

jadalny ślimak z podgromady ślimaków przodoskrzelnych, występujący w kilkudziesięciu gatunkach; uchowiec, ucho morskie


SJP.pl


halit

1. minerał, chlorek sodu
2. potocznie: sól kamienna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miner. minerał, chlorek sodu;

Wiktionary

Halit – minerał z gromady halogenków. Nazwa pochodzi od greckich słów ἅλς "hals" – sól, oraz λίθος "lithos" – kamień. Minerał znany i używany od czasów starożytnych. Głównym składnikiem jest chlorek sodu.

Halityt (potocznie sól kamienna) to monomineralna skała zbudowana z halitu.

Wikipedia

Powiązane:

 temsłow. halo-

Wiktionary


halitolus

rodzaj drobnej meduzy morskiej żyjącej w Bałtyku


SJP.pl


halitowy

→ halit


SJP.pl

Patrz:

halit

halitoza

nieświeży zapach z ust


SJP.pl


halityt

sól kamienna


SJP.pl


halizna

powierzchnia leśna pozbawiona drzewostanu lub miejsce nieurodzajne między polami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) leśn. powierzchnia leśna, która nie była zalesiana przez przynajmniej 5 latpo wycięciu drzewostanu;

 (1.2) roln. nieurodzajny obszar między polami ornymi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈlʲizna, AS: χalʹizna

Wiktionary


haliński

nazwisko


SJP.pl


haliżak

nazwisko


SJP.pl


halka

część damskiej bielizny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kraw. część bielizny damskiej zakładana pod suknię lub spódnicę;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Halka – rodzaj bielizny damskiej
  • Halka – zdrobnienie imienia Halina
  • Halka – tytuł opery autorstwa Stanisława Moniuszki
    • Halka – film polski z 1913 r.
    • Halka – film polski z 1930 r. w reżyserii Konstantego Meglickiego
    • Halka – film polski z 1937 r. w reżyserii Juliusza Gardana
  • Halka – statek pasażerski żeglugi przybrzeżnej zbudowany w Gdańskiej Stoczni Rzecznej

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ewa nasrożyła się wnet kokieteryjnie, wysunęła pantofle, halkę i niemal całe pończochy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxalka, AS: χalka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. haleczka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk unterok

Wiktionary


halkiewicz

nazwisko


SJP.pl


hall

[czytaj: hol] pomieszczenie (obszerny przedpokój, korytarz, poczekalnia itp.), czasem pełniące funkcje reprezentacyjne, np. w teatrze; hol


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hall – miejscowość
  • Bad Hall – miasto w kraju związkowym Górna Austria, w powiecie Steyr-Land
  • Hall in Tirol – miasto w kraju związkowym Tyrol, w powiecie Innsbruck-Land
    • Hall in Tirol – stacja kolejowa w Hall in Tirol
  • Hall – miejscowość
  • Hall – jednostka osadnicza w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Ontario
  • Hall (ang. Hall Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Bureau
  • Hall (ang. Hall Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Dubois
  • Hall (ang. Hall Township) – gmina w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Gates
  • Hall (ang. Hall Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Sargent
  • Hall (ang. Hall Township) – gmina w stanie Dakota Południowa, w hrabstwie Perkins
  • hrabstwo Hall (ang. Hall County) – w stanie Georgia

Wikipedia


halland

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. dawniej jedna z tradycyjnych prowincji szwedzkich położona nad Kattegatem, współcześnie szwedzki region administracyjny;

Wiktionary

Halland (szw. "Hallands län") – jeden ze szwedzkich regionów administracyjnych ("län"). Siedzibą władz regionu ("residensstad") jest Halmstad.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Królowa Krystyna (pan. 1632–1654), która dorastała w okresie regencji kanclerza Oxenstierny, była świadkiem rozkwitu potęgi Szwecji, jaki nastąpił po podboju Hallandu (1645) i zawarciu pokoju westfalskiego.

 (1.1) Przyroda w Skanii i Hallandzie sprzyja nawet tym osobom, które cierpią na klaustrofobię.

 (1.1) W latach 1647 i 1648 dwa miasta w Hallandzie: Fiahre i Viske otrzymały ograniczone prawa żeglugi zagranicznej. Mogły wywozić kamienie i drewno i przywozić zboże na własne potrzeby.

 (1.1) Najzaciętsze i najkrwawsze boje toczyli potem Szwedzi w korytarzu między Norwegią a Skanią i Hallandem należącymi wówczas do Danii. Tu dobijali się dostępu do Morza Północnego, tu postanowili wznieść swój nowy port.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. hallandzki

Wiktionary


halle

[czytaj: hol] pomieszczenie (obszerny przedpokój, korytarz, poczekalnia itp.), czasem pełniące funkcje reprezentacyjne, np. w teatrze; hol


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w środkowej części Niemiec, w Saksonii-Anhalcie, położone nad Soławą;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Halle – miasto w Regionie Flamandzkim, w prowincji Brabancja Flamandzka, w okręgu Halle-Vilvoorde
  • Halle – dzielnica (deelgemeente) gminy Zoersel w Regionie Flamandzkim, w prowincji Antwerpia, w okręgu Antwerpia
  • Halle-Booienhoven – dzielnica (deelgemeente) miasta Zoutleeuw w Regionie Flamandzkim, w prowincji Brabancja Flamandzka, w okręgu Leuven
  • Halle-Vilvoorde – okręg w Regionie Flamandzkim, w prowincji Brabancja Flamandzka
  • Halle – gmina w powiecie Holzminden w kraju związkowym Dolna Saksonia
  • Halle – gmina w powiecie Grafschaft Bentheim w kraju związkowym Dolna Saksonia
  • Halle (Saale) – miasto na prawach powiatu w kraju związkowym Saksonia-Anhalt położone nad Soławą
  • Halle (Westf.) – miasto w powiecie Gütersloh w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia
  • Halle – brama miejska w Brukseli
  • Okręg Halle (niem. Bezirk Halle) – jednostka administracyjna w dawnym NRD
  • „Halle” – niemiecki trałowiec projektu 15
  • „Halle” – niemiecka fregata rakietowa projektu 1159

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxalɛ, AS: χale

Wiktionary

Powiązane:

 przym. halleński, hallski

Wiktionary


haller

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Haller – wieś w gminie Waldbillig, w kantonie Echternach
  • Hallerowie:
    • Cezary Emil Haller – ziemianin, działacz polityczny, powstaniec krakowski i styczniowy
    • Cezary Wojciech Haller – kapitan, działacz polityczny, poseł na Sejm
    • Henryk Haller – uczestnik powstania styczniowego, ziemianin, finansista
    • Jan Haller – księgarz, wydawca, właściciel drukarni w Krakowie, kupiec krakowski
    • Józef Haller – generał broni Wojska Polskiego
    • Józef Haller – prezes Senatu Rządzącego Wolnego Miasta Krakowa
    • Stanisław Haller – generał dywizji Wojska Polskiego zamordowany w Charkowie
  • Sébastien Haller – iworyjski piłkarz
  • Anna Haller – siostra generała Józefa Hallera
  • Frank Bee Haller – amerykański bokser

Wikipedia


hallerczyk

żołnierz z oddziałów armii polskiej utworzonej w czasie I wojny światowej przez generała J. Hallera we Francji; halerczyk


SJP.pl

Pociąg Pancerny Nr 4 „Hallerczyk” – pociąg pancerny Wojska Polskiego sformowany 30 listopada 1918 w Krakowie jako Krakowska Bateria Kolejowa w oparciu o austro-węgierski tabor kolejowy. Jego nazwa pochodzi od generała Józefa Hallera.

Wikipedia


hallerowo

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. dzielnica Władysławowa;

 (1.2) geogr. część wsi Konary, w województwie wielkopolskim, w powiecie rawickim, w gminie Miejska Górka

Wiktionary

Hallerowo – dzielnica miasta Władysławowo.

Miasto Władysławowo utworzyło jednostkę pomocniczą – dzielnicę Hallerowo (ku czci generała Józefa Hallera). Organem uchwałodawczym dzielnicy jest zebranie mieszkańców. Organem wykonawczym jest przewodniczący zarządu dzielnicy. Dodatkowo organem pomocniczym dla przewodniczącego jest zarząd dzielnicy, który łącznie z nim liczy od 4 do 7 członków. Przewodniczący i jego zarząd są wybierani przez wyborcze zebranie mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kościół projektu mojego ojca stanął w Hallerowie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hallerowianin mos., hallerowianka ż.

Wiktionary


halley

[czytaj: HElej] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Edmond Halley – astronom
  • 1P/Halley – kometa Halleya
  • (2688) Halley – planetoida
  • Halley – brytyjska stacja antarktyczna
  • Armada Halleya

Wikipedia


halleński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Halle, dotyczący Halle (miasta w Niemczech)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Halle n.

Wiktionary


hallik

[czytaj: holik] zdrobnienie od: hall


SJP.pl


halling

ludowy taniec norweski


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Halling – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Kent
  • Halling – ludowy taniec norweski
  • Einar Halling-Johansson – szwedzki piłkarz
  • Roy E. Halling – amerykański mykolog

Wikipedia


hallo

wykrzyknik stosowany do przywołania lub zwrócenia uwagi, często używany w rozmowach telefonicznych; halo


SJP.pl


hallotron

elektroniczny przyrząd mierniczy, działający na zasadzie zjawiska fizycznego, zwanego zjawiskiem Halla; halotron


SJP.pl

Ha

Wikipedia


hallotronowy

przymiotnik od: hallotron; halotronowy


SJP.pl


halloumi

[czytaj: halumi] biały, półtwardy ser z mleka owczego lub mieszanki mleka owczego, krowiego i koziego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mlecz. spoż. cypryjski ser wytwarzany z mleka owczego lub mieszanki mleka owczego, koziego i krowiego;

Wiktionary

Halloumi, chalumi (ngr. χαλούμι, χαλλούμι, halloumi) – cypryjski ser wytwarzany z mleka owczego lub mieszanki mleka owczego, koziego i krowiego, często z dodatkiem mięty.

Jest serem półtwardym białej barwy, cechującym się dużą elastycznością. Jego skład stanowi do 46% wody, co najmniej 43% tłuszczu, około 22% białka i 3% soli. Może być spożywany świeży lub (dzięki wysokiej temperaturze topnienia) jako smażony bądź grillowany.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Patelnię posmarować oliwą i położyć plasterekasterki sera halloumi.

Wiktionary


halloween

zwyczaj zapożyczony ze Stanów Zjednoczonych i praktykowany w niektórych krajach, polegający na przebieraniu się za zjawy, duchy itp., straszeniu, dekorowaniu domów, ulic, paleniu lampionów w wydrążonych dyniach oraz chodzeniu po domach z prośbą o cukierki lub inny podarunek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zwyczaj przebierania się za duchy, czarownice, upiory, wampiry itp. w Halloween (31 października)

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dzieci w przedszkolu na Mokotowie urządziły sobie halloween – przebrały się za duchy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Halloween n.

 przym. halloweenowy

 przysł. halloweenowo

Wiktionary


halloweenowy

→ Halloween [czytaj: halołinowy]


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Halloween, dotyczący Halloween, odbywający się w Halloween

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Książka dla tych, którzy lubią się bać. Dobra do czytania w listopadowe wieczory, a zwłaszcza w ten pierwszy – halloweenowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxɛlɔwʲĩˈnɔvɨ, AS: χelou̯ʹĩnovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Halloween n., halloween n.

 przysł. halloweenowo

Wiktionary


hallstatt

Hallstatt – gmina targowa w Austrii, w kraju związkowym Górna Austria, w powiecie Gmunden. Leży na południowo-zachodnim brzegu jeziora Hallstätter See, pomiędzy jego taflą a stromymi zboczami masywu Dachsteinu. W kwietniu 2025 roku gminę zamieszkiwało 760 osób.

Wikipedia


halluks

kostna narośl na stopie; haluks, hallux


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. deformacja stopy polegająca na bocznym odchyleniu dużego palca (palucha) w stronę pozostałych palców, często z uwypukleniem stawu śródstopno-paliczkowego

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paluch koślawy, war. haluks

Wiktionary


hallux

1. największy palec stopy; paluch
2. kostna narośl na stopie; haluks, halluks


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • hallux – łacińska nazwa największego palca stopy (palucha)
  • hallux (właściwie hallux valgus) lub haluks, haluksy – potoczna nazwa palucha koślawego

Wikipedia


hallówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) eduk. godzina karciana

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) I tak nauczycielski etat w Polsce to 40 godzin w tygodniu, ale tylko 18 to tzw. pensum, czyli praca na lekcjach, i to do niego dorzucono „hallówki”.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) karcianka, godzina karciana

Wiktionary


halma

gra dla 2 lub 4 osób rozgrywana na 256 polach na specjalnej tablicy o tej samej nazwie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gra planszowyanszowa dla dwu lub czterech osób rozgrywana na 256 polach

 (1.2) plansza i inne rekwizyty do halmy (1.1)

Wiktionary

Halma (z greckiego "άλμα" – "skok") – gra planszowa wymyślona w 1883 lub 1884 roku przez Amerykanina George'a Howarda Monksa. Rozgrywana jest na kwadratowej szachownicy złożonej z 256 pól (16x16). W grze mogą uczestniczyć 2 lub 4 osoby. Zadaniem jest przeprowadzenie wszystkich pionków (znajdujących się na początku partii w przydzielonym danemu zawodnikowi rogu) do przeciwległego narożnika. Zwycięzcą zostaje gracz, który osiągnie ten cel jako pierwszy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxalma, AS: χalma

Wiktionary


halmować

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) gw-pl|Wołyń, Bukowina. hamować

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) […] gdy już wsiedli, nakazał woźnicy Semenowi, by z góry halmował, a miał oko na siwą, gdyż jest na oźrebieniu — przeżegnał brykę krzyżem św. i krzyknął »ruszaj!«

 (1.1) gw. Bukowina Z góry jadź, z góry jadź, na dolince halmuj,
nie idź do dziweczki, pyrwij se jom namów.
Jo z góry pojadem, halmować nie bendem,
do dziweczki pójdem, namowiać nie bendem
.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zob. hamować.; war. gw. Bukowina chalmować

Wiktionary


halmyroliza

rozkład chemiczny skał znajdujących się na dnie morza, spowodowany działaniem słonej wody


SJP.pl

Halmyroliza to podmorskie wietrzenie spowodowane działaniem słonej wody i związków chemicznych pochodzących z rozkładających się szczątków organicznych (gł. dwutlenek węgla, siarkowodór, amoniak).

Wskutek halmyrolizy dochodzi do chemicznego rozkładu minerałów wolno zakrywanych przez nowe osady.

Wikipedia


halniaczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od halniak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halniak m.

Wiktionary


halniak

silny i porywisty wiatr wiejący w Karpatach i Sudetach; wiatr halny, halny (jako rzeczownik)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) meteorol. geogr. wiatr typu fenowego, wiejący w Karpatach i Sudetach;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wieczorem zaczął dąć halniak.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hala ż., halny m.

:: zdrobn. halniaczek m.

 przym. halny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wiatr halny, halny

Wiktionary


halny

rodzaj wiatru górskiego wiejącego w Tatrach


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z halami, dotyczący hal

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) meteorol. geogr. wiatr typu fenowego, wiejący w Karpatach i Sudetach;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Halny – typ wiatru
  • Halny – polski szybowiec SZD-40
  • „Halny” – pseudonim Józefa Kurka, żołnierza AK
  • „Halny” – pseudonim Franciszka Niepokólczyckiego, żołnierza AK
  • „Halny” – pseudonim Zdzisława Rachtana, żołnierza AK
  • Halny – polski film dokumentalny
  • Halny – Akademicki Klub Górski
  • Halny – nazwa projektu elektrycznego zespołu trakcyjnego typu 14WE produkowanego przez Newag
  • „Halny” – polski kuter ratowniczy typu R-17 (1973-1997)
  • Płochacz halny – gatunek ptaka
  • Jaskier halny – roślina z rodziny jaskrowatych
  • Halny Potok – potok w słowackich Tatrach

Wikipedia

Przykłady

 (2.1) Wieczorem zerwał się halny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hala ż., halniak m., Podhale n.

 przym. podhalański, podhalski

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) wiatr halny, halniak

Wiktionary


halo

1. wykrzyknik stosowany do przywołania lub zwrócenia uwagi, często używany w rozmowach telefonicznych;
2. zjawisko optyczne w postaci pierścieni wokół Słońca lub Księżyca;
3. na fotografii: obwódka wokół jasnych przedmiotów;
4. wielkie halo - coś błahego, czemu nadaje się duży rozgłos


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) wyrażenie używane przy odbieraniu telefonu

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (2.1) zjawisko optyczne, świetlista otoczka widoczna wokół tarczy słonecznej lub księżycowej;

 (2.2) przen. zamieszanie wokół czegoś

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • halo – zjawiska optyczne związane z kryształami lodu w atmosferze
  • halo galaktyczne – zjawisko astronomiczne
  • aparat halo – urządzenie używane w ortopedii
  • efekt halo w psychologii
  • Halo – seria gier komputerowych
  • „Halo” – singel Depeche Mode
  • „Halo” – singel Beyoncé Knowles
  • „Halo” – singel Machine Head
  • Halo – szósty singel polskiego piosenkarza Dawida Podsiadły
  • Halo – singel austriackiego DJ-a Lumixa oraz Pii Marii
  • The Black Halo – album studyjny zespołu Kamelot
  • HALO/HAHO – skrót używany w wojskowości

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) — Halo. / — Halinka? / — Nie! / — A to przepraszam, pomyłka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxalɔ, AS: χalo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tak, słucham? halo, słucham? Słucham?

Wiktionary


halo-

temat słowotwórczy

 (1.1) biol. geogr. pierwszy element słów złożonych oznaczający związek drugiego członu z solą, chlorkiem sodu

 (1.2) chem. pierwszy element słów złożonych oznaczający związek drugiego członu z halogenem (fluorowcem)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) halo- + -fit → halofit

 (1.2) halo- + -perydol → haloperydol

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halit m., halon m., halogen m.

Wiktionary


halochemia

dział chemii zajmujący się badaniem substancji zawierających sól (chlorek sodu)


SJP.pl


halofil

organizm, znajdujący najlepsze warunki rozwoju w wodach lub na glebach słonawych


SJP.pl

Halofile (z gr. "słonoluby") – termin stosowany na określenie organizmów, których naturalnym środowiskiem są wody i gleby słonawe, tolerujących wysokie stężenia soli, zwłaszcza NaCl (powyżej 10%).

Przedstawicielami halofili występujących w Polsce są np.:

W Polsce halofile spotkać można m.in. w rezerwacie przyrody Owczary koło Buska-Zdroju i w rezerwacie przyrody Ciechocinek.

Wikipedia


halofit

roślina przystosowana do życia na silnie zasolonym podłożu; słonorośle, słonorośl, roślina solniskowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ekol. roślina słonolubna

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) słonorośl, słonorośle

Wiktionary


halofitowy

przystosowany do życia w zasolonym środowisku


SJP.pl


halogen

każdy pierwiastek z XVII grupy układu okresowego; fluorowiec


SJP.pl


halogenek

sól kwasu fluoro-, chloro-, bromo- lub jodowodrowego


SJP.pl


halogenki

sól kwasu fluoro-, chloro-, bromo- lub jodowodrowego


SJP.pl

Halogenki – związki chemiczne pierwiastków 17 grupy układu okresowego (dawniej grupy VIIA).

W chemii nieorganicznej jest to ogólne określenie soli kwasów halogenowodorowych: fluorków, chlorków, bromków i jodków. W fotografii światłoczułe kryształki halogenków tworzą skład większości emulsji fotograficznych.

Wikipedia


halogenkowy

przymiotnik od: halogenek


SJP.pl


halogenokompleks

kompleks, w którym ligandami są jony fluorowców


SJP.pl


halogenowodór

związek wodoru z fluorem, chlorem, bromem lub jodem o właściwościach kwasu


SJP.pl


halogenowy

przymiotnik od: halogen


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) chem. związany z halogenem, dotyczący halogenu; zawierający halogeny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halogen mrz.

Wiktionary


halogeny

grupa pierwiastków chemicznych stanowiąca VII grupę główną układu okresowego: fluor, chlor, brom, jod, astat; fluorowce


SJP.pl


haloid

1. związek chemiczny, sól kwasu beztlenowego halogenu;
2. dawniej: halogen, chlorowiec


SJP.pl


haloidek

związek chemiczny powstały z połączenia halogenów z innymi pierwiastkami; halogenek


SJP.pl


haloizyt

minerał, uwodniony krzemian glinu; glageryt


SJP.pl

Haloizyt (halloizyt) – minerał z gromady krzemianów, zaliczany do grupy minerałów ilastych (grupa kaolinitu). Należy do grupy minerałów pospolitych i szeroko rozpowszechnionych.

Nazwa pochodzi od nazwiska belgijskiego geologa Omaliusa d'Halloya (1783-1875).

Wikipedia


haloklina

warstwa wody w morzu lub oceanie, w której następuje gwałtowny wzrost zasolenia


SJP.pl

Haloklina – warstwa przejściowa wód w morzu lub oceanie pomiędzy wodami mniej słonymi nad nią i bardziej słonymi pod nią. Charakteryzuje się dużym pionowym gradientem zasolenia.

W Morzu Bałtyckim haloklina z pionowym gradientem zasolenia sięga wartości około 0,5 PSU/m położona jest na głębokościach od 50 do 70 m.

Wikipedia


halometria

proces oceny jakości roztworów soli stosowanych w handlu


SJP.pl


halon

związek halogenu, metanu i etanu, o cząsteczkach, w których wszystkie atomy wodoru są zastąpione atomami fluoru, bromu i chloru


SJP.pl


halonowy

1. przymiotnik od: halon
2. gaśnica halonowa - gaśnica wypełniona halonem


SJP.pl


halony

związek halogenu, metanu i etanu, o cząsteczkach, w których wszystkie atomy wodoru są zastąpione atomami fluoru, bromu i chloru


SJP.pl

Halon – nazwa handlowa związków bromo-, fluoro- i chloropochodnych węglowodorów (np. Halon 1211 – bromochlorodifluorometan – CF2ClBr, Halon 1301 – bromotrifluorometan – CBrF3), stosowanych dawniej jako środki gaśnicze.

Działanie gaśnicze halonów, polegające na przerwaniu reakcji spalania w wyniku dezaktywacji wolnych rodników w płomieniu, odznacza się bardzo wysoką skutecznością.

Wikipedia


haloperidol

organiczny związek chemiczny stosowany jako lek przeciwpsychotyczny; haloperydol


SJP.pl


haloperydol

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) farm. lek przeciwpsychotyczny

Wiktionary

Haloperydol, haloperidol – organiczny związek chemiczny zawierający w swej cząsteczce reszty "p"-fluoro- i "p"-chlorofenylowe oraz szkielet piperydyny. Jest to pierwsza użyta klinicznie pochodna butyrofenonu. Stosowany jako lek przeciwpsychotyczny. Został otrzymany w 1958 roku przez Paula Janssena z belgijskiej firmy Janssen Pharmaceutica i wkrótce, po badaniach na zwierzętach, wprowadzony do badań klinicznych.

Wikipedia


halotan

środek należący do grupy freonów, służący do wziewnego znieczulenia ogólnego


SJP.pl

Halotan ( halothanum) – organiczny związek chemiczny, fluorowcowa pochodna etanu. Ma silne działanie anestetyczne. Jest stosowany we wziewnym znieczuleniu ogólnym, samodzielnie lub w połączeniu z innymi anestetykami. W temperaturze pokojowej jest to niepalna, bezbarwna ciecz o temperaturze wrzenia ok. 50 °C.

Wikipedia


halotron

element półprzewodnikowy, którego zasada działania opiera się na zjawisku Halla; czujnik Halla; hallotron


SJP.pl


halotronowy

przymiotnik od: halotron; hallotronowy


SJP.pl


halotrychit

minerał, uwodniony siarczan żelaza i glinu


SJP.pl


halowaks

materiał izolacyjny żółtawej barwy, przypominający wosk; używany do przesycania papieru do kondensatorów


SJP.pl


halowy

1. mający miejsce w rozległym budynku sportowym;
2. uczestniczący w zawodach odbywających się w takim budynku;
3. przeznaczony do gry w takim budynku;
4. mający nawy jednakowej wysokości, np. kościół halowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z halą, dotyczący hali

 (1.2) sport. taki, który jest rozgrywany w hali sportowej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hala ż.

Wiktionary


haloze

rzeczownik, rodzaj żeński, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. region Słowenii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Haloze świnie są faktycznymi towarzyszami stołu swych właścicieli. Wrodzona inteligencja, jaką przypisuje się świni, jest kolejnym czynnikiem stawiającym ją blisko ludzi.

Wiktionary


hals

1. lina utrzymująca na właściwym miejscu dolny róg żagla; halslina
2. położenie płynącego statku żaglowego w stosunku do wiatru


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) żegl. położenie żaglowca względem wiatru – prawy hals gdy wiatr wieje z prawej burty, lewy gdy z lewej;

 (1.2) żegl. odcinek drogi od zwrotu do zwrotu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hals – termin żeglarski
  • Frans Hals – malarz holenderski
  • Hals – gmina w Holandii
  • Hals – miasto w Danii i była gmina w Danii
  • Hals – wieś w Norwegii, w okręgu Sogn og Fjordane, w gminie Vågsøy

Wikipedia

Wymowa:

IPA: xals, AS: χals

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halsowanie n.

 czas. halsować

Wiktionary


halski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alina Halska (1902–1942) – polska aktorka
  • Barbara Halska (1935–2020) – polska pianistka
  • Błażej Halski (ok. 1978–2021) – polski gitarzysta
  • Czesław Halski (1908–2001) –polski poeta, pisarz, spiker radiowy, krytyk muzyczny, kompozytor i biograf
  • Eugeniusz Halski (1893–1940) – polski prawnik i wojskowy, sędzia
  • Karol Halski (1902–1983) – polski pedagog, polonista i historyk
  • Stefan Halski (1893–1940) – polski wojskowy
  • Tomasz Halski (ur. 1964) – polski fizjoterapeuta
  • Wincenty Halska (1885–1965) – polski działacz niepodległościowy i emigracyjny
  • Olgierd Halski – fikcyjna postać z serialu sensacyjnego Ekstradycja
  • Halski na tropie – polski serial kryminalno-sensacyjny
  • W. Halski Magazyn Wyrobów Żelaznych w Krakowie – nieistniejący już sklep w Krakowie specjalizujący się w sprzedaży wyrobów żelaznych

Wikipedia


halslina

lina utrzymująca na właściwym miejscu dolny róg żagla; hals


SJP.pl


halsowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) żegl. żeglowanie zmiennym kursem pod wiatr;

Wiktionary

Halsowanie, od niem. "halsen" – robić zwrot przez rufę (sic!) – metoda poruszania się jednostką pływającą o napędzie żaglowym w ogólnie pojętym kierunku, z którego wieje wiatr. Ponieważ nie ma możliwości, aby żeglować wprost na wiatr, stosuje się manewr zwany halsowaniem. Polega on na płynięciu zakosami – raz lewym, a raz prawym halsem, wykonując wielokrotne zwroty.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. hals m.

 czas. halsować ndk.

 przym. halsowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) lawirowanie

Wiktionary


halsować

1. prowadzić statek żaglowy zmiennym kursem pod wiatr; lawirować
2. wypoczywać, pływając na żaglówce


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) żegl. wykonywać zwroty statkiem żaglowym, płynąc pod wiatr

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Halsując między wyspami Cyklad łatwo rozszyfrować tajemnicę Odyseusza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xalˈsɔvat͡ɕ, AS: χalsovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hals m., halsowanie n.

 przym. halsowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) lawirować

Wiktionary


halsowy

przymiotnik od: hals


SJP.pl


halszka

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż., zdrobnienie od Elżbieta;

 (1.2) imię|polski|ż.

Wiktionary

Halszka – imię żeńskie, powstałe jako zdrobnienie pochodzącego z języka hebrajskiego imienia Elżbieta, pochodzące bardziej bezpośrednio od dawnej formy "Halżbieta" (przez: "Halżka").

Halszka imieniny obchodzi razem z Elżbietą. Niektóre źródła podają datę 2 marca.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxalʃka, AS: χalška

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Elżbieta ż., Halżbieta ż.

 przym. elżbietański, Elżbietowy, Halszkowy

Wiktionary


halsztacki

przymiotnik od: Hallstatt


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) geogr. związany z miejscowością Hallstatt

 (1.2) archeol. związany z okresem halsztackim (lub kulturą halsztacką);

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hallstatt mrz.

Wiktionary


halsztuch

pierwowzór krawata, chustka na szyję, noszona przez mężczyzn w drugiej połowie XVIII i w XIX wieku; halsztuk


SJP.pl


halsztuk

pierwowzór krawata, chustka na szyję, noszona przez mężczyzn w drugiej połowie XVIII i w XIX wieku; halsztuch


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) trójkątna chusta wiązana na szyi przez mężczyzn w XVIII i XIX wieku, noszona jako ozdoba, część munduru lub jako szalik;

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxalʃtuk, AS: χalštuk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halsztuch m.

 przym. halsztukowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) halsztuch

Wiktionary


halsówka

prowadzenie statku żaglowego zmiennym kursem pod wiatr; halsowanie


SJP.pl


halter

1. ciężarek trzymany w dłoniach, używany w skokach w dal z miejsca do zwiększenia siły wybicia;
2. rodzaj uprzęży zakładanej na głowę zwierzęcia, zwłaszcza konia


SJP.pl


haltować

potocznie: zatrzymywać


SJP.pl


halucygen

roślinny lub syntetyczny środek, który wywołuje halucynacje; halucynogen, halucynogent (rzadko)


SJP.pl


halucynacja

złudne wrażenie polegające na odczuwaniu realnych doznań zmysłowych dotyczących czegoś nieistniejącego w rzeczywistości; przywidzenie, omam


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) psych. odbierane zmysłami wrażenie czegoś, co nie istnieje, z przekonaniem, że jest rzeczywiste;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po zjedzeniu pewnych gatunków grzybów mogą pojawić się halucynacje.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxalut͡sɨ̃ˈnat͡sʲja, AS: χalucỹnacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halunek m.

 przym. halucynacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) majaczenie, majak, mara, omam, przywidzenie, widzenie, wizja, zwid

Wiktionary


halucynacyjny

przymiotnik od: halucynacja (np. przywidzenia halucynacyjne, seans halucynacyjny)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z halucynacjami, dotyczący halucynacji; będący halucynacją

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halunek mzw., halucynacja ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) omamowy

Wiktionary


halucynatyk

osoba cierpiąca na halucynacje


SJP.pl


halucynek

potocznie: grzyb halucynogenny; magiczny grzybek


SJP.pl


halucynogen

roślinny lub syntetyczny środek, który wywołuje halucynacje; halucygen, halucynogent (rzadko)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) farm. substancja wywołująca halucynacje

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W trans zapadały osoby po zażyciu silnego narkotyku, przeważnie halucynogenu.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. halucynogeniczny, halucynogenny

 przysł. halucynogennie

Wiktionary


halucynogeniczny

przymiotnik

 (1.1) farm. wywołujący halucynacje

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halucynogen mrz.

 przym. halucynogenny

 przysł. halucynogennie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) halucynogenny

Wiktionary


halucynogennie

przysłówek

 (1.1) powodując halucynacje

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Substancja ta działa silnie halucynogennie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halucynogen mrz.

 przym. halucynogeniczny, halucynogenny

Wiktionary


halucynogenny

taki, który wywołuje halucynacje (np. środek halucynogenny)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) farm. wywołujący halucynacje

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Objawami toksydromu halucynogennego są m.in. oczopląs i dysforia.

 (1.1) Kto sporządził pierwszy raport dotyczący halucynogennych właściwości LSD?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halucynogen mrz.

 przym. halucynogeniczny

 przysł. halucynogennie

Wiktionary


halucynogent

roślinny lub syntetyczny środek, który wywołuje halucynacje; halucynogen, halucygen


SJP.pl


halucynować

1. doświadczać halucynacji;
2. wyobrażać sobie coś


SJP.pl


halucynoza

uporczywe występowanie halucynacji, zwłaszcza słuchowych, trwające dłuższy czas, zwykle do kilku tygodni, wywołane najczęściej zatruciem


SJP.pl

Ha

Wikipedia


halukać

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) reg-pl|Kresy południowe,Przemyśl. krzyczeć na kogoś, gromić

czasownik zwrotny niedokonany halukać się

 (2.1) gw-pl|Podhale. o świniach: spółkować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. holukać

Wiktionary


haluks

kostna narośl na stopie; halluks, hallux


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. schorzenie polegające na tworzeniu się bolesnej narośli w miejscu, gdzie zaczyna się duży palec stopy, zwykle także z odchyleniem tego palca ku pozostałym;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Hanka całe życie nosiła szpilki, a teraz płacze, bo ma haluksy.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) halluks, paluch koślawy

Wiktionary


halunek

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. grzybek halucynogenny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kupilem sobie kwiatka w biedrze i wyrósł mi halunek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. halucynacja ż., halucynant m., halucynoza ż.

 przym. halucynacyjny

Wiktionary


halurgia

dziedzina obejmująca zagadnienia związane z występowaniem, przeróbką i eksploatacją soli; solnictwo


SJP.pl


halurgiczny

→ halurgia


SJP.pl

Patrz:

halurgia

halusia

zdrobnienie od: Halina (imię żeńskie)


SJP.pl


halusiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Halusi lub z nią związany


SJP.pl


haluszki

kluski z surowych ziemniaków i mąki, danie regionalne wielu kuchni wschodnioeuropejskich


SJP.pl


halwisz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. bot. ślaz

Wiktionary


halymba

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. geogr. Halemba

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (gwara.) Aga zrychtowała srogi bigel na Halymbie. → Agnieszka zorganizowała sporą potańcówkę w Halembie.

Wiktionary


halówka

(słowo używane zwykle w liczbie mnogiej) but przeznaczony do ćwiczeń, gry na sali gimnastycznej, podobny do piłkarskich korków, ale mający płaską podeszwę


SJP.pl

Halówka ( Галёўка, "Halouka"; Галёвка, "Galowka") – wieś na Białorusi, w obwodzie brzeskim, w rejonie małoryckim, w sielsowiecie Ołtusz.

Wikipedia


ham

wykrzyknienie naśladujące gwałtowne i łakome pochwycenie czegoś ustami; chap


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) onomatopeja imitująca szczek psa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ham – dzielnica Londynu
  • Ham – miejscowość w hrabstwie Devon, w dystrykcie East Devon
  • Ham – miejscowość w hrabstwie Devon, w Plymouth
  • Ham – miejscowość w hrabstwie Gloucestershire, w dystrykcie Cheltenham
  • Ham – miejscowość w hrabstwie Gloucestershire, w dystrykcie Stroud
  • Ham – miejscowość w hrabstwie Kent, w dystrykcie Dover
  • Ham – miejscowość w hrabstwie Somerset, w dystrykcie Somerset West and Taunton, w civil parish Creech St Michael
  • Ham – miejscowość w hrabstwie Somerset, w dystrykcie Mendip
  • Ham – miejscowość w hrabstwie Somerset, w dystrykcie South Somerset
  • Ham – miejscowość w hrabstwie Somerset, w dystrykcie Somerset West and Taunton, w civil parish West Buckland
  • Ham – miejscowość w hrabstwie Wiltshire
  • Ham – gmina w Regionie Flamandzkim, w prowincji Limburgia, w okręgu Hasselt

Wikipedia

Wymowa:

IPA: xãm, AS: χãm

Wiktionary


hama

miasto w Syrii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w zachodniej Syrii;

Wiktionary

Hama ( ‏حماة‎, ‏חֲמָת‎) – miasto w zachodniej Syrii, w oazie nad Orontesem, ośrodek administracyjny muhafazy Hama, czwarte pod względem wielkości miasto kraju.

Miasto słynie z norii, 17 starożytnych kół nawadniających, wybudowanych przy użyciu drewna, bez zastosowania gwoździ. Najstarsze norie w Hamie powstały nawet w 1100 r. p.n.e. Są jedną z głównych atrakcji turystycznych miasta, słyną z wydawania charakterystycznych dźwięków podczas kręcenia się i czerpania wody z koryta Orontesu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W odpowiedzi na te działania terroryści zrzucają pociski na Aleppo, Hamę oraz inne miasta.

Wiktionary


hamaczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od hamak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hamak m., hamakowanie n.

Wiktionary


hamada

pustynia kamienista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geogr. pustynia kamienista i / lub skalna;

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Wymowa:

IPA: xãˈmada, AS: χãmada

Wiktionary


hamadan

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Iranie;

Wiktionary

Hamadan (Hamedan) – miasto w Iranie, położone 400 km na południowy zachód od Teheranu, stolica prowincji (ostanu) o tej samej nazwie. Liczba ludności 550 284 (2005).

Niegdyś w tym miejscu znajdowało się miasto Ekbatana – stolica państwa Medów, a później letnia rezydencja władców Persji z dynastii Achemenidów.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. hamadański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) staroż. Ekbatana

Wiktionary


hamadański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Hamadanem, dotyczący Hamadanu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hamadan mrz.

Wiktionary


hamadriada

w mitologii greckiej: nimfa, opiekunka drzewa


SJP.pl


hamak

prostokątna siatka ze sznurka albo mocna tkanina, rozpinana pomiędzy dwoma słupami lub drzewami, przeznaczona do leżenia lub spania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) podłużny materiał zawieszany między dwoma drzewami lub słupami, służący za łóżko;

Wiktionary

Hamak – rodzaj wiszącego łóżka zrobionego z materiału lub sznurków, zawieszonego między dwiema podporami.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jestem senny, położę się na hamaku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxãmak, AS: χãmak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. hamaczek m.

Wiktionary


hamakowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczas. od hamakować

 (1.2) pot. leżenie, wylegiwanie się, urządzanie spania w hamaku

 (1.3) przen. telew. umieszczanie kiepskiego programu telewizyjnego pomiędzy dwoma programami o dużej oglądalności

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Przymusowe hamakowanie w gałęziach umiliły chłopcom gimnastyczne popisy wiewiórek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hamak m., hamaczek m.

 czas. hamakować ndk.

 przym. hamakowy

Wiktionary


hamakowy

→ hamak


SJP.pl

Patrz:

hamak

hamamatsu

miasto w Japonii


SJP.pl

Hamamatsu (jap. 浜松市 Hamamatsu-shi) – miasto w Japonii, w prefekturze Shizuoka, w środkowej części wyspy Honsiu ("Honshū"), nad Oceanem Spokojnym.

Największe pod względem liczby mieszkańców w tej prefekturze. W lipcu 2005 miasto wchłonęło 11 otaczających je miast i miasteczek i wyprzedziło pod względem liczby ludności Shizuokę.

Wikipedia


hamamelis

roślina z rodziny oczarowatych; hammamelis, oczar


SJP.pl


haman

dawniej:
1. wielkie, ciężkie i niezgrabne stworzenie;
2. olbrzym, potwór


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) daw. pejor. groźny olbrzym, potwór

 (1.2) daw. wielkie, ciężkie stworzenie (zwykle o krowie lub koniu)

Wiktionary

Haman, Aman – postać biblijna ze Starego Testamentu, najwyższy urzędnik króla Persji, Achaszwerosza (Asawerusa).

Król polecił poddanym oddawać pokłon Hamanowi. Jednak wbrew poleceniu króla Żyd Mardocheusz nie oddawał pokłonu Hamanowi, za co ten postanowił zabić Mordechaja (Mardocheusza), a także innych Żydów w Persji. Kiedy królowa Estera odkryła jego plany przed królem, Haman został powieszony na szubienicy, którą postawił dla Mardocheusza. Pojawia się w Księdze Estery 3-7.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z takim hamanem lepiej nie mieć do czynienia.

 (1.1) Ten stary haman przeklęty! Ten… ten… już nie wiem, jak go nazwać!

 (1.2) Taka krowa, taki haman, że i drugiej nie w każdym dworze by znalazł.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bestia; przest. ordynus; współcz. chamidło, prostak, prymityw

 (1.2) bydlę

Wiktionary


hamar

miasto w Norwegii


SJP.pl

Hamar – norweskie miasto i gmina leżąca w regionie Innlandet. Hamar jest 258. norweską gminą pod względem powierzchni. Miasto leży nad największym jeziorem Norwegii - Mjøsa.

W miejscowości jest stacja kolejowa Hamar.

Wikipedia


hamarski

→ Hamar (miasto w Norwegii)


SJP.pl


hamartia

w starożytnym teatrze: błąd, błędne rozpoznanie własnej sytuacji przez bohatera tragedii, który fałszywie oceniając stan rzeczy, pogrąża się coraz bardziej i doprowadza do katastrofy; wina tragiczna


SJP.pl

Hamartia (gr. ἁμαρτία – wina, grzech, przewinienie), wina tragiczna – w tragedii starożytnej błędne rozpoznanie i fałszywa ocena własnej sytuacji przez bohatera. Bohater, nieświadomy rzeczywistego znaczenia okoliczności, w jakich się znalazł, popełnia czyny prowadzące do dalszego przypieczętowania jego losu i ostatecznie do katastrofy. Kategorię hamartii określił Arystoteles w "Poetyce" "na podstawie Króla Edypa" Sofoklesa.

Wikipedia


hamas

islamska organizacja terrorystyczna działająca w Strefie Gazy


SJP.pl

Hamas (#PATRZ

, [], dosłownie z arab. „zapał, entuzjazm”, ale też akronim ‏حركة المقاومة الاسلامية‎, trb. "Harakat al-Mukawamma al-Islamijja"), Muzułmański Ruch Oporu – islamska sunnicka i fundamentalistyczna organizacja polityczno-militarna walcząca o niepodległość Palestyny, uznawana przez państwa zachodnie za terrorystyczną.

Wikipedia


hamasowiec

członek Hamasu, islamskiej organizacji terrorystycznej działająca w Strefie Gazy


SJP.pl


hamasowski

→ Hamas


SJP.pl

Patrz:

Hamas

hamburczyk

mieszkaniec Hamburga


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Hamburga; mężczyzna wywodzący się z Hamburga

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hamburger m.

:: fż. hamburka ż.

 przym. hamburski

Wiktionary


hamburg

miasto w Niemczech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Niemczech;

 (1.2) geogr. adm. kraj związkowy Niemiec

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Hamburg jest dużym miastem portowym położonym na północy Niemiec.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxãmburk, AS: χãmburk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hamburczyk m., hamburka ż., hamburger m.

 przym. hamburski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) Wolne i Hanzeatyckie Miasto Hamburg

Wiktionary


hamburger

1. kotlet z niepeklowanego, mielonego mięsa wołowego z dodatkiem przypraw;
2. bułka z takim kotletem podawana z różnymi dodatkami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) kulin. spoż. kanapka z kotletem z mielonej wołowiny podawana na ciepło;

 (1.2) kulin. spoż. kotlet do hamburgera (1.1)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub męskozwierzęcy

 (2.1) pogard. Amerykanin

Wiktionary

Hamburger – typowe danie typu "fast food", kanapka (sandwich) z kotletem z mięsa wołowego ("patty").

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zjadłem hamburgera i popiłem colą.

 (1.2) Upiekłem na grillu cztery hamburgery i pięć kiełbasek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xãmˈburɡɛr, AS: χãmburger

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hamburg mrz., hamburczyk mos., hamburka ż.

 przym. hamburski, hamburgerowy

Wiktionary


hamburgerek

zdrobnienie od: hamburger


SJP.pl


hamburgerownia

potocznie: bar, w którym sprzedaje się fast food


SJP.pl


hamburgerowy

→ hamburger


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z hamburgerem, dotyczący hamburgerów

Wiktionary

Patrz:

hamburger

Powiązane:

 rzecz. hamburger mrz.

Wiktionary


hamburgeryzacja

wypieranie tradycyjnych potraw krajowych przez fast foody


SJP.pl


hamburka

1. wiosłowa łódź sportowa; kilówka;
2. gołąb ozdobny z ubarwioną głową i ogonem;
3. krzesło lub fotel z elementami wzornictwa greckiego;
4. wygodny, ocieplany but męski;
5. męska czapka żeglarska, wykonana z miękkiego materiału z usztywnionym denkiem i daszkiem;
6. bułka hamburgerowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Hamburga; kobieta pochodząca z Hamburga

Wiktionary

Hamburka – niewielki płaskodenny statek, dawniej drewniany, obecnie z różnych materiałów, w tym z laminatu, o charakterystycznym wydłużonym kształcie. Cechą szczególna tego typu łodzi są także szyny i prowadnice, na których zamontowane jest ruchome siodło wioślarza. Łodzie te wykorzystywane niegdyś w transporcie rzecznym i przybrzeżnym, w rybołówstwie i w sportach wodnych. Były powszechnie wykorzystywane m.in. w Warszawie w latach 20. i 30. XX wieku. Długość łodzi wynosi ok. 6m.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. hamburger m.

:: fm. hamburczyk m.

 przym. hamburski

Wiktionary


hamburski

→ Hamburg


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Hamburgiem

Wiktionary

Patrz:

Hamburg

Przykłady

 (1.1) To normalnemu człowiekowi może się po prostu kojarzyć z przysłowiowym jajkiem lub szynką hamburską, znaczy się także częściowo nieświeżą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xãmˈbursʲci, AS: χãmbursʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hamburg m., hamburczyk mos., hamburka ż., hamburger mrz.

Wiktionary


hamelin

miasto w Niemczech; Hameln


SJP.pl

Hamelin – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Normandia, w departamencie Manche.

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwały 122 osoby, a gęstość zaludnienia wynosiła 50 osób/km² (wśród 1815 gmin Dolnej Normandii Hamelin plasuje się na 764. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 1074.).

Wikipedia


hameln

miasto w Niemczech; Hamelin


SJP.pl

Hameln – miasto w północnych Niemczech, w południowo-wschodniej części kraju związkowego Dolna Saksonia nad rzeką Wezerą na Pogórzu Wezerskim, siedziba powiatu Hameln-Pyrmont.

Miasto znane jest na świecie za sprawą braci Grimm i ich baśni Flecista z Hameln opisującej wydarzenie, które ponoć naprawdę miało miejsce w 1284 r., choć w rzeczywistości przebiegło inaczej, niż opisuje to legenda.

Wikipedia


hamer

dawniej:
a) piec hutniczy
b) huta żelaza


SJP.pl

Hamer – osada w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie golubsko-dobrzyńskim, w gminie Golub-Dobrzyń.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa toruńskiego.

Wikipedia


hamera

dawniej:
a) piec hutniczy
b) huta żelaza


SJP.pl


hamerla

nazwisko


SJP.pl

Ha

Wikipedia


hamernia

dawny zakład hutniczy; kuźnica


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. rzem. zakład hutniczy, huta żelazna, fabryka obróbki metalu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hamernia – warsztat kowalski z młotami napędzanymi mechanicznie
  • Hamernia – dawny zakład i ulica w Krakowie
  • Hamernia – sztuczny zbiornik wodny na terenie gminy Radziejowice
  • Hamernia – wieś w woj. lubelskim, w pow. biłgorajskim, w gminie Józefów
  • Hamernia – część wsi Prądnik Korzkiewski, w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Wielka Wieś
  • Hamernia – część wsi Nawojowa, w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Nawojowa
  • Hamernia – część miasta Maków Podhalański, w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Maków Podhalański
  • Hamernia – część miasta Przysucha, w woj. mazowieckim, w pow. przysuskim, w gminie Przysucha
  • Hamernia – część wsi Chotowa, w woj. podkarpackim, w pow. dębickim, w gminie Czarna
  • Hamernia – przysiółek wsi Nowa Grobla, w woj. podkarpackim, w pow. lubaczowskim, w gminie Oleszyce
  • Hamernia – część wsi Lgota-Nadwarcie, w woj. śląskim, w pow. myszkowskim, w gminie Koziegłowy
  • Hamernia – kolonia w okręgu wileńskim, w rejonie wileńskim, w gminie Niemenczyn

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. hamernictwo n., hamernik mos.

Wiktionary


hamernicki

→ hamernik


SJP.pl

Patrz:

hamernik

hamernictwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) przest. zawód hamernika

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hamernia ż.

Wiktionary


hamernik

gwarowo: robotnik hamerni; hutnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. robotnik przy młotach w fabryce

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W ustrońskiej kuźni hamernicy lepi zarobiali niż insi chłopi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hamernia ż.

Wiktionary


hamerski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Edward Hamerski – polski lekarz weterynarii, prawnik, prokurator, wykładowca
  • Jan Hamerski
    • Jan Hamerski – rzymskokatolicki ksiądz, męczennik
    • Jan Hamerski – polski polityk
  • Jerzy Hamerski – polski pedagog, twórca teatru dziecięcego Łejery
  • Karol Hamerski – polski prawnik
  • Oskar Hamerski – polski aktor
  • Wiktor Hamerski – polski prawnik
  • Zygmunt Hamerski – polski fotograf
  • Irena Hamerska – polska Sprawiedliwa wśród Narodów Świata

Wikipedia


hamf

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. bud. techn. konopie do uszczelniania

Wiktionary


hami

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Chinach, w Regionie Autonomicznym Sinciang-Ujgur, w Kotlinie Hami;

Wiktionary

Hami, Kumul (chiń. upr. 哈密; pinyin "Hāmì"; ujg. قۇمۇل; "Qumul") – miasto na prawach prefektury w północno-zachodnich Chinach, w regionie autonomicznym Sinciang, w kotlinie Hami, przy linii kolejowej z Lanzhou do Urumczi. Liczy ok. 570 tys. mieszkańców. Ważny ośrodek przemysłu wydobywczego; w przeszłości ważny punkt na jedwabnym szlaku.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxãmʲi, AS: χãmʹi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Kumul

Wiktionary


hamid

arabskie imię męskie


SJP.pl

Hamid – wieś w Iranie, w ostanie Azerbejdżan Zachodni, w szahrestanie Mijandoab. W 2006 roku liczyła 803 mieszkańców.

Wikipedia


hamilkar

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hamilkar – imię punickie, nosili je m.in.:
  • Hamilkar I (ur. ok. 510 p.n.e., zm. ok. 480 p.n.e.) – król Kartaginy
  • Hamilkar – wódz kartagiński, zginął w bitwie pod Himerą
  • Hamilkar – wódz kartagiński w bitwie nad rzeką Krimissos
  • Hamilkar II (ur. 330 p.n.e., zm. 309 p.n.e.) – król Kartaginy
  • Hamilkar – wódz kartagiński w wojnie przeciwko Agatoklesowi w 310 r. p.n.e.
  • Hamilkar (III w. p.n.e.) – dowódca floty kartagińskiej w bitwie koło przylądka Eknomos w 256 r. p.n.e.
  • Hamilkar Barkas (ur. ok. 280 p.n.e., zm. 229 p.n.e.) – wódz kartagiński
  • Hamilkar – wódz kartagiński z armii Hazdrubala, brata Hannibala

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Najbardziej imię Hamilkar rozsławił wielki wódz pierwszej wojny punickiej z Rzymem, ojciec Hannibala.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xãˈmʲilkar, AS: χãmʹilkar

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Amilkar

Wiktionary


hamilton

1. stolica Bermudów;
2. miasto w Kanadzie;
3. miasto w Szkocji;
4. miasto w Nowej Zelandii;
5. miasto w Stanach Zjednoczonych;
6. rzeka w Kanadzie; Churchill


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Bermudów;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hamilton – miasto w Wielkiej Brytanii, w Szkocji
  • Hamilton – miejscowość w Wielkiej Brytanii, w Anglii
  • Hamilton – miasto w Australii w stanie Wiktoria
  • Hamilton – miasto w Kanadzie w prowincji Ontario
  • Hamilton – miasto w Nowej Zelandii
  • Hamilton – miasto na Bermudach
  • Hamilton – miasto w Saint Vincent i Grenadynach
  • Hamilton – miasto w stanie Alabama, w hrabstwie Marion
  • Hamilton – miasto w stanie Georgia, w hrabstwie Harris
  • Hamilton – miasto w stanie Illinois, w hrabstwie Hancock
  • Hamilton – miejscowość w stanie Indiana, w hrabstwie Steuben
  • Hamilton – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Marion

Wikipedia

Wymowa:

IPA: xãˈmʲiltɔ̃n, AS: χãmʹiltõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hamiltończyk mos., hamiltonka ż.

 przym. hamiltoński

Wiktionary


hamiltonian

1. funkcja współrzędnych uogólnionych charakteryzująca układ mechaniczny; funkcja Hamiltona
2. w fizyce kwantowej: operator całkowitej energii cząstki lub układu cząstek; operator Hamiltona


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fiz. funkcja opisująca układ fizyczny za pomocą pędów i położeń uogólnionych

 (1.2) fiz. operator energii w mechanice kwantowej;

Wiktionary

Hamiltonian (funkcja Hamiltona) – funkcja współrzędnych uogólnionych i pędów uogólnionych, opisująca układ fizyczny w sformułowaniu Hamiltona teorii fizycznych

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Klasyczny ruch atomu można łatwo opisać hamiltonianem.

 (1.2) Stany własne tego hamiltonianu są stanami własnymi operatora całkowitego momentu pędu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxãmʲilˈtɔ̃ɲãn, AS: χãmʹiltõńãn

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) funkcja Hamiltona

 (1.2) operator Hamiltona

Wiktionary


hamiltonka

mieszkanka Hamiltonu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Hamiltonu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxãmʲilˈtɔ̃nka, AS: χãmʹiltõnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hamilton mrz.

:: fm. hamiltończyk mos.

 przym. hamiltoński

Wiktionary


hamiltonowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z irlandzkim matematykiem Williamem Rowanen Hamiltonem

Wiktionary


hamiltończyk

mieszkaniec Hamiltonu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Hamiltonu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxãmʲilˈtɔ̃j̃n͇t͡ʃɨk, AS: χãmʹiltõĩ ̯ṇčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hamilton mrz.

:: fż. hamiltonka ż.

 przym. hamiltoński

Wiktionary


hamiltoński

przymiotnik od: Hamilton


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Hamiltonem, dotyczący Hamiltonu (stolicy Bermudów)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hamilton mrz., hamiltończyk mos., hamiltonka ż.

Wiktionary


hamina

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Finlandii, w regionie Kymenlaakso;

Wiktionary

Hamina (szw. "Fredrikshamn") – miasto w południowo-wschodniej Finlandii, w regionie Kymenlaakso (dawniej prowincja Finlandia Południowa), nad Zatoką Fińską, ok. 150 km na wschód od Helsinek. Miasto w 2023 r. liczyło 19 529 mieszkańców.

Na terenie miasta znajduje się port Hamina-Kotka.

Wikipedia


hamkało

nazwisko


SJP.pl


hamlet

przenośnie: człowiek pełen wątpliwości, któremu ciągłe rozpamiętywanie swoich przeżyć i stanów uniemożliwia racjonalne działanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przen. książk. ktoś pełen wątpliwości i rozterek, komu skłonność do nieustannej autoanalizy uniemożliwia działanie

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxãmlɛt, AS: χãmlet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hamlet m., hamletyzowanie n., hamletyzm m.

 czas. hamletyzować ndk.

 przym. hamletowski, hamletyczny

Wiktionary


hamletowski

przymiotnik dzierżawczy - należący do Hamleta lub z nim związany


SJP.pl


hamletyczny

charakterystyczny dla Hamleta (bohater tragedii Szekspira), np. dylemat hamletyczny; hamletowski


SJP.pl


hamletyzm

postawa życiowa odznaczająca się niezdecydowaniem, wahaniem, rozterkami, co prowadzi do trudności z podejmowaniem racjonalnych decyzji


SJP.pl

Hamletyzm – postawa życiowa i kategoria literacka, której nazwa pochodzi od imienia tytułowego bohatera tragedii "Hamlet" autorstwa Williama Szekspira.

Pojęcie to opisuje stan nieustannego rozdźwięku pomiędzy myślą a działaniem. Osoba przejawiająca cechy hamletyzmu wikła się w wewnętrzne konflikty, waha się między potrzebą czynu a skłonnością do rozważań i refleksji. Charakterystyczna jest tu dominacja analiz i pytań egzystencjalnych (np. „być albo nie być”) nad praktycznym działaniem.

Wikipedia


hamletyzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|hamletyzować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxãmlɛtɨzɔˈvãɲɛ, AS: χãmletyzovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hamlet n./m., hamlet m., hamletyzm m.

 czas. hamletyzować ndk.

Wiktionary


hamletyzować

przeżywać rozterki wewnętrzne, nie mogąc powziąć decyzji


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) książk. przesadnie długo wahać się, być w rozterce duchowej, rozmyślać, nie mogąc podjąć decyzji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxãmlɛtɨˈzɔvat͡ɕ, AS: χãmletyzovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hamlet m., hamlet m., hamletyzowanie n., hamletyzm m.

 przym. hamletowski, hamletyczny

Wiktionary


hammam

tradycyjna łaźnia parowa z tradycji islamskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) łaźnia w krajach arabskich i muzułmańskich;

Wiktionary

Hammam (arab. حمّام "hammām", حمام "hamām", tur. "hamam") – łaźnia lub sauna turecka.

Arabski gramatyk Ibn Sida wywodzi nazwę od słowa "al-ḥamīm" ("siła letniego gorąca").

W arabskim słowo "ḥammām" oznacza łazienkę lub toaletę.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Meczet i hammam łączy aspekt kulturowo-religijny, pierwszy gromadzi wiernych na wspólnej modlitwie, a drugi na oczyszczaniu.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. hammamowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łaźnia turecka

Wiktionary


hammamelis

roślina z rodziny oczarowatych; hamamelis, oczar


SJP.pl


hammer

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hammer a. d. Uecker – gmina w Vorpommern-Greifswald, w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie
  • Hammer (ang. Hammer Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Yellow Medicine
  • Hammer (ang. Hammer Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Ramsey
  • Hammer – miejscowość w hrabstwie West Sussex (Anglia)
  • MC Hammer (ur. 1962) – amerykański raper
  • Alfred Hammer – niemiecki bobsleista
  • Armand Hammer (1898–1990) – amerykański przemysłowiec
  • Armie Hammer (ur. 1986) – amerykański aktor
  • Barbara Hammer (1939–2019) – amerykańska reżyserka
  • Bernhard Hammer (1822–1907) – szwajcarski polityk
  • Bjarni Hammer (ur. 1975) – farerski policjant, wioślarz i polityk
  • Christian Hammer (ur. 1987) – rumuński bokser

Wikipedia


hammerstein

[czytaj: HAmersztajn] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hammerstein – dzielnica Idar-Oberstein
  • Hammerstein – dzielnica Kandern
  • Hammerstein – gmina w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, w powiecie Neuwied
  • Czarne
  • David Hammerstein Mintz – hiszpański nauczyciel
  • Kurt von Hammerstein-Equord – niemiecki generał
  • Oscar Hammerstein I – amerykański impresario operowy
  • Oscar Hammerstein II – amerykański pisarz
  • Plays the Music of Rodgers & Hammerstein

Wikipedia


hammett

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Dashiell Hammett (1894-1961) – amerykański pisarz
  • Kirk Hammett (ur. 1962) – amerykański gitarzysta, członek zespołu Metallica
  • Mark Hammett (ur. 1972) – nowozelandzki rugbysta i trener
  • Hammett (film 1982) – film Wima Wendersa
  • Opowieści Hammetta

Wikipedia


hammond

1. John Hammond (1889-1964), zootechnik brytyjski;
2. organy Hammonda - instrument muzyczny wykonany przez Laurena Hammonda, zegarmistrza amerykańskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. muz. zob. organy Hammonda.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Albert Hammond – brytyjski piosenkarz, kompozytor i producent muzyczny
  • Laurens Hammond – amerykański inżynier, wynalazca organów Hammonda
  • N.G.L. Hammond – brytyjski historyk
  • Richard Hammond – brytyjski dziennikarz i prezenter telewizyjny
  • Hammond – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie Piatt
  • Hammond – miasto w stanie Indiana, w hrabstwie Lake
  • Hammond – miasto w stanie Luizjana, w parafii Tangipahoa
  • Hammond – miasto w stanie Minnesota, w hrabstwie Wabasha
  • Hammond – miasto w stanie Maine, w hrabstwie Aroostook
  • Hammond – wieś w stanie Nowy Jork, w hrabstwie St. Lawrence
  • Hammond – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie St. Lawrence
  • Hammond – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie St. Croix

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. hammondzista mos., hammondzistka ż.

Wiktionary


hammondzista

muzyk grający na organach Hammonda


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) środ. muz. instrumentalista grający na organach Hammonda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hammond mzw., organy Hammonda nmos.

:: fż. hammondzistka ż.

Wiktionary


hammondzistka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) środ. muz. instrumentalistka grająca na organach Hammonda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hammond mzw., organy Hammonda nmos.

:: fm. hammondzista mos.

Wiktionary


hammurabi

1. Hammurabi (?-1750 p.n.e.), władca Babilonii od roku 1792;
2. Kodeks Hammurabiego - jeden z najstarszych kodeksów, powstały w latach 1792-1750 p.n.e.;
3. Stela Hammurabiego - słup diorytowy znaleziony w roku 1901 w Suzie


SJP.pl

Hammurabi, Hammurapi ("Ḫammu-rāpi") – szósty, najsłynniejszy król z I dynastii z Babilonu, syn i następca Sin-muballita, panował przez 43 lata (1792–1750 p.n.e. – chronologia średnia), twórca potęgi państwa starobabilońskiego, autor "Kodeksu Praw".

Wikipedia


hamowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|hamować.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hamowanie rekuperacyjne (także hamowanie odzyskowe)
  • Hamowanie aerodynamiczne
  • Hamowanie proaktywne
  • Hamowanie retroaktywne
  • Hamowanie (fizjologia)

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌxãmɔˈvãɲɛ, AS: χãmovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hamulec m., zahamowanie n., pohamowanie n.

 czas. hamować ndk., zahamować dk., wyhamowywać ndk., wyhamować dk., przyhamowywać ndk., przyhamować dk.

 przym. hamulczy

Wiktionary


hamować

1. zmniejszać szybkość;
2. powstrzymywać


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zahamować)

 (1.1) zwalniać lub zatrzymywać pojazd za pomocą hamulca

 (1.2) zwalniać lub zatrzymywać się

 (1.3) wstrzymywać działanie, rozwój

czasownik przechodni niedokonany (dk. pohamować)

 (2.1) powstrzymywać od czegoś

czasownik zwrotny niedokonany hamować się (dk. pohamować się)

 (3.1) powstrzymywać się od czegoś; nie pozwalać sobie na coś

 (3.2) być powstrzymywanym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wnet też mimo krzyku jadących z tyłu murzów, mimo przeraźliwego świstu piszczałek i głosu bębna huczącego na kęsim – to jest na ścinanie głów niewiernych – poczęli konie zdzierać, hamować…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xãˈmɔvat͡ɕ, AS: χãmovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hamowanie n., zahamowanie n., hamulec m., pohamowanie n., hamulcowy mos.

 czas. zahamować dk., wyhamować dk.

 przym. hamulcowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zatrzymywać

 (2.1) ograniczać, powściągać, powstrzymywać

 (3.1) powściągać się

Wiktionary


hamownia

pomieszczenie z urządzeniami do pomiarów mocy i prób rozruchu różnych typów silników


SJP.pl

Hamownia – stacjonarne lub mobilne stanowisko pomiarowe umożliwiające pozyskanie niezbędnych danych do wyznaczenia charakterystyki osiągów silnika, takich jak:

Hamownie dzielą się na dwa rodzaje: hamownie inercyjne i hamownie z obciążeniem. W przypadku hamowni z obciążeniem realizowane może być ono w oparciu o hamulec wodny, hamulec elektrowirowy lub cierny. Hamownie inercyjne wykorzystują koło zamachowe lub inercję własną do obciążania mierzonego silnika/pojazdu.

Wikipedia


hamowniczy

hamujący


SJP.pl


hampel

potocznie: hamulec pojazdu; hebel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. hamulec; mechanizm służący do zmniejszania prędkości lub całkowitego zatrzymywania pojazdu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) – Poczta! – oświadczył Leon i dał po hamplach. Furgonetka zostawiła na asfalcie dwa długie pasy gumy i zatrzymała się z szarpnięciem.

 (1.1) — Podjeżdżasz wolno do przeszkody, robisz bunnyhopa i starasz się trafić tylnym kołem na kant (…) i odbijasz się z powrotem. // — Ale jak to z powrotem? // — Normalnie — tłumaczył instruktor. — Zaciskasz tylny hampel, odchylasz się i odskakujesz.

 (1.1) Po garach dała, a tamten za nią kilka metrów, siedzi na dupie, prawie w kufrze. Wreszcie kobieta gwałtownie zaciąga hample, zmuszając tira, żeby ją wyminął.

 (1.1) Jak dam ostro po hamplach, to się wypieprzę! Hamować silnikiem też się bałam. Chwilę trwało, zanim się zatrzymaliśmy.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hamulec, hebel

Wiktionary


hampelman

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. pajac

Wiktionary


hampelmann

[czytaj: HAMpelman] komiczna postać teatralna frankfurckiej sceny ludowej z XIX wieku


SJP.pl


hamplować

czasownik niedokonany

 (1.1) przest. gw-pl|Śląsk Cieszyński. nieustannie czymś poruszać, wywołując przy tym hałas

 (1.2) przest. gw-pl|Śląsk. zachowywać się niesfornie

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) (…) przysmyczy do chałupy jakiesi charboły przegrzeszone, jakiesi flinicisko zbójnickie i nie posłucho, jeny bydzie tem hamplować i komedje robić!… Ale rób, se, rób, Gustliczku!…

 (1.2) Najbardziej to sie już hampluje ta „meldereiterka“ i ponoś zaraz pojechała tego konia oboczyć, na którym by miała rajtować (…).

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Śląsk Cieszyński burdować

 (1.2) dokazywać

Wiktionary


hampshire

[czytaj: hampszer]
1. brytyjska rasa owiec krótkowełnistych;
2. brytyjska rasa świń


SJP.pl

Hampshire – hrabstwo administracyjne (niemetropolitalne), ceremonialne i historyczne w południowej Anglii, w regionie South East England, położone nad kanałem La Manche i cieśniną Solent.

Powierzchnia hrabstwa administracyjnego wynosi 3679 km², a liczba ludności 1 317 800 (2011). Hrabstwo ceremonialne, obejmujące dodatkowo dwie jednostki administracyjne "unitary authority" – Southampton i Portsmouth, liczy 3769 km² powierzchni i 1 759 800 mieszkańców (2011).

Wikipedia


hampton

styl wnętrzarski inspirowany nadmorskimi rezydencjami, jasny, elegancki i naturalny; hamptons


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hampton – miasto w stanie Connecticut, w hrabstwie Windham
  • Hampton – miasto w stanie Arkansas, w hrabstwie Calhoun
  • Hampton – miasto w stanie Floryda, w hrabstwie Bradford
  • Hampton – miasto w stanie Georgia, w hrabstwie Henry
  • Hampton – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie Rock Island
  • Hampton – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Franklin
  • Hampton – miejscowość spisowa w stanie Maryland, w hrabstwie Baltimore
  • Hampton – miasto w stanie Minnesota, w hrabstwie Dakota
  • Hampton – wieś w stanie Nebraska, w hrabstwie Hamilton
  • Hampton – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Washington
  • Hampton – miasto w stanie New Hampshire, w hrabstwie Rockingham
  • Hampton – miejscowość spisowa w stanie New Hampshire, w hrabstwie Rockingham

Wikipedia


hamptons

styl wnętrzarski inspirowany nadmorskimi rezydencjami, jasny, elegancki i naturalny; hampton


SJP.pl


hamptoński

przymiotnik od: Hampton (miasto w Stanach Zjednoczonych)


SJP.pl


hamrzyski

→ Hamrzysko


SJP.pl

Patrz:

Hamrzysko

hamrzysko

→ Hamrzysko


SJP.pl

Hamrzysko – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Wieleń, 20 km na południowy wschód od Wielenia.

Wikipedia

Patrz:

Hamrzysko

hamsa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zob. chamsa. (symbol)

Wiktionary


hamsin

lokalna nazwa suchego, porywistego wiatru wiejącego na Saharze i często wywołującego burze piaskowe; chamsin, samum, samiel


SJP.pl


hamtramck

miasto w USA


SJP.pl

Hamtramck – miasto (city) w Stanach Zjednoczonych, w stanie Michigan, w hrabstwie Wayne, położone w aglomeracji Detroit, na północ od jego centrum. Wraz z sąsiednim Highland Park tworzy enklawę otoczoną całkowicie przez miasto Detroit. Liczba mieszkańców w 2010 roku wynosiła 22 423. Czternaście lat później (2024) ich liczba wzrosła do 27 424 osób (zmiana wyniosła aż +22,3%).

Wikipedia


hamujący

1. zmniejszać szybkość;
2. powstrzymywać


SJP.pl


hamulce

urządzenie służące do zmniejszania prędkości lub zatrzymywania


SJP.pl


hamulcowy

przymiotnik od: hamulec


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) techn. odnoszący się do hamulca

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) kolej. kolejarz obsługujący hamulec w pociągu

 (2.2) sport. zawodnik, który ma za zadanie hamować

 (2.3) osoba spowalniająca lub zatrzymująca określone działania

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hamulec mrz., pohamowanie n.

 czas. hamować, przyhamować, wyhamować, zahamować

 przym. hamulczy

Wiktionary


hamulczy

środowiskowo: hamulcowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przest. odrzecz. hamulec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hamulec m., hamowanie n., pohamowanie n., hamulcowy mos.

 przym. hamulcowy, hamujący

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hamulcowy, hamujący

Wiktionary


hamulec

urządzenie służące do zmniejszania prędkości lub zatrzymywania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. urządzenie do zmniejszania prędkości pojazdu lub maszyny;

 (1.2) przen. czynnik, który powstrzymuje daną osobę przed działaniem

Wiktionary

Hamulec – urządzenie mechaniczne służące do:

Działanie hamulców polega na przejęciu części, lub całości energii kinetycznej urządzenia i rozproszeniu jej. W układach napędowych z rekuperacją energii energia hamowania jest przetwarzana w inną formę energii (energia elektryczna, energia hydrauliczna, lub energia mechaniczna) i składowana w odpowiednim akumulatorze do późniejszego wykorzystania. W takich układach rolę hamulca przejmuje generator prądu, pompa lub przekładnia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przed wyjazdem muszę sprawdzić sprawność hamulców.

 (1.2) Paweł, jak się zdenerwuje, to nie ma żadnych hamulców, krzyczy, obraża się i jest bardzo nieprzyjemny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xãˈmulɛt͡s, AS: χãmulec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hamownia ż., hamulcowy m., hamownik m., hamowacz m., hamowanie n., pohamowywanie n., pohamowanie n.

 czas. hamować ndk., pohamowywać ndk., pohamować dk.

 przym. hamulcowy, hamulczy, hamowniczy

Wiktionary


hamza

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) arabska pomocnicza litera nie zaliczana do alfabetu, reprezentująca zwarcie głośniowe;

Wiktionary

ء<

Wikipedia


han

dawniej: dubn (pierwiastek chemiczny); hahn


SJP.pl

przysłówek miejsca

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. tam daleko

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Han-Nålene – walońska nazwa gminy Ham-sur-Heure-Nalinnes
  • Han-so-Eure – walońska nazwa miejscowości Ham-sur-Heure
  • Han-so-Lesse – walońska nazwa miejscowości Han-sur-Lesse
  • Han-so-Sambe – walońska nazwa miejscowości Ham-sur-Sambre
  • Han-sur-Lesse – dzielnica Rochefort
  • Han-sur-Lesse – jaskinia
  • Han Shui – rzeka
  • Han – wieś w gminie Kotor
  • Han – lenno w okresie Edo
  • Han-gang – rzeka w Korei południowej
  • Han Ahmedow – premier Turkmenistanu
  • Han – dynastia panująca w Chinach w latach 206 p.n.e. – 220 n.e.

Wikipedia


hana

obce imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. region etniczny w środkowych Morawach w Czechach

 (1.2) geogr. rzeka w środkowych Morawach w Czechach

Wiktionary

Hana (jap. はな, ハナ) – żeńskie imię japońskie.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxãna, AS: χãna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hanak m.

 przym. hanacki

Wiktionary


hanacki

dialekt hanacki - jeden z czterech tradycyjnie wyróżnianych dialektów języka czeskiego; dialekt środkowomorawski


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do morawskiego regionu etnicznego Hany

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hana ż., Hanak m.

Wiktionary


hanafici

zwolennik szkoły prawa muzułmańskiego, stworzonej w VIII wieku przez Abu Hanifę


SJP.pl

Hanafici (#PATRZ

) – zwolennicy jednej z czterech głównych sunnickich szkół prawa muzułmańskiego, wywodzącej się od teologa Abu Hanify (zm. 767).

Abu Hanifa zajmował się dogmatyką w młodości. Później pozostawił ją dla hadisów i wykładni prawa islamskiego (fikh) i na tych polach osiągnął wielki autorytet wśród mu współczesnych i potomnych. Wykładnia prawa islamu Abu Hanify miała za podstawę m.in.:

Wikipedia


hanaficki

→ hanafita


SJP.pl

Patrz:

hanafita

hanafita

zwolennik szkoły prawa muzułmańskiego, stworzonej w VIII wieku przez Abu Hanifę


SJP.pl


hanafitka

→ hanafita


SJP.pl

Patrz:

hanafita

hanak

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Hany

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hana ż.

 przym. hanacki

Wiktionary


hanalei

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. osada w hrabstwie Kauai na Hawajach

Wiktionary

Hanalei – jednostka osadnicza w Stanach Zjednoczonych, w hrabstwie Kauaʻi.

Wikipedia


hanami

japoński zwyczaj odwiedzania dorocznie miejsc, gdzie kwitną drzewa wiśni


SJP.pl

Hanami (jap. 花見; dosł. „oglądanie kwiatów”) – tradycyjny japoński zwyczaj podziwiania urody kwiatów, w szczególności kwiatów ozdobnych wiśni piłkowanych ("Cerasus serrulata") (jap. 桜 lub 櫻, "sakura"). "Hanami" praktykowane jest od kilkuset lat i cieszy się w Japonii ogromną popularnością. Kwitnienie wiśni trwa od jednego do dwóch tygodni, zazwyczaj w marcu lub kwietniu, jest relacjonowane przez media i wyczekiwane przez większość Japończyków.

Wikipedia


hanbalici

zwolennik jednej z najbardziej ortodoksyjnych szkół prawa muzułmańskiego


SJP.pl

Hanbalici (#PATRZ

) – zwolennicy jednej z czterech głównych sunnickich szkół prawa muzułmańskiego, wywodzącej się od teologa Ahmada ibn Hanbala (zm. 855).

Jest to najbardziej rygorystyczna ze szkół. Zwolenników szkoły hanbalickiej cechuje konserwatywność i bezkompromisowa interpretacja Koranu oraz Sunny. Kijas (analogia) i idżma (zgoda uczonych) zostały odrzucone przez Ibn Hanbala, który starał się przywrócić pierwotną czystość religii i prawa.

Wikipedia


hanbalicki

→ hanbalita, → hanbalici


SJP.pl

Patrz:

hanbalita, → hanbalici

hanbalita

zwolennik jednej z najbardziej ortodoksyjnych szkół prawa muzułmańskiego


SJP.pl


hanbalitka

→ hanbalita


SJP.pl

Patrz:

hanbalita

hancock

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Greg Hancock – żużlowiec
  • Herbie Hancock – muzyk jazzowy
  • John Hancock (1735–1793) – Prezydent Kongresu Kontynentalnego
  • Winfield Scott Hancock (1824–1886) – generał Unii z okresu wojny secesyjnej
  • Vincent Hancock – strzelec
  • Darrin Hancock
  • John Hancock Center – wieżowiec w centrum Chicago
  • Hancock (film) – film akcji z Willem Smithem i Charlize Theron w rolach głównych
  • USS Hancock (CV-19)
  • Hancock – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Pottawattamie
  • Hancock – miejscowość w stanie Maryland, w hrabstwie Washington
  • Hancock – miasto w stanie Maine, w hrabstwie Hancock

Wikipedia


hanczakowski

nazwisko


SJP.pl


hanczyny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Hanki lub z nią związany


SJP.pl


hand.

skrót od: handel (czytany jako cały, odmienny wyraz)


SJP.pl


handball

[czytaj: hendbol] piłka ręczna


SJP.pl


handbar

ochraniacze rąk i manetek montowane na kierownicy motocykli terenowych


SJP.pl


handel

dział gospodarki, na który składa się wymiana dóbr za pieniądze bądź inne dobra pomiędzy zainteresowanymi stronami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rodzaj działalności polegającej na sprzedaży i kupnie; wymiana dóbr materialnych;

 (1.2) dział gospodarki narodowej obejmujący taką działalność (1.1)

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nielegalny handel kwitnie w najlepsze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxãndɛl, AS: χãndel

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. handlarstwo n., handlarz m., handlarka ż., handlara ż., handlowiec m., handlówka n., handlowanie n.

:: zdrobn. handelek m.

 czas. handlować ndk.

 przym. handlowy, handlarski, handlowny

 przysł. handlowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sprzedaż, kupno

Wiktionary


handelek

zdrobnienie od: handel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: handel

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. handel m., handlowanie n., handlarz m., handlowiec mrz./mos.

 czas. handlować ndk.

Wiktionary


handerlok

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. szmaciarz, oberwaniec

Wiktionary


handełes

dawniej: uliczny żydowski handlarz starzyzną; łaciarz


SJP.pl


handicap

[czytaj: handikap lub hendikap] fory lub korzystna sytuacja ułatwiająca wykonanie zamierzeń (czasem też niekorzystna sytuacja utrudniająca wykonanie zamierzeń); handikap


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • handicap – termin w grze „go”
  • handicap – termin w grze w golfa
  • hipoteza handicapu – hipoteza, że u samców niektórych gatunków cechy obniżające przeżywalność pełnią funkcję sygnału jakości genomu
  • handicap azjatycki – jeden z rodzajów zakładów bukmacherskich
  • Handicapizm
  • Hipoteza handicapu

Wikipedia


handicapizm

[czytaj: hendikapizm] dyskryminacja osób niepełnosprawnych; disablizm, ableizm, ablizm, handikapizm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) socjol. dyskryminacja, niechęć, niechęć, pogarda lub wrogość skierowane wobec osób uważanych za niepełnosprawne;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) handikapizm, ableizm, kapacytyzm

Wiktionary


handicapować

[czytaj: handikapować] handikapować;
1. w sporcie: stosować hadicap (fory);
2. rzadko: stawiać kogoś w niekorzystnej sytuacji


SJP.pl


handicapowy

→ handicap [czytaj: handikapowy]; handikapowy


SJP.pl


handikap

przewaga przyznawana na początku wyścigu; fory; handicap


SJP.pl


handikapizm

dyskryminacja osób niepełnosprawnych; disablizm, ableizm, ablizm, handicapizm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) socjol. dyskryminacja, niechęć, niechęć, pogarda lub wrogość skierowane wobec osób uważanych za niepełnosprawne;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) handicapizm, ableizm, kapacytyzm

Wiktionary


handikapować

handicapować;
1. w sporcie: stosować hadicap (fory);
2. rzadko: stawiać kogoś w niekorzystnej sytuacji


SJP.pl


handikapowy

→ handikap; handicapowy


SJP.pl


handkomunia

komunia przyjmowana na rękę


SJP.pl


handl.

skrót od: handlowy (czytany jako cały, odmienny wyraz)


SJP.pl


handlara

pogardliwie o kobiecie zajmującej się drobnym handlem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zgrub. od: handlarka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Magistrat nie popuści tym handlarom.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. handlarstwo n., handel mrz., handelek mrz., handlarka ż., handlarz mos., handlowiec mos., handlówka ż., handlowanie n.

 czas. handlować ndk., przehandlować dk., zhandlować dk.

 przym. handlarski, handlowy, handlowny

 przysł. handlowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) straganiara

Wiktionary


handlarka

kobieta zajmująca się handlem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta zajmująca się drobnym handlem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Poprosiłem handlarkę, by zostawiła mi jutro dwa tuziny jaj.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. handlarstwo n., handel mrz., handelek mrz., handlowiec mos., handlówka n., handlowanie n.

:: fm. handlarz mos.

:: zgrub. handlara ż.

 czas. handlować ndk., przehandlować dk., zhandlować dk.

 przym. handlarski, handlowy, handlowny

 przysł. handlowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) baba, przekupka, straganiarka; pejor. handlara, przekupa, straganiara

Wiktionary


handlarski

przymiotnik od: handlarz


SJP.pl


handlarstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) działalność polegająca na kupowaniu, sprzedawaniu lub wymianie towarów i usług, wymiana handlowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. handlówka ż., handlowanie n., handlarz mos., handlarka ż., handel mrz., handlara ż.

 czas. handlować

 przym. handlowy

Wiktionary


handlarz

osoba zajmująca się kupnem, sprzedażą lub wymianą towarów i uslug


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba zajmująca się drobnym handlem

Wiktionary

Handlarz, handlarka – osoba zajmująca się drobnym handlem.

Pośrednicy handlowi w handlu zagranicznym.

Pośrednikiem w handlu zagranicznym jest każda osoba bądź organizacja doprowadzająca swoim działaniem do zawarcia transakcji między jej dwiema głównymi stronami: kupującym i sprzedającym. Różnią się między sobą ze względu na wielkość ponoszonego ryzyka.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Szczecinecka policja prowadzi cały czas postępowanie dotyczące handlarzy narkotyków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxãndlaʃ, AS: χãndlaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. handlarstwo n., handel m., handelek m., handlowiec m., handlówka n., handlowanie n.

:: fż. handlarka ż., handlara ż.

 czas. handlować ndk.

 przym. handlarski, handlowy, handlowny

 przysł. handlowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kupiec

Wiktionary


handlarzyna

lekceważąco: marny, lichy handlarz


SJP.pl


handling

1. w lotnictwie: obsługa naziemna samolotów;
2. w logistyce: fizyczna obsługa towaru;
3. prowadzenie i prezentowanie zwierząt na pokazach


SJP.pl


handlingowy

→ handling


SJP.pl

Patrz:

handling

handlowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kupowanie i sprzedawanie w celu osiągnięcia zysku

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxãndlɔˈvãɲɛ, AS: χãndlovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. handel m., handelek m., handlarstwo n., handlarz m., handlarka ż., handlara ż., handlowiec m., handlówka n.

 czas. handlować ndk.

 przym. handlowy, handlarski, handlowny

 przysł. handlowo

Wiktionary


handlować

zajmować się kupnem, sprzedażą lub wymianą towarów i usług


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) zajmować się kupnem, sprzedażą lub wymianą towarów i usług

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Trudno jest handlować z ludźmi, którzy nie mają pieniędzy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xãnˈdlɔvat͡ɕ, AS: χãndlovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. handel m., handelek m., handlarstwo n., handlarz m., handlarka ż., handlara ż., handlowiec m., handlówka n., handlowanie n.

 czas. przehandlować dk., zahandlować dk., wyhandlować dk.

 przym. handlowy, handlarski, handlowny

 przysł. handlowo

Wiktionary


handlowczyni

kobieta pracująca w handlu


SJP.pl


handlowiec

specjalista w dziedzinie handlu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hand. człowiek zajmujący się handlem

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) żegl. statek do prowadzenia działalności gospodarczej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sylwester za pasem, już teraz jak grzyby po deszczu wyrastają sklepy i stragany z petardami, w pogoni za zyskiem handlowcy zapominają o obowiązującym zakazie sprzedaży artykułów pirotechnicznych nieletnim […]

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. handel mrz., handelek mrz., handlara ż., handlarka ż., handlarz mos., handlówka ż., handlowanie n.

 czas. handlować

 przym. handlarski, handlowy

 przysł. handlowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kupiec

 (2.1) statek handlowy

Wiktionary


handlowo

przysłówek

 (1.1) w sposób handlowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. handlowiec mos./mrz., handlowanie n., handlarz mos., handlarka ż., handel mrz., handlara ż.

 czas. handlować

Wiktionary


handlowy

przymiotnik od: handel


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z handlem, odnoszący się do handlu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W soboty centrum handlowe przeżywa istne oblężenie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xãnˈdlɔvɨ, AS: χãndlovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. handel m., handelek m., handlarstwo n., handlarz m., handlarka ż., handlara ż., handlowiec m., handlówka n., handlowanie n.

 czas. handlować ndk.

 przym. handlarski, handlowny

 przysł. handlowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) targowy; daw. handlowny

Wiktionary


handlówka

potocznie: szkoła handlowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. eduk. zasadnicza szkoła zawodowa o profilu handlowym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Niedawno otwarto nową handlówkę w Katowicach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. handlarstwo n., handel mrz., handelek mrz., handlara ż., handlarka ż., handlarz mos., handlowiec mos., handlowanie n.

 czas. handlować ndk., przehandlować dk., zhandlować dk.

 przym. handlarski, handlowy, handlowny

 przysł. handlowo

Wiktionary


handout

[czytaj: hendałt] pomocniczy materiał rozdawany uczestnikom wykładu, zawierający pewne elementy wygłaszanego referatu


SJP.pl

Handout ("wręcznik", "rozdawka") – materiały pomocnicze w formie ulotki, rozdawane słuchaczom w czasie wystąpień publicznych, takich jak wykłady, prezentacje, odczyty czy referaty w celu ułatwienia zrozumienia i zapamiętania treści wystąpienia.

Handout może zawierać: kopie dokumentów, tabele danych, schematy, ilustracje, a także może zawierać streszczenie wystąpienia - najczęściej w punktach. Właściwie zredagowany ułatwia przyswojenie treści, a także może zastąpić notatki z wystąpienia.

Wikipedia


handpan

rodzaj instrumentu perkusyjnego w kształcie dwóch złożonych metalowych mis


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muz. rodzaj instrumentu perkusyjnego w kształcie dwóch złożonych metalowych mis

Wiktionary


handpanowy

→ handpan


SJP.pl

Patrz:

handpan

handryczyć

handryczyć się - kłócić się w sposób szczególnie irytujący dla otoczenia; chandryczyć się


SJP.pl


handshake

Handshake – wymiana informacji między dwoma urządzeniami (na przykład modemami), która ma na celu ustalenie wspólnych parametrów transmisji danych, takich jak np. szybkość transmisji. Analogiczny proces wykorzystywany jest też w niektórych programowych protokołach komunikacyjnych (np. TCP) do rozpoczęcia sesji i ustalenia jej parametrów.

Wikipedia


handszpak

drążek, za pomocą którego można ręcznie obracać kabestan


SJP.pl

Handszpak – drewniany lub metalowy drążek długości 1–2 metrów służący do wprawiania w ruch urządzeń znajdujących się na statku żaglowym. Handszpaki obsługiwane są za pomocą rąk i działają na zasadzie dźwigni.

Dawniej handszpaki służyły głównie do obsługi wielkich kabestanów, przy których pracowało kilku do kilkudziesięciu marynarzy.

Wikipedia


handszuły

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. rękawice robocze

Wiktionary


handzlik

nazwisko


SJP.pl


handzlowianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Handzlówki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Handzlówka ż.

:: fż. handzlowianka ż.

 przym. handzlowski

Wiktionary


handzlowianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Handzlówki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Handzlówka ż.

:: fm. handzlowianin m.

 przym. handzlowski

Wiktionary


handzlowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Handzlówki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Handzlówka ż., handzlowianin m., handzlowianka ż.

Wiktionary


handzlówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Handzlówka – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie łańcuckim, w gminie Łańcut. Ma status sołectwa.

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Handzlówka. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa rzeszowskiego

Wikipedia


handżar

krótka broń sieczna pochodzenia wschodniego; puginał, kindżał, chandżar


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. krzywy nóż turecki

Wiktionary

Handżar (osm. "handżer", z arab. "chandżar") – sztylet pochodzenia perskiego o zakrzywionej obosiecznej głowni.

Wikipedia


hanecki

nazwisko


SJP.pl


haneczka

zdrobnienie od: Hanna (imię żeńskie)


SJP.pl


hanej

przysłówek miejsca

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. tam

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk haj, hań

Wiktionary


hanf

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. bud. techn. konopie do uszczelniania

Wiktionary


hang

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muz. instrument z klasy idiofonów w kształcie dwóch złożonych metalowych mis;

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Wymowa:

IPA: xãŋk, AS: χãŋk

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) handpan, hand pan

Wiktionary


hanga

barwny drzeworyt japoński


SJP.pl


hangar

1. pomieszczenie dla małych jednostek latających i pływających;
2. budynek portowy służący do przechowywania ładunków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pomieszczenie, garaż służący do przechowywania samolotów, szybowców (rzadziej także do trzymania statków wodnych lub ładunków portowych);

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pokład lotniskowca jest ściśle rozplanowany i podzielony, znajduje się na nim od dwóch do czterech podnośników, używanych do wynoszenia samolotów z hangarów znajdujących się pod pokładem.

 (1.1) Najczęściej obrotnice można zobaczyć przed wjazdem do hangarów lokomotywowni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxãŋɡar, AS: χãŋgar

Wiktionary


hangarować

potocznie: przechowywać w hangarze


SJP.pl


hangarowy

→ hangar


SJP.pl

Patrz:

hangar

hangczou

miasto w Chinach; Hangzhou


SJP.pl


hanger

w rybołówstwie: rodzaj mechanicznego sygnalizatora brań


SJP.pl


hangeul

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) jęz. zob. hangul.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxãŋɡɨl, AS: χãŋgyl

Wiktionary


hangul

alfabet koreański, składający się z 24 znaków; hangyl


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) jęz. alfabet koreański;

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Hangul został stworzony przez króla Korei ponad 500 lat temu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxãŋɡul, AS: χãŋgul

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hangyl, hangeul

Wiktionary


hanguł

podgatunek jelenia szlachetnego; jeleń kaszmirski


SJP.pl


hangyl

alfabet koreański; hangul


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) jęz. zob. hangul.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxãŋɡɨl, AS: χãŋgyl

Wiktionary


hangzhou

[czytaj: hankdżoł] miasto w Chinach, wielki ośrodek przemysłowy


SJP.pl

Hangzhou (chiń. 杭州; pinyin "Hángzhōu") – miasto we wschodnich Chinach, ośrodek administracyjny prowincji Zhejiang.

Wikipedia


hania

zdrobnienie od: Hanna (imię żeńskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) zdrobn. poufała forma imienia Hanna

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hania lub Hanía - możliwe transliteracje nazwy kreteńskiego miasta Chania
  • Hania - spieszczenie imienia Hanna i Anna
  • Hania – nowela Henryka Sienkiewicza
  • Hania – polski film fabularny z 1984 r. w reżyserii Stanisława Wohla
  • Hania – polski film obyczajowy z 2007 r. w reżyserii Janusza Kamińskiego

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) U cioci Hani jadaliśmy w niedziele obiady.

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) zob. Hanna., Hanka ż.

Wiktionary


hanianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec miejscowości Hanna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hanna ż.

:: fż. hanianka ż.

 przym. hanieński, hański

Wiktionary


hanianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka miejscowości Hanna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hanna ż.

:: fm. hanianin m.

 przym. hanieński, hański

Wiktionary


haniebnie

przysłówek

 (1.1) zasługując na hańbę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na przyjęciu potraktowałeś ją haniebnie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hańbienie n., pohańbienie n., zhańbienie n., haniebność ż., hańba ż.

 czas. zhańbić dk., pohańbić dk., hańbić ndk.

 przym. haniebny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niechlubnie, niehonorowo, niesławnie, nikczemnie, obelżywie, obraźliwie, ohydnie, okropnie, podle, szkaradnie; daw. zelżywie

Wiktionary


haniebniej

stopień wyższy od przysłówka: haniebnie


SJP.pl


haniebniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: haniebny


SJP.pl


haniebność

→ haniebny


SJP.pl

Patrz:

haniebny

haniebny

okrywający hańbą; sromotny; nikczemny; kompromitujący


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który okrywa hańbą

 (1.2) bardzo zły lub kompromitujący

 (1.3) taki, który popełnił czyn przynoszący hańbę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dopuściłeś się w swym życiu haniebnych rzeczy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xãˈɲɛbnɨ, AS: χãńebny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hańba ż., haniebność ż., zhańbienie n., hańbienie n., pohańbienie n.

 czas. hańbić ndk., pohańbiać ndk., pohańbić dk., zhańbić dk.

 przysł. haniebnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sromotny, nikczemny, kompromitujący, niecny, podły

 (1.2) kiepski, lichy, marny, okropny, tandetny

Wiktionary


hanieński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący miejscowości Hanna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hanna ż., hanianin m., hanianka ż.

 przym. hański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hański

Wiktionary


hanif

przedislamski pustelnik arabski, wyznający jakąś formę monoteizmu


SJP.pl

Hanif – monoteiści z czasów przedmuzułmańskich, którzy nie identyfikowali się z wyznawcami judaizmu ani chrześcijaństwa, ale czcili Boga Abrahama. Najprawdopodobniej nie stanowili zorganizowanej grupy religijnej, a składali się z jednostek, które odrzucając politeizm, nie wiązali się z żadną z istniejących wówczas religii monoteistycznych.

Wikipedia


haniny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Hani lub z nią związany


SJP.pl


hanisz

nazwisko


SJP.pl

Hanisz ( ‏جزر حنيش‎) – archipelag na Morzu Czerwonym. Przynależność państwowa jego wysp była przez wiele lat XX wieku przedmiotem sporu między Jemenem i Erytreą. Po zbadaniu sprawy przez międzynarodowy trybunał pod przewodnictwem Abd al-Karima al-Irianiego Jemen otrzymał większe wyspy, a Erytrea niewielkie wyspy na południowym zachodzie archipelagu.

Wikipedia


haniszewski

nazwisko


SJP.pl


hanja

rzeczownik

 (1.1) jęz. koreańskie pismo ideograficzne, wywodzące się z pisma chińskiego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Znaki hanja są rzadko używane w języku koreańskim.

Wiktionary


hanka

zdrobnienie od: Hanna (imię żeńskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) zdrobn. od: Hanna

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp. zob. Hanko.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hanka – zdrobnienie imienia
  • Hanka – dopływ Bugu
  • Hanka – polski film fabularny
  • „Hanka” – dom studencki w Poznaniu
  • Václav Hanka – czeski pisarz i językoznawca

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dyrektor szczególnie serdecznie powitał Hankę, posadził ją obok siebie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxãŋka, AS: χãŋka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hanna, Hania, Haneczka

 przym. Hanczyn

Wiktionary


hankiewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hilary Hankiewicz
  • Stefan Kazimierz Hankiewicz

Wikipedia


hanko

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Finlandii, w regionie Uusimaa;

Wiktionary

Hanko (szw. "Hangö") − miasto w południowej Finlandii, na półwyspie Hanko, u wejścia do Zatoki Fińskiej. W kwietniu 2021 zamieszkane przez 8079 osób. Około 52,5% populacji jest fińskojęzyczna, zaś 42,8% szwedzkojęzyczna (2020). Jest najbardziej na południe położonym fińskim miastem.

Wikipedia


hanks

[czytaj: henks] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Tom Hanks (ur. 9 lipca 1956) – amerykański aktor, reżyser i producent filmowy
  • Jim Hanks (ur. 15 czerwca 1961) – amerykański aktor
  • Colin Hanks (ur. 24 listopada 1977) − amerykański aktor
  • Hank Brown właśc. George Hanks Brown (12 lutego 1940), amerykański polityk Partii Republikańskiej z Kolorado.

Wikipedia


hankus

nazwisko


SJP.pl


hanna

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hanna (Anna) – imię żeńskie
  • Hanna – rosyjska piosenkarka, tancerka i fotomodelka
  • Hanna – amerykańsko-brytyjsko-niemiecki thriller z 2011
  • Hanna – amerykański serial platformy Amazon
  • Hanna – miejscowość w prowincji Alberta
  • Hanna – część wsi Suchocin, w woj. lubelskim, w pow. łukowskim, w gminie Łuków
  • Hanna – wieś w woj. lubelskim, w powiecie włodawskim, w gminie Hanna
  • Hanna – gmina w Polsce
  • Hanna – dawna gromada
  • Hanna (ang. Hanna Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Henry
  • Hanna (ang. Hanna Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie LaPorte
  • Hanna – jednostka osadnicza w stanie Indiana, w hrabstwie LaPorte

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Hanna i jestem pielęgniarką z zamiłowania

 (1.1) Hanna Banaszak jest polską wokalistką jazzową i piosenkarką o zmysłowym, pełnym seksapilu głosie.

 (1.1) Anny i Hanny dzień swej patronki, czyli imieniny, obchodzą 26 lipca, a także 9 czerwca.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxãnːa, AS: χã•na

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. Hania ż., Hanka ż., Hańka ż., Haneczka ż., Hanusia ż., Hanunia ż., Hanuszka ż., Hanusza ż., Hannusza ż., Hanulka ż., Hanula ż., Hannula ż., Hanuchna ż., Hansza ż., Hanszka ż., Hanczka ż., Hańcik ż.

 przym. Hanin, Hanczyn, Hanusin, hański

 zob. Anna.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. Anna; zdrobn. Hania, Hanka, Hańka, Haneczka, Hanusia, Hanunia, Hanuszka, Hanusza, Hannusza, Hanulka, Hanula, Hannula, Hanuchna, Hansza, Hanszka, Hanczka

Wiktionary


hannah

[czytaj: hana] obce imię żeńskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hannah – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Cavalier
  • Andrew Hannah (1864–1940) – szkocki piłkarz
  • Barbara Hannah (1891–1986) – brytyjska psychoterapeutka i pisarka
  • Daryl Hannah (ur. 1960) – amerykańska aktorka
  • Joan Hannah (ur. 1939) – amerykańska narciarka alpejska
  • John Hannah (ur. 1962) – brytyjski aktor
  • Kristin Hannah (ur. 1960) – amerykańska pisarka
  • Michael Hannah (ur. 1983) – australijski kolarz górski
  • Sophie Hannah (ur. 1971) – brytyjska poetka i pisarka
  • Stefhon Hannah (ur. 1985) – amerykański koszykarz
  • Tracey Hannah (ur. 1988) – australijska kolarka górska
  • USS Hannah – amerykański szkuner z okresu wojny o niepodległość Stanów Zjednoczonych

Wikipedia


hannawald

nazwisko


SJP.pl


hannibal

(247-183 p.n.e.) kartagiński wódz i polityk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

 (1.2) hist. wódz kartagiński

Wiktionary

Hannibal (pun. ‏𐤇𐤍𐤁𐤏𐤋 𐤁𐤓𐤒‎, Ἀννίβας; ur. 247 p.n.e., zm. 183 p.n.e.) – kartagiński dowódca wojskowy i polityk, syn Hamilkara Barkasa, uważany za jednego z najwybitniejszych wodzów starożytności.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Hannibal prowadzi słonie przez Alpy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xãɲˈːibal, AS: χã•ńibal

Wiktionary


hanniński

→ Hanna; hański


SJP.pl


hannonia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. kraina historyczna i średniowieczne hrabstwo, położone w południowych Niderlandach, jej stołecznym miastem jest Mons;

Wiktionary

Powiązane:

 przym. hannoński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Hainaut, hist. Hennegawia

Wiktionary


hannover

[czytaj: hanower] Hanower;
1. kraina historyczna w Niemczech;
2. miasto w Niemczech


SJP.pl


hanoi

stolica Wietnamu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Wietnamu;

Wiktionary

Hanoi, – stolica i drugie co do wielkości (po Ho Chi Minh) miasto Wietnamu, usytuowane w Delcie Rzeki Czerwonej, w Tonkinie. Ma status miasta wydzielonego. Według spisu z 2019 roku liczy blisko 4 miliony mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z wycieczki do Hanoi przywiozłem sobie żmijówkę na pamiątkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxãnɔj, AS: χãnoi ̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hanojczyk mos., hanojka ż.

 przym. hanojski

Wiktionary


hanojczyk

mieszkaniec Hanoi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Hanoi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xãˈnɔjt͡ʃɨk, AS: χãnoi ̯čyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hanoi

:: fż. hanojka ż.

 przym. hanojski

Wiktionary


hanojka

mieszkanka Hanoi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Hanoi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xãˈnɔjka, AS: χãnoi ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hanoi n.

:: fm. hanojczyk mos.

 przym. hanojski

Wiktionary


hanojski

przymiotnik od: Hanoi


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do miasta Hanoi, pochodzący z Hanoi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xãˈnɔjsʲci, AS: χãnoi ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hanojka ż., hanojczyk mos., Hanoi n.

Wiktionary


hanower

rasa konia; koń hanowerski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Niemczech, stolica Dolnej Saksonii;

 (1.2) geogr. region w Niemczech;

 (1.3) geogr. hist. Księstwo Brunszwiku i Lüneburga; Królestwo Hanoweru (Hanowerskie); prowincja Hanower

Wiktionary

Hanower ( Hannover) – miasto w Niemczech, stolica kraju związkowego Dolna Saksonia ( Niedersachsen) oraz związku komunalnego Region Hanower. Leży nad rzeką Leine.

Siedziba Stowarzyszenia Krajowego ("Landesverband") Technisches Hilfswerk obejmującego swym zasięgiem landy Dolna Saksonia oraz Brema.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. hanowerczyk mos., hanowerka ż., Hanowerczyk mos., Hanowerka ż., hanower m.

 przym. hanowerski

Wiktionary


hanowerczyk

mieszkaniec Hanoweru (miasta w Niemczech)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Hanoweru (miasta)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hanower mrz., Hanowerczyk mos., Hanowerka ż.

:: fż. hanowerka ż.

 przym. hanowerski

Wiktionary


hanowerka

mieszkanka Hanoweru (miasta w Niemczech)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Hanoweru (miasta w Niemczech)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hanower mrz.

:: fm. hanowerczyk mos.

 przym. hanowerski

Wiktionary


hanowerski

przymiotnik od: Hanower (miasto lub kraina historyczna w Niemczech)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Hanowerem, dotyczący Hanoweru

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hanower m., hanower m., Hanowerczyk m., hanowerczyk m., Hanowerka ż., hanowerka ż.

Wiktionary


hans

1. obce imię męskie;
2. nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hans (wyspa) – wyspa leżąca między Grenlandią a Kanadą
  • Hans (Marna) – miasto i gmina we Francji
  • niemieckie zdrobnienie imienia Johannes oraz osobne imię niemieckie
  • HANS – system bezpieczeństwa stosowany w Formule 1
  • Przemysław Frencel, pseudonim Hans – autor tekstów, wokalista, członek Pięć Dwa i Luxtorpedy
  • Tamara Hans-Jaworska – polska artystka i tkaczka
  • Yans (oryg. Hans) – seria komiksowa
  • Hanys

Wikipedia


hansard

sprawozdanie z posiedzeń parlamentu brytyjskiego


SJP.pl

Hansard to nazwa oficjalnego raportu zawierającego kompletny zapis obrad Parlamentu Brytyjskiego, tj. Izby Gmin oraz Izby Lordów. Podobny biuletyn o tej samej nazwie wydawany jest, oprócz Wielkiej Brytanii, także w kilku innych krajach (patrz niżej).

Wikipedia


hansen

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aage Hansen (ur. 1935) – norweski żużlowiec
  • Abraham Løkin Hansen (ur. 1959) – piłkarz z Wysp Owczych
  • Adam Hansen (ur. 1981) – australijski kolarz szosowy
  • Alan Hansen (ur. 1955) – szkocki piłkarz
  • Alf Hansen (ur. 1948) – norweski wioślarz
  • Allan Hansen (ur. 1956) – duński piłkarz
  • Alvar Hansen (1960-2011) – projektant modeli i propagator modelarstwa
  • Alvin Hansen (1887-1975) – amerykański ekonomista
  • Anders Hansen (ur. 1980) – duński wioślarz
  • André Hansen (ur. 1989) – piłkarz norweski
  • Andreas Hansen (ur. 1966) – farerski piłkarz
  • Anton Hansen Tammsaare (1878-1940) – estoński pisarz

Wikipedia


hanson

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hanson – miasto w stanie Kentucky, w hrabstwie Hopkins
  • Hanson – miasto w stanie Massachusetts, w hrabstwie Plymouth
  • Hanson – jednostka osadnicza w stanie Massachusetts, w hrabstwie Plymouth
  • Hanson (ang. Hanson Town) – gmina w stanie Massachusetts, w hrabstwie Plymouth
  • Hanson (ang. Hanson Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Ransom
  • Hanson (ang. Hanson Township) – gmina w stanie Dakota Południowa, w hrabstwie Hanson
  • hrabstwo Hanson (ang. Hanson County) – w stanie Dakota Południowa
  • Hanson – amerykańska grupa muzyczna: (Isaac Hanson, Taylor Hanson, Zac Hanson)

Wikipedia


hantawirus

wirus przenoszony przez gryzonie


SJP.pl


hantawirusowy

→ hantawirus


SJP.pl

Patrz:

hantawirus

hantel

ciężarek do ćwiczeń gimnastycznych; ciążek, hantla


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sport. ciężarek gimnastyczny do trzymania w jednej ręce;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zawsze zaczynam trening od hantli.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sztanga gimnastyczna, ciążek

Wiktionary


hantelek

zdrobnienie od: hantel (ciężarek sportowy); hantelka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: hantel

Wiktionary


hantelka

zdrobnienie od: hantel (ciężarek sportowy); hantelka


SJP.pl


hantla

ciężarek do ćwiczeń gimnastycznych; ciążek, hantla


SJP.pl


hantlowy

→ hantel


SJP.pl

Patrz:

hantel

hantwerkmistrz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. mistrz rzemieślniczy, mistrz rzemiosła;

Wiktionary


hanula

zdrobnienie od: Hanna (imię żeńskie)


SJP.pl


hanulinianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Hanulina

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hanulin m.

:: fż. hanulinianka ż.

 przym. hanuliński

Wiktionary


hanulinianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Hanulina

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hanulin m.

:: fm. hanulinianin m.

 przym. hanuliński

Wiktionary


hanuliński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Hanulina

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hanulin m., hanulinianin m., hanulinianka ż.

Wiktionary


hanumanasana

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jedna z asan; szpagat podłużny z rękami uniesionymi do góry

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pozycja małpy, małpa

Wiktionary


hanusia

zdrobnienie od: Hanna (imię żeńskie)


SJP.pl


hanusiak

nazwisko


SJP.pl


hanusiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Hanusi lub z nią związany


SJP.pl


hanusz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ignacy Hanusz – architekt, projektant terenów zielonych
  • Jan Hanusz – polski językoznawca
  • Karol Hanusz – polski aktor teatralny, estradowy kabaretowy i filmowy, śpiewak

Wikipedia


hanuszkiewicz

nazwisko


SJP.pl


hanys

rdzenny mieszkaniec Śląska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. człowiek pochodzenia górnośląskiego;

Wiktionary

Hanys – określenie rdzennego mieszkańca dawnej niemieckiej części Górnego Śląska. Hanys to autochton, natomiast nie określa się tak osób spoza Czarnego Śląska, które na Górnym Śląsku mieszkają i przyjęły śląską kulturę. Terminem tym określają Górnoślązaków również Ślązacy ze Śląska Cieszyńskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Je żech hanysym s Łopola.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hanyska ż.

 przym. hanyski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Górnoślązak; pejor. szwab, adolf

Wiktionary


hanysek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zdrobn. Hanys

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rzyknij mi ino Hanysku, a co tyż to twój faterek robióm?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hanys m.

Wiktionary


hanyska

rdzenna mieszkanka Śląska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kobieta pochodzenia górnośląskiego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Karol nazwał Zośkę „hanyską“.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hanys m.

 przym. hanyski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Górnoślązaczka; pejor. niemra

Wiktionary


hanyski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. związany z hanysami, dotyczący hanysów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tradycje polskie, hanyskie i chadziajskie trwają w nieustającym zwarciu i konkurują ze sobą na dusze.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hanys m., hanyska ż.

Wiktionary


hanysz

nazwisko


SJP.pl


hanza

1. średniowieczna organizacja miast lub kupców mająca na celu opanowanie źródeł zaopatrzenia i rynków zbytu na określonym terytorium
2. faktoria lub dom związku kupieckiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. ekon. średniowieczny związek miast lub kupców starający się o przywileje prawne, handlowe i obronne dla swych członków;

Wiktionary

Hanza, Liga Hanzeatycka, Związek Hanzeatycki (z niem. "Hanse" – gromada) – związek kupców lub miast handlowych Europy z czasów średniowiecza. Miasta należące do związku popierały się na polu gospodarczym, utrudniając pracę kupcom z miast nienależących do związku, jednocześnie zaś stwarzały realną siłę polityczną i niekiedy wojskową.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxãw̃za, AS: χãũ̯za

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hanzeata ż.

 przym. hanzeatycki

Wiktionary


hanzeata

członek hanzy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. członek hanzy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxãw̃zɛˈata, AS: χãũ̯zeata

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hanza ż.

 przym. hanzeatycki

Wiktionary


hanzeatycki

należący do Hanzy, odnoszący się do hanzeaty lub Hanzy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) hist. dotyczący hanzy, należący do hanzy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxãw̃zɛaˈtɨt͡sʲci, AS: χãũ̯zeatycʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hanza, hanzeata

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stpol. anzeatycki, anzeatyczny

Wiktionary


hanzi

rzeczownik

 (1.1) jęz. chińskie pismo ideograficzne, wywodzące się z czasów Dynastii Han;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dla przeciętnego obcokrajowca nauka hanzi stanowi prawdziwe wyzwanie.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) znak sinojapoński, kanji, hanja

Wiktionary


hao

drobna moneta wietnamska (10 hao = 1 dong = 100 xu)


SJP.pl

Hao – duży atol znajdujący się w centralnej części archipelagu Tuamotu, w Polinezji Francuskiej. Powierzchnia atolu wynosi 46 km², wewnątrz znajduje się jedna z największych lagun w Polinezji Francuskiej o powierzchni 720 km². Główną miejscowością atolu jest Otepa, znajduje się w niej siedziba gminy Hao.

Wikipedia


haoma

napój ofiarny w epoce wedyjskiej, wyciskany z niezidentyfikowanej rośliny górskiej o tej samej nazwie, wywołujący halucynacje; soma


SJP.pl

Haoma – w mitologii irańskiej roślina, z której wyrabiano sok o tej samej nazwie, pity podczas obrzędów religijnych.

Utożsamiany z wedyjską somą. Wskutek ofiary z haomy miał narodzić się Jima (Dżemszyd), pierwszy władca Ariów w krainie Arianem Waedżo. Ofiarę z haomy miał złożyć też Puruszapsa, ojciec Zaratusztry.

Wikipedia


haori

luźny ubiór wierzchni podobny do płaszcza, sięgający do kolan, noszony w Japonii


SJP.pl

Haori (jap. 羽織) – część japońskiego ubioru formalnego (łącznie z hakamą) o charakterze luźnego, krótkiego pół-płaszcza lub żakietu, noszona na kimono.

Haori jest noszone między innymi przez pana młodego w czasie ceremonii ślubnej jako nieodłączna, zewnętrzna część stroju, który składa się także z kimona schowanego w spodnie hakama. Na haori z przodu i z tyłu, znajduje się herb rodziny. Tradycyjnie strój jest czarny lub szary z białymi herbami.

Wikipedia


hapacz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gwara. więzienna adwokat

Wiktionary


hapaks

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy lub nijaki

 (1.1) zob. hapaks legomenon.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hapaks legomenon

Wiktionary


hapaksant

roślina zakwitająca raz w ciągu swego cyklu rozwojowego i zamierająca po rozsianiu; roślina monokarpiczna


SJP.pl


hapaksepia

uproszczenie wyrazu przez usunięcie jednej z sylab (np. "człek" od "człowiek"); haplologia, haplolalia


SJP.pl


hapax

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy lub nijaki

 (1.1) zob. hapax legomenon.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hapax legomenon

Wiktionary


hapka

nazwisko


SJP.pl


hapkido

koreański system walki


SJP.pl

Hapkido – wschodnia sztuka walki. Za jej twórcę uważa się Choi Yong-soola.

Wikipedia


haplo-

temat słowotwórczy

 (1.1) pierwszy człon wyrazów złożonych oznaczający: pojedynczy, prosty

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxaplɔ, AS: χaplo

Wiktionary


haplofaza

faza w cyklu rozwojowym, w której liczba chromosomów w jądrach komórkowych jest zredukowana


SJP.pl

Haplofaza – faza generatywna w cyklu życiowym organizmu. W stadium tym komórki są haploidalne. Haplofaza może być ograniczona do gamet, jak ma to miejsce u zwierząt. U roślin z przemianą pokoleń rośliny haplofaza odpowiada okresowi istnienia gametofitu.

Wikipedia


haplografia

błąd pisarski polegający na opuszczeniu litery lub grupy liter, zwłaszcza o podobnym brzmieniu, np. angelologia -> angelogia


SJP.pl

Ha

Wikipedia


haplogrupa

w genetyce: grupa haplotypów podobnych ze względu na wspólne pochodzenie


SJP.pl

Ha

Wikipedia


haploid

organizm o pojedynczym zespole chromosomów w jądrach komórek, np. jednokomórkowy glon; haplont, monoploid


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mikrobiol. komórka zawierająca tylko jeden garnitur chromosomowy;

 (1.2) biol. organizm, którego każda lub prawie każda komórka zawiera gametyczną liczbę chromosomów;

Wiktionary

Nie mylić z: Haplont.

Haploid (gr. "απλος" ‘niezłożony, pojedynczy’) – komórka zawierająca tylko jeden zestaw chromosomów homologicznych. Oznaczany jest jako n.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: xaˈplɔjit, AS: χaploi ̯it

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. apla ż., haploidalność ż.

 przym. haploidalny

Wiktionary


haploidalność

występowanie jednego zespołu chromosomów haploidalnych w jądrze komórkowym


SJP.pl


haploidalny

mający w jądrze komórkowym pojedynczy zespół chromosomów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) biol. mający tylko jeden garnitur chromosomowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Hodowla zarodków na pożywce pozwala zyskać haploidalny jęczmień.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haploid mrz., haploidalność ż.

Wiktionary


haplokauliczny

roślina haplokauliczna - roślina wytwarzająca kwiat na szczycie nierozgałęziającego się pędu głównego


SJP.pl


haplolalia

uproszczenie wyrazu przez usunięcie jednej z sylab (np. "człek" od "człowiek"); haplologia, hapaksepia


SJP.pl


haplologia

uproszczenie wyrazu przez usunięcie jednej z sylab (np. "człek" od "człowiek"); haplolalia, hapaksepia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. zjawisko fonetyczne polegające na skróceniu wyrazu przez usunięcie jednej z sylab bezpośrednio po sobie następujących, jednakowych lub o jednakowym spółgłoskowym nagłosie;

Wiktionary

Haplologia, haplolalia (gr. ἁπλόος "haplóos" lub ἁπλοῦς "haploûs" „pojedynczy, prosty, jednorazowy” + λόγος "lógos" „mowa, słowo” lub λαλιά "laliá" „gadanina”) – proces fonetyczny polegający na zastąpieniu dwóch takich samych lub podobnych sylab jedną. Przykładowo:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌxaplɔˈlɔɟja, AS: χaploloǵi ̯a

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) uproszczenie

Wiktionary


haplont

organizm o pojedynczym zespole chromosomów w jądrach komórek, np. jednokomórkowy glon; haploid, monoploid


SJP.pl

Nie mylić z: Haploid.

Haplont, haplobiont – organizm, którego każda komórka zawiera tylko jeden zestaw chromosomów homologicznych (oznaczany jako n). W przypadku organizmów, u których istnieje również diplofaza, haploidalność powstaje w wyniku mejozy.

Haplontami są: niektóre zielenice ("Chlorophyta"), krasnorosty ("Rhodophyta") oraz niektóre dżożdżowce ("Saccharomycetes").

Wikipedia


haplostela

pojedyncza centralna kolumna otoczona łykiem, będąca najprostszym typem steli roślin


SJP.pl


haplotyp

w genetyce: grupa genów, którą organizm odziedziczył po jednym z rodziców


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) biol. w genetyce: zestaw polimorfizmów pojedynczych nukleotydów, położonych na jednej chromatydzie, który dziedziczy się jako zestaw sprzężonych ze sobą alleli;

Wiktionary

Haplotyp (z gr. ἁπλοῦς, "haploûs" − "prosty", "pojedynczy") − pojęcie z dziedziny genetyki, oznaczające grupę genów, którą organizm odziedziczył po jednym z rodziców. Innymi słowy, jest to zestaw polimorfizmów pojedynczych nukleotydów (SNP), położonych na jednej chromatydzie, który dziedziczy się jako zestaw sprzężonych ze sobą alleli.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Węgrzy mają najwyższy wśród ludności niesemickiej udział haplotypów, czyli charakterystycznych dla danej populacji wariantów genów, typowych dla Żydów.

Wiktionary


haponiuk

nazwisko


SJP.pl


happener

[czytaj: hepener] organizator happeningu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) szt. artysta, który zajmuje się happeningiem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Happening w czystej formie – nie jest to cyrk ani groteska, happenerzy uporczywie identyfikują go z życiem, mimo że nikt w życiu nie przepiłowuje na przykład fortepianu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. happening m.

:: fż. happenerka ż.

 przym. happeningowy

 przysł. happeningowo

Wiktionary


happenerski

→ happener [czytaj: hepenerski]


SJP.pl


happening

[czytaj: hepening] rodzaj improwizowanego widowiska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) szt. społ. polit. wydarzenie artystyczne, w którym zdarzenia łączące lub wykorzystujące elementy rzeczywistości angażują publiczność;

Wiktionary

Happening (z ang. „dzianie się”, „zdarzenie”, „wydarzenie”) – zorganizowane wydarzenie ograniczone czasowo, mające swoją dramaturgię tworzącą logiczną narrację, lub zestaw znaków: haseł, obrazów, gestów, przedmiotów, postaci w przestrzeni.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) 20 tysięcy kibiców przyjechało do olimpijskiego parku już godzinę przed zawodami. Alejkami wokół trasy maszerowały ludowe orkiestry, między stoiskami z hot-dogami organizowano happeningi, śpiewy i tańce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxɛpɛ̃ɲĩŋk, AS: χepẽńĩŋk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. happener m., happenerka ż.

 przym. happeningowy

 przysł. happeningowo

Wiktionary


happeningowy

[czytaj: hepeningowy] przymiotnik od: happening (np. happeningowy występ, ruch happeningowy)


SJP.pl


happyendowy

→ happy end [czytaj: hepi-endowy]


SJP.pl


hapten

antygen niepełnowartościowy, odkryty przez Landsteinera


SJP.pl

Ha

Wikipedia


haptonastia

Ha

Wikipedia


haptonastyczny

przymiotnik od: haptonastia


SJP.pl


haptotaksja

w biologii: kierunkowy ruch komórek wywołany przez substancje wydzielane przez inne pokrewne komórki


SJP.pl


haptotropiczny

→ haptotropizm


SJP.pl

Patrz:

haptotropizm

haptotropizm

jeden z tropizmów; wygięcie wzrostowe niektórych organów roślinnych (np. wąsów czepnych) oraz osiadłych organizmów zwierzęcych (np. ukwiału), powstające w wyniku bodźca dotykowego; tigmotropizm


SJP.pl


haptyczność

→ haptyczny


SJP.pl

Patrz:

haptyczny

haptyczny

związany z komunikowaniem się za pomocą zmysłu dotyku


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) techn. dotykowy – cecha urządzeń komunikujących się, wchodzących w interakcję poprzez dotyk, wibrację, szorstkość itp.

 (1.2) szt. dotykalny – cecha dzieła sztuki, które działa bardziej właściwościami materialnymi, np. porowatością, niż wizualnymi, np. kolorem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jak dotąd pod strzechy trafiła - chyba można to tak nazwać - pierwsza generacja urządzeń haptycznych (czyli pobudzających zmysł dotyku).

 (1.2) Wszystkie są wykonane oryginalną haptyczną techniką. - W pracach Jarczewskiego faktura dominuje nad kreską, a zwłaszcza nad kolorem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xapˈtɨt͡ʃnɨ, AS: χaptyčny

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) haptyka ż., haptyczność ż.

Wiktionary


haptyka

technologia dająca dotykową informację zwrotną


SJP.pl


hara

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Lwów., także. środ. przestęp. wódka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hara – wieś w prowincji Läänemaa, w gminie Noarootsi
  • Hara – wieś w prowincji Harjumaa, w gminie Kuusalu
  • Hara – wyspa w Zatoce Fińskiej
  • Hara – wieś w Japonii, na wyspie Honsiu, w prefekturze Nagano
  • Hara – miejscowość w regionie Jämtland, w gminie Östersund
  • Al-Hara al-Kabira – wieś w północnej części wyspy Dżerba
  • Mieczysław Hara – polski konsul i działacz sportowy
  • Takashi Hara – japoński polityk
  • Tameichi Hara – komandor Japońskiej Cesarskiej Marynarki Wojennej
  • (4640) Hara – planetoida z pasa głównego asteroid
  • Hara – rodzaj ryb sumokształtnych z rodziny Erethistidae
  • Dantian

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mnie tu już gorszy śpik bierze, jak gdybym kwartę hary wypił!

Wiktionary


haraba

rodzaj powozu


SJP.pl

Haraba (rum. "Haraba", "Гараба", "Garaba") – wieś o spornej przynależności państwowej ("de iure" Mołdawia, "de facto" Naddniestrze), w rejonie Rybnica, na historycznym Podolu.

W czasach I Rzeczypospolitej wieś leżała w województwie bracławskim w prowincji małopolskiej Korony Królestwa Polskiego. W 1789 była prywatną wsią, należącą do Lubomirskich. Odpadła od Polski w wyniku II rozbioru.

Wikipedia


haraburda

dawniej: głośna kłótnia; hałaburda


SJP.pl


haracz

1. wymuszona, wygórowana, bezprawnie ściągana przez kogoś opłata za coś; okup;
2. w krajach islamskich: dawny podatek nakładany na ludność niemuzułmańską, później także przez nowo nawróconych na islam;
3. dawniej: roczna danina płacona na rzecz sułtańskiej Turcji przez lenne państwa chrześcijańskie;
4. dawniej: opłata nakładana przez władcę na kraj przez niego podbity; kontrybucja, trybut, podatek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. podatek pogłówny w krajach muzułmańskich nakładany na innowierców;

 (1.2) hist. danina roczna płacona sułtańskiej Turcji przez zależne państwa chrześcijańskie

 (1.4) współcz. pot. niesłuszna lub wygórowana opłata wymuszona przy użyciu siły lub gróźb

Wiktionary

Haracz – podatek pogłówny, pobierany przez państwo tureckie od każdego pełnoletniego chrześcijanina, zamieszkałego w Turcji.

W ciągu nieustannych i długich wojen między Polską a Turcją i Tatarami, termin ten przeszedł do języka polskiego i oznaczał okup i kontrybucję, wymuszoną przez nieprzyjaciela na części kraju, zamku lub mieście.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.4) okup

Wiktionary


harakiri

japońskie rytualne samobójstwo poprzez rozcięcie brzucha mieczem lub sztyletem; sepuku, seppuku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) hist. japoński rytuał samobójstwa poprzez rozpłatanie mieczem brzucha

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przyczyniło się to zresztą do próby samobójczej Kurosawy, który w łazience swego domu próbował popełnić harakiri.

 (1.1) (…) harakiri, ceremonialne samobójstwo, było częścią tradycyjnej kultury Japonii. Japończycy, którzy się zhańbili, popełniali harakiri, żeby odpokutować za grzechy przynoszące hańbę jemu i jego rodzinie.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) seppuku

Wiktionary


haralampiusz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) rzad. imię|polski|m.;

Wiktionary

Haralampiusz, Charłamp – imię męskie pochodzenia greckiego ("Χαραλαμπος"). Powstało ze słów χαρα ("chara") oznaczającego "szczęście" i λαμπω ("lampo") - "błyszczeć, lśnić" i oznacza "jaśniejącego szczęściem".

Haralampiusz imieniny obchodzi 10 lutego.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) Charłamp

Wiktionary


harald

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Harald – imię męskie pochodzenia staroangielskiego/nordyckiego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxaralt, AS: χaralt

Wiktionary


haram

sala modlitw w meczecie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Haram – gmina w Norwegii w regionie Møre og Romsdal.
  • Haram – pojęcie w islamie.
  • Boko Haram – zmilitaryzowana muzułmańska organizacja ekstremistyczna.
  • Al-Masdżid al-Haram – meczet w Mekce

Wikipedia


harambasza

dawniej dowódca oddziału hajduków


SJP.pl


haranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|harać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. harać ndk.

Wiktionary


harap

rodzaj bicza o krótkiej rękojeści i długim rzemieniu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. bicz z krótkim trzonkiem i długim pleśćecionym rzemieniem, używany głównie na psy myśliwskie podczas polowań par force;

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od ubitej zwierzyny przez dłuższą chwilę odganiać musiał ogary giętkim harapem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxarap, AS: χarap

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) knut, korbacz

Wiktionary


harapowy

1. przymiotnik od: harap;
2. w łowiectwie: taki, który został uszczuty przez charty


SJP.pl


harappa

1. starożytna osada na terenie należącym do cywilizacji doliny Indusu;
2. miejscowość we wschodnim Pakistanie


SJP.pl

Ha

Wikipedia


harappański

→ Harappa


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Harappą, dotyczący Harappy

Wiktionary

Patrz:

Harappa

Powiązane:

 rzecz. Harappa ż.

Wiktionary


hararczyk

mieszkaniec Harare (stolicy Zimbabwe); Hararejczyk


SJP.pl


harare

stolica Zimbabwe (do 1981 - Salisbury)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Zimbabwe;

Wiktionary

Zobacz też: Salisbury.

Harare (do 1981 Salisbury) – stolica i największe miasto Zimbabwe. Liczba mieszkańców sięga około 1,6 mln, a cała aglomeracja Harare liczy 3 120 917 mieszkańców (dane z 2019). Centrum życia politycznego, kulturalnego i edukacyjnego kraju, a zarazem centrum przemysłu i komunikacyjne. W Harare mieści się siedziba rządu, sądu najwyższego, siedziby lokalnych i zagranicznych firm, korporacji i organizacji pozarządowych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Harare jest siedziba rządu Zimbabwe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈrarɛ, AS: χarare

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hararejczyk mos., hararejka ż.

 przym. hararejski

Wiktionary


hararejczyk

mieszkaniec Harare (stolicy Zimbabwe); Hararczyk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Harare

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxaraˈrɛjt͡ʃɨk, AS: χararei ̯čyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harare n.

:: fż. hararejka ż.

 przym. hararejski

Wiktionary


hararejka

mieszkanka Harare (stolicy Zimbabwe); Hararka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Harare

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxaraˈrɛjka, AS: χararei ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harare n.

:: fm. hararejczyk mos.

 przym. hararejski

Wiktionary


hararejski

→ Harare (stolica Zimbabwe); hararski


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do miasta Harare

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxaraˈrɛjsʲci, AS: χararei ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harare n., hararejczyk mos., hararejka ż.

Wiktionary


hararka

mieszkanka Harare (stolicy Zimbabwe); Hararejka


SJP.pl


hararski

→ Harare (stolica Zimbabwe); hararejski


SJP.pl


haras

dawna lekka tkanina wełniana


SJP.pl


harasim

nazwisko


SJP.pl


harasimiuk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Harasimiuk – polski geograf, gleboznawca, wykładowca Uniwersytetu Warszawskiego
  • Marian Harasimiuk – polski geograf
  • Stanisław Harasimiuk – polski pisarz, dziennikarz i reportażysta

Wikipedia


harasimowicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bożena Harasimowicz − polska śpiewaczka klasyczna
  • Cezary Harasimowicz − polski scenarzysta, aktor, dramaturg i pisarz
  • Ewa Harasimowicz − polska aktorka
  • Ewa Harasimowicz − polska brydżystka
  • Jan Harasimowicz − polski historyk sztuki i kultury, nauczyciel akademicki
  • Jerzy Harasimowicz − polski prawnik
  • Marceli Harasimowicz − polski malarz
  • Piotr Harasimowicz − polski rzeźbiarz

Wikipedia


harasiucki

przymiotnik od: Harasiuki


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Harasiuków

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harasiuki nmos., harasiuczanin m., harasiuczanka ż.

Wiktionary


harasiuczanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Harasiuków

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harasiuki nmos.

:: fż. harasiuczanka ż.

 przym. harasiucki

Wiktionary


harasiuczanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Harasiuków

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harasiuki nmos.

:: fm. harasiuczanin m.

 przym. harasiucki

Wiktionary


harasiuki

Harasiuki – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie niżańskim, w gminie Harasiuki. Leży na pograniczu Równiny Biłgorajskiej i Płaskowyżu Tarnogrodzkiego, nad Tanwią.

Wieś jest sołectwem, siedzibą gminy Harasiuki oraz rzymskokatolickiej parafii Miłosierdzia Bożego.

Wikipedia


harasowy

→ haras


SJP.pl

Patrz:

haras

harasym

imię męskie


SJP.pl


harasymowicz

nazwisko


SJP.pl


haratanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|haratać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxaraˈtãɲɛ, AS: χaratãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. haratać

Wiktionary


haratanina

potocznie: szarpanina, bójka


SJP.pl


haratać

potocznie:
1. bić, uszkadzać, tłuc, ranić;
2. haratać się:
a) ranić się samemu;
b) ranić się nawzajem


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. haratnąć)

 (1.1) uderzać, niszcząc coś lub zadając komuś ranę

czasownik zwrotny niedokonany haratać się (dk. haratnąć się)

 (2.1) ranić samego siebie

 (2.2) ranić się, kaleczyć się wzajemnie; szarpać się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przez całą lekcję haratał ławkę długopisem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈratat͡ɕ, AS: χaratać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haratanie n., haratnięcie n.

Wiktionary


haratnąć

potocznie:
1. pobić, uszkodzić, potłuc, zranić;
2. haratnąć się:
a) zranić się samemu;
b) poranić się nawzajem


SJP.pl


harać

czasownik

 (1.1) gw-pl|Poznań. harować

Wiktionary

Powiązane:

 czas. harować

 rzecz. haranie n., harowniczka ż.

Wiktionary


harbajtel

rodzaj siatki lub woreczka zakładanego dawniej na włosy z tyłu peruki


SJP.pl

Harbajtel (niem. "Haarbeutel": "Haar" - włosy, "Beutel" - woreczek) – siatka lub woreczek zakładany na włosy z tyłu peruki; warkocz, pęk włosów z tyłu peruki. W modzie zaczął być stosowany za czasów Ludwika XIV.

Wikipedia


harbata

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kulin. herbata

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk tyj

Wiktionary


harbin

miasto w Chinach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Chinach, położone w Mandżurii;

Wiktionary

Harbin (, dawniej "Charbin"; chiń. upr. 哈尔滨; pinyin "Hā’ěrbīn"; mandż. ᡥᠠᡵᠪᡳᠨ) – miasto w północno-wschodnich Chinach, w Mandżurii, stolica prowincji Heilongjiang, założone w 1898 w czasie budowy Kolei Wschodniochińskiej przez Adama Szydłowskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Harbin, który był po rosyjskiej rewolucji enklawą rosyjskich „białych” emigrantów, słynie z dorocznego festiwalu rzeźb lodowych.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. harbiński

Wiktionary


harbiński

przymiotnik od: Harbin


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Harbinem, dotyczący Harbinu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wybuch wojny przekreślił realizację nakreślonych planów i księża chrystusowcy nigdy nie objęli harbińskiej placówkaacówki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harbin mrz.

Wiktionary


harboły

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ciężkie buty

Wiktionary


harbutowice

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. nazwa dwóch wsi w Polsce;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Harbutowice – wieś w woj. małopolskim, w pow. myślenickim, w gminie Sułkowice
  • Harbutowice – wieś w woj. śląskim, w pow. cieszyńskim, w gminie Skoczów
  • Harbutowice – dawna gromada w powiecie wadowickim, a później w powiecie myślenickim

Wikipedia

Wymowa:

IPA: γʲarbutɔvʲit͡sɛ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harbutowiczanin m., harbutowiczanka ż.

 przym. harbutowicki

Wiktionary


harbutowicki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Harbutowic

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harbutowice nmos., harbutowiczanin m., harbutowiczanka ż.

Wiktionary


harbutowiczanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Harbutowic

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harbutowice nmos.

:: fż. harbutowiczanka ż.

 przym. harbutowicki

Wiktionary


harbutowiczanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Harbutowic

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harbutowice nmos.

:: fm. harbutowiczanin m.

 przym. harbutowicki

Wiktionary


harbuz

dawniej, dziś tylko gwarowo: dynia; arbuz


SJP.pl


harbuźnik

rodzaj roślin z rodziny dyniowatych


SJP.pl

Harbuźnik ("Sicyos" L.) – rodzaj roślin z rodziny dyniowatych, obejmujący co najmniej 56–64 gatunki. Rośliny te występują w Ameryce Północnej, Środkowej i Południowej, na wyspach Pacyfiku i w Australii. Introdukowane zostały do wschodniej Azji i do Europy. W Polsce występuje jako gatunek introdukowany i inwazyjny jeden gatunek – harbuźnik kolczasty "S. angulatus".

Wikipedia


harc

od średniowiecza do XVII wieku: walka pojedynczych żołnierzy obu nieprzyjacielskich wojsk staczana przed rozpoczęciem bitwy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) psota, igraszka

Wiktionary


harc.

skrót w funkcji rzeczownika

 (1.1) = harcmistrz

 (1.2) = harcmistrzyni

skrót w funkcji przymiotnika

 (2.1) = harcerski

Wiktionary


harcap

warkocz lub węzeł peruki noszony przez mężczyzn


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. etn. warkocz noszony w XVII i XVIII w. przez mężczyzn;

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Chociaż był pięknie ubrany (…), wszyscy go poznali zaraz, bo wyglądały rogi spod kapelusza, pazury z trzewika i harcap z tyłu.

Wiktionary


harce

od średniowiecza do XVII wieku: walka pojedynczych żołnierzy obu nieprzyjacielskich wojsk staczana przed rozpoczęciem bitwy


SJP.pl

Harce (węg. "harc" – „walka, zmaganie”) – obyczaj znany od czasów starożytnych polegający na odbywaniu pojedynków przed rozpoczęciem bitwy. Harcownikami (harcerzami) bywali zazwyczaj rycerze, chcący w ten sposób uzyskać wojenną sławę.

Wikipedia


harcereczka

zdrobnienie od: harcerka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: harcerka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxart͡sɛˈrɛt͡ʃka, AS: χarcerečka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. harcerski

 rzecz. harcerstwo n., harcerz mos., harcerzyk mos.

Wiktionary


harcerka

członkini Związku Harcerstwa Polskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dziewczyna lub kobieta należąca do harcerstwa

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xarˈt͡sɛrka, AS: χarcerka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harcerstwo n., harcownik mos., harcówka ż., harcowanie n.

:: fm. harcerz m.

 czas. harcować ndk.

 przym. harcerski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) druhna

Wiktionary


harcerski

związany z harcerstwem (np. obóz harcerski, zbiórka harcerska)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do harcerza lub harcerstwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Drużyna wyjechała na obóz harcerski w Bieszczadach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xarˈt͡sɛrsʲci, AS: χarcersʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harcerstwo n., harcówka ż., harcerz m., harcerzyk m., harcerka ż., harcereczka ż., harcownik n., harce nmos., harcerskość ż.

 czas. harcować

Wiktionary


harcerskość

→ harcerski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest harcerskie; cecha tych, którzy są harcerscy

Wiktionary

Patrz:

harcerski

Powiązane:

 przym. harcerski

 przysł. harcersko

Wiktionary


harcerstwo

polski młodzieżowy ruch społeczno-wychowawczy zorganizowany w Związek Harcerstwa Polskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) polski młodzieżowy ruch społeczny i wychowawczy;

 (1.2) daw. pełnienie służby żołnierskiej w straży przybocznej lub jako harcownik

Wiktionary

Harcerstwo – polski ruch społeczny i wychowawczy/pedagogiczny, będący częścią ruchu skautowego. Oparty na służbie, samodoskonaleniu (pracy nad sobą) i braterstwie. Zasady postępowania harcerza wyznacza przyrzeczenie harcerskie i Prawo harcerskie. Zasady postępowania zucha wyznacza Obietnica zucha i "Prawo zucha".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kiedyś harcerstwo kojarzono z lasem i militaryzmem, teraz harcerstwo przybrało charakter czysto wychowawczy, unikający skojarzeń z wojnami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xarˈt͡sɛrstfɔ, AS: χarcerstfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harcerzyk mos., harcerz, harcerka, harcereczka, harcówka, harcownik

 przym. harcerski

Wiktionary


harcerz

1. członek Związku Harcerstwa Polskiego
2. dawniej: żołnierz biorący udział w harcach, staczający przed bitwą pojedynczą walkę z przeciwnikiem; harcownik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) harc. członek harcerstwa, polskiej organizacji skautowej

 (1.2) hist. żołnierz lekkozbrojny w XV–XVII w., który wchodził w pojedyncze utarczki przed rozpoczęciem właściwej bitwy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na skraju lasu stał młody harcerz w mundurze.

 (1.1) Na słowie harcerza polegaj jak na Zawiszy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxart͡sɛʃ, AS: χarceš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harcerstwo n., harcereczka ż., harcownik m., harce nmos., harcerzowanie n., harcowanie n., poharcowanie n.

:: zdrobn. harcerzyk m.

:: fż. harcerka ż.

 czas. harcować ndk., poharcować dk., harcerzować ndk.

 przym. harcerski

 przysł. harcersko, po harcersku

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) harcownik

Wiktionary


harcerzować

być harcerzem, być członkiem organizacji harcerskiej


SJP.pl


harcerzyk

zdrobnienie od: harcerz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zdrobn. od: harcerz

 (1.2) lekceważąco o harcerzu

 (1.3) przen. ktoś uważany za naiwnego idealistę

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xarˈt͡sɛʒɨk, AS: χarcežyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harcerz m., harcerstwo n., harcereka ż., harcownik m., harce nmos., harcerzowanie n., harcowanie n., poharcowanie n.

:: zdrobn. harcereczka m.

:: fż. harcerka ż.

 czas. harcować ndk., poharcować dk., harcerzować ndk.

 przym. harcerski

 przysł. harcersko, po harcersku

Wiktionary


harceński

przymiotnik od Harcu (Góry Harcu)


SJP.pl


harcianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Harty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harta ż.

:: fż. harcianka ż.

 przym. harciański

Wiktionary


harcianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Harty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harta ż.

:: fm. harcianin m.

 przym. harciański

Wiktionary


harciański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Harty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harta ż., harcianin m., harcianka ż.

Wiktionary


harcmistrz

najwyższy stopień w harcerstwie; osoba mająca ten stopień


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) harc. najwyższy harcerski stopień instruktorski;

Wiktionary

Harcmistrz – najwyższy harcerski stopień instruktorski, zdobywany przez instruktorów harcerskich. Oznaczany czerwoną podkładką pod krzyżem harcerskim oraz czerwoną lilijką naszytą na lewym ramieniu munduru harcerskiego. Często zapisywany w skrócie jako hm. przed imieniem i nazwiskiem.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxart͡smʲisṭʃ, AS: χarcmʹisṭš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. podharcmistrz mos., podharcmistrzyni ż.

:: fż. harcmistrzyni ż.

Wiktionary


harcmistrzowski

→ harcmistrz


SJP.pl

Patrz:

harcmistrz

harcmistrzyni

najwyższy stopień instruktorski w harcerstwie; kobieta nosząca taki stopień


SJP.pl


harcowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|harcować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. harcować ndk.

 rzecz. harcerz mos., harcerzyk mos., harcerka ż.

Wiktionary


harcować

wyprawiać harce; swawolić, skakać, hasać


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) figlować, dokazywać

 (1.2) daw. wojsk. toczyć harce przed bitwą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdy kota nie ma, myszy harcują.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xarˈt͡sɔvat͡ɕ, AS: χarcovać

Wiktionary

Powiązane:

 przym. harcerski

 rzecz. harcerz mos., harcerzyk mos., harcowanie n., harcerka ż.

Wiktionary


harcowniczka

→ harcownik


SJP.pl

Patrz:

harcownik

harcowniczy

przymiotnik

 (1.1) dotyczący harców

Wiktionary


harcownik

żołnierz biorący udział w harcach, staczający przed bitwą pojedynczą walkę z przeciwnikiem; harcerz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. wojsk. jednostka tymczasowo odłączona od armii w celu staczania potyczek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. harcerski

 rzecz. harcerstwo n., harcerz mos., harcerzyk mos., harcerka ż.

Wiktionary


harcyński

1. borecznik harcyński - gatunek błonkówki z rodziny borecznikowatych;
2. smolik harcyński - gatunek chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych


SJP.pl


harcówka

pomieszczenie drużyny harcerskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) harc. pomieszczenie przystosowane do przeprowadzania zbiórek harcerskich;

Wiktionary

Harcówka − na ogół pomieszczenie, zazwyczaj w budynku szkoły, parafii lub np. piwnicy budynku mieszkalnego, przystosowane do potrzeb zbiórek harcerskich zastępów, drużyny lub szczepu.

Służy m.in. do przechowywania sprzętu drużyn i szczepów oraz prowadzenia przygotowań do większych wypraw lub imprez harcerskich.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Urządziliśmy harcówkę w podziemiach naszej szkoły.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xarˈt͡sufka, AS: χarcufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harcerz m., harcerka ż., harcerstwo n.

 przym. harcerski

Wiktionary


hardbass

podgatunek muzyki elektronicznej zwany potocznie "ruskim techno"


SJP.pl

Hardbass ( хардбасс), pot. „ruskie techno” – podgatunek muzyki elektronicznej, czerpiący inspirację z brytyjskiego hard house, pumpin’ house, scouse house, powerstomp i hardstyle. []. Hardbass jest stereotypowo związany z kulturą gopników. Na świecie kojarzy się go ze Słowianami, zwłaszcza z Rosjanami. Najbardziej znaną grupą muzyczną, która od początku jest związana z tym gatunkiem muzyki, jest XS Project.

Wikipedia


hardcopy

[czytaj hardkopi] wydruk z komputerowego nośnika informacji


SJP.pl


hardcore

[czytaj: hardkor] hard core;
1. wulgarna pornografia przedstawiająca czynności seksualne bez zahamowań i ograniczeń; hard porno, twarda pornografia;
2. styl w muzyce rockowej, charakteryzujący się ostrym, szybkim tempem i agresywnym brzmieniem gitar;
3. środowiskowo: coś wykraczającego ponad ogólnie przyjęte normy; hardkor


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) slang. tworzenie nielegalnego graffiti, niebezpieczna sytuacja z tym związana

 (1.2) pot. bójka, awantura

 (1.3) pot. skomplikowana sytuacja, zamieszanie, kompromitacja

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Muzyka hardcore – kilka podstylów muzycznych w trzech głównych gatunkach:
    • w muzyce gitarowej/rockowej
      • hardcore punk – styl muzyki punkrockowej w mocniejszym wydaniu.
      • beatdown hardcore – styl muzyki ze zwolnieniami tempa, przeważnie grany w obniżonych strojach gitar, z mocnym wokalem.
      • New York hardcore – NYHC styl muzyki powstały w Nowym Jorku.
      • hardcore metal – inna nazwa metalcore – połączenie hardcore’u z metalem.
      • moshcore – styl muzyki podobny do beatdown hardcore, jednak bardziej melodyczny i bez tak ekstremalnych zwolnień.
      • Grindcore
      • Noisecore
    • w muzyce elektronicznej jako Hardcore i podgatunki:
      • Nu Style Gabber
      • Gabber

Wikipedia


hardcore'owy

→ hardcore, → hard core [czytaj: hardkorowy]; hardcorowy


SJP.pl


hardcorowy

→ hardcore, → hard core [czytaj: hardkorowy]; hardcore'owy


SJP.pl


harden

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Harden – miejscowość w Anglii, w hrabstwie South Yorkshire, w Barnsley
  • Harden – miejscowość w Anglii, w hrabstwie West Midlands, w Walsall
  • Harden – miejscowość w Anglii, w hrabstwie West Yorkshire

Wikipedia


harding

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Chester Harding (malarz), amerykański artysta
  • Chester Harding (gubernator), gubernator Kanału Panamskiego
  • Daniel Harding, brytyjski dyrygent
  • Harry Harding, amerykański naukowiec
  • James Harding, australijski odkrywca
  • Matthew Harding, angielski przemysłowiec
  • Sarah Harding, angielska piosenkarka, członek zespołu Girls Aloud
  • Tonya Harding, łyżwiarka figurowa
  • Warren G. Harding, amerykański prezydent
  • Karl Ludwig Harding – niemiecki astronom
    • (2003) Harding – planetoida nazwana na cześć Karla Hardinga
    • Harding (krater księżycowy) – krater księżycowy nazwany na cześć Karla hardinga

Wikipedia


hardkodowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|hardkodować.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Hardkodowanie magicznych wartości zapewnia Tobie pracę w przyszłości!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxartkɔdɔˈvãɲɛ, AS: χartkodovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. hardkodować

Wiktionary


hardkodować

czasownik niedokonany

 (1.1) inform. slang. wpisać dane wejściowe lub konfiguracyjne bezpośrednio do kodu źródłowego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Człowieku, nie hardkoduj tego słownika, bo każdą zmianę parametrów będziemy musieli przeprowadzać przez pełne wdrożenie!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxartkɔˈdɔvat͡ɕ, AS: χartkodovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hardkodowanie

 czas. dk. zahardkodować

Wiktionary


hardkor

środowiskowo: osoba robiąca coś niebezpiecznego lub zachowująca się niezgodnie z ogólnie przyjętymi normami; hardcore


SJP.pl


hardkorowiec

potocznie: ryzykant lub ekscentryk; hardcorowiec, hardkor, hardcore


SJP.pl


hardkorowy

środowiskowo:
1. ostry, bardzo intensywny;
2. wykraczający ponad ogólnie przyjęte normy


SJP.pl


hardość

zawziętość; buta; wyniosłość; zuchwałość


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) buta, zuchwałość, przekonanie o swojej racji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxardɔɕt͡ɕ, AS: χardość

Wiktionary

Powiązane:

 przym. hardy

 przysł. hardo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) buta, butność, buńczuczność, charakterność

Wiktionary


hardrock

[czytaj: hardrok] styl w muzyce rockowej wywodzący się z blues rocka; hard rock


SJP.pl


hardrockowiec

[czytaj: hardrokowiec]
1. wielbiciel hard rocka;
2. przedstawiciel subkultury młodzieżowej powstałej wśród wielbicieli hard rocka


SJP.pl


hardrockowy

[czytaj: hardrokowy] przymiotnik od: hard rock (np. zespół hardrockowy, koncert hardrockowy)


SJP.pl


hardszy

rzadki stopień wyższy od przymiotnika: hardy; bardziej hardy


SJP.pl


hardtop

specjalny sztywny dach do samochodów typu kabriolet lub roadster


SJP.pl

Hardtop (z ang. „twardy dach”) – specjalny sztywny dach do samochodów typu kabriolet lub roadster lub rodzaj nadwozia nadwozia zamkniętego, które charakteryzuje się chowaną wraz z szybami górną częścią słupka środkowego ze stałym dachem imitującym kabriolet, tzw. faux cabriolet czyli fałszywy kabriolet.

Wikipedia


hardun

jaszczurka z rodziny agamowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) herp. nazwa systematyczna|Laudakia stellio|ref=tak., gatunek jaszczurki z rodziny agamowatych;

 (1.2) herp. jaszczurka z gatunku hardunów (1.1)

Wiktionary

Hardun ("Laudakia stellio") – gatunek jaszczurki z podrodziny Agaminae w rodzinie agamowatych (Agamidae). Występuje w Grecji i na Bliskim Wschodzie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Samica harduna składa zwykle do 10 jaj między majem a lipcem.

Wiktionary


hardware

[czytaj: hardłer] sprzęt komputerowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) inform. środ. sprzęt komputerowy, materialna część komputera

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) System operacyjny to zespół programów i narzędzi programowych pozwalających użytkownikowi na współdziałanie z hardware'em komputera w wygodny i skuteczny sposób.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. hardware'owy, hardwarowy

Wiktionary


hardware'owy

→ hardware [czytaj: hardłerowy]; hardwarowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z hardwarem, dotyczący hardware'u

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hardware m.

Wiktionary


hardwarowy

→ hardware [czytaj: hardłerowy]; hardware'owy


SJP.pl


hardy

1. wyniosły, przesadnie dumny;
2. niezdyscyplinowany, zuchwały;
3. w łowiectwie, o ptakach: niedający się upolować


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dumny, butny, nieposłuszny

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Françoise Hardy (1944-2024) – francuska piosenkarka
  • Godfrey Harold Hardy (1877-1947) – matematyk angielski
  • Hardy Hard (ur. 1974) – pseudonim sceniczny niemieckiego DJ-a Kaya Lipperta
  • Jeff Hardy (ur. 1977) – amerykański wrestler
  • Matt Hardy (ur. 1974) – amerykański wrestler
  • Oliver Hardy (1892-1957) – aktor grający Flapa z duetu komików Flip i Flap
  • Romain Hardy (ur. 1988) – francuski kolarz
  • Thomas Hardy (1840-1928) – angielski pisarz i poeta
  • Tom Hardy (ur. 1977) – angielski aktor
  • Hardy – miasto w stanie Arkansas, w hrabstwie Sharp
  • Hardy – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Humboldt
  • Hardy – wieś w stanie Nebraska, w hrabstwie Nuckolls

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) To wszystko powodowało, że stawała się coraz bardziej harda, na polecenia komendanta, wypowiadane opryskliwym tonem, odpowiadała nierzadko wzruszeniem ramion.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxardɨ, AS: χardy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hardość ż.

 przysł. hardo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niepokorny

Wiktionary


hardyga

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Lwów. dom, chałupa

Wiktionary


hardziej

stopień wyższy od przysłówka: hardo


SJP.pl


hardziejszy

stopień wyższy od przymiotnika: hardy


SJP.pl


hardzieć

stawać się hardym


SJP.pl


haredi

ortodoksyjny żyd w Izraelu


SJP.pl


harem

1. część tradycyjnego muzułmańskiego domu zamieszkała przez kobiety; seraj,
2. żony i nałożnice muzułmanina mieszkające w tym domu;
3. potocznie: wiele kobiet będących kochankami jakiegoś mężczyzny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kult. część domu muzułmańskiego, do którego nie mają wstępu obcy mężczyźni;

 (1.2) kult. wszystkie żony i nałożnice muzułmanina, zamieszkałe w haremie (1.1)

Wiktionary

Harem (z arab. "ulga", "zakaz"); od arab. ‏حريم‎ "harim" („miejsce zakazane lub święte”) inaczej perski: "sarāy", "zenana" – prywatna strefa w tradycyjnym muzułmańskim domu. Część tradycyjnego domu muzułmańskiego zamieszkana przez kobiety, żony i nałożnice muzułmanina oraz ich dzieci tam mieszkające. Do części domu określonej jako "harem" nie mają wstępu obcy mężczyźni. Termin odnosi się również do kobiet przebywających w haremie.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxarɛ̃m, AS: χarẽm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. haremik m.

 przym. haremowy

Wiktionary


haremik

zdrobnienie od: harem


SJP.pl


haremki

bardzo luźnie damskie spodnie; alladynki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) zob. alladynki.

Wiktionary


haremowy

przymiotnik od: harem (np. niewolnice haremowe, system haremowy)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z haremem, dotyczący haremu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Haremowe grupy rodzinne wikunii składają się z 6–19 osobników.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harem mrz.

Wiktionary


harenda

arenda


SJP.pl

Nie mylić z: Piwnica pod Harendą - klub w Warszawie. Zobacz też: Willa „Harenda”, Ośrodek Narciarsko-Rekreacyjny Harenda.

Harenda – dzielnica Zakopanego, jego część najbardziej wysunięta na północny zachód.

Wikipedia


harest

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. areszt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haresztant mos.

Wiktionary


hareszt

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk, Śląsk Cieszyński. areszt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haresztant mos.

Wiktionary


haresztant

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. więzień

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hareszt mrz., harest m.

Wiktionary


harf

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lm. od: harfa

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xarf, AS: χarf

Wiktionary


harfa

instrument muzyczny szarpany; arfa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. instrument strunowy w kształcie trójkąta;

 (1.2) bud. zob. arfa.

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Grajmy Panu na harfie, grajmy Panu na cytrze, chwalmy śpiewem i tańcem cuda te fantastyczne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxarfa, AS: χarfa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harfista m., harfistka ż., harfiarz m., harfiarka ż., arfa ż.

 przym. harfowy, harfiany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. arfa

Wiktionary


harfiarka

kobieta grająca na harfie; harfistka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zob. harfistka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harfista m., harfistka ż., harfa ż., harfiarz m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) harfistka

Wiktionary


harfiarski

przymiotnik od: harfiarz


SJP.pl


harfiarz

osoba grająca na harfie; harfista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) muz. mężczyzna grający na harfie

 (1.2) przen. osoba wieszcząca przyszłość

Wiktionary

Harfiarz ("Psalmopoeus") – rodzaj pająków z infrarzędu ptaszników i rodziny ptasznikowatych. Obejmuje 13 opisanych gatunków. Zamieszkują Amerykę Środkową i północną Amerykę Południową.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Śpiewacy idą przodem, na końcu harfiarze, / w środku dziewczęta uderzają w bębenki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harfa ż., harfiarka ż., harfista mos., harfistka ż.

 przym. harfowy, harfiany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) harfista

 (1.2) wieszcz

Wiktionary


harfista

osoba grająca na harfie; harfiarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) muz. muzyk, który gra na harfie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xarˈfʲista, AS: χarfʹista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harfa ż., harfiarz m., harfiarstwo n.

:: fż. harfistka ż., harfiarka ż.

 przym. harfowy, harfiany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) harfiarz

Wiktionary


harfistka

kobieta grająca na harfie; harfiarka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. kobieta, która gra na harfie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wszyscy ze wzruszeniem przysłuchiwali się harfistce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xarˈfʲistka, AS: χarfʹistka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harfa ż., arfa ż., harfiarka ż., harfiarz m.

:: fm. harfista m.

 przym. harfowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) harfiarka

Wiktionary


harfowaty

przypominający kształtem harfę


SJP.pl


harfować

odsiewać plewy przy użyciu harfy (arfy)


SJP.pl


harfowy

przymiotnik od: harfa (np. struny harfowe, koncert harfowy)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) muz. związany z harfą, dotyczący harfy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xarˈfɔvɨ, AS: χarfovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harfiarz mos., harfistka ż., harfista mos., harfa ż.

 przym. harfiany, harfowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) harfiany

Wiktionary


harhara

coś dużego, ciężkiego, niezręcznego (również o człowieku lub zwierzęciu)


SJP.pl


hariana

[czytaj: harijana] stan w Indiach; Harijana


SJP.pl

Hariana (również pisana jako Harijana, hindi हरियाणा, trb.: "Harijana", trl.: "Hariyāṇā"; ang. "Haryana") – stan w północnych Indiach. Sąsiaduje ze stanami: Pendżab na północnym zachodzie, Himachal Pradesh na północy i Radżastanem na południowym zachodzie. Rzeka Jamuna stanowi wschodnią granicę ze stanami Uttarakhand i Uttar Pradesh.

Wikipedia


haribo

firma produkująca słodycze


SJP.pl

Haribo GmbH & Co. KG – niemieckie przedsiębiorstwo spożywcze produkujące słodycze. Przedsiębiorstwo wytwarza głównie żelki, z których najbardziej znane to "Goldbären" („Złote Misie”), które są produkowane od 1922 roku. Do marek Haribo należą również: pianki Haribo "Chamallows" oraz gumy rozpuszczalne "MAOAM".

Wikipedia


haridźan

w Indiach: członek najniższej kasty lub wykluczony z kasty; haridżan


SJP.pl


haridżan

w Indiach: członek najniższej kasty lub wykluczony z kasty; haridźan


SJP.pl


haridżana

w Indiach: członek najniższej kasty lub wykluczony z kasty; haridźan; haridżan


SJP.pl


harijana

stan w Indiach; Hariana


SJP.pl


harijański

→ Harijana


SJP.pl

Patrz:

Harijana

harikriszna

zwolennik lub wyznawca kultu indyjskiego boga Kriszny


SJP.pl


harira

marokańska zupa mięsna z dodatkiem roślin strączkowych i jarzyn


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. tradycyjna marokańska rozgrzewająca zupa mięsno-warzywna na bazie ciecierzycy;

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zadaniem hariry jest przywracanie muzułmanom sił po poście w okresie ramadanu.

Wiktionary


harissa

ciemna pasta z suszonych pomidorów i rozgniecionego pieprzu, wymieszanych z olejem, solą i czosnkiem; tradycyjny dodatek potraw kuchni tunezyjskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. ostra pasta używana jako przyprawa w kuchni Maghrebu, wytwarzana z papryki chili i czosnku, często z innymi przyprawami i z dodatkiem oliwy, czasem także pomidorów;

Wiktionary

Ni

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na koniec można dodać utarty żółty ser, tabasco lub harissę.

Wiktionary


harjavalta

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Finlandii, w regionie Satakunta;

Wiktionary

Harjavalta – gmina w Finlandii, położona w południowo-zachodniej części kraju, należąca do regionu Satakunta.

W miejscowości jest stacja kolejowa Harjavalta.

Wikipedia


harkabuz

dawniej: ręczna, gładkolufowa broń palna używana w dawnej Europie, wyparta przez muszkiety z powodu małej szybkostrzelności; arkabuz, arkebuz, harkebuz, arkebuza


SJP.pl

Ha

Wikipedia


harkebuz

dawniej: ręczna, gładkolufowa broń palna używana w dawnej Europie, wyparta przez muszkiety z powodu małej szybkostrzelności; arkabuz, arkebuz, harkabuz, arkebuza


SJP.pl


harklowa

1. wieś w województwie podkarpackim, w powiecie jasielskim;
2. wieś w województwie małopolskim, w powiecie nowotarskim


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Harklowa – wieś w woj. małopolskim, w pow. nowotarskim, w gminie Nowy Targ
  • Harklowa – wieś w woj. podkarpackim, w pow. jasielskim, w gminie Skołyszyn
  • Cmentarz wojenny nr 15 - Harklowa
  • Harklowa (gromada w powiecie jasielskim)
  • Harklowa (gromada w powiecie nowotarskim)

Wikipedia


harklowianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Harklowej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harklowa ż.

:: fż. harklowianka ż.

 przym. harklowski

Wiktionary


harklowianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Harklowej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harklowa ż.

:: fm. harklowianin m.

 przym. harklowski

Wiktionary


harklowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Harklowej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harklowa ż., harklowianin m., harklowianka ż.

Wiktionary


harkot

dawniej: hałaśliwa, niewyraźna mowa


SJP.pl


harkotać

dawniej: mówić głośno i niewyraźnie


SJP.pl


harlejowiec

posiadacz i entuzjasta motocykla marki Harley; harleyowiec


SJP.pl


harlekin

powieść miłosna o przewidywalnej fabule, pozbawiona wartości artystycznych; harlequin, romansidło


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) liter. powieść miłosna o wątpliwych wartościach artystycznych

Wiktionary


harlem

dzielnica Nowego Jorku, zamieszkana głównie przez ludność murzyńską


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) adm. geogr. dzielnica Manhattanu w Nowym Jorku, stanowiąca duże skupisko Afroamerykanów;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Harlem – dzielnica Nowego Jorku
  • Harlem – polski zespół muzyczny
  • Harlem – jednostka osadnicza w stanie Floryda, w hrabstwie Hendry
  • Harlem – miasto w stanie Georgia, w hrabstwie Columbia
  • Harlem – miasto w stanie Montana, w hrabstwie Blaine
  • Harlem (ang. Harlem Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Stephenson
  • Harlem (ang. Harlem Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Winnebago
  • Harlem (ang. Harlem Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Sargent
  • Harlem (ang. Harlem Township) – gmina w stanie Ohio, w hrabstwie Delaware
  • Haarlem – miasto w Holandii

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Harlem, uważany do niedawna za zakazaną dzielnicę, przeżywa obecnie swoją drugą młodość.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxarlɛ̃m, AS: χarlẽm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harlemczyk m., harlemka ż.

 przym. harlemski

Wiktionary


harlemczyk

mieszkaniec Harlemu


SJP.pl


harlemka

mieszkanka Harlemu


SJP.pl


harlemski

→ Harlem (dzielnica Nowego Jorku lub jedna z kilku miejscowości w USA)


SJP.pl


harlequin

[czytaj: harlekin]
1. książka z serii Harlequin;
2. powieść miłosna o przewidywalnej fabule, pozbawiona wartości artystycznych; harlekin, romansidło


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Harlequin – wieś w Anglii
  • Harlequin – kanadyjskie wydawnictwo książkowe specjalizujące się w publikowaniu romansów dla kobiet
  • Harlequin – utwór muzyczny grupy rockowej Genesis
  • Harlequin F.C. – angielski klub rugby
  • Harlequin – album Lady Gagi

Wikipedia


harley

[czytaj: harlej] motocykl marki Harley-Davidson; Harley-Davidson


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) mot. motocykl marki Harley-Davidson

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Harley-Davidson – producent motocykli
  • Harley – gmina w Kanadzie, w prowincji Ontario
  • Robert Harley
  • imię angielskie
  • Harley – miejscowość w hrabstwie Shropshire (Anglia)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jacek ma nowego harleya od ojca.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxarlɛj, AS: χarlei ̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harleyowiec m.

Wiktionary


harley-davidson

marka motocykli i firma


SJP.pl

Harley-Davidson, Inc. (wym. []) – amerykański producent motocykli pochodzący z Milwaukee, w stanie Wisconsin, w Stanach Zjednoczonych, znany głównie z produkcji tzw. motocykli ciężkich. Ponadto przedsiębiorstwo Harley-Davidson wytwarza akcesoria motocyklowe, odzież i drobne sprzęty, takie jak noże. Prowadzi też klub Harley Owners Group zrzeszający właścicieli motocykli Harley-Davidson.

Wikipedia


harleyowiec

[czytaj: harlejowiec] posiadacz i entuzjasta motocykla marki Harley; harlejowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ktoś, kto jeździ harleyem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxarlɛˈjɔvʲjɛt͡s, AS: χarlei ̯ovʹi ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harley mrz.

Wiktionary


harlow

Harlow – miasto i dystrykt w Wielkiej Brytanii, w Anglii, w hrabstwie Essex, na północny wschód od Londynu. W 2021 roku miejscowość liczyła 93 580 mieszkańców.

W mieście rozwinął się przemysł poligraficzny, precyzyjny oraz meblarski.

Wikipedia


harmalina

organiczny związek chemiczny, psychodeliczna substancja psychoaktywna


SJP.pl

Harmalina – organiczny związek chemiczny, psychodeliczna substancja psychoaktywna, główny alkaloid beta-karbolinowy ruty stepowej ("Peganum harmala"). W małych dawkach ma działanie przeciwdepresyjne, w większych psychodeliczne. Jest silnym i krótkotrwałym inhibitorem MAO.

Wikipedia


harman

nazwisko


SJP.pl

Harman – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Wirginia Zachodnia, w hrabstwie Randolph.

Wikipedia


harmata

dawniej: armata


SJP.pl


harmatan

suchy, gorący wiatr wiejący w zimie na atlantyckim wybrzeżu Afryki Północnej i nad Zatoką Gwinejską; harmattan


SJP.pl


harmattan

suchy, gorący wiatr wiejący w zimie na atlantyckim wybrzeżu Afryki Północnej i nad Zatoką Gwinejską; harmatan


SJP.pl

Harmattan (z języka twi: "harmatan") – silny, północno-wschodni wiatr wiejący w porze suchej znad Sahary na wybrzeże Zatoki Gwinejskiej, a także na zachodnie wybrzeże Afryki Północnej. Jest to suchy i pylny wiatr pasatowy.

Wikipedia


harmider

zgiełk, rwetes, hałas połączony z zamieszaniem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hałas w połączeniu z zamieszaniem

 (1.2) daw. jarmark

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gwar, hałas, larum, mętlik, rwetes, tumult, wrzawa, zamieszanie, zgiełk

 (1.2) daw. kiermider

Wiktionary


harmina

organiczny związek chemiczny, psychodeliczna substancja psychoaktywna


SJP.pl

Harmina – organiczny związek chemiczny, psychodeliczna substancja psychoaktywna, β-karbolinowy alkaloid m.in. ruty stepowej ("Peganum harmala"), męczennicy cielistej oraz "Banisteriopsis caapi". Harmina jest silnym, odwracalnym inhibitorem monoaminooksydazy MAO-A oraz słabym stymulantem.

Wikipedia


harmonia

1. właściwy porządek, układ, dopełnianie się elementów, przedmiotów, zjawisk itp., składających się na jakąś całość
2. przyjazne stosunki; zgoda
3. jeden z głównych elementów muzyki
4. dział teorii muzyki
5. instrument muzyczny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ład

 (1.2) muz. element dzieła muzycznego;

 (1.3) muz. instrument;

 (1.4) pot. muz. akordeon

forma rzeczownika.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: harmonium

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Harmonia (Concordia) – w mitologii greckiej i rzymskiej uosobienie ładu i symetrii
  • Harmonia (Harmonie) – w mitologii greckiej jedna z najad, matka Amazonek
  • harmonia – instrument muzyczny, także potoczna nazwa akordeonu
  • harmonia – dyscyplina z zakresu teorii muzyki
  • Harmonia – album Meli Koteluk
  • Harmonia – album Wojciecha Waglewskiego
  • „Harmonia” (Chór mieszany „Harmonia” w Bydgoszczy) – polski chór z Bydgoszczy
  • „Harmonia” (Stowarzyszenie Śpiewacze „Harmonia”) – polski chór z Łodzi
  • „Harmonia” (Towarzystwo Śpiewu Harmonia w Krobi) – polski chór z Krobi
  • Harmonia – planetoida o numerze katalogowym 40
  • Harmonia – postać z serialu animowanego Hi Hi Puffy AmiYumi
  • Harmonia – miasto i gmina w Brazylii, w stanie Rio Grande do Sul

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ta książka opisuje jak osiągnąć harmonię umysłu i ciała.

 (1.3) Szkoda, że teraz nikt z młodych nie interesuje się grą na harmonii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xarˈmɔ̃ɲja, AS: χarmõńi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harmoszka ż., zharmonizowanie n., harmonizacja ż., harmonista mos., harmonijka ż., harmonika ż., harmonium n.

 przym. harmonijny, harmoniczny

 przysł. harmonijnie

 czas. harmonizować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) równowaga, zgoda, zgodność

 (1.2) harmonika

 (1.3) harmoszka

Wiktionary


harmoniczność

→ harmoniczny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest harmoniczne

Wiktionary

Patrz:

harmoniczny

Powiązane:

 rzecz. harmonizacja ż., zharmonizowanie n.

 przym. harmoniczny

 przysł. harmonicznie

Wiktionary


harmoniczny

1. oparty na właściwych proporcjach; harmonijny
2. w muzyce: zbudowany według zasad harmonii
3. mat. podział harmoniczny - podział na dwie nierówne części, gdzie większa do mniejszej ma się tak, jak całość do większej części; złoty środek


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) muz. zbudowany według zasad harmonii muzycznej

 (1.2) oparty na właściwych proporcjach

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harmoszka ż., harmonium n., zharmonizowanie n., harmonizacja ż., harmonista mos., harmonika ż., harmonia ż., harmoniczność ż.

 przysł. harmonicznie

 czas. harmonizować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) współdźwięczny

 (1.2) harmonijny

Wiktionary


harmonijka

1. zdrobnienie od: harmonia;
2. potocznie: osłona mająca kształt miecha harmonii;
3. harmonijka ustna - mały, ustny instrument muzyczny; harmonika, organki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. pot. zob. harmonijka ustna.

 (1.2) sposób złożenia czegoś przypominający zagięcia miecha podczas ruchu

 (1.3) elastyczna osłona łączników członów pojazdów, wagonów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jankes cicho przygrywał na harmonijce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxarmɔ̃ˈɲijka, AS: χarmõńii ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harmoszka ż., harmonia ż., harmonika ż., harmonium n., harmonista mos., harmonizacja ż., zharmonizowanie n.

 przym. harmonijny

 czas. harmonizować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Śląsk Cieszyński jarganki

Wiktionary


harmonijkarka

kobieta grająca na harmonijce


SJP.pl


harmonijkarz

osoba grająca na harmonijce


SJP.pl


harmonijkowy

→ harmonijka


SJP.pl

Patrz:

harmonijka

harmonijnie

przysłówek

 (1.1) w sposób harmonijny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harmoszka ż., harmonium n., harmonia ż., zharmonizowanie n., harmonizacja ż., harmonijność ż.

 przym. harmonijny

 czas. harmonizować

Wiktionary


harmonijniej

stopień wyższy od przysłówka: harmonijnie


SJP.pl


harmonijność

proporcjonalność, symetria


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest harmonijne; cecha tych, którzy są harmonijni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harmonista mos., harmonizacja ż., zharmonizowanie n.

 czas. harmonizować

 przym. harmonijny

 przysł. harmonijnie

Wiktionary


harmonijny

1. oparty na właściwych proporcjach; harmoniczny
2. o dźwięku: ładnie brzmiący, dźwięczny
3. o stosunkach międzyludzkich: zgodny, bezkonfliktowy
4. o ruchu: płynny i zgrabny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) tworzący zgodną, estetyczną całość, pełen harmonii

 (1.2) opierający się na zgodzie, harmonii, przyjaźni

 (1.3) o przyjemnym dźwięku

 (1.4) płynny, rytmiczny, melodyjny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sam uniwersytet, jak go szumnie nazywano, przypominał grecką świątynię o harmonijnych proporcjach i tympanonie wspartym na kolumnach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harmoszka ż., harmonium n., harmonia ż., harmonika ż., harmonijka ż., harmonizacja ż., harmonista mos., zharmonizowanie n., harmonijność ż.

 przysł. harmonijnie

 czas. harmonizować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) składny

Wiktionary


harmonika

1. rzadko: harmonijka ustna, organki
2. dawny instrument muzyczny składający się ze szklanych kloszów
3. charakteryzujący muzykę danej epoki, szkoły, danego twórcy lub utworu muzycznego, zespół cech harmonicznych
4. okresowa funkcja matematyczna postaci u(t) = Asin(rt + b), gdzie: A - amplituda, r - prędkość kątowa (pulsacja), b - faza początkowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. współbrzmienie dźwięków

 (1.2) muz. nauka o współbrzmieniach dźwięków;

 (1.3) muz. instrument muzyczny z grupy idiofonów pocieranych;

 (1.4) mat. fiz. funkcja postaci u(t) = A \sin ( \omega t + \varphi )\, .

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • harmonika – funkcja matematyczna
  • harmonika – element dzieła muzycznego
  • harmonika słomiana – ksylofon
  • harmonika szklana – instrument muzyczny
  • harmonijka ustna – instrument muzyczny
  • harmonia (muzyka)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kapryśna rytmika, nowatorska harmonika, bogactwo inwencji melodycznej.

 (1.2) Harmonika modalna jest charakterystyczna dla średniowiecza i renesansu i opiera się na systemie 8-12 trybów.

 (1.3) W Rondzie D-dur i Fantazji C-dur zachwycają brzmienia moderatora i rejestru una corda, wreszcie wykonanie Adagia na harmonikę szklaną z użytym cały czas moderatorem i uniesionymi tłumikami.

 (1.4) Harmoniki są używane do opisu drgań.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xarˈmɔ̃ɲika, AS: χarmõńika

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harmoszka ż., harmonium n., harmonia ż., harmonijka ż., harmonizacja ż., harmonizowanie n.

 czas. harmonizować ndk.

 przym. harmoniczny, harmonijny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) harmonia muzyczna

Wiktionary


harmonio

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: harmonia

Wiktionary


harmonista

osoba grająca na harmonii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) muzyk, który gra na harmonii

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxarmɔ̃ˈɲista, AS: χarmõńista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harmonia ż., harmonijka ż., harmonijność ż.

:: fż. harmonistka ż.

 przym. harmoniczny, harmonijny

 czas. harmonizować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) akordeonista

Wiktionary


harmonistka

muzyczka grająca na harmonii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. kobieta, która gra na harmonii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harmonista mos., harmonizacja ż.

 czas. harmonizować

Wiktionary


harmonium

instrument z klawiaturą, w którym źródłem dźwięku są metalowe blaszki wzbudzane przez tłoczone za pomocą miechów powietrze, używany często zamiast organów w mniejszych pomieszczeniach, np. w kaplicach; fisharmonia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) przest. muz. fisharmonia

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niech pan siada do harmonium i nam podegra.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xarˈmɔ̃ɲũm, AS: χarmõńũm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harmonia ż., harmonijka ż., harmonika ż., harmonista mos., harmonizacja ż., harmonizowanie n., harmoszka ż., zharmonizowanie n.

 czas. harmonizować ndk., zharmonizować dk.

 przym. harmonijny, harmoniczny

 przysł. harmonijnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) fisharmonia

Wiktionary


harmonizacja

1. w muzyce: technika tworzenia współbrzmień akordowych;
2. zgranie, wzajemne dostosowanie różnych elementów w spójną całość


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. wielogłosowe opracowanie utworu muzycznego

 (1.2) muz. technika tworzenia współbrzmień akordowych

 (1.3) rzad. zestrojenie elementów w harmonijną całość

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxarmɔ̃ɲiˈzat͡sʲja, AS: χarmõńizacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harmoszka ż., harmonium n., harmonia ż., harmonijka ż., harmonika ż., harmonista mos., harmonistka ż., harmonijność ż., harmoniczność ż., harmonizowanie n., zharmonizowanie n.

 czas. harmonizować ndk., zharmonizować dk.

 przym. harmonijny, harmoniczny, harmonizacyjny

 przysł. harmonijnie, harmonicznie, harmonizacyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zharmonizowanie

Wiktionary


harmonizacyjny

→ harmonizacja


SJP.pl

Patrz:

harmonizacja

harmonizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|harmonizować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. harmonizować ndk.

 rzecz. harmoszka ż., harmonium n., harmonizacja ż., zharmonizowanie n., harmonika ż.

Wiktionary


harmonizować

1. w muzyce: dobierać w melodii odpowiednie akordy
2. łączyć elementy w estetyczną całość; zestrajać
3. harmonizować się - dobrze się komponować, pasować do czegoś


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zharmonizować)

 (1.1) łączyć w zgodną całość

 (1.2) muz. dopełniać melodię akordami według zasad harmonii

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (2.1) pozostawać w harmonii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tiulowe firany, gładkie i haftowane, świetnie harmonizują ze stylowymi meblami, z antykami lub rustykalnymi sprzętami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harmoszka ż., harmonium n., harmonia ż., harmonijka ż., harmonika ż., harmonista mos., harmonistka ż., harmonijność ż., harmonizacja ż., harmonizowanie n., zharmonizowanie n.

 czas. zharmonizować dk.

 przym. harmoniczny, harmonijkowy, harmonijny

 przysł. harmonijnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dostosowywać, koordynować, korelować, układać, uzgadniać, zestrajać

 (2.1) pasować

Wiktionary


harmonogram

opis kolejności i długotrwałości etapów czegoś; plan


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) opis kolejności i czasu trwania kolejnych etapów jakiegoś przedsięwzięcia;

Wiktionary

Harmonogram (potocznie grafik) – rozkład, rozplanowanie przebiegu czynności w czasie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na tablicy ogłoszeń wywieszono harmonogram konferencji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxarmɔ̃ˈnɔɡrãm, AS: χarmõnogrãm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harmonogramowanie n.

 czas. harmonogramować ndk.

 przym. harmonogramowy

Wiktionary


harmonogramowanie

planowanie prac poprzez przydzielanie zasobów pracy i narzędzi do zadań oraz ustalenie rozkładu tych zadań w czasie


SJP.pl


harmonogramować

układać harmonogram czegoś


SJP.pl


harmonogramowy

przymiotnik od: harmonogram


SJP.pl


harmoszka

1. potocznie: harmonia, guzikówka;
2. harmonijka ustna;
3. przedmiot z papieru przypominający kształtem rozciągającą się część harmonii (akordeonu); harmonijka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. muz. akordeon

 (1.2) pot. żart. mała harmonia

 (1.3) muz. harmonijka ustna

 (1.4) coś pomarszczonego na kształt harmonii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dawidek na harmoszce przygrywał do tańca.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harmonia ż., harmonijka ż., harmonika ż., harmonista mos., harmonium n., harmonizacja ż., harmonizowanie n., zharmonizowanie n.

 czas. harmonizować ndk., zharmonizować dk.

 przym. harmonijny, harmoniczny

 przysł. harmonijnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) guzikówka, harmonia

 (1.3) harmonijka

Wiktionary


harmotom

minerał z grupy zeolitów, glinokrzemian baru zawierający potas


SJP.pl

Harmotom – minerał z gromady krzemianów, zaliczany do grupy zeolitów. Należy do grupy minerałów rzadkich.

Nazwa pochodzi od gr. "harmos" = szew i "temnein (tome)" = kroić, ciąć i nawiązuje do częstych zbliźniaczeń tego minerału. Znany jest od 1801 r.

Wikipedia


harnasiowy

przymiotnik od: harnaś


SJP.pl


harnasz

dawniej zbroja, pancerz


SJP.pl


harnaś

dawny przywódca zbójników tatrzańskich


SJP.pl

Harnaś – góralskie określenie herszta bandy, nadawane przywódcom karpackich zbójników, pochodzące z węgierskiego określenia "hadnagy" (porucznik, dowódca) za pośrednictwem języka słowackiego. Słynnymi harnasiami byli m.in. Juraj Jánošík, Ondraszek, Tomáš Uhorčík (zob. tołhaj).

Wikipedia


harnik

dawniej: członek górskiej policji


SJP.pl


harold

imię męskie


SJP.pl

Harold – jednostka osadnicza w Stanach Zjednoczonych, w stanie Floryda, w hrabstwie Santa Rosa.

Wikipedia


haroldostwo

Harold z małżonką; Haroldowie


SJP.pl


haroldowie

imię męskie


SJP.pl


haroldowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Harolda lub z nim związany


SJP.pl


harowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) ciężkie pracowanie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxarɔˈvãɲɛ, AS: χarovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. harować ndk.

 rzecz. harowniczka ż.

Wiktionary


harować

potocznie: ciężko pracować


SJP.pl

czasownik

 (1.1) ciężko pracować

 (1.2) gw-pl|Kresy. biedować

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Harował na jakichś torfowiskach, zanurzony po kolana w mokrej zawiesinie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈrɔvat͡ɕ, AS: χarovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harowniczka ż., harowanie n., harówka ż.

 czas. harać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Poznań harać; pot. chodzić jak koń w kieracie, chodzić jak w kieracie, tyrać, zaiwaniać, zachrzaniać; eufem. zapierniczać; posp. zapieprzać; wulg. zapierdalać

Wiktionary


harowniczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta, która ciężko pracuje – haruje

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ona się nie dziwi. / Podpiera ją jak krwawy kij / umarła harowniczka (…).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harówka ż., harówa ż., harowanie n., zaharowanie n.

:: fm. harownik m.

 czas. harować ndk., zaharować dk., harać ndk.

 przym. harówkowy

Wiktionary


harownik

potocznie: osoba wykonująca ciężką pracę


SJP.pl


harpagan

1. gwarowo:
a) osoba gwałtowna, impulsywna, zawzięta;
b) osoba nieokrzesana, ordynarna, grubiańska;
2. potocznie: osoba niezwykle wytrzymała, silna, wytrwała


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gwara. osoba gwałtowna, popędliwa, impulsywna, także zawzięta

 (1.2) pejor. osobnik nieokrzesany, w zachowaniu grubiański i ordynarny

 (1.3) pot. człowiek niezwykle wytrzymały, o dużej energii, silny, nieustępliwy i wytrwały w działaniu

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) narwaniec, postrzeleniec

 (1.2) grubianin, ordynus, chamidło, daw. dragan

 (1.3) twardziel

Wiktionary


harpaganka

potocznie: kobieta niezwykle wytrzymała, silna, wytrwała


SJP.pl


harpagon

pejoratywnie: osoba nadmiernie oszczędna, chciwa; skąpiec, chciwiec, sknera


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) książk. wielki skąpiec

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Harpagon – główny bohater komedii Moliera Skąpiec
  • Harpagon – fikcyjna postać z uniwersum Kaczora Donalda

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. harpagonka ż.

 przym. harpagoński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) centuś, chciwiec, chytrus, dusigrosz, kutwa, liczykrupa, skąpiradło, sknera, żyd, żyła; ściskajbrzuszek

Wiktionary


harpagoński

→ harpagon


SJP.pl

Patrz:

harpagon

harpia

1. duży, drapieżny ptak zamieszkujący Amerykę
2. w mitologii greckiej: złośliwy demon przedstawiany jako skrzydlaty potwór o kobiecej twarzy i piersiach, uosobienie drapieżności i chciwości
3. przenośnie o okrutnej, wyrachowanej kobiecie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Harpia harpyja|ref=tak., duży ptak drapieżny z latynoamerykańskiej strefy tropikalnej;

 (1.2) mit. złośliwy starogrecki kobiecy demon wichru i burzy, w ptasiej postaci porywający dusze zmarłych i będący narzędziem kary bogów wobec ludzi;

 (1.3) przen. pejor. kobieta okrutna, wyrachowana, istota drapieżna, nienasycona; także osoba natarczywa, natrętna, namolna, nękająca, udręczająca sobą kogoś

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • harpia – w mitologii greckiej żeński demon o półptasiej postaci, uosabiający gwałtowny wiatr
  • harpia – nazwa ptaka drapieżnego, w języku polskim używana w odniesieniu głównie do harpii wielkiej, ale też do dwóch innych gatunków z plemienia Accipitrini i podrodziny jastrzębi w obrębie rodziny j...
    • harpia wielka, harpia (Harpia harpyja) – ptak z monotypowego rodzaju Harpia
    • harpia papuaska (Harpyopsis novaeguineae)
    • harpia gujańska (Morphnus guianensis)
  • Harpia-A1 – rosyjski dron-kamikadze

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od sześciu lat handluje zwierzętami znad Amazonki i trzy razy do roku przywozi mrówkojady, tukany i harpie do Hawru i Hamburga.

 (1.3) Spragniona towarzystwa rzuciłam się na pana jak harpia. Mam nadzieję, że mi pan wybaczy.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) jędza, dręczycielka, ksantypa, sekutnica, okrutnica

Wiktionary


harpolit

intruzja magmowa ułożona zgodnie z powierzchniami pęknięć tektonicznych


SJP.pl


harpun

stalowy grot z zadziorami wystrzeliwany mechanicznie (dawniej także oszczep wyrzucany ręcznie), służący jako broń myśliwska podczas polowań na duże zwierzęta morskie, np. wieloryby


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miotana broń myśliwska w postaci grotu z zadziorami, osadzonego na drzewcu (drewnianym lub metalowym); umocowana na linie;

Wiktionary

Harpun – miotana broń myśliwska w postaci grotu z zadziorami, osadzonego na drzewcu (drewnianym lub metalowym).

Wykorzystywany jest do polowania na duże zwierzęta morskie, przede wszystkim wieloryby. Do czasu wynalezienia działa harpunniczego była to broń miotana ręcznie. Marynarz miotający harpun nazywany był harpunnikiem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Harpuny są załadowane, działa – skalibrowane. Brakuje tylko pilota.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxarpũn, AS: χarpũn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harpunnik m., harpuniarz m., harpunowanie n.

 czas. harpunować ndk.

 przym. harpunniczy, harpunowy

Wiktionary


harpuna

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lp. od zob. harpun.

Wiktionary


harpuniarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mors. wielorybnik używający harpuna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harpun mrz., harpunnik mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) harpunnik

Wiktionary


harpunniczka

→ harpunnik


SJP.pl

Patrz:

harpunnik

harpunniczy

dotyczący harpuna, harpunnika (np. działko harpunnicze)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z łowieniem za pomocą harpunów, dotyczący łowiectwa za pomocą harpunów

przymiotnik dzierżawczy

 (2.1) należący do harpunników

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harpun mrz., harpunnik mos.

 przym. harpunowy

Wiktionary


harpunnik

osoba używająca harpuna do polowania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mors. wielorybnik używający harpuna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mam na moim statku pięciu harpunników.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harpun mrz., harpuniarz mos.

 przym. harpunniczy, harpunowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) harpuniarz

Wiktionary


harpunowy

przymiotnik od: harpun (np. karabinek harpunowy)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z harpunem, dotyczący harpuna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. harpun mrz., harpunnik mos.

 przym. harpunniczy

Wiktionary


harrachov

Harrachov (niem. "Harrachsdorf") – miasto w północnych Czechach położone na terenie kraju libereckiego w Karkonoszach, 4 km od granicy Polski. Przed przystąpieniem Polski i Czech do układu z Schengen istniało tu drogowe przejście graniczne Jakuszyce-Harrachov oraz na szlaku turystycznym przejście graniczne Polana Jakuszycka-Harrachov.

Wikipedia


harrier

[czytaj: harier] rasa psów gończych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Harrier (rasa psów) – pies gończy
  • Hawker Siddeley Harrier – brytyjski samolot wielozadaniowy pionowego startu i lądowania V/STOL
  • AV-8B Harrier II – wersja rozwojowa brytyjskiego samolotu Hawker Siddeley Harrier opracowana przez amerykańską firmę McDonnell Douglas i produkowana przez Boeing Company.

Wikipedia


harriet

[czytaj: harjet] angielskie imię żeńskie


SJP.pl

Ha

Wikipedia


harriman

Harriman – wieś w Stanach Zjednoczonych, w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Orange.

Wikipedia


harringtonka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) krótka, nieprzemakalna kurtka męska ze ściągaczami, stójką i podpinką w szkocką kratę, zapinana na zamek błyskawiczny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prawdziwy skin to taki w glanach, harringtonce i podwiniętych dżinsach.

 (1.1) Harringtonka to idealna kurtka na sezon przejściowy – wiosnę i jesień.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wiatrówka, szwedka

Wiktionary


harris

[czytaj: haris] obce imię męskie


SJP.pl

Ha

Wikipedia


harrison

nazwisko angielskie, np. George Harrison (1943-2001) - muzyk, członek zespołu The Beatles


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • A.S.A. Harrison – pisarka i artystka kanadyjska.
  • Benjamin Harrison – prezydent USA
  • Benjamin Harrison – amerykański wioślarz
  • Caroline Harrison – żona prezydenta USA
  • Gavin Harrison – brytyjski perkusista rockowy
  • George Harrison – członek zespołu The Beatles
  • Harry Harrison – amerykański autor science-fiction
  • John Harrison – angielski cieśla i zegarmistrz, twórca chronometru morskiego
  • Kayla Harrison – amerykańska judoczka
  • Lou Harrison – amerykański kompozytor
  • Ryan Harrison – amerykański tenisista
  • William Henry Harrison – 9. prezydent USA

Wikipedia


harry

[czytaj: hary] obce imię męskie


SJP.pl


hart

wytrzymałość, odporność na przeciwności


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) wytrzymałość fizyczna i psychiczna

 (1.2) daw. twardość jakiegoś przedmiotu nadana mu przez hartowanie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hart bei Graz – gmina w kraju związkowym Styria, w powiecie Graz-Umgebung
  • Hart im Zillertal – gmina w kraju związkowym Tyrol, w powiecie Schwaz
  • Hart – dzielnica Geiselhöringa
  • Hart – dzielnica Haigerlochu
  • Mühldorfer Hart – obszar wolny administracyjnie w kraju związkowym Bawaria, w powiecie Mühldorf am Inn
  • Hart – miasto w stanie Michigan, w hrabstwie Oceana
  • Hart – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Castro
  • Hart (ang. Hart Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Warrick
  • Hart (ang. Hart Township) – gmina w stanie Michigan, w hrabstwie Oceana
  • Hart (ang. Hart Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Winona
  • Hart (ang. Hart Township) – gmina w stanie Missouri, w hrabstwie Wright
  • Hart (ang. Hart Township) – gmina w stanie Dakota Południowa, w hrabstwie Roberts

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Byłby z niego dobry menadżer, gdyby miał odrobinę więcej hartu ducha.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xart, AS: χart

Wiktionary

Powiązane:

 czas. hartować

 rzecz. hartowanie n., hartowność ż.

Wiktionary


hartal

strajk powszechny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) społ. hand. na Półwyspie Indyjskim: rodzaj tradycyjnego, zbiorowego strajku przeciwko uciskowi, podczas którego zamyka się sklepy, targowiska itd.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Władczynie Bangladeszu walczą ze sobą także na hartale, czyli strajki generalne. Jeśli jakaś partia (…) zarządzi hartal - muszą wziąć w nim [udział] obowiązkowo wszyscy, choćby nie chcieli.

Wiktionary


hartigiolówka

hartigiolówka bukowa - gatunek muchówki z rodziny pryszczarkowatych


SJP.pl


hartlej

jednostka ilości informacji; hartley


SJP.pl


hartley

jednostka ilości informacji; hartlej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hartley – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie O’Brien
  • Hartley – jednostka osadnicza w stanie Kalifornia, w hrabstwie Solano
  • Hartley – jednostka osadnicza w stanie Teksas, w hrabstwie Hartley
  • Hartley (ang. Hartley Township) – gmina w stanie Iowa, w hrabstwie O’Brien
  • Hartley (ang. Hartley Township) – gmina w stanie Pensylwania, w hrabstwie Union
  • hrabstwo Hartley (ang. Hartley County) – w stanie Teksas
  • Hartley – dzielnica miasta Plymouth, w hrabstwie Devon (Anglia)
  • Hartley – wieś w dystrykcie Sevenoaks, w hrabstwie Kent (Anglia)
  • Hartley – wieś w dystrykcie Tunbridge Wells, w hrabstwie Kent (Anglia)
  • Hartley – wieś w Kumbrii (Anglia)
  • Hartley – wieś w hrabstwie Northumberland (Anglia)
  • 103P/Hartley – kometa

Wikipedia


hartman

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hartman – miasto w stanie Arkansas, w hrabstwie Johnson
  • Hartman – miejscowość w stanie Kolorado, w hrabstwie Prowers
  • Jan Hartman – profesor, wydawca i publicysta, nauczyciel akademicki, polityk

Wikipedia


hartmann

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alfred Hartmann (1814–1897) – szwajcarski pisarz
  • Arnold Hartmann (1861–1919) – niemiecki architekt
  • Belista Hartmann – nauruańska lekkoatletka
  • Christa Hartmann (ur. ok. 1969) – austriacka narciarka alpejska
  • Damian Hartmann (ur. 1987) – niemiecki zapaśnik
  • Emil Hartmann (1836–1898) – duński kompozytor
  • Erich Hartmann (1922–1993) – niemiecki pilot wojskowy, as myśliwski
  • Felix von Hartmann (1851–1919) – niemiecki duchowny rzymskokatolicki
  • Frank Hartmann (ur. 1949) – wschodnioniemiecki zapaśnik
  • Georg Hartmann (1887–1954) – niemiecki dyrygent, poeta, twórca pieśni i muzyki teatralnej
  • Hans-Hugo Hartmann (1916–1991) – niemiecki kierowca wyścigowy
  • Hugo Hartmann (1862–1907) – niemiecki organista, nauczyciel muzyki i kompozytor

Wikipedia


hartny

dawniej: mocny


SJP.pl


hartowacz

robotnik nadający materiałom twardość przez nagrzewanie ich do wysokiej temperatury i nagłe ostudzanie; hartownik


SJP.pl


hartowany

1. nadawać materiałom twardość przez ogrzewanie do wysokiej temperatury i nagłe studzenie;
2. czynić bardziej odpornym na wpływy zewnętrzne; zwiększać odporność fizyczną; uodporniać


SJP.pl


hartować

1. nadawać materiałom twardość przez ogrzewanie do wysokiej temperatury i nagłe studzenie;
2. czynić bardziej odpornym na wpływy zewnętrzne; zwiększać odporność fizyczną; uodporniać


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zahartować)

 (1.1) czynić odpornym na szkodliwe warunki zewnętrzne

 (1.2) czynić odpornym psychicznie, mniej wrażliwym na stres

 (1.3) techn. nadawać materiałom twardość przez ogrzanie ich do wysokiej temperatury i nagłe ostudzenie

czasownik zwrotny niedokonany hartować się (dk. zahartować się)

 (2.1) stawać się wytrzymałym poprzez przyzwyczajanie się do niedogodnych warunków fizycznych

 (2.2) stawać się odpornym psychicznie poprzez przyzwyczajanie się do ciężkich przeżyć

 (2.3) techn. być hartowanym

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hart mrz., hartowanie n., hartownik mos., hartowność ż.

Wiktionary


hartowczanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Hartowca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hartowiec m.

:: fż. hartowczanka ż.

 przym. hartowiecki

Wiktionary


hartowczanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Hartowca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hartowiec m.

:: fm. hartowczanin m.

 przym. hartowiecki

Wiktionary


hartowiecki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Hartowca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hartowiec m., hartowczanin m., hartowczanka ż.

Wiktionary


hartownia

oddział w zakładzie metalurgicznym


SJP.pl


hartowniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: hartowny


SJP.pl


hartownik

robotnik nadający materiałom twardość przez nagrzewanie ich do wysokiej temperatury i nagłe ostudzanie; hartowacz


SJP.pl


hartowność

podatność materiału na hartowanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest hartowne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hart m., hartowanie n., zahartowanie n.

 czas. hartować ndk., zahartować dk.

 przym. hartowny

 przysł. hartownie

Wiktionary


hartowny

posiadający zwiększoną odporność


SJP.pl


hartujący

1. nadawać materiałom twardość przez ogrzewanie do wysokiej temperatury i nagłe studzenie;
2. czynić bardziej odpornym na wpływy zewnętrzne; zwiększać odporność fizyczną; uodporniać


SJP.pl

Patrz:

hartować

haru

wykrzyknik

 (1.1) gw-pl|Sandomierskie, Międzyrzec Podlaski,Kalisz. …używany, gdy ktoś dużo pracuje lub sprząta dom

 (1.2) gw-pl|Kieleckie. …naśladujący szczekanie psa

Wiktionary

Haru (jap. はる, ハル) – imię japońskie noszone zarówno przez kobiety jak i przez mężczyzn.

Wikipedia


haruspik

wróżbita etruski w starożytnym Rzymie, praktykujący głównie hieromancję


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. starożytny etruski wróżbita;

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Cesarz Klaudiusz powołał kolegium haruspików, a Aleksander Sewer utworzył katedrę haruspicji.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haruspicja ż.

Wiktionary


harvard

uczelnia w Cambridge; Uniwersytet Harvarda


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Uniwersytet Harvarda, (ang. Harvard University) – uniwersytet w Cambridge koło Bostonu, pierwsza uczelnia na terenie Stanów Zjednoczonych
  • Harvard – miasto w stanie Illinois, w hrabstwie McHenry
  • Harvard – miasto w stanie Massachusetts, w hrabstwie Worcester
  • Harvard – miasto w stanie Nebraska, w hrabstwie Clay
  • Harvard (ang. Harvard Town) – gmina w stanie Massachusetts, w hrabstwie Worcester
  • Harvard (ang. Harvard Township) – gmina w stanie Nebraska, w hrabstwie Clay
  • John Harvard – duchowny, pastor, minister w zarządzie kolonii Massachusetts jego imieniem został nazwany Uniwersytet Harvarda (ang. Harvard University)
  • (736) Harvard – planetoida
  • architektura harwardzka – rodzaj architektury komputera
  • zmodyfikowana architektura harwardzka – rodzaj architektury komputera
  • Harvard Mark I – największy w historii kalkulator elektromechaniczny
  • North American T-6 Texan – samolot treningowy, znany między innymi pod nazwą Harvard

Wikipedia


harvardzki

→ Harvard; harwardzki


SJP.pl


harvey

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Herweusz – imię pochodzenia anglosaskiego
  • William Harvey (1578-1657) – angielski anatom
  • Harvey Cantwell (ur. 1999) – angielski piosenkarz oraz prezenter telewizyjny
  • PJ Harvey (Polly Jean Harvey, ur. 1969) – brytyjska wokalistka rockowa, autorka tekstów, multiinstrumentalistka
  • Robert Harvey (ur. 1953) – polityk, publicysta, pisarz
  • David Harvey (ur. 1935) – teoretyk społeczny, geograf
  • Harvey – sztuka amerykańskiej pisarki Mary Chase
  • Harvey – film z 1950 roku z Jamesem Stewartem
  • Harvey – miasto
  • Harvey – miasto w stanie Illinois, w hrabstwie Cook
  • Harvey – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Marion
  • Harvey – jednostka osadnicza w stanie Luizjana, w parafii Jefferson

Wikipedia


harwardczyk

absolwent Uniwersytetu Harvarda


SJP.pl


harwardzki

→ Harvard; harvardzki


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Uniwersytetem Harvarda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Harvard mrz.

Wiktionary


harwester

leśna maszyna do ścinania, okrzesywania i przeżynania; kombajn zrębowy


SJP.pl


harwood

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Harwood – wieś w stanie Missouri, w hrabstwie Vernon
  • Harwood – miasto w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Cass
  • Harwood (ang. Harwood Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Champaign
  • Harwood (ang. Harwood Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Cass
  • Harwood – miejscowość w hrabstwie Durham (Anglia)
  • Harwood – miejscowość w Bolton, w hrabstwie Wielki Manchester (Anglia)
  • Harwood Dale – miejscowość w hrabstwie North Yorkshire (Anglia)

Wikipedia


harynda

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. gospoda dzierżawna

 (1.2) reg. pozn. wypad do cudzego ogrodu lub sadu na owoce i warzywa

Wiktionary


harynek

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk, Śląsk Cieszyński. icht. śledź

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk, Śląsk Cieszyński. kulin. śledź

Wiktionary


harz

góry w Niemczech; Harc


SJP.pl

Harz – pasmo górskie w środkowych Niemczech (Dolna Saksonia, Saksonia-Anhalt oraz Turyngia), będące częścią Średniogórza Niemieckiego, najwyższy szczyt Brocken (1142 m n.p.m.).

Góry zrębowe zbudowane z granitów i skał metamorficznych, wieku paleozoicznego, wypiętrzone ponownie w trzeciorzędzie w postaci zrębu. Do pierwszego wypiętrzenia doszło w orogenezie hercyńskiej. Od pradziejów był to ważny ośrodek wydobywczy, teraz obszar przede wszystkim turystyczny.

Wikipedia


harówa

zgrubienie od: harówka


SJP.pl


harówka

potocznie: ciężka, wyczerpująca praca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bardzo ciężka praca

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈrufka, AS: χarufka

Wiktionary

Powiązane:

 czas. harować

 rzecz. harowniczka ż.

Wiktionary


has

sztucznie otrzymywany pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 108 i symbolu Hs


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu Hs i liczbie atomowej 108;

Wiktionary

Has (Hs, hassium), czasem błędnie nazywany hass, wcześniej unniloctium (Uno) – pierwiastek chemiczny, metal przejściowy. Nazwa pochodzi od jednego z niemieckich krajów związkowych – Hesji.

Ma właściwości chemiczne podobne do osmu, podobnie jak on tworzy czterotlenek o wzorze chemicznym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jakie właściwości chemiczne ma has?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xas, AS: χas

Wiktionary

Powiązane:

 przym. hasowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. Hs; stara nazwa unniloctium (Uno)

Wiktionary


hasa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. czeladź, służba rolna

Wiktionary


hasan

arabskie imię męskie


SJP.pl


hasanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|hasać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. hasać ndk.

Wiktionary


hasać

1. bawić się wesoło, skacząc i biegając; brykać;
2. tańczyć ochoczo, z werwą;
3. postępować samowolnie, nie zwracając uwagi na opinie innych


SJP.pl

czasownik nieprzechodni

 (1.1) biegać, skakać wesoło i beztrosko

 (1.2) tańczyć, bawić się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Konik hasał po zielonej łące.

 (1.2) Goście całą noc hasali na zabawie ślubnej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxasat͡ɕ, AS: χasać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hasanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) brykać, swawolić, dokazywać, baraszkować

Wiktionary


hasełko

zdrobnienie od: hasło


SJP.pl


hash

[czytaj: hasz] nazwa symbolu #; hasz, kratka, krzyżyk, płotek


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • wynik działania funkcji skrótu, pojęcie używane w kryptografii, identyfikator plików w sieciach P2P
  • znak # o szerokim zastosowaniu
  • potoczna nazwa haszyszu

Wikipedia


hashimoto

[czytaj: haszimoto] potocznie: choroba Hashimoto - przewlekłe autoimmunologiczne zapalenie tarczycy


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kingorō Hashimoto – wojskowy japoński
  • Ryūtarō Hashimoto – polityk japoński
  • Hideo Hashimoto – japoński piłkarz
  • Hakaru Hashimoto – japoński lekarz
  • Terumi Hashimoto – japoński skoczek narciarski
  • Zapalenie tarczycy Hashimoto
  • Encefalopatia Hashimoto
  • Hashimoto – miasto w Japonii
  • (11545) Hashimoto – planetoida

Wikipedia


hashowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|hashować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haszowanie n.

 czas. hashować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) haszowanie

Wiktionary


hashtag

[czytaj: hasztag] słowo lub fraza poprzedzona znakiem # (hash), ułatwiające znalezienie i grupowanie elementów (zdjęć, tweetów itp.); hasztag


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) inform. element strony internetowej funkcjonujący jako znacznik, słowo lub wyrażenie poprzedzone znakiem #;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wyszukiwanie obejmuje tylko jeden serwis internetowy, dlatego hashtag nie może być powiązany z wiadomościami z innego serwisu.

 (1.1) Nadużywanie hashtagów jest fatalne z punktu widzenia estetyki i wcale nie zwiększa zasięgu na TT.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hasztag, kratka

Wiktionary


hashtagować

[czytaj: hasztagować] wstawiać znak # (hash) przed słowem lub frazą w celu ułatwienia znalezienia elementów (zdjęć, tweetów itp.); hasztagować


SJP.pl


hashtagowy

→ hashtag [czytaj: hasztagowy]; hasztagowy


SJP.pl


hasi

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. popiół z pieca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hasie lm nm.

Wiktionary


hasiak

nazwisko


SJP.pl


hasiok

w gwarze śląskiej: śmietnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. śmietnik

Wiktionary

Hasiok – śląski zespół grający hip-hop / rapcore pochodzący z Katowic.

Zespół w swoich utworach używa etnolektu śląskiego, czasami wykorzystując wulgaryzmy i język niemiecki. Duża część tekstów dotyczy życia na Śląsku („Brudy”, „W moim familoku”, „Co ty wiesz”), niektóre utwory to krytyka mass mediów („Talk Show”, „Fryderyki”).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wyciepłech stare fuzekle na hasiok.

 (1.1) Sprzątej do hasioka kupy swego psioka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haś mrz.

Wiktionary


haskala

ruch oświeceniowy wśród Żydów, zapoczątkowany w Niemczech w końcu XVIII wieku


SJP.pl

Ha

Wikipedia


haski

przymiotnik od: Haga


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do miasta Haga

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxasʲci, AS: χasʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Haga ż., hażanin mos., hażanka ż.

Wiktionary


hasmonejski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z dynastią Hasmoneuszy, dotyczący dynastii Hasmoneuszy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jedyne takie wizerunki zachowały się na monetach hasmonejskich, które powielały wzorce seleukidzkie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hasmoneusz mos.

Wiktionary


hasmoneusz

przedstawiciel rodu kapłanów w Judzie; Machabeusz, Machabejczyk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) hist. tylko w lm. Hasmoneusze → dynastia panująca w Judei 147–37 p.n.e., żydowski ród kapłański;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) hist. przedstawiciel dynastii Hasmoneuszy (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Matatiasz z rodu Hasmoneuszy stanął na czele powstania narodowowyzwoleńczego.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. hasmonejski

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) Machabejczyk, Machabeusz

Wiktionary


hasmoneusze

ród kapłanów w Judzie; Machabeusze, Machabejczycy


SJP.pl


hasowy

przymiotnik

 (1.1) dotyczący hasu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. has m.

Wiktionary


haspel

w górnictwie: wyciągarka ręczna


SJP.pl


hasplarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. górn. ciągacz

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxasplaʃ, AS: χasplaš

Wiktionary


hassa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. pogard. zgraja, zbiorowisko

 (1.2) daw. depr. nieregularne wojsko

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Hetmana samego zdrajcą hassa szlachecka okrzykuje.

 (1.2) Za wojskiem i zbrojną ochotniczą hassą ciągnęły tłumy bazarników przedających towar wszelaki.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hałastra, hołota, motłoch, tałatajstwo

 (1.2) banda, hurma, wataha

Wiktionary


hasta

rodzaj włóczni używanej przez legionistów rzymskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. wojsk. rodzaj długiej włóczni o szerokim grocie w kształcie liścia, używanej przez rzymskich legionistów

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • hasta – rodzaj włóczni
  • hasta – termin występujący w tradycyjnym teatrze i tańcu indyjskim
  • hasta – nakszatra, termin występujący w astrologii wedyjskiej

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxasta, AS: χasta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hastata mos.

Wiktionary


hastata

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. wojsk. młody żołnierz w republikańskiej armii rzymskiej walczący w pierwszej linii manipułów, początkowo pełnił rolę włócznika, później jego główną bronią stał się miecz;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hasta ż.

Wiktionary


hastelloy

[czytaj: hejstloj] ogólna nazwa żaroodpornych stopów na bazie niklu


SJP.pl

Ha

Wikipedia


hastings

1. miasto w Anglii
2. miasto w Nowej Zelandii
3. Warren Hastings (1732-1818), polityk brytyjski


SJP.pl

Hastings – miasto portowe i dystrykt o statusie borough w hrabstwie East Sussex, w południowo-wschodniej Anglii. Ma powierzchnię 29,72 km², leży nad kanałem La Manche i graniczy z dystryktem Rother w hrabstwie East Sussex. W 2021 miasto liczyło 91 410 mieszkańców.

Wikipedia


hastler

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) środ. osoba nie trudniąca się codzienną pracą lub edukacją, spędzająca większość czasu bezczynnie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxastlɛr, AS: χastler

Wiktionary


hasz

potocznie: haszysz; boba


SJP.pl


haszek

nazwisko


SJP.pl


haszlerki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gw-pl|Zaolzie. spoż. miętusy

Wiktionary


haszowanie

w informatyce: jedna z technik szybkiego uzyskania informacji zapisanych w bazie danych; kodowanie mieszające


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|haszować.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • haszowanie w kryptografii, dotyczące szyfrowania danych za pomocą funkcji skrótu.
  • haszowanie w algorytmice, dotyczące efektywnej struktury danych, jaką jest tablica mieszająca.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. niehaszowanie n., hashowanie n.

 czas. haszować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hashowanie

Wiktionary


haszować

generować dane wyjściowe o stałym rozmiarze z danych wejściowych o zmiennym rozmiarze, stosując tzw. funkcje mieszające


SJP.pl


haszpa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. techn. skobel u drzwi

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. techn. zawias

 (1.3) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zootechn. metalowa część uprzęży

 (1.4) gw-pl|Górny Śląsk. agrafka

 (1.5) gw-pl|Górny Śląsk. fryzj. spinka do włosów

Wiktionary

Powiązane:

 (1.4)

:: rzecz. haszpka ż.

Wiktionary


haszpel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk, Zaolzie. górn. kołowrót górniczy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haszplista

Wiktionary


haszpka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. mała agrafka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haszpa ż.

Wiktionary


hasztabiga

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. osoba bardzo wysoka, wielkolud

Wiktionary


hasztag

słowo lub fraza poprzedzona znakiem # (hash), ułatwiające znalezienie i grupowanie elementów (zdjęć, tweetów itp.); hashtag


SJP.pl

Hasztag (z hashtag) – słowo lub wyrażenie poprzedzone symbolem # (ang. hash), bez użycia spacji, będące formą znacznika (ang. tag). Krótkie wiadomości na mikroblogach i serwisach społecznościowych takich jak Facebook, Twitter, Instagram czy Wykop.pl mogą być oznaczone przez dodanie kratki przed ważnymi słowami (bez spacji) albo wystąpić w zdaniu.

Wikipedia


hasztagować

wstawiać znak # (hash) przed słowem lub frazą w celu ułatwienia znalezienia elementów (zdjęć, tweetów itp.); hashtagować


SJP.pl


hasztagowy

→ hasztag; hashtagowy


SJP.pl


haszymida

członek arystokratycznego rodu arabskiego z plemienia Kurajszytów


SJP.pl


haszymidzi

arystokratyczny ród arabski z plemienia Kurajszytów


SJP.pl


haszymidzki

→ Haszymidzi


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z dynastią Haszymidów, dotyczący dynastii Haszymidów

Wiktionary

Patrz:

Haszymidzi

Powiązane:

 rzecz. Haszymida mos.

Wiktionary


haszysz

narkotyk otrzymywany z kwiatów konopi indyjskich; hasz (środowiskowo)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) narkotyk uzyskiwany z żywicy konopi indyjskich;

Wiktionary

Haszysz (pot. hasz) – substancja otrzymywana ze zlepionej i sprasowanej żywicy konopi indyjskich ("Cannabis indica") lub konopi siewnych ("Cannabis sativa"), bogatych w substancję psychoaktywną tetrahydrokannabinol (do 50%). Haszysz, podobnie jak marihuana, palony jest zazwyczaj z tytoniem w postaci ręcznie robionych papierosów (tzw. jointów) lub z fajki wodnej (tzw. bonga).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Powidełka haszyszu noszą na Wschodzie nazwę madyjum lub birmingi. Nadużywanie haszyszu daje mdłości, zawroty głowy, głęboki sen.

 (1.1) Używanie haszyszu (…), który roskosznemu Syryjczykowi służy, jak opium Chińczykowi, już przed wiekami było na Wschodzie rozpowszechnione.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxaʃɨʃ, AS: χašyš

Wiktionary

Powiązane:

 przym. haszyszowy

Wiktionary


haszyszowy

przymiotnik od: haszysz (np. olej haszyszowy, haszyszowe plantacje)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z haszyszem, dotyczący haszyszu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haszysz mrz.

Wiktionary


haszyszysta

osoba uzależniona od haszyszu


SJP.pl


haszyszyzm

uzależnienie od haszyszu


SJP.pl


hasło

1. myśl przewodnia, idea, slogan;
2. sygnał do rozpoczęcia czegoś;
3. znak rozpoznawczy w wojsku lub harcerstwie, kod dostępu;
4. pozycja w słowniku lub encyklopedii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) myśl przewodnia, idea

 (1.2) znak, sygnał do działania

 (1.3) tajny wyraz lub ciąg znaków

 (1.4) wyraz lub wyrażenie stanowiące odrębną część w słowniku lub katalogu

 (1.5) jeden z możliwych elementów kampanii marketingowej lub politycznej

 (1.6) wyraz wpisywany w pola krzyżówki

 (1.7) pozycja w katalogu lub rejestrze

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • hasło – tajny parametr, stosowany w kryptografii oraz uwierzytelnianiu.
  • hasło (leksykografia) – część artykułu hasłowego (artykułu) w encyklopedii lub w słowniku, będąca jego tytułem; wyraz lub wyrażenie opisywane (objaśniane) w artykule hasłowym; potocznie – cały artykuł...
  • Dewiza przyświecająca jakimś działaniom (reklamowym, propagandowym, promocyjnym, wychowawczym, itp.) np. Szanuj zieleń! lub Stop. Dziecko na drodze!
  • Element bezpieczeństwa systemu rozpoznania – obcy / swój – między innymi w operacjach szpiegowskich, wojskowych (parol, wytrębowanie hasła) lub innych niejawnych np. hasło – odzew.
  • Jeden z możliwych elementów kampanii marketingowej, reklamowej.
  • Sygnał aktywizujący jakieś działania – zwłaszcza społeczne lub wojskowe.
  • Hasło – polski film obyczajowy z 1976 roku.
  • Hasła – film fabularny produkcji albańskiej z 2001 roku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jego „prawa ręka”, Wołodymyr Horbulin, ukuł wtedy hasło, że w polityce zagranicznej Kuczma jest nacjonalistą, w wewnętrznej — liberałem, a w społecznej — socjaldemokratą.

 (1.1) Hasło tej akcji jest bardzo znane.

 (1.2) Na umówione hasło idziemy do działania.

 (1.3) Aby wypłacić pieniądze z konta musi pan podać hasło.

 (1.4) W słowniku hasła są ułożone alfabetycznie.

 (1.5) Bez dobrego hasła, kampania będzie nieskuteczna.

 (1.6) Do zrobienia krzyżówki zostały mi dwa hasła.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxaswɔ, AS: χasu̯o

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hasłowanie m., zahasłowanie n.

:: zdrobn. hasełko n.

 czas. hasłować ndk., zahasłować dk.

 przym. hasłowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dewiza, motto, myśl, idea

 (1.2) komenda, sygnał

 (1.3) kod dostępu, klucz

 (1.4) wpis, tytuł

 (1.5) slogan, zawołanie

Wiktionary


hasłomania

nagminne posługiwanie się hasłami


SJP.pl


hasłować

1. zabezpieczać hasłem;
2. środowiskowo: wypisywać wyrazy hasłowe z kontekstu, np. w celu umieszczenia cytatu w kartotece


SJP.pl


hasłownik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spec. jęz. lista wyrażeń hasłowych słownika

Wiktionary


hasłowość

→ hasłowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest hasłowe

Wiktionary

Patrz:

hasłowy

Powiązane:

 przym. hasłowy

 przysł. hasłowo

Wiktionary


hasłowy

1. związany ze zwięźle sformułowaną ideą, np. hasłowa obietnica;
2. dotyczący wyrazów, znaków lub wyrażeń znanych tylko wtajemniczonym osobom, np. hasłowy system;
3. będący opisem wyrazu lub wyrażenia opisanego w słowniku, encyklopedii lub katalogu, np. artykuł hasłowy;
4. będący wyrazem lub wyrażeniem opisanym w słowniku, encyklopedii lub katalogu, np. wyraz hasłowy;
5. skrótowy, zwięzły, np. hasłowa wypowiedź


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przym. od: hasło

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xasˈwɔvɨ, AS: χasu̯ovy

Wiktionary

Powiązane:

 zob. hasło.

Wiktionary


hat

dodatkowa, mała dźwignia, umocowana na głównej rękojeści dżojstika; grzybek


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hát – dawna nazwa rzeki Đáy w Wietnamie.
  • Hat – gaun wikas samiti w zachodniej części Nepalu
  • hat – kapturek, część rękojeści dżojstika.
  • Hať – wieś w Czechach.
  • HAT – enzym, acetylotransferaza histonów

Wikipedia


hat-trick

[czytaj: hat trik] trzy bramki strzelone w jednym meczu piłki nożnej przez jednego zawodnika (trzy bramki strzelone w jednej połowie określa się hat trickiem klasycznym); hat trick


SJP.pl


hatak

nazwisko


SJP.pl


hatchback

[czytaj: heczbek] liftback;
1. typ nadwozia samochodu osobowego;
2. samochód o takim nadwoziu


SJP.pl

Hatchback – rodzaj nadwozia samochodowego z dodatkowymi drzwiami z tyłu pojazdu umożliwiającymi dostęp do przestrzeni bagażowej i pasażerskiej. W hatchbackach drugi rząd siedzeń może być składany, co pozwala na łatwe zwiększenie przestrzeni bagażowej. Spotykane są zarówno 2- jak i 3-bryłowe nadwozia typu hatchback. Tylna szyba bywa elementem pokrywy bagażnika, może być razem z nią podnoszona.

Wikipedia


hate

[czytaj: hejt] hejt;
1. obraźliwy i zwykle agresywny komentarz internetowy;
2. mówienie w sposób wrogi i agresywny na jakiś temat lub o jakiejś osobie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hate – grupa muzyczna
  • Hate – album The Delgados
  • Hate – album Sinister
  • Hate – album Sarcófago
  • hejter

Wikipedia


hate'ować

[czytaj: hejtować] hejtować, hejcić; potocznie:
1. zamieszczać w internecie obraźliwe i zwykle agresywne komentarze;
2. mówić w sposób wrogi i agresywny na jakiś temat lub o jakiejś osobie


SJP.pl


hater

[czytaj: hejter] rzadko, potocznie: osoba wyrażająca opinie pełne nienawiści, negatywności; hejter, hejt


SJP.pl

Hater – amerykański zespół grunge'owy, założony w 1993 roku, jako poboczny projekt, przez dwóch muzyków Soundgarden - Bena Shepherda i Matta Camerona. Przez skład zespołu, przewinęło się wielu muzyków, m.in. gitarzysta John McBain, basista John Waterman i wokalista Brian Wood, brat zmarłego w 1990 roku wokalisty Mother Love Bone, Andrew Wooda. Zespół wydał 2 płyty, ""Hater" (1993) i "2nd"" (2005). Hater rozpadł się w 1997 roku, od tego czasu reaktywowali się dwukrotnie - w 2005 roku, i 2008.

Wikipedia


haterski

[czytaj: hejterski] wyrażający opinie pełne nienawiści, negatywności; hejterski


SJP.pl


haterstwo

[czytaj: hejterstwo] hejterstwo; potocznie:
1. wyrażanie opinii pełnych nienawiści, negatywności; hejtowanie, hejting;
2. grupa lub ogół hejterów


SJP.pl


hatha-joga

[czytaj: hata-joga] system ćwiczeń stanowiący część indyjskiego systemu jogi; hathajoga, hatha joga


SJP.pl


hathajoga

[czytaj: hata joga] ogół ćwiczeń kształtujących sprawność fizyczną i psychiczną, będących częścią systemu jogi; hatha-joga, hatha joga


SJP.pl

Hathajoga (dewanagari हठयोग) – tradycja indyjskiej jogi, bazująca głównie na pozycjach ciała "asana", sześciu procesach oczyszczających "krija" oraz na kontroli oddechu ("pranajama"). Jednym z autorytatywnych tekstów tej szkoły to "Hathajogapradipika".

Wikipedia


hathor

w starożytnym Egipcie: jedno z najważniejszych bóstw żeńskich


SJP.pl

Ha

Wikipedia


hatifnat

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) liter. istota o niewielkiej, podłużnej posturze i dłoniastych wyrostkach; pochodzą z książkowego świata Muminków, wykreowanego przez Tove Jansson;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Spomiędzy pni drzew wyłaniały się coraz to nowe rzesze Hatifnatów, milczące, o nieruchomych twarzach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈtʲifnat, AS: χatʹifnat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. Hatifnatek m.

 przym. hatifnatowy

Wiktionary


hatikwa

hymn państwowy Izraela


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hymn Izraela: Hatikwa (Nadzieja)
  • Hatikwa – izraelska partia polityczna

Wikipedia


hatiora

kaktus epifityczny rosnący na drzewach, nieposiadający kolców a jedynie włoski; kaktus wielkanocny


SJP.pl

Hatiora Britton & Rose – rodzaj sukulentów z rodziny kaktusowatych ("Cactaceae"). Gatunki z tego rodzaju występują w Brazylii.

Wikipedia


hatszepsut

(?-ok. 1480 p.n.e.) z XVIII dynastii, królowa egipska od 1505


SJP.pl

Ha

Wikipedia


hatteria

gad z rzędu ryjogłowych, podobny do jaszczurki, zamieszkuje skaliste wybrzeża Nowej Zelandii i kilku wysp w Cieśninie Cooka; tuatara; łupkoząb


SJP.pl

Ha

Wikipedia


hatterie

grupa gadów reliktowych podobnych do jaszczurek, dziś reprezentowana jedynie przez jeden gatunek zamieszkujący Nową Zelandię


SJP.pl


hatti

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. kraina historyczna z epoki brązu w Azji Mniejszej;

 (1.2) etn. hist. hetycki lud zamieszkujący krainę Hatti (1.1)

Wiktionary

Ha

Wikipedia


hatton

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hatton – jednostka osadnicza w stanie Alabama, w hrabstwie Lawrence
  • Hatton – miasto w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Traill
  • Hatton – miejscowość w stanie Waszyngton, w hrabstwie Adams
  • Hatton (ang. Hatton Township) – gmina w stanie Michigan, w hrabstwie Clare
  • Hatton – miejscowość w hrabstwie Cheshire, w dystrykcie Cheshire West and Chester (Anglia)
  • Hatton – miejscowość w hrabstwie Cheshire, w dystrykcie Warrington (Anglia)
  • Hatton – miejscowość w hrabstwie Derbyshire (Anglia)
  • Hatton – miejscowość w hrabstwie Wielki Londyn (Anglia)
  • Hatton – miejscowość w hrabstwie Lincolnshire (Anglia)
  • Hatton – miejscowość w hrabstwie Shropshire (Anglia)
  • Hatton – miejscowość w hrabstwie Warwickshire (Anglia)

Wikipedia


hattrick

trzy bramki w jednym meczu w wykonaniu tego samego piłkarza; także trzecie zwycięstwo z rzędu w tych samych zawodach; hat trick; hat-trick


SJP.pl

Hattrick – komputerowa gra internetowa typu MMOG rozgrywana za pomocą przeglądarki internetowej, wyprodukowana i wydana przez Hattrick Limited. Jest to menedżer piłkarski, który pozwala graczowi wcielić się w prezesa fikcyjnego klubu piłkarskiego. W grze zalogowanych jest średnio ok. 7 tys. graczy.

Wikipedia


hattusas

stolica Bogazkale (obecnie wieś w Turcji), dawnego państwa Hetytów


SJP.pl


hau

wyraz naśladujący szczekanie psa


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) dźwięk. onomatopeja naśladująca szczekanie psa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hau – dzielnica Wiehl
  • Lene Hau – duńska fizyk
  • Woldemar Hau – niemiecki malarz
  • HAU – kod IATA Portu lotniczego Haugesund
  • Bedburg-Hau

Wikipedia

Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

 rzecz. hauk m.

frazeologia.

etymologia. onomatopeiczy

uwagi.

 por|miau.

tłumaczenia.

* afrykanerski: (1.1) blaf, woef, keff (małe psy)

* albański: (1.1) ham

* angielski: (1.1) duże psy woof, ruff, arf, małe psy yap, yip

* arabski: (1.1) هو

* balijski: (1.1) kong

* baskijski: (1.1) au, małe psy txau, duże psy zaunk, stare psy jau

* bengalski: (1.1) gheu, bhao

* birmański: (1.1) woke

* bułgarski: (1.1) бау, джаф

* chiński standardowy: (1.1) puprtrad|汪. (wāng)

* chorwacki: (1.1) vau

* czeski: (1.1) haf

* duński: (1.1) vov, vuf

* esperanto: (1.1) boj

* estoński: (1.1) auh

* fiński: (1.1) hau, vuh, rauf

* francuski: (1.1) ouah ouah, waouh, ouaf, vaf, wouf, wouaf, jappe

* hindi: (1.1) भों

* hiszpański: (1.1) guau, gua, jau

* indonezyjski: (1.1) guk

* irlandzki: (1.1) amh

* islandzki: (1.1) voff

* japoński: (1.1) ワン (wan), キャン (kyan)

* kantoński: (1.1) 汪 (wong1)

* kaszubski: (1.1) hau

* kataloński: (1.1) bau, bub

* koreański: (1.1) 멍 (mŏng)

* kurdyjski: (1.1) حەو (hau)

* litewski: (1.1) au

* łotewski: (1.1) vau

* macedoński: (1.1) ав

* marathi: (1.1) भू (bhu)

* niderlandzki: (1.1) waf, woef, blaf, kef

* niemiecki: (1.1) wau, wuff

* norweski (bokmål): (1.1) voff, boff

* nowogrecki: (1.1) γαβ, γαυ, βαβ

* ormiański: (1.1) haf

* perski: (1.1) هاپ (hâp)

* portugalski: (1.1) au-au, ão-ão

* rosyjski: (1.1) гав, mniejsze psy тяв

* rumuński: (1.1) ham, hau

* słowacki: (1.1) haf, hau

* słoweński: (1.1) hov

* syngaleski: (1.1) බුඃ (buh)

* szwedzki: (1.1) voff, vov, bjäbb

* tagalski: (1.1) aw, baw

* tajski: (1.1) โฮ่ง (hôŋ), บ๊อก (bɔ́k)

* tamazight: (1.1) hav, haw

* tamilski: (1.1) வள் (wal), லொள் (lol), வௌ (wow)

* turecki: (1.1) hev, hav

* ukraiński: (1.1) гав, дзяв

* urdu: (1.1) bow

* walijski: (1.1) wff

* węgierski: (1.1) vau

* wietnamski: (1.1) gâu, ẳng

* włoski: (1.1) bau

źródła.

== hau (język baskijski.) ==

wymowa.

 audio|LL-Q8752 (eus)-Aioramu-hau.wav. audio|LL-Q8752 (eus)-Xabier Cañas-hau.wav. audio|LL-Q8752 (eus)-Ainhoa Iribar-hau.wav.

znaczenia.

zaimek wskazujący

 (1.1) ten; ta; to

odmiana.

przykłady.

 (1.1) Liburu hau irakurtzen ari naiz. → Czytam tę książkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaw, AS: χau̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hauk m.

Wiktionary

Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

 rzecz. hauk m.

frazeologia.

etymologia. onomatopeiczy

uwagi.

 por|miau.

tłumaczenia.

* afrykanerski: (1.1) blaf, woef, keff (małe psy)

* albański: (1.1) ham

* angielski: (1.1) duże psy woof, ruff, arf, małe psy yap, yip

* arabski: (1.1) هو

* balijski: (1.1) kong

* baskijski: (1.1) au, małe psy txau, duże psy zaunk, stare psy jau

* bengalski: (1.1) gheu, bhao

* birmański: (1.1) woke

* bułgarski: (1.1) бау, джаф

* chiński standardowy: (1.1) puprtrad|汪. (wāng)

* chorwacki: (1.1) vau

* czeski: (1.1) haf

* duński: (1.1) vov, vuf

* esperanto: (1.1) boj

* estoński: (1.1) auh

* fiński: (1.1) hau, vuh, rauf

* francuski: (1.1) ouah ouah, waouh, ouaf, vaf, wouf, wouaf, jappe

* hindi: (1.1) भों

* hiszpański: (1.1) guau, gua, jau

* indonezyjski: (1.1) guk

* irlandzki: (1.1) amh

* islandzki: (1.1) voff

* japoński: (1.1) ワン (wan), キャン (kyan)

* kantoński: (1.1) 汪 (wong1)

* kaszubski: (1.1) hau

* kataloński: (1.1) bau, bub

* koreański: (1.1) 멍 (mŏng)

* kurdyjski: (1.1) حەو (hau)

* litewski: (1.1) au

* łotewski: (1.1) vau

* macedoński: (1.1) ав

* marathi: (1.1) भू (bhu)

* niderlandzki: (1.1) waf, woef, blaf, kef

* niemiecki: (1.1) wau, wuff

* norweski (bokmål): (1.1) voff, boff

* nowogrecki: (1.1) γαβ, γαυ, βαβ

* ormiański: (1.1) haf

* perski: (1.1) هاپ (hâp)

* portugalski: (1.1) au-au, ão-ão

* rosyjski: (1.1) гав, mniejsze psy тяв

* rumuński: (1.1) ham, hau

* słowacki: (1.1) haf, hau

* słoweński: (1.1) hov

* syngaleski: (1.1) බුඃ (buh)

* szwedzki: (1.1) voff, vov, bjäbb

* tagalski: (1.1) aw, baw

* tajski: (1.1) โฮ่ง (hôŋ), บ๊อก (bɔ́k)

* tamazight: (1.1) hav, haw

* tamilski: (1.1) வள் (wal), லொள் (lol), வௌ (wow)

* turecki: (1.1) hev, hav

* ukraiński: (1.1) гав, дзяв

* urdu: (1.1) bow

* walijski: (1.1) wff

* węgierski: (1.1) vau

* wietnamski: (1.1) gâu, ẳng

* włoski: (1.1) bau

źródła.

== hau (język baskijski.) ==

wymowa.

 audio|LL-Q8752 (eus)-Aioramu-hau.wav. audio|LL-Q8752 (eus)-Xabier Cañas-hau.wav. audio|LL-Q8752 (eus)-Ainhoa Iribar-hau.wav.

znaczenia.

zaimek wskazujący

 (1.1) ten; ta; to

odmiana.

przykłady.

 (1.1) Liburu hau irakurtzen ari naiz. → Czytam tę książkę.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

Wiktionary


haubica

działo artyleryjskie przeznaczone do strzelania stromotorowego do celów zasłoniętych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wojsk. działo o krótkiej lufie i małej prędkości początkowej pocisku, przeznaczone głównie do strzelania stromotorowego;

Wiktionary

Haubica – działo dużego kalibru (od około 75 mm wzwyż), przeznaczone głównie do strzelania stromotorowego. Obecnie podstawowy rodzaj dział artylerii polowej. Stosowana przede wszystkim do prowadzenia ognia do celów ukrytych za przeszkodami terenowymi. Dzięki zastosowaniu zmiennych ładunków miotających jest możliwe dokonanie zmiany stromości toru pocisku i donośności strzelania przy tym samym (stałym) kącie podniesienia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ogień prowadziły haubice okopane za lasem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xawˈbʲit͡sa, AS: χau̯bʹica

Wiktionary

Powiązane:

 przym. haubiczny

Wiktionary


haubicoarmata

działo łączące cechy haubicy i armaty; armatohaubica


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wojsk. działo łączące cechy haubicy i armaty;

Wiktionary

Haubicoarmata (armatohaubica) – działo łączące cechy haubicy i armaty, a więc zdolne zarówno do prowadzenia ognia stromotorowego jak i płaskotorowego. Obecnie na ogół utożsamiane z haubicami.

Działa tego typu są coraz częściej spotykane w uzbrojeniu współczesnych armii. Jej nowe konstrukcje zwane haubicami (np. 155 mm FH-70, 155 mm M198) są zwykle działami półautomatycznymi kalibru 105–203 mm.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kilka brytyjskich haubicoarmat zostało w magazynach przy poligonie.

Wiktionary


haubicowy

→ haubica


SJP.pl

Patrz:

haubica

haubiczny

przymiotnik od: haubica


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) wojsk. związany z haubicą, dotyczący haubicy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haubica ż.

Wiktionary


hauer

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Joachim Hauer – norweski skoczek narciarski
  • Johannes Hauer – niemiecki aktor
  • Josef Matthias Hauer – austriacki kompozytor i teoretyk muzyki
  • Rutger Hauer – holenderski aktor, scenarzysta, producent, reżyser

Wikipedia


haueryt

[czytaj: hałeryt] minerał z gromady siarczków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miner. bardzo rzadki minerał z gromady siarczków, siarczek manganu;

Wiktionary

Haueryt – minerał z gromady siarczków. Należy do minerałów bardzo rzadkich.

Nazwa pochodzi od nazwiska austriackiego geologa – J.R. Hauera (1822–1899) – W. Haidinger 1845 r.

Wikipedia


hauhet

egipskie prabóstwo wyobrażane w postaci węża, uosabiające nieskończoność


SJP.pl

Hauhet – prabóstwo egipskie uosabiające nieskończoność, przedstawiane w postaci węża. Razem ze swoją męską formą Huh tworzyła jedną z par hermopolitańskiej Ogdoady.

Wikipedia


hauk

głos psa; szczekanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rzad. głos wydawany przez psy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z daleka można było usłyszeć psi hauk.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xawk, AS: χau̯k

Wiktionary

Powiązane:

 wykrz. hau

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szczekot, szczęk, szczekanie

Wiktionary


hauke-bosak

[czytaj: hałke-bosak] Józef Hauke-Bosak (1834-1871), generał


SJP.pl


haul

[czytaj: hol]
1. szczegółowe omówienie niedawno zakupionego przedmiotu w internecie, np. na blogu, w serwisie wideo;
2. to, co jest w ten sposób omawiane


SJP.pl


haupt

nazwisko


SJP.pl


hauptmann

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alfred Hauptmann – niemiecki lekarz
  • Carl Hauptmann – niemiecki pisarz, brat Gerharta
  • Gerhart Hauptmann – niemiecki dramaturg i powieściopisarz, laureat Nagrody Nobla, brat Carla
  • Hans Hauptmann – oficer austro-węgierski
  • Moritz Hauptmann – niemiecki kompozytor
  • (8381) Hauptmann – planetoida
  • Hauptmann – stopień wojskowy (kapitan)
  • Kapitan z Köpenick (Der Hauptmann von Köpenick) – właściwie Friedrich Wilhelm Voigt, niemiecki szewc
  • Kapitan z Köpenick – sztuka Carla Zuckmayera
  • Kapitan z Köpenick – film z 1956
  • Hauptman
  • Hetman

Wikipedia


haura

miasto w Indiach


SJP.pl

Haura ( হাওড়া, "Hāoṛā"; Howrah) – miasto w Indiach, w zespole miejskim Kalkuty, nad rzeką Hugli.

Miasto jest dużym ośrodkiem przemysłu jutowego i bawełnianego. Posiada port morski ze stocznią, hutę aluminium, mieści się tam również najstarszy w Indiach ogród botaniczny, "Acharya Jagadish Chandra Bose Indian Botanic Garden". Liczba ludności w 2003 roku wynosiła ok. 1 mln.

Wikipedia


hausa

język używany przez lud Hausa


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) etn. związany z ludem Hausa

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (2.1) jęz. jeden z głównych języków Afryki, należący do rodziny afroazjatyckiej, do podrodziny czadyjskiej;

Wiktionary

Hausa (inaczej: Hausańczycy, daw. też Hausowie, nazwa własna "Hausawa") – lud afrykański, którego tereny macierzyste obejmują północno-zachodnią Nigerię i południowy Niger. Skupiska Hausańczyków znajdują się w wielu krajach Afryki Zachodniej wskutek ich działalności handlowej i misjonarskiej. Posługują się językiem hausa.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czy znasz jakieś pieśni hausa?

 (2.1) Hausa zaczął zapożyczać słowa angielskie od początku XX wieku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxawsa, AS: χau̯sa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hausa mos./ż., hausanista mos., hausanistka ż., hausanistyka ż., Hausanka, Hausańczyk mos., hausańszczyzna ż.

 przym. hausański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hausański

 (2.1) (język) hausański, hausańszczyzna

Wiktionary


hausanistyka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauk. nauka o języku i kulturze hausa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Spory wkład w rozwój polskiej hausanistyki wniosła profesor Nina Pawlak.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hausa mos./ż., hausa n., hausanista mos., hausanistka ż., Hausanka ż., Hausańczyk mos., hausańszczyzna ż.

 przym. hausa, hausański

Wiktionary


hausańczycy

lud afrykański; Hausowie, Hausa


SJP.pl


hausański

→ Hausa


SJP.pl

Patrz:

Hausa

hauser

Hauser – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Idaho, w hrabstwie Kootenai.

Wikipedia


hausmanit

minerał, tlenek manganu


SJP.pl

Hausmanit – minerał z gromady tlenków. Należy do grupy minerałów bardzo rzadkich. Nazwa pochodzi od nazwiska niemieckiego mineraloga Johanna Friedricha Ludwiga Hausmanna (1782–1859), który rozpoznał ten minerał.

Wikipedia


hausner

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alfred Hausner (1822, Brody – 1887 Brody) – bankier, kupiec i polityk
  • Alfred Wojciech Hausner (1887, Dornbach – 1953, Kraków) – major audytor Wojska Polskiego.
  • Andrzej Hausner (ur. 1981, Katowice), polski aktor
  • Artur Hausner (1870, Kończyce – 1941, Woroneż), polski polityk
  • Bernard Hausner (1874, Czortków – 1938, na terytorium Palestyny), żydowski syjonista
  • Jerzy Krzysztof Hausner (ur. 1949, Świnoujście), polski polityk i ekonomista
  • Krzysztof Hausner (1944, Kraków – 2004, Kraków), polski piłkarz, napastnik, prawoskrzydłowy
  • Otto Hausner (1827, Brody – 1890, Lwów), polski historyk sztuki, polityk, pisarz
  • Roman Hausner (1883, Lwów – 1947, Londyn), polski prawnik
  • Siegfried Hausner (1952 – 1975), niemiecki lewicowy terrorysta
  • Włodzimierz Hausner (ur. 1936, Bydgoszcz), działacz partyjny i gospodarczy, wiceminister
  • Wojciech Hausner (ur. 1957, Kraków), polski polityk, nauczyciel, historyk, samorządowiec

Wikipedia


hausowie

przedstawiciel ludu afrykańskiego Hausa


SJP.pl


hausse

hossa


SJP.pl


haust

łyk płynu lub powietrza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książk. duży łyk płynu lub powietrza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jacek pospiesznie opróżnił kubek mleka trzema haustami.

 (1.1) Proszę nabrać haust powietrza i nie oddychać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xawst, AS: χau̯st

Wiktionary


haustorium

organ organizmów pasożytniczych służący do pobierania pokarmu od żywiciela; ssawka


SJP.pl


hausyjka

przedstawicielka ludu afrykańskiego Hausa


SJP.pl


hauts-de-france

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. rejon administracyjny w północnej Francji;

Wiktionary

Hauts-de-France (,) – region administracyjny Francji, w północnej części kraju. Stolicą regionu jest Lille.

Region został utworzony 1 stycznia 2016 roku, na mocy ustawy z dnia 27 stycznia 2014 roku. Powstał z połączenia dwóch wcześniej istniejących regionów – Nord-Pas-de-Calais i Pikardii. Do 29 września 2016 roku nosił nazwę Nord-Pas-de-Calais-Pikardia (Nord-Pas-de-Calais-Picardie).

Wikipedia


hauu

onomatopeja "hau" o przedłużonej artykulacji; hauuu


SJP.pl


hauuu

onomatopeja "hau" o przedłużonej artykulacji; hauu


SJP.pl


hauścik

zdrobnienie od: haust


SJP.pl


havas

Havas (wym. []) – francuskie przedsiębiorstwo międzynarodowe zajmujące się reklamą i public relations, z siedzibą w Paryżu.

Początkowo Havas była agencją informacyjną, która została utworzona w 1835 roku w Paryżu przez Charles-Louisa Havasa. Była ona pierwszą nowoczesną agencją informacyjną na świecie.

Wikipedia


havel

nazwisko, np. Vaclav (albo Wacław) Havel (1936-2011), czeski polityk, dramaturg i eseista


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Havel (pol. Hawela) – rzeka
  • Gustav Havel
  • Hippolyte Havel
  • Jiří Havel
  • Joseph Havel
  • Václav Havel
  • Elbe-Havel-Land

Wikipedia


haw

przysłówek miejsca

 (1.1) gw-pl|Podhale, Bukowina. tam, tu

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. tu, tutaj

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Skocyli wte hłopcy do izby, oni ta wiedzieli, co jo haw jest, i do białcanów. sic.

 (1.2) Pódź haw, cosi ci powiym!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: hɔː

Wiktionary


hawai

[czytaj: hałaji] wyspa na Oceanie Spokojnym; Hawaii


SJP.pl


hawaii

[czytaj: hałaji] wyspa na Oceanie Spokojnym; Hawai


SJP.pl


hawaiki

Ha

Wikipedia


hawaiʻi

rzeczownik, nazwa własna

 (1.1) największa i najmłodsza wyspa archipelagu Hawajów

Wiktionary

Hawaiʻi (nazywana również Big Island) – największa wyspa w archipelagu Hawajów i zarazem najmłodsza z nich wszystkich. Jej nazwa wywodzi się od imienia legendarnego bohatera "Hawaiʻiloa", który według lokalnych przekazów był pierwszym człowiekiem, który dotarł do jej brzegów. Zgodnie z inną wersją, nazwa wywodzi się od mitologicznej wyspy "Hawaiki" – krainy zmarłych z mitologii Polinezyjczyków.

Wikipedia


hawaj

w gwarze więziennej: papieros zrobiony z suchych liści, trocin


SJP.pl


hawaj.

skrót od: hawajski


SJP.pl


hawajczyk

mieszkaniec Hawai, Hawajów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Hawajów

 (1.2) mieszkaniec Hawai

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈvajt͡ʃɨk, AS: χavai ̯čyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hawaje, Hawai, hawaje

:: fż. Hawajka ż.

 przym. hawajski

Wiktionary


hawaje

rodzaj spodni; hawajki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. archipelag wysp na Oceanie Spokojnym;

 (1.2) geogr. adm. stan USA położony na archipelagu Hawajów (1.1);

Wiktionary

Hawaje ( Hawaii, wym., Mokuʻāina o Hawaiʻi) – najmłodszy z 50 stanów Stanów Zjednoczonych (dołączony 21 sierpnia 1959 roku). Jedyny stan leżący wyłącznie na wyspach. Położony na archipelagu Hawaje, w północno-środkowej części Oceanu Spokojnego. Stolicą stanu jest Honolulu leżące na wyspie Oʻahu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W okresie prezydentury Benjamina Harrisona, tuż przed jego ustąpieniem z Białego Domu, Stany Zjednoczone i marionetkowy rząd hawajski podpisały porozumienie o aneksji Hawajów.

 (1.1) Na Hawajach znajduje się czynny wulkan Mauna Loa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈvajɛ, AS: χavai ̯e

Wiktionary

Powiązane:

 przym. hawajski

 rzecz. hawajski mrz., Hawajczyk mos., Hawajka ż.

Wiktionary


hawajka

1. mały ptak z rodziny łuszczaków, występujący endemicznie na Hawajach;
2. potocznie: koszula hawajska - męska koszula z krótkim rękawem, w barwne, kwieciste wzory


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Hawajów

 (1.2) mieszkanka Hawai

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈvajka, AS: χavai ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hawajski mrz., Hawaje, Hawai, Hawajczyk, hawaje

 przym. hawajski

Wiktionary


hawajki

rodzaj spodni; hawaje


SJP.pl


hawajski

przymiotnik od: Hawaje, Hawai


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Hawajami, dotyczący Hawajów

 (1.2) w charakterystycznym dla Hawajów stylu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język urzędowy na Hawajach;

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Mój opiekun przepięknie muzykuje na hawajskiej gitarze, nad której strunami panuje po mistrzowsku.

 (1.2) Pod pomnikiem Adama Mickiewicza zorganizowali happening: przebrani w hawajskie koszule namawiali do degustowania powietrza zamkniętego w specjalnie zaplombowanych słoikach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈvajsʲci, AS: χavai ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hawaje nmos., Hawajczyk m., Hawajka ż.

Wiktionary


hawajskojęzyczny

przymiotnik

 (1.1) taki, który posługuje się językiem hawajskim

 (1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem hawajskim

 (1.3) spisany, stworzony w języku hawajskim

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈvajskɔjɛ̃w̃ˈzɨt͡ʃnɨ, AS: χavai ̯skoi ̯ẽũ̯zyčny

Wiktionary


hawala

starożytny, nieformalny system transferu pieniędzy działający poza kontrolą banków, oparty na zaufaniu i sieci pośredników


SJP.pl


hawaladar

pośrednik w systemie hawala


SJP.pl


hawana

kubański tytoń używany do wyrobu cygar


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto portowe, stolica Kuby;

 (1.2) geogr. adm. hist. dawna prowincja na Kubie z ośrodkiem administracyjnym w Hawanie (1.1);

Wiktionary

Hawana ( La Habana lub San Cristóbal de La Habana) – stolica Kuby, największe miasto oraz port na wyspie i w całych Karaibach, położone nad Zatoką Hawańską. Główny ośrodek przemysłowy kraju, gdzie obecny jest przemysł tytoniowy, petrochemiczny, włókienniczy, elektromaszynowy. Węzeł komunikacji lądowej, morskiej i lotniczej (międzynarodowe lotnisko im. José Martí). Posiada uniwersytet od 1728.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Moskwa widziała w Hawanie sojusznika antyimperialistycznego i klasowego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈvãna, AS: χavãna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hawańczyk mos., hawanka ż., hawana ż.

 przym. hawański

Wiktionary


hawanka

1. zdrobnienie od: hawana;
2. suczka psa hawańczyka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Hawany

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈvãnka, AS: χavãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hawana ż.

:: fm. hawańczyk mos.

 przym. hawański

Wiktionary


hawanna

cygaro z tytoniu uprawianego w zachodniej części Kuby; hawana


SJP.pl


hawańczyk

1. gatunek najmniejszego ptaka na kuli ziemskiej; koliberek hawański;
2. rasa psa towarzyskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Hawany

Wiktionary

Zobacz też: koliberek hawański (hawańczyk).

Hawańczyk – rasa psa należąca do grupy psów do towarzystwa, zaklasyfikowana do sekcji biszonów i ras pokrewnych w podsekcji biszonów. Nie podlega próbom pracy. Zakwalifikowana do grupy 9 FCI.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: xaˈvãj̃n͇t͡ʃɨk, AS: χavãĩ ̯ṇčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hawana ż.

:: fż. hawanka ż.

 przym. hawański

Wiktionary


hawański

przymiotnik od: Hawana (stolica Kuby)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do miasta Hawana

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ze swych prywatnych funduszy Gabo finansuje hawańską szkołę filmową.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈvãj̃sʲci, AS: χavãĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hawana ż., hawańczyk mos., hawanka ż.

Wiktionary


hawdala

obrzęd kończący szabat przypadający na sobotni wieczór


SJP.pl

Hawdala ( ‏הבדלה‎ "hawdala", dosł. „różnica, rozróżnienie”; ‏הבֿדלה‎ "hawdole") – w judaizmie ceremonia oddzielenia czasu szabatu lub innych świąt od dnia powszedniego. Nabożeństwo to odprawiane jest na pożegnanie święta, by zaznaczyć jego wyjątkowość w stosunku do zwykłego dnia tygodnia.

Wikipedia


hawdalowy

→ hawdala


SJP.pl

Patrz:

hawdala

hawela

rzeka w Niemczech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w Niemczech, prawy dopływ Łaby;

Wiktionary

Hawela (niem. "Havel", cz. "Havola", łuż. "Habola", dawniej zwana "Habola", "Hobola" lub "Obła") – rzeka w Niemczech, prawy dopływ Łaby.

Wypływa z jeziora Dambeck (Pojezierze Meklemburskie), płynie na południe. Przepływająca przez liczne jeziora w górnym biegu, jest w związku z tym dość bogata w wodę i na niemal całej swojej długości jest żeglowna.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Hawelanin m., Hawelanka ż., Hawelski m., Hawelska ż.

 przym. hawelski, hawelański

Wiktionary


hawelanie

plemię zachodniosłowiańskie


SJP.pl

Hawelanie, Hawolanie, Hobolanie, Hoblanie, Oblanie – plemię zachodniosłowiańskie utożsamiane ze Stodoranami (Hawelanie jest nazwą starszą jeśli chodzi o źródła), które ok. 720 roku zasiedliło tereny nad środkową Łabą, Hawelą (zwaną po łużycku Hobolą czy po polsku Obłą) i Sprewą. Głównymi ich grodami były Hobla (Hobolin) i Brenna (niemieckie Havelberg i Brennaburg lub Brandenburg).

Wikipedia


hawelanin

członek plemienia zachodniosłowiańskiego


SJP.pl


hawelanka

członkini plemienia zachodniosłowiańskiego


SJP.pl


hawelok

płaszcz bez rękawów


SJP.pl

Hawelok – płaszcz męski bez rękawów z pelerynką, noszony głównie na przełomie XIX i XX w. Jego polska nazwa pochodzi od nazwiska Henry'ego Havelocka, w języku angielskim nazywa się go "inverness coat".

Wikipedia


hawelski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Hawelą, dotyczący Haweli, leżący na Haweli

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hawela ż.

Wiktionary


hawerfloki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kulin. płatki owsiane

Wiktionary


hawerz

dawniej: górnik, kopacz; hawierz, hawiarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. saper

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxavɛʃ, AS: χaveš

Wiktionary


hawiarski

→ hawiarz


SJP.pl

Patrz:

hawiarz

hawiarz

dawniej: górnik, kopacz; hawierz, hawerz


SJP.pl


hawiernia

gwarowo: kopalnia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kopalnia

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk gruba

Wiktionary


hawierz

dawniej: górnik, kopacz; hawiarz, hawerz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gwara. górn. górnik

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxavʲjɛʃ, AS: χavʹi ̯eš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hawierzów m.

 przym. hawierzowski, hawierzski

Wiktionary


hawierzowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Hawierzowa, związany z Hawierzowem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Umówię się z nimi na hawierzowskim rynku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hawierzów m., hawierz mos.

Wiktionary


hawierzów

miasto w Czechach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w powiecie Karwina, w kraju morawsko-śląskim w Czechach;

Wiktionary

Hawierzów (cz.) – miasto statutarne w powiecie Karwina, w kraju morawsko-śląskim w Czechach. Jako gmina z rozszerzonymi uprawnieniami (cz. "obec s rozšířenou působností") obejmuje również Suchą Górną, Olbrachcice, Cierlicko i Błędowice Górne. Przez miasto przepływa rzeka Łucyna.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czy ten pociąg zatrzymuje się w Hawierzowie?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hawierz m., hawierzowianin mos., hawierzowianka ż.

 przym. hawierzowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Hawirzów

Wiktionary


hawira

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. dom, mieszkanie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈvʲira, AS: χavʹira

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) alternatywna pisownia chawira

Wiktionary


hawking

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jane Hawking (ur. 1944) – językoznawca i pisarka, pierwsza żona Stephena
  • Lucy Hawking (ur. 1970) – dziennikarka i pisarka, córka Stephena
  • Stephen Hawking (1942–2018) – naukowiec brytyjski
  • Hawking – brytyjski film z 2004 z Benedictem Cumberbatchem w roli tytułowej
  • Hawking – brytyjski film dokumentalny z 2013
  • (7672) Hawking – planetoida nazwana na cześć Stephena Hawkinga

Wikipedia


hawkins

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hawkins – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Wood
  • Hawkins – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie Rusk
  • Hawkins – wieś w stanie Wisconsin, w hrabstwie Rusk
  • Hawkins (ang. Hawkins Town) – gmina w stanie Wisconsin, w hrabstwie Rusk
  • hrabstwo Hawkins (ang. Hawkins County) – w stanie Tennessee
  • Barry Hawkins – snookerzysta angielski
  • Benjamin Hawkins – amerykański polityk
  • Cliff Hawkins – amerykański koszykarz
  • Coleman Hawkins – amerykański muzyk jazzowy
  • Curt Hawkins – amerykański wrestler
  • Jennifer Hawkins – australijska modelka
  • John Hawkins – angielski teoretyk i historyk muzyki

Wikipedia


haworcja

rodzaj roślin okrytonasiennych z rodziny złotogłowowatych; haworsja


SJP.pl


haworsja

rodzaj roślin okrytonasiennych z rodziny złotogłowowatych; haworcja


SJP.pl

Haworsja, haworcja ("Haworthia" Duval) – rodzaj roślin okrytonasiennych z rodziny złotogłowowatych pochodzący z Południowej Afryki. Do rodzaju zalicza się ponad 160 gatunków. Rośliny wyróżniają się rozetami liści pokrytymi z wierzchu i od spodu pasmami białych brodawek oraz orzęsionymi i ząbkowanymi brzegami. Nazwa pochodzi od botanika Adriana Hardy Hawortha.

Wikipedia


hawr

miejscowość i gmina we Francji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. duże miasto portowe w północnej Francji, w Normandii;

Wiktionary

Hawr ( Le Havre,) – miasto i gmina we Francji, w regionie Normandia, w departamencie Sekwana Nadmorska.

Według danych na rok 2009 gminę zamieszkiwały 179 783 osoby, a gęstość zaludnienia wynosiła 3830 osób/km² (wśród 1421 gmin Górnej Normandii Hawr plasuje się na 1. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 2.).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Hawrze, dokąd zawiózł ich ekspres w ciągu kilku godzin, dwaj podróżni zostali skwapliwie przyjęci na pokład pięknego parowca, który podniósł natychmiast kotwicę i wyruszył na pełne morze nie czekając na innych pasażerów.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. hawrski

Wiktionary


hawrań

najwyższy szczyt Tatr Bielskich na Słowacji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. masyw górski w Tatrach;

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (2.1) geogr. alternatywny rodzaj dla (1.1)

Wiktionary

Hawrań ( Rabstein, Rabenstein, Havran, Havrán, Holl, 2152m) – najwyższy szczyt (dawniej niezgodnie z prawdą uważany za drugi pod tym względem) Tatr Bielskich na Słowacji, znajdujący się w środkowej części ich zachodniej połowy, w głównej grani Tatr na odcinku, na którym pokrywa się ona z główną granią Tatr Bielskich; jednocześnie najwyższy wapienny szczyt całych Tatr.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Masyw Hawrania góruje nad pięcioma dolinami.

 (2.1) W masywie Hawrani znanych jest kilka jaskiń.

Wiktionary


hawrski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Hawrem, dotyczący Hawru (miasta we Francji)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Także Claude Monet, malując panią Gaudibert, żonę zamożnego hawrskiego przedsiębiorcy, odszedł od konwencji psychologicznego portretu.

 (1.1) Powstała szalona gonitwa wzdłuż hawrskich doków, ku Darowi Pomorza. Żwawsza, bo trzeźwa, policja doganiała, łapała i tłukła pałkami po młodych łbach.

 (1.1) A na obszarze Hawru zachowała się do dzisiaj nazwa jednego z dwóch wymienionych na początku średniowiecznych portów rybackich; «Leure» jest do dziś nazwą jednego z rejonów portu hawrskiego. Natomiast dzielnica Hawru, gdzie się dawniej znajdował porcik o nazwie «Chef-de-Caux», obecnie nazywa się inaczej: «Sainte-Adresse».

 (1.1) Utrzymuje, że brał 250 franków miesięcznie i wszystkie wygody. Za jego pomocą zwiedziłem szpital hawrski i Zakład dr. Giberta dla zołzowatych dzieci, zakład arcydzieło sui generis.

 (1.1) Z całej plejadaejady czasopism zbliżonych do Zjednoczenia Emigracji Polskiej zasługuje na uwagę organ Gminy Hawrskiej zatytułowany „Zjednoczenie”.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hawr mrz.

Wiktionary


hawryjczyk

mieszkaniec Hawru


SJP.pl


hawryjka

mieszkanka Hawru


SJP.pl


hawryjski

→ Hawr


SJP.pl

Patrz:

Hawr

hawrylak

nazwisko


SJP.pl

Hawrylak ( Гавриляк) – wieś na Ukrainie w rejonie iwanofrankiwskim (do 2020 w rejonie tłumackim) obwodu iwanofrankiwskiego.

Wikipedia


hawryluk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Hawryluk – ukraiński pisarz
  • Jerzy Hawryluk – ukraiński poeta, historyk i publicysta, działacz ukraińskiej mniejszości narodowej w Polsce
  • Mychajło Hawryluk – ukraiński Kozak, aktywista Euromajdanu, poseł
  • Mykoła Hawryluk – ukraiński piłkarz, trener piłkarski

Wikipedia


hawthorne

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hawthorne – miasto w stanie Kalifornia, w hrabstwie Los Angeles
  • Hawthorne – miasto w stanie Floryda, w hrabstwie Alachua
  • Hawthorne – jednostka osadnicza w stanie Nevada, w hrabstwie Mineral
  • Hawthorne – miasto w stanie New Jersey, w hrabstwie Passaic
  • Hawthorne – jednostka osadnicza w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Westchester
  • Hawthorne – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie Douglas
  • Hawthorne (ang. Hawthorne Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie White
  • Hawthorne (ang. Hawthorne Town) – gmina w stanie Wisconsin, w hrabstwie Douglas
  • Nathaniel Hawthorne – amerykański pisarz
  • Eksperyment Hawthorne
  • Hawthorne (serial telewizyjny)

Wikipedia


haydn

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Joseph Haydn
  • Michael Haydn
  • (3941) Haydn

Wikipedia


hayek

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Salma Hayek (aktorka)
  • Friedrich August von Hayek (ekonomista)
  • Nicolas Hayek (przedsiębiorca)
  • Nácere Hayek (matematyk)

Wikipedia


hayes

[czytaj: hejs] nazwisko, np. Rutherford Birchard Hayes (1822 - 1893) dziewiętnasty prezydent USA


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rutherford Hayes – 19. prezydent USA
  • Ira Hayes
  • Isaac Hayes
  • Joanna Hayes
  • Helen Hayes
  • Lucy Hayes
  • Sean Hayes
  • Hayes – francuska gmina w Regionie Centralnym
  • Hayes – francuska gmina w regionie Lotaryngia
  • Hayes (Jamajka) – miasto
  • Hayes (Luizjana) – jednostka osadnicza w USA
  • Hayes (ang. Hayes Township) – gmina w stanie Iowa, w hrabstwie Buena Vista

Wikipedia


hayman

nazwisko


SJP.pl


hays

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hays – miejscowość i gmina w regionie Franche-Comté, w departamencie Jura
  • Hays – miasto w stanie Kansas, w hrabstwie Ellis
  • Hays – jednostka osadnicza w stanie Montana, w hrabstwie Blaine
  • Hays – jednostka osadnicza w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Wilkes
  • Hays – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Hays
  • Hays (ang. Hays Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Greene
  • hrabstwo Hays (ang. Hays County) – w stanie Teksas

Wikipedia


haywood

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Haywood (ang. Haywood Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Clay
  • hrabstwo Haywood (ang. Haywood County) – w stanie Karolina Północna
  • hrabstwo Haywood (ang. Haywood County) – w stanie Tennessee
  • Haywood – miejscowość w hrabstwie Herefordshire (Anglia)

Wikipedia


hayworth

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Nan Hayworth – amerykańska polityk
  • Rita Hayworth – amerykańska aktorka i tancerka

Wikipedia


hazacki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Hazaków, związany z Hazakami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdzie odbywają się Hazackie Spotkania Kapel Ludowych?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hazak mos.

Wiktionary


hazak

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. etn. członek historycznej grupy etnicznej zamieszkującej obszar powiatu rawickiego między rzekami Orlą i Dąbroczną;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jak podają źródła historyczny strój ludowy Hazaków był bardzo podobny do śląskich strojów ludowych.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. hazacki

Wiktionary


hazar

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) etn. członek ludu częściowo pochodzenia mongolskiego zamieszkującego Hazaradżat w środkowym Afganistanie;

Wiktionary

Hazar – osiedle w zachodnim Turkmenistanie, w wilajecie balkańskim, w granicach miasta na prawach etrapu Balkanabat, w zachodniej części półwyspu Çeleken, nad brzegiem Morza Kaspijskiego. W 2022 roku liczyło ok. 14,7 tys. mieszkańców. Ośrodek wydobycia nafty i gazu oraz przemysłu chemicznego (zakłady produkcji soli jodobromowej) i węglowego (fabryka sadzy technicznej). W mieście działa muzeum historyczno-rewolucyjne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Większość Hazarów wyznaje szyicki islam.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hazaradżat mrz.

:: fż. Hazarka ż.

 przym. hazarski

Wiktionary


hazaradżat

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geogr. hist. historyczny region w środkowym Afganistanie;

Wiktionary

Hazaradżat – historyczny region w Azji, zamieszkiwany głównie przez Hazarów. Obecnie znajduje się on w środkowym Afganistanie. Obejmuje tam swym zasięgiem prowincje Bamian, Dajkondi i Ghor. W jego obrębie nie ma wielu miast – jest to m.in. Bamian. W regionie panuje zimny, górski klimat, ponieważ leży on w górach Hindukusz.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Hazaradżacie panuje zimny, górski klimat.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hazarski mrz., Hazar mos., Hazarka ż.

 przym. hazarski

Wiktionary


hazard

1. gry lub zakłady pieniężne z nieodłącznym elementem losowości;
2. ryzykowne przedsięwzięcie; ryzyko;
3. archaicznie: przypadek, traf


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gry pieniężne, w których o wygranej decyduje los;

 (1.2) przen. ryzyko

 (1.3) przen. traf

Wiktionary

Hazard – wszystkie gry o pieniądze lub inne dobra, w których o wygranej w wymiarze losowym decyduje przypadek lub algorytm naśladujący wyniki losowe. Wyraz „hazard” pochodzi z języka arabskiego: „az-zahr” znaczy „kostka” lub „gra w kości”. Angielskie słowo „hazard" oznacza „ryzyko".

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxazart, AS: χazart

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hazardzista mos., hazardzistka ż.

 przym. hazardowy

 przysł. hazardowo

 czas. hazardować

Wiktionary


hazardoholik

osoba, która nie może powstrzymać się od uprawiania hazardu


SJP.pl


hazardować

hazardować się:
1. uprawiać gry hazardowe
2. ryzykować


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) uprawiać hazard

 (1.2) pot. podjąć ryzyko

czasownik zwrotny niedokonany hazardować się

 (2.1) uprawiać hazard

 (2.2) pot. podniecać się

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hazard m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) ryzykować

Wiktionary


hazardownie

→ hazardowny


SJP.pl

Patrz:

hazardowny

hazardowniej

stopień wyższy od przysłówka: hazardownie


SJP.pl


hazardowny

dawniej: hazardowy


SJP.pl


hazardowo

przysłówek sposobu

 (1.1) w sposób ryzykowny, hazardowy; wiele ryzykując

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxazarˈdɔvɔ, AS: χazardovo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hazard m., hazardzista m.

 przym. hazardowy

Wiktionary


hazardowy

przymiotnik od: hazard (np. gra hazardowa, gracze hazardowi)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z hazardem

 (1.2) przen. narażony na ryzyko, niebezpieczny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ruletka internetowa to wyjątkowa gra, która łączy w sobie cechy gier hazardowych i losowych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxazarˈdɔvɨ, AS: χazardovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hazard m., hazardzista m., hazardzistka ż.

 przysł. hazardowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pokerowy, ryzykowny

Wiktionary


hazardzik

zdrobnienie od: hazard


SJP.pl


hazardzista

1. osoba nałogowo uprawiająca hazard
2. osoba napawająca się ryzykiem; ryzykant


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek uprawiający hazard; gracz hazardowy

Wiktionary

Zobacz też: Hazardzista (ujednoznacznienie).

Hazardzista – osoba, która decyduje uczestniczyć się w grze z elementami losowości (występującymi w mniejszym lub większym stopniu), ryzykując pieniądze lub inne dobra w celu uzyskania wypłaty w formie pieniędzy, prestiżu, czy po prostu zadowolenia.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌxazarʲˈd͡ʑista, AS: χazarʹʒ́ista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hazard m.

:: fż. hazardzistka ż.

 przym. hazardowy

 przysł. hazardowo

Wiktionary


hazardzistka

1. kobieta nałogowo uprawiająca hazard
2. kobieta napawająca się ryzykiem; ryzykantka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) forma żeńska od: hazardzista

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bożena jest hazardzistką, przegrała już mnóstwo pieniędzy w kasynie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxazarʲˈd͡ʑistka, AS: χazarʹʒ́istka

Wiktionary

Powiązane:

 zob. hazardzista.

Wiktionary


hazarka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. przedstawicielka ludu zamieszkującego Hazaradżat w środkowym Afganistanie;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hazaradżat mrz.

:: fm. Hazar mos.

 przym. hazarski

Wiktionary


hazarski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Hazarami, dotyczący Hazarów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język, dialekt języka perskiego używany przez Hazarów w Afganistanie, Iranie i Pakistanie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hazar mos., Hazaradżat mrz., Hazarka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) hazaragi

Wiktionary


hazdrubal

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hazdrubal Magonida
  • Hazdrubal Barkas (zm. 207 p.n.e.) − brat Hannibala,
  • Hazdrubal Starszy (zm. 221 p.n.e.),
  • Hazdrubal Giskon (zm. 202 p.n.e.),
  • Hazdrubal Boetarcha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Hazdrubal było imieniem dość popularnym w starożytnej Kartaginie, nosili je niektórzy wodzowie wojen punickich, między innymi zięć i syn Hamilkara Barkasa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xazˈdrubal, AS: χazdrubal

Wiktionary


hazena

odmiana żeńskiej piłki ręcznej polegająca na podawaniu piłki bez kozłowania; jordanka


SJP.pl

Hazena, także "czeska piłka ręczna", ang. "Czech handball (czes. házet – rzucać)" – gra sportowa zbliżona do piłki ręcznej, będąca jedną z jej poprzedniczek. Obecnie nawet w Czechach coraz częściej jest zastępowana jej międzynarodową odmianą.

Wikipedia


haziel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ubikacja, ustęp

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ida do haźla.

 (1.1) Zawrzij haziel.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haźlik mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zob. ubikacja.

Wiktionary


hazok

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zool. zając

Wiktionary


hazuka

zwyczajowe prawo Żydów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. szata domowa

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaˈzuka, AS: χazuka

Wiktionary


hazzan

duchowny karaimski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. duchowny karaimski, pełniący funkcję naczelnika gminy karaimskiej;

Wiktionary

Hazzan (karaim. z hebr. חַזָּן "wypowiadający modlitwy") – w religii karaimskiej osoba sprawująca duchowe zwierzchnictwo nad gminą karaimską. Rola hazzana w religii karaimskiej różni się od chazana w judaizmie. Zwyczajowo hazzan przewodzi modlitwom w kienesie. Do jego obowiązków należy wykonywanie czynności duchownych oraz zaspokajanie religijnych potrzeb wiernych swej gminy przez odprawianie nabożeństw, wypełnianie posług religijnych, nadawanie imion, udzielanie ślubów, grzebanie zmarłych.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxazːãn, AS: χa•zãn

Wiktionary


haćki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w gminie Bielsk Podlaski;

Wiktionary

Haćki – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie bielskim, w gminie Bielsk Podlaski.

Wikipedia


hałabała

krasnal z książki dla dzieci autorstwa Lucyny Krzemienieckiej


SJP.pl


hałaburda

dawniej: osoba awanturująca się, awanturnik, krzykacz; haraburda


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) lwów. daw. awantura

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) daw. awanturnik

Wiktionary


hałaczkiewicz

nazwisko


SJP.pl


hałaj

dawna polska tkanina jedwabna, używana w XVIII wieku


SJP.pl


hałajowy

→ hałaj (tkanina)


SJP.pl


hałas

dźwięk niepożądany lub szkodliwy dla zdrowia ludzkiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) głośne, uciążliwe dźwięki;

 (1.2) gw-pl|Poznań. bura, awantura

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Hałas zza okna nie pozwalał jej zasnąć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxawas, AS: χau̯as

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hałasowanie n., hałasik mrz.

 przym. hałaśliwy

 czas. wyhałasić, hałasić, hałasować ndk.

 przysł. hałaśliwie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rumor, harmider; środ. przestęp. szplin

 (1.2) gw. Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk larmo

Wiktionary


hałasa

nazwisko


SJP.pl

Ha

Wikipedia


hałasik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od hałas

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie hałas, lecz tylko mały hałasik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hałas m.

Wiktionary


hałasić

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) daw. (później gwara.) hałasować

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) byle tylko moja kobieta nie hałasiła, gdy jej żarna do owsa zabiorę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hałas

 czas. wyhałasić dk.

Wiktionary


hałasowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|hałasować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxawasɔˈvãɲɛ, AS: χau̯asovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. hałasować

 przym. hałaśliwy

 rzecz. hałas mrz.

Wiktionary


hałasować

1. wydawać głośne dźwięki zakłócające spokój;
2. potocznie: robić zamieszanie, awantury; protestować


SJP.pl

czasownik

 (1.1) wydawać głośne dźwięki zakłócające spokój

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Aya przynosiła śniadanie na tacy, klękała na podłodze, słodziła kawę, nalewała mleko z dzbanka, mieszała kawę hałasując łyżeczką o filiżankę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxawaˈsɔvat͡ɕ, AS: χau̯asovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hałas m., hałasowanie n.

 przym. hałaśliwy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) podnosić rejwach, urządzać wrzawę, wrzeszczeć

Wiktionary


hałasownik

dawniej: osoba głośna, krzykliwa; hałaśnik, krzykacz


SJP.pl


hałasowy

→ hałas


SJP.pl

Patrz:

hałas

hałastra

grupa głośno zachowujących się ludzi; banda, zgraja, motłoch, hołota


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pogard. niezorganizowana grupa ludzi, często zachowujących się niekulturalnie

 (1.2) pogard. grupa ludzi, do której osoba mówiąca ma negatywny stosunek

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) banda, zgraja

 (1.2) banda, zgraja

Wiktionary


hałasy

dźwięk niepożądany lub szkodliwy dla zdrowia ludzkiego


SJP.pl

Hałasy – część wsi Kunki w Polsce, położona w województwie lubelskim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Susiec.

W latach 1975–1998 Hałasy administracyjnie należały do województwa zamojskiego.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Opieki św. Józefa i św. Michała Archanioła w Łosińcu.

Wikipedia


hałasówka

Hałasówka – przysiółek wsi Boratyniec Lacki w Polsce, położony w województwie podlaskim, w powiecie siemiatyckim, w gminie Siemiatycze.

W latach 1975–1998 przysiółek administracyjnie należał do województwa białostockiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Apostołów Piotra i Pawła w Siemiatyczach Stacji.

Wikipedia


hałat

nazwisko


SJP.pl


hałaśliwie

przysłówek sposobu

 (1.1) wywołując hałas

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hałaśliwość ż., hałas mrz.

 przym. hałaśliwy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) głośno, gwarnie

Wiktionary


hałaśliwiej

stopień wyższy od przysłówka: hałaśliwie


SJP.pl


hałaśliwość

→ hałaśliwy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha bycia hałaśliwym; skłonność do wydawania głośnych dźwięków, robienia hałasu

 (1.2) poziom hałasu

Wiktionary

Patrz:

hałaśliwy

Przykłady

 (1.1) Nowe restauracje często cechuje duża hałaśliwość wnętrza.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. hałaśliwy

 przysł. hałaśliwie

Wiktionary


hałaśliwszy

stopień wyższy od przymiotnika: hałaśliwy


SJP.pl


hałaśliwy

wydający głośne dźwięki zakłócające spokój


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) powodujący hałas

 (1.2) przen. powodujący rozgłos

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdzieś w krzakach odzywały się hałaśliwe, natrętne słowiki, głusząc cierpliwy jazgot pasikoników.

 (1.2) Rząd stanowy po hałaśliwej akcji propagandowej zmobilizował całą ochotniczą milicję.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌxawaɕˈlʲivɨ, AS: χau̯aślʹivy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hałas m., hałaśliwość ż., hałasowanie n.

 czas. hałasować

 przysł. hałaśliwie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) głośny

Wiktionary


hałaśnica

→ hałaśnik


SJP.pl

Patrz:

hałaśnik

hałaśniej

stopień wyższy od przysłówka: hałaśnie


SJP.pl


hałaśnik

rodzaj ptaków z rodziny turakowatych


SJP.pl


hałaśny

dawniej: hałaśliwy


SJP.pl


hałcnów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. dawniej wieś, a obecnie dzielnica Bielska-Białej;

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Hałcnowie mówiono niegdyś odrębnym językiem hałcnowskim.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxawt͡snuf, AS: χau̯cnuf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hałcnowianin m., hałcnowianka ż.

 przym. hałcnowski

Wiktionary


hałda

1. wysypisko odpadów górniczych i przemysłowych; zwał,
2. usypisko użytecznej kopaliny na otwartym terenie; zwał


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) górn. wysokie usypisko materiału geologicznego (kruszywa, piasku, rudy) lub odpadów poprzemysłowych (żużel, popiół);

 (1.2) archeol. składowisko ziemi wydobytej w trakcie eksploracji stanowiska;

Wiktionary

Ha

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈxawda, AS: χau̯da

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zwałowisko

 (1.2) zwałowisko, wysypisko

Wiktionary


hałdamasz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zabawa w gospodzie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Młodzi sie radujó, bo w sobote beje w karczmie hałdamasz.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. hałdamaszować ndk.

Wiktionary


hałdamaszować

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. hulać na zabawie, bawić się

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hałdamasz m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hajdamaszyć

Wiktionary


hałdka

zdrobnienie od: hałda


SJP.pl


hałdować

tworzyć hałdy


SJP.pl


hałdowy

przymiotnik od: hałda (np. kamień hałdowy, materiał hałdowy)


SJP.pl


hałdziarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gwara. górn. robotnik, który wywozi na hałdy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxawʲd͡ʑaʃ, AS: χau̯ʹʒ́aš

Wiktionary


hałka

nazwisko


SJP.pl


hałuszczak

nazwisko


SJP.pl


hałła

dawny okrzyk wojenny Tatarów i Turków; ałła


SJP.pl


hałłachować

dawniej: wołać "hałła" (okrzyk wojenny Tatarów i Turków); ałłakować, ałłachować, hałłakować


SJP.pl


hałłakować

dawniej: wołać "hałła" (okrzyk wojenny Tatarów i Turków); ałłakować, ałłachować, hałłachować


SJP.pl


hań

przysłówek miejsca

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. tam

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk haj, hanej

Wiktionary


hańba

wstyd wywołany niegodziwym czynem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. coś, co przynosi wstyd, stanowi ujmę dla honoru

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hańba – film z 1968 roku w reżyserii Ingmara Bergmana
  • Hańba – film z 2008 roku w reżyserii Steve’a Jacobsa, ekranizacja powieści Johna Maxwella Coetzeego
  • Hańba – powieść z 1999 roku autorstwa Johna Maxwella Coetzeego
  • Hańba! – polski zespół muzyczny grający muzykę punkową

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zgubiłeś mnie wuj z kretesem, bo nie tylko, że mnie kula w łeb w Kiejdanach czeka, ale i hańba wiekuista na moje imię spadnie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxãɲba, AS: χãńba

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. haniebność ż., hańbienie n., zhańbienie n.

 przym. haniebny

 przysł. haniebnie

 czas. hańbić, zhańbić

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wstyd, infamia, niesława, sromota, pohańbienie, niehonor, dyshonor, blamaż, daw. gańba

Wiktionary


hańbienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) okrywanie kogoś lub czegoś hańbą

 (1.2) przest. dokonywanie na kimś gwałtu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pohańbienie n., zhańbienie n., haniebność ż., hańba ż.

 czas. zhańbić dk., pohańbić dk., hańbić ndk.

 przym. haniebny

 przysł. haniebnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) gwałcenie

Wiktionary


hańbiący

→ hańbić


SJP.pl

Patrz:

hańbić

hańbić

postępować niegodnie, przynosić potępienie i pogardę, czynić ujmę na honorze


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) okrywać hańbą, przynosić hańbę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) [...] każda zaś kobieta, która się modli lub prorokuje z głową odkrytą, hańbi swą głowę, bo to jest jedno i to samo, jak gdyby miała głowę ogoloną. Jeśli bowiem kobieta nie wkłada nakrycia, to niech się też da zupełnie ostrzyc; ale skoro hańbiące jest dla kobiety być zupełnie ostrzyżoną lub ogoloną, to niech ma nakrycie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈxãɲbʲit͡ɕ, AS: χãńbʹić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hańba ż., hańbienie n., pohańbienie n., zhańbienie n.

 czas. pohańbić dk., zhańbić dk.

 przym. haniebny

 przysł. haniebnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) znieważać

Wiktionary


hańcza

jezioro położone na Pojezierzu Wschodniosuwalskim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geogr. jezioro na Suwalszczyźnie

 (1.2) geogr. zob. Biała lub Czarna Hańcza.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hańcza – jezioro w Polsce, w województwie podlaskim
  • Hańcza (lit. ) – jezioro na Litwie, w okręgu olickim; wypływa z niego rzeka Biała Hańcza
  • Biała Hańcza – zbiornik zaporowy na rzece Biała Hańcza w południowej części Litwy
  • Biała Hańcza – rzeka w południowej części Litwy
  • Czarna Hańcza – rzeka w Polsce i na Białorusi, lewy dopływ Niemna
  • Hańcza – część wsi Okółek, w woj. podlaskim, w pow. sejneńskim, w gminie Giby
  • Hańcza – wieś w woj. podlaskim, w pow. suwalskim, w gminie Przerośl
  • Stara Hańcza – kolonia w woj. podlaskim, w pow. suwalskim, w gminie Wiżajny
  • Władysław Hańcza – polski aktor

Wikipedia


hańczowa

Ha

Wikipedia


hańsk

gmina wiejska w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hańsk – gmina wiejska w województwie lubelskim, w powiecie włodawskim
  • Hańsk – do roku 1967 nazwa wsi, z której w wyniku podziału powstały:
    • Hańsk Pierwszy – wieś w województwie lubelskim, w powiecie włodawskim, w gminie Hańsk
    • Hańsk Drugi – wieś w województwie lubelskim, w powiecie włodawskim, w gminie Hańsk
    • Hańsk-Kolonia – kolonia w województwie lubelskim, w powiecie włodawskim, w gminie Hańsk
  • Dekanat Hańsk
  • Hańsk (gromada)

Wikipedia


hański

1. → Hańsk;
2. → Hanna; hanniński


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący miejscowości Hańsk

 (1.2) dotyczący miejscowości Hanna

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paweł Hański
  • Stanisław Hański
  • Wacław Hański

Wikipedia

Powiązane:

 (1.1)

 rzecz. Hańsk m., hańszczanin m., hańszczanka ż.

 (1.2)

 rzecz. Hanna ż., hanianin m., hanianka ż.

 przym. hanieński

Wiktionary


hańszczanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Hańska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hańsk m.

:: fż. hańszczanka ż.

 przym. hański

Wiktionary


hańszczanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Hańska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hańsk m.

:: fm. hańszczanin m.

 przym. hański

Wiktionary


haś

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. popiół z pieca

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. górn. miał węglowy

 (1.5) pot. pelletfakt.

Wiktionary

Przykłady

 (1.5) Lepiej jest palić hasiem niż węglem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: xaɕ, AS: χaś

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) rzecz. hasiok mrz., hasionurek mos., hasiorka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk asza

Wiktionary