komandorostwo

komandor z żoną


SJP.pl


komandorski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z komandorem, dotyczący komandora

przymiotnik dzierżawczy

 (2.1) należący do komandora, będący jego własnością

przymiotnik jakościowy

 (3.1) taki jak u komandora, charakterystyczny dla komandora

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) W 1993 roku odznaczono go Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komandor mos., komandoria ż.

Wiktionary


komandos

1. elitarny żołnierz wyszkolony do zadań specjalnych;
2. potocznie: żołnierz jednostki powietrznodesantowej; spadochroniarz, skoczek spadochronowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wojsk. żołnierz wyszkolony do zadań specjalnych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komando n., komandoska ż.

 przym. komandoski

Wiktionary


komandosi

1. elitarny żołnierz wyszkolony do zadań specjalnych;
2. potocznie: żołnierz jednostki powietrznodesantowej; spadochroniarz, skoczek spadochronowy


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komandosi – potoczne określenie sił specjalnych
  • Jednostka Wojskowa Komandosów – polski oddział Wojsk Specjalnych
  • Komandosi – grupa opozycyjna w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej
  • Komandosi z Nawarony – powieść Alistaira MacLeana
  • Komandosi z Navarony – brytyjski film wojenny na podstawie książki MacLeana
  • Komandosi – brytyjski serial telewizyjny
  • Komandosi śmierci – amerykański film sensacyjny
  • Komandos – polski miesięcznik o tematyce militarnej
  • Komandosi – polska gra planszowa
  • Komandos – marka taniego wina
  • Commando

Wikipedia


komandoska

przymiotnik od: komandos


SJP.pl


komandoski

przymiotnik od: komandos


SJP.pl


komandyta

potocznie: spółka komandytowa - spółka w której co najmniej jeden wspólnik odpowiada za zobowiązania całym swoim majątkiem i co najmniej jeden tylko do wysokości tzw. sumy komandytowej


SJP.pl


komandytariusz

udziałowiec spółki komandytowej odpowiadający za zobowiązania spółki wyłącznie swoim wkładem kapitałowym (do wysokości tzw. sumy komandytowej); komandytor


SJP.pl

Komandytariusz (od wł. "commendatore") – wspólnik w spółce komandytowej, który ponosi odpowiedzialność za zobowiązania spółki tylko do wysokości sumy komandytowej.

Wikipedia


komandytor

udziałowiec spółki komandytowej odpowiadający za zobowiązania spółki wyłącznie swoim wkładem kapitałowym (do wysokości tzw. sumy komandytowej); komandytariusz


SJP.pl


komandytowy

przymiotnik od: komandyta


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odrzecz. od: komandyta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komandyta m., komandytariusz m., komandytor m., komandytarium n.

Wiktionary


komaniecki

przymiotnik od: Komańcza, wieś gminna w województwie podkarpackim; komańczowski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Komańczy, związany z Komańczą

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Komańcza ż., komańczanin m., komańczanka ż.

 przym. komańczowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) komańczowski

Wiktionary


komanowie

członek koczowniczego ludu tureckiego; Kuman, Połowiec


SJP.pl


komar

dokuczliwy owad wilgociolubny, którego samice żywią się krwią


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ent. niewielki latający owad z rodziny nazwa systematyczna|Culicidae|ref=tak., znany ze swędzących ugryzień;

 (1.2) mot. motorower marki Komar;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dzisiaj komary pogryzły mnie już kilka razy.

 (1.2) Jeżdżę do szkoły starym komarem po dziadku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mar, AS: kõmar

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komarnica ż., przekomarzanie n.

:: zdrobn. komarek mzw.

:: fż. komarzyca ż.

 czas. przekomarzać się ndk.

 przym. komarowy, komarzy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) moskit; reg. pozn. nyga, gw. Górny Śląsk kopruch

 (1.2) komarek, bzyk

Wiktionary


komarek

zdrobnienie od: komar


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. od komar

 (1.2) iron. komar

 (1.3) pieszcz. mot. motorower marki Komar

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Taki już jest los komarka, że ginie pod łapą Czesia.

 (1.3) Pan Gienek zawsze stawia swojego komarka pod naszym oknem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komarowate nmos., Komar mzw., komar mzw., komarnica ż., przekomarzanie n., komarzyca ż.

 czas. przekomarzać się ndk.

 przym. komarowy, komarzy

Wiktionary


komarniański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Komarna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Komarno n.

Wiktionary


komarnica

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komarnica – wieś w Chorwacji, w żupanii brodzko-posawskiej, w gminie Staro Petrovo Selo
  • Komarnica – wieś w Czarnogórze, w gminie Šavnik
  • Komarnica – wieś w Słowenii, w gminie Cerkvenjak

Wikipedia


komarnicki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bazyli Jan Komarnicki – skarbnik, podwojewodzi, regent i cześnik w 18. wieku
  • Edward „Ed” Komarnicki (* 1949) – kanadyjski polityk
  • Edward Rafał Komarnicki (1912–1992) – polski inżynier, profesor, prorektor Wyższej Szkoły Rolniczej w Krakowie
  • Emilia Komarnicka (* 1985) – polska aktorka i wokalistka
  • Gyula Komarnicki (1885–1975) – węgierski taternik i autor przewodników
  • Grzegorz Komarnicki – kapitan Korpusu Kadetów, pułkownik w czasie insurekcji kościuszkowskiej
  • Jan Komarnicki – podczaszy w latach 1731–1735
  • Józef Komarnicki (1853–1920) – rektor Uniwersytetu Lwowskiego i greckokatolicki poseł
  • Lech Komarnicki (1934–2015) – aktor i reżyser
  • Roman Komarnicki (1887–1973) – węgierski taternik, alpinista, prawnik i adwokat
  • Tadeusz Komarnicki (* 1940) – generał dywizji WP
  • Todd Komarnicki (* 1965) – amerykański scenarzysta i reżyser

Wikipedia


komarnik

1. gwarowo: gęsta siatka dla ochrony przed komarami;
2. miejsce składowania i przechowywania serów, żętycy i bryndzy


SJP.pl

Ko

Wikipedia


komarno

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w zachodniej części Ukrainy;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komarno – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. karkonoskim, w gminie Janowice Wielkie
  • Komarno – wieś w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Konstantynów
  • Komarno – część wsi Wyczółki w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Piszczac
  • Komarno – gromada w powiecie bialskim
  • Komarno – miasto
  • Komarno – stacja kolejowa w miejscowości Buczały, w rejonie lwowskim, w obwodzie lwowskim
  • Komarno – hromada terytorialna w rejonie lwowskim obwodu lwowskiego
  • Komarno – wieś w Czarnogórze, w gminie Bar
  • Komárno – gmina w Czechach
  • Komárno – miasto na Słowacji
  • Komárom – miasto na Węgrzech
  • Komarno – dawna gmina

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. komarnianin m., komarnianka ż.

 przym. komarniański

Wiktionary


komarow

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Wasilij Komarow – rosyjski seryjny morderca
  • Władimir Komarow – radziecki kosmonauta
  • Władimir Komarow – rosyjski/radziecki botanik
  • Dmytro Komarow – ukraiński szachista
  • (1836) Komarov

Wikipedia


komarowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|komarować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. komarować ndk.

Wiktionary


komarowate

rodzina owadów żywiących się krwią ludzi i zwierząt, żyjących nieomal na całym świecie, często przenoszących bakterie chorobotwórcze; komary


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) ent. nazwa systematyczna|Culicidae|Meigen|ref=tak., rodzina owadów z rzędu muchówek;

Wiktionary

Komarowate, komary (Culicidae) – występująca na całym świecie rodzina owadów (nadrodzina Culicoidea) z rzędu muchówek. Znanych jest ponad 40 rodzajów i ok. 3,5 tys. gatunków komarów. Dawniej do rodziny komarowatych zaliczano także jako podrodziny: Chaoborinae (obecnie rodzina Chaoboridae) i Dixinae (obecnie rodzina Dixidae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czy wszystkie komarowate ssą krew?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komar mzw., komarek mzw., komarzyca ż., przekomarki lm nm., przekomarzanie n.

 czas. przekomarzać się ndk.

 przym. komarzy

Wiktionary


komarowaty

o cechach komarowatych (rodzina owadów)


SJP.pl


komarować

potocznie: przysypiać lub przemieszkiwać gdzieś, zwłaszcza w nieswoim mieszkaniu


SJP.pl


komarowianin

mieszkaniec Komarowa Osady


SJP.pl


komarowianka

mieszkanka Komarowa Osady


SJP.pl


komarowo

Komarowo (nazwa oboczna: Karolewo, niem. "Karlshof") – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie goleniowskim, w gminie Goleniów. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa szczecińskiego.

W roku 2021 miejscowość liczyła 608 mieszkańców.

Wikipedia


komarowski

przymiotnik od: Komarów Osada


SJP.pl


komarowy

przymiotnik od: komar; komarzy


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do komara

przymiotnik relacyjny

 (2.1) dotyczący komara, określający komara

przymiotnik jakościowy

 (3.1) charakterystyczny dla komara, mający cechy komara

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komar mzw., Komar mzw., komarek mzw., komarnica ż., przekomarzanie n., komarzyca ż.

 czas. przekomarzać się ndk.

 przym. komarzy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. komarzy

Wiktionary


komarunek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gwara więzienna sen

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃maˈrũnɛk, AS: kõmarũnek

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. kima, kimono; zob. też łóżko

Wiktionary


komary

rodzina owadów żywiących się krwią ludzi i zwierząt, żyjących nieomal na całym świecie, często przenoszących bakterie chorobotwórcze; komarowate


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • komarowate – rodzina owadów z rzędu muchówek
  • Komary – osiedle w Gdańsku, na Wyspie Sobieszewskiej
  • Komary – uroczysko w Kampinoskim Parku Narodowym, położone w woj. mazowieckim, w powiecie warszawskim zachodnim, w gminie Łomianki
  • Komary – wieś na Białorusi, w obwodzie mińskim, w rejonie wilejskim, w sielsowiecie Krzywe Sioło
  • Komary – wieś na Białorusi, w obwodzie mińskim, w rejonie wilejskim, w sielsowiecie Osipowicze
  • Komary – wieś (dieriewnia) w Rosji, w obwodzie twerskim, w rejonie bielskim
  • Komary – singel polskiej piosenkarki Kaśki Sochackiej
  • Komar

Wikipedia


komarzy

→ komar


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do komara

przymiotnik relacyjny

 (2.1) dotyczący komara, określający komara

przymiotnik jakościowy

 (3.1) charakterystyczny dla komara, mający cechy komara

Wiktionary

Patrz:

komar

Powiązane:

 rzecz. komarowate nmos., komar mzw., Komar mzw., komarek mzw., komarnica ż., przekomarzanie n., komarzyca ż.

 czas. przekomarzać się ndk.

 przym. komarowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. komarowy

Wiktionary


komarzyca

samica komara


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ent. samica komara

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie ma strachu. Malarię przenoszą tylko komarzyce, wystarczy je wyłapać – śmieje się jeden z oficerów.

 (1.1) Po ugryzieniu przez komarzycę musiałam dostać zastrzyk, bo strasznie opuchło mi oko.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komar mzw., komarek mzw., Komar mzw., komarowate nmos.

 czas. przekomarzać się ndk.

 przym. komarowy, komarzy

Wiktionary


komarzysko

zgrubienie od: komar


SJP.pl


komarów-osada

Komarów-Osada – wieś (dawne miasto) w Polsce, położona w województwie lubelskim, w powiecie zamojskim, w gminie Komarów-Osada.

Komarów uzyskał lokację miejską w 1748 roku, zdegradowany w 1869 roku. W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Komarów-Osada. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zamojskiego.

Wikipedia


komarówecki

przymiotnik od: Komarówka Podlaska


SJP.pl


komarówka

1. nazwa kilku wsi w Polsce i Rosji;
2. nazwa wielu wsi na Białorusi i Ukrainie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komarówka – wieś w województwie lubelskim, w powiecie parczewskim
  • Komarówka Podlaska – wieś w województwie lubelskim, w powiecie radzyńskim
  • Komarówka – wieś w województwie pomorskim, w powiecie nowodworskim
  • Komarówka – wzgórze na Wyżynie Olkuskiej
  • Komarówka – wieś w obwodzie brzeskim, w rejonie brzeskim
  • Komarówka – wieś w obwodzie mohylewskim, w rejonie bychowskim
  • Komarówka – wieś w obwodzie mohylewskim, w rejonie krzyczewskim
  • Komarówka – wieś w obwodzie mohylewskim, w rejonie szkłowski
  • Komarówka – wieś w obwodzie mińskim, w rejonie wołożyńskim
  • Komarówka – wieś w obwodzie mińskim, w rejonie łohojskim
  • Komarówka – wieś w obwodzie mińskim, w rejonie uździeńskim
  • – dawna wieś, historyczne przedmieście Mińska, obecnie część miasta: centrum targowe w mińskim rejonie sawieckim (Мінскі Камароўскі рынак) oraz plac Jakuba Kołasa w rejonie pierszamajskim

Wikipedia


komasacja

łączenie, scalanie, gromadzenie w jednym miejscu dużej liczby rzeczy lub zjawisk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. połączenie czegoś w całość

 (1.2) urz. łączenie gruntów rolnych w celu zlikwidowania rozproszonych, niewielkich działek jednego właściciela i utworzenia gospodarstwa o zwartej powierzchni

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. komasowanie n.

 przym. komasacyjny

 czas. komasować ndk., skomasować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) scalenie

Wiktionary


komasacyjny

dotyczący komasacji


SJP.pl


komasek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba zamieszkująca lub pochodząca z okolic jeziora Como

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Był to Komasek, to jest Włoch z okolic jeziora Como na pograniczu ze Szwajcarią, a więc siłą rzeczy znać musiał architekturę Lombardii i Mediolanu, co się w jego twórczości mocno uwidoczniło.

 (1.1) Przebudowa poznańskiego ratusza miała miejsce w latach 1550-1560 według projektu Jana Baptysty Quadra, Komaska z okolic Lugano.

 (1.1) Reprezentacyjne dzieła kamienne po 1580 roku na ogół wykonywane były w warsztatach Meklemburgii, w których przewodnimi artystami byli Niderlandczycy współpracujący z Komaskami i miejscowymi.

 (1.1) Na twórców północnolombardzkich przyjęto więc nie do końca właściwe historycznie, choć poprawne stylistycznie, określenie „Komasek”, zadomowione już w polskojęzycznej literaturze z zakresu historii sztuki, choć głównie w odniesieniu do czasów nowożytnych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Como n.

 przym. komaski

Wiktionary


komasin

Komasin – wieś pałucka w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie wągrowieckim, w gminie Wapno.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

Wieś ta powstała z połączenia terenów zwanych "Hub Srebno Górskich" i "Podolinka".

Wikipedia


komask

przedstawiciel grupy rzemieślników, budowniczych i architektów, pochodzących z okolic jeziora Como (pogranicze włosko-szwajcarskie)


SJP.pl


komasowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|komasować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. komasować ndk.

 rzecz. komasacja ż.

Wiktionary


komasować

łączyć jakieś elementy w całość, scalać, zespalać


SJP.pl

czasownik

 (1.1) wykonywać komasację gruntów

 (1.2) łączyć dane elementy w całość

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃maˈsɔvat͡ɕ, AS: kõmasovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komasowanie n., komasacja

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) zespalać, spajać

Wiktionary


komaszówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komaszówka – wieś w woj. podlaskim, w pow. augustowskim, w gminie Augustów
  • Komaszówka – wieś w woj. podlaskim, w pow. augustowskim, w gminie Sztabin

Wikipedia


komat

1. nierozpoznawalna słuchem odległość między dwoma dźwiękami, pozornie tej samej wysokości; koma
2. wada układu optycznego; koma


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muz. bardzo mały interwał wynikły ze strojenia jednego dźwięku na dwa różne sposoby;

 (1.2) fiz. inaczej: koma

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mat, AS: kõmat

Wiktionary


komatyczny

1. aberracja komatyczna - wada układu optycznego, polegająca na tym, że wiązka promieni, która wychodzi z punktu położonego poza osią optyczną, tworzy po przejściu przez układ optyczny obraz tego punktu w kształcie przecinka; koma;
2. związany ze snem lu śpiączką, np. środki komatyczne - środki nasenne


SJP.pl


komańcza

wieś w Polsce


SJP.pl

Komańcza (łem. Команча, Команча) – wieś w południowo-wschodniej Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie sanockim, w gminie Komańcza. Ma status sołectwa. Leży w Dolinie rzeki Osławicy i potoku Barbarka (dawniej Kumaniecki Potok). Siedziba gminy Komańcza.

Wikipedia


komańczanin

mieszkaniec Komańczy


SJP.pl


komańczanka

mieszkanka Komańczy


SJP.pl


komańczowski

przymiotnik od: Komańcza, wieś gminna w województwie podkarpackim; komaniecki


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Komańczy, związany z Komańczą

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Komańcza ż., komańczanin m., komańczanka ż.

 przym. komaniecki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) komaniecki

Wiktionary


kombajn

1. maszyna rolnicza do zbioru roślin uprawnych;
2. maszyna stosowana w górnictwie do wydobycia węgla


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) roln. wieloczynnościowa maszyna rolnicza do zmechanizowanego zbierania plonów

 (1.2) pot. wieloczynnościowe urządzenie lub narzędzie, np. drukarka, skaner i faks w jednym albo scyzoryk o wielu ostrzach

 (1.3) slang. komputer

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kombajn do zboża
  • kombajn ziemniaczany
  • kombajn do buraków
  • kombajn do kukurydzy
  • kombajn chodnikowy
  • kombajn ścianowy
  • kombajn frezujący
  • Kombajn – osiedle mieszkaniowe w Warszawie
  • Wist kombajn – system wistowy w brydżu
  • Kombajn do Zbierania Kur po Wioskach – polska grupa muzyczna

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rolnik wjeżdża kombajnem na pole. Jedzie i jedzie, i jedzie, i nagle wali ręką w czoło: — No kurczę, znowu zapomniałem zasiać!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mbajn, AS: kõmbai ̯n

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kombajnista mos., kombajnistka ż., kombajner mos., kombajnowanie n.

 czas. kombajnować ndk.

 przym. kombajnowy

Wiktionary


kombajner

osoba obsługująca kombajn; kombajnista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) techn. roln. kierowca kombajnu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kombajn m., kombajnista m.

 przym. kombajnowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kombajnista

Wiktionary


kombajnerka

kobieta obsługująca kombajn; kombajnistka


SJP.pl


kombajnista

osoba obsługująca kombajn; kombajner


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) techn. roln. kierowca kombajnu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kombajn m., kombajner m.

 przym. kombajnowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kombajner

Wiktionary


kombajnistka

kobieta obsługująca kombajn; kombajnerka


SJP.pl


kombajnowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kombajnować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kombajnować ndk.

 rzecz. kombajn mrz.

Wiktionary


kombajnować

czasownik

 (1.1) roln. sprzątać zboże kombajnem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mbajˈnɔvat͡ɕ, AS: kõmbai ̯novać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kombajn mrz., kombajnowanie n.

Wiktionary


kombajnowy

przymiotnik od: kombajn


SJP.pl


kombatancki

odnoszący się do kombatanta, właściwy kombatantom


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kombatantami, dotyczący kombatantów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kombatant mos., kombatantka ż.

Wiktionary


kombatanckość

→ kombatancki


SJP.pl

Patrz:

kombatancki

kombatanctwo

1. ogół kombatantów, weteranów regularnych formacji wojskowych, oddziałów partyzanckich lub uczestnik ruchu oporu;
2. bycie kombatantem


SJP.pl


kombatant

były żołnierz regularnych formacji wojskowych, oddziałów partyzanckich lub uczestnik ruchu oporu; weteran


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) emerytowany żołnierz i były uczestnik wojny

Wiktionary

Kombatant (z fr. "combattant") – żołnierz regularnych sił zbrojnych, oddziałów partyzanckich lub członek ruchu oporu zaangażowany w walkę w trakcie konfliktu zbrojnego. Osoba o szczególnym statusie w prawie konfliktów zbrojnych. Także potoczne określenie weterana.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃mˈbatãnt, AS: kõmbatãnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kombatanctwo n.

:: fż. kombatantka ż.

 przym. kombatancki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) weteran

Wiktionary


kombatantka

→ kombatanta


SJP.pl

Patrz:

kombatanta

kombi

combi;
1. rodzaj przedłużonego nadwozia samochodowego przystosowanego do przewożenia osób bądź towarów;
2. samochód o typie nadwozia o takiej samej nazwie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) mot. typ nadwozia

 (1.2) mot. samochód z nadwoziem typu kombi (1.1)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kombi – typ nadwozia samochodu
  • Kombi – zespół muzyczny istniejący w latach 1976-2003
  • Kombi – album muzyczny polskiej grupy muzyki elektronicznej Kombi
  • Kombi – program do komputerowego składu dokumentów
  • Kombii – zespół muzyczny założony w 2003 roku przez trzech byłych członków zespołu Kombi (bez udziału Sławomira Łosowskiego)
  • Kombi Łosowski – zespół muzyczny założony w 2004 roku przez Sławomira Łosowskiego
  • Combi

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kierowca passata kombi cudem uszedł z życiem.

 (1.2) pot. Będzie chryja, bo znowu zaparkowałeś kombi tuż pod oknami szefa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mbʲi, AS: kõmbʹi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) rzad. war. combi; pot. żart. trumniak

Wiktionary


kombiak

potocznie: samochód kombi


SJP.pl


kombiboks

stanowisko służące zwierzęciu zarówno do pobierania karmy, jak i do odpoczynku


SJP.pl


kombinacik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kombinat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie kombinat, lecz tylko mały kombinacik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kombinat m.

Wiktionary


kombinacja

1. łączenie różnych elementów w pewną całość;
2. całość, układ powstały z połączenia jakichś elementów;
3. sprytny, często nieuczciwy plan, manewr; podstęp, oszustwo;
4. nieuczciwe, podstępne działanie; machinacja, machlojka;
5. złożona konkurencja narciarska;
6. w szachach: niespodziewany manewr taktyczny, prowadzący do zdecydowanej zmiany układu sił na szachownicy;
7. w kombinatoryce: dowolny podzbiór utworzony z elementów danego zbioru skończonego, w którym kolejność elementów nie jest istotna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) łączenie składowych w całość oraz efekt tego działania

 (1.2) pomysłowy plan, nierzadko nieuczciwy

 (1.3) mat. podzbiór zbioru skończonego o określonej liczbie elementów, których porządek nie jest istotny

 (1.4) sport. szachy nieprzewidziany, forsowny manewr taktyczny wyraźnie zmieniający układ sił na szachownicy

 (1.5) sport. narciarstwo konkurencja złożona, w której o zwycięstwie decyduje suma uzyskanych wyników z poszczególnych etapów

 (1.6) przest. część bielizny damskiej pod postacią spodu pod suknię

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kombinacja alpejska – olimpijska konkurencja narciarska, składająca się za slalomu specjalnego i biegu zjazdowego
  • kombinacja norweska – olimpijska dyscyplina sportowa, na którą składają się skoki i biegi narciarskie
  • kombinacja szachowa
  • kombinacja bez powtórzeń – w kombinatoryce
  • kombinacja z powtórzeniami – w kombinatoryce
  • kombinacja liniowa – w algebrze
  • kombinacja – zestawienie nazwy rodzajowej z gatunkową

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kombinat mrz., kombinator mos., kombinatorka ż., kombinatorstwo n., kombinatoryka ż., kombinerki nmos.

 czas. kombinować, skombinować, wykombinować

 przysł. kombinacyjny, kombinatorski, kombinatoryczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kolaż, kompozycja, łączenie, połączenie, synteza, zestaw, zestawienie

 (1.2) machinacja, machlojka

Wiktionary


kombinacki

dotyczący kombinatu - zespołu kilku zakładów przemysłowych działających pod wspólnym zarządem i związanych ze sobą pod względem organizacyjnym i technologicznym


SJP.pl


kombinacyjka

zdrobnienie od: kombinacja


SJP.pl


kombinacyjny

dotyczący kombinacji, związany z kombinacją, np. zdolności kombinacyjne, układ kombinacyjny


SJP.pl


kombinat

1. zespół kilku zakładów przemysłowych działających pod wspólnym zarządem i związanych ze sobą pod względem organizacyjnym i technologicznym;
2. potocznie: instytucja, organizacja rozbudowana do rozmiarów trudnych do ogarnięcia, zarządzania; kolos, gigant, moloch


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zarz. zespół kilku zakładów przemysłowych powiązanych organizacyjnie i technologicznie;

Wiktionary

Kombinat – przedsiębiorstwo stanowiące zespół zakładów, działające pod wspólnym zarządem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kombinat metalurgiczny składa się z dwóch wielkich pieców, dwóch walcowni oraz dwóch linii ciągłego odlewania stali (COS).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃mˈbʲĩnat, AS: kõmbʹĩnat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kombinacja ż., kombinowanie n., kombinacik mrz.

 czas. kombinować ndk.

Wiktionary


kombinatka

odmiana krzyżówki polegająca na przenoszeniu liter odgadniętych wyrazów z jednego diagramu do drugiego, według określonej zasady, w celu uzyskania rozwiązania


SJP.pl


kombinator

1. potocznie: osoba cechująca się sprytem, krętactwem, oszustwem; szachraj, krętacz, cwaniak, kanciarz;
2. środowiskowo: osoba uprawiająca kombinację alpejską lub norweską (sport zimowy będący połączeniem skoków i biegów narciarskich)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. człowiek ze zdolnościami do kombinowania i do spekulacji, często nieuczciwej

 (1.2) sport. narciarz biorący udział w kombinacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kombinacja ż., kombinatorstwo n.

:: fż. kombinatorka

 czas. kombinować

 przym. kombinatorski, kombinacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spryciarz, spekulant

Wiktionary


kombinatorka

kobieta cechująca się sprytem, krętactwem, oszustwem; szachrajka, krętaczka, cwaniara, kanciara


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) forma żeńska od kombinator

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mbʲĩnaˈtɔrka, AS: kõmbʹĩnatorka

Wiktionary

Powiązane:

 zob. kombinator.

Wiktionary


kombinatorski

dotyczący kombinatora - osoby cechującej się sprytem, krętactwem, oszustwem; szachrajski, krętacki, cwaniacki, kanciarski


SJP.pl


kombinatorstwo

potocznie: umiejętność sprytnego robienia interesów, wiążąca się najczęściej z metodami nieuczciwymi, podstępem, oszustwem; cwaniactwo, kanciarstwo, szachrajstwo


SJP.pl


kombinatoryczny

1. książkowo: występujący w określonych kombinacjach (połączeniach);
2. w matematyce: dotyczący kombinatoryki - dyscypliny matematycznej badającej własności zbiorów skończonych


SJP.pl


kombinatoryka

dyscyplina matematyczna badająca własności zbiorów skończonych, stosowana m.in. w teorii liczb, rachunku prawdopodobieństwa oraz w informatyce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mat. dział matematyki zajmujący się badaniem liczby możliwych do utworzenia konfiguracji, które spełniałyby określone warunki w danej strukturze matematycznej;

Wiktionary

Kombinatoryka – dział matematyki badający struktury skończone lub nieskończone, ale przeliczalne. Np. określenie, ile jest podzbiorów "k"-elementowych w zbiorze "n"-elementowym stanowi jedno z typowych zagadnień kombinatoryki. Nazwa dyscypliny pochodzi od G.W. Leibniza.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) O dziwo nie miałem najmniejszego problemu ze zrozumieniem kombinatoryki w liceum.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kombinatoryczny

 przysł. kombinatorycznie

 rzecz. kombinacja ż.

Wiktionary


kombinatowy

przymiotnik od: kombinat


SJP.pl


kombinerki

proste wielofunkcyjne narzędzie służące m.in. do cięcia drutu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) techn. narzędzie ręczne, rodzaj szczypiec o uniwersalnym zastosowaniu;

Wiktionary

Kombinerki (szczypce uniwersalne) – jednoręczne szczypce uniwersalne, przeznaczone do drobnych prac takich jak: przytrzymywanie elementów, ich cięcie, zgniatanie, zaginanie czy kształtowanie.

Część robocza kombinerek składa się (kolejno od końca):

Ich rączki mogą być pokryta izolatorem z tworzyw sztucznych (wówczas nadają się do prac elektrycznych).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kombinacja ż.

Wiktionary


kombinezon

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jednoczęściowe ubranie ochronne;

Wiktionary

Kombinezon – jednoczęściowe ubranie, będące połączeniem bluzy ze spodniami, najczęściej pełniące funkcję ubrania roboczego lub sportowego (np. kombinezon narciarski).

Kombinezonami nazywa się też czasem ubrania dwuczęściowe, gdy bluza i spodnie (najczęściej ogrodniczki) tworzą komplet.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Normalnie odbijają się od osłony kokpitu, choć chętnie zagłębiłyby się w twoim kombinezonie i bebechach, by wydostać się po drugiej stronie.

 (1.1) Na naszych kombinezonach pojawiły się granatowe naszywki.

Wiktionary


kombinezonowy

→ kombinezon


SJP.pl

Patrz:

kombinezon

kombinowany

1. zestawiać elementy w spójną całość; łączyć, zespalać, jednoczyć;
2. potocznie: sprytnie przeprowadzać jakieś plany, prowadzić podejrzane, nieuczciwe interesy; kręcić, mieszać, motać;
3. potocznie: szukać rozwiązania jakiegoś problemu, zastanawiać się nad czymś; główkować, rozmyślać;
4. potocznie: robić coś, poprawiać, zmieniać, zwykle w sposób nieudolny lub niezupełnie uczciwy; grzebać, majstrować, manipulować;
5. potocznie o kobiecie i mężczyźnie: nawiązywać intymne stosunki


SJP.pl


kombinować

1. zestawiać elementy w spójną całość; łączyć, zespalać, jednoczyć;
2. potocznie: sprytnie przeprowadzać jakieś plany, prowadzić podejrzane, nieuczciwe interesy; kręcić, mieszać, motać;
3. potocznie: szukać rozwiązania jakiegoś problemu, zastanawiać się nad czymś; główkować, rozmyślać;
4. potocznie: robić coś, poprawiać, zmieniać, zwykle w sposób nieudolny lub niezupełnie uczciwy; grzebać, majstrować, manipulować;
5. potocznie o kobiecie i mężczyźnie: nawiązywać intymne stosunki


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. skombinować)

 (1.1) łączyć różne części w spójną całość

 (1.2) pot. zdobywać dzięki sprytowi

 (1.3) pot. wyciągać wnioski na podstawie jakichś danychfakt.

czasownik przechodni niedokonany (dk. wykombinować)

 (2.1) pot. szukać wyjścia z sytuacji, zastanawiać się nad rozwiązaniem problemu

 (2.2) pot. sprytnie, na granicy uczciwości lub nieuczciwie załatwiać interesy

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (3.1) pot. majstrować w czymś

 (3.2) pot. nawiązywać intymne relacje

Wiktionary

Przykłady

 (2.2) Kombinują jak się da, żeby coś zarobić.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kombinat mrz., kombinacja ż., kombinator mos., kombinowanie n.

 przym. kombinacyjny, kombinowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) komponować, łączyć, zespalać, zestawiać

Wiktionary


kombiszorty

rodzaj stroju, szorty i bluzka zszyte razem


SJP.pl


kombivan

samochód łączący cechy auta osobowego, kombi i vana


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1)  typ nadwozia samochodów osobowych, pośredniego pomiędzy kombi a van, które może być dostawcze lub rodzinne;

Wiktionary

Au

Wikipedia


kombiwar

wielofunkcyjne urządzenie elektryczne do przygotowywania posiłków; combiwar


SJP.pl

Kombiwar – sprzęt kuchenny składający się z naczynia, panelu sterowniczego oraz pokrywy grzejnej, wyposażonej w wentylator, dzięki któremu znajdujące się w naczyniu produkty są owiewane strumieniem gorącego powietrza (termoobieg). Taka konstrukcja powoduje, iż produkty są pieczone szybko i równomiernie.

Wikipedia


kombo

combo;
1. kilkuosobowy zespół jazzowy;
2. urządzenie łączące cechy dwóch lub więcej typów urządzeń;
3. potocznie: połączenie, kombinacja


SJP.pl


kombonianie

zakonnik Misjonarzy Kombonianów Serca Jezusowego - katolickiego zgromadzenia zakonnego powstałego w 1979 roku


SJP.pl

Misjonarze Kombonianie Serca Jezusowego – zgromadzenie misyjne pracujące we wspólnotach międzynarodowych na czterech kontynentach.

Obecnie liczy prawie 1800 misjonarzy, 1800 sióstr zakonnych i 200 misjonarzy i misjonarek świeckich, którzy swym stylem życia i działalnością całkowicie poświęcają się służbie misyjnej wśród narodów i grup etnicznych jeszcze nieznających Dobrej Nowiny lub ewangelizowanych niedostatecznie.

Wikipedia


kombonianin

zakonnik Misjonarzy Kombonianów Serca Jezusowego - katolickiego zgromadzenia zakonnego powstałego w 1979 roku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. członek katolickiego męskiego zgromadzenia zakonnego, założonego przez św. Daniela Comboniego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pani Abramowicz ma syna u kombonianów w Rzymie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. kombonianka ż.

 przym. komboniański

Wiktionary


kombonianka

członkini zakonu: Siostry Misjonarki Kombonianki (SMC)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. zakonnica ze zgromadzenia komboniańskiego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. kombonianin m.

 przym. komboniański

Wiktionary


komboniański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kombonianami lub komboniankami, dotyczący kombonianów lub kombonianek

przymiotnik dzierżawczy

 (2.1) należący do kombonianów lub kombonianek, będący ich własnością

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kombonianin m., kombonianka ż.

Wiktionary


kombornia

wieś w Polsce w województwie podkarpackim, w powiecie krośnieńskim


SJP.pl

Kombornia (dawniej też: "Kąbornia") – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie krośnieńskim, w gminie Korczyna. Ma status sołectwa.

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Kombornia. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krośnieńskiego.

Wikipedia


komborski

przymiotnik od: Kombornia (wieś na Podkarpaciu)


SJP.pl


kombu

wodorost morski, używany w japońskiej kuchni do przyprawiania potraw


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) plechaechy jadalnych wodorostów, najczęściej listownicy japońskiej, używane w kuchniach wielu krajów wschodnioazjatyckich;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tempeh należy (podobnie jak soję) długo gotować z kombu, warzywami i sosem sojowym.

Wiktionary


kombucha

[czytaj: kombucza] kwaskowaty, musujący napój japoński ze słodzonej herbaty poddanej fermentacji; kombucza


SJP.pl


kombucza

kwaskowaty, musujący napój japoński ze słodzonej herbaty poddanej fermentacji; kombucha


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. napój ze słodzonej herbaty poddanej fermentacji przez tzw. „grzybek” herbaciany;

Wiktionary

Ko

Wikipedia


kombustia

dawniej: spalenie, oparzenie


SJP.pl


komciać

potocznie: komentować w internecie


SJP.pl


komcio

potocznie: komentarz w internecie; komć, koment


SJP.pl


komeda

Krzysztof Komeda, pseudonim Krzysztofa Trzcińskiego (1931 - 1969), polskiego pianisty jazzowego i kompozytora


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krzysztof Komeda – polski kompozytor i pianista jazzowy, twórca muzyki filmowej
  • Zofia Komedowa – organizatorka, promotorka i manager, guru polskich jazzmanów, muza i żona Krzysztofa Komedy
  • Komeda Quintet – zespół muzyczny założony przez Krzysztofa Komedę
  • Komeda – album studyjny Leszka Możdżera

Wikipedia


komedia

1. gatunek dramatu lub filmu, obejmujący utwory o wesołym nastroju, lekkiej i pogodnej tematyce, charakteryzujące się humorem, wesołością i pomyślnym zakończeniem;
2. utwór reprezentujący gatunek komediowy;
3. nieszczere zachowanie, udawanie w celu wprowadzenia kogoś w błąd; hipokryzja, obłuda, fałsz, intryga;
4. potocznie: śmieszna sytuacja, coś niepoważnego; cyrk, kabaret, heca, szopka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) teatr. film. utwór sceniczny lub filmowy przedstawiający w sposób zabawny lub satyryczny postacie, obyczaje, wydarzenia itp.;

 (1.2) sytuacja oceniana przez kogoś jako śmieszna lub niepoważna

 (1.3) obłudne zachowanie kogoś, kto odgrywa jakąś rolę, aby odnieść korzyści

Wiktionary

Komedia (łac. "comoedia", z gr. κωμῳδία "komodia", od wyrazów κῶμος "komos" – pochód i ᾠδή "ode" – pieśń) – jeden z trzech, obok tragedii i dramatu właściwego, gatunków dramatycznych. Komedie cechuje pogodny nastrój, komizm, najczęściej żywa akcja i szczęśliwe dla bohaterów zakończenie. Komedia rozwijała się już w starożytnej Grecji i Rzymie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po pracy w telewizji mam ochotę oglądać tylko durne komedie.

 (1.2) Pociąg ma 300 minut opóźnienia? To jakaś komedia!

 (1.3) Burmistrz, odpowiadając na niewygodne pytania dziennikarzy i radnych, odegrał niezłą komedię.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmɛdʲja, AS: kõmedʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komediant m., komediantka ż., komedianctwo n., komediowość ż.

:: zdrobn. komedyjka ż.

 przym. komediowy, komediancki

 przysł. komediowo, komediancko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) arlekinada, błazenada, błazeństwo, klownada, komedianctwo; pot. małpiarstwo

 (1.3) heca, przedstawienie; pot. bonanza, cyrk, kino, opera, przeboje, szopa, szopka; pot. żart. hocki-klocki; wulg. jaja

Wiktionary


komediancik

zdrobnienie od: komediant


SJP.pl


komediancki

odnoszący się do komedianta, właściwy komediantom


SJP.pl


komediant

1. człowiek zachowujący się nienaturalnie lub niepoważnie; pozer, efekciarz, kabotyn;
2. środowiskowo: aktor komediowy;
3. dawniej: aktor


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek udający, zachowujący się nienaturalnie czy niepoważnie

 (1.2) daw. osoba grająca różne postaci zawodowo

 (1.3) środ. aktor grający role komediowe

 (1.4) pot. żartowniś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wyraz „heca” już się całkowicie zleksykalizował i stracił związek ze szczuciem zwierząt, chociaż miał taki niemiecki źródłosłów; odtąd związał się na stałe z cyrkowcami i komediantami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komediantka ż., komedianctwo n., komedia ż., komizm mrz.

 przym. komediancki, komediowy

 przysł. komediancko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pozer, błazen, hipokryta, obłudnik

 (1.2) aktor, frant

 (1.4) komik, błazen

Wiktionary


komediantka

→ komediant


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) aktorka grająca role zawodowo, w szczególności role komediowe

 (1.2) pot. przen. kobieta udająca, obłudna, nieszczera, pozerska

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komediantka – powieść Władysława Reymonta wydana w 1896 r.
  • Komediantka – film polski z 1986 r. w reżyserii Jerzego Sztwiertni z Małgorzatą Pieczyńską w roli głównej, adaptacja powieści
  • Komediantka – 9-odcinkowy serial telewizyjny z 1987 r. w reżyserii Jerzego Sztwiertni

Wikipedia

Patrz:

komediant

Powiązane:

 rzecz. komediant mos., zdrobn. komediancik mos., komedianctwo n., komedia ż., komizm mrz.

 przym. komediancki, komediowy, komedialny

 przysł. komediancko

Wiktionary


komediodramat

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) film. teatr. dzieło sceniczne łączące elementy komedii i dramatu;

Wiktionary

Komediodramat, film tragikomiczny – utwór filmowy, który łączy w swej konstrukcji elementy dramatu, komedii, liryzmu i tragizmu, tworząc z nich zarazem komediową i dramatyczną wizję świata wywołującą zarówno śmiech, jak i współczucie widza.

Charakterystyczną cechą komediodramatu jest ton serio, różniący go od form czysto komediowych takich jak: burleska, groteska, farsa, parodia itp.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sami twórcy nie ukrywają, że stworzenie udanego komediodramatu wymaga ponadprzeciętnego warsztatu – niełatwo bowiem zgrabnie połączyć ze sobą elementy komiczne z tragicznymi, tak by tworzyły one spójną całość.

 (1.1) Zapraszamy Państwa na premierowy pokaz francuskiego komediodramatu z 2013 roku.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. komediodramatyczny

Wiktionary


komediodramatyczny

→ komediodramat


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) film. teatr. związany z komediodramatem, dotyczący komediodramatu

Wiktionary

Patrz:

komediodramat

Powiązane:

 rzecz. komediodramat mrz.

Wiktionary


komediofarsowy

przymiotnik od: komediofarsa


SJP.pl


komediooperowy

przymiotnik od: komedioopera


SJP.pl


komediopisarka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) liter. autorka komedii

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mɛdʲjɔpʲiˈsarka, AS: kõmedʹi ̯opʹisarka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komediopisarstwo n.

:: fm. komediopisarz m.

 przym. komediopisarski

Wiktionary


komediopisarski

dotyczący komediopisarza, komediopisarstwa


SJP.pl


komediopisarstwo

1. sztuka pisania komedii;
2. twórczość obejmująca komedie


SJP.pl


komediopisarz

pisarz komedii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) liter. teatr. autor komedii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Fredro był wybitnym polskim komediopisarzem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mɛdʲjɔˈpʲisaʃ, AS: kõmedʹi ̯opʹisaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komediopisarstwo n.

:: fż. komediopisarka ż.

 przym. komediopisarski

Wiktionary


komediowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest komediowe; cecha tych, którzy są komediowi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komedia ż., komik m., komiczność ż.

 przym. komediowy, komiczny

 przysł. komediowo, komicznie

Wiktionary


komediowy

przymiotnik od: komedia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący komedii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komediantka ż., komik mos., komediowość ż., komedia ż., komediant mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) komiczny

Wiktionary


komedogenny

przymiotnik

 (1.1) kosmet. zatykający pory skóry, przyczyniający się do powstawania zaskórników

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie polecam wosku sojowego, ponieważ jest komedogenny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mɛdɔˈɡɛ̃nːɨ, AS: kõmedogẽ•ny

Wiktionary


komedyjka

zdrobnienie od: komedia


SJP.pl


komelinowate

o cechach komelinowatych (rodzina roślin)


SJP.pl

Ko

Wikipedia


komelinowaty

o cechach komelinowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


komelinowce

rząd roślin zielnych z kladu jednoliściennych


SJP.pl

Komelinowce, trzykrotkowce ("Commelinales" Dumort.) – rząd roślin zielnych należący do jednoliściennych. Wyróżnia się w jego obrębie 5 rodzin, 68 rodzajów i 812 gatunków. Występują głównie w międzyzwrotnikowej. Zaliczane tu rośliny wyodrębniły się ok. 110 milionów lat temu. Rośliny tu zaliczane mają kwiaty zebrane w kwiatostan typu wiecha lub wierzchotka. Kwiaty są zwykle grzbieciste, o jednej lub kilku osiach symetrii. Część pręcików wykształcona jako płonne prątniczki. Nie tworzą mykoryzy.

Wikipedia


komelinowe

grupa roślin jednoliściennych


SJP.pl

Ko

Wikipedia


komelinowiec

przedstawiciel rzędu roślin zielnych z kladu jednoliściennych


SJP.pl


komemoracja

kommemoracja;
1. upamiętnienie wydarzenia lub osoby specjalną uroczystością, tablicą pamiątkową, dziełem artystycznym itp;
2. w liturgii katolickiej:
a) modlitwa za żywych i umarłych w czasie mszy;
b) wezwanie świętego w jednej z części mszy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1)  uroczyste upamiętnienie jakiejś osoby lub jakiegoś zdarzenia

Wiktionary

Powiązane:

 przym. komemoratywny, komemoracyjny

Wiktionary


komemoracyjny

→ komemoracja; kommemoracyjny, kommemoratywny, komemoratywny, memoratywny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z komemoracją, dotyczący komemoracji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komemoracja ż.

 przym. komemoratywny

 przysł. komemoracyjnie

Wiktionary


komemoratywny

→ komemoracja; kommemoracyjny, kommemoratywny, komemoracyjny, memoratywny


SJP.pl


komenda

1. w wojsku, policji, harcerstwie itp.: krótki, ustny rozkaz nakazujący wykonanie jakiejś czynności lub przerwanie wykonywanej;
2. organizacja lub urząd zarządzany lub dowodzony przez komendanta;
3. dowodzenie organizacją militarną lub paramilitarną;
4. siedziba dowódcy, komendanta; komendantura;
5. w informatyce: instrukcja wykonania pewnej czynności przez system komputerowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) krótki, słowny rozkaz natychmiastowego podjęcia lub zaprzestania czegoś, wydany przez dowódcę, zwierzchnika, itp.

 (1.2) dowodzenie, kierowanie, komenderowanie, kierowanie czymś

 (1.3) urząd, na którego czele stoi komendant; też siedziba tego urzędu

 (1.4) inform. instrukcja wykonania pewnej czynności przeznaczona dla systemu operacyjnego lub procesora komputera

 (1.5) daw. część wojska będąca pod czyimś dowództwem

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • komenda – inaczej rozkaz
  • komenda – jednostka organizacyjna służby mundurowej lub formacji paramundurowej stanowiąca dla danego obszaru dowództwo terytorialne, którym kieruje komendant
  • Komenda – wieś w Słowenii
  • Gmina Komenda – gmina w Słowenii z siedzibą w ww. wsi
  • Komenda – miasto w dystrykcie Komenda/Edina/Eguafo/Abirem w regionie Centralnym w Ghanie
  • Marcin Komenda
  • Tomasz Komenda
  • Komenda Główna Armii Krajowej
  • Komenda Garnizonu Gdynia
  • Komenda Główna Straży Granicznej
  • Komenda chorągwi
  • Komendant

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jeżeli dowódca da komendę, trzeba ją wykonać.

 (1.2) Ja major, ja nie mogę odstąpić żołnierzy, / Do mnie batalijonu komenda należy.

 (1.3) Byłem wczoraj na komendzie, ale niczego się nie dowiedziałem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komendant

 czas. zakomenderować

Wiktionary


komendacja

w ustroju fedualnym nawiązujący do tradycji germańskich akt oddawania się tzw. wolnych pod opiekę króla lub innych możnych zwanych seniorami i zobowiązania się wobec nich pod przysięgą do wiernej, dożywotniej służby jako wasale


SJP.pl

Komendacja (łac. "commendatio": polecenie) – cywilnoprawny akt oddania się wolnej osoby w osobisty stosunek poddańczy (wasalny) względem innej wolnej osoby (seniora). W Europie występował najczęściej we wczesnym średniowieczu: wywodził się z tradycji germańskiej, pojawił się w VIII wieku, a rozpowszechnił w czasach karolińskich.

Wikipedia


komendacyjny

→ komendacja


SJP.pl

Patrz:

komendacja

komendancki

→ komendant


SJP.pl

Patrz:

komendant

komendant

dowódca, zwierzchnik jednostki organizacyjnej w wojsku, policji, straży pożarnej lub w harcerstwie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wojsk. dowódca wojskowy

 (1.2) kierownik posterunku policji

 (1.3) zwierzchnik oddziału straży pożarnej

 (1.4) zwierzchnik organizacji paramilitarnej

 (1.5) harc. instruktor harcerski kierujący daną jednostką

Wiktionary

Komendant – zwierzchnik, dowódca.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wojna z Niemcami wchodzi w okres końcowy – pisał w nim Komendant Sił Zbrojnych w Kraju (…)

 (1.2) Komendant policji nadzoruje pracę swojego wydziału.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. komenderować ndk.

 rzecz. komenda ż., komendatura ż.

:: fż. komendantka ż.

 przym. komendancki

Wiktionary

Synonimy:

 (1) dowódca, kierownik, przełożony, szef, zwierzchnik

Wiktionary


komendantka

→ komendanta


SJP.pl

Patrz:

komendanta

komendantura

1. siedziba komendanta;
2. funkcja komendanta


SJP.pl


komendatorium

okręg administracyjno-sądowo-wojskowy w zakonach rycerskich, podległy komandorowi; komturia


SJP.pl


komendatoryjny

1. opat komendatoryjny - opat wyznaczony przez władcę świeckiego;
2. dawniej: podlegający administracji duchownej


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) rel. hist. taki, który wchodzi w skład czyjegoś beneficjum kościelnego, nadany uznaniowo przez władcę świeckiego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komendatariusz m., komendatorium n.

Wiktionary


komenderować

1. wydawać nakaz, polecenie; rozkazywać;
2. wydawać komendę, dowodzić oddziałem wojska


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zakomenderować)

 (1.1) rzad. wydawać rozkazy

 (1.2) pot. rozkazywać, narzucać swoją wolę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na dole stał mężczyzna i okrzykami komenderował robotnikami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komendant mos.

 czas. zakomenderować

Wiktionary


komenderujący

1. wydawać nakaz, polecenie; rozkazywać;
2. wydawać komendę, dowodzić oddziałem wojska


SJP.pl


komensal

organizm pozostający w symbiozie z innym organizmem


SJP.pl


komensaliczny

→ komensalizm


SJP.pl

Patrz:

komensalizm

komensalistyczny

→ komensalizm


SJP.pl

Patrz:

komensalizm

komensalizm

forma symbiozy zwierząt, polegająca na wykorzystywaniu przez jedno (komensal) np. odchodów lub resztek pożywienia zdobywanego przez drugie (gospodarz); współbiesiadnictwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ekol. typ współżycia między dwoma gatunkami, w którym jeden czerpie korzyści nie przynosząc korzyści ani szkody drugiemu

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Powiązane:

 przym. komensalny

Wiktionary


komensalny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z komensalizmem, dotyczący komensalizmu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komensalizm m.

Wiktionary


koment

potocznie: komentarz w internecie; komć, komcio


SJP.pl


komentacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. komentowanie, robienie komentarzy

 (1.2) daw. komentarz

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komentarz mrz., autokomentarz mrz.

 czas. komentować ndk.

Wiktionary


komentariat

1. dyskutanci w mediach społecznościowych;
2. publicyści zajmujący się komentowaniem życia publicznego


SJP.pl

rzeczownik zbiorowy, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ogół osób zajmujących się publicystyką, komentowaniem życia społecznego i biorących udział w dyskusjach w mediach (również za pośrednictwem mediów społecznościowych)

Wiktionary


komentarz

1. uwaga na temat kogoś lub czegoś, najczęściej krytyczna lub złośliwa;
2. artykuł publicystyczny lub wypowiedź omawiające aktualne wydarzenia polityczne, gospodarcze itp., zawierające ocenę omawianych faktów i zjawisk;
3. objaśnienia lub interpretacja tekstu, obrazu, badania naukowego itp., dodawane przez autora, wystawcę, reżysera lub wydawcę; przypis, uwaga;
4. dziennikarska relacja z przebiegu wydarzeń, prowadzona na bieżąco w radiu lub telewizji;
5. w filmoznawstwie: tekst czytany przez aktora lub lektora zza kadru


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) uwaga odnośnie czegoś lub kogoś

 (1.2) objaśnienie lub uzupełnienie jakiegoś tekstu bądź grafiki zamieszczone przez autora

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komentarz (gatunek literacki) – gatunek literatury użytkowej (filozoficznej, teologicznej i naukowej),
  • Komentarz (informatyka) – fragment kodu źródłowego programu pomijany przez kompilator lub interpreter
  • Komentarz (publicystyka) – rodzaj wypowiedzi publicystycznej
  • Komentarz do aktu normatywnego – w dogmatyce prawniczej pomoc w interpretacji takich aktów, np. Komentarz do Kodeksu Karnego, Komentarz do ustawy Prawo zamówień publicznych
  • Komentarz tekstologiczny
  • Komentarz prasowy
  • Mały komentarz
  • Nowy Komentarz Biblijny

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Komentarze nie trzymają się tematu.

 (1.2) Maritain cytuje gdzieś Boccaccia, który w komentarzu do Dantego powiedział: "Poezja jest teologią".

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmɛ̃ntaʃ, AS: kõmẽntaš

Wiktionary

Powiązane:

 czas. komentować ndk.

 rzecz. autokomentarz mrz., komentator m., komentatorka ż., komentacja ż.

 przym. komentatorski

Wiktionary


komentarzowy

rzadko: taki, który dotyczy komentarza, jest z nim związany, np. artykuł komentarzowy; wyjaśniający, objaśniający


SJP.pl


komentarzyk

zdrobnienie od: komentarz; pobłażliwie, żartobliwie o komentarzu


SJP.pl


komentator

osoba coś komentująca, interpretująca, udzielająca wyjaśnień; interpretator, objaśniacz, tłumacz, publicysta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba, która komentuje coś

 (1.2) sport. sprawozdawca sportowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Część komentatorów zwraca uwagę, że poczucie moralności w Chile podlega głębokim zmianom.

 (1.1) Komentatorzy są zgodni, że większość decyzji tego rządu była błędna.

 (1.2) Pijany komentator przegapił bramkę dla Polski i do końca pierwszej połowy meczu podawał zły wynik.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mɛ̃nˈtatɔr, AS: kõmẽntator

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komentatorstwo n., komentarz mrz., komentarzyk m., komentowanie n.

:: fż. komentatorka ż.

 czas. komentować ndk.

 przym. komentatorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) analityk

 (1.2) sprawozdawca

Wiktionary


komentatorka

kobieta komentująca coś, interpretująca, udzielająca wyjaśnień; interpretatorka, publicystka, recenzentka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) forma żeńska od: komentator

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dała się poznać jako bezkompromisowa komentatorka polskiej rzeczywistości.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mɛ̃ntaˈtɔrka, AS: kõmẽntatorka

Wiktionary

Powiązane:

 zob. komentator.

Wiktionary


komentatorski

taki, który jest charakterystyczny dla komentarza, związany z komentarzem, np. rozprawa komentatorska; interpretatorski, egzegetyczny, objaśniający


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z komentatorem, dotyczący komentatora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. autokomentarz mrz., komentator mos., komentatorka ż., komentarz mrz., komentatorstwo n.

 czas. komentować ndk., zakomentować dk., wykomentować dk.

 przym. komentarzowy

Wiktionary


komentatorstwo

rzadko: zajęcie, praca komentatora (pisanie, wygłaszanie komentarzy); interpretowanie, egzegeza, objaśnianie


SJP.pl


komentowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|komentować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mɛ̃ntɔˈvãɲɛ, AS: kõmẽntovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. komentować

 rzecz. komentator mos., autokomentarz mrz.

Wiktionary


komentować

1. objaśniać tekst lub wydarzenia, opatrywać je komentarzem; wyjaśniać, oceniać, recenzować;
2. opatrywać złośliwymi uwagami, wygłaszać krytyczne uwagi; obmawiać, krytykować


SJP.pl

czasownik

 (1.1) wyrażać opinię na jakiś temat; oceniać coś, robić uwagi

 (1.2) objaśniać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ona często komentuje wygląd jej przyjaciółki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mɛ̃nˈtɔvat͡ɕ, AS: kõmẽntovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. autokomentarz mrz., komentacja ż., komentarz m., komentator m., komentatorka ż., komentowanie

 przym. komentatorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) opisywać

Wiktionary


komeraż

dawniej: złośliwa plotka, obgadywanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. plotka, intryga, nieporozumienie, powaśnienie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Może by nawet i zaryzykował finansowo, tylko że moje poczucie niezależności nie pozwala mi wchodzić w te komeraże.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmɛraʃ, AS: kõmeraš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komerażnica, komerażowanie, komerażyk

 czas. komerażować

Wiktionary


komeraże

podstępne działania, intrygi


SJP.pl


komercha

pogardliwie: komercja


SJP.pl


komercja

1. działalność nastawiona tylko na osiągnięciu zysków;
2. dawniej: handel towarami


SJP.pl


komercjalizacja

proces podporządkowywania jakiejś części życia społecznego lub gospodarczego regułom komercjalnym, handlowym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ogół zmian mających na celu oparcie czegoś na zasadach komercyjnych;

Wiktionary

Komercjalizacja – oparcie działalności na zasadach rynkowych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Duża ilość programistów jest niezadowolona z faktu komercjalizacji oprogramowania systemowego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mɛrt͡sʲjalʲiˈzat͡sʲja, AS: kõmercʹi ̯alʹizacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komercja ż., komercjalizowanie n.

 czas. komercjalizować ndk.

 przym. komercyjny

Wiktionary


komercjalizacyjny

dotyczący komercjalizacji


SJP.pl


komercjalizm

doktryna, zakładająca wynoszenie jak największej korzyści ze swoich działań


SJP.pl


komercjalizować

czasownik

 (1.1) ekon. nadawanie czemuś komercyjny charakter

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komercjalizacja ż.

 przym. komercyjny

Wiktionary


komercjalny

→ komercja; komercyjny


SJP.pl


komercyjność

→ komercja


SJP.pl

Patrz:

komercja

komercyjny

→ komercja; komercjalny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) nastawiony na zysk; związany z odnoszeniem korzyści ze swoich działań

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Lata 90. to początek istnienia mediów komercyjnych w Polsce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mɛrˈt͡sɨjnɨ, AS: kõmercyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komercja ż., komercjalizacja ż., komercyjność ż., komercha ż.

 czas. komercjalizować, komercjalizować się

 przym. komercjalny

 przysł. komercyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) merkantylny

Wiktionary


komers

bankiet, uczta; również: towarzyska gra w karty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) uroczysty bal organizowany przez uczniów;

 (1.2) daw. niehazardowa towarzyska gra karciana

 (1.3) daw. spółka, stowarzyszenie

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po studniówce zgodnie stwierdziliśmy, że musimy zrobić równie piękny komers po maturze.

Wiktionary


komersowy

przymiotnik od: komers


SJP.pl


komes

wyższy urzędnik dworu w dawnej Polsce; comes


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) w monarchii piastowskiej, zarządca okręgu administracyjnego

Wiktionary

Komes (łac. "comes", lm. "comites") – termin historyczny używany w zróżnicowanym znaczeniu.

W okresie cesarstwa rzymskiego było to określenie klienta będącego towarzyszem swojego patrona, później tytuł doradcy cesarza, kierownika działu cesarskiej administracji centralnej lub dostojnika skupiającego władzę administracyjną i wojskową rzymskiej prowincji, a od III w. tytuł cesarskich wyższych urzędników dworskich lub państwowych.

Wikipedia


komesowy

przymiotnik od: komes


SJP.pl


kometa

nietrwałe ciało niebieskie składające się z jądra o powłoce gazowej i warkocza; poruszające się po orbitach o dużych mimośrodach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) astr. małe, nietrwałe ciało niebieskie, złożone z jądra otoczonego komą, które na krótko pojawia się w pobliżu gwiazdy centralnej;

 (1.2) daw. rodzaj towarzyskiej gry karcianej

 (1.3) więz. oko

Wiktionary

Kometa – małe, lodowo-skalne porowate ciało, składające się z gazów, lodu i materii skalnej, które zbliżając się do gwiazdy (na mniej więcej odległości 2 AU), uwalnia pył i gruz oraz gaz ze swojej powierzchni, tworząc dwa warkocze kometarne – jeden jonowy składający się ze zjonizowanych cząsteczek odpychanych przez ciśnienie słoneczne oraz pyłowy tworzony przez pył i fragmenty skał.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W przeszłości powszechne było przekonanie, że pojawienie się komety to zły znak oznaczający jakąś katastrofę.

 (1.1) Gdy kometa znajdzie się w pobliżu gwiazdy centralnej, jej powłoka gazowo-pyłowa – koma – rozbudowuje się w dużą, świecącą kulę, zwaną głową, oraz świecący ogon, zwany warkoczem.

 (1.1) Dziś oczy i myśl wszystkich pociąga do siebie / Nowy gość, dostrzeżony niedawno na niebie, / Był to kometa piérwszéj wielkości i mocy, / Zjawił się na zachodzie, leciał ku północy… (w kwestii rodzaju, patrz: uwagi)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmɛta, AS: kõmeta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kometka ż., gwara. komita ż., kometologia ż., kometografia ż.

 przym. kometowy, daw. kometny, daw. komeciany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stpol. ogonatka, gwara. komita; symbol. ☄

Wiktionary


kometarny

→ kometa; kometowy


SJP.pl


kometka

gra przeznaczona dla dwóch lub czterech osób polegająca na przebijaniu nad siatką lotki (zazwyczaj zrobionej z piór i zakończonej gumowym końcem) za pomocą rakietki; badminton


SJP.pl


kometowy

→ kometa; kometarny


SJP.pl


komeński

nazwisko


SJP.pl


komeżka

katolicka biała szata liturgiczna; komża


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: komża

 (1.2) rel. komża ministrancka

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) W zakrystii w szafie wiszą komże i komeżki dla ministrantów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komża ż.

 przym. komżowy

Wiktionary


komforcik

zdrobnienie od: komfort


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od komfort

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komfort m.

Wiktionary


komfort

1. ogół warunków zapewniających człowiekowi wygodę, odznaczających się dostatkiem i elegancją; dobrobyt;
2. stan zaspokojenia potrzeb fizycznych i psychicznych; dobrostan


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ogólnie warunki zapewniające spokój, wygodę i elegancję

 (1.2) stan zaspokojenia i braku kłopotów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Myślałem, że ten wielki dom, z jego staroświeckimi urządzeniami, możnaby przemienić na prawdziwe cacko, pod względem komfortu i estetyki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃w̃fɔrt, AS: kõũ̯fort

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. dyskomfort m., półkomfort m., komfortowość ż., półkomfortowość ż., niekomfortowość ż., komfortówka ż.

:: zdrobn. komforcik m.

 przym. komfortowy, półkomfortowy, niekomfortowy

 przysł. komfortowo, półkomfortowo, niekomfortowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wygoda

Wiktionary


komfortka

pomieszczenie higieniczno-sanitarne dla osób z niepełnosprawnościami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) duży, podnoszony przewijak (lub pomieszczenie z takim przewijakiem) przeznaczony dla dorosłych osób z niepełnosprawnościami, zapewniający im godne i bezpieczne warunki do czynności higienicznych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pod samą scenę da się dojechać wyasfaltowaną ścieżką, a zarówno w toalecie Restauracji Rusałka, jak i w toaletach publicznych znajdujących się obok sceny zamontowana jest komfortka (przewijak dla osób dorosłych).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komfort m.

 przym. komfortowy

Wiktionary


komfortowo

przysłówek

 (1.1) z komfortem, wygodą, dostatkiem

 (1.2) z odczuciem spokoju, swobody, beztroski

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tymczasem cierpiętnictwo w nowych warunkach, w których intelektualiści żyją komfortowo, a często i konformistycznie, jest fałszem, jest po prostu jedną z form duchowej mimikry.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃fɔrˈtɔvɔ, AS: kõũ̯fortovo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komfortowość ż., komfort mrz.

 przym. komfortowy

Wiktionary


komfortowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest komfortowe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. komfortowy

 przysł. komfortowo

 rzecz. komfort mrz.

Wiktionary


komfortowy

wygodny, zapewniający komfort


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) sprawiający, że czujemy się bardzo wygodnie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃fɔrˈtɔvɨ, AS: kõũ̯fortovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komfortka ż., komfort m., komfortowość ż.

 przysł. komfortowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wygodny

Wiktionary


komi

język ludności Komi


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z narodem Komi

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komi – republika w składzie Federacji Rosyjskiej
  • Komi – lud ugrofiński
  • komi – język z grupy ugrofińskiej
  • komi – zasada gry go
  • Komi – miejscowość na Cyprze

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Język komi to jeden z języków ugrofińskich.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Komi

 przym. komiacki

Wiktionary


komi-permiacki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Komi-Permiakami, dotyczący Komi-Permiaków

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język komi-permiacki;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Komi-Permiak mos., Komi-Permiaczka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) komi-permski

Wiktionary


komi-zyriański

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. język komi-zyriański (język komi);

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Komiak mos., Komiaczka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) komi, daw. zyriański

Wiktionary


komiacki

przymiotnik od: Komi (republika w Rosji)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Komiakami, dotyczący Komiaków

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Komi, Komiak mos., Komiaczka ż.

 przym. komi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zyriański

Wiktionary


komiaczka

mieszkanka Komi (republiki w Rosji)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) członkini narodu Komiaków zamieszkującego Republikę Komi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Komi n.

:: fm. Komiak mos.

 przym. komiacki

Wiktionary


komiak

mieszkaniec Komi (republiki w Rosji)


SJP.pl


komicja

w starożytnym Rzymie: zgromadzenie bądź wybory; komicje


SJP.pl


komicje

w starożytnym Rzymie: zgromadzenie bądź wybory; komicja


SJP.pl


komiczka

1. kobieta występująca przed publicznością, aby ją rozbawić;
2. aktorka grająca role komediowe


SJP.pl


komicznie

przysłówek

 (1.1) w sposób komiczny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zachowywał się komicznie, nikt go już nie poprze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmʲit͡ʃʲɲɛ, AS: kõmʹičʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komizm mrz., komik mos., komiczność ż., komediowość ż.

 przym. komiczny

Wiktionary


komiczniej

stopień wyższy od przysłówka: komicznie


SJP.pl


komiczniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: komiczny


SJP.pl


komiczno-groteskowy

komiczny i groteskowy


SJP.pl


komiczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co jest komiczne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. komiczny

 przysł. komicznie

 rzecz. komik m., komedia ż., komizm m., komediowość ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) komizm

Wiktionary


komiczny

1. dotyczący komizmu;
2. zabawny, wywołujący śmiech


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który wywołuje śmiech; jest śmieszny

 (1.2) związany z komedią; taki, jak komedia; humorystyczny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zobaczyłem obcą, spuchniętą gębę tak niewypowiedzianie komiczną, że gdyby to nie była moja własna twarz, pękłbym chyba ze śmiechu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmʲit͡ʃnɨ, AS: kõmʹičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komik m., komizm m., komiczność ż., komediowość ż.

 przysł. komicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) humorystyczny, zabawny, śmieszny

Wiktionary


komiega

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. statek flisacki do spławiania zboża

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dniestrem szły komiegi do morza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmʲjɛɡa, AS: kõmʹi ̯ega

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kadź

Wiktionary


komierowo

Komierowo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie sępoleńskim, w gminie Sępólno Krajeńskie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 347 mieszkańców. Jest szóstą co do wielkości miejscowością gminy Sępólno Krajeńskie.

Wikipedia


komierówko

Komierówko – osada krajeńska w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie sępoleńskim, w gminie Sępólno Krajeńskie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego. Według danych Urzędu Gminy Sępólno Krajeńskie (XII 2014 r.) liczyła 49 mieszkańców.

Wikipedia


komik

człowiek mający za zadanie rozśmieszanie publiczności


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) artysta estradowy zabawiający publiczność śmiesznymi występami

Wiktionary

Komik – artysta uprawiający komedię, zarazem ktoś wesoły, o dużym poczuciu humoru. Komikiem może być artysta kabaretowy, a także stand-uper.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mʲik, AS: kõmʹik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komizm m., komiczność ż., komedia ż., komediowość ż.

 przym. komiczny, komediowy

 przysł. komicznie, komediowo

Wiktionary


komika

komizm


SJP.pl

forma rzeczownika.

 (1.1) D., B. lp. od komik

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mʲika, AS: kõmʹika

Wiktionary


komiks

historia wydawana jako osobna broszura lub zamieszczana np. w czasopismach, przedstawiona za pomocą obrazków, opatrzonych m.in. w dialogi postaci, narrację; pojedyncza broszura takiej historii; sztuka tworzenia takich historii; comics


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) liter. z reguły opowiadanie utworzone przez połączenie kilku lub więcej obrazków składających się na historię;

Wiktionary

Zobacz też: Komiks (czasopismo).

Komiks – sekwencyjna historia obrazkowa, z dodanym tekstem, publikowana w prasie lub w formie osobnych zeszytów, która wykształciła się jako odrębna forma wydawnicza na przełomie XIX i XX wieku z gazetowej grafiki satyrycznej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Piotrek jest wielkim fanem komiksów o Batmanie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mʲiks, AS: kõmʹiks

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komiksiarz mos., komiksowość ż.

 przym. komiksowy

 przysł. komiksowo

Wiktionary


komiksiara

→ komiksiarz


SJP.pl

Patrz:

komiksiarz

komiksiarz

potocznie: osoba rysująca komiksy; komiksowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) środ. autor komiksów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Spotkanie ze znanym komiksiarzem odbyło się w miejskiej bibliotece.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komiks mrz., komiksowość ż.

 przym. komiksowy

 przysł. komiksowo

Wiktionary


komiksowiec

potocznie: osoba rysująca komiksy; komiksiarz


SJP.pl


komiksowo

przysłówek sposobu

 (1.1) w formie komiksu

 (1.2) w sposób właściwy dla publikacji komiksowych

Wiktionary

Komiksowo – komiks, dodatek do Gazety Wyborczej kierowany do dzieci, drukowany od 2000 do 2004 roku. Pierwszy numer ukazał się 25 lutego 2000 roku. Ukazywał się co piątek, a od 13 marca 2004 roku co sobotę. W ostatnim numerze (227) z 26 czerwca 2004 redaktorzy żegnają się słowami: „"Komiksowo" żegna się ze swoimi czytelnikami."

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. komiks mrz., komiksiarz mos., komiksowość ż.

 przym. komiksowy

Wiktionary


komiksowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) upodobnienie do komiksu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dyskutanci rozmawiali o zjawisku komiksowości ilustracji książkowej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komiks mrz., komiksiarz mos.

 przym. komiksowy

 przysł. komiksowo

Wiktionary


komiksowy

dotyczący komiksu


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z komiksem, dotyczący komiksu

przymiotnik jakościowy

 (2.1) taki jak w komiksie bądź pasujący do komiksu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Spider-Man stał się moim ulubionym bohaterem komiksowym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komiks mrz., komiksiarz mos., komiksowość ż.

 przysł. komiksowo

Wiktionary


komiliton

dawniej: kolega szkolny, towarzysz broni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. czyjś towarzysz lub kolega z wojska, partii lub innej organizacji, towarzysz broni

Wiktionary

Komiliton (z łac. "commilitonis", „towarzysz w wojsku”, „kamrat”) – w języku polskim przestarzałe określenie oznaczające towarzysza broni, kolegę, zwłaszcza uniwersyteckiego. W korporacjach akademickich zwrot grzecznościowy stosowany w relacjach między korporantami lub jedna z kategorii członków korporacji.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) kolega

Wiktionary


komin

1. pionowa konstrukcja, zapewniająca przepływ powietrza;
2. wąskie wcięcie w stoku górskim;
3. wysoka i wąska wyrwa nad wyrobiskiem w kopalni;
4. prąd wznoszący ciepłego powietrza;
5. dawniej: piec kuchenny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bud. konstrukcja służąca do odprowadzenia ku górze dymu z paleniska, silnika lub pieca;

 (1.2) pionowy tunel w kształcie komina (1.1)

 (1.3) pionowa formacja skalna w formie zagłębienia o trzech ścianach;

 (1.4) przest. kominek, otwarte palenisko

 (1.5) element ubioru w postaci szerokiego golfu lub szala ze zszytymi końcami mogącego służyć jednocześnie za szal i za nakrycie głowy

 (1.6) zob. komin wulkaniczny.

 (1.7) zob. komin termiczny.

 (1.8) zob. komin hydrotermalny.

 (1.9) zob. komin płacowy.

Wiktionary

Komin (z caminus, od gr. κάμινος w znaczeniu "piec") – pionowa konstrukcja budowlana pełniąca rolę transportową dla niepożądanych w danym miejscu gazów, z wykorzystaniem tzw. ciągu, czyli fizycznego zjawiska efektu kominowego. W języku specjalistycznym słowo "komin" może oznaczać także fizyczną trasę, pokonywaną przez unoszące się wyziewy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ze względu na bezpieczeństwo wysokie kominy maluje się w poprzeczne biało-czerwone pasy, aby były dobrze widoczne z daleka.

 (1.4) Nazajutrz, ledwie wdowa zaświeciła kaganek i na komin nałożyła drewek, zerwał się Stacho z ławy (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mʲĩn, AS: kõmʹĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kominiarz m., kominiarczyk m., kominiarka ż., kominiarstwo n.

:: zdrobn. kominek m.

 przym. kominowy, kominkowy, kominiarski

Wiktionary


kominek

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: komin

 (1.2) otwarte palenisko umieszczone bezpośrednio w ścianie lub przed nią w celu ogrzewania wnętrza pomieszczenia;

 (1.3) mały, krótki komin

 (1.4) spotkanie organizowane towarzyskie w sali z kominkiem (1.2), zazwyczaj z programem artystycznym lub dyskusją

 (1.5) lotn. otwór w środku czaszy spadochronu, przepuszczający nadmiar powietrza

 (1.6) łow. podskok zwierzęcia

 (1.7) harc. zastępstwo dla obrzędowego ogniska, gdy warunki nie pozwalają na rozpalenie normalnego ognia; składa się z kilku świeczek

Wiktionary

Kominek – nakryte palenisko, zbudowane z wnęki umieszczonej w ścianie niewiele wyżej niż poziom podłogi, wystającego z lica ściany obramowania, na którym opiera się okap odprowadzający spaliny do przewodu dymowego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Kiedy byłem mały, lubiłem siedzieć przy kominku.

 (1.3) Na działce zbudowałem sobie murowany grill wykończony kominkiem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmʲĩnɛk, AS: kõmʹĩnek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komin m., kominiarz m., kominiarka m., komineczek m., kominówka ż.

 przym. kominkowy, kominiarski, kominowy

Wiktionary


kominform

Biuro Informacyjne Partii Komunistycznych i Robotniczych, instytucja powołana do koordynacji działań partii komunistycznych w państwach podległych ZSRR


SJP.pl

Kominform ("Biuro Informacyjne Partii Komunistycznych i Robotniczych") – organizacja międzynarodowa zrzeszająca europejskie partie komunistyczne, powstała w 1947 roku.

Wikipedia


kominiak

nazwisko


SJP.pl


kominiara

zgrubienie od: kominiarka


SJP.pl


kominiarczyk

pomocnik kominiarski, młody kominiarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) adept kominiarski, młody kominiarz

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) ornit. nazwa systematyczna|Chaetura|ref=tak., ptak z rodziny jerzykowatych;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komin m., kominiarz m., kominiarka ż.

 przym. kominiarski, kominowy

Wiktionary


kominiarka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. czapka okrywająca głowę i szyję, mająca niewielkie wycięcie na twarz, a czasem tylko na oczy i usta, noszona także w formie wywiniętej wokół głowy

 (1.2) kobieta kominiarz

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Chodnikiem szła grupa kibiców w kominiarkach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mʲĩˈɲarka, AS: kõmʹĩńarka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komin mrz., kominek mrz., kominiarz m., kominiarczyk mos./mzw.

 przym. kominowy

Wiktionary


kominiarski

przymiotnik od: kominiarz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z osobą lub zawodem kominiarza, dotyczący kominiarstwa lub kominiarza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komin m., kominek m., kominiarz m., kominiarczyk m., kominiarka ż., kominiarstwo n.

 przym. kominowy, kominkowy

Wiktionary


kominiarstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rzem. rzemiosło związane z utrzymaniem sprawnych kominów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdzie twój ojciec uczył się kominiarstwa?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kominiarz mos., komin mrz.

 przym. kominiarski, kominowy

Wiktionary


kominiarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzemieślnik zajmujący się czyszczeniem kominów;

Wiktionary

Kominiarz – czyściciel kominów, rzemieślnik zajmujący się czyszczeniem i sprawdzaniem stanu technicznego przewodów kominowych dymowych, spalinowych i wentylacyjnych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przesądy mówią, że widząc kominiarza, należy jak najszybciej złapać się za guzik.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmʲĩɲaʃ, AS: kõmʹĩńaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komin m., kominek m., kominiarstwo n., kominiarka ż.

:: zdrobn. kominiarczyk m.

 przym. kominiarski, kominowy, kominkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stpol. sadzielnik

Wiktionary


kominkarz

rzemieślnik zajmujący się wykonywaniem i konserwacją kominków


SJP.pl


kominkowy

przymiotnik od: kominek


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kominkiem, wyposażony w kominek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Malarze wsparli rusztowanie na kobyłkach i zaczęli malować sufit sali kominkowej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kominek mrz., komin mrz., kominiarz mos., kominówka ż.

 przym. kominiarski, kominowy

Wiktionary


kominowe

przymiotnik od: komin


SJP.pl


kominowy

przymiotnik od: komin


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z kominem, dotyczący komina

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stowarzyszenie zażądało także powołania biegłego sądowego do sprawdzenia przewodów kominowych na os. Topolowym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komin m., kominek m., kominiarz m., kominiarka ż., kominiarstwo n., kominówka ż., kominiarczyk mos./mzw.

 przym. kominiarski, kominkowy

Wiktionary


komintern

międzynarodowa organizacja partii komunistycznych powstała z inicjatywy Lenina, działająca w latach 1919-43, realizująca założenia radzieckiej polityki zagranicznej; III Międzynarodówka, Międzynarodówka Komunistyczna


SJP.pl


kominternowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. polit. związany z Kominternem, dotyczący Kominternu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Komintern mrz.

 przym. antykominternowski

Wiktionary


kominówka

1. specjalna cegła w kształcie wycinka pierścienia, używana do budowy okrągłych kominów;
2. potocznie: ustawa ograniczająca wynagrodzenia kierownictwa w niektórych przedsiębiorstwach państwowych; ustawa kominowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. cegła będąca wycinkiem pierścienia, używana do budowy kominów

 (1.2) pot. zob. ustawa kominowa.

 (1.3) pot. bimber nielegalnie wytwarzany w prymitywnych warunkach

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Kominówka, która miała okiełznać rozbuchane pensje szefów państwowych spółek, od samego początku stała się źródłem patologii

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mʲĩˈnufka, AS: kõmʹĩnufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komin, kominek

 przym. kominowy, kominkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) ustawa kominowa

Wiktionary


komis

1. sklep lub firma pośredniczące w sprzedaży i kupnie towarów, pobierająca prowizję;
2. działalność sklepu lub firmy na takich zasadach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) firma lub sklep pośredniczące za opłatą w sprzedaży różnych przedmiotów

 (1.2) transakcje kupna-sprzedaży na rachunek innej osoby

 (1.3) uczn. stud. egzamin komisyjny

Wiktionary

Komis – instytucja zajmująca się sprzedażą lub skupem dóbr na zasadach określonych w umowie komisowej. Komis we własnym imieniu sprzedaje na rzecz zleceniodawcy przedmiot ujęty w umowie, pobierając za to określoną w umowie prowizję.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Otworzył komis samochodowy.

 (1.2) Wziął w komis kilka antyków.

 (1.3) W przyszły czwartek mam komis z matematyki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mʲis, AS: kõmʹis

Wiktionary


komisant

1. osoba fizyczna lub przedsiębiorstwo, zajmujące się transakcjami komisowymi kupna-sprzedaży
2. przestarzale: komisjoner


SJP.pl


komisantka

kobieta komisant


SJP.pl


komisarczyk

nazwisko


SJP.pl


komisarek

→ komisarz


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Maria Komisarek – polska pływaczka
  • Mike Komisarek – amerykański hokeista

Wikipedia

Patrz:

komisarz

komisariacik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od komisariat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie komisariat, lecz tylko mały komisariacik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komisariat m.

Wiktionary


komisariat

1. jednostka organizacyjna policji obejmująca swą działalnością określony teren;
2. lokal tej jednostki;
3. instytucja lub urząd podległe komisarzowi, często tworzony doraźnie do wykonania określonego zadania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) lokal, w którym urzędują pracownicy policji

 (1.2) jednostka organizacyjna policji pełniąca funkcje w określonym terenie

 (1.3) urząd tymczasowy utworzony do spełniania określonych zadań

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komisariat Policji
  • Komisariat ludowy
  • Komisariat Rzeszy Ukraina
  • Komisariat Rzeszy Wschód
  • Komisariat Rzeszy Moskwa
  • Komisariat Rzeszy Kaukaz
  • Komisariat Ziemi Świętej
  • Komisariat (serial telewizyjny)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przy naszym rynku znajduje się poczta, kościół, komisariat i urząd miasta.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mʲiˈsarʲjat, AS: kõmʹisarʹi ̯at

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komisja ż., komisarz m.

:: zdrobn. komisariacik mrz.

 przym. komisaryczny

Wiktionary


komisariatowy

→ komisariat


SJP.pl

Patrz:

komisariat

komisarka

→ komisarz


SJP.pl

Patrz:

komisarz

komisarski

przymiotnik od: komisarz


SJP.pl


komisaryczny

niepochodzący z wyboru, lecz ustanowiony przez władze w związku ze szczególnymi okolicznościami, np. zarząd komisaryczny


SJP.pl


komisarz

1. urzędnik powołany do pełnienia określonej funkcji lub realizacji misji, często mający specjalne kompetencje;
2. stopień oficerski w policji;
3. oficer mający ten stopień;
4. pełnomocnik dyplomatyczny niektórych państw w krajach lub terytoriach niemających pełnej suwerenności;
5. osoba wyznaczona do czasowego pełnienia funkcji obieralnej;
6. w ZSRR do 1946 roku: członek rządu kierujący komisariatem ludowym; minister


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) urzędnik posiadający szczególne pełnomocnictwa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • komisarz awaryjny – osoba zastępująca ubezpieczyciela na terenie innego państwa w razie wystąpienia zdarzenia objętego ochroną ubezpieczeniową
  • komisarz europejski – członek gabinetu Komisji Europejskiej, odpowiednik ministra w zwykłym rządzie
  • komisarz policji – stopień oficerski w policji wielu krajów
    • Komisarz Policji – stopień oficerski w polskiej Policji
  • komisarz ludowy – odpowiednik urzędu ministra w rządzie Rosji Sowieckiej, później ZSRR do 1946
  • komisarz polityczny – w wojsku radzieckim do 1942 osoba kierująca pracą polityczno-wychowawczą w pułkach i związkach taktycznych
  • komisarz rządowy – organ sprawujący zarząd komisaryczny w jednostce samorządu terytorialnego (JST), powoływany w celu wykonywanie zadań i kompetencji zawieszonych organów JST
  • komisarz rządowy (Królestwo Polskie) – przedstawiciele generalnego gubernatora warszawskiego i lubelskiego w Tymczasowej Radzie Stanu w Królestwie Polskim
  • komisarz skarbowy – stanowisko specjalistyczne w służbie cywilnej podległej ministrowi właściwemu ds. finansów publicznych
  • komisarz sportowy
  • komisarz wyborczy
  • komisarz wystawy

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. komisariat mrz., komisja ż., nadkomisarz mos., podkomisarz mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pełnomocnik

Wiktionary


komisja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) grupa wydelegowana z większego grona, powołana do sprawowania określonych funkcji, najczęściej do zbadania jakiejś kwestii, kontroli czyjejś działalności;

Wiktionary

Komisja – zespół osób kompetentnych i odpowiedzialnych, któremu zlecone zostało zbadanie pewnej sprawy lub spełnienie pewnej konkretnej i specjalnej czynności. Komisja jest ciałem delegowanym, a więc podlega instancji, która ją ustanowiła (delegowała), zdaje jej sprawę ze swych czynności i przedkłada projekt decyzji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W komisji był obok mnie inny malarz, który po prostu nic nie mówił.

 (1.1) To dobrze, że tak szybko potrafiłeś nawiązać kontakty z Duńczykami. Z pewnością zostanie to docenione przez komisję przyznającą prawo pobytu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmʲisʲja, AS: kõmʹisʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komisarz m., komisariat m.

 przym. komisyjny, wewnątrzkomisyjny, komisaryczny, komisariatowy

 przysł. komisyjnie, komisarycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) komitet

Wiktionary


komisjoner

przestarzale: agent, pośrednik przy kupnie i sprzedaży; komisant


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pracownik magazynu zajmujący się komisjonowaniem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komisjonowanie n.

:: fż. komisjonerka ż.

 czas. komisjonować ndk.

Wiktionary


komisjonerka

→ komisjoner; komisantka


SJP.pl


komisowe

opłata pobierana przez komisanta za dokonanie transakcji kupna lub sprzedaży


SJP.pl


komisowy

przymiotnik od: komis


SJP.pl


komisura

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) anat. połączenie pomiędzy dwoma ciałami, strukturami, tkankami, narządami lub włóknami nerwowymi

Wiktionary

Komisura (łac. "commissura") – termin stosowany głównie w anatomii dla określenia – w ogólnym znaczeniu – połączenia pomiędzy dwoma ciałami, strukturami, narządami lub włóknami nerwowymi.

W wąskim znaczeniu jest to spoidło poprzeczne – włókno nerwowe łączące parzyste elementy systemu nerwowego, zwykle zwoje podłużnych pni nerwowych. Występuje u bezkręgowców, zwłaszcza dobrze widoczna jest u pierścienic i innych zwierząt o drabinkowym układzie nerwowym (np. stawonogów i płazińców).

Wikipedia


komisurotomia

zabieg operacyjny polegający na rozerwaniu lub rozcięciu, najczęściej lewej zastawki przedsionkowo-komorowej serca, chorobowo zwężonej i utrudniającej przepływ krwi


SJP.pl

Komisurotomia – zabieg chirurgiczny polegający na przecięciu spoideł mózgowych łączących półkule mózgu. Wykorzystuje się go do łagodzenia objawów padaczki, ponieważ ogranicza rozprzestrzenianie się ataków epileptycznych pomiędzy półkulami. Ogranicza także przepływ informacji pomiędzy nimi, co wiąże się z występowaniem objawów zespołów spoidłowych.

Wikipedia


komisyjka

zdrobnienie od: komisja


SJP.pl


komisyjny

dotyczący komisji; stworzony przez komisję, będący komisją


SJP.pl


komitacki

→ komitat


SJP.pl

Patrz:

komitat

komitadżi

członek słowiańskojęzycznych oddziałów zbrojnych z krajów bałkańskich, walczących o wyzwolenie spod osmańskiej okupacji


SJP.pl

Komitadżi (także "Comitadji" lub "Komitaji" od bułgarskiego Комити, gr. "κομιτατζήδες") – pojęcie historyczne określające członków słowiańskojęzycznych oddziałów zbrojnych z krajów bałkańskich, pochodzących głównie z Bułgarii, Serbii i regionu geograficznego Macedonii, walczących o wyzwolenie spod osmańskiej okupacji.

Wikipedia


komitat

jednostka podziału terytorialnego na Węgrzech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) adm. węgierska jednostka administracyjna pierwszego rzędu;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmʲitat, AS: kõmʹitat

Wiktionary

Powiązane:

 przym. komitatowy

Wiktionary


komitecik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od komitet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komitet m.

Wiktionary


komitent

posiadacz rzeczy oddanej w komis


SJP.pl


komitet

grupa osób powołanych do wykonania określonych zadań


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) grupa osób powołanych do wykonania określonych zadań

Wiktionary

Komitet (fr. "comité", ang. "commitee") – grupa osób, działająca w imieniu szerszego zespołu i powstała drogą wyboru, wyznaczenia lub też samorzutnie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) 12 stycznia 2008 r. Rada Polityczna Prawa i Sprawiedliwości dokonała wyboru trzech wiceprezesów partii, sekretarza generalnego oraz czterech członków Komitetu Politycznego.

 (1.1) Poproś komitet o oficjalną zgodę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mʲitɛt, AS: kõmʹitet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. komitecik mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) komisja

Wiktionary


komitetowy

przymiotnik od: komitet


SJP.pl


komitologia

proces przyjmowania przez Komisję Europejską aktów wykonawczych do aktów prawnych; komitetologia


SJP.pl


komitywa

1. bliskie stosunki łączące dobrych znajomych lub przyjaciół, zażyłość;
2. dawniej: grupa osób towarzysząca komuś, czemuś; orszak; świta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bliskie stosunki między znajomymi lub przyjaciółmi

 (1.2) daw. grupa osób towarzysząca komuś lub czemuś

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zażyłość

Wiktionary


komiwojażer

agent handlowy, przedstawiciel jakiejś firmy podróżujący w celu zdobywania klientów i przyjmowania zamówień na towar


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. hand. przedstawiciel handlowy odbywający podróże w celu zdobycia nabywców produktu czy usługi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. komiwojażerski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) agent, akwizytor, pot. domokrążca

Wiktionary


komiwojażerka

1. kobieta komiwojażer;
2. potocznie: komiwojażerstwo


SJP.pl


komiwojażerski

przymiotnik od: komiwojażer


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z komiwojażerem, dotyczący komiwojażera

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komiwojażer mos.

Wiktionary


komiwojażerstwo

zajęcie, praca komiwojażera


SJP.pl


komizm

zespół cech jakiejś osoby, sytuacji, jakiegoś zdarzenia, przedmiotu budzących wesołość, rozśmieszających; śmieszność, zabawność, komiczność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zespół cech jakiejś osoby lub sytuacji budzący wesołość

Wiktionary

Komizm (gr.) – kategoria estetyczna, określająca właściwości zjawisk zdolnych wywołać śmiech oraz okoliczności, w jakich dochodzi do powstania tej reakcji. Istnieje wiele poglądów w kwestii źródeł efektu komicznego, na ogół przyjmuje się, że jego istota polega na ujawnianiu zaskakującej sprzeczności, kontrastu, będących wynikiem przedstawienia osób, sytuacji odbiegających od oczekiwań odbiorcy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mʲism̥, AS: kõmʹism̦

Wiktionary

Powiązane:

 przym. komiczny

 przysł. komicznie

 rzecz. komik m., komedia ż., komediant m., komediantka ż., komiczność ż.

Wiktionary


komięga

staropolski statek rzeczny do jednorazowego spływu z biegiem rzeki, głównie do spławiania zboża; używany do XIX wieku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. czworoboczny statek rzeczny do spławiania zboża

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dniestrem szły komięgi do morza.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kadź

Wiktionary


komiężka

1. mniejszy model komięgi;
2. jednokomórkowy glon zaliczany do okrzemek


SJP.pl


komiśniaczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od komiśniak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komiśniak m.

Wiktionary


komiśniak

dawniej: ciemny, razowy chleb przydzielany żołnierzom


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. ciemny razowy chleb przydzielany dawniej żołnierzom;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pewnego razu żołnierze zameldowali mu, że komiśniaka, który właśnie fasowali – żreć niepodobna.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmʲiɕɲak, AS: kõmʹiśńak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. komiśniaczek m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chleb kommisowy, chleb komiśny

Wiktionary


komiśny

dawniej żołnierski, przeznaczony dla żołnierzy, wojska


SJP.pl


kommageński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Kommageną, dotyczący Kommageny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kommagena ż.

Wiktionary


kommemoracja

komemoracja;
1. upamiętnienie wydarzenia lub osoby specjalną uroczystością, tablicą pamiątkową, dziełem artystycznym itp;
2. w liturgii katolickiej:
a) modlitwa za żywych i umarłych w czasie mszy;
b) wezwanie świętego w jednej z części mszy


SJP.pl


kommemoracyjny

→ kommemoracja; kommemoratywny, komemoracyjny, komemoratywny, memoratywny


SJP.pl


kommemoratywny

→ kommemoracja; kommemoracyjny, komemoracyjny, komemoratywny, memoratywny


SJP.pl


kommiliton

dawniej: kolega szkolny, towarzysz broni; komiliton


SJP.pl


kommos

1. część dramatu antycznego, na którą składa się lament bohatera;
2. śpiew aktorów w teatrze starożytnym


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kommos – pojęcie związane z teatrem starożytnym
  • Kommós – stanowisko archeologiczne w południowej Krecie

Wikipedia


komnata

pokój lub sala reprezentacyjna w dawnych zamkach, pałacach itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pomieszczenie mieszkalne w pałacu lub rezydencji, zwykle pełne przepychu;

Wiktionary

Komnata ( caminata – izba z piecem) – do XVI wieku termin stosowany do określenia izby mieszkalnej lub pokoju ogrzewanego kominkiem, najczęściej w odniesieniu do wnętrz zamkowych i pałacowych, obecnie w odniesieniu do sal reprezentacyjnych i pokoi mieszkalnych znajdujących się na zamkach, w pałacach, dworach z czasu gotyku i renesansu. Są to wnętrza urządzone z przepychem, o bogato dekorowanych ścianach i sufitach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W głębi komnaty stała złocista otomana, a na niej spoczywała piękna królewna, która właśnie paląc nargile ziewała tak czarownie, że nie mogłem oderwać oczu od jej wdzięcznych i porywająco słodkich poziewań.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃mˈnata, AS: kõmnata

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. komnatka ż.

 przym. komnatowy

Wiktionary


komnatowy

przymiotnik od: komnata


SJP.pl


komnen

członek dynastii bizantyjskich cesarzy panującej w latach 1081-1185


SJP.pl


komnenowie

dynastia bizantyjskich cesarzy panująca w latach 1081-1185


SJP.pl

Komnenowie – jedna z ostatnich dynastii bizantyjskich panujących w Cesarstwie Bizancjum, a następnie Cesarstwie Trapezuntu.

Wikipedia


komoda

mebel w kształcie skrzyni z szufladami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mebel z szufladami, niski, ok. metr, półtora metra wysoki;

 (1.2) żart. środ. pot. jeden z ośmiobitowych komputerów firmy Commodore

Wiktionary

Komoda – mebel skrzyniowy ustawiony na nogach, z szufladami do przechowywania bielizny stołowej, pościelowej, odzieży i drobiazgów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W komodzie żona trzyma swoje desu i pościel.

 (1.2) W naszej klasie toczył się zajadły spór między posiadaczami atarynek i komód.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmɔda, AS: kõmoda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. komódka ż.

Wiktionary


komodo

mebel w kształcie skrzyni z szufladami


SJP.pl

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: komoda

Wiktionary

Zobacz też: Komodo (film 1999).

Komodo ( Pulau Komodo) – wyspa w Indonezji w archipelagu Małe Wyspy Sundajskie pomiędzy większymi wyspami Sumbawa i Flores; powierzchnia 330,0 km²; długość linii brzegowej 158,0 km; słabo zaludniona.

Oblewana przez: morze Flores (od północy), cieśninę Lintah (od wschodu), cieśninę Sumba (od południa) i cieśninę Sape (od zachodu).

Wikipedia


komodor

1. oficer marynarki wojennej niemający stopnia admiralskiego, dowodzący czasowo zespołem jednostek;
2. tytuł grzecznościowy najstarszego kapitana statku pasażerskiego;
3. w czasie II wojny światowej: dowódca konwoju statków handlowych;
4. prezes klubu żeglarskiego lub wioślarskiego; komandor


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) we flotach: czasowy dowódca statku

Wiktionary

Komodor (ang. "commodore", niem. "Kommodore") – stopień wojskowy marynarki wojennej, lub oznaka funkcji, używane przede wszystkim w krajach anglosaskich. Przewidziani do kierowania zespołem okrętów z jednoczesnym dowództwem najważniejszego z nich.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nazywała się Tian Karmiya, dla niego – komandor Tian, a dzięki najwyższym notom z Caridy i nienagannej służbie na pokładach „Enigmy” i „Zwycięstwa na Batonnie” oczekiwała zapewne, że podejmie dalszą służbę tu, na „Ultimatum”, pod panią komodor Rae Sloane.

Wiktionary


komodyfikacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ekon. przekształcenie rzeczy, usług, pomysłów czy idei z wartości użytkowej na wartość wymienną;

Wiktionary

Komodyfikacja (również "utowarowienie", commodifcation – od commodity – towar) – przekształcenie (transformacja) rzeczy (produktów), usług, ale też pomysłów czy idei z wartości użytkowej na wartość wymienną – wystawienie na sprzedaż rzeczy, które najczęściej nie są przedmiotem obrotu na rynku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z czasem komodyfikacji uległy najważniejsze dla nich – w wymiarze symbolicznym – artefakty konstytuujące historyczną tożsamość ich pokolenia, które w efekcie stały się zwykłymi gadżetami.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) utowarowienie

Wiktionary


komoku

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) w go punkt położony na czwartej linii licząc od jednego boku gobanu i na trzeciej od drugiego boku;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pierwszy ruch zagrany w komoku to bardzo tradycyjne otwarcie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmɔku, AS: kõmoku

Wiktionary


komondor

pies z rasy należącej do grupy psów pasterskich i zaganiających, wyhodowanej na Węgrzech


SJP.pl

Komondor – rasa psa, należąca do grupy psów pasterskich i zaganiających, zaklasyfikowana do sekcji psów pasterskich (owczarskich). Typ dogowaty. Nie podlega próbom pracy.

Wikipedia


komonica

półkrzew lub bylina z rodziny motylkowatych


SJP.pl

Komonica ("Lotus" L.) – rodzaj roślin zielnych oraz półkrzewów należący do rodziny bobowatych. Obejmuje 124 gatunki. Występują one na całej kuli ziemskiej, z wyjątkiem Ameryki Północnej i Ameryki Południowej (tam tylko gatunki zawleczone). Rosną na bagnach, łąkach i murawach, w miejscach piaszczystych i na klifach. Nazwa naukowa nawiązuje do jednej z grup roślin w starożytnej taksonomii ludowej opisywanych jako lotos.

Wikipedia


komonicowy

kornutka komonicowa - gatunek pszczoły


SJP.pl


komonicówka

smółka komonicówka - gatunek pszczoły


SJP.pl


komonomer

związek chemiczny (monomer) współtworzący kopolimer


SJP.pl


komora

1. ciemna, mała izba w wiejskim domu, przeznaczona do przechowywania zapasów żywności, odzieży; spiżarnia;
2. niewielka izba mieszkalna w wiejskich chatach; alkierz;
3. klatka piersiowa u zwierzyny;
4. część serca;
5. obszerne wyrobisko górnicze wykute w skale;
6. część nory zwierzęcej;
7. część zalążni lub owocu roślin, mieszcząca zalążki albo nasiona


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wydzielone pomieszczenie

 (1.2) wojsk. tylna część przewodu lufy lub otwór w bębnie rewolwerowym, w której umieszcza się nabój;

 (1.3) bot. część zalążni bądź owocu roślin, w w której znajdują się zalążki lub nasiona

 (1.4) anat. przestrzeń, zagłębienie w organach u ludzi i zwierząt

 (1.5) łow. anat. klatka piersiowa u zwierząt

 (1.6) górn. duże wyrobisko górnicze wykute w skałach lub soli

 (1.7) powiększona część nory zwierząt, wykorzystywana przez nie do mieszkania

 (1.8) przest. niewielka spiżarnia, służąca do przechowywania drobnych rzeczy, ubrań, jedzenia

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • komory spalania: daszkowa, klinowa, polisferyczna, półkolista, rakiety, silnika wysokoprężnego, wanienkowa, wstępna, wirowa
  • komora bombowa, minowa, nabojowa, zamkowa, spustowa
  • komora tylna gałki ocznej, przednia gałki ocznej, mózgu, serca, ślinianki przyusznej, Vergi, Arancjusza
  • komora dyfuzyjna, jonizacyjna, Wilsona (mgłowa, kondensacyjna), pęcherzykowa – do badania śladów cząstek elementarnych
  • komora chromatograficzna – do chromatografii cienkowarstwowej lub bibułowej
  • komora laminarna – do pracy laboratoryjnej w warunkach sterylnych
  • komora klimatyczna – do testów klimatycznych
  • komora bezodbiciowa, rewerberacyjna – do badania pól elektromagnetycznych
  • komora gorąca, rękawicowa do prac z materiałami radioaktywnymi i niebezpiecznymi
  • komora diamentowa – do wytwarzania ekstremalnie wysokich ciśnień
  • komora bezcieniowa – do fotografii
  • komora Lindnera – do badania pod mikroskopem żywych mikroorganizmów

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przed nami sterczał gmach komory celnej, kąpiący się w wodach kanału, pod nami szkliły się zielone fale, tu i ówdzie krajane wiosłami gondolierów […]

 (1.4) Krew płynie poprzez zastawkę dwudzielną do lewej komory serca.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmɔra, AS: kõmora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komornik mos., komórka ż., komóreczka ż., komóra ż.

 przym. komorowy, komórkowy

Wiktionary


komorczyn

Komorczyn (kaszb. "Kòmórczëno" lub "Kòmòrzno", Kummerzin) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Kobylnica. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.

Wikipedia


komorek

nazwisko


SJP.pl


komorne

opłata za wynajmowane mieszkanie; czynsz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) przest. czynsz za wynajem mieszkania lub pokoju

 (1.2) hist. opłata lub renta, którą chłopi płacili właścicielowi ziemskiemu za użytkowanie ziemi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komornik mos.

 przym. komorniczy

Wiktionary


komornica

przestarzałe: kobieta wiejska niemająca własnego gospodarstwa ani domu, mieszkająca w cudzej chacie


SJP.pl

Komornica – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie legionowskim, w gminie Wieliszew.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa warszawskiego.

Komornica to miejscowość typowo wypoczynkowa, z dostępem do Zalewu Zegrzyńskiego oddalonego o około 1,5 km. wieś otaczają lasy i łąki. Na terenie Komornicy znajduje się Elektrownia Wodna Dębe, Liceum Ogólnokształcące im. mjra Konstantego Mikołaja Radziwiłła oraz sklep wielobranżowy.

Wikipedia


komornicki

przymiotnik od: Komorniki


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Anna Komornicka (1920–2018) – polska filolog klasyczna i nauczycielka akademicka
  • Bogusław Komornicki (1901–1925) – porucznik piechoty Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari 
  • Franciszek Komornicki (1733–1780) herbu Nałęcz – duchowny rzymskokatolicki, bp tytularny Caesaropolis
  • Jan Komornicki (ur. 1943) – polski polityk, poseł na Sejm II kadencji,ambasador
  • Krzysztof Komornicki (ur. 1931) – polski kierowca wyścigowy i rajdowy
  • Krzysztof Komornicki (ur. 1942) – polski polityk, poseł na Sejm X kadencji
  • Leon Komornicki (ur. 1947) – generał dywizji Wojska Polskiego
  • Maria Komornicka (1876–1949) – polska poetka i tłumaczka
  • Piotr Komornicki (ur. 1952) – polski polityk, były wojewoda krośnieński oraz burmistrz miasta
  • Ryszard Komornicki (ur. 1959) – piłkarz polski
  • Stanisław Nałęcz-Komornicki (1924–2010) – generał brygady Wojska Polskiego, żołnierz Armii Krajowej, historyk wojskowości
  • Stanisław Komornicki (1949–2016) – polski chemik, profesor, rektor PWSZ w Tarnowie

Wikipedia


komornictwo

dawniej: urząd komornika; komornikostwo


SJP.pl


komorniczak

nazwisko


SJP.pl


komorniczanin

mieszkaniec Komornik


SJP.pl


komorniczanka

mieszkanka Komornik


SJP.pl


komorniczka

→ komornik


SJP.pl

Patrz:

komornik

komornik

1. urzędnik ściągający należności od dłużników, na podstawie wyroków sądowych lub innych orzeczeń wydawanych przez sąd;
2. wysoki urzędnik dworski w średniowiecznej Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) adm. funkcjonariusz publiczny zajmujący się wykonywaniem rozstrzygnięć o roszczeniach cywilnych w drodze przymusu egzekucyjnego

 (1.2) reg. duch domowy

 (1.3) hist. chłop bez własnej ziemi

 (1.4) hist. wysoki urzędnik dworski w średniowiecznej Polsce

 (1.5) gw-pl|Bukowina. lokator

 (1.6) daw. gw-pl|Czerniejewo. współlokator płacący czynsz

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • komornik – hist. chłop nieposiadający własnej ziemi
  • komornik sądowy – funkcjonariusz publiczny zajmujący się egzekwowaniem przymusowym rozstrzygnięć sądowych
  • komornik, komorzy – w dawnej Polsce urzędnik królewski lub magnacki, pokojowiec
  • komornik graniczny – w sądach podkomorskich urzędnik rozpoznający sprawy o rozgraniczenie dóbr szlachty, geometra, mierniczy
  • Komornik – polski dramat filmowy z 2005 r. w reżyserii Feliksa Falka z Andrzejem Chyrą w roli głównej
  • Komorniki

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jeśli nie spłacimy tego kredytu, komornik zajmie nam mieszkanie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komora ż., komorzy mos., Komorniki nmos.

:: fż. komornica ż.

 przym. komorniczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) windykator, egzekutor

 (1.2) chowanek, chowaniec, chobołd, gospodarczyk, piecuch, latawiec, wychowaniec

Wiktionary


komorniki

1. urzędnik ściągający należności od dłużników, na podstawie wyroków sądowych lub innych orzeczeń wydawanych przez sąd;
2. wysoki urzędnik dworski w średniowiecznej Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komorniki – część miasta Łódź
  • Komorniki – część miasta Skarżysko-Kamienna
  • Komorniki – wieś w pow. legnickim, w gminie Ruja
  • Komorniki – wieś w pow. polkowickim, w gminie Polkowice
  • Komorniki – wieś w pow. średzkim, w gminie Środa Śląska
  • Komorniki – część wsi Zakościele w pow. opoczyńskim, w gminie Drzewica
  • Komorniki – część wsi Bukowiec Opoczyński w pow. opoczyńskim, w gminie Opoczno
  • Komorniki – część wsi Glina Mała w pow. pajęczańskim, w gminie Kiełczygłów
  • Komorniki – kolonia w pow. piotrkowskim, w gminie Gorzkowice
  • Komorniki – wieś w pow. piotrkowskim, w gminie Wolbórz
  • Komorniki – wieś w pow. wieluńskim, w gminie Mokrsko
  • Komorniki – wieś w pow. myślenickim, w gminie Raciechowice

Wikipedia


komorno

Komorno (dodatkowa nazwa w j. niem. Komorno, w latach 1936-45 "Altenwall") – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie kędzierzyńsko-kozielskim, w gminie Reńska Wieś.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa opolskiego.

Wikipedia


komorny

związany z urzędem komornika lub komornego; komorniczy


SJP.pl


komoroskrzelne

grupa wodnych kręgowców obejmująca minogi i śluzice zaliczane do bezżuchwowców; Marsipobranchii


SJP.pl


komoroskrzelny

o cechach komoroskrzelnych (grupa kręgowców)


SJP.pl


komorowice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komorowice – dzielnica Bielska-Białej
  • Komorowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. strzelińskim, w gminie Kondratowice
  • Komorowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wrocławskim, w gminie Żórawina
  • Komorowice – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. nowotomyskim, w gminie Lwówek
  • gmina Komorowice – dawna gmina wiejska istniejąca do 1934 roku i w latach 1973–1976
  • Komorowice – gromada w powiecie bielskim

Wikipedia


komorowicz

nazwisko


SJP.pl


komorowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komorowo – część miasta Ostrów Mazowiecka
  • Komorowo – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gminie Trzebnica
  • Komorowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. brodnickim, w gminie Bartniczka
  • Komorowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. lipnowskim, w gminie Lipno
  • Komorowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Izbica Kujawska
  • Komorowo – część wsi Czajno w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Lubraniec
  • Komorowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ostrowskim, w gminie Ostrów Mazowiecka
  • Komorowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sierpeckim, w gminie Rościszewo
  • Komorowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. wyszkowskim, w gminie Rząśnik
  • Komorowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. nidzickim, w gminie Janowo
  • Komorowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. ostródzkim, w gminie Łukta
  • Komorowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. piskim, w gminie Biała Piska

Wikipedia


komorowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komorowski – polskie nazwisko
  • Komorowski – polski herb szlachecki
  • Adam Komorowski (ujednoznacznienie)
  • Antoni Komorowski (ur. 1945) – oficer polskiej Marynarki Wojennej
  • Bolesław Komorowski (1868-1936) – polski lekarz i działacz społeczny
  • Bronisław Komorowski (ujednoznacznienie)
  • Eliasz Komorowski herbu Dołęga odmienna (zm. 1659) – chorąży wiłkomierski, pisarz ziemski wiłkomierski, cześnik wiłkomierski, dworzanin pokojowy Jego Królewskiej Mości
  • Florian Komorowski – urzędnik Rzeczypospolitej Obojga Narodów
  • Ignacy Komorowski (ujednoznacznienie)
  • Jakub Komorowski (1724–1781) – kasztelan santocki, sędzia pograniczny kijowski, sędzia ziemski buski, stolnik horodelski, łowczy lubaczowski
  • Janusz Komorowski (1905–1993) – żołnierz, jeździec sportowy, olimpijczyk
  • Jerzy Komorowski (ujednoznacznienie)

Wikipedia


komorowy

przymiotnik od: komora


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący komory

 (1.2) anat. med. związany z komorami serca

 (1.3) anat. med. związany z komorami mózgu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komóra ż., komora ż.

Wiktionary


komory

1. ciemna, mała izba w wiejskim domu, przeznaczona do przechowywania zapasów żywności, odzieży; spiżarnia;
2. niewielka izba mieszkalna w wiejskich chatach; alkierz;
3. klatka piersiowa u zwierzyny;
4. część serca;
5. obszerne wyrobisko górnicze wykute w skale;
6. część nory zwierzęcej;
7. część zalążni lub owocu roślin, mieszcząca zalążki albo nasiona


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. państwo w Afryce;

 (1.2) geogr. archipelag zajmowany m.in. przez Komory (1.1)

Wiktionary

Komory ( ‏جزر القمر "Juzur al-Qumur"‎), oficjalnie Związek Komorów ( Union des Comores, ‏الاتحاد القمري "al-Ittiḥād al-Qumurī / Qamarī"‎) – państwo wyspiarskie w północnej części Kanału Mozambickiego, zlokalizowane na części archipelagu Komorów, pomiędzy północną częścią Madagaskaru a północno-wschodnią częścią Mozambiku. Najbliższymi państwami są Mozambik, Tanzania, Madagaskar oraz Seszele.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Komory są jednym z najbiedniejszych krajów świata.

 (1.2) U wybrzeży Komorów rozbił się samolot.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmɔrɨ, AS: kõmory

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komoryjski mrz., Komoryjczyk mos., Komoryjka ż.

 przym. komoryjski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Związek Komorów

Wiktionary


komoryjczyk

obywatel Komorów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obywatel Komorów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mɔˈrɨjt͡ʃɨk, AS: kõmoryi ̯čyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Komory nmos., komoryjski mrz.

:: fż. Komoryjka ż.

 przym. komoryjski

Wiktionary


komoryjka

obywatelka Komorów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obywatelka Komorów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mɔˈrɨjka, AS: kõmoryi ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Komory nmos., komoryjski mrz.

:: fm. Komoryjczyk mos.

 przym. komoryjski

Wiktionary


komoryjski

przymiotnik od: Komory (archipelag lub państwo)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do państwa Komory

 (1.2) odnoszący się do archipelagu Komorów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język komoryjski;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Haruna na skonfiskowany statek załadował żołnierzy, jedną trzecią komoryjskiej armii.

 (1.2) Więc wygodę i szacunek dla klasy turystycznej diabli wzięli w Moroni, porcie wysp Komoryjskich.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mɔˈrɨjsʲci, AS: kõmoryi ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Komory nmos., Komoryjczyk mos., Komoryjka ż.

Wiktionary


komorze

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w Polsce w województwie wielkopolskim

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komorze – leśniczówka w woj. pomorskim, w pow. starogardzkim, w gminie Osiek
  • Komorze – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. średzkim, w gminie Nowe Miasto nad Wartą
  • Komorze – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Borne Sulinowo
  • Komorze – jezioro w woj. zachodniopomorskim, w pow. drawskim, w gminie Czaplinek
  • Komorze – zlikwidowana w 1989 roku wąskotorowa stacja kolejowa w miejscowości Komorze Przybysławskie
  • Komorze Nowe
  • Komorze Nowomiejskie
  • Komorze Przybysławskie

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmɔʒɛ, AS: kõmože

Wiktionary


komorzewo

Komorzewo – (niem. "Grützendorf") wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Czarnków.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

Wikipedia


komorzno

Komorzno (niem. "Reinersdorf") – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie kluczborskim, w gminie Wołczyn.

Do wsi należą przysiółki wsi: Lubiatowice, Zajdak, Wolna Wieś (do 2002 r. Kolonia Komorzeńska), Sułaszów oraz Zapłotnik

Wikipedia


komorzy

dawniej: dworzanin zajmujący się pokojami i sprzętami króla; komornik; komorny


SJP.pl


komorów

1. archipelag wulkaniczny na Oceanie Indyjskim; Archipelag Komorów;
2. (do 2001 Federalna Islamska Republika Komorów) państwo obejmujące archipelag Komory; Związek Komorów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komorów – zwyczajowa nazwa najstarszego i największego polskiego ośrodka psychoterapii w Komorowie koło Warszawy
  • Komorów – projektowany specjalny obszar ochrony siedlisk, aktualnie obszar mający znaczenie dla Wspólnoty, położony na Wyżynie Miechowskiej, na terenie gminy Miechów
  • Komorów – stacja Warszawskiej Kolei Dojazdowej położona w Komorowie
  • Komorów – zbiornik wodny w województwie małopolskim
  • Komorów – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. oleśnickim, w gminie Syców
  • Komorów – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. świdnickim, w gminie Świdnica
  • Komorów – wieś w woj. lubuskim, w pow. krośnieńskim, w gminie Gubin
  • Komorów – wieś w woj. łódzkim, w pow. rawskim, w gminie Cielądz
  • Komorów – wieś w woj. łódzkim, w pow. tomaszowskim, w gminie Tomaszów Mazowiecki
  • Komorów – część wsi Ostrów Szlachecki w woj. małopolskim, w pow. bocheńskim, w gminie Bochnia
  • Komorów – wieś w woj. małopolskim, w pow. miechowskim, w gminie Miechów
  • Komorów – wieś w woj. małopolskim, w pow. tarnowskim, w gminie Wierzchosławice

Wikipedia


komorówko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komorówko – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gminie Trzebnica
  • Komorówko – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. grodziskim, w gminie Rakoniewice
  • Komorówko – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfińskim, w gminie Stare Czarnowo

Wikipedia


komos

roślina z rodziny komosowatych, występująca w ponad 200 gatunkach zamieszkujących głównie obszary umiarkowane całej kuli ziemskiej


SJP.pl

Komos ( κῶμος, kōmos) – w świecie hellenistycznym wesoły, często pijany, obrzędowy pochód młodzieńców.

Uczestnicy (komastai) pojawiają się w ikonografii z naczyniami do picia, co podkreśla związek z ucztą i winem. Źródła literackie oraz malarstwo wazowe wskazują, że istotną rolę w komosie odgrywały muzyka i taniec; komastai nosili instrumenty, a niekiedy także pochodnie, gdyż pochody odbywały się również nocą. Komos miał charakter żywiołowy i hałaśliwy, daleki od zdyscyplinowanego rytuału.

Wikipedia


komosa

roślina z rodziny komosowatych, występująca w ponad 200 gatunkach zamieszkujących głównie obszary umiarkowane całej kuli ziemskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Chenopodium|L.|ref=tak., rodzaj roślin zielnych z rodziny szarłatowatych;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komosa – miejscowość w województwie podlaskim
  • komosa – rodzaj roślin

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Młode liście komosy można dodać do sałatki.

Wiktionary


komosewo

Komosewo – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie grajewskim, w gminie Wąsosz.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa łomżyńskiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Przemienienia Pańskiego w Wąsoszu.

Wikipedia


komosiński

nazwisko


SJP.pl


komosotto

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kulin. potrawa na bazie komosy ryżowej przygotowana tak jak risotto

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Komosotto z suszonymi pomidorami i żurawiną to nasza odpowiedź na zbilansowany posiłek pełen roślinnego białka.

Wiktionary


komosowate

rodzina roślin dwuliściennych z rzędu goździkowców, o drobnych kwiatach zebranych w kwiatostany, rosnących w strefie umiarkowanej, występujących w około 1500 gatunkach


SJP.pl

Komosowate ("Chenopodiaceae" Vent.) – takson w randze rodziny wyróżniany w dawniejszych systemach (np. system Cronquista z 1981, system Reveala z 1993), obecnie raczej jako grupa o niepewnym monofiletyzmie, włączana do szarłatowatych ("Amaranthaceae"). Należą tu rośliny zielne klasyfikowane do ok. 1,5 tys. gatunków.

Wikipedia


komosowaty

o cechach komosowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


komosowy

→ komosa


SJP.pl

Patrz:

komosa

komośnik

szarek komośnik - gatunek chrząszcza z rodziny jelonkowatych


SJP.pl


komp

środowiskowo: komputer


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) slang. komputer

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Odpal kompa, to obejrzymy film.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃mp, AS: kõmp

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skomputeryzowanie n., komputer m., komputeryzacja ż.

 przym. komputeryzacyjny

 czas. komputeryzować, skomputeryzować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pecet, komputer

Wiktionary


kompadorski

przymiotnik

 (1.1) hist. polit. związany z kompradorami; taki jak w społeczeństwach, gdzie istnieli kompradorzy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komprador mos.

Wiktionary


kompakcik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kompakt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompakt m.

Wiktionary


kompakcja

zmniejszanie się objętości skał pod wpływem ciśnienia wywieranego przez warstwy położone wyżej


SJP.pl

Kompakcja – zmiany fizyczne polegające na zbliżaniu się do siebie cząstek lub ziaren mineralnych na skutek ciężaru warstw nadkładu. Skutkiem kompakcji jest znaczne zmniejszenie objętości i miąższości osadu oraz zwiększenie jego gęstości.

Wikipedia


kompakt

compact;
1. płyta kompaktowa;
2. odtwarzacz kompaktowy;
3. produkt zawierający kilka elementów we wspólnej obudowie lub opakowaniu;
4. nieduży samochód osobowy średniej klasy;
5. kosmetyk wielofunkcyjny;
6. muszla klozetowa wraz ze stojącą bezpośrednio na niej spłuczką


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. urządzenie wielofunkcyjne, np. radio, magnetofon, odtwarzacz CD we wspólnej obudowie

 (1.2) pot. techn. płyta kompaktowa

 (1.3) pot. techn. urządzenie służące do odtwarzania płyt kompaktowych

 (1.4) pot. fot. aparat kompaktowy

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • potocznie fotograficzny aparat kompaktowy
  • potocznie płyta kompaktowa (CD-ROM, CD)
  • potocznie nazwa pojazdów z Autosegmentu C
  • Kompakt – niemiecka wytwórnia płytowa
  • muszla klozetowa

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mpakt, AS: kõmpakt

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kompaktowy

 rzecz. kompaktowość ż., kompakcik mrz.

Wiktionary


kompaktaty

1. dawniej: umowa, ukłąd, przymierze; kompakty;
2. kompakty praskie - porozumienie zawarte w 1436 roku przez stany czeskie z Zygmuntem Luksemburskim; kompakty praskie


SJP.pl


kompaktor

1. urządzenie do zgniatania czegoś w celu redukcji objętości;
2. program komputerowy do zmniejszania objętości plików lub porządkowania dysku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pojazd do zagęszczania masy odpadów

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kompaktować

Wiktionary


kompaktowanie

w informatyce: procedura oczyszczania ze zbędnych danych plików zawierających pocztę elektroniczną


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kompaktować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kompaktować

 rzecz. kompaktowość ż.

Wiktionary


kompaktowość

→ kompaktowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co jest kompaktowe

Wiktionary

Patrz:

kompaktowy

Powiązane:

 rzecz. kompakt m., compact m., kompaktowanie, skompaktowanie n.

 czas. kompaktować ndk., skompaktować dk.

 przym. kompaktowy, niekompaktowy

 przysł. kompaktowo, niekompaktowo

Wiktionary


kompaktowy

przymiotnik od: kompakt


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) techn. będący prostszej budowy, a jednocześnie zawierający w sobie wiele składników

 (1.2) techn. muz. odnoszący się do kompaktu (CD)

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Kiedy ZPAV i ZAiKS wprowadziły hologramy na kasety i płyty kompaktowe?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompakt mrz., kompaktowość ż.

Wiktionary


kompakty

1. dawniej: umowa, ukłąd, przymierze; kompaktaty;
2. kompakty praskie - porozumienie zawarte w 1436 roku przez stany czeskie z Zygmuntem Luksemburskim; kompaktaty praskie


SJP.pl


kompan

potocznie: kolega, towarzysz wspólnych przedsięwzięć, zabaw; koleżka, kamrat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. towarzysz wspólnych przedsięwzięć, zwłaszcza rozrywek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mpãn, AS: kõmpãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompania ż.

:: fż. kompanka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) neutr. kolega; pot. kamrat, koleżka, koleś, kumpel; przest. komiliton, konfrater, kompanion

Wiktionary


kompander

kompandor;
1. układ urządzeń do redukcji szumów sygnału, składający się z kompresora i ekspandera;
2. urządzenie poprawiające jakość nagrywanego sygnału, kompresor zintegrowany z ekspanderem


SJP.pl

Kompander – urządzenie lub system stosowany w technice audio, który łączy funkcje kompresora i ekspandera. Jego zadaniem jest zmniejszanie szumów i poprawa dynamiki dźwięku. Kompander działa w dwóch etapach:

Wikipedia


kompandor

kompander;
1. układ urządzeń do redukcji szumów sygnału, składający się z kompresora i ekspandera;
2. urządzenie poprawiające jakość nagrywanego sygnału, kompresor zintegrowany z ekspanderem


SJP.pl


kompandować

1. mieszać różne składniki tworzywa sztucznego;
2. w telekomunikacji, informatyce: kompresować sygnał lub plik w celu dostosowania go do własności kanału przesyłowego


SJP.pl


kompania

1. jednostka wojskowa składająca się z kilku plutonów; dawniej grupa mężczyzn towarzysząca rycerzowi w walce;
2. grono znajomych;
3. stowarzyszenie kupców, zakładane dawniej w celu prowadzenia handlu za granicą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kilka osób spędzających wspólnie czas

 (1.2) wojsk. jednostka wojskowa (rzadziej policyjna) składająca się z kilkudziesięciu żołnierzy pod dowództwem młodszego oficera;

 (1.3) kupieckie stowarzyszenie zawiązane do prowadzenia handlu zagranicznego

 (1.4) daw. czynność towarzyszenia komuś

 (1.5) uformowany pochód pielgrzymów

Wiktionary

Kompania ( compagnie) – pododdział wojska, zazwyczaj liczący około 60-110 żołnierzy, podoficerów i oficerów. Składa się zazwyczaj z pododdziału dowodzenia, 3–4 plutonów zasadniczego rodzaju wojsk, ewentualnie plutonu wsparcia. Zazwyczaj trzy, rzadziej dwie lub cztery kompanie wchodzą w skład batalionu. Kompanie czasami mogą wchodzić w skład pułku, a nawet brygad czy dywizji (jak np. kompania zaopatrzenia, obsługi).

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Nasz batalion składał się z czterech kompanii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃mˈpãɲja, AS: kõmpãńi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompan m., kompanka ż., kompanion m., kompanionka ż., kompanista m., kompańczyk m.

:: zdrobn. kompanijka ż.

 przym. kompanijny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.5) pielgrzymka

Wiktionary


kompanijka

zdrobnienie od: kompania


SJP.pl


kompanijny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kompanią, dotyczący kompanii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompania ż.

Wiktionary


kompanion

przestarzałe: towarzysz wspólnych przedsięwzięć, pracy; współuczestnik zabaw; kompan


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. towarzysz

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) kompanionka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kompan

Wiktionary


kompanionka

dawniej: kompanka (koleżanka, towarzyszka)


SJP.pl


kompanka

potocznie: koleżanka, towarzyszka, zwłaszcza: współuczestniczka zabawy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. towarzyszka wspólnych przedsięwzięć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompan mos., kompania ż.

Wiktionary


komparacja

porównanie


SJP.pl


komparacyjny

→ komparacja


SJP.pl

Patrz:

komparacja

komparatiwus

komparatiwus, komparatyw; w językoznawstwie:
1. stopień wyższy przysłówka lub przymiotnika;
2. przymiotnik lub przysłówek w stopniu wyższym


SJP.pl


komparator

1. przyrząd pomiarowy do dokładnego mierzenia wielkości fizycznych przez ich porównanie z wzorcem;
2. program komputerowy do porównywania plików


SJP.pl

Komparator – układ kombinacyjny służący do porównywania dwóch liczb binarnych (komparator cyfrowy) albo dwóch poziomów napięć (komparator analogowy).

Wikipedia


komparatysta

specjalista zajmujący się badaniami porównawczymi, ustalaniem zależności, pokrewieństw, analogii, zwłaszcza w zakresie językoznawstwa i literatury


SJP.pl


komparatystka

specjalistka zajmująca się badaniami porównawczymi, ustalaniem zależności, pokrewieństw, analogii, zwłaszcza w zakresie językoznawstwa i literatury


SJP.pl


komparatystyczny

związany z komparatystyką, badaniami porównawczymi


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z komparatystyką, dotyczący komparatystyki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komparatystyka ż.

 przym. komparatywny

Wiktionary


komparatystyka

dziedzina nauki obejmująca badania porównawcze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauk. dziedzina nauki, zajmująca się badaniami porównawczymi – ustalaniem zależności, pokrewieństw, analogii;

Wiktionary

Komparatystyka ( comparare „porównywać”), literaturoznawstwo porównawcze – dział nauki o literaturze, którego celem jest porównanie utworów należących do literatur różnych narodów oraz wpływów i zależności w literaturze światowej. Nowoczesna komparatystyka zajmuje się także badaniem związków pomiędzy literaturą a innymi dziedzinami sztuki, np. muzyką, malarstwem, filmem.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. komparatysta m., komparatystka ż., komparacja ż., komparatywizm m., komparatyzm m., komparator m., komparatywność ż.

 przym. komparatystyczny, komparatywny

 przysł. komparatystycznie, komparatywnie

Wiktionary


komparatyw

comparativus, komparatiwus; w językoznawstwie:
1. stopień wyższy przysłówka lub przymiotnika;
2. przymiotnik lub przysłówek w stopniu wyższym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gram. stopień wyższy przymiotnika lub przysłówka

 (1.2) gram. przymiotnik lub przysłówek w stopniu wyższym

 (1.3) gram. przypadek gramatyczny stosowany w niektórych językach przy porównaniach

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) komparatiwus, comparativus

Wiktionary


komparatywność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest komparatywne; cecha tych, którzy są komparatywni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. komparatywny

 przysł. komparatywnie

 rzecz. komparatystyka ż.

Wiktionary


komparatywny

zestawiający se sobą badane obiekty, porównawczy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) porównawczy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mparaˈtɨvnɨ, AS: kõmparatyvny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komparacja ż., komparatywizm m., komparatyzm m., komparator m., komparatysta m., komparatystka ż., komparatystyka ż., komparatywność ż.

 przym. komparatystyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) porównawczy

Wiktionary


komparować

dawniej: porównywać, przyrównywać


SJP.pl


kompars

statysta, aktor towarzyszący


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) film. teatr. statysta

 (1.2) przen. miernota

Wiktionary


kompartia

przestarzale: partia komunistyczna


SJP.pl


kompartmentacja

sytuacja, w której enzym i jego substraty idealnie do siebie pasują


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. podział komórki za pośrednictwem błon lipoproteinowych na odrębne pod względem strukturalnym i funkcjonalnym obszary

Wiktionary

Kompartmentacja, kompartymentacja, uprzedziałowienie komórki – zjawisko ścisłego lokalizowania wielu białek w określonych strukturach lub organellach komórkowych, tzw. kompartmentach, czyli otoczonych błonami przedziałach w komórce. Zjawisko to dotyczy biochemicznego, przestrzennego i fizjologicznego zróżnicowania w komórce.

Wikipedia


kompartmentalizacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) psych. psychologiczny mechanizm obronny, w którym sprzeczne myśli i uczucia są izlowane

Wiktionary


kompartmentowy

→ kompartment; kompartymentowy


SJP.pl


kompartyment

1. element kompozycyjny stanowiący część parteru ogrodowego (kobierca trawnikowego lub kwiatowego w ogrodzie barokowym);
2. zaznaczona w jakiś sposób część podzielonej symetrycznie powierzchni, np. ściany, sufitu; pole


SJP.pl


kompartymentowy

→ kompartyment


SJP.pl

Patrz:

kompartyment

komparycja

termin określający wstęp dokumentu (akt notarialny, wyrok sądowy itp.) zawierający czas, miejsce, strony i okoliczności czynności opisane w dalszej jego części


SJP.pl

Komparycja (łac. "comparare" „łączyć w pary, porównywać” od "com-" „współ-” i "par" „równy”) – określenie używane w stosunku do nagłówków w różnorakich dokumentach (np. w aktach notarialnych, wyrokach sądowych itp.). Komparycja nie jest właściwą treścią dokumentu, a tylko jego technicznym rozpoczęciem, określającym czas, okoliczności oraz strony czynności, opisanych w dalszej części dokumentu.

Wikipedia


kompas

przyrząd służący do określenia kierunku na powierzchni ziemi, wykorzystujący właściwości igły magnetycznej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geogr. przyrząd nawigacyjny służący do wyznaczania bieżącego kierunku południka magnetycznego;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Przyrząd nawigacyjny służący do wyznaczania bieżącego kierunku południka magnetycznego.
    • kompas magnetyczny
    • kompas geodezyjny
    • kompas geologiczny
    • kompas geomantyczny
    • kompas żyroskopowy
    • kompas słoneczny
  • Inne:
    • Gwiazdozbiór Kompasu
    • ORP „Kompas”
    • „Kompas” – indonezyjski dziennik
    • Kompas TV – indonezyjski kanał telewizyjny

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jako harcerz umiem posługiwać się kompasem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mpas, AS: kõmpas

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kompasowy

 rzecz. żyrokompas mrz.

Wiktionary


kompasja

dawniej: współczucie, litość


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. współczucie, litość

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dziewczyny też nie ruszać, nie macać, nie czynić wstrętów ni insultów! Okazać nieco kompasji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃mˈpasʲja, AS: kõmpasʹi ̯a

Wiktionary


kompasowy

przymiotnik od: kompas


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kompasem, dotyczący kompasu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompas mrz., Kompas mrz.

Wiktionary


kompatriota

dawniej: rodak, ziomek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. rodak

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sądzę jednak, że moi kompatrioci tworząc protesty wokół książki, nie zwrócili uwagi na fakt, że odtwarza ona zaginiony świat młodości z dużą dozą sentymentu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patriota m., patriotka ż., patriotyzm m., patriotyczność ż., patria ż.

:: fż. kompatriotka ż.

 przym. kompatriotyczny, patriotyczny

 przysł. patriotycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rodak, ziomek, pobratymiec, krajan; pot. ziomal

Wiktionary


kompatriotka

dawniej: rodaczka


SJP.pl


kompatura

dawniej:
1. okładka książki albo zeszytu;
2. pergamin lub gruby papier do owijania ksiąg


SJP.pl


kompaturka

dawniej: mała kompatura


SJP.pl


kompatybilność

zgodność, zdolność do bezkonfliktowego współdziałania


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kompatybilność komputerowa
  • kompatybilność w przód
  • kompatybilność wsteczna
  • kompatybilność elektromagnetyczna

Wikipedia


kompatybilny

mogący współgrać z innym czynnikiem, elementem, nie powodując zakłóceń; wzajemnie się uzupełniający; zgodny z czymś


SJP.pl


kompaund

[czytaj: kompałnt] dawniej: maszyna parowa złożona z kilku cylindrów, przez które kolejno przechodzi para


SJP.pl


kompała

nazwisko


SJP.pl


kompendium

dzieło zawierające zbiór lub zarys podstawowych wiadomości z określonej dziedziny wiedzy; compendium


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) książka zawierająca zwięzły wykład podstawowych wiadomości z danej dziedziny wiedzy;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃mˈpɛ̃ndʲjũm, AS: kõmpẽndʹi ̯ũm

Wiktionary


kompensacja

1. w biologii: przejęcie funkcji jakiegoś narządu w razie jego schorzenia; zastępczość funkcji;
2. w botanice: zjawisko wykorzystywania przez sąsiednie rośliny powierzchni odzyskanej po zniszczonych roślinach, np. po chwastach;
3. w prawie: umorzenie zobowiązania, gdy jedna osoba staje się wobec drugiej jednocześnie wierzycielem i dłużnikiem;
4. w psychologii: nieświadomy proces psychiczny, który polega na równoważeniu poczucia własnej niższości w pewnej dziedzinie przez dążenie do zaznaczenia swej wartości w innej;
5. równoważenie określonego działania innym działaniem, które znosi lub wyrównuje początkowe działanie;
6. technika przekładu polegająca na wyrównaniu straty informacji powstałej przy tłumaczeniu innego fragmentu tekstu;
7. rzadko: wyrównanie strat, szkód, wszelkich braków zarówno w sferze materialnej, jak i moralnej; kompensata, rekompensata, rekompensacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. biol. przejmowanie funkcji niepełnosprawnego lub utraconego narządu lub czynnika biologicznego

 (1.2) aklimatyzacja organizmu

 (1.3) psych. świadome lub podświadome dążenie do wyrównania braków w jednej dziedzinie przez wyróżnianie się w innej

 (1.4) ekon. wzajemne umorzenie wierzytelności u dwóch osób, które są dla siebie zarówno dłużnikami, jak i wierzycielami

 (1.5) równoważenie technicznego działania, sygnału lub zakłócenia

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kompensacja (biologia)
  • Kompensacja (demografia)
  • Kompensacja (prawo)
  • Kompensacja przyrodnicza
  • Kompensacja (psychologia)
  • Kompensacja (rolnictwo)
  • w technice
    • Kompensacja dewiacji kompasu magnetycznego (busoli)
    • Kompensacja ekspozycji
    • Kompensacja konstrukcyjna
    • Kompensacja mocy biernej
      • Kompensator synchroniczny

Wikipedia

Przykłady

 (1.5) W tym układzie elektronicznym zastosowano kompensację wpływu temperatury.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mpɛ̃w̃ˈsat͡sʲja, AS: kõmpẽũ̯sacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompensata ż.

 czas. kompensować

 przym. kompensacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kompensata

Wiktionary


kompensacyjny

1. taki, który wyrównuje, znosi różnice lub straty; wyrównawczy;
2. przymiotnik od: kompensacja (w różnych dziedzinach)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z kompensacją

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mpɛ̃w̃saˈt͡sɨjnɨ, AS: kõmpẽũ̯sacyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompensacja ż., kompensata ż.

 przysł. kompensacyjnie

 czas. kompensować

Wiktionary


kompensata

1. wyrównanie strat, szkód, wszelkich braków zarówno w sferze materialnej, jak i moralnej; kompensacja, rekompensata, rekompensacja, zadośćuczynienie;
2. w ekonomii: rodzaj transakcji w obrocie towarowym z zagranicą;
3. w ekonomii: metoda rozliczania w krajowym obrocie towarowym


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kompensata (rachunkowość)
  • kompensata (ekonomia) zobacz: Clearing
  • zasada kompensaty (ekonomia)
  • kompensata (prawo) zobacz: Potrącenie
  • zasada kompensaty (prawo) zobacz: Zasady prawa cywilnego
  • kompensacja
  • kompensator

Wikipedia


kompensator

1. urządzenie kompensujące, wyrównujące wpływ określonych czynników fizycznych (temperatury, ciśnienia) na dany układ;
2. przyrząd do mierzenia wielkości fizycznych przez przeciwstawienie jej innej wielkości tego samego charakteru, które znosi działanie wielkości mierzonej;
3. kompensator cieplny - wygięta część rurociągu umożliwiająca ograniczenie wpływu ciśnienia spowodowanego rozszerzalnością cieplną materiałów, z których ten rurociąg jest wykonany; wydłużalnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) urządzenie służące do redukcji lub eliminacji energii biernej w sieciach elektroenergetycznych

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kompensator cieplny
  • kompensator fazowy
  • kompensator konstrukcyjny (wymiarowy)
  • kompensator optyczny
  • kompensator synchroniczny
  • kompensator odrzutu
  • kompensator podrzutu

Wikipedia


kompensowalny

dający się kompensować


SJP.pl


kompensowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kompensować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kompensować ndk.

Wiktionary


kompensować

1. wyrównywać braki, należności zarówno w sferze materialnej, jak i moralnej; rekompensować, wynagradzać;
2. w biologii o narządach w organizmie: przejmować funkcje innego (uszkodzonego lub utraconego) narządu; zastępować;
3. w fizyce: równoważyć określone działanie innym, znoszącym tamto, działaniem;
4. w psychologii: wyrównywać rzeczywiste lub subiektywnie odczuwane braki w jednej dziedzinie wzmożoną aktywnością w innej dziedzinie lub sferze życia


SJP.pl

czasownik

 (1.1) równoważyć lub wyrównywać brak, niedobór, negatywny charakter czegoś

 (1.2) wynagradzać straty lub krzywdy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Klęskę kompensuje sobie ucieczką w świat fantazji, w którym może być królem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mpɛ̃w̃ˈsɔvat͡ɕ, AS: kõmpẽũ̯sovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompensacja ż., kompensata ż., kompensowanie n.

 przym. kompensacyjny

Wiktionary


kompensówka

potocznie: świadczenie kompensacyjne


SJP.pl


komperda

nazwisko


SJP.pl


kompetencja

(zwykle w liczbie mnogiej)
1. zakres czyjejś wiedzy, umiejętności;
2. zakres uprawnień, pełnomocnictw jakiejś instytucji;
3. kompetencja miękka - zdolność psychospołeczna, np. elastyczność, kreatywność, komunikatywność;
4. kompetencja twarda - umiejętności potrzebne do wykonywania danej pracy, np. obsługa komputera, znajomość języków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zakres czyjejś wiedzy

 (1.2) zakres czyiś uprawnień, władzy, spraw, którymi ktoś zajmuje się

Wiktionary

Kompetencja – połączenie trzech atrybutów: wiedzy, umiejętności i postawy. Wyróżniają one daną osobę łatwością sprawnej, skutecznej, odpowiadającej oczekiwaniom jakościowym, realizacji danych zadań. Działania osoby kompetentnej, w danej dziedzinie, winny spełniać obowiązujące w danej społeczności/organizacji kryteria.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Został zwolniony za brak kompetencji.

 (1.1) Kilka lat pracowałem w Szwecji. Do pracy przyszedłem "z ogłoszenia". Warunek był tylko jeden: kompetencje!

 (1.2) Do kompetencji senatu uczelni należy nadawanie tytułu doktora honoris causa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mpɛˈtɛ̃nt͡sʲja, AS: kõmpetẽncʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niekompetencja ż., kompetentność ż., kompetencyjność ż.

 przym. kompetentny, kompetencyjny

 przysł. kompetentnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) umiejętność, wiedza, zdolność

 (1.2) uprawnienie, domena, dziedzina, królestwo, obszar, płaszczyzna, sfera, teren, uniwersum

Wiktionary


kompetencyjny

dotyczący kompetencji


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący kompetencji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompetencja ż., kompetentność ż., kompetencyjność ż.

 przysł. kompetentnie

Wiktionary


kompetentnie

przysłówek sposobu

 (1.1) zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami, wiedzą i umiejętnościami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gabriel bardzo kompetentnie wyjaśnił problem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompetencja ż., kompetentność ż.

 przym. kompetentny, kompetencyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) fachowo, profesjonalnie

Wiktionary


kompetentniej

stopień wyższy od przysłówka: kompetentnie


SJP.pl


kompetentniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: kompetentny


SJP.pl


kompetentność

sprawność, przygotowanie merytoryczne, wiedza w danej dziedzinie, umiejętność rozwiązywania problemów mających związek z konkretną profesją


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest kompetentne; cecha tych, którzy są kompetentni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompetencja ż.

 przym. kompetentny, kompetencyjny

 przysł. kompetentnie

Wiktionary


kompetentny

1. mający kwalifikacje, podstawy do podejmowania właściwych decyzji i wypowiadania się w określonych sprawach;
2. świadczący o czyjejś zdolności do podejmowania właściwych decyzji i wypowiadania się w określonych sprawach;
3. upoważniony do podejmowania czynności prawnych;
4. dostarczający wiarygodnych informacji


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) uprawniony do decydowania, posiadający kwalifikacje

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Był on bardzo kompetentnym pracownikiem w swoim zawodzie i jego szef bardzo go cenił.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompetentność ż., kompetencja ż.

 przysł. kompetentnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) fachowy, odpowiedni, właściwy

Wiktionary


kompetycja

rywalizacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. współzawodnictwo

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mpɛˈtɨt͡sʲja, AS: kõmpetycʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompetytor m.

 czas. kompetować

 przym. kompetytywny

Wiktionary


kompetycyjny

agonistyczny, kompetytywny;
1. dotyczący walki lub rywalizacji;
2. w medycynie: wzmacniający działanie jakiejś substancji, współdziałający z nią lub mający działanie podobne


SJP.pl


kompetytywny

agonistyczny, kompetycyjny;
1. dotyczący walki lub rywalizacji;
2. w medycynie: wzmacniający działanie jakiejś substancji, współdziałający z nią lub mający działanie podobne


SJP.pl


kompieński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Compiègne, dotyczący Compiègne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Compiègne n.

Wiktionary


kompilacja

1. w informatyce: proces tłumaczenia kodu źródłowego programu na kod wyjściowy;
2. praca, utwór będące połączeniem fragmentów tekstów powstałych wcześniej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dokonywanie zbioru dzieł (lub ich fragmentów) na jakiś temat

 (1.2) wynik kompilacji (1.1) (zbiór fragmentów dzieł na jakiś temat)

 (1.3) inform. tłumaczenie przez kompilator kodu źródłowego na równoważny kod wynikowy

 (1.4) inform. wynik kompilacji (1.3), skompilowany program

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kompilacja w literaturze
  • kompilacja w muzyce
  • kompilacja – tłumaczenie kodu przez kompilator
    • kompilacja skrośna
    • kompilacja warunkowa
  • Kompilacja – pierwszy album O$ki
  • Kompilacja 2 – drugi album O$ki

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wydawnictwo rozpoczęło prace nad kompilacją dzieł poety.

 (1.2) Ta kompilacja będzie dostępna w sprzedaży w maju.

 (1.3) Podczas kompilacji pojawiły się jakieś błędy.

 (1.4) Z naszej strony WWW może pan ściągnąć źródła programu lub gotową kompilację.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mpʲiˈlat͡sʲja, AS: kõmpʹilacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 (1) czas. kompilować/skompilować

 rzecz. kompilator mos., kompilatorka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) składanka

Wiktionary


kompilacyjka

zdrobnienie od: kompilacja


SJP.pl


kompilacyjny

dotyczący kompilacji


SJP.pl


kompilator

autor kompilacji; autor dzieła opierającego się na innych pracach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) inform. program komputerowy dokonujący kompilacji;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) przest. ten, kto kompiluje

Wiktionary

Kompilator – program służący do automatycznego tłumaczenia kodu napisanego w jednym języku (języku "źródłowym") na równoważny kod w innym języku (języku "wynikowym"). Proces ten nazywany jest kompilacją. W informatyce kompilatorem nazywa się najczęściej program do tłumaczenia kodu źródłowego w języku programowania na język maszynowy. Niektóre z nich tłumaczą najpierw do języka asemblera, a ten na język maszynowy jest tłumaczony przez asembler.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W dziesiątej linii kompilator zgłasza jakiś błąd.

 (2.1) Przy zbieraniu dzieł pisarza kompilator znalazł jakieś nieprzyzwoite teksty.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mpʲiˈlatɔr, AS: kõmpʹilator

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompilacja ż.

:: fż. kompilatorka ż.

 czas. kompilować ndk., skompilować dk.

 przym. kompilatorowy

Wiktionary


kompilatorka

autorka kompilacji


SJP.pl


kompilować

1. w informatyce: zmieniać kod źródłowy programu na kod wyjściowy przy pomocy kompilatora;
2. zestawiać jakiś tekst, pracę, dzieło z powstałych wcześniej fragmentów


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. skompilować)

 (1.1) zestawiać i opracowywać różne materiały w jedną całość

 (1.2) inform. przetwarzać kod źródłowy programu (napisany w języku programowania wysokiego poziomu) na kod wykonywalny lub pośredni, który może zostać uruchomiony przez komputer; posługiwać się kompilatorem

czasownik zwrotny niedokonany kompilować się (dk. skompilować się)

 (2.1) być kompilowanym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Autor przez rok kompilował antologię tekstów literackich.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompilacja ż., kompilator m., kompilatorka ż., kompilatorstwo n., kompilowanie n.

 przym. kompilacyjny, kompilatorski

Wiktionary


komplanacja

dawniej: akt zgody będący zakończeniem zatargu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. praw. ugoda między stronami sporu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) A może to był swojego czasu jaki wielki posesjonat, który skupował dobra drogą licytacyj, subhastacyj, komplanacyj, transakcyj i cesyj?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mplãˈnat͡sʲja, AS: kõmplãnacʹi ̯a

Wiktionary


komplanarny

w matematyce: leżący w tej samej płaszczyźnie; koplanarny


SJP.pl


komplecik

zdrobnienie od: komplet


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od komplet

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie komplet, lecz tylko mały komplecik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komplet m., kompletność ż., kompletowanie n.

 czas. kompletować ndk.

 przym. kompletny

 przysł. kompletnie

Wiktionary


kompleks

1. zbiór określonych przedmiotów lub zjawisk wzajemnie się uzupełniających, np. kompleks budynków; zespół, zbiór, układ;
2. w psychologii: kombinacja cech osobniczych, pragnień, emocji, uczuć, najczęściej nieświadomych, przejawiających się w różnego typu dążeniach, obawach, wpływający na zachowanie się i przyjmowanie określonej postawy wobec innych, np. kompleks Edypa;
3. (zwykle w liczbie mnogiej) potocznie: poczucie winy, niepewności, niższej wartości; kompleks niższości;
4. w chemii: związek nieorganiczny powstały przez połączenie dwóch soli; związek kompleksowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) psych. zespół wyobrażeń lub odczuć tkwiących w psychice człowieka i nieakceptowanych przez niego;

 (1.2) bud. zespół budowli i urządzeń, które tworzą jakąś całość

 (1.3) zespół zjawisk lub cech, które są grupowane w całość

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kompleks H
  • Kompleks Taurydów
  • związki kompleksowe
  • kompleks enzymatyczny
  • kompleks krystaliczny skorupy ziemskiej
  • kompleks osadowy skorupy ziemskiej
  • kompleks przydatności rolniczej gleby
  • kompleks sorpcyjny
  • kompleks leśny
    • kompleks bioekologiczny
    • leśny kompleks promocyjny
  • Kompleks polski – powieść Tadeusza Konwickiego z 1977

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Kompleks ma zostać otwarty w drugiej połowie 2016 roku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mplɛks, AS: kõmpleks

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komplekson m., kompleksowość ż., kopleksowanie n.

:: zdrobn. kompleksik m.

 czas. kompleksować ndk.

 przym. kompleksowy

 przysł. kompleksowo

Wiktionary


kompleksiara

potocznie: kobieta mająca kompleksy


SJP.pl


kompleksiarz

potocznie: osoba mająca kompleksy


SJP.pl


kompleksik

zdrobnienie od: kompleks


SJP.pl


kompleksja

budowa ciała; także usposobienie, temperament


SJP.pl


kompleksometria

metoda chemicznej analizy miareczkowej stosowana głównie do oznaczania jonów metali; miareczkowanie kompleksometryczne


SJP.pl

Kompleksometria – dział analizy miareczkowej w którym oznacza się substancje w reakcji z czynnikami kompleksującymi. Jako pierwszy tę metodę analizy ilościowej wykorzystał Justus von Liebig w roku 1851, miareczkował on jony cyjankowe mianowanym roztworem azotanu srebra. Analizę wykorzystującą tworzenie kompleksów rozwinął Gerold Schwarzenbach odkrywając kompleksotwórcze właściwości kwasków aminopolikarboksylowych.

Wikipedia


kompleksowo

przysłówek

 (1.1) w sposób kompleksowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompleks mrz., kompleksowość ż.

 przym. kompleksowy

Wiktionary


kompleksowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest kompleksowe; cecha tych, którzy są kompleksowi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompleks m., kompleksik m.

 przym. kompleksowy

 przysł. kompleksowo

Wiktionary


kompleksowy

ogarniający kilka różnych dziedzin; całościowy; obejmujący całość


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) obejmujący wszystkie elementy, tworząc zwarty kompleks

 (1.2) nauk. bud. tworzący kompleks, należący do kompleksu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W swoim komunikacie z dnia 8 marca 2018 r. Komisja opublikowała swój plan działania w sprawie finansowania zrównoważonego wzrostu gospodarczego, rozpoczynając ambitną i kompleksową strategię w zakresie zrównoważonego finansowania.

 (1.1) Naukowcy ze Szwecji wykazali za pomocą szeregu eksperymentów, że kruki odznaczają się kompleksową inteligencją, porównywalną tylko do tej, którą mają szympanse i inne bliskie naczelne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompleks mrz., kompleksowość ż.

 przysł. kompleksowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) całościowy, globalny, holistyczny, zbiorczy

Wiktionary


komplemenciara

→ komplemenciarz


SJP.pl

Patrz:

komplemenciarz

komplemenciarski

przymiotnik od: komplemenciarz


SJP.pl


komplemenciarz

człowiek lubiący prawić komplementy; pochlebca


SJP.pl


komplemencik

zdrobnienie od: komplement


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od komplement

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie komplement, lecz tylko mały komplemencik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komplement m.

 czas. komplementować

Wiktionary


komplement

1. uprzejma, często przesadna pochwała; pochlebstwo, duser;
2. w biologii: rodzaj ciała odpornościowego obecnego we krwi i limfie; dopełniacz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) grzecznościowa, zwykle przesadna pochwała

 (1.2) biol. układ dopełniacza

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • w biologii inaczej układ dopełniacza
  • Komplement (psychologia)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Skompromitowany przez Gabrysię przed całą żeńską drużyną koszykarską, której uczestniczki – jak się okazało – wszystkie miały okazję słuchać tych samych komplementów i romantycznych porównań do kwiatu jabłoni, mówi jej, że jest prozaiczna jak kalafior.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komplemenciarz m., komplementowanie n.

:: zdrobn. komplemencik m.

 czas. komplementować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pochlebstwo, pochwała, duser

 (1.2) dopełniacz

Wiktionary


komplementacja

1. dawniej: prawienie komplementów;
2. książkowo: dopełnienie, uzupełnienie;
3. w biologii: komplementacja genetyczna - uzupełnianie odcinków DNA w odrębnych, podwójnie zmutowanych genach, prowadzące do odtworzenia normalnego fenotypu


SJP.pl


komplementacyjny

dotyczący komplementacji


SJP.pl


komplementariusz

wspólnik spółki komandytowej lub komandytowo-akcyjnej, który za zobowiązania spółki odpowiada subsydiarnie całym swoim majątkiem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) praw. zarz. aktywny wspólnik w spółce komandytowej lub komandytowo-akcyjnej, który ponosi odpowiedzialność bez ograniczenia za zobowiązania spółki wobec jej wierzycieli

Wiktionary

Komplementariusz (łac. "complementarius" od "complementum", "uzupełnienie") – wspólnik w spółce komandytowej lub komandytowo-akcyjnej, który za zobowiązania spółki odpowiada bez ograniczenia całym swoim majątkiem.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. komplementarność ż.

Wiktionary


komplementarnie

przysłówek

 (1.1) w sposób wzajemnie uzupełniający się

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mplɛ̃mɛ̃nˈtarʲɲɛ, AS: kõmplẽmẽntarʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komplementarność

 przym. komplementarny

 czas. komplementować

Wiktionary


komplementarność

→ komplementarny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wzajemne uzupełnianie się

Wiktionary

Patrz:

komplementarny

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mplɛ̃mɛ̃nˈtarnɔɕt͡ɕ, AS: kõmplẽmẽntarność

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komplementariusz m.

 przym. komplementarny

 przysł. komplementarnie

Wiktionary


komplementarny

taki, który jest uzupełnieniem czegoś, dopełnia się z czymś; uzupełniający, dopełniający


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wzajemnie się uzupełniający

 (1.2) biol. (o nukleotydach) parujący się wiązaniami wodorowymi z nukleotydem na sąsiedniej nici kwasu nukleinowego

 (1.3) biol. (o nici kwasu nukleinowego) zbudowany z kolejnych nukleotydów komplementarnych (1.2) do swoich odpowiedników na drugiej nici

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Książka składa się z sześciu komplementarnych - choć asymetrycznych - rozdziałów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mplɛ̃mɛ̃nˈtarnɨ, AS: kõmplẽmẽntarny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komplementarność

 przysł. komplementarnie

 czas. komplementować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) całościowy

Wiktionary


komplementować

prawić komuś komplementy


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. skomplementować)

 (1.1) wyrażać uznanie; prawić komplementy

 (1.2) dodawać do całości

czasownik zwrotny niedokonany komplementować się (dk. skomplementować się)

 (2.1) komplementować jeden drugiego

 (2.2) komplementować samego siebie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bożena komplementowała go za jego talent do języków.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komplemencik mrz., komplement mrz., komplementowanie n.

 czas. skomplementować

 przym. komplementarny

 przysł. komplementarnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chwalić

 (1.2) dopełniać, kompletować, uzupełniać

Wiktionary


komplementowy

przymiotnik od: komplement


SJP.pl


komplet

1. pełny zestaw tworzący całość;
2. grupa uczniów pobierających wspólnie lekcje poza szkołą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pełny zestaw elementów, które stanowią pewną całość

 (1.2) grupa osób, która zapełnia wszystkie miejsca

 (1.3) przest. grupa uczniów, która uczęszcza wspólnie na zajęcia pozaszkolne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W skrzynce znajduje się komplet narzędzi.

 (1.1) Ile kosztuje komplet podręczników do piątej klasy?

 (1.2) To przedstawienie grano przez pięć lat przy kompletach na widowni.

 (1.3) Basia chodzi na komplety z niemieckiego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mplɛt, AS: kõmplet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompletowanie n., nadkomplet m., kompletowanie n., skompletowanie n., ukompletowanie n., kompletność ż.

:: zdrobn. komplecik m.

 czas. kompletować ndk., skompletować dk.

 przym. kompletny, kompletowy, niekompletny

 przysł. kompletnie, niekompletnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zestaw

Wiktionary


kompleta

pora dnia w podziale mnichów zakonnych odpowiadająca godzinie 18


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. jedna z godzin kanonicznych w Liturgii godzin;

Wiktionary

Kompleta ( completorium, gr. Ἀπόδειπνον, cs. "powieczerije") – w Kościele rzymskokatolickim ostatnia modlitwa liturgii godzin (brewiarza), odmawiana w nocy przed udaniem się na spoczynek. W kościołach prawosławnych funkcje komplety spełnia powieczerze (wielka i mała kompleta). Nabożeństwo to w monasterach odprawiane jest po wieczornym posiłku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Byliśmy na Komplecie, gdy zaczęły dzwonić dzwony.

Wiktionary


kompletacja

książkowo: uzupełnianie czegoś; kompletowanie


SJP.pl


kompletacyjny

służący do gromadzenia, kompletowania czegoś


SJP.pl


kompletator

rzadko: firma lub przedsiębiorstwo wypuszczające na rynek zbytu pod własnym szyldem produkty kupione od innych wytwórców


SJP.pl


kompletatorka

kobieta kompletująca jakieś elementy, przedmioty


SJP.pl


kompletnie

przysłówek

 (1.1) w sposób całkowity, zupełny; bez reszty, w pełni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jestem noga z matmy, kompletnie nic nie umiem!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃mˈplɛtʲɲɛ, AS: kõmpletʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompletność ż., komplet mrz., komplecik mrz., kompletowanie n.

 czas. kompletować ndk.

 przym. kompletny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zupełnie, całkowicie

Wiktionary


kompletniej

stopień wyższy od przysłówka: kompletnie


SJP.pl


kompletniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: kompletny; bardziej kompletny


SJP.pl


kompletność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co jest kompletne, nie ma braków

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃mˈplɛtnɔɕt͡ɕ, AS: kõmpletność

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komplet m., komplecik m., kompletowanie n.

 czas. kompletować ndk.

 przym. kompletny

 przysł. kompletnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pełność

Wiktionary


kompletny

przymiotnik

 (1.1) cały, będący w komplecie

 (1.2) całkowity, zupełny

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Próba zainteresowania mieszkańców dzielnicy kulturą i sztuką skończyła się kompletnym fiaskiem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃mˈplɛtnɨ, AS: kõmpletny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompletność ż., komplet m., komplecik m., kompletowanie n., skompletowanie n.

 czas. kompletować ndk., skompletować dk.

 przysł. kompletnie

Wiktionary


kompletowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kompletować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kompletować ndk.

 rzecz. komplet mrz., kompletność ż., komplecik mrz.

 przym. kompletny

 przysł. kompletnie

Wiktionary


kompletować

uzupełniać do całości


SJP.pl

czasownik przechodni

 (1.1) uzupełniać zbiór przedmiotów, grupę ludzi itp. w celu uzyskania kompletu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kierownik wyprawy kompletuje skład ekipy na wyjazd.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mplɛˈtɔvat͡ɕ, AS: kõmpletovać

Wiktionary

Powiązane:

 czas. skompletować

 rzecz. komplet m., komplecik m., kompletność ż., kompletowanie n., skompletowanie n.

 przym. kompletny

 przysł. kompletnie

Wiktionary


kompletownia

dział zakładu produkcyjnego, w którym kompletuje się części potrzebne do montażu poszczególnych podzespołów


SJP.pl


kompletowy

przymiotnik od: komplet


SJP.pl


komplety

pora dnia w podziale mnichów zakonnych odpowiadająca godzinie 18


SJP.pl


komplikacja

1. niespodziewana okoliczność lub zdarzenie utrudniające realizację zamierzeń;
2. złożoność jakiegoś zjawiska lub procesu;
3. schorzenie występujące po przebyciu choroby, operacji lub niewłaściwego leczenia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dodatkowa, nieprzewidziana wcześniej trudność wymuszająca odstępstwo od założeń

 (1.2) med. powikłanie

 (1.3) techn. każde z rozszerzeń funkcji mechanizmu zegarowego o nowe względem podstawowego mechanizmu wskazania;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Mimo komplikacji podczas porodu dziecko jest zdrowe.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komplikowanie n.

 przym. skomplikowany

Wiktionary


komplikacje

powikłania zdrowotne pojawiające się po przebytej wcześniej chorobie


SJP.pl


komplikowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) czynienie czegoś zawiłym, skomplikowanym, trudnym do rozwikłania

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komplikacja ż., komplikacjonizm m., skomplikowanie n.

 czas. komplikować ndk., skomplikować dk.

 przym. skomplikowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gmatwanie, zapętlanie; pot. chachmęcenie, kałapućkanie, mącenie, motanie, zamulanie

Wiktionary


komplikować

czasownik przechodni niedokonany (dk. skomplikować)

 (1.1) czynić bardziej złożonym, trudniejszym

czasownik zwrotny niedokonany komplikować się (dk. skomplikować się)

 (2.1) stawać się bardziej złożonym, trudniejszym

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Wszystko zaczyna się komplikować, gdy Don Vito odmawia współpracy w handlu narkotykami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komplikowanie n.

 przym. skomplikowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chachmęcić, gmatwać, mącić, motać, utrudniać, wikłać, zakałapućkać, zamulać, zapętlać, zawęźlać

 (2.1) gmatwać się, wikłać się, zapętlać się, zawęźlać się

Wiktionary


komplot

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. tajne porozumienie między grupą osób

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) […] podejrzywano nawet Władysława o knowanie jakichś skrytych na szkodę dynastyi szwedzkiej obrachowanych komplotów.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) knowanie, spisek, sprzysiężenie, zmowa

Wiktionary


kompluwium

czworokątny otwór w dachu starożytnego domu etruskiego i rzymskiego; compluvium


SJP.pl


kompociarz

środowiskowo: narkoman odurzający się kompotem (wywarem ze słomy makowej)


SJP.pl


kompocik

zdrobnienie od: kompot


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: kompot

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompot mrz., kompotierka ż., kompotiera ż., kompotówka ż.

 przym. kompotowy

Wiktionary


komponent

część składowa czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) część składowa, element

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Żelbet może obejmować wiele rodzajów struktur i komponentów.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) składnik, element, część, cząstka, pot. kostka, pot. klocek

Wiktionary


komponenta

komponent


SJP.pl


komponentowy

→ komponent


SJP.pl

Patrz:

komponent

komponista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. muz. kompozytor

Wiktionary


komponowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|komponować.

Wiktionary

Ar

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. skomponowanie n., kompozycja ż., kompozytor m., kompozytorka ż.

 czas. komponować ndk., skomponować dk.

 przym. kompozycyjny, kompozytorski

Wiktionary


komponować

czasownik niedokonany

 (1.1) muz. tworzyć utwór muzyczny

 (1.2) tworzyć; układać w całość z danych elementów, tak aby poszczególne elementy ze sobą współgrały

czasownik zwrotny niedokonany komponować się

 (2.1) dobrze współgrać w kompozycji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mpɔ̃ˈnɔvat͡ɕ, AS: kõmpõnovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompozytor m., kompozycja ż., komponowanie n., skomponowanie n.

 czas. dekomponować, skomponować

 przym. kompozycyjny, kompozytorski

Wiktionary


kompost

nawóz otrzymywany z materiałów organicznych, przekładanych ziemią lub torfem i poddanych dłuższemu działaniu czynników biologicznych i fizykochemicznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) produkt rozkładu substancji organicznych, najczęściej odpadów, za pomocą mikroorganizmów - bakterii i grzybów, insektów i robaków (dżdżownic)

Wiktionary

Kompost – nawóz organiczny wytwarzany z odpadów roślinnych i zwierzęcych w wyniku częściowego, tlenowego rozkładu (butwienie) przez mikroorganizmy poprzez proces kompostowania.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Młode rośliny zimują dość dobrze, starsze należy okryć jedliną i okopcować kompostem lub korą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mpɔst, AS: kõmpost

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompostownik m., kompostowanie n., kompościk mrz.

 czas. kompostować ndk., skompostować dk.

 przym. kompostowy, kompostowalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) humus

Wiktionary


komposter

1. urządzenie do przetwarzania odpadów na kompost;
2. substancja przyśpieszająca powstawanie kompostu;
3. urządzenie do robienia dziurek lub tworzenia znaków; dziurkarka


SJP.pl

Komposter – urządzenie mechaniczne służące do wytłaczania daty sprzedania na kartonikowych biletach kolejowych (nazywanych również od nazwiska wynalazcy biletami Edmondsona). W zależności od obowiązujących w danym zarządzie kolei przepisów, bilet był ważny przez określony czas od oznaczonej daty sprzedaży – przykładowo według przepisów PKP okres ważności biletów wynosi:

Wikipedia


kompostowalność

→ kompostowalny


SJP.pl

Patrz:

kompostowalny

kompostowalny

możliwy do kompostowania


SJP.pl


kompostowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kompostować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kompostować ndk.

 rzecz. kompost mrz.

Wiktionary


kompostować

1. wytwarzać nawóz z odpadów organicznych, przetwarzać odpadki na kompost;
2. użyźniać glebę kompostem


SJP.pl


kompostowiec

kompostowiec różowy - gatunek skąposzczeta; dżdżownica kalifornijska


SJP.pl


kompostownia

pomieszczenie z wyposażeniem do przerabiania odpadków na kompost


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kompostownik

urządzenie do przeróbki odpadków na kompost; biostabilizator


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pojemnik na kompost

Wiktionary

Kompostownik – pojemnik, w którym przebiega kompostowanie odpadów biodegradowalnych, w wyniku czego otrzymywany jest kompost.

Wyróżnia się trzy główne rodzaje kompostowników:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kupiłem ostatnio materiały potrzebne do samodzielnego zrobienia kompostownika.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompost m., kompostownia ż.

 przym. kompostowy

 czas. kompostować

Wiktionary


kompostowy

przymiotnik od: kompost


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kompostem, dotyczący kompostu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompost mrz., kompostownik mrz.

Wiktionary


kompot

deser z ugotowanych w wodzie owoców z dodatkiem cukru ewentualnie cynamonu, goździków lub cytryny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. słodki napój z gotowanych owoców;

 (1.2) przen. wywar ze słomy makowej używany przez narkomanów jako środek odurzający;

Wiktionary

Kompot – napój owocowy z gotowanych owoców świeżych lub suszonych. Kompoty zaliczane są do grupy przetworów owocowych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na dzisiejsze menu składa się grochówka i schabowy z kapustą oraz kompot śliwkowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mpɔt, AS: kõmpot

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompotierka ż., kompotiera ż., kompotówka ż.

:: zdrobn. kompocik m.

 przym. kompotowy

Wiktionary


kompotiera

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) duże naczynie do podawania deserów lub kompotu

 (1.2) zawartość kompotiery (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dojrzałe, ładne, dorodne borówki, sypać lekko w kompotiery, przesypując je suto miałkim cukrem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. kompotierka ż.

Wiktionary


kompotierka

naczynie do podawania kompotu lub innych deserów


SJP.pl

Kompotierka – mała, zwykle szklana lub porcelanowa miseczka, służąca do podawania kompotu z owocami lub innych deserów w postaci lodów, bitej śmietany czy galaretki.

Kompotierka może być na nóżce. Należy odróżnić kompotierkę, która służy podaniu deseru jednej osobie od "kompotiery", dużego naczynia na cały podany kompot czy deser, np. w postaci owoców.

Wikipedia


kompotowy

przymiotnik od: kompot


SJP.pl


kompozycja

układ elementów w określonej formie estetycznej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ogół składników wraz ze sposobem, w jaki tworzą całość

 (1.2) szt. budowa utworu, zwłaszcza plastycznyastycznego, literackiego, muzycznego

 (1.3) pot. utwór

 (1.4) nauka o kompozycji (1.2)

 (1.5) jęz. budowanie wyrażeń złożonych

 (1.6) inform. agregacja obiektów, które nie mogą istnieć bez obiektu głównego;

 (1.7) inform. wygląd programu komputerowego itp.;

 (1.8) daw. zapłata dla uniknięcia zemsty

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kompozycja – w literaturze,
  • kompozycja – w muzyce,
  • kompozycja – w plastyce, i sztuce,
  • kompozycja – w matematyce i programowaniu funkcyjnym, inaczej składanie funkcji,
  • kompozycja – w programowaniu obiektowym,
  • kompozycja – inaczej skórka lub motyw,
  • kompozycja – w grafice komputerowej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Ojciec i córka grali jakąś piękną, długą i trudną kompozycję (…)

 (1.4) Powiadasz pan, żeś uczył akompaniamentu i kompozycji?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mpɔˈzɨt͡sʲja, AS: kõmpozycʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. apozycja ż., kompozytor m., kompozytorka ż., komponowanie n., skomponowanie n.

 czas. komponować

 przym. kompozycyjny, kompozytorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.7) motyw, skórka, karnacja

Wiktionary


kompozycyjność

→ kompozycyjny


SJP.pl

Patrz:

kompozycyjny

kompozycyjny

dotyczący kompozycji


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kompozycją, dotyczący kompozycji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W pejzażach z ziemi olkuskiej stosowała różne metody kompozycyjne: bliskiego kadru, szerokiej perspektywy lub spojrzenia z podniesionego punktu obserwacji.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompozycja ż., kompozytor m., kompozytorka ż., kompozyt m., komponowanie n., skomponowanie n.

 czas. komponować ndk., skomponować dk.

 przym. kompozytorski, kompozytowy

Wiktionary


kompozyt

1. materiał złożony z co najmniej dwóch składników o właściwościach lepszych lub nowych w stosunku do sumy właściwości tych składników, np. laka, sklejka, bakelit;
2. w architekturze wg serliańskiego systemu piąty porządek architektoniczny zwany rzymskim lub wg Albertiego połączenie porządku jońskiego i korynckiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) materiał wytworzony z różnych składników o nowych lub lepszych od nich właściwościach;

 (1.2) inform. strukturalny wzorzec projektowy;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kompozyt – rodzaj materiału
  • kompozyt – wzorzec projektowy w informatyce

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dlatego protezę stworzył właśnie z kompozytów: z włókien węglowych, a także z włókien szklanych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikrokompozyt mrz., nanokompozyt mrz., kompozytor mos.

 przym. kompozytowy, kompozycyjny, kompozytorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. materiał kompozytowy

Wiktionary


kompozytka

środowiskowo: ulotka ze zdjęciem i danymi modelki


SJP.pl


kompozytor

autor utworu muzycznego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) muz. osoba tworząca, komponująca muzykę;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podczas premiery nowej symfonii orkiestrą dyrygował sam kompozytor.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mpɔˈzɨtɔr, AS: kõmpozytor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompozycja ż., kompozyt m., komponowanie n., skomponowanie n.

:: fż. kompozytorka ż.

 czas. komponować ndk., skomponować dk.

 przym. kompozytorski, kompozycyjny, kompozytowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. komponista

Wiktionary


kompozytorka

autorka utworu muzycznego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta tworząca, komponująca muzykę

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mpɔzɨˈtɔrka, AS: kõmpozytorka

Wiktionary

Powiązane:

 zob. kompozytor.

Wiktionary


kompozytorski

→ kompozytor


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kompozytorem, dotyczący kompozytora, komponowania

Wiktionary

Patrz:

kompozytor

Powiązane:

 rzecz. kompozytor mos., kompozytorka ż., kompozycja ż., komponowanie n., skomponowanie n., kompozyt mrz.

 czas. komponować ndk., skomponować dk.

 przym. kompozycyjny, kompozytowy

Wiktionary


kompozytowy

przymiotnik od: kompozyt


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) składający się z różnych elementów

 (1.2) archit. łączący elementy porządków jońskiego i korynckiego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W przypadku kompozytowych materiałów polimerowych selektywnych dla azotu można spodziewać się selektywności wzór chemiczny|N2/CH4. wynoszącej 4,5 przy przepuszczalności azotu 6,3 barrera […].

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompozyt mrz., kompozytor mos.

 przym. kompozycyjny, kompozytorski

Wiktionary


kompościk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kompost

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompost m.

Wiktionary


komprachcice

wieś w Polsce


SJP.pl

Komprachcice (dodatkowa nazwa w j. niem. Comprachtschütz, łac. "Villa Gumperti"; śl. "Kůmprachćicy") – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie opolskim. Jest siedzibą gminy Komprachcice.

Kościół parafialny z lat 30. XX wieku, wcześniejszy drewniany przeniesiony do sąsiedniej miejscowości Ochodze, zabytkowe nagrobki na cmentarzu przykościelnym i parafialnym.

Wikipedia


komprachcicki

przymiotnik od: Komprachcice


SJP.pl


komprador

1. dawniej: miejscowy kupiec w kraju kolonialnym, pośredniczący w kontaktach handlowych z metropolią;
2. członek zamożnej burżuazji w krajach kolonialnych


SJP.pl

Komprador – w pierwotnym znaczeniu pośrednik handlowy w portugalskich koloniach w Chinach.

Słowo pochodzi od portugalskiego "comprador" – "nabywca". Początkowo oznaczało chińskiego urzędnika służącego w załatwianiu lokalnych spraw, zatrudnionego w zagranicznym biurze (np. konsulacie).

Wikipedia


kompradorski

→ komprador


SJP.pl

Patrz:

komprador

kompres

zabieg polegający na przyłożeniu miejscowo okładu rozgrzewającego lub schładzającego ciało


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zimny lub gorący okład

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na tę opuchliznę tylko kompres pomoże.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mprɛs, AS: kõmpres

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompresor mrz.

Wiktionary


kompresik

mały kompres


SJP.pl


kompresja

1. proces zmniejszania objętości, zagęszczanie, sprężanie powietrza lub innych gazów;
2. zmniejszanie pliku lub folderu, by zaoszczędzić wolne miejsce na dysku lub wysłać dane przez internet


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fiz. zagęszczenie, sprężenie czegoś, zmniejszenie, redukcja zajmowanej przez coś przestrzeni;

 (1.2) inform. operacja zakodowania danych w taki sposób aby zajmowały mniej bajtów;

 (1.3) pot. wielkość ciśnienia sprężania silnika

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kompresja danych – termin informatyczny
  • kompresja – w geologii, proces ściskania skorupy ziemskiej
  • kompresja – w fizyce, proces zmniejszania objętości właściwej gazu, rzadziej cieczy
  • kompresja – potoczne określenie wielkości ciśnienia w cylindrze silnika spalinowego tłokowego
  • kompresja (kompresja dynamiki) – w elektroakustyce, proces zmniejszenia dynamiki sygnału elektrycznego
  • dekompresja

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kompresja gazów jest jedną z metod skraplania.

 (1.2) Kompresja stratna obrazu daje mniejsze pliki, ale kosztem jakości.

 (1.3) Jeżeli kompresja jest w normie i zużywa niewiele oleju, to uszczelniacze możesz spróbować wymienić sam.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃mˈprɛsʲja, AS: kõmpresʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kompresować ndk.

 rzecz. kompresor mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stłoczenie, ścisk, zacieśnienie

Wiktionary


kompresor

1. sprężarka;
2. urządzenie kompresujące sygnał


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. zob. sprężarka.

 (1.2) elektr. akust. urządzenie do kompresji sygnału audio;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Głównymi mechanicznymi elementami respiratora są kompresor i silnik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. dekompresator mrz., dekompresja ż., dekompresor mrz., dekompresowanie n., kompres mrz., kompresik mrz., kompresja ż., kompresornia ż., kompresorownia ż., kompresowanie n., rozkompresowanie n., skompresowanie n., zdekompresowanie n.

 czas. dekompresować ndk., kompresować ndk., rozkompresować dk., skompresować dk., zdekompresować dk.

 przym. dekompresyjny, kompresorowy, kompresyjny

Wiktionary


kompresornia

pomieszczenie, w którym znajdują się kompresory


SJP.pl


kompresorownia

pomieszczenie, w którym znajdują się kompresory; kompresornia


SJP.pl


kompresorowy

przymiotnik od: kompresor


SJP.pl


kompresować

nadawać czemuś mniejszą wielkość lub objętość


SJP.pl


kompresowy

→ kompres


SJP.pl

Patrz:

kompres

kompresyjny

→ kompresja


SJP.pl

Patrz:

kompresja

kompromat

materiał kompromitujący jakąś osobę bądź organizację używany do wywierania nacisku lub manipulacji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rzad. materiał kompromitujący jakąś osobę bądź organizację

Wiktionary

Kompromat ( "компромат", skrót od "компрометирующий материал", trb. "kompromietirujuszczij matieriał") – termin określający kompromitujące materiały na temat polityka lub innej osoby publicznej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kompromat zbliża ludzi obarczonych kompromatem, zwłaszcza jeśli zamieszani są w tę samą sprawę i istnieją na nich takie same haki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃mˈprɔ̃mat, AS: kõmprõmat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompromitacja ż., kompromitowanie n., skompromitowanie n.

 czas. kompromitować ndk., skompromitować dk.

 przym. kompromitujący

 przysł. kompromitująco

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hak, komprmateriał

Wiktionary


kompromis

1. polubowne rozwiązanie sporu w oparciu o wzajemne ustępstwa;
2. rezygnacja z pewnych warunków, zasad w celu osiągnięcia praktycznych korzyści


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sposób zakończenia dyskusji lub sporu, w którym obie strony rezygnują z części swoich żądań, chcąc zawrzeć porozumienie;

Wiktionary

Kompromis – metoda rozwiązania konfliktu, oznaczająca wspólne stanowisko, możliwe do przyjęcia dla stron negocjujących.

Wbrew obiegowej opinii kompromis nie jest optymalnym rozwiązaniem konfliktu, ponieważ oznacza konieczność rezygnacji z części interesów każdej ze stron. Taki idealny sposób radzenia sobie z konfliktem stanowi "współpraca."

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wiele osób uważa, że osiągnięcie kompromisu jest korzystne dla obu stron.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃mˈprɔ̃mʲis, AS: kõmprõmʹis

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompromisowość ż.

 przym. kompromisowy

 przysł. kompromisowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ugoda, konsensus; por. krakowski targ

Wiktionary


kompromisowiec

rzadko: zwolennik kompromisu


SJP.pl


kompromisowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co kompromisowe, ugodowe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompromis m., kompromisowiec m.

 przym. kompromisowy

 przysł. kompromisowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ugodowość, koncyliacyjność, pojednawczość

Wiktionary


kompromisowy

przymiotnik od: kompromis


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) będący wynikiem kompromisu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Istnieje pewien stan kompromisowy , w który zapadają wiewiórki ziemne niearktyczne: redukują one swe funkcje tylko połowicznie, zachowując utajoną sprawność na wypadek, gdy trzeba wymknąć się z zasięgu drapieżnika.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompromis mrz., kompromisowość ż.

Wiktionary


kompromista

osoba szukająca kompromisu, często idąca na kompromis


SJP.pl


kompromitacja

wystawienie siebie lub kogoś innego na wstyd, śmieszność lub utratę dobrej opinii; ośmieszenie, upokorzenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) utrata dobrej opinii, narażenie się na śmieszność

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mprɔ̃mʲiˈtat͡sʲja, AS: kõmprõmʹitacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompromitowanie n., skompromitowanie n., kompromat mrz.

 czas. kompromitować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wstyd, blamaż; pot. poruta, krewa

Wiktionary


kompromitowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) szkodzenie czyjejś opinii, narażanie na wstyd lub śmieszność

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompromitacja ż., skompromitowanie n., kompromat mrz.

 czas. kompromitować ndk., skompromitować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ośmieszanie

Wiktionary


kompromitować

1. wystawiać kogoś na wstyd, śmieszność lub utratę opinii; ośmieszać, upokarzać, zawstydzać;
2. być dowodem świadczącym przeciwko komuś; dekonspirować, demaskować;
3. kompromitować się - narażać się na wstyd, śmieszność lub utratę opinii; ośmieszać się


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) o człowieku szkodzić czyjejś opinii, narażać na wstyd lub śmieszność

 (1.2) być dowodem na czyjąś niekorzyść

czasownik zwrotny niedokonany kompromitować się

 (2.1) kompromitować (1.1) siebie samego

 (2.2) kompromitować (1.1) siebie nawzajem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Załóż garnitur na to wesele, nie kompromituj mnie przy ludziach

 (1.2) Jacek niczego się nie bał, bo miał jakieś faktury, które kompromitowały szefa.

 (2.1) […] pokaż, co umiesz… nie kompromituj się przy chorym…

 (2.2) Anka z Jankiem kompromitowali się przy swoich znajomych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mprɔ̃mʲiˈtɔvat͡ɕ, AS: kõmprõmʹitovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompromat mrz., skompromitowanie n., kompromitacja, kompromitowanie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ośmieszać

 (1.2) dekonspirować, demaskować

 (2.1) blamować się, ośmieszać się, zbłaźnić się

Wiktionary


kompromitująco

przysłówek

 (1.1) w sposób kompromitujący

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompromat mrz.

Wiktionary


kompromitujący

1. taki, który ośmiesza kogoś, wystawia na wstyd; ośmieszający, zawstydzający, upokarzający;
2. taki, który ujawnia ukrywane fakty, dowody świadczące przeciwko komuś; demaskacyjny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) powodujący kompromitację

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompromat mrz.

Wiktionary


komprymacja

działanie mające na celu zmniejszenie rozmiarów czegoś poprzez ugniecenie, ściśnięcie lub redukcję elementów; kompresja


SJP.pl


komprymacyjny

→ komprymacja


SJP.pl

Patrz:

komprymacja

komprymować

ścieśniać, tłoczyć, redukować


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. skomprymować)

 (1.1) poddawać fizycznemu naciskowi w celu zredukowania objętości; ściśle upakowywać, ugniatać lub prasować

 (1.2) książk. czynić krótszym, zwięźlejszym lub mniej licznym (szczególnie w odniesieniu do tekstów, zasobów budżetowych czy stanowisk kadrowych)

 (1.3) inform. przeprowadzać proces cyfrowej kompresji plików w celu zaoszczędzenia wolnego miejsca na nośniku

 (1.4) techn. podnosić ciśnienie gazów lub cieczy; sprężać, tłoczyć

czasownik zwrotny niedokonany komprymować się (dk. skomprymować się)

 (2.1) techn. zmniejszać swoją początkową objętość lub wymiar, poddając się sile nacisku, w tym ulegać procesowi naturalnego samozagęszczania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) ''Opaska [...] komprymuje (uciska) staw łokciowy, co poprawia krążenie i redukuje obrzęk''.

 (1.2) Antoni Winch [...] komprymuje do haseł i pojedynczych okrzyków wielkie ideowe spory i wojny – to jest istota zabiegu rekapitulacji w historii sztuki, gdzie często artysta redukuje mnogość szczegółów do wyrazistych detali.

 (1.2) [...] wbrew oczekiwaniom z początku lat 90., kiedy zakładano, „że nie nastąpi rozbudowa administracji, skoro państwo komprymuje nasze zadania, bo przedtem przecież kierowało całą gospodarką [...]”.

 (1.3) Komprymuje aż 98% rozmiaru plików. Zmniejsza rozmiar zdjęć i umieszczonych obiektów bez utraty jakości.

 (1.3) Wszystkie urządzenia [...] są kompatybilne z nowym kodekiem MQA, który w bardzo innowacyjny sposób komprymuje dane audio w przypadku nagrań hi-res.

 (1.4) W tych warunkach słup wody wytwarza w ładunku ZMW wstępne ciśnienie hydrostatyczne, które komprymuje zawarte w nim powietrze [...].

 (2.1) ''Niewłaściwie zagęszczony grunt komprymuje się, czyli samozagęszcza pod wpływem wody, następnie [...] osiada, stąd w miejscach pasów jezdnych dla wózków następuje pękanie i niszczenie płyty posadzkowej''.

 (2.1) Osobliwą własnością każdego bruku asfaltowego ułożonego na drodze jest to, że pod wpływem ruchu sam się ugniata ([[komprymować się|komprymuje [się]​]]).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komprymacja ż., komprymowanie n.

 przym. komprymacyjny

 czas. skomprymować dk., komprymować się ndk., skomprymować się dk.

Wiktionary


kompsognat

rodzaj niewielkiego dinozaura z podrzędu teropodów


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kompsognaty

rodzina niewielkich dinozaurów drapieżnych


SJP.pl

Kompsognaty (Compsognathidae) – rodzina niewielkich dinozaurów drapieżnych z grupy celurozaurów.

Wikipedia


kompulsja

1. popęd, przymus
2. w psychologii: nieodparta chęć popełnienia uczynku irracjonalnego


SJP.pl


kompulsyjny

kompulsywny; w psychologii:
a) wykonywany pod wpływem nie dającego się opanować wewnętrznego przymusu;
b) ulegający takiemu przymusowi


SJP.pl


kompulsywność

→ kompulsywny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest kompulsywne; cecha tych, którzy są kompulsywni

Wiktionary

Patrz:

kompulsywny

Powiązane:

 przym. kompulsywny

 przysł. kompulsywnie

Wiktionary


kompulsywny

kompulsyjny; w psychologii:
a) wykonywany pod wpływem nie dającego się opanować wewnętrznego przymusu;
b) ulegający takiemu przymusowi


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dokonywany pod wpływem niedającego się opanować przymusu wewnętrznego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Negowano również możliwość stosowania teorii w odniesieniu do sprawców przestępstw irracjonalnych, przypadkowych i kompulsywnych.

 (1.1) Jest pracoholiczką z nerwicą, natręctwami, zachowaniami kompulsywnymi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompulsja ż., kompulsywność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niekontrolowany

Wiktionary


komput

dawniej:
1. stan liczebny, zwłaszcza wojska; poczet, liczba;
2. rejestr, spis;
3. główne siły regularnej armii, utrzymywane przez skarb państwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. poczet, rejestr, zbiór

 (1.2) stpol. liczba, rachunek

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mput, AS: kõmput

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komputacja ż.

 czas. komputować ndk.

 przym. komputowy

Wiktionary


komput.

skrót od: komputerowy


SJP.pl


komputacja

1. technika wyznaczania stopnia pokrewieństwa między osobami;
2. w informatyce: obliczanie, przetwarzanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. obliczanie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mpuˈtat͡sʲja, AS: kõmputacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komput m.

 czas. komputować

 przym. komputowy

Wiktionary


komputer

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) inform. maszyna licząca, służąca do przetwarzania informacji, które da się zakodować w formie ciągu cyfr;

 (1.2) pot. zestaw komputerowy złożony np. z właściwego komputera (1.1), monitora, myszki i klawiatury

Wiktionary

Komputer ( computer), dawniej także: mózg elektronowy, elektroniczna maszyna cyfrowa, maszyna matematyczna – programowalna maszyna służąca do przetwarzania, przechowywania i prezentowania danych. Niemal wszystkie współczesne komputery są maszynami cyfrowymi, które reprezentują informację w postaci ciągów zer i jedynek (systemu dwójkowego). Większość z nich przechowuje wykonywany program w tej samej pamięci co dane, zgodnie z opracowaną w latach 40. XX wieku architekturą von Neumanna.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W moim komputerze znów zepsuł się twardy dysk.

 (1.2) Co tam jest napisane na komputerze?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃mˈputɛr, AS: kõmputer

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komputeryzacja ż., komputerowiec m., komputeryzowanie n., komputerówka ż., komputerownia ż., komp m.

:: zdrobn. komputerek m.

 czas. skomputeryzować, komputeryzować ndk.

 przym. komputerowy, komputeryzacyjny

 przysł. komputerowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) EMC, elektroniczna maszyna cyfrowa, pot. komp

Wiktionary


komputerek

zdrobnienie od: komputer


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od komputer

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skomputeryzowanie n., komputer mrz., komputerowiec mos., komputeryzowanie n., komputeryzacja ż.

 przym. komputerowy, komputeryzacyjny

 przysł. komputerowo

 czas. komputeryzować, skomputeryzować

Wiktionary


komputerofobia

chorobliwy lęk przed korzystaniem z komputera


SJP.pl


komputeroholik

osoba uzależniona od komputera


SJP.pl


komputeroholizm

uzależnienie od komputera; komputeromania


SJP.pl


komputeromania

mania na punkcie komputerów


SJP.pl


komputerowiec

potocznie:
1. specjalista w zakresie programowania lub budowy komputerów;
2. zapalony użytkownik komputera


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. osoba znająca się na komputerach, specjalista od komputerów

 (1.2) pot. zapaleniec komputerowy, entuzjasta techniki komputerowej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od rana w firmie mamy komputerowców, którzy zakładają nam sieć i instalują software.

 (1.1) Brat Aśki to zapalony komputerowiec, niemal nie odchodzi od kompa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mputɛˈrɔvʲjɛt͡s, AS: kõmputerovʹi ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skomputeryzowanie n., komputer m., komputeryzacja ż., komputerek mrz.

 przym. komputerowy, komputeryzacyjny

 przysł. komputerowo

 czas. komputeryzować, skomputeryzować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) informatyk

Wiktionary


komputerownia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. pomieszczenie, w którym znajdują się komputery; pracownia komputerowa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wszedł do domu, mijając stanowisko monitoringu, z zespołem ekranów ukazujących sytuację w różnych zakątkach posiadłości. Do tego pomieszczenia przylegała komputerownia i centrala telefoniczna.

 (1.1) Szybko wyszedł na korytarz, minął recepcję i wszedł do komputerowni. Usiadł przed monitorem. Czuł, jak mu się trzęsą ręce, gdy wstukiwał kod, aby obejrzeć nagrania z monitoringu z poprzedniego dnia.

 (1.1) […] zeszłam do komputerowni i zalogowałam się do Internetu, by poszukać czegoś o niej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skomputeryzowanie n., komputer mrz., komputeryzacja ż.

 przym. komputeryzacyjny

 czas. komputeryzować, skomputeryzować

Wiktionary


komputerowo

przysłówek

 (1.1) przy użyciu komputera, technik komputerowych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Obliczyliśmy komputerowo roczne statystyki urodzin w naszym mieście.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mputɛˈrɔvɔ, AS: kõmputerovo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skomputeryzowanie n., komputer m., komputerek m., komputerowiec m., komputeryzacja ż.

 przym. komputerowy, komputeryzacyjny

 czas. komputeryzować, skomputeryzować

Wiktionary


komputerowy

dotyczący komputera


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący komputera, związany z komputerem

 (1.2) taki, który jest wykonywany przy pomocy komputera

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Nasz lokalny optyk oferuje komputerowe badanie wzroku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mputɛˈrɔvɨ, AS: kõmputerovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komputer m., komputerek m., komputerowiec m., komputeryzacja ż., komputeryzowanie n., skomputeryzowanie n.

 czas. komputeryzować ndk., skomputeryzować dk.

 przym. komputeryzacyjny

 przysł. komputerowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cyfrowy, elektroniczny

Wiktionary


komputeryzacja

informatyzacja; wprowadzanie komputerów i technologii informatycznych w gospodarce, technice i innych dziedzinach życia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) inform. wprowadzanie używania komputerów do przedsiębiorstw, szkół i urzędów;

Wiktionary

Komputeryzacja – poprzedza informatyzację i polega na wprowadzaniu komputerów do przedsiębiorstw i urzędów, zastępując tym samym ręcznie uzupełniane formularze przez formularze elektroniczne, papierowe archiwa przez bazy danych i wprowadzając pocztę elektroniczną lub komunikatory internetowe jako system komunikacji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W zasadzie komputeryzacja winna poprzedzać informatyzację.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komputer mrz., komputerek mrz.,komputerowiec mos., komputeryzowanie n., komputerówka ż., komputerownia ż., komp mrz., skomputeryzowanie n.

 czas. komputeryzować ndk., skomputeryzować dk.

 przym. komputerowy, komputeryzacyjny

 przysł. komputerowo

Wiktionary


komputeryzacyjny

→ komputeryzacja


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) inform. związany z komputeryzacją, dotyczący komputeryzacji

Wiktionary

Patrz:

komputeryzacja

Przykłady

 (1.1) W naszym instytucie działania komputeryzacyjne podjęto już w latach dziewięćdziesiątych minionego wieku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komputer mrz., komputerek mrz.,komputerowiec mos., komputeryzacja ż., komputeryzowanie n., komputerówka ż., komputerownia ż., komp mrz., skomputeryzowanie n.

 czas. komputeryzować ndk., skomputeryzować dk.

 przym. komputerowy

 przysł. komputerowo

Wiktionary


komputeryzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) wprowadzenie komputerów i komputerowych metod przetwarzania informacji w określonej dziedzinie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skomputeryzowanie n., komputer m., komputeryzacja ż., komputerek m.

 przym. komputerowy, komputeryzacyjny

 czas. komputeryzować, skomputeryzować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) komputeryzacja

Wiktionary


komputeryzować

czasownik przechodni niedokonany (dk. skomputeryzować)

 (1.1) inform. wyposażać w komputery

czasownik zwrotny niedokonany komputeryzować się (dk. skomputeryzować się)

 (2.1) inform. podlegać procesowi komputeryzacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komputer mrz., komputerek mrz., komputerowiec mos., komputeryzacja ż., komputeryzowanie n., komputerówka ż., komputerownia ż., komp mrz., skomputeryzowanie n.

 czas. skomputeryzować dk.

 przym. komputerowy, komputeryzacyjny

 przysł. komputerowo

Wiktionary


komputerzystka

kobieta pracująca przy komputerze


SJP.pl


komputerówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. asortyment komputerowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skomputeryzowanie n., komputer mrz., komputeryzacja ż.

 przym. komputeryzacyjny

 czas. komputeryzować, skomputeryzować

Wiktionary


komputowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|komputować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. komputować ndk.

Wiktionary


komputować

czasownik

 (1.1) daw. obliczać, kompletować

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mpuˈtɔvat͡ɕ, AS: kõmputovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komputowanie n., komputacja, komput

 przym. komputowy

Wiktionary


komputowy

przymiotnik od: komput


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) stpol. rejestrowy, rachunkowy, etatowy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mpuˈtɔvɨ, AS: kõmputovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komput m., komputacja ż.

 czas. komputować

Wiktionary


komputronik

Komputronik S.A. – polskie przedsiębiorstwo handlowe z siedzibą w Poznaniu, prowadzące sprzedaż detaliczną i hurtową sprzętu komputerowego, elektroniki użytkowej oraz urządzeń RTV i AGD. Spółka świadczy również usługi związane z technologiami informatycznymi i jest jednostką dominującą Grupy Kapitałowej Komputronik. Od 2007 roku jej akcje są notowane na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie.

Wikipedia


komputystyka

obliczanie danych potrzebnych do skonstruowania kalendarza liturgicznego


SJP.pl

Ko

Wikipedia


komracki

→ Komrat (stolica Gagauzji)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Komratem, dotyczący Komratu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Komrat mrz.

Wiktionary


komrat

stolica Gagauzji (autonomicznego terytorium w Mołdawii)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w południowej Mołdawii, nad rzeką Jałpuch;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Powiązane:

 przym. komracki

Wiktionary


komratowo

Komratowo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie żnińskim, w gminie Gąsawa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 64 mieszkańców. Jest dwudziestą co do wielkości miejscowością gminy Gąsawa.

Wikipedia


komsin

Komsin – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Czerwińsk nad Wisłą.

Wieś duchowna "Komsino" położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie sąchockim ziemi ciechanowskiej województwa mazowieckiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia


komski

przymiotnik od: Kom (ostan i miasto w Iranie)


SJP.pl


komsomolec

członek Komsomołu, społeczno-politycznej organizacji młodzieży radzieckiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. polit. członek komsomołu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komsomolec – członek komsomołu, radzieckiej organizacji młodzieżowej
  • Komsomolec – wyspa w archipelagu Ziemi Północnej
  • K-278 „Komsomolec” – radziecki okręt podwodny
  • T-20 Komsomolec – radziecki opancerzony gąsienicowy ciągnik artyleryjski
  • Komsomolec – osiedle w Rosji, w Kraju Stawropolskim, w rejonie kirowskim
  • Komsomolec – osiedle w Rosji, w Tatarstanie, w rejonie tukajewskim
  • Komsomolsk
  • Komsomolskaja

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Książki Ostrowskiego, służące politycznej indoktrynacji młodego pokolenia, sprawiły, iż Korczagin stał się patronem pionierów i komsomolców.

 (1.1) Epoka Chruszczowa to również wyjazdy komsomolców do Kazachstanu i na Syberię […], megalomańskie hasła typu „Dogonimy i przegonimy Amerykę!”, obietnice bez pokrycia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komsomoł mrz., Komsomoł mrz.

:: fż. komsomołka ż.

 przym. komsomolski

Wiktionary


komsomolsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. Horiszni Pławni, miasto na Ukrainie, w obwodzie połtawskim (polski egzonim do 2016 roku);

 (1.2) geogr. zob. Komsomolsk nad Amurem.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komsomolsk nad Amurem – miasto w Rosji w Kraju Chabarowskim
  • Komsomolsk – miasto w Rosji, w obwodzie iwanowskim
  • Komsomolsk – dawna nazwa miasta Horiszni Pławni na Ukrainie w obwodzie połtawskim
  • Komsomolśk – dawna nazwa wsi Nimećka Mokra na Ukrainie w obwodzie zakarpackim
  • Komsomoł
  • Komsomolskaja
  • Komsomolec

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. komsomoł mrz., Komsomoł mrz.

 przym. komsomolski

Wiktionary


komsomolski

dotyczący Komsomołu


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. związany z komsomołem, dotyczący komsomołu

 (1.2) związany z Komsomolskiem nad Amurem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komsomoł m., komsomolec m., komsomołka ż., Komsomolsk mrz., Komsomoł mrz.

Wiktionary


komsomoł

sowiecka organizacja społeczno-polityczna, wychowująca młodzież do 23 roku życia na ideowych komunistów, działająca w latach 1918-1991 pod kierownictwem Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. hist. lokalny oddział Komsomołu

 (1.2) pot. hist. grupa, zbiorowość tworzona przez członków Komsomołu

Wiktionary

Komsomoł ( Комсомо́л) – komunistyczna organizacja młodzieży w Rosji Sowieckiej i Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich, powstała w 1918 roku. Nazwa jest akronimem od słów Kommunisticzeskij Sojuz Mołodioży (Коммунистический союз молодёжи), czyli "Komunistyczny Związek Młodzieży". Od 1922 pełna nazwa brzmiała "Wsiesojuznyj Leninskij Kommunisticzeskij Sojuz Mołodioży" (Всесоюзный Ленинский Коммунистический Союз Молодёжи), czyli "Wszechzwiązkowy Leninowski Komunistyczny Związek Młodzieży".

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Komsomoł mrz., komsomolec mos., komsomołka ż., Komsomolsk mrz.

 przym. komsomolski

Wiktionary


komsomołka

→ komsomolec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. polit. członkini komsomołu

Wiktionary

Patrz:

komsomolec

Przykłady

 (1.1) Babka szczyciła się być komsomołką z przekonania, szczerze kochającą partię.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komsomoł mrz., Komsomoł mrz.

:: fm. komsomolec mos.

 przym. komsomolski

Wiktionary


komsta

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Henryk Komsta – polski inżynier
  • Marzena Komsta – polska kompozytorka
  • Tadeusz Komsta – polski rolnik, poseł na Sejm

Wikipedia


komtesa

z włoskiego: hrabina; contessa, kontessa


SJP.pl


komtur

1. mistrz, zwierzchnik w zakonie rycerskim;
2. zarządca prowincji (komturii) w państwach zakonów rycerskich i dowódca oddziału rycerskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. krzyżacki zwierzchnik komturii, okręgu administracyjnego i wojskowego

Wiktionary

Komtur, inaczej "komandor" – zwierzchnik domu zakonnego w niektórych zakonach rycerskich (np. krzyżacy, joannici, templariusze). Później w państwach tych zakonów – zarządca okręgu, prowincji (komturii), złożonej z 1 lub kilku zamków i przyległego terytorium. W zakonie krzyżackim podlegali mu prokuratorzy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mtur, AS: kõmtur

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komturia ż., komturstwo n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) komandor

Wiktionary


komturia

okręg administracyjno-sądowo-wojskowy podległy komturowi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. jednostka terytorialna zakonów rycerskich zarządzana przez komtura;

Wiktionary

Komturia (również: "komenda", "komandoria") – podstawowa jednostka administracyjno-terytorialno-wojskowa zakonów rycerskich, zarządzana przez komtura (komandora), obejmująca najczęściej zamek wraz z przylegającymi do niego dobrami ziemskimi.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Powierzono mu komturię na Warmii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komtur mos., komturstwo n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) komturstwo

Wiktionary


komturski

→ komtur


SJP.pl

Patrz:

komtur

komturstwo

urząd lub godność komtura, zwierzchnika okręgu w państwie krzyżackim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) hist. urząd komtura

 (1.2) hist. jednostka terytorialna zakonów rycerskich zarządzana przez komtura

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Powierzono mu komturstwo na Kaszubach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komtur mos., komturia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) komturia

Wiktionary


komu

forma zaimka.

 (1.1) C. lp. zaimka pytajnego kto

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jakkolwiek ziemia nasza słusznie jest nazwaną padołem płaczu, łez doliną, bo któż tu nie płacze, komu łzy nie płyną (…)

Wiktionary


komuch

pogardliwie o zwolenniku socjalizmu, komunizmu; czerwony


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pogard. polit. komunista lub inna osoba o poglądach lewicowych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Komuchy precz do Moskwy!

 (1.1) Trzeba rozliczyć komuchów za ich świństwa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃mux, AS: kõmuχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komuszka ż., komuchowatość ż.

:: zdrobn. komuszek m.

 przym. komuszy, komuchowaty, komunistyczny

 czas. komuszyć, zdekomunizować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bolszewik, mienszewik, czerwony, lewak

Wiktionary


komuchowanie

pogardliwie: bycie komunistą


SJP.pl


komuchowaty

pogardliwie: komunistyczny, socjalistyczny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający cechy komucha

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komuch mos.

Wiktionary


komuchowy

→ komuch; komuszy


SJP.pl


komuda

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Antoni Komuda – polski bokser
  • Jacek Komuda – polski pisarz
  • Stanisław Komuda – polski dziennikarz

Wikipedia


komuna

1. potocznie: ustrój komunistyczny lub ogół komunistów;
2. w ChRL w okresie tzw. "wielkiego skoku": podstawowa, samowystarczalna (z założenia) wspólnota wiejska, zajmująca się produkcją rolną i prymitywną produkcją przemysłową;
3. od lat 60. w USA i Europie Zachodniej: wspólnie zamieszkująca grupa ludzi o skrajnie lewicowych poglądach politycznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wspólnota ludzi żyjących razem w oparciu o dzielenie się pracą i własnością;

 (1.2) pot. pejor. komunizm, socjalizm

 (1.3) pot. pejor. komuniści

Wiktionary

Komuna (francuskie słowo pochodzące z XII wieku od średniowiecznej łacińskiej communia, oznaczające duże skupisko ludzi dzielących wspólne życie; od łac. communis – rzeczy wspólne) – świadoma wspólnota ludzi żyjących razem, dzielących wspólne interesy, często posiadających wspólne wartości i przekonania, a także wspólne mienie, zasoby, a w niektórych komunach pracę, dochody lub majątek.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Hippisi nie chcieli zakładać rodzin, bo woleli żyć w komunach.

 (1.2) Kiedyś stali godzinami w kolejce po mięso, bo tak chciała komuna, dziś opychają się hamburgerami, bo tego chce amerykański koncern.

 (1.2) Za komuny nic nie było, a wszystko było; teraz wszystko jest, a nic nie ma.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmũna, AS: kõmũna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komunizm m., komunista m., komunistka ż., komunia ż., komunizowanie n., komunistyczność ż., komunard m., komunizacja ż.

 przym. komunistyczny, komunalny, komunijny, komunistycznie

 czas. komunizować, zdekomunizować

Wiktionary


komunalistka

→ komunalista


SJP.pl

Patrz:

komunalista

komunalistyczny

→ komunalizm


SJP.pl

Patrz:

komunalizm

komunalizacja

stworzenie wspólnoty majątkowej podległej samorządowi miejskiemu


SJP.pl

Komunalizacja – proces polegający na przejmowaniu mienia prywatnego lub państwowego przez podmioty komunalne. Komunalizacja mienia państwowego najczęściej odbywała się przy utworzeniu samorządu gminnego, w celu wyposażenia gmin w niezbędny do funkcjonowania majątek.

Wikipedia


komunalizacyjny

dotyczący komunalizacji


SJP.pl


komunalizm

1. podtrzymywanie antagonizmów między wspólnotami religijnymi w celu ich politycznego wykorzystania;
2. ekonomiczna koncepcja przekazywania związkom komunalnym różnych funkcji gospodarczych


SJP.pl

Komunalizm – zjawisko społeczne polegające na wykorzystywaniu różnic religijnych i podtrzymywaniu antagonizmów między wspólnotami religijnymi dla osiągnięcia celów politycznych. Przede wszystkim dotyczy hindusów i muzułmanów w Azji Południowej.

Komunalizm indyjski, od czasu odzyskania niepodległości przez Indie, charakteryzuje się eskalacją nienawiści i przemocy.

Wikipedia


komunalizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|komunalizować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skomunalizowanie n., komunalizacja ż., komunalnik m.

 czas. komunalizować ndk., skomunalizować dk.

 przym. komunalny

Wiktionary


komunalka

potocznie: mieszkanie komunalne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zakład usług komunalnych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Komunalka dostała dotację na sprzęt w laboratorium.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mũˈnalka, AS: kõmũnalka

Wiktionary


komunalność

dawniej: władza miejska, samorząd miejski


SJP.pl


komunalny

1. należący do samorządu miejskiego, przynależny do miasta;
2. dawniej: będący komunałem; banalny, pospolity


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) urz. podlegający samorządowi miejskiemu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W piśmie naczelnika wydziału infrastruktury komunalnej Jana Galicy przeczytać można, że inwestycja z punktu widzenia władz miasta jest nieopłacalna.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komuna ż., komunalnik m., komunalizacja ż., komunalizowanie n., skomunalizowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miejski, municypalny

Wiktionary


komunard

osoba będąca uczestnikiem Komuny Paryskiej w 1871 roku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. uczestnik Komuny Paryskiej, zrywu ludności Paryża w 1871 roku

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komuna ż.

Wiktionary


komunardka

→ komunard


SJP.pl

Patrz:

komunard

komunarsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. Ałczewsk, nazwa funkcjonująca w latach 1962-1992

Wiktionary

Powiązane:

 przym. komunarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. Kommunarsk, war. Kommunarśk

Wiktionary


komunał

to, co jest oczywiste, powszechnie znane; banał, frazes, truizm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wytarty frazes, nie wnosząca nic opinia, ogólne stwierdzenie

 (1.2) przest. topos;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) miejsce wspólne

Wiktionary


komunałka

potocznie: mieszkanie komunalne, lokal mieszkalny będący własnością miasta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. mieszkanie komunalne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sprowadziło się tu sporo nowych rodzin, dla których ogromne lokale zamieniono w małe klitki zwane komunałkami.

Wiktionary


komunia

1. w religii chrześcijańskiej: spożywanie hostii;
2. w religii chrześcijańskiej: hostia i wino symbolizujące ciało i krew Chrystusa;
3. część mszy katolickiej, w której celebrans i wierni spożywają komunię;
4. emocjonalne utożsamienie się z otoczeniem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. sakrament eucharystii;

 (1.2) rel. hostia

 (1.3) rel. świętych obcowanie, społeczność świętych;

 (1.4) rel. wspólnota Kościoła;

 (1.5) rel. część mszy, w czasie której celebrans i wierni spożywają hostię

 (1.6) książk. przen. emocjonalne utożsamienie się z czymś

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komunia święta – sakrament
    • Pierwsza komunia święta
  • Komunia – świętych obcowanie, społeczność świętych
  • Komunia – jedność chrześcijan

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmũɲja, AS: kõmũńi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. komunijny

 rzecz. komuna ż.

Wiktionary


komunie

1. potocznie: ustrój komunistyczny lub ogół komunistów;
2. w ChRL w okresie tzw. "wielkiego skoku": podstawowa, samowystarczalna (z założenia) wspólnota wiejska, zajmująca się produkcją rolną i prymitywną produkcją przemysłową;
3. od lat 60. w USA i Europie Zachodniej: wspólnie zamieszkująca grupa ludzi o skrajnie lewicowych poglądach politycznych


SJP.pl


komunijny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) rel. związany z sakramentem komunii świętej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dzieci podeszły do stopnia komunijnego i wyrecytowały przygotowane wiersze.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komunia ż., komuna ż.

Wiktionary


komunik

w dawnym wojsku polskim: niezwykle mobilny odział jazdy bez taboru, zdolny do błyskawicznych działań


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. zastęp konny

 (1.2) hist. wojsk. jazda w szybkim marszu, bez taborów i armat;

Wiktionary

Komunik – w XVI–XVII-wiecznym wojsku polskim oddział konnicy zdolny do szybkich i niespodziewanych działań bojowych; w uproszczeniu: jazda poruszająca się bez taborów i armat.

Były to oddziały kawalerii oraz dragonów dostosowane do odbywania pospiesznych marszów dzięki pozbyciu się taborów i dodatkowego sprzętu (za to czasem z rezerwowymi końmi). Wyjątkowo podejmowane działanie komunikiem stosowano w celu:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmũɲik, AS: kõmũńik

Wiktionary


komunikacik

zdrobnienie od: komunikat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od komunikat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie komunikat, lecz tylko mały komunikacik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komunikat m., komunikator mos./mrz.

Wiktionary


komunikacja

1. ogół środków lokomocji służących do przemieszczania się;
2. regularne przemieszczanie się za pomocą środków lokomocji;
3. przekazywanie sobie informacji;
4. łączność między urządzeniami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ogół działań składających się na utrzymanie łączności między danymi miejscami; drogi, szlaki i środki lokomocji służące do utrzymywania tej łączności;

 (1.2) książk. porozumiewanie się, przekazywanie myśli, udzielanie wiadomości

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pojęcie obejmujące transport i łączność, tzn. przesyłanie informacji za pośrednictwem poczty, sieci telekomunikacyjnej, radia i telewizji
  • komunikacja interpersonalna – wymiana informacji między jej uczestnikami. Nośnikami danych mogą być słowa (komunikacja werbalna), gesty (komunikacja niewerbalna), teksty, obrazy, dźwięki czy też sygna...
  • komunikacja językowa
  • komunikacja społeczna
  • komunikacja perswazyjna
  • komunikacja wokalna
  • komunikacja wizualna
  • komunikacja symboliczna
  • komunikacja międzykulturowa
  • komunikacja marketingowa
  • komunikacja polityczna
  • komunikacja wewnętrzna

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) System komunikacji miejskiej w Bielsku-Białej składa się z tras autobusowych (od 1927 roku), prowadzonych przez dwóch przewoźników.

 (1.2) W przypadku komunikacji interpersonalnej wyróżnić można trzy rodzaje kodów: językowy, parajęzykowy i pozajęzykowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mũɲiˈkat͡sʲja, AS: kõmũńikacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komunikat mrz., komunikator mrz., komunikologia ż., komunikowanie n.

 czas. skomunikować, komunikować ndk., zakomunikować dk.

 przym. komunikacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łączność, ruch, wymiana, połączenie, transport

 (1.2) korespondencja, pismo, mowa, wiadomość

Wiktionary


komunikacyjność

→ komunikacyjny


SJP.pl

Patrz:

komunikacyjny

komunikacyjny

dotyczący komunikacji


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z komunikacją, dotyczący komunikacji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Następnego dnia przestaje działać sygnalizacja świetlna we Wrocławiu i Warszawie, oba miasta ogarnia komunikacyjny chaos.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mũɲikaˈt͡sɨjnɨ, AS: kõmũńikacyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komunikacja ż., komunikator mos./mrz.

Wiktionary


komunikant

w kościele katolickim: hostia przeznaczona dla wiernych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kośc. okrągły opłatek z mąki pszennej, mniejszy od hostii, używany podczas mszy;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) kośc. przest. przystępujący do komunii

Wiktionary

Komunikant (łac. "communicans" – dzielący się z kimś) – w chrześcijaństwie mała hostia; wypiekany jest z mąki i wody. Po konsekracji staje się Komunią Świętą.

W Kościele katolickim po przeistoczeniu, jako postacie eucharystyczne, komunikanty przechowywane są w puszkach (cyboriach) w tabernakulum, aby zanosić komunię chorym do domów i adorować Najświętszy Sakrament w kościele.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Klaryski zajmują się wypiekiem komunikantów i hostii.

 (1.1) Wikaremu w Sokółce wypadł komunikant podczas rozdawania komunii świętej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fż. komunikantka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) eucharystia, komunia, Najświętszy Sakrament

 (2.1) komunista

Wiktionary


komunikantka

→ komunikant


SJP.pl

Patrz:

komunikant

komunikat

1. oficjalna wiadomość podana do powszechnej wiadomości;
2. tekst zawierający taką wiadomość; 2. przekaz kierowany przez jedną osobę do drugiej;
3. wiadomość dla użytkownika komputera generowana przez system informatyczny, zwykle wyświetlana na ekranie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wiadomość przekazywana przez nadawcę odbiorcy; wymieniana informacja.

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W radiu nadano komunikat o pożarze w lesie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mũˈɲikat, AS: kõmũńikat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komunikacja ż., komunikator mos./mrz.

 czas. komunikować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przekaz, wiadomość

Wiktionary


komunikator

program komputerowy do komunikacji; messenger, mesendżer


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) środek komunikacji

 (1.2) środek masowego przekazu

 (1.3) inform. program komputerowy pozwalający na przesyłanie natychmiastowych komunikatów pomiędzy komputerami;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) ktoś komunikatywny, mający zdolność skutecznego docierania do odbiorcy w procesie porozumiewania

 (2.2) nauk. nadawca komunikatu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zapadł się strop w korytarzu dostępowym w ambulatorium – melduje oficer pokładowa Serenity Meeks, dotykając komunikatora.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mũɲiˈkatɔr, AS: kõmũńikator

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komunikacja ż., komunikat m., komunikowanie n., zakomunikowanie n., komunikatywność n., niekomunikatywność ż., komunikacik m.

 czas. skomunikować, komunikować ndk., zakomunikować dk.

 przym. komunikacyjny, komunikatywny, niekomunikatywny

 przysł. komunikatywnie, niekomunikatywnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) komunikator internetowy

Wiktionary


komunikatorka

→ komunikator (osoba)


SJP.pl


komunikatorowy

→ komunikator


SJP.pl

Patrz:

komunikator

komunikatywnie

przysłówek

 (1.1) w sposób komunikatywny

Wiktionary

Powiązane:

 przym. komunikatywny

 rzecz. komunikator mos./mrz.

Wiktionary


komunikatywniej

stopień wyższy od przysłówka: komunikatywnie


SJP.pl


komunikatywniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: komunikatywny; bardziej komunikatywny


SJP.pl


komunikatywność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest komunikatywne; cecha tych, którzy są komunikatywni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. komunikatywny

 przysł. komunikatywnie

 rzecz. komunikator mos./mrz.

Wiktionary


komunikatywny

1. o tekście, dziele sztuki itp.: niosący jasne, zrozumiałe przesłanie lub komunikat; zrozumiały, wyrazisty;
2. umiejący nawiązywać kontakty i porozumiewać się z innymi ludźmi;
3. związany z przekazywaniem informacji, porozumiewaniem się


SJP.pl


komunikowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) przekazywanie wiadomości

 (1.2) utrzymywanie kontaktu

 (1.3) rel. udzielanie komunii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Antropolodzy uznają komunikowanie za jedną z podstawowych cech człowieczych.

 (1.2) Przestaliście w ogóle inwestować w komunikowanie z waszymi własnymi dziećmi.

 (1.3) Szafarze pomagają proboszczowi w komunikowaniu na mszach porannych.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. skomunikować, komunikować ndk., zakomunikować dk.

 rzecz. komunikator mos./mrz., komunikacja ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) książk. komunikacja

Wiktionary


komunikować

rzadko: komunikować się - przyjmować, przyjąć komunię


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zakomunikować)

 (1.1) przekazywać wiadomość

 (1.2) rel. udzielać komunii

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zakomunikować)

 (2.1) rel. przyjmować komunię

 (2.2) przest. być połączonym

czasownik zwrotny niedokonany komunikować się (dk. skomunikować się)

 (3.1) mieć kontakt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komunikacja ż., komunikowanie n., komunikat mrz., komunikator mos./mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) informować, obwieszczać, ogłaszać, powiadamiać

 (2.2) łączyć się

 (3.1) kontaktować się

Wiktionary


komunio

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: komunia

Wiktionary


komunista

1. członek partii komunistycznej;
2. zwolennik komunizmu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) polit. zwolennik komunizmu

 (1.2) żart. przyjmujący pierwszą komunię

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dla żadnego komunisty nie była wtedy do przyjęcia teza, że PRL trzyma się na radzieckich bagnetach.

 (1.1) Sytuację wśród komunistów gmatwała również niepewna sytuacja w Moskwie.

 (1.2) Po mszy z kościoła wyległy tłumy ubranych na biało „komunistów”.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mũˈɲista, AS: kõmũńista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komunizm mrz., komuna ż.

:: fż. komunistka ż.

 czas. zdekomunizować, komunizować ndk.

 przym. komunistyczny, komunistycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pogard. komuch, czerwony

Wiktionary


komunistka

zwolenniczka komunizmu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) polit. zwolenniczka komunizmu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czytam sobie dyskusję na facebooku i doszłam do wniosku, że chyba jestem komunistką, przynajmniej w oczach zwolenników prywatyzacji i takich tam.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mũˈɲistka, AS: kõmũńistka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komunizm mrz., komuna ż., komunizowanie n.

:: fm. komunista mos.

 czas. zdekomunizować, komunizować ndk.

 przym. komunistyczny, komunistycznie

Wiktionary


komunisto

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: komunista

Wiktionary


komunistycznie

przymiotnik

 (1.1) w sposób komunistyczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komunizm m., komunista m., komunistka ż., komuna ż.

 przym. komunistyczny

Wiktionary


komunistyczny

→ komunizm


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) polit. związany z komunizmem, dotyczący komunizmu

Wiktionary

Patrz:

komunizm

Przykłady

 (1.1) Po rozwiązaniu się Związku Radzieckiego nastąpił rozłam w partii komunistycznej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mũɲiˈstɨt͡ʃnɨ, AS: kõmũńistyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komunizm m., komunista m., komunistka ż., komuch m., komuszek m., komuna ż., komunizacja ż., komunizowanie n., skomunizowanie n.

 czas. zdekomunizować, komunizować ndk., skomunizować dk.

 przym. komuszy, komunizacyjny, komunistycznie

 przysł. komunistycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bolszewicki

Wiktionary


komunitarianin

zwolennik komunitaryzmu, nurtu filozoficznego podkreślającego znaczenie wspólnoty w życiu człowieka


SJP.pl


komunitariański

→ komunitarianin, → komunitarianizm


SJP.pl

Patrz:

komunitarianin, → komunitarianizm

komunitaryzm

w filozofii: współczesny nurt podkreślający znaczenie wspólnoty w życiu człowieka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) filoz. socjol. nurt we współczesnej filozofii polityki, podkreślający ważność i wartość wspólnot w społecznym życiu człowieka;

Wiktionary

Komunitaryzm (lub komunitarianizm) – nurt we współczesnej filozofii polityki, podkreślający ważność i wartość wspólnot w społecznym życiu człowieka. Narodził się jako odpowiedź na proceduralny liberalizm sformułowany przez Johna Rawlsa w książce "Teoria sprawiedliwości" (wyd. 1971, wyd. pol. 1994) oraz na kryzys kapitalizmu w drugiej połowie XX wieku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Komunitaryzm powstał i jest popularny (głównie jako model metodologiczny) w Stanach Zjednoczonych. (Wikipedia)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃mũɲiˈtarɨsm̥, AS: kõmũńitarysm̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komunitarianin m.

 przym. komunitariański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) komunitarianizm

Wiktionary


komunizacja

nadawanie czemuś cech komunistycznych, wprowadzanie komunizmu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. polit. wprowadzanie komunizmu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Komunizacji Czechosłowacji sprzyjała sytuacja ekonomiczna kraju.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komunizm mrz., komuna

 czas. zdekomunizować, komunizować ndk.

 przym. komunistyczny

Wiktionary


komunizator

osoba wprowadzająca komunizm


SJP.pl


komunizm

1. ideologia i doktryna społeczna głosząca zniesienie własności prywatnej i różnic klasowych, uspołecznienie środków produkcji i równy podział dóbr;
2. bezklasowy ustrój społeczny o takiej ideologii;
3. totalitarny ustrój społeczny, oparty na monopolu władzy jednej partii, centralnym planowaniu i państwowej własności środków produkcji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. polit. ustrój ekonomiczny i doktryna polityczna, zgodnie z którymi środki produkcji powinny być własnością społeczeństwa;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przez większą część drugiej połowy XX wieku ustrojem Polski był komunizm.

 (1.1) Komunizm jest już przez wszystkie potęgi europejskie uznany za potęgę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmũɲism̥, AS: kõmũńism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komuna ż., komunizacja ż., dekomunizacja ż., rekomunizacja ż., komunista mos., komunistka ż., komuch mos., komuszek mos., komuszka ż., komunizator mos., dekomunizator mos., komunizowanie n., dekomunizowanie n., odkomunizowanie n., rekomunizowanie n., skomunizowanie n., zdekomunizowanie n., komuszenie n., skomuszenie n.

 czas. komunizować ndk., dekomunizować ndk., odkomunizować dk., rekomunizować ndk., skomunizować dk., zdekomunizować dk., komuszyć ndk., skomuszyć dk.

 przym. komunistyczny, komuszy, dekomunizacyjny, rekomunizacyjny, skomunizowany, komunistycznie

Wiktionary


komunizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) sympatyzowanie z komunizmem lub z komunistami

 (1.2) czynienie czegoś komunistycznym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W lutym 1934 r. list Episkopatu, potępiający LM za komunizowanie, zapoczątkował kryzys organizacji i nasilenie konfliktów wewnętrznych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skomunizowanie n., komunizm m., komunista m., komunistka ż., komuna ż.

 czas. zdekomunizować, komunizować ndk., skomunizować dk.

 przym. komunistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) niekomunizowanie

Wiktionary


komunizować

czasownik niedokonany

 (1.1) polit. wprowadzać lub upowszechniać komunizm

 (1.2) sympatyzować z komunizmem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W następnych dziesięcioleciach zaczęły się komunizować kolejne warstwy społeczne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komuna ż., komunizm m., komunizacja ż., komunista m., komunistka ż., komunizowanie n.

 przym. komunistyczny

 czas. dekomunizować, zdekomunizować

Wiktionary


komunoliberał

pejoratywnie: osoba próbująca uchodzić za liberała, której działania wskazują na wyznawanie poglądów komunistycznych


SJP.pl


komuszek

zdrobnienie od: komuch


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zdrobn. od zob. komuch.

Wiktionary

Patrz:

komuch

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmuʃɛk, AS: kõmušek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komuch m.

:: fż. komuszka ż.

 przym. komuszy, komunistyczny

 czas. komuszyć, zdekomunizować

Wiktionary


komuszka

→ komuch


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pogard. zwolenniczka komunizmu lub innych idei lewicowych

Wiktionary

Patrz:

komuch

Przykłady

 (1.1) Kiedyś większość czerwonych stanowili mężczyźni. Teraz pomagają im też komuszki.

 (1.1) Proszę bardzo, walcz sobie o równouprawnienie, ale nie bądź zaraz komuszką!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmuʃka, AS: kõmuška

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komuch m., komuszek m., komunizm mrz.

 czas. zdekomunizować

Wiktionary


komuszy

pogardliwie: właściwy komuchom, mający cechy komunistyczne, związany z komunizmem, komunistami


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pot. związany z komuchem, dotyczący komucha

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmuʃɨ, AS: kõmušy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komuch m., komuszek m., komunizm mrz.

 przym. komunistyczny

 czas. zdekomunizować

Wiktionary


komuszyć

potocznie:
1. poddawać kogoś lub coś wpływom komunizmu, doprowadzać do nabierania cech komunistycznych;
2. komuszyć się - poddawać się działaniu ideologii komunistycznej, przystępować do komunistów


SJP.pl


komutacja

1. w elektrotechnice: automatyczne przełączenie kierunku lub drogi przepływu prądu;
2. w telekomunikacji:
a) zestawianie łącza na czas trwania transmisji sygnału;
b) transmisja danych w postaci pakietów;
3. w językoznawstwie: współzależność elementów planu treści i planu wyrażenia


SJP.pl

Zobacz też: Komutacja (energoelektronika).

Komutacja – dynamiczne zestawianie połączeń.

Wikipedia


komutacyjny

dotyczący komutacji


SJP.pl


komutant

szczególna podgrupa danej grupy pomocna przy badaniu jej przemienności


SJP.pl

Komutant – szczególna podgrupa danej grupy pomocna przy badaniu jej przemienności.

Wikipedia


komutator

część maszyny elektrycznej pełniąca rolę prostownika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) elektr. element przełączający umieszczany na wirniku komutatorowych maszyn elektrycznych;

 (1.2) inform. urządzenie łączące segmenty sieci komputerowej;

 (1.3) mat. wskaźnik stopnia nieprzemienności pewnego działania dwuargumentowego;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • komutator – część maszyny elektrycznej
  • komutator – przełącznik w sieciach komputerowych
  • komutator – funkcja matematyczna
  • komutacja
  • komutant

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Komutator pozwala na takie przełączanie uzwojeń wirnika, by kierunek siły elektrodynamicznej powstającej w wirniku był stały.

 (1.2) Zadaniem komutatora jest przekazywanie ramki między segmentami sieci z doborem portu przełącznika, na który jest przekazywana.

 (1.3) Komutator dwóch elementów g i h należących do grupy G to element [g, h] = g^{-1}h^{-1}gh.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃muˈtatɔr, AS: kõmutator

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komutant m.

 czas. komutować ndk.

 przym. komutatorowy

Wiktionary


komutatorowy

przymiotnik od: komutator


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący komutatora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komutator m.

Wiktionary


komutatywność

właściwość operacji algebraicznych polegająca na niezależeniu wyniku operacji wykonanej na dwóch elementach od ich kolejności; przemienność


SJP.pl


komutować

przełączać obwody elektryczne


SJP.pl


komuły

drążki, do których przywiązane są końce sieci rybackich


SJP.pl


komużeś

wzmocniony zaimek pytajny "komuż" połączony z końcówką czasownikową "-eś" (np. "Komużeś powiedział te słowa?")


SJP.pl


komysz

(zwykle w liczbie mnogiej)
1. krzak, zarośle, zwłaszcza na miejscach podmokłych;
2. zwierzęce legowisko w zaroślach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. zakrzaczenie (gęstwina, zarośla, krzaki, oczerety), zwłaszcza na terenie podmokłym

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komysze nmos., Komyszów m., Komyszew m.

 przym. komyszowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gwara|kresy. komesz, kamysz, kameszyna, komyszyna

Wiktionary


komysze

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) przest. zakrzaczenia, zwłaszcza na terenie podmokłym

forma rzeczownika|rodzaj=męskorzeczowy.

 (2.1) lm. od komysz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie ma gwaru, cicho, głucho, / Jedne szeleszczą komysze; / Natężone wszystkich ucho, / Usta milczą, pierś nie dysze.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komysz m., Komyszów m., Komyszew m.

 przym. komyszowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zarośla, chaszcze

Wiktionary


komyszowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) przest. związany z komyszami lub komyszem, dotyczący komyszy lub komysza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W komyszowych zaroślach miał ukrytą małą łódeczkę. W tym samym miejscu trzymał wiosła, blaszanki z zapasem glist, dwuskrzydłowe sieci, zmajstrowane przez dziadka Fiłata, wędki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komysz m., komysze nmos., Komyszów m., Komyszew m.

Wiktionary


komódka

mały mebel w kształcie skrzyni z szufladami


SJP.pl


komóra

potocznie: telefon komórkowy; komórka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. grub. od: komórka (telefon komórkowy)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Fajna komóra. Ciekawe ile za nią dał? Mnie nie stać na używaną, a tyram po 12 godzin dziennie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komórka ż., komóreczka ż., komora ż.

 przym. komórkowy, komorowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) telefon komórkowy, komórka

Wiktionary


komórczak

wielojądrowa komórka roślinna lub zwierzęca; cenocyt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) biol. komórka, w której protoplazmie występuje wiele jąder

 (1.2) med. typ nowotworu zbudowanego z wielojądrowych komórek

Wiktionary

Komórczak (także koenocyt lub polienergida) – pojedyncza, zwykle bardzo duża komórka posiadająca wiele jąder komórkowych oraz organizm lub jego część zbudowana z takich komórek. W ten sposób zbudowane jest wiele organizmów, np. niektóre glony z grupy zielenic i grzyby oraz śluzowce, a także niektórzy przedstawiciele pierwotniaków.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) polienergida, komórka wielojądrowa

Wiktionary


komórczakowate

o cechach komórczakowatych (rodzina pająków)


SJP.pl

Komórczakowate (Dysderidae) rodzina pająków z podrzędu Opisthothela, sekcji Labidognatha (syn. Araneomorpha). W Polsce występuje pięć gatunków (zobacz:).

Wikipedia


komórczakowaty

o cechach komórczakowatych (rodzina pająków)


SJP.pl


komórczakowe

gromada roślin z gatunku zielenic


SJP.pl


komórczakowy

o cechach komórczakowych (gromada roślin)


SJP.pl


komóreczka

zdrobnienie od: komórka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: komórka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃muˈrɛt͡ʃka, AS: kõmurečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komora ż., komóra ż.

Wiktionary


komórka

1. potocznie:
a) pomieszczenie, zwykle niewielkie, służące jako spiżarnia, skład opału itp.;
b) telefon komórkowy;
2. podstawowa jednostka strukturalno-funkcjonalna każdego żywego organizmu;
3. podstawowa, często najmniejsza część jakiegoś urządzenia;
4. w ulu pszczelim: sześciokątna przegródka w plastrze służąca m.in. do gromadzenia zapasów pokarmu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: komora

 (1.2) małe pomieszczenie, pokój

 (1.3) biol. podstawowa jednostka budowy organizmów żywych;

 (1.4) pot. telekom. telefon komórkowy

 (1.5) podstawowy, najmniejszy element składowy jakieś struktury lub urządzenia

 (1.6) najmniejsza jednostka organizacyjna instytucji bądź przedsiębiorstwa

Wiktionary

Komórka (łac. "cellula") – najmniejsza strukturalna i funkcjonalna jednostka organizmów żywych zdolna do przeprowadzania wszystkich podstawowych procesów życiowych (takich jak przemiana materii, wzrost i rozmnażanie). Jest podstawową jednostką morfologiczno-czynnościową ustroju.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Siedzę w ciasnej komórce.

 (1.3) Biolog obserwował komórki pod mikroskopem.

 (1.4) Wczoraj kupiłem sobie nową komórkę.

 (1.6) Wiedział, że wszyscy na Hoth są rebeliantami. Nie musiał wyłuskiwać jednej rebelianckiej komórki spośród lojalnej populacji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈmurka, AS: kõmurka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komórkowiec mzw., komora ż.

:: zgrub. komóra ż.

 przym. komórkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) składzik, schowek

 (1.4) telefon komórkowy, komóra

Wiktionary


komórkomania

chorobliwa fascynacja telefonami komórkowymi


SJP.pl


komórkowaty

podobny do komórki; zawierający komórki


SJP.pl


komórkowiec

potocznie: posiadacz telefonu komórkowego


SJP.pl


komórkowo

przysłówek

 (1.1) w sposób komórkowy

Wiktionary

Powiązane:

 przym. komórkowy

Wiktionary


komórkowy

1. związany z komórką (biologiczną), zbudowany z komórek, np. błona komórkowa; celularny
2. zawierający komórki (otwory), np. beton komórkowy; porowaty
3. telefon komórkowy - przenośny telefon komunikujący się z siecią poprzez fale radiowe


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z komórką

 (1.2) zbudowany z komórek

 (1.3) zawierający komórki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nikt nie przewidział sukcesu Internetu i telefonii komórkowej, nikt też nie przewidział głębokości społecznych zmian, których katalizatorem stały się nowe technologie komunikacyjne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃murˈkɔvɨ, AS: kõmurkovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komórka ż., komora ż., komóra ż.

 przysł. komórkowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) celularny

 (1.3) porowaty

Wiktionary


komć

potocznie: komentarz w internecie; komć, komcio


SJP.pl


komża

katolicka biała szata liturgiczna; komeżka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kośc. biała szata liturgiczna, względnie krótka (do ud), o szerokich rękawach;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przed drzwiami zakrystii stoi ojciec Piotr w komży i ze stułą.

 (1.1) Klaryski uszyły dziesięć nowych komż.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. komeżka ż.

 przym. komżowy

Wiktionary


komżowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący komży, związany z komżą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Klaryski mają dobry materiał komżowy, kiedyś u nich szyłem komeżki dla ministrantów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. komża ż., komeżka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) na komże

Wiktionary


kon-tiki

1. bóg Inków;
2. tratwa Thora Heyerdahla


SJP.pl


kona

forma czasownika.

 (1.1) 3. os. lp. ter. od: konać

Wiktionary

Kona Bikes jest przedsiębiorstwem rowerowym mającym swoje siedziby w Ferndale w stanie Waszyngton oraz w Vancouver. Specjalizuje się w produkcji wyczynowych rowerów górskich, rowerów wyścigowych oraz touringowych. Nazwa firmy wzięła się z miłości właściciela do miasta Kailua-Kona na Hawajach.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃na, AS: kõna

Wiktionary


konająca

kobieta umierająca, będąca w agonii; umierająca


SJP.pl


konający

taki, który umiera, kona, jest w agonii; umierający


SJP.pl


konak

w krajach osmańskich i bałkańskich: duży, reprezentacyjny budynek, zwykle gmach urzędu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konak – reprezentacyjna budowla mieszkalna, rezydencja władcy lub wysokich urzędników państwowych na obszarze Imperium Osmańskiego
  • Konak – wieś w Chorwacji, w żupanii zagrzebskiej, w mieście Vrbovec
  • Konak – wieś w Bułgarii, w obwodzie Tyrgowiszte, w gminie Popowo
  • Konak – wieś w Serbii, w Wojwodinie, w okręgu środkowobanackim, w gminie Sečan

Wikipedia


konakri

stolica Gwinei; Konakry


SJP.pl


konakry

stolica Gwinei; Konakri


SJP.pl

rzeczownik, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Gwinei;

Wiktionary

Konakry (fr. "Conakry") – stolica Gwinei, leży w zachodniej części kraju, nad Oceanem Atlantyckim. Znaczna część miasta znajduje się na wyspie Tombo. W 2014 roku liczyło ok. 1,7 mln mieszkańców.

Konakry jest głównym gospodarczym i kulturalno-naukowym ośrodkiem Gwinei, a także największym portem morskim kraju. Klimat Konakry w klasyfikacji klimatów Köppena należy do klimatów tropikalnych monsunowych (Am).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈnakrɨ, AS: kõnakry

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konakryjczyk mos., konakryjka ż.

 przym. konakryjski

Wiktionary


konakryjczyk

mieszkaniec Konakri (Konakry) (stolicy Gwinei)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec miasta Konakry

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃naˈkrɨjt͡ʃɨk, AS: kõnakryi ̯čyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konakry n.

:: fż. konakryjka ż.

 przym. konakryjski

Wiktionary


konakryjka

mieszkanka Konakri


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka miasta Konakry

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃naˈkrɨjka, AS: kõnakryi ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konakry n.

:: fm. konakryjczyk mos.

 przym. konakryjski

Wiktionary


konakryjski

→ Konakry (stolica Gwinei)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do miasta Konakry

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃naˈkrɨjsʲci, AS: kõnakryi ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konakry n., konakryjczyk mos., konakryjka ż.

Wiktionary


konanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) umieranie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Deszcz jak siwe łodygi, szary szum, • a u okien smutek i konanie.

 (1.1) Nosimy nieustannie w ciele naszym konanie Jezusa, aby życie Jezusa objawiło się w naszym ciele.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skonanie n.

 czas. konać ndk., skonać dk.

 przym. skonany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) umieranie, agonia

Wiktionary


konar

gruba gałąź drzewa wyrastająca bezpośrednio z pnia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gruba, wyrastająca z pnia, gałąź z licznymi odroślami

 (1.2) łow. część poroża z jednej strony głowy

 (1.3) żart. grub. penis

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Deszcz przybrał na sile, wiatr targał konarami drzew.

 (1.3) Na jej widok konar mi płonie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃nar, AS: kõnar

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. konarek

 przym. konarny, konarzysty

 przysł. konarzysto

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) tyka

Wiktionary


konarek

1. mały konar, gałązka, element wyposażenia akwariów i terrariów;
2. konarek tajgowy - reliktowy chrząszcz lasów pierwotnych


SJP.pl


konarowski

nazwisko


SJP.pl


konarski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Agrypin Konarski (1820–1863) – rzymskokatolicki duchowny, kapelan w powstaniu styczniowym
  • Andrzej Konarski – poseł na sejm I Rzeczypospolitej, pełnił role burgrabiego, starosty i kasztelana
  • Andrzej Konarski (ur. 1938) – polski inżynier komunikacji i urbanista, działacz turystyczny, popularyzator
  • Andrzej Konarski (ur. 1952) – działacz NSZZ „Solidarność” w latach 80.
  • Dawid Konarski – polski siatkarz, grający na pozycji atakującego
  • Dawid Konarski - opat klasztoru w Oliwie
  • Feliks Konarski – polski poeta, pisarz, aktor, pieśniarz, również piłkarz
  • Feliks Konarski (XVI wiek) – polski szlachcic, starosta białoborski i hamersztyński
  • Feliks Konarski (zm. 1609) – polski szlachcic, ławnik powiatu świeckiego
  • Jan Konarski (1447–1525) – rzymskokatolicki duchowny
  • Jan Konarski – polski rzeźbiarz
  • Kazimierz Konarski – polski historyk, archiwista, autor powieści i wierszy dla dzieci i młodzieży.

Wikipedia


konary

plątanina gałęzi


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konary – część miasta Żabno
  • Konary – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. strzelińskim, w gminie Przeworno
  • Konary – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. średzkim, w gminie Udanin
  • Konary – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wołowskim, w gminie Wińsko
  • Konary – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. inowrocławskim, w gminie Dąbrowa Biskupia
  • Konary – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. radziejowskim, w gminie Osięciny
  • Konary – wieś w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Krzyżanów
  • Konary – wieś w woj. łódzkim, w pow. zgierskim, w gminie Ozorków
  • Konary – wieś w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Mogilany
  • Konary – wieś w woj. mazowieckim, w pow. grójeckim, w gminie Warka
  • Konary – wieś w woj. mazowieckim, w pow. nowodworskim, w gminie Nasielsk
  • Konary – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Bielsk

Wikipedia


konarzewo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konarzewo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Dopiewo
  • Konarzewo – osada w woj. wielkopolskim, w pow. rawickim, w gminie Rawicz
  • Konarzewo – osada wsi Żabówko w woj. zachodniopomorskim, w pow. goleniowskim, w gminie Nowogard
  • Konarzewo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfickim, w gminie Karnice
  • Konarzewo – gromada w powiecie poznańskim
  • Konarzewo – jezioro w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfickim, w gminie Rewal, położone na Wybrzeżu Trzebiatowskim, znane też pod nazwą Bagno Pogorzelickie
  • Konarzewo-Bolesty, Konarzewo-Gołąbki, Konarzewo-Marcisze, Konarzewo-Reczki, Konarzewo-Skuze, Konarzewo-Sławki, Konarzewo Wielkie

Wikipedia


konarzewski

nazwisko


SJP.pl

Konarzewski – polski herb szlachecki.

Wikipedia


konarzyce

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konarzyce – wieś w woj. podlaskim, w pow. łomżyńskim, w gminie Łomża
  • Konarzyce – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. śremskim, w gminie Książ Wielkopolski
  • Konarzyce – gromada w powiecie łomżyńskim
  • Konarzyce – gromada w powiecie śremskim

Wikipedia


konarzyny

nazwa dwóch wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konarzyny – wieś w woj. pomorskim, w pow. chojnickim, w gminie Konarzyny
  • Konarzyny – wieś w woj. pomorskim, w pow. kościerskim, w gminie Stara Kiszewa
  • Konarzyny – gmina w powiecie chojnickim
  • Konarzyny – gromada w powiecie chojnickim
  • Konarzyny – gromada w powiecie kościerskim

Wikipedia


konarzyński

przymiotnik od: Konarzyny


SJP.pl


konaszewicz

nazwisko


SJP.pl


konaszewski

nazwisko


SJP.pl


konaszówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Zobacz też: Konaszówka (rejon szarkowszczyński).

Konaszówka – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie miechowskim, w gminie Książ Wielki.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Wikipedia


konat

nazwisko


SJP.pl


konać

być w trakcie umierania, tracić życie


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. skonać)

 (1.1) przestawać żyć, umierać w agonii

 (1.2) daw. kończyć coś, wykonywać do końca

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Chora kona w swoim własnym łóżku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konanie n., skonanie n.

 czas. skonać dk.

 przym. skonany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) umierać, odchodzić, gasnąć

Wiktionary


konbini

japoński minimarket otwarty 24 godziny na dobę każdego dnia w roku


SJP.pl


koncek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kawałek czegoś

Wiktionary


koncelebra

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wspólne sprawowanie eucharystii przez więcej niż jednego prezbitera;

Wiktionary

Koncelebra – w wyznaniu katolickim, a także prawosławiu wspólne odprawianie jednej mszy świętej przez dwóch lub więcej prezbiterów. Praktyka ta znana była już w starożytności, jednak z biegiem czasu w obrządkach zachodnich została ograniczona tylko do mszy święceń kapłańskich i biskupich.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czy ojciec Bonawentura dołączy się do koncelebry?

 (1.1) Moja babcia nie lubiła koncelebr, mówiła, że to msze „kołchoźnicze”.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncelebracja ż., koncelebrant m., koncelebrans m., celebrans mos., koncelebrowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) celebra, eucharystia, msza, koncelebracja

Wiktionary


koncelebracja

w liturgii chrześcijańskiej: odprawianie mszy przez więcej niż jednego kapłana


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wspólne sprawowanie eucharystii przez więcej niż jednego prezbitera;

 (1.2) msza sprawowana w koncelebrze

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uroczystej koncelebracji przewodniczy pszowski dziekan.

 (1.2) Wszystko się przedłużyło, koncelebracja trwała półtorej godziny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncelebrant m., koncelebrans m., koncelebra ż., koncelebrowanie n.

 czas. koncelebrować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koncelebra, celebracja, celebrowanie

 (1.2) koncelebra, msza, eucharystia, liturgia

Wiktionary


koncelebrans

w kościele chrześcijańskim: jeden z kapłanów wspólnie odprawiających mszę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) prezbiter nie będący głównym celebransem podczas sprawowania eucharystii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Wielki Czwartek koncelebransi wyszli do ołtarza w czerwonych stułach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncelebracja ż., koncelebrowanie n., koncelebrant m., koncelebra ż.

 czas. koncelebrować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koncelebrant

Wiktionary


koncelebrant

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) kośc. prezbiter nie będący głównym celebransem podczas sprawowania eucharystii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Wielki Czwartek każdy koncelebrant otrzyma białą różę.

 (1.1) Wszelkie formuły koncelebranci powinni wypowiadać ściszonym głosem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncelebracja ż., koncelebrowanie n., koncelebrans m., koncelebra ż.

 czas. koncelebrować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koncelebrans

Wiktionary


koncelebrowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rel. wspólne odprawianie nabożeństwa przez więcej niż jednego duchownego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Starsi kapłani nie lubią koncelebrowania, wolą odprawiać samemu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncelebra ż., koncelebracja ż., koncelebrant m., koncelebrans mos.

 czas. celebrować, koncelebrować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koncelebra

Wiktionary


koncelebrować

w kościele chrześcijańskim: wspólnie odprawiać mszę


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) sprawować eucharystię nie będąc głównym celebransem (o prezbiterze)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) O północy odprawiona została pasterka maryjna. Koncelebrowali ją młodzi kapłani, pochodzący z tutejszej parafii [...].

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncelebracja ż., koncelebrowanie n., koncelebrant m., koncelebrans m.

 czas. celebrować

Wiktionary


koncentracja

1. gromadzenie ludzi, obiektów itp. w jednym miejscu;
2. skupienie działań dla osiągnięcia jakiegoś celu;
3. intensywne skupienie uwagi na czymś;
4. zawartość danego składnika w jednostce objętości lub masy substancji; stężenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) psych. eduk. skupienie uwagi

 (1.2) skupienie, ześrodkowanie, zgromadzenie czegoś w danym miejscu

 (1.3) chem. zawartość substancji w mieszaninie odniesiona do jednostki objętości lub masy

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • stężenie – zawartość składnika w substancji (chemia)
  • koncentracja (fizyka)
  • koncentracja (statystyka)
  • koncentracja (ekonomia)
  • koncentracja (psychologia) – skupienie uwagi

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Aby zdać maturę, potrzebne są koncentracja i wiedza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nt͡sɛ̃nˈtrat͡sʲja, AS: kõncẽntracʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncentrowanie n., koncentrowanie się n., koncentrator m., skoncentrowanie n.

 czas. koncentrować ndk., skoncentrować dk., koncentrować się ndk., skoncentrować się dk.

 przym. koncentracyjny, koncentratywny, koncentryczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) stężenie

Wiktionary


koncentracyjny

1. dotyczący koncentracji - gromadzenia czegoś w jednym miejscu;
2. obóz koncentracyjny - miejsce więzienia, niewolniczej pracy i zagłady całych grup ludności; obóz śmierci


SJP.pl


koncentrak

potocznie: obóz koncentracyjny


SJP.pl


koncentrat

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) artykuł zawierający więcej składników wartościowych niż wyjściowy

 (1.2) produkt wzbogacenia niskoprocentowych kopalin użytecznych

Wiktionary

Zobacz też: koncentrat (metalurgia).

Koncentrat – substancja, z której usunięto większość rozpuszczalnika.

Zazwyczaj jest to usunięcie wody z roztworu lub zawiesiny (na przykład wody z soku owocowego). Jedną z korzyści produkcji koncentratów jest zmniejszenie masy i objętości do transportu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zwykłej jakości soki pomarańczowe są często wytwarzane z koncentratu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skoncentrowanie n.

Wiktionary


koncentrator

element sieci komputerowej umożliwiający podłączenie do niej wielu urządzeń; hub


SJP.pl


koncentratywny

rzadko: polegający na intensywnym skupieniu uwagi na czymś


SJP.pl


koncentrowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|koncentrować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nt͡sɛ̃ntrɔˈvãɲɛ, AS: kõncẽntrovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. koncentrować, skoncentrować

 rzecz. koncentracja

Wiktionary


koncentrować

koncentrować się:
1. gromadzić się w jakimś miejscu;
2. kierować całe działanie itp. na wybrany obiekt lub cel;
3. być skierowanym na wybrany obiekt lub cel


SJP.pl

czasownik

 (1.1) skupiać, zbierać coś w jedno miejsce, w jeden punkt

czasownik zwrotny koncentrować się

 (2.1) skupiać swoją uwagę, zwiększać swoją koncentrację, skupienie

 (2.2) zbierać się w jedno miejsce

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) W wyniku interpelacji poselskiej dotyczącej nadużyć w kierowanym przezeń resorcie musiał zrezygnować z tego stanowiska, koncentrując się na kierowaniu PKO.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nt͡sɛ̃nˈtrɔvat͡ɕ, AS: kõncẽntrovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncentracja ż., koncentrator m., koncentrowanie n., skoncentrowanie n.

 czas. skoncentrować

 przym. koncentracyjny

Wiktionary


koncentryczny

skierowany ku środkowi


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający wspólny środek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pomieszczenia niezbędne do obsługi widowisk zaprojektowano w układzie koncentrycznym względem środka sceny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nt͡sɛ̃nˈtrɨt͡ʃnɨ, AS: kõncẽntryčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncentryk mrz., koncentracja ż.

 przysł. koncentrycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) współśrodkowy, homocentryczny

Wiktionary


koncentryk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) środ. inform. kabel koncentryczny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Koncentryk wykorzystywany jest m.in. w kablówce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈt͡sɛ̃ntrɨk, AS: kõncẽntryk

Wiktionary

Powiązane:

 przym. koncentryczny

Wiktionary


koncepcik

zdrobnienie od: koncept


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od koncept

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie koncept, lecz tylko mały koncepcik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncept m., koncepcja ż.

 przym. konceptualny

Wiktionary


koncepcja

1. pomysł, plan, idea, projekt;
2. przestarzale: poczęcie, zajście w ciążę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ogólny plan działania, rozwiązania jakiegoś problemu

 (1.2) daw. med. zajście w ciążę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W epoce Han (począwszy od I w. p.n.e.) koncepcję jin-jang zaczęto stosować łącznie z koncepcją „pięciu żywiołów" (wu xing) także w interpretacji procesów historycznych, społecznych i politycznych.

 (1.1) Nasza koncepcja padła na podatny grunt, co bardzo nas cieszy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈt͡sɛpt͡sʲja, AS: kõncepcʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncept m., koncepcik m., konceptualizm m., koncepciarstwo n., koncepciarz m.

:: zdrobn. koncepcyjka ż.

 przym. koncepcyjny, konceptualny

 czas. koncypować, wykoncypować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pomysł, projekt, idea, myśl; przest. koncept

 (1.2) poczęcie

Wiktionary


koncepcjonistka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. zakonnica ze zgromadzenia założonego przez św. Beatrycze z Silvy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Założycielka koncepcjonistek była damą na dworze królowej Izabeli Portugalskiej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncepcjonista mos.

Wiktionary


koncepcyjka

zdrobnienie od: koncepcja


SJP.pl


koncepcyjny

dotyczący koncepcji, pomysłu; pomysłowy, twórczy


SJP.pl


koncept

1. trafny, sprytny pomysł, projekt;
2. przestarzałe: dowcip, żart


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książk. trafny, szybko nasuwający się pomysł; szczęśliwa myśl

 (1.2) pomysłowość, zmyślność, spryt, inteligencja

 (1.3) przest. dowcip, żart

 (1.4) daw. podstawowy zarys, szkic, plan

 (1.5) w archiwistyce: projekt pisma sporządzony przez referenta przed aprobatą szefa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konceptyzm – kierunek w poezji baroku
  • Koncept – pojęcie z dziedziny archiwistyki
  • Koncept – czasopismo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nic dziwnego, że podstawowy koncept jest tymczasem naśladowany przez wszystkie możliwe firmy.

 (1.3) Pan podczaszy bawił zgromadzone towarzystwo swym konceptem, bo znany był z tego w całym powiecie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃nt͡sɛpt, AS: kõncept

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncepcja ż., konceptualizm m., koncepcik mrz.

 przym. konceptowy, koncepcyjny, konceptualny

Wiktionary


konceptowy

przymiotnik od: koncept


SJP.pl


konceptualista

zwolennik konceptualizmu w filozofii lub sztuce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zwolennik konceptualizmu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nt͡sɛptuwaˈlʲista, AS: kõnceptuu̯alʹista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konceptualizm m.

:: fż. konceptualistka ż.

 przym. konceptualistyczny

Wiktionary


konceptualistka

→ konceptualista


SJP.pl

Patrz:

konceptualista

konceptualistyczny

→ konceptualizm


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) filoz. szt. związany z konceptualizmem, dotyczący konceptualizmu

Wiktionary

Patrz:

konceptualizm

Powiązane:

 rzecz. konceptualizm mrz., konceptualista mos.

Wiktionary


konceptualizacja

1. tendencja w sztuce współczesnej polegająca na ograniczaniu twórczości jedynie do jakiegoś pomysłu;
2. proces tworzenia pojęć na podstawie ogólnej wiedzy o świecie poprzez ustalenie problematyki oraz definicję danego słowa


SJP.pl

Konceptualizacja – proces tworzenia pojęć na podstawie ogólnej wiedzy o świecie poprzez ustalenie problematyki oraz definicję danego słowa. W języku angielskim i francuskim, odróżnia się "notion" – pojęcie przed-teoretyczne, i "concept" – pojęcie, które zostało steoretyzowane; konceptualizacja to proces mający miejsce między tymi dwiema fazami.

Wikipedia


konceptualizacyjny

→ konceptualizacja


SJP.pl

Patrz:

konceptualizacja

konceptualizm

1. w sztuce: kierunek koncentrujący się na samym pomyśle i procesie twórczym, idei dzieła; sztuka konceptualna;
2. w filozofii: teoria, według której nie istnieją przedmioty ogólne, a pojęcia ogólne są wytworem umysłu; rodzaj nominalizmu


SJP.pl

Konceptualizm – w średniowieczu stanowisko w sporze o uniwersalia, przeciwstawne realizmowi pojęciowemu, jedna z umiarkowanych postaci nominalizmu.

Konceptualiści utrzymywali, iż powszechniki nie posiadają realnego bytu, lecz są jedynie tworami ludzkiej wyobraźni. Przedmiotem pojęć ogólnych są zatem pewne stany psychiczne.

Wikipedia


konceptualizować

ujmować intuicje poznawcze w pojęcia


SJP.pl


konceptualny

1. książkowo: dotyczący pojęć, koncepcji;
2. odnoszący się do konceptualizmu jako teorii filozoficznej lub kierunku w sztuce


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący pojęć

 (1.2) filoz. szt. związany z konceptualizmem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncepcja ż., koncept mrz., konceptualizm mrz., koncepcik mrz.

 przym. konceptowy, koncepcyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pojęciowy

Wiktionary


konceptysta

przedstawiciel nurtu literackiego w barokowej literaturze hiszpańskiej i włoskiej charakteryzującego się stosowaniem niezwykłych skojarzeń i zaskakujących puent


SJP.pl


konceptystka

przedstawicielka nurtu literackiego w barokowej literaturze hiszpańskiej i włoskiej charakteryzującego się stosowaniem niezwykłych skojarzeń i zaskakujących puent


SJP.pl


konceptystyczny

→ konceptyzm


SJP.pl

Patrz:

konceptyzm

konceptyzm

Ko

Wikipedia


koncercik

zdrobnienie od: koncert


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od koncert

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie koncert, lecz tylko mały koncercik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncert m.

 przym. koncertowy

Wiktionary


koncern

grupa przedsiębiorstw z danej branży powiązana wspólnym zarządem i nadzorem właścicielskim, ale składająca się z prawnie odrębnych firm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ekon. zjednoczenie przedsiębiorstw o odrębnej osobowości prawnej;

Wiktionary

Koncern – forma organizacji, skupiająca przedsiębiorstwa o odrębnej osobowości prawnej należące do jednego właściciela.

Koncern powstaje na skutek koncentracji kapitału, dokonywanej zazwyczaj w drodze zakupu akcji lub udziałów innych przedsiębiorstw. Przedsiębiorstwa wchodzące w skład koncernu mają odrębną osobowość prawną i odrębne organy korporacyjne – w tym przede wszystkim odrębny zarząd.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam miesiąc na przygotowanie i przedstawienie planu dalszego rozwoju koncernu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃nt͡sɛrn, AS: kõncern

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncerniak m.

 przym. koncernowy

Wiktionary


koncerniaczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od koncerniak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncerniak m.

Wiktionary


koncerniak

potocznie: piwo wyprodukowane przez koncern browarniczy (w przeciwieństwie do piwa rzemieślniczego)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) posp. piwo będące produktem koncernu browarniczego (nazywane tak w przeciwieństwie do piw wytwarzanych przez małe browary)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wyobraźcie sobie, że jeszcze w latach 90. polskie koncerniaki szło czasem wypić, teraz trzeba już mieć jakiś podkład, bo na trzeźwo to ciężko…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈt͡sɛrʲɲak, AS: kõncerʹńak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncern m.

:: rzecz. koncerniaczek m.

 przym. koncernowy

Wiktionary


koncernowy

przymiotnik od: koncern


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z koncernen albo koncernami, dotyczący koncernu; wytworzony przez koncern

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncern mrz., koncerniak mrz.

Wiktionary


koncert

1. publiczne wykonanie jednego lub kilku utworów muzycznych;
2. instrumentalny utwór muzyczny przeznaczony dla solisty z towarzyszeniem orkiestry;
3. w przenośni: mistrzowskie wykonanie czegoś, zwłaszcza publiczne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) występ muzyczny instrumentalny, wokalny, bądź wokalno-instrumentalny;

 (1.2) muz. forma muzyczna pokrewna sonacie;

 (1.3) przen. hałaśliwe zachowanie ludzi lub zwierząt

Wiktionary

Koncert (łac. "concerto" – "spieram się, walczę, współzawodniczę") – występ artysty muzyka (bądź grupy muzyków) na żywo przed publicznością. Jeśli muzyk występuje solo, określa się to mianem recitalu, w przypadku występu grupy muzyków może występować orkiestra, chór bądź grupa muzyczna. Mogą to być także występy mieszane, np. solista z towarzyszeniem chóru czy orkiestry.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zanim został wynaleziony gramofon jedyną możliwością posłuchania muzyki było chodzenie na koncerty.

 (1.1) Organizowali koncerty z kilkutysięczną widownią.

 (1.2) Koncert to najczęściej trzyczęściowy utwór na wiodący instrument oraz orkiestrę.

 (1.2) Orkiestra symfoniczna wykonała koncert skrzypcowy Czajkowskiego.

 (1.3) Zawsze od połowy marca mamy pod domem koci koncert.

 (1.3) Podobał ci się wczorajszy koncert u sąsiadów? Mnie on wykańcza każdego dnia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃nt͡sɛrt, AS: kõncert

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncertant m., koncertantka ż., koncertówka ż., koncertowanie n.

:: zdrobn. koncercik m.

 czas. koncertować ndk.

 przym. koncertowy

 przysł. koncertowo

Wiktionary


koncertant

muzyk biorący udział w koncercie


SJP.pl


koncertantka

→ koncertant


SJP.pl

Patrz:

koncertant

koncertina

rodzaj zasieków używanych masowo w czasie I i II wojny światowej


SJP.pl

Ni

Wikipedia


koncertmistrz

w orkiestrze symfonicznej: najważniejszy muzyk w obsadzie określonej grupy instrumentów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) muz. główny instrumentalista danej grupy instrumentów w orkiestrze symfonicznej, najczęściej pierwszy skrzypek

Wiktionary

Koncertmistrz – w orkiestrze symfonicznej zazwyczaj pierwszy instrumentalista w danej sekcji instrumentów smyczkowych (a więc w sekcjach: pierwszych skrzypiec, drugich skrzypiec, altówek, wiolonczeli, kontrabasów), czasami także w sekcjach instrumentów dętych drewnianych i blaszanych (osobno). Najczęściej pod pojęciem koncertmistrza rozumie się pierwszego skrzypka pierwszych skrzypiec.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. koncertmistrzyni ż.

Wiktionary


koncertmistrzyni

→ koncertmistrz


SJP.pl

Patrz:

koncertmistrz

koncertować

1. wykonywać publicznie utwory muzyczne, dawać koncert;
2. przenośnie o zwierzętach: wydawać odgłosy, dźwięki podobne do utworu muzycznego;
3. symfonia koncertująca - symfonia z jednym lub paroma instrumentami solowymi, które współdziałają z orkiestrą


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) występować z repertuarem muzyki poważnej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uczelniana orkiestra w czerwcu koncertowała we Włoszech i Szwajcarii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncert mrz.

 przym. koncertowy

Wiktionary


koncertowicz

1. osoba często bywająca na koncertach;
2. potocznie: muzyk grający na koncercie


SJP.pl


koncertowiczka

kobieta bywająca na koncertach i imprezach muzycznych


SJP.pl


koncertowy

1. przymiotnik od: koncert;
2. świetny, doskonały


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z koncertem, dotyczący koncertu, przeznaczony na koncert

Wiktionary

Koncertowy – dwupłytowy album koncertowy zespołu Hey z okazji 10 lecia istnienia grupy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Spory obszar zajmują tereny festynowe, wyposażone w duży krąg taneczny z muszlą koncertową, estradą i widownią.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncert m., koncercik m., koncertowanie n., koncertówka ż.

 czas. koncertować ndk.

 przysł. koncertowo

Wiktionary


koncertyna

odmiana harmonii ręcznej z klawiaturą guzikową; concertina


SJP.pl

Nie mylić z: Koncertina.

Koncertyna – instrument muzyczny z grupy idiofonów dętych klawiszowych, rodzaj harmonii ręcznej z klawiaturą guzikową dla obu rąk.

Wikipedia


koncerz

broń biała pochodząca od miecza służąca do przebijania pancerza, używana m.in. przez polską husarię


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. wojsk. długa broń biała wywodząca się od miecza i przeznaczona do kłucia;

Wiktionary

Koncerz – jednoręczna kolna broń biała wywodząca się od miecza, używana w XV-XVIII wieku przez kawalerię. Charakterystyczną cechą koncerza jest bardzo długa i wąska głownia.

Nazwę niektórzy językoznawcy wywodzą od łacińskiego "contus" oznaczającego drąg bądź smukły pocisk, jednakże wobec oczywistego pochodzenia wschodniego, etymologicznie miałaby ona bliższy związek z tatarskim kandżarem.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃nt͡sɛʃ, AS: kõnceš

Wiktionary


koncesja

1. zezwolenie na prowadzenie działalności handlowej lub usługowej, a także na eksploatację jakichś terenów, wydawane przez organ administracyjny;
2. ustępstwo dokonane na czyjąś korzyść


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) urz. pozwolenie władz administracyjnych na prowadzenie danej działalności gospodarczej

 (1.2) ustępstwo na czyjąś korzyść

Wiktionary

Koncesja ( concessio „pozwolenie, zgoda”) – akt administracyjny wydawany przez organ koncesyjny. Akt ten upoważnia koncesjonariusza do prowadzenia ściśle określonej działalności gospodarczej. Koncesjonowanie wprowadza się w przypadku działalności, które mają szczególne znaczenie ze względu na bezpieczeństwo państwa lub obywateli albo inny ważny interes publiczny.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. koncesjonowanie n.

:: zdrobn. koncesyjka ż.

 przym. koncesyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) patent

Wiktionary


koncesjobiorca

przedsiębiorstwo lub osoba, która otrzymała koncesję


SJP.pl


koncesjodawca

organ administracji udzielający koncesji


SJP.pl


koncesjonariusz

osoba posiadająca koncesję na prowadzenie działalności gospodarczej


SJP.pl


koncesjoner

osoba mająca zezwolenie na prowadzenie działalności handlowej lub usługowej


SJP.pl


koncesjonowany

1. objęty koncesją, zezwoleniem na jakiś rodzaj działalności gospodarczej;
2. posiadający takie zezwolenie


SJP.pl


koncesjonować

1. wymagać koncesji do prowadzenia danej działalności;
2. udzielać komuś koncesji


SJP.pl


koncesyjka

zdrobnienie od: koncesja


SJP.pl


koncesyjny

przymiotnik od: koncesja


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) urz. zezwalający na prowadzenie działalności gospodarczej, określający jej warunki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nt͡sɛˈsɨjnɨ, AS: kõncesyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncesja

 czas. koncesjonować

 przym. koncesjonowany

Wiktionary


koncewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksandra Koncewicz – polska aktorka
  • Maksim Koncewicz – rosyjski matematyk
  • Ryszard Koncewicz – polski piłkarz, trener, działacz piłkarski, selekcjoner reprezentacji Polski
  • Tomasz Tadeusz Koncewicz – adwokat, profesor UG
  • Lalu Koncewicz, broda i miłość – zbiór opowiadań

Wikipedia


koncha

1. muszla
2. naczynie w kształcie muszli
3. półokrągłe sklepienie w kształcie muszli
4. dolne obszycie nawisu rufowego statku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) skorupa mięczaka, muszla

 (1.2) naczynie o kształcie muszli

 (1.3) archit. półkoliste sklepienie nad wnęką w kształcie połowy kopuły, przypominające kształtem muszlę

 (1.4) świeca do konchowania uszu

 (1.5) anat. małżowina uszna

Wiktionary

Koncha ( concha, konche – muszla) – półkoliste sklepienie nad wnęką w kształcie połowy kopuły, przypominające kształtem muszlę; półkopuła. Sklepienie takie zwane jest też sklepieniem konchowym.

Wikipedia


konchecja

niewielki stawonóg z podgromady małżoraczków


SJP.pl


konchina

substancja organiczna tworząca zewnętrzną warstwę ochronną muszli mięczaków; konchiolina


SJP.pl


konchiolina

substancja organiczna tworząca zewnętrzną warstwę ochronną muszli mięczaków; konchina


SJP.pl

Konchiolina, konchina (łac. "conchyolinum", od "concha" – „mięczak” lub „muszla”) – organiczny biopolimer wchodzący w skład zewnętrznej warstwy ochronnej muszli mięczaków. Jest również, razem z aragonitem (węglan wapnia), składnikiem masy perłowej. Nierozpuszczalna w wodzie, alkoholu i eterze.

Wikipedia


konchiolinowy

przymiotnik od: konchiolina


SJP.pl


konchiolog

zoolog badający muszle mięczaków; konchyliolog


SJP.pl


konchiologia

nauka zajmująca się badaniem muszli mięczaków; konchyliologia; konchologia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. nauka o muszlach;

Wiktionary

Konchiologia (z gr. "konche" – muszla) – nauka zajmująca się badaniem skorup mięczaków – zwanych konchami lub muszlami.

Stosunkowo mało popularna dziedzina nauki skupiająca przeważnie indywidualne osoby, zainteresowane tematyką i tworzące kolekcje konchologiczne. Kolekcje takie posiadają również niektóre placówki naukowe zajmujące się badaniem fauny, zwłaszcza mórz i oceanów – to morskie zwierzęta wytworzyły największą różnorodność konch.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Oprócz tych najpopularniejszych gromad i gatunków konchiologia zajmuje się ślimakami lądowymi, skorupiakami, szkarłupniami, w tym jeżowcami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nxʲjɔˈlɔɟja, AS: kõnχʹi ̯oloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konchiolog mos.

 przym. konchiologiczny

Wiktionary


konchiologiczny

→ konchiologia; konchyliologiczny


SJP.pl


konchoida

krzywa płaska otrzymywana z danej krzywej przez zmniejszanie lub zwiększanie promienia wodzącego każdego jej punktu o jednakowy odcinek


SJP.pl

Konchoida – typ krzywej płaskiej o specjalnej konstrukcji.

Wikipedia


konchoidograf

przyrząd do wykreślania konchoid


SJP.pl


koncholog

specjalista w zakresie konchologii


SJP.pl


konchologia

nauka zajmująca się badaniem muszli mięczaków; konchyliologia; konchiologia


SJP.pl


konchologiczny

dotyczący konchologii


SJP.pl


konchowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konchować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konchować

Wiktionary


konchowy

przypominający konchę (muszlę)


SJP.pl


konchyliolog

zoolog badający muszle mięczaków; konchiolog


SJP.pl


konchyliologia

nauka zajmująca się badaniem muszli mięczaków; konchiologia; konchologia


SJP.pl


konchyliologiczny

→ konchyliologia; konchiologiczny


SJP.pl


koncyliabulum

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) daw. nielegalne zgromadzenie, zwłaszcza konspiratorów czy spiskowców, przeciwko ustanowionej władzy państwowej lub kościelnej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) „Święty sobór”, a właściwie koncyliabulum, zebrane pod przewodnictwem Jana Antiocheńskiego, składało się z 43 członków, kiedy sobór prawdziwy liczył przeszło 198 biskupów.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) conciliabulum

Wiktionary


koncyliacja

sposób pokojowego załatwiania sporów międzynarodowych przy udziale komisji pojednawczej; pojednawstwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. działanie zmierzające do pojednania dwóch stron

 (1.2) praw. metoda rozwiązywania sporów międzynarodowych przy pomocy komisji pojednawczej

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nt͡sɨˈlʲjat͡sʲja, AS: kõncylʹi ̯acʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncyliacyjność ż., koncyliaryzm m.

 przym. koncyliacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) mediacja

Wiktionary


koncyliacyjność

→ koncyliacyjny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) publ. skłonność do pokojowego rozwiązywania sporów

Wiktionary

Patrz:

koncyliacyjny

Przykłady

 (1.1) Tutaj widać wyraźnie jego prawicowe i konserwatywne przekonania, jednocześnie jednak zdolność do kompromisu i koncyliacyjność, był zdolny do współpracy z osobami, z którymi wcześniej się nie zgadzał.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nt͡sɨlʲjaˈt͡sɨjnɔɕt͡ɕ, AS: kõncylʹi ̯acyi ̯ność

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncyliacja ż., koncyliaryzm m., koncyliarysta m.

 przym. koncyliacyjny

 przysł. koncyliacyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bezkonfliktowość, elastyczność, giętkość, kompromisowość, pojednawczość, ugodowość

Wiktionary


koncyliacyjny

1. → koncyliacja; pojednawczy, ugodowy, polubowny;
2. skłonny do ugodowego rozwiązywania konfliktów;
3. świadczący o skłonności do ugodowego rozwiązywania konfliktów, np. zdolności koncyliacyjne


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) książk. odnoszący się do koncyliacji, skłonny do koncyliacji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oznaczało to akceptację, z niewielkimi korektami, propozycji reform przedstawianych przez najsilniejsze państwa członkowskie w celu kreacji wizerunku partnera koncyliacyjnego oraz dbającego o interes wspólnotowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nt͡sɨlʲjaˈt͡sɨjnɨ, AS: kõncylʹi ̯acyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncyliacja ż., koncyliacyjność ż.

 przysł. koncyliacyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ugodowy, pojednawczy, kompromisowy, polubowny

Wiktionary


koncyliarny

przymiotnik od: koncylium


SJP.pl


koncyliarysta

zwolennik koncyliaryzmu (teorii głoszącej wyższość soboru nad papieżem)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zwolennik koncyliaryzmu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncyliaryzm mrz., koncyliacyjność ż.

Wiktionary


koncyliarystyczny

→ koncyliaryzm


SJP.pl

Patrz:

koncyliaryzm

koncyliaryzm

doktryna chrześcijańska uznająca wyższość zgromadzenia biskupów (soboru) nad papieżem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. doktryna w Kościele katolickim, zakładająca wyższość soboru nad papieżem;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Koncyliaryzm był popularny w środowiskach teologicznych w XIV w., podczas trwania schizmy zachodniej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nt͡sɨˈlʲjarɨsm̥, AS: kõncylʹi ̯arysm̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncyliacyjność ż., koncyliarysta m., koncyliacja ż.

Wiktionary


koncyliator

osoba, która działa w celu ugodowego rozwiązania konfliktu


SJP.pl


koncylium

1. dawniej, w Kościele katolickim: sobór, zgromadzenie wszystkich biskupów;
2. w starożytnym Rzymie: zgromadzenie ludowe


SJP.pl


koncypient

przestarzałe:
1. początkujący urzędnik, kancelista;
2. referent biurowy, adwokacki, notarialny itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. początkujący urzędnik

 (1.2) przest. pracownik biurowy odpowiedzialny za samodzielne redagowanie dokumentów

 (1.3) przest. praktykant w kancelarii prawniczej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kuplety z wodewilu Turskiego śpiewał cały Kraków, nawet poważni ck radcy i koncypienci nucili je pod nosem ślęcząc nad ważnymi papierami w nie mniej ważnych swych urzędach.

 (1.1) Po ukończeniu studiów został przyjęty do służby państwowej, najpierw jako koncypient, a następnie komisarz starostwa w Przemyślu.

 (1.1) Załatwiwszy resztę formalności, z kieszenią wypchaną papierami, które dawały mu prawo ubiegać się o miejsce koncypienta w Namiestnictwie, zapragnął wypalić pierwsze w życiu cygaro…

 (1.1) [...] on jest dzieckiem arystokratycznego rodu i koncypientem, czy czemś tam, Namiestnictwa, i ma dwa lata praw i jest tak ślicznie, tak bosko ułożonym, młodym poetą.

 (1.2) Dwa lata później widzimy aktywność wicekanclerza Jana, który był pisarzem, a może i koncypientem dwóch dokumentów…

 (1.2) Koncypientem i pisarzem wspomnianych aktów był Stanisław Ciołek z Żelechowa, za czym miałyby przemawiać jego formuły skrypcyjne, umieszone na wszystkich trzech wspomnianych dokumentach.

 (1.3) Uzyskawszy stopień doktora praw i odbywszy praktykę koncypienta w kancelaryi dr Maksymiliana Mengera, otworzył najpierw na spółkę z dr Hermanem Zieglerem potem samodzielną kancelaryę adwokacką''.

 (1.3) Aż jednego dnia, kiedy kolegę mego Julka, który teraz był już koncypientem adwokackim, odprowadzałem do sądu, przed bramą więzienną zobaczyliśmy dwie stare żydówki, siedzące na kamieniu.

 (1.3) Dla Honoriusza było to przede wszystkim zetknięcie się z esencją życia [...] umieszczony został jako koncypient w kancelarii przyjaciela Balzaców, sławnego naonczas mecenasa Guillonet-Merville'a.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-3) war. hist. koncypjent, koncepista, koncypista

 (1.1) urzędnik

 (1.2) referent, kancelista

 (1.3) aplikant

Wiktionary


koncypjent

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pisownia sprzed reformy 1936 terminu: koncypient (początkujący urzędnik)

 (1.2) pisownia sprzed reformy 1936 terminu: koncypient (pracownik biurowy odpowiedzialny za samodzielne redagowanie dokumentów)

 (1.3) pisownia sprzed reformy 1936 terminu: koncypient (praktykant w kancelarii prawniczej)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To mu przypomniało, że jest bądź co bądź doktorem praw i koncypjentem w starostwie, tedy: należy mu się od samego siebie szacunek.

 (1.3) Dzięki zarobionym w lecie pieniądzom ukończył studja i został koncypjentem w kancelarii pewnego adwokata paryskiego.

 (1.3) Dziś w godzinach rannych koncypjent adw. Axera, obrońcy Gorgonowej, [...] zakomunikował jej decyzję Sądu Najwyższego, uchylającą wyrok śmierci.

 (1.3) W wyniku rozprawy sąd skazał oskarż. dr. Hyza i jego koncypjenta Janioka — na 3 miesiące więzienia.

Wiktionary


koncypować

obmyślać, układać, zastanawiać się nad czymś


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) książk. wymyślać, obmyślać coś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koncepcja ż.

 czas. wykoncypować dk.

Wiktionary


konczałowski

nazwisko


SJP.pl


koncze-daria

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydrol. rzeka w zachodnich Chinach, w regionie Sinciang, na skraju Kotliny Kaszgarskiej;

Wiktionary

Koncze-daria (chiń. 孔雀河; pinyin "Kǒngquè Hé"; ujg. "Konqi därya") – rzeka w zachodnich Chinach, w regionie Sinciang, na skraju Kotliny Kaszgarskiej. Wypływa z jeziora Bosten Hu, uchodzi okresowo do jeziora Lob-nor lub do rzeki Tarym. Jej długość wynosi ok. 550 km, powierzchnia jej dorzecza to 184,4 tys. km². Tworzy system odnóg połączonych kanałami.

Wikipedia


konda

rzeka w Azji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka w azjatyckiej części Rosji, lewy dopływ Irtysza;

Wiktionary

Konda – rzeka w azjatyckiej części Rosji, lewy dopływ Irtyszu.

Ma źródła w Uwałach Wasiugańskich. Długość rzeki wynosi 1097 km. W dorzeczu wydobycie ropy naftowej.

Wikipedia


kondakion

hymn liturgiczny Kościoła bizantyjskiego; kontakion


SJP.pl

Kondakion, kontakion ( κόντάκιον – zwój, κοντός – drążek, na który nawijano pergamin) – rodzaj hymnu liturgicznego, typowego dla Cerkwi prawosławnej, oraz katolickiej obrządku bizantyjskiego. Niektórzy badacze sądzą, że kondakia (l.mn.) stanowią ślad tradycji syryjskiej (aramejskiej) w Cerkwi. Ich rodowód jest w każdym razie bardzo dawny – były znane już w pierwszych wiekach chrześcijaństwa.

Wikipedia


kondej

nazwisko


SJP.pl


kondel

dawniej: kundel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) przest. kundel

Wiktionary


kondemnacja

1. uznanie statku za niezdolny do dalszej żeglugi;
2. dawniej: wydawany zaocznie wyrok skazujący; kondemnata


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. mors. uznanie statku za niezdolny do żeglugi i niewart naprawy

 (1.2) hist. praw. zob. kondemnata.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondemnata ż., kondemnatka ż.

 czas. kondemnować ndk.

Wiktionary


kondemnata

dawniej: wydawany zaocznie wyrok skazujący; kondemnacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. praw. w dawnym prawie polskim: wyrok skazujący wydawany zaocznie, pozbawiający tymczasowo możliwości sprawowania urzędu; Gloger.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Usłuż mi jeno przeciwko Bogusławowi tak sprawnie, to o dawne kondemnaty nie będziesz się potrzebował bać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondemnacja ż.

:: zdrobn. kondemnatka ż.

 czas. kondemnować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kondemnacja

Wiktionary


kondemnować

1. uznać, uznawać statek za niezdatny do żeglugi lub nienadający się do remontu;
2. dawniej: skazać, skazywać wyrokiem zaocznym


SJP.pl


kondensacja

1. proces zagęszczenia się jakiejś substancji
2. zwięzłe ujęcie czegoś, zagęszczenie czegoś abstrakcyjnego
3. w fizyce: przejście substancji ze stanu gazowego w stan ciekły
4. w chemii: reakcja łączenia się dwóch cząsteczek w większą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fiz. przejście ze stanu gazowego w ciecz lub w ciało stałe

 (1.2) meteorol. powstawanie chmur

 (1.3) chem. reakcja chemiczna, w której substraty łączą się ze sobą, tworząc większą od nich cząsteczkę produktu głównego, i jedną lub więcej małych cząsteczek produktu ubocznego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kondensacja – przejście ze stanu gazowego w ciecz (skraplanie) lub bezpośrednio w ciało stałe (resublimacja)
  • kondensacja – pojęcie z dziedziny meteorologii
  • kondensacja – pojęcie z dziedziny mineralogii
  • kondensacja – rodzaj reakcji chemicznej
  • – pojęcie z dziedziny psychologii

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ndɛ̃w̃ˈsat͡sʲja, AS: kõndẽũ̯sacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondensator m., kondensat m., skondensowanie n.

 czas. kondensować ndk., skondensować dk.

 przym. kondensacyjny

Wiktionary


kondensacyjny

dotyczący kondensacji


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kondensacją, dotyczący kondensacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondensator mrz., kondensat mrz., kondensacja ż.

 czas. kondensować

Wiktionary


kondensat

1. ciecz będąca produktem skraplania się gazu; skroplina, skropliny;
2. substancja powstała w wyniku kondensacji - zagęszczania;
3. coś, w czym została zawarta duża ilość najbardziej istotnej treści, np. kondensat wiedzy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) produkt kondensacji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈdɛ̃w̃sat, AS: kõndẽũ̯sat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondensacja ż., kondensowanie n., kondensator m., kondensatorek m.

 czas. kondensować ndk.

 przym. kondensacyjny, kondensatorowy

Wiktionary


kondensator

1. przyrząd zbudowany z dwu lub większej liczby przewodników, służący do gromadzenia ładunków elektrycznych
2. urządzenie do skraplania pary; skraplacz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) elektr. elektron. podzespół zbudowany z dwóch przewodników rozdzielonych dielektrykiem, mający za zadanie gromadzić ładunki elektryczne;

 (1.2) skraplacz;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ten kondensator ma pojemność 200 pF.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ndɛ̃w̃ˈsatɔr, AS: kõndẽũ̯sator

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondensacja ż., kondensowanie n., skondensowanie n., kondensat m.

:: zdrobn. kondensatorek m.

 czas. kondensować ndk., skondensować dk.

 przym. kondensacyjny, kondensatorowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kondensator elektryczny

Wiktionary


kondensatorowy

przymiotnik od: kondensator


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kondensatorem, dotyczący kondensatora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondensator m., kondensat mrz.

Wiktionary


kondensor

układ optyczny służący wraz ze źródłem światła do oświetlania badanego obiektu, np. w mikroskopie, projektorze


SJP.pl

Kondensor – układ optyczny służący do równomiernego oświetlenia np. przedmiotu w mikroskopie, diapozytywów w przeglądarce slajdów, rzutniku przeźroczy, grafoskopie albo powiększalniku.

Wikipedia


kondensować

1. zagęszczać jakąś substancję
2. ujmować coś w zwięzły sposób, zagęszczać coś abstrakcyjnego
3. kondensować się - skraplać się


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. skondensować)

 (1.1) fiz. powodować przejście substancji ze stanu gazowego w ciecz

 (1.2) poddawać kondensacji; czynić coś stężonym, zagęszczonym

 (1.3) przen. zagęszczać treść, skupiać najważniejsze elementy; ujmować treściwie

czasownik zwrotny niedokonany kondensować się (dk. skondensować się)

 (2.1) fiz. ulegać kondensacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondensat mrz., kondensacja ż., kondensator mrz., kondensowanie n.

 czas. skondensować dk.

 przym. kondensacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skraplać

 (1.2) zagęszczać

 (1.3) streszczać, skracać

 (2.1) skraplać się

Wiktionary


kondeusz

członek rodu arystokratycznego we Francji; Condé


SJP.pl


kondeusze

ród arystokratyczny we Francji; Kondeuszowie, Condé


SJP.pl

Kondeusze (fr." de Condé") – francuski ród arystokratyczny, będący boczną linią dynastii Burbonów. Przedstawiciele tego rodu odgrywali znaczącą rolę we Francji w XVI i XVII wieku.

Wikipedia


kondeuszowie

ród arystokratyczny we Francji; Kondeusze, Condé


SJP.pl


kondo

budynek w japońskiej świątyni buddyjskiej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • condo (kondo) – system własności nieruchomości
  • Ami Kondo – japońska judoczka
  • Anastas Kondo – albański pisarz i scenarzysta
  • Marie Kondo – japońska konsultantka ds. porządków, autorka książek oraz gospodyni programów telewizyjnych
  • Takayo Kondo – japońska lekkoatletka
  • Nobutake Kondō - japoński admirał z czasów II wojny światowej
  • Efekt Kondo – zjawisko fizyczne

Wikipedia


kondolencja

dawniej: współczucie


SJP.pl


kondolencje

dawniej: współczucie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) książk. wyrażanie żalu z powodu czyjejś śmierci, wyrazy współczucia składane komuś, kto stracił bliską osobę

Wiktionary

Kondolencje – wyrażone w uroczystych słowach współczucie i żal z powodu śmierci bliskiej osoby.

W przypadku cenionych lub innych znanych za życia osób, zwyczajowo prezydent lub premier składają kondolencje rodzinom i władzom państwa, z którego pochodziła ważna zmarła osoba lub w którym wydarzyła się katastrofa.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przekazał swoje kondolencje po śmierci jej męża.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ndɔˈlɛ̃nt͡sʲjɛ, AS: kõndolẽncʹi ̯e

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kondolencyjny

Wiktionary


kondolencyjny

dotyczący kondolencji


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kondolencjami, dotyczący kondolencji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Szereg kondolencyjnych telegramów, które zachodnioeuropejskie rządy wysłały do Turcji po sobotnim ataku terrorystycznym w Stambule, to nic innego, jak krokodyle łzy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondolencje nmos.

Wiktionary


kondolent

rzadko: osoba składająca kondolencje


SJP.pl


kondom

gumowa osłonka nakładana na członek przed stosunkiem płciowym w celu uniknięcia zapłodnienia oraz zarażenia chorobami przenoszonymi drogą płciową; prezerwatywa; kondon


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książk. seks. farm. mechaniczny środek antykoncepcyjny stosowany głównie przez mężczyzn, wykonany z lateksu;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wiele osób twierdzi, że kondom skutecznie chroni przed niepożądaną ciążą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ndɔ̃m, AS: kõndõm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondomik mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) prezerwatywa, pot. gumka, guma, eros

Wiktionary


kondomat

automat do sprzedaży prezerwatyw; prezerwatomat, gumkomat


SJP.pl


kondomik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kondom

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie kondom, lecz tylko mały kondomik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondom m.

Wiktionary


kondominat

kondominium, condominium;
1. wspólne rządy dwóch lub kilku państw nad jakimś krajem; współpanowanie, współrządzenie;
2. terytorium znajdujące się pod wspólną władzą dwu lub kilku państw


SJP.pl


kondominialny

→ kondominium


SJP.pl

Patrz:

kondominium

kondominium

kondominat, condominium;
1. wspólne rządy dwóch lub kilku państw nad jakimś krajem; współpanowanie, współrządzenie;
2. terytorium znajdujące się pod wspólną władzą dwu lub kilku państw


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) terytorium podlegające wspólnej władzy przynajmniej dwóch państw;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kondominium (architektura)
  • kondominium (kolonia)
  • condo nieruchomości

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ndɔ̃ˈmʲĩɲũm, AS: kõndõmʹĩńũm

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kondominialny

Wiktionary


kondomowy

→ kondom


SJP.pl

Patrz:

kondom

kondomu

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lp. od: kondom

Wiktionary


kondon

gumowa osłonka nakładana na członek przed stosunkiem płciowym w celu uniknięcia zapłodnienia oraz zarażenia chorobami przenoszonymi drogą płciową; prezerwatywa, kondom


SJP.pl


kondonik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kondon

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie kondon, lecz tylko mały kondonik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondon m.

Wiktionary


kondor

wielki, drapieżny ptak żywiący się głównie padliną, żyjący w Ameryce Południowej i Środkowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. wielki drapieżny ptak z rodziny kondorowatych, występujący w Ameryce, przeważnie padlinożerny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W wysokich Andach kondor jajo zniósł.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ndɔr, AS: kõndor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondorowate lm nm., kondorowe lm nm.

Wiktionary


kondorowate

o cechach kondorowatych (rodzina ptaków)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Cathartidae|Lafresnaye|ref=tak., rodzina ptaków z rzędu kondorowych, występujących w górach obu Ameryk;

Wiktionary

Kondorowate (Cathartidae) – rodzina ptaków z rzędu kondorowych (Cathartiformes).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mapa ukazuje zasięg terytorium kondorowatych w sezonie lęgowym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondor mzw., kondorowe lm nm.

Wiktionary


kondorowaty

o cechach kondorowatych (rodzina ptaków)


SJP.pl


kondorowe

o cechach kondorowych (rząd ptaków)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Cathartiformes|Coues|ref=tak., rząd ptaków z infragromady ptaków neognatycznych;

Wiktionary

Kondorowe (Cathartiformes) – rząd ptaków z infragromady ptaków neognatycznych (Neognathae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Współcześnie kondorowe występują w Ameryce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondor mzw., kondorowate lm nm.

Wiktionary


kondorowy

o cechach kondorowych (rząd ptaków)


SJP.pl


kondorzy

→ kondor


SJP.pl

Patrz:

kondor

kondotier

1. we Włoszech w okresie od XIV do XVI w.: dowódca oddziałów wojsk najemnych w służbie miast lub dworów książęcych;
2. dawniej: żołnierz najemny; najemnik;
3. w przenośni: człowiek służący obcej sprawie dla własnych korzyści


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. we Włoszech, w okresie od XIV do XVI w.: dowódca armii najemników, sprzedający jej usługi miastom albo dworom książęcym

 (1.2) hist. członek armii dowodzonej przez kondotiera (1.1)

 (1.3) przen. książk. najemnik

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kondotierstwo n., kondotierka ż.

 przym. kondotierski

Wiktionary


kondotierka

→ kondotier


SJP.pl

Patrz:

kondotier

kondotierski

→ kondotier


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. związany z kondotierami, dotyczący kondotierów

Wiktionary

Patrz:

kondotier

Powiązane:

 rzecz. kondotier mos., kondotierstwo n.

Wiktionary


kondraciuk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Dariusz Kondraciuk – polski koszykarz
  • Karol Kondraciuk – polski lekkoatleta

Wikipedia


kondracki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bogdan Kondracki − polski muzyk, kompozytor, wokalista, multiinstrumentalista i producent muzyczny
  • Jerzy Kondracki − polski geograf
  • Michał Kondracki − polski kompozytor
  • Wiesław Kondracki − polski inżynier, rolnik, ekonomista i polityk, poseł na Sejm
  • Witold Kondracki − polski matematyk
  • Kondracki Przechód − przełączka w polskich Tatrach Zachodnich
  • Suchy Wierch Kondracki − szczyt w grani głównej Tatr Zachodnich
  • Wielki Żleb Kondracki − żleb w Tatrach Zachodnich

Wikipedia


kondrajec

Kondrajec – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Sochocin.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

Wikipedia


kondrak

nazwisko


SJP.pl


kondrat

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Barbara Kondrat (ur. 1950) – polska ekonomistka i urzędniczka
  • Dariusz Kondrat (1960–2005) – polski pięcioboista nowoczesny
  • Franciszek Kazimierz Kondrat (1891–1932) – polski wojskowy
  • Grzegorz Kondrat – polski fizyk
  • Janusz Kondrat (ur. 1954) – polski szermierz, szablista
  • Joanna Kondrat (ur. 1982) – polska wokalistka i autorka tekstów
  • Józef Kondrat (1902–1974) – polski aktor
  • Marek Kondrat (ur. 1950) – polski aktor
  • Michał Kondrat (ur. 1978) – polski reżyser, scenarzysta i producent filmowy
  • Tadeusz Kondrat (1908–1994) – polski aktor

Wikipedia


kondratiuk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adrian Kondratiuk (ur. 1993) – polski piłkarz ręczny
  • Andrzej Kondratiuk (1936–2016) – polski reżyser
  • Daniił Kondratiuk (1896–1956) – radziecki wojskowy
  • Gabriel Kondratiuk (ur. 1969) – argentyński malarz
  • Janusz Kondratiuk (1943–2019) – polski reżyser
  • Jurij Kondratiuk (1897–1942) – ukraiński i radziecki inżynier
  • Krystyna Kondratiuk (1913–1999) – polska historyczka sztuki, kustoszka i muzealniczka
  • Mark Kondratiuk (ur. 1970) – rosyjski łyżwiarz figurowy
  • Michał Kondratiuk (1934–2025) – polski językoznawca i białorutenista
  • Ołena Kondratiuk (ur. 1970) – ukraińska polityk

Wikipedia


kondratowice

wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie strzelińskim


SJP.pl

Kondratowice – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie strzelińskim, w gminie Kondratowice.

Wikipedia


kondratowicki

→ Kondratowice


SJP.pl

Patrz:

Kondratowice

kondratowicz

nazwisko


SJP.pl

Kondratowicz – polski herb szlachecki z nobilitacji.

Wikipedia


kondrusiewicz

nazwisko


SJP.pl


konduita

przestarzale lub żartobliwie: zachowanie, prowadzenie się


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. zachowanie, prowadzenie się, zwłaszcza budzące zastrzeżenia etyczne

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nduˈjita, AS: kõndui ̯ita

Wiktionary


kondukcik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kondukt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie kondukt, lecz tylko mały kondukcik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondukt m.

Wiktionary


kondukt

grono osób towarzyszących eksportacji zwłok na cmentarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książk. orszak pogrzebowy, grono ludzi uroczyście towarzyszących zmarłemu w drodze na cmentarz

Wiktionary

Kondukt – orszak, grupa ludzi (grono osób) uczestnicząca w przemieszczeniu trumny ze zwłokami na cmentarz.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Trasa konduktu zostaje wytyczona tak, by podczas świeckiej uroczystości żałobnicy nie mijali żadnego kościoła.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ndukt, AS: kõndukt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kondukcik mrz.

 przym. konduktowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pogrzeb, orszak pogrzebowy

Wiktionary


konduktancja

przewodność elektryczna czynna


SJP.pl

Konduktancja, przewodność elektryczna czynna – miara podatności elementu na przepływ prądu elektrycznego, odwrotność rezystancji.

Jednostką konduktancji w układzie SI jest simens (S).

Dla znanych wymiarów geometrycznych przewodnika i konduktywności materiału (miary podatności materiału na przepływ prądu), z jakiego został wykonany, jego konduktancję określa wzór:

Wikipedia


konduktancyjny

→ konduktancja


SJP.pl

Patrz:

konduktancja

konduktometr

aparat stosowany w analizie chemicznej do pomiaru przewodności elektrycznej badanego roztworu


SJP.pl

Konduktometr (lub miernik konduktancji) – przyrząd pomiarowy, używany w konduktometrii do pomiaru przewodności roztworów elektrolitów.

Jest on stosowany do orientacyjnych pomiarów zanieczyszczenia, zasolenia wody oraz w miareczkowaniu konduktometrycznym.

Detektory konduktometryczne bywają stosowane w mikroelektroforezie kapilarnej, czy HPLC.

Wikipedia


konduktometria

Konduktometria – metoda elektroanalityczna oparta na pomiarze przewodności elektrolitów, zmieniającej się wraz ze zmianą stężenia jonów.

Pomiarów przewodności roztworu dokonuje się za pomocą konduktometrów. Na podstawie tych wyników określa się stężenie badanego roztworu w odniesieniu do danych wzorcowych. Inną możliwością zastosowania tej metody jest miareczkowanie konduktometryczne, gdzie na podstawie zmiany przewodności ustala się punkt końcowy miareczkowania.

Wikipedia


konduktor

osoba sprawdzająca i sprzedająca bilety w pociągu, autobusie itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba zajmująca się sprawdzaniem biletów, czasem też ich sprzedażą w pociągu (dawniej także w autobusie, tramwaju itp.);

Wiktionary

Konduktor – współcześnie, pracownik kolejowy podległy bezpośrednio kierownikowi pociągu, zajmujący się obsługą pociągu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kasjerka nie miała mi wydać ze stówy i musiałem kupić bilet u konduktora.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈduktɔr, AS: kõnduktor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fż. konduktorka ż.

 przym. konduktorski

Wiktionary


konduktorka

1. kobieta sprawdzająca i sprzedająca bilety w pociągu, autobusie itp.;
2. damska torebka przypominająca torbę konduktorską


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) forma żeńska od: konduktor

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kasjer nie miał mi wydać ze stówy i musiałem kupić bilet u konduktorki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ndukˈtɔrka, AS: kõnduktorka

Wiktionary

Powiązane:

 zob. konduktor.

Wiktionary


konduktorski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z osobą lub zawodem konduktora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konduktor mos.

Wiktionary


konduktowy

→ kondukt


SJP.pl

Patrz:

kondukt

konduktus

średniowieczna pieśń z łacińskim tekstem; conductus


SJP.pl


konduktywność

przewodność elektryczna przewodnika o stałej długości i przekroju; przewodność elektryczna właściwa


SJP.pl

Konduktywność, przewodność elektryczna właściwa – wielkość fizyczna charakteryzująca przewodnictwo elektryczne materiału.

Wikipedia


konduktywny

przewodzący elektryczność


SJP.pl


kondurango

krzewiaste pnącze z rodziny trojeściowatych, pochodzące z Andów; tojowiec


SJP.pl


kondycha

potocznie: kondycja


SJP.pl


kondycja

1. stan fizyczny organizmu;
2. ogólny stan czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) forma fizyczna, wytrzymałość na wysiłek fizyczny

 (1.2) ogólny stan czegoś

Wiktionary

Kondycja – aktualny stan fizjologiczny organizmu podlegający zmianom pod wpływem czynników środowiska zewnętrznego. Wynika ona ze stanu odżywienia i wytrenowania organizmu, a także zabiegów pielęgnacyjnych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zanim zaczniemy odchudzać psa, warto odwiedzić weterynarza i zrobić pupilowi okresowe badania, aby mieć pewność, że z jego zdrowiem i ogólną kondycją wszystko w porządku.

 (1.1) Kondycja Kuszczaka jest zadowalająca, ponieważ grał cały mecz, a nie pojawiła się na nim ani jedna kropelka potu.

 (1.2) Gospodarka jest w dobrej kondycji, mimo kryzysu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈdɨt͡sʲja, AS: kõndycʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kondycyjny

Wiktionary


kondycjonalizm

Ko

Wikipedia


kondycjonować

1. ustalać stopień wilgotności wyrobów włókienniczych (tkanin, przędzy itp.);
2. suszyć ziarno w kondycjonerze, doprawiać je przed przemiałem;
3. poprawiać własności lub stan (m.in. włosów, wody, złóż mineralnych, ścieków i innych);
4. odżywiać, poprawiać kondycję (m.in. roślin poprzez wstawienie do odpowiedniego roztworu chemicznego)


SJP.pl


kondycyjny

dotyczący kondycji


SJP.pl


kondygnacja

poszczególne piętro budynku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) poziom w budynku

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na każdej kondygnacji będą trzy mieszkania.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ndɨɡˈnat͡sʲja, AS: kõndygnacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kondygnacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) poziom

Wiktionary


kondygnacjowy

→ kondygnacja; kondygnacyjny


SJP.pl


kondygnacyjny

→ kondygnacja; kondygnacjowy


SJP.pl


kondykcja

roszczenie prawne o zwrot nienależnego świadczenia


SJP.pl


kondykcyjny

→ kondykcja


SJP.pl

Patrz:

kondykcja

kondykt

dawniej: spisek, zmowa


SJP.pl


kondylartr

przedstawiciel wymarłego rzędu ssaków kopalnych; prakopytowiec


SJP.pl


kondylartry

wymarły rząd kopalnych ssaków; prakopytne, prakopytowce


SJP.pl


kondylomat

przestarzałe, przy chorobach wenerycznych: wysypka sącząca, występująca w okolicy narządów płciowych i odbytnicy


SJP.pl


kondyment

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. kulin. przyprawa, sos do przyprawiania potraw

Wiktionary


konecczanin

mieszkaniec Końskich (miasta w województwie świętokrzyskim)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Końskich

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Konecczanie żałują, że nie mogli, jak ci, którzy nocowali w Krakowie, uczestniczyć we wszystkich artystyczno-religijnych przedsięwzięciach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Końskie nmos.

:: fż. konecczanka ż.

 przym. konecki

Wiktionary


konecczanka

mieszkanka Końskich (miasta w województwie świętokrzyskim)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Końskich

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Końskie nmos.

:: fm. konecczanin mos.

 przym. konecki

Wiktionary


koneck

wieś w Polsce


SJP.pl

Koneck – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie aleksandrowskim, w gminie Koneck.

Wikipedia


konecki

1. → Koneck;
2. → Końskie


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z miejscowością Końskie, dotyczący miejscowości Końskie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konecki − polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiło je 1790 osób.
  • Edward Konecki (1921-1990) – rytownik PWPW
  • Krzysztof Konecki (ur. 1958) – polski socjolog
  • Marek Konecki (1949-2021) – polski fizykochemik, taternik, rysownik
  • Tomasz Konecki (ur. 1962) – polski reżyser
  • Powiat konecki

Wikipedia

Patrz:

Koneck;
2. → Końskie

Przykłady

 (1.1) Sprawą zajęła się konecka magistratura.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Końskie lm nm., konecczanin mos., konecczanka ż.

Wiktionary


koneczny

nazwisko, m.in. Feliks Koneczny, historyk i historiozof


SJP.pl


konefał

nazwisko


SJP.pl


konefka

nazwisko


SJP.pl


koneksja

(zwykle w liczbie mnogiej) dobra znajomość z daną osobą, głównie będącą na wysokim, wpływowym stanowisku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) znajomość, stosunki, związek, powiązania z wpływową osobą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W firmie mówi się, że Marian został kierownikiem dzięki koneksjom z prezesem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈnɛksʲja, AS: kõneksʹi ̯a

Wiktionary


koneksjonistyczny

→ koneksjonizm


SJP.pl

Patrz:

koneksjonizm

koneksjonizm

koncepcja przetwarzania informacji przez mózg, zakładająca rozproszenie przetwarzania w wielu jednocześnie aktywnych centrach mózgu tworzących wspólną sieć


SJP.pl

Ko

Wikipedia


konektom

kompletna mapa sieci połączeń nerwowych w mózgu


SJP.pl

Konektom – kompletna mapa sieci połączeń neuronalnych. Termin odnosi się do sieci połączeń w mózgu, używany jest także do określenia kompletnej mapy połączeń nerwowych u gatunków nie posiadających ośrodkowego układu nerwowego (np. "C. elegans"). Nauka zajmująca się badaniem i mapowaniem konektomu nosi nazwę konektomiki.

Wikipedia


konektor

1. wtyczka kabla elektronicznego;
2. w językoznawstwie: wskaźnik spójności tekstu, spajający zdanie podrzędne z jednym ze składników zdania bezpośrednio nadrzędnego; relator


SJP.pl


konektywizm

teoria uczenia się, która podkreśla rolę sieci społecznych i technologicznych w procesie zdobywania wiedzy


SJP.pl

Ko

Wikipedia


koneser

miłośnik i znawca w jakiejś dziedzinie, zwykle tego, co piękne i wytworne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) znawca w jakiejś dziedzinie (zwykle także jej miłośnik), zwłaszcza w przypadku jedzenia lub sztuki

Wiktionary

Koneser (wł. "La migliore offerta") – włoski melodramat z 2013 roku w reżyserii Giuseppe Tornatore. Film został wyprodukowany przez studio filmowe Warner Bros.

Światowa premiera filmu miała miejsce 1 stycznia 2013 roku, natomiast w Polsce premiera filmu odbyła się 2 sierpnia 2013 roku.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. koneserstwo n.

:: fż. koneserka ż.

 przym. koneserski

Wiktionary


koneserka

znawczyni, smakoszka, miłośniczka rzeczy w dobrym gatunku, luksusowych


SJP.pl


koneserski

dotyczący koneserstwa lub konesera


SJP.pl


koneserstwo

znawstwo rzeczy pięknych, wytwornych


SJP.pl


konetabl

tytuł naczelnego dowódcy wojsk królewskich we Francji; zniesiony przez kardynała Richelieu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. wojsk. w średniowiecznej i renesansowej Francji: tytuł naczelnego wodza królewskich wojsk;

 (1.2) hist. wojsk. człowiek z tytułem konetabla (1.1)

Wiktionary

Konetabl fr. (connétable), naczelny wódz francuskich wojsk królewskich od XI wieku do 1627. Tytuł wywodzi się z łacińskiego "comes stabuli" - i oznaczał początkowo, w starożytnym Rzymie i wczesnym średniowieczu, nadzorcę stajni. Tytuł ten był używany we Francji także jako honorowy za panowania cesarza Napoleona I. Napoleon nadał go jedynie swemu bratu Ludwikowi. Po roku 1815 tytuł wyszedł z użycia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Celem Henryka było Calais, główna angielska baza na kontynencie. Droga była jednak daleka, a do Henryka dochodziły wieści o marszu potężnej armii francuskiej pod wodzą konetabla Karola d’Albret (…)

Wiktionary


konew

1. dawna jedostka objętości równa 5 garncom;
2. duże naczynie do przenoszenia i przechowywania płynów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. drewniane lub częściej metalowe naczynie do noszenia lub przechowywania płynów

 (1.2) przest. zawartość konwi (1.1)

 (1.3) daw. jednostka objętości;

 (1.4) daw. rura do wody

Wiktionary

Konew – dawna jednostka objętości, stosowana na ziemiach polskich po 1764 roku, wprowadzona oficjalnie w ramach reform stanisławowskich jako miara objętości płynów. Konew stanowiła element systemu garńca warszawskiego i odpowiadała 5 garncom, tj. około 19 litrom.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Hej, ty kudłaty! A czego do konwi zaglądasz?

 (1.2) Wyżłopał już ze cztery konwie piwa!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃nɛf, AS: kõnef

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwisarstwo n.

:: zdrobn. konewka ż., koneweczka ż.

Wiktionary


koneweczka

zdrobnienie od: konewka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: konewka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nɛˈvɛt͡ʃka, AS: kõnevečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konew ż.

Wiktionary


konewka

1. naczynie do przenoszenia i przechowywania płynów;
2. naczynie do podlewania roślin


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pojemnik z uchem i szyjką, który służy do podlewania roślin;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Weź konewkę i podlej kwiatki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈnɛfka, AS: kõnefka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konew ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. polewaczka, reg. śl. giskana

Wiktionary


konfa

potocznie: konferencja, czat grupowy


SJP.pl


konfabulacja

opowiadanie przeżyć zmyślonych, rzekomo objętych mgłą niepamięci


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. mijanie się z prawdą, koloryzowanie na jakiś temat, zwykle w celu zaimponowania komuś

 (1.2) psych. przekonanie o prawdziwości zmyślonych przez siebie faktów, występujące w niektórych chorobach umysłowych, a także czasem u dzieci

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nfabuˈlat͡sʲja, AS: kõnfabulacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfabulant m.

 przym. konfabulacyjny

Wiktionary


konfabulacyjny

dotyczący konfabulacji


SJP.pl


konfabulant

osoba opowiadająca zmyślone rzeczy; mitoman, bajerant


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) psych. osoba uzupełniająca brakujące wspomnienia informacjami nieprawdziwymi, które możliwie dobrze pasują do całego logicznego ciągu wydarzeń

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfabulacja ż., konfabulator m.

:: fż. konfabulantka ż.

 czas. konfabulować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konfabulator

Wiktionary


konfabulantka

kobieta opowiadająca zmyślone rzeczy; mitomanka, bajerantka


SJP.pl


konfabulator

osoba mająca skłonności do zmyślania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba mająca się z prawdą, osoba konfabulująca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfabulant mos.

Wiktionary


konfabulowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konfabulować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konfabulować

Wiktionary


konfabulować

zmyślać lub koloryzować na jakiś temat; fantazjować


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) książk. opowiadać zmyślone fakty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfabulant m., konfabulantka ż., konfabulowanie n.

 przym. konfabulacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zmyślać

Wiktionary


konfederacja

1. grupa utworzona przez partie, państwa albo miasta dla osiągnięcia określonych celów;
2. stowarzyszenie obywateli


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) społ. polit. porozumienie osób fizycznych lub osób prawnych (również państw) w celu wspólnego działania

 (1.2) hist. w dawnej Polsce związek szlachty zawierany dla osiągnięcia doraźnych celów;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konfederacja państw – związek państw utworzony w celu prowadzenia wspólnej polityki zagranicznej
  • Skonfederowane Stany Ameryki – potocznie zwane Konfederacją
  • konfederacja – związek zbrojny zawiązywany przez duchownych, szlachtę i miasta w celu realizacji własnych intencji
  • konfederacja żołnierska – związek żołnierzy powstały zwykle w wyniku buntu z powodu niewypłacania żołdu
  • konfederacja – nazwa niektórych uroczystych aktów prawnych w I Rzeczypospolitej, np. konfederacja warszawska (1573)
  • Konfederacja Polski Niepodległej (1979–1997)
  • Konfederacja Polski Niepodległej – Obóz Patriotyczny (1996–1999 oraz 2000–2001)
  • Konfederacja Polski Niepodległej – Ojczyzna (1999–2001)
  • Konfederacja (2001)
  • Konfederacja – Ruch Obrony Bezrobotnych (2004)
  • Polska Konfederacja – Godność i Praca (2005)
  • Konfederacja Nowej Polski (2015)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Szwajcaria od XIII wieku istnieje jako luźna konfederacja.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nfɛdɛˈrat͡sʲja, AS: kõnfederacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfederat m., konfederatka ż., federacja ż., konfederowanie n., federalizowanie n., skonfederowanie n., sfederalizowanie n., konfederasta m.

 czas. konfederować ndk., federalizować ndk., skonfederować dk., sfederalizować dk.

 przym. konfederacyjny, konfederacki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) federacja, związek, stowarzyszenie, unia

Wiktionary


konfederacki

odnoszący się do konfederacji lub konfederatów


SJP.pl


konfederacyjny

dotyczący konfederacji


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) polit. związany z konfederacją, dotyczący konfederacji; będący konfederacją

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfederacja ż., konfederat mos., konfederata mos., konfederatka ż., konfederasta m.

Wiktionary


konfederalizm

1. ideologia polityczna tworząca związki pomiędzy partiami, stanami, a nawet państwami w celu prowadzenia wspólnych celów;
2. demokratyczny konfederalizm - wolnościowo-socjalistyczny system polityczny


SJP.pl


konfederasta

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pogard. polit. członek lub sympatyk Konfederacji Wolność i Niepodległość

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czy polscy konfederaści to agenda FSB?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfederacja ż., konfederat m., konfederatka ż., konfederowanie n., skonfederowanie n., federacja ż., sfederowanie n.

 czas. konfederować ndk., skonfederować dk., sfederować dk.

 przym. konfederacki, konfederacyjny, federacyjny

Wiktionary


konfederat

konfederata;
1. członek konfederacji, organizacji społecznej, stowarzyszenia obywatelskiego;
2. żołnierz walczący w wojnie secesyjnej po stronie Skonfederowanych Stanów Ameryki;
3. w dawnej Polsce: członek związku szlachty, duchowieństwa lub miast, utworzonego w celu osiągnięcia doraźnych celów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) uczestnik, członek albo przedstawiciel jakiejś konfederacji

 (1.2) hist. członek konfederacji szlacheckiej, zwłaszcza konfederacji barskiej

 (1.3) hist. żołnierz, polityk lub inny przedstawiciel Skonfederowanych Stanów Ameryki

 (1.4) polit. członek lub sympatyk polskiej partii politycznej mającej słowo „Konfederacja” w nazwie

Wiktionary

„Konfederat” – polskie czasopismo nawiązujące do tradycji działalności prospołecznej i niepodległościowej środowiska piłsudczykowskiego. W czasie walki o niepodległość do roku 1991 pismo było wydawane konspiracyjnie jako organ prasowy Konfederacji Polski Niepodległej, kolportaż prowadzony był m.in. w Poznaniu i na Śląsku.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. konfederacja ż., konfederatka ż., konfederasta m.

 przym. konfederacki, konfederacyjny

Wiktionary


konfederata

konfederata;
1. członek konfederacji, organizacji społecznej, stowarzyszenia obywatelskiego;
2. żołnierz walczący w wojnie secesyjnej po stronie Skonfederowanych Stanów Ameryki;
3. w dawnej Polsce: członek związku szlachty, duchowieństwa lub miast, utworzonego w celu osiągnięcia doraźnych celów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzad. hist. zob. konfederat.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfederatka ż.

 przym. konfederacki, konfederacyjny

Wiktionary


konfederatka

czapka rogatywka bez daszka ozdobiona czaplim piórem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. wysoka karmazynowa lub granatowa czapka z dnem kwadratowym, obłożona barankiem, zwykle ozdobiona czaplim piórem, poprzedniczka rogatywki ;

 (1.2) pot. rodzaj kepi, powszechnie kojarzonego z armią Skonfederowanych Stanów Ameryki

 (1.3) uczestniczka, członkini albo przedstawicielka jakiejś konfederacji

 (1.4) polit. członkini lub sympatyczka polskiej partii politycznej mającej słowo „Konfederacja” w nazwie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfederacja ż., konfederata m., konfederat m., konfederasta m.

 przym. konfederacyjny, konfederacki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krakuska

Wiktionary


konfekcja

1. produkcja gotowej odzieży;
2. gotowa odzież będąca przedmiotem handlu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bielizna i lekka odzież szyta fabrycznie

 (1.2) produkcja konfekcji (1.1)

 (1.5) pogard. przen. sztuka, działalność artystyczna dla masowego odbiorcy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfekcjonowanie n.

 czas. konfekcjonować ndk.

 przym. konfekcyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) prêt-à-porter, pogard. ubranio-polo

 (1.5) popkultura

Wiktionary


konfekcjoner

producent konfekcji


SJP.pl


konfekcjonowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konfekcjonować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfekcja ż.

 czas. konfekcjonować ndk.

Wiktionary


konfekcjonować

1. porcjować lub pakować gotowe wyroby;
2. wytwarzać konfekcję


SJP.pl


konfekcyjny

dotyczący konfekcji


SJP.pl


konfekt

dawniej:
1. (zwykle w liczbie mnogiej) owoc smażony w cukrze;
2. gęsta, słodka przyprawa aptekarska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stpol. syrop

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃nfɛkt, AS: kõnfekt

Wiktionary


konferansjer

osoba prowadząca konferansjerkę, zapowiadająca program na koncertach, pokazach itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba prowadząca występy, koncerty, rewie itp., zapowiada kolejne punkty programu, zabawia publiczność;

Wiktionary

Konferansjer ( conférencier) – osoba prowadząca przedstawienie, zapowiadająca poszczególne punkty programu, nadająca kształt widowiskom artystycznym o charakterze estradowym. Zadaniem konferansjera/konferansjerów podczas imprezy jest przedstawianie artystów, przygotowanie publiczności na ich występ, urozmaicanie przedstawień anegdotami i dowcipami.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dosłownie przed chwilą konferansjerowi wypadł z ręki mikrofon.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konferansjerka ż.

 przym. konferansjerski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) środ. muz. najmimorda

Wiktionary


konferansjerka

1. kobieta zapowiadająca program na koncertach, pokazach itp.;
2. zapowiadanie programu na koncertach, pokazach itp. często przeplatane żartami, anegdotami, dowcipami opowiadanymi między punktami programu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zajęcie konferansjera

 (1.2) kobieta prowadząca występy, koncerty, rewie itp., zapowiada kolejne punkty programu, zabawia publiczność

Wiktionary


konferansjerski

przymiotnik

 (1.1) dotyczący konferansjera

Wiktionary


konferansjerstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rzad. zawód konferansjera

Wiktionary


konferencja

1. spotkanie, posiedzenie jakiegoś grona, przedstawicieli instytucji lub organizacji w celu omówienia ustalonych zagadnień; narada;
2. popularna odmiana gruszy o średnich owocach;
3. owoc tej odmiany;
4. wystąpienie kapłana lub osoby świeckiej wobec zgromadzenia wiernych, poświęcone tematyce religijnej, etycznej itp.;
5. w amerykańskiej lidze niektórych sportów: grupa eliminacyjna drużyn z określonej części kraju;
6. konferencja prasowa - zebranie dziennikarzy, na którym przedstawiciel jakiejś instytucji udziela wywiadu;
7. konferencja episkopatu - zrzeszenie biskupów danego terytorium, najczęściej kraju


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zjazd, spotkanie przedstawicieli instytucji bądź organizacji, w celu omówienia pewnych zagadnień

 (1.2) przest. prelekcja, odczyt

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • polityczną – przykładowe ważne historycznie konferencje polityczne:
    • konferencja poczdamska
    • konferencja teherańska
    • konferencja jałtańska
  • naukową
  • biznesową
  • online
  • prasową
  • Konferencja pokojowa w Paryżu
  • Konferencja w Spa
  • Konferencja w Locarno: Traktaty lokarneńskie
  • Konferencja w Lozannie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Agenda konferencji została podzielona na cztery sesje tematyczne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nfɛˈrɛ̃nt͡sʲja, AS: kõnferẽncʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konferencjariusz mos., konferowanie n., pokonferowanie n.

:: zdrobn. konferencyjka ż.

 czas. konferować ndk., pokonferować dk.

 przym. konferencyjny

Wiktionary


konferencjariusz

rzadko: uczestnik konferencji


SJP.pl


konferencyjka

zdrobnienie od: konferencja


SJP.pl


konferencyjnie

→ konferencyjny


SJP.pl

Patrz:

konferencyjny

konferencyjny

→ konferencja


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z konferencją, dotyczący konferencji; służący do odbywania narad, konferencji

Wiktionary

Patrz:

konferencja

Przykłady

 (1.1) Fred niespokojnie poruszył się na krześle dostawionym do stołu konferencyjnego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nfɛrɛ̃nˈt͡sɨjnɨ, AS: kõnferẽncyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konferencja ż., konferowanie n.

 czas. konferować

Wiktionary


konferować

uczestniczyć w konferencji, posiedzeniu przedstawicieli instytucji lub organizacji, zebranych w celu omówienia ustalonych zagadnień; obradować, naradzać się, debatować


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) książk. obradować, naradzać się, omawiać ważne sprawy

 (1.2) daw. ofiarować, przeznaczyć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdy do konferujących dołączyła trzecia osoba w pancerzu, wtedy Yathrosa oświeciło.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konferowanie n., konferencja ż.

 przym. konferencyjny

Wiktionary


konfesata

dawniej: wydobycie zeznań z oskarżonego, dobrowolnie albo za pomocą tortur


SJP.pl


konfesja

1. wyznawana religia;
2. przedsionek prowadzący do grobu męczennika znajdującego się pod ołtarzem głównym; od VIII w.
3. grobowiec świętego w kościele z jego relikwiami, zwykle bogato zdobiony;
4. ozdobna obudowa grobu świętego w formie baldachimu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. grobowiec męczennika, świętego lub przedsionek prowadzący do jego grobu umieszczonego pod głównym ołtarzem;

 (1.2) przest. wyznawana religia, wyznanie

Wiktionary

Konfesja – we wnętrzu świątyni grobowiec męczennika, świętego lub przedsionek prowadzący do jego grobu umieszczonego pod głównym ołtarzem. Również ołtarz związany z grobem męczennika (martyrion). Zwyczajem rzymskim często okryty cyborium – formą baldachimu.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. konfesjonał mrz.

 przym. konfesyjny

Wiktionary


konfesjonalizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. system sprawowania władzy państwowej opierający się na różnicowaniu stopnia udziału obywateli w życiu społeczno-politycznym według wyznawanej religii;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konfesjonalizm (polityka)
  • Konfesjonalizm (religia)

Wikipedia


konfesjonał

mebel kościelny, przy którym prowadzona jest spowiedź


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kośc. kościelny mebel służący do słuchania spowiedzi;

Wiktionary

Przykładowe konfesjonały

Konfesjonał (łac. "confessare" – wyznawać) – mebel kościelny, który jest miejscem do spowiedzi.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mówią, że w Niemczech katolicy powynosili z kościołów konfesjonały i od razu zapełniły się gabinety psychologów.

 (1.1) Miejscem celebracji sakramentu pojednania jest konfesjonał z kratą.

 (1.1) Z drzwiczek konfesjonału zwisała fioletowa stuła.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfesja ż., konfesyjność ż.

 przym. konfesyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzad. spowiednica; daw. konfesyonał, spowiadalnica

Wiktionary


konfesjonałowy

→ konfesjonał


SJP.pl

Patrz:

konfesjonał

konfesyjność

przypisanie, przynależność do określonego wyznania religijnego


SJP.pl


konfesyjny

wyznaniowy;
1. dotyczący wiary, religii;
2. mający charakter spowiedzi


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący konfesji, religijny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfesja ż., konfesjonał mrz.

Wiktionary


konfetti

[czytaj: konfetti, konfeti] kolorowe, drobniutkie, papierowe krążki używane do obsypywania uczestników balu; confetti


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) drobno pocięte kawałki papieru, najczęściej różnobarwne krążki, rzucane na uczestników głównie karnawałowej zabawy;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) To był szampański sylwester – barwne konfetti leciało na głowy, kolorowe serpentyny zwisały gęsto, a tańcom nie było końca.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈfɛttʲi, AS: kõnfettʹi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) coriandoli

Wiktionary


konfiara

→ konfiarz


SJP.pl

Patrz:

konfiarz

konfiarz

potocznie: członek lub zwolennik partii politycznej Konfederacja Wolność i Niepodległość


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) polit. pejor. neol. zwolennik Konfederacji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kolejny nawiedzony konfiarz ze zrytym mózgiem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfa ż.

Wiktionary


konfidencja

książkowo: przyjazne, zażyłe stosunki; poufałość


SJP.pl


konfidencjonalniej

stopień wyższy od przysłówka: konfidencjonalnie


SJP.pl


konfidencjonalność

→ konfidencjonalny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest konfidencjonalne; cecha tych, którzy są konfidencjonalni

Wiktionary

Patrz:

konfidencjonalny

Powiązane:

 przym. konfidencjonalny

 przysł. konfidencjonalnie

 rzecz. konfident mos., konfidentka ż.

Wiktionary


konfidencjonalny

1. spoufalony, zażyły, zaprzyjaźniony;
2. nieprzeznaczony do publicznego rozgłaszania; sekretny, poufny


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) mający charakter poufały, zażyły

 (1.2) nie przeznaczony do publicznej wiadomości

 (1.3) skłonny do zwierzeń, poufałych gestów i określeń

 (1.4) świadczący o skłonności do poufałości, zwierzeń

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfidencja ż., konfidencjonalność ż., konfident m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spoufalony, zaprzyjaźniony, zażyły

 (1.2) poufny, sekretny, tajemny

Wiktionary


konfidencki

przymiotnik od: konfident


SJP.pl


konfidenctwo

potocznie: bycie konfidentem (szpiegiem, informatorem, donosicielem)


SJP.pl


konfident

1. człowiek szpiegujący na zlecenie swoich mocodawców; kapuś, kabel, donosiciel;
2. agent wywiadu, tajny wywiadowca policyjny; szpieg, informator, szpicel;
3. przestarzałe: człowiek godny zaufania; powiernik, przyjaciel, zausznik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pejor. tajny wywiadowca lub współpracownik wywiadu, policji itp. służb

 (1.2) przest. człowiek zaufany

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gestapo i niemieckie władze opuszczają Zakopane, wraz z niektórymi konfidentami z "Goralenvolku".

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfidencja ż., konfidencjonalność ż.

:: fż. konfidentka ż.

 przym. konfidencjonalny, konfidencki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szpicel

 (1.2) powiernik, przyjaciel, zausznik

Wiktionary


konfidentka

1. agentka wywiadu, tajna współpracowniczka policji;
2. dawniej: kobieta zaufana, powierniczka, przyjaciółka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pejor. agentka wywiadu, tajna współpracowniczka np. policji

 (1.2) daw. kobieta zaufana, powierniczka tajemnic

 (1.3) podwójne krzesło, popularne w okresie drugiego cesarstwa francuskiego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nieliczne Żydówki, które wbrew zarządzeniu i groźbie kary śmierci nosiły futrzane okrycia, były powszechnie postrzegane jako kolaborantki i konfidentki gestapo.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nfʲiˈdɛ̃ntka, AS: kõnfʹidẽntka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfidencja ż., konfidencjonalność ż.

:: fm. konfident m.

 przym. konfidencki

Wiktionary


konfig

potocznie: konfiguracja; config


SJP.pl


konfiguracja

1. określony układ elementów lub osób w zespole, który może ulec zmianie;
2. zestaw parametrów pracy programu komputerowego lub urządzenia peryferyjnego;
3. ukształtowanie terenu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) układ elementów wchodzących we wzajemne relacje

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfigurowanie n.

 czas. konfigurować, rekonfigurować

 przym. konfiguracyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) postać, ukształtowanie

Wiktionary


konfiguracjonizm

kierunek w psychologii XX w. głoszący, że życie psychiczne składa się z pewnych całości, które mają swoistą formę, niedającą się sprowadzić do ich części składowych; gestaltyzm


SJP.pl

Konfiguracjonizm – nurt amerykańskiej antropologii kulturowej, ukształtowany w latach 20. i 30. XX wieku, stworzony przez uczniów Franza Boasa.

Wikipedia


konfiguracyjny

plik konfiguracyjny - plik zawierający parametry jakiegoś programu


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z konfiguracją, dotyczący konfigurowania

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfiguracja ż., konfigurowanie n., konfigurator mrz.

 czas. konfigurować ndk., skonfigurować dk.

Wiktionary


konfigurator

narzędzie umożliwiające dobieranie i ustawianie cech lub parametrów produktu albo systemu


SJP.pl


konfigurowalność

→ konfigurowalny


SJP.pl

Patrz:

konfigurowalny

konfigurowalny

możliwy do konfigurowania


SJP.pl


konfigurowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konfigurować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nfʲiɡurɔˈvãɲɛ, AS: kõnfʹigurovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konfigurować ndk., skonfigurować dk.

 rzecz. konfiguracja

 przym. konfiguracyjny

Wiktionary


konfigurować

1. kształtować w ustalonej postaci, formować coś;
2. przystosowywać urządzenie lub program komputerowy do oczekiwanej pracy


SJP.pl

czasownik przechodni

 (1.1) nadawać czemuś jakiś układ, formować coś

 (1.2) przystosowywać jakieś urządzenie do pożądanej pracy

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Wczoraj pan Jerzy konfigurował mój komputer, ale mu nie wyszło, dlatego zadzwoniłem po pana.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nfʲiɡuˈrɔvat͡ɕ, AS: kõnfʹigurovać

Wiktionary

Powiązane:

 (1) forma dokonana skonfigurować

 rzecz. konfiguracja

 czas. przekonfigurować ndk., rekonfigurować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) ustawiać

Wiktionary


konfirmacja

1. w protestantyzmie: uroczyste przyjęcie do gminy kościelnej młodzieży w wieku od 14 do 18 lat;
2. w judaizmie: ceremonia utwierdzania w wierze, dokonywana w 13. roku życia;
3. w katolicyzmie: bierzmowanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. u protestantów: uroczyste przyjęcie do gminy kościelnej chłopców i dziewcząt połączone z egzaminem i błogosławieństwem pastora;

Wiktionary

Konfirmacja (pol.: "konfirmacja", niem., szw.: "Konfirmation", z łac. "confirmatio", potwierdzenie) – w kościołach ewangelickich uroczysty obrzęd wyznania swojej wiary i ślubowania wierności Kościołowi; nie ma ona charakteru sakramentu. Obrzęd pod tą nazwą występuje także u mormonów z Kościoła Jezusa Chrystusa Świętych w Dniach Ostatnich i polega na nałożeniu na ochrzczonych rąk duchownego w celu przekazania daru Ducha Świętego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dzisiaj odbędzie się konfirmacja.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nfʲirˈmat͡sʲja, AS: kõnfʹirmacʹi ̯a

Wiktionary


konfirmacyjny

dotyczący konfirmacji


SJP.pl


konfirmant

osoba przystępująca do konfirmacji


SJP.pl


konfirmantka

→ konfirmant


SJP.pl

Patrz:

konfirmant

konfirmat

rodzaj metalowego wkręta używanego w przemyśle meblarskim


SJP.pl

Konfirmat – rodzaj metalowego wkręta stosowanego w przemyśle meblarskim do sztywnego łączenia ze sobą pod kątem prostym dwóch płyt meblowych drewnianych lub wiórowych. Ze względu na charakterystyczną kryzę do wykonywania otworów pod konfirmaty należy używać specjalnych wierteł. Standardowe średnice konfirmatów wynoszą 6,4 mm oraz 7,0 mm. Najczęściej spotykane są konfirmaty z gniazdem imbusowym.

Wikipedia


konfirmować

1. udzielać (udzielić) konfirmacji - uroczystego potwierdzenia przynależności do religii chrześcijańskiej lub judaistycznej;
2. dawniej: potwierdzać (potwierdzić), uznawać (uznać), zatwierdzać (zatwierdzić)


SJP.pl


konfiskacja

dawniej: konfiskata;
1. wywłaszczenie osoby prywatnej z jej majątku na rzecz państwa;
2. kara utraty mienia należącego do osoby skazanej wyrokiem sądu na rzecz państwa


SJP.pl


konfiskata

1. wywłaszczenie osoby prywatnej z jej majątku na rzecz państwa;
2. kara utraty mienia należącego do osoby skazanej wyrokiem sądu na rzecz państwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. zajęcie części lub całego majątku osoby prywatnej na rzecz państwa

 (1.2) praw. kara polegająca na utracie na rzecz skarbu państwa mienia należącego do przestępcy

 (1.3) adm. wycofanie druków z obiegu przez odpowiednie organy państwowe

Wiktionary

Konfiskata (z confiscatio 'umieszczenie w skarbie' od confiscare 'składać w koszu a. worku na pieniądze' od com- 'współ-' i fiscus 'kosz lub worek na pieniądze; skarb') – przymusowe wywłaszczenie na rzecz państwa całości lub części majątku osoby fizycznej, bez prawa do odszkodowania. Konfiskatę należy odróżnić od rekwizycji (wywłaszczenia z prawem do odszkodowania) i sekwestru (przymusowego zajęcia bez rozstrzygnięcia o prawie własności).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. konfiskacja ż., skonfiskowanie n., konfiskowanie n.

 czas. konfiskować, skonfiskować

Wiktionary

Synonimy:

 (1) konfiskacja

 (1.1) wywłaszczenie

 (1.2) przepadek

Wiktionary


konfiskator

osoba dokonująca konfiskaty


SJP.pl


konfiskowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konfiskować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skonfiskowanie n., konfiskata ż., konfiskacja ż.

 czas. skonfiskować dk., konfiskować ndk.

 przym. konfiskacyjny

Wiktionary


konfiskować

zabierać coś komuś na mocy prawa, dokonywać konfiskaty


SJP.pl

czasownik

 (1.1) dokonywać konfiskaty

 (1.2) zabierać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Szczególnie ciężko żyło się dziennikarzom w Prusach, gdyż gazety często były konfiskowane, a żurnaliści trafiali za kratki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nfʲiˈskɔvat͡ɕ, AS: kõnfʹiskovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfiskata ż., konfiskacja ż., konfiskowanie n., skonfiskowanie n.

 czas. skonfiskować dk.

 przym. konfiskacyjny

Wiktionary


konfit

żywność gotowana powoli i przez długi czas w tłuszczu oraz niskiej temperaturze


SJP.pl


konfitować

konserwować żywność poprzez długie gotowanie w głębokim tłuszczu lub pieczenie w niskiej temperaturze


SJP.pl


konfitura

owoce usmażone w gęstym syropie z cukru; konfitury


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. owoce smażone w syropie cukrowym;

Wiktionary

Konfitura – produkt spożywczy uzyskiwany poprzez gotowanie owoców lub ich części w syropie cukrowym lub zagęszczonym soku z winogron.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po ochłodzeniu konfitura zrobiła się bardzo gęsta.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nfʲiˈtura, AS: kõnfʹitura

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konfiturowy

Wiktionary


konfiturowy

dotyczący konfitury, zrobiony z konfitury - owoców smażonych w syropie z cukrem


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z konfiturą, dotyczący konfitury

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfitura ż.

Wiktionary


konfitury

owoce usmażone w gęstym syropie z cukru; konfitura


SJP.pl


konflikcik

zdrobnienie od: konflikt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od konflikt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie konflikt, lecz tylko mały konflikcik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konflikt m.

Wiktionary


konflikt

zetknięcie się sprzecznych interesów, poglądów; niezgodność, spór, zatarg


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sprzeczność (racji, wartości), spór między osobami; brak zgodności;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Konflikt może być rozwiązany jedynie na gruncie prawa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃nflʲikt, AS: kõnflʹikt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfliktowość ż., konflikcik mrz.

 czas. konfliktować

 przym. konfliktowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) antagonizm, walka, kolizja, konfrontacja

Wiktionary


konfliktogenność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest konfliktogenne; cecha tych, którzy są konfliktogenni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konfliktogenny

 przysł. konfliktogennie

Wiktionary


konfliktogenny

taki, który jest przyczyną konfliktu; konfliktorodny


SJP.pl


konfliktorodny

taki, który jest przyczyną konfliktu; konfliktogenny


SJP.pl


konfliktotwórczy

sprzyjający powstawaniu konfliktów


SJP.pl


konfliktowość

cecha tego, co jest charakterystyczne dla konfliktu; kłótliwość


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest konfliktowe; cecha tych, którzy są konfliktowi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Niesprawiedliwość i korupcja w sferach politycznych są doskonałym gruntem do wzrostu konfliktowości społecznej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konflikt mrz.

 przym. konfliktowy

 przysł. konfliktowo

Wiktionary


konfliktowy

1. taki, który dotyczy konfliktu - zetknięcia się sprzecznych interesów;
2. o człowieku lub jego osobowości: taki, który często wchodzi w zatarg, spór z innymi osobami; kłótliwy, antagonistyczny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który popada w ciągłe konflikty z otoczeniem, nie jest skłonny do ugody

 (1.2) będący tematem sporu

 (1.3) związany z konfliktem serologicznym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) On jest bardzo konfliktowy, z wszystkimi się kłóci.

 (1.2) Podjęto decyzję w sprawie konfliktowego terytorium.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nflʲikˈtɔvɨ, AS: kõnflʹiktovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konflikt m., konfliktowość ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kłótliwy, swarliwy

 (1.2) sporny

Wiktionary


konfluencja

1. łączenie się spływających potoków albo lodowców;
2. w biologii: stopień pokrycia naczynia hodowlanego przez hodowane komórki


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konfluencja – łączenie się spływających ku sobie potoków bądź lodowców
  • konfluencja – miara liczby komórek w kulturach komórkowych

Wikipedia


konfokalny

mający wspólne ognisko; współogniskowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) opt. mający wspólne ognisko

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nfɔˈkalnɨ, AS: kõnfokalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) współogniskowy

Wiktionary


konforemny

1. w geometrii: przekształcenie konforemne - przekształcenie figury, przy którym nie następuje zmiana jej kątów;
2. konforemny zbiornik paliwa - dodatkowy zbiornik paliwa w samolocie, zintegrowany z jego bryłą


SJP.pl


konformacja

sposób ułożenie przestrzennego białka


SJP.pl

Nie mylić z: konfiguracja.

Konformacja – układ przestrzenny atomów w cząsteczce chemicznej mogący zmieniać się przez obrót wokół pojedynczych wiązań chemicznych, bez ich zrywania.

Zdolność do przyjmowania różnych konformacji przez cząsteczki można sobie wyobrazić na przykładzie zmian kształtu metalowego łańcucha. Łańcuch może być rozciągnięty wzdłuż linii prostej, ale też zwinięty w kulkę lub zapętlony bez konieczności zrywania i ponownego łączenia poszczególnych jego ogniw.

Wikipedia


konformacyjny

dotyczący konformacji


SJP.pl


konformer

forma strukturalna, którą cząsteczka chemiczna może przybrać np. w wyniku obrotu


SJP.pl


konforming

porównanie zeskanowanego materiału z dostępnymi wersjami filmu podczas rekonstrukcji cyfrowej filmu


SJP.pl


konformista

osoba podporządkowująca się normom (także tym, których nie uważa za słuszne) obowiązującym w grupie społecznej, do której należy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek, który bezkrytycznie podporządkowuje się normom, wartościom i poglądom uznanym za obowiązujące w danej grupie

 (1.2) hist. przedstawiciel protestantów angielskich, którzy w r. 1662 zadeklarowali lojalność wobec ustroju episkopalnego państwowego Kościoła anglikańskiego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konformista – w psychologii społecznej, osoba, która podporządkowuje swoje zachowanie lub/oraz myślenie do rzeczywistego, bądź wyobrażonego wpływu innych ludzi
  • Konformista – film z 1970 roku, w reżyserii Bernarda Bertolucciego

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czy nasi śląscy twórcy to ci, którzy uparcie potrafią iść pod prąd (buntownicy?), a może to konformiści, podążający pokornie za aktualnie obowiązującym nurtem?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konformizm m.

:: fż. konformistka ż.

 przym. konformistyczny

 przysł. konformistycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) oportunista, koniunkturalista, ugodowiec; pot. potakiewicz / potakiwacz

Wiktionary


konformistka

1. kobieta bezkrytycznie podporządkowująca się normom i poglądom obowiązującym w danym środowisku;
2. wyznawczyni Kościoła anglikańskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta, która bezkrytycznie podporządkowuje się normom, wartościom i poglądom uznanym za obowiązujące w danej grupie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konformizm m.

:: fm. konformista m.

 przym. konformistyczny

 przysł. konformistycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) oportunistka, koniunkturalistka; pot. potakiewiczka / potakiwaczka

Wiktionary


konformistycznie

przysłówek

 (1.1) w sposób konformistyczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konformizm n., konformista mos., konformistka ż.

 przym. konformistyczny

Wiktionary


konformistyczny

1. uległy, podporządkowany normom;
2. związany z protestantyzmem angielskim XVII wieku


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który bezkrytycznie podporządkowuje się normom, wartościom i poglądom uznanym za obowiązujące w danej grupie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konformizm m., konformista m., konformistka ż.

 przysł. konformistycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) oportunistyczny, koniunkturalny, kompromisowy, ugodowy

Wiktionary


konformizm

1. bezkrytyczne akceptowanie obowiązujących norm, wartości, poglądów;
2. wyznanie chrześcijańskie uznające króla za głowę Kościoła, rozpowszechnione w Anglii; anglikanizm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) socjol. psych. bezkrytyczne podporządkowywanie się normom, wartościom i poglądom uznanym za obowiązujące w danej grupie;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W niektórych sytuacjach bezrefleksyjny konformizm może być tragiczny w skutkach, trzeba pamiętać, że czasem warto pozwolić sobie na zachowanie nonkonformistyczne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konformista m., konformistka ż.

 przym. konformistyczny

 przysł. konformistycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) oportunizm

Wiktionary


konformizować

1. powodować czyjąś konformizację;
2. konformizować się - ulegać konformizacji


SJP.pl


konfrater

1. przestarzale: członek bractwa religijnego lub związku świeckiego;
2. dawniej: towarzysz, kolega


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) członek konfraterni

 (1.2) daw. kompanion, towarzysz

 (1.3) przest. rel. współbrat (w zakonie, stanie duchownym)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeden z konfratrów niesie zawsze w procesji proporzec cechu.

 (1.2) Konfratrzy acana zostawili rannego pod dębem i pognali w siną dal.

 (1.3) Niech ojciec powiadomi swoich konfratrów o decyzji magistratu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfraternia ż.

 przym. konfraterski

 przysł. konfratersko

Wiktionary


konfrateria

przestarzałe: stowarzyszenie, bractwo, związek religijny lub świecki; konfraternia, gildia, cech


SJP.pl


konfraterka

→ konfrater


SJP.pl

Patrz:

konfrater

konfraternia

przestarzałe: stowarzyszenie, bractwo, związek religijny lub świecki; konfrateria, gildia, cech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. stowarzyszenie, organizacja religijna skupiająca głównie laikat

 (1.2) hist. stowarzyszenie (dawniej skupiające mieszczan), oparte na wspólnocie zawodu lub wykonywanej profesji

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • bractwo religijne
  • bractwo świeckie skupiające rzemieślników jednego zawodu lub zajęcia, np. konfraternia poetów
  • Konfraternia Artystów
  • Oficyna Konfraterni Poetów

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nfraˈtɛrʲɲa, AS: kõnfraterʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfrater m., frater m., fraternizacja ż., fraternia ż.

 czas. fraternizować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bractwo religijne

 (1.2) gildia

Wiktionary


konfrontacja

1. zestawienie, porównanie kogoś z kimś lub czegoś z czymś w celu ustalenia podobieństw i różnic; komparacja;
2. zatarg, starcie zbrojne;
3. spór wynikający z różnic poglądów lub ideologii;
4. w prawie: jednoczesne stawienie się dwu lub więcej świadków albo świadków i oskarżonego w celu wyjaśnienia sprzeczności w zeznaniach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) porównanie ze sobą, zestawiając cechy wspólne i rozbieżne

 (1.2) konflikt między wrogimi stronami

 (1.3) praw. jednoczesne stawienie się świadków lub świadków i oskarżonego w celu oceny sprzeczności w zeznaniach

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konfrontacja – film z 1976 roku w reżyserii Viktora Gjiki
  • Konfrontacja – film z 2000 roku w reżyserii Tsui Harka
  • Konfrontacja – film dokumentalny z 2005 roku w reżyserii Andrzeja Trzosa-Rastawieckiego
  • Konfrontacja – film z 2009 roku

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Nieustanne burdy i konfrontacje zamieniły nasze spokojne osiedle w beczkę prochu.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konfrontować ndk., skonfrontować dk.

 przym. konfrontacyjny, konfrontatywny

 przysł. konfrontacyjnie

 rzecz. konfrontacyjność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) porównanie

 (1.2) konflikt, spór, walka

Wiktionary


konfrontacje

1. zestawienie, porównanie kogoś z kimś lub czegoś z czymś w celu ustalenia podobieństw i różnic; komparacja;
2. zatarg, starcie zbrojne;
3. spór wynikający z różnic poglądów lub ideologii;
4. w prawie: jednoczesne stawienie się dwu lub więcej świadków albo świadków i oskarżonego w celu wyjaśnienia sprzeczności w zeznaniach


SJP.pl


konfrontacyjnie

przysłówek

 (1.1) w sposób konfrontacyjny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfrontacyjność ż., konfrontacja ż.

 przym. konfrontacyjny

Wiktionary


konfrontacyjność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest konfrontacyjne; cecha tych, którzy są konfrontacyjni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfrontacja ż.

 przym. konfrontacyjny

 przysł. konfrontacyjnie

Wiktionary


konfrontacyjny

dotyczący konfrontacji


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z konfrontacją

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfrontacja ż., konfrontacyjność ż.

 przym. konfrontatywny

 przysł. konfrontacyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konfrontatywny

Wiktionary


konfrontować

czasownik przechodni niedokonany (dk. skonfrontować)

 (1.1) zestawiać coś lub kogoś z innym w celu porównania lub sprawdzenia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfrontowanie n., konfrontacja ż.

 czas. skonfrontować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zestawiać, porównywać

Wiktionary


konfucjanista

→ konfucjanizm


SJP.pl

Patrz:

konfucjanizm

konfucjanistka

→ konfucjanista


SJP.pl

Patrz:

konfucjanista

konfucjanizm

system filozoficzno-religijny zapoczątkowany w Chinach w V wieku p.n.e. przez Konfucjusza, rozwinięty w III wieku p.n.e. m.in. przez Mencjusza (konfucjanizm idealistyczny) i Xunzi (konfucjanizm realistyczny)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) filoz. rel. system filozoficzno-religijny zapoczątkowany przez Konfucjusza;

Wiktionary

Konfucjanizm (儒學, rúxué, lub 儒家, rújiā) – system filozoficzno-religijny (również system filozoficzno-etyczny) zapoczątkowany w Chinach przez Konfucjusza ("Kong Fuzi", "Kongzi") w V wieku p.n.e., a następnie rozwinięty m.in. przez Mencjusza (konfucjanizm idealistyczny) i Xunzi (konfucjanizm realistyczny) w III wieku p.n.e.. W późniejszym okresie rozwoju przyjął charakter religii państwowej cesarstwa chińskiego, dominującej od II wieku p.n.e. do jego upadku w 1911 roku.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Konfucjusz m., konfucjanista m., konfucjanistka ż.

 przym. konfucjański

Wiktionary


konfucjański

odnoszący się do konfucjanizmu


SJP.pl


konfucjusz

(551-479 r. p.n.e.) chiński myśliciel i filozof, twórca konfucjanizmu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) hist. filoz. chiński filozof;

Wiktionary

Konfucjusz (chiń. 孔子 / 孔夫子; pinyin "Kǒng Zǐ / Kǒng Fūzǐ"; dosł. „Mistrz Kong”; ur. 551 p.n.e. w Qufu, zm. 479 p.n.e. tamże) – chiński filozof, twórca konfucjanizmu. Jego imię jest zlatynizowaną formą imienia K'ung fu-tsy, oznaczajęcego "Mistrz K'ung".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Konfucjusz na pewno nie tylko przekazywał, ale i tworzył, aczkolwiek ziarno wszystkiego, co pisał, tkwiło już u uwielbianych przezeń mędrców.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfucjanizm m., konfucjanista m., konfucjanistka ż.

 przym. konfucjański

Wiktionary


konfundowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konfundować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nfũndɔˈvãɲɛ, AS: kõnfũndovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konfundować

Wiktionary


konfundować

przestarzale: wprowadzać w zakłopotanie, zawstydzać, peszyć, zbijać z tropu


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. skonfundować)

 (1.1) powodować, że ktoś czuje się zakłopotany lub zawstydzony

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ten wynalazek konfundował wielu naukowców.

 (1.1) Nie powinno to nigdy konfundować niewinnego, choć kto przeciwko prawu i sprawiedliwości ozuchwala się, bo czyni to na własną głowę. sic.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nfũnˈdɔvat͡ɕ, AS: kõnfũndovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konfundowanie n., konfuzja

 czas. skonfundować

 przym. skonfundowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zawstydzać, zbijać z tropu, wprawiać w zakłopotanie, żenować, zbić z pantałyku

Wiktionary


konfutacja

książkowo: odrzucenie jakichś tez, wykazanie nieprawdziwości koncepcji lub idei


SJP.pl


konfuzja

przestarzale:
1. zmieszanie, zakłopotanie, zawstydzenie;
2. zamieszanie, chaos, anarchia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. poczucie zakłopotania

 (1.2) stan zamieszania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zarumieniła się, ale wcale nie z konfuzji; spojrzała mi w oczy z wyrazem gniewu i rozżalenia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈfuzʲja, AS: kõnfuzʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konfundować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zażenowanie, zawstydzenie, zakłopotanie, zmieszanie

Wiktionary


konfuzor

zwężający się odcinek rury, używany m.in. do pomiaru prędkości lub ilości przepływającej substancji; dysza; zwężka


SJP.pl

Ko

Wikipedia


konga

conga;
1. afrykański instrument muzyczny, bęben jednomembranowy, na którym gra się rękoma;
2. taniec południowoamerykański pochodzący z Afryki, tańczony zbiorowo w rytm uderzeń w kongę (bębenek)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konga (Kongi) – rodzina bębnów afrykańskich wywodzących się z Kub
  • Konga – brytyjski horror fantastycznonaukowy z 1961 roku
  • Konga – miejscowość w Szwecji, w regionie administracyjnym Kronoberg, w gminie Tingsryd

Wikipedia


kongelacja

ozdoba architektoniczna w kształcie lodowego sopla


SJP.pl


kongenialność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest kongenialne; cecha tych, którzy są kongenialni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. geniusz m., ganiuszka ż., genialność n.

 przym. kongenialny, genialny

 przysł. kongenialnie, genialnie

Wiktionary


kongenialny

współrówny;
1. rzadko: o przekładzie, tłumaczeniu: taki, który dorównuje oryginałowi;
2. przestarzałe: taki, który dorównuje komuś, czemuś pod względem talentu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dorównujący oryginałowi; równie genialny jak pierwowzór (np. o tłumaczeniu)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ŋɡɛ̃ˈɲalnɨ, AS: kõŋgẽńalny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kongenialność ż.

 przysł. kongenialnie

 przym. genialny

Wiktionary


konger

drapieżna ryba morska z rodziny kongrowatych; węgorz morski


SJP.pl

Konger ("Conger conger") – drapieżny gatunek morskiej ryby węgorzokształtnej z rodziny kongerowatych (Congridae).

Wikipedia


kongestia

dawniej: nadmierny napływ krwi do naczyń krwionośnych jakiegoś organu, zwłaszcza uderzenie krwi do głowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zatłoczenie, przetłoczenie, przeciążenie

 (1.2) daw. med. gwałtowny, nadmierny napływ krwi do naczyń krwionośnych jakiegoś organu, zwłaszcza mózgu

Wiktionary

Kongestia (ang. "congestion") – chroniczne zjawisko większego natężenia ruchu środków transportu od przepustowości wykorzystywanej przez nie infrastruktury.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃ŋˈɡɛstʲja, AS: kõŋgestʹi ̯a

Wiktionary


kongijczyk

obywatel Konga


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obywatel Konga

 (1.2) obywatel Demokratycznej Republiki Konga

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ŋʲˈɟijt͡ʃɨk, AS: kõŋʹǵii ̯čyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kongo n.

:: fż. Kongijka ż.

 przym. kongijski

Wiktionary


kongijka

obywatelka Konga


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obywatelka Konga

 (1.2) obywatelka Demokratycznej Republiki Konga

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ŋʲˈɟijka, AS: kõŋʹǵii ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kongo n.

:: fm. Kongijczyk mos.

 przym. kongijski

Wiktionary


kongijski

związany z Kongiem


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do państwa Demokratyczna Republika Konga

 (1.2) odnoszący się do państwa Kongo

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ŋʲˈɟijsʲci, AS: kõŋʹǵii ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kongo n., Kongijka ż., Kongijczyk mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hist. zairski

Wiktionary


konglomeracja

powstawanie i tworzenie się konglomeratu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) tworzenie się konglomeratu

Wiktionary


konglomerat

1. duże przedsiębiorstwo wielozakładowe
2. całość będąca połączeniem różnorodnych przedmiotów, zjawisk, definicji etc.
3. rodzaj skały osadowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) całość, będąca zlepkiem różnych, często niepasujących części lub elementów

 (1.2) geol. grubookruchowa, lita skała osadowa o różnych barwach, złożona z ziaren żwiru (lub głazów) spojonych lepiszczem;

 (1.3) ekon. koncern, grupujący przedsiębiorstwa o najróżniejszym profilu produkcji bez żadnej trwałej zasady doboru

 (1.4) chem. twór złożony z wielkiej liczby drobnych kryształów

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konglomerat – całość stanowiąca zlepek różnych, często niepasujących do siebie części lub elementów.
  • konglomerat – rodzaj skały osadowej
  • konglomerat – pojęcie z zakresu ekonomii

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wiadomym jest, że w opracowaniach literackich osobowość Schulza jawi się jako konglomerat lęków i natręctw, a więc jako osobowość psychasteniczna.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konglomeratowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) zlepieniec, żwirowiec

Wiktionary


konglomeratowy

→ konglomerat


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z konglomeratem, właściwy konglomeratowi

Wiktionary

Patrz:

konglomerat

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ŋɡlɔ̃mɛraˈtɔvɨ, AS: kõŋglõmeratovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konglomerat m.

Wiktionary


konglutyn

gatunek roślinnego białka


SJP.pl


kongo

1. organiczny barwnik wykorzystywany w analizie jako wskaźnik;
2. naturalny barwnik stosowany dawniej do barwienia bawełny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. państwo w Afryce;

 (1.2) geogr. hydron. rzeka w Afryce;

 (1.3) geogr. etn. jedno z plemięemion zamieszkujących dorzecze rzeki Kongo (1.2);

Wiktionary

Kongo (Republika Konga; Congo, République du Congo), "Kongo-Brazzaville" – państwo w środkowej Afryce nad Oceanem Atlantyckim. Graniczy z Gabonem, Kamerunem, Republiką Środkowoafrykańską, Angolą (Kabinda) i Demokratyczną Republiką Konga.

W czasach kolonialnych występowało pod nazwą Kongo Francuskie i Kongo Środkowe, a tuż po odzyskaniu niepodległości jako Kongo-Brazzaville (stosowane nadal dla odróżnienia od Demokratycznej Republiki Konga) i Ludowa Republika Konga.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W sierpniu nocowali tu studenci z Konga.

 (1.2) Lejowe ujście Konga osiąga miejscami szerokość ponad 20 kilometrów i nic nie blokuje tu już żeglugi.

 (1.3) Członkowie plemięemienia Kongo polują na antylopy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ŋɡɔ, AS: kõŋgo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kongijczyk m., Kongijka ż., Bakongo n., Wakongo n., kongo n., kikongo n.

 przym. kongijski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Republika Konga; hist. Kongo Francuskie, Kongo Środkowe, Kongo-Brazzaville

 (1.3) Bakongo, Wakongo, Sundi

Wiktionary


kongregacja

1. urząd kościelny;
2. zgromadzenie zakonne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. oficjalne spotkanie osób duchownych

 (1.2) rel. grupa klasztorów tego samego zakonu lub zgromadzenia zakonnego

 (1.3) rel. wspólnota zakonna, zakon

 (1.4) rel. ciało doradcze przełożonego zakonu

 (1.5) rel. adm. jednostka administracji Stolicy Apostolskiej odpowiadająca świeckiemu ministerstwu

 (1.6) hand. konfraternia kupców

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • typ katolickiego zgromadzenia zakonnego, w którym składane są jedynie proste śluby
  • grupa klasztorów w ramach jednego zakonu
  • ważniejszy zjazd duchownych
  • wspólnota religijna osób świeckich
  • Dykasteria – jednostka administracji Stolicy Apostolskiej odpowiadająca świeckiemu ministerstwu. Powołuje ją do życia papież celem nadzoru i załatwiania poszczególnych spraw jako pomoc w kierowaniu Ko...
  • Kongregacja (fr. La Congrégation) – jedna z kongregacji, która została utworzona 2 lutego 1801 przez ojca Jean-Baptiste Bourdier-Delpuits.
  • Kongregacja Kupiecka – reprezentacja kupców Wolnego Miasta Krakowa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dziekani rozdadzą programy duszpasterskie podczas kongregacji wielkanocnej.

 (1.5) Polski kardynał stał na czele Kongregacji ds. Edukacji Katolickiej.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kongregacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konwent

Wiktionary


kongregacjonalista

członek protestanckiej grupy religijnej stanowiącej odłam angielskiego kalwinizmu; independent, kongregacjonista


SJP.pl


kongregacjonalizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. forma protestanckich grupy wyznaniowych, w której podstawą jest autonomia poszczególnych wspólnot

Wiktionary

Kongregacjonalizm (z congregatio, wspólnota) – forma organizacji Kościołów protestanckich, której podstawą jest niezależność i autonomia poszczególnych wspólnot. Kongregacjonalizm jest jednym z ważnych kierunków w protestantyzmie, przede wszystkim w Stanach Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii.

Wikipedia


kongregacjonaliści

członek protestanckiej grupy religijnej stanowiącej odłam angielskiego kalwinizmu; independent, kongregacjonista


SJP.pl


kongregacjonista

członek protestanckiej grupy religijnej stanowiącej odłam angielskiego kalwinizmu; independent, kongregacjonalista


SJP.pl


kongregacyjny

→ kongregacja


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kongregacją, dotyczący kongregacji

Wiktionary

Patrz:

kongregacja

Powiązane:

 rzecz. kongregacja ż.

Wiktionary


kongres

zjazd krajowy lub międzynarodowy przedstawicieli sztuki, polityki, nauki, dyplomacji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zjazd osób o wspólnych zainteresowaniach, podobnej działalności, zrzeszonych w jednej organizacji

 (1.2) polit. organizacja

 (1.3) najwyższy organ niektórych organizacji

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kongres − zjazd przedstawicieli (np. naukowców, polityków)
  • Kongres Stanów Zjednoczonych – dwuizbowy parlament w Stanach Zjednoczonych
  • Kongres Skonfederowanych Stanów Ameryki − dwuizbowy parlament krótko istniejących CSA
  • Kongres Deputowanych (Hiszpania) − niższa izba parlamentu w Królestwie Hiszpanii
  • Kongres Parlamentu Francuskiego − instytucja w systemie politycznym Francji
  • Kongres − dwuizbowy parlament Filipin
  • Kongres – dwuizbowy parlament w Meksyku
  • Kongres eucharystyczny − Katolicki Kongres Eucharystyczny
  • Kongres − coroczne, trzydniowe spotkanie Świadków Jehowy z określonego regionu
  • Indyjski Kongres Narodowy, Partia Kongresowa − nazwa partii politycznej w Indiach
  • Kongres Nowej Prawicy, Nowa Prawica − polska prawicowa partia polityczna o charakterze konserwatywno-liberalnym
  • Światowy Kongres Esperanto − największy zjazd esperantystów organizowany co roku w innym kraju

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zakończenie kongresu jest przewidziane na godzinę dziewiątą wieczorem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ŋɡrɛs, AS: kõŋgres

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kongres m., Kongresówka ż., Kongresowiak m., kongresman m., kongresmen m., kongresmenka m.

 przym. kongresowy

Wiktionary

Synonimy:

 skr. kongr.

Wiktionary


kongresik

zdrobnienie od: kongres


SJP.pl


kongresista

rzadko: uczestnik kongresu - zjazdu; kongresowicz


SJP.pl


kongresistka

→ kongresista; kongresowiczka


SJP.pl


kongresman

[czytaj: kongresmen] członek Kongresu; kongresmen


SJP.pl


kongresmanka

→ kongresman; kongresmenka


SJP.pl


kongresmen

członek Kongresu; kongresman


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna, będący członkiem kongresu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ŋˈɡrɛsmɛ̃n, AS: kõŋgresmẽn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kongresówka ż., kongres m.

:: fż. kongresmenka ż.

 przym. kongresowy

Wiktionary


kongresmenka

członkini Kongresu - organu władzy prawodawczej w większości państw Ameryki Środkowej i w USA


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta, będąca członkiem kongresu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ŋɡrɛˈsmɛ̃nka, AS: kõŋgresmẽnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kongresówka, kongresmen, kongres

 przym. kongresowy

Wiktionary


kongresowiak

mieszkaniec Królestwa Kongresowego (państwa w latach 1815–1832); Królewiak


SJP.pl


kongresowianka

mieszkanka Królestwa Kongresowego (państwa w latach 1815–1832); Królewiaczka


SJP.pl


kongresowicz

rzadko: uczestnik kongresu - zjazdu; kongresista


SJP.pl


kongresowiczka

→ kongresowicz


SJP.pl

Patrz:

kongresowicz

kongresowy

przymiotnik od: kongres


SJP.pl


kongresówka

potocznie: namiastka państwa polskiego utworzona na części terenów zaboru rosyjskiego w 1815 r.; Polskie Królestwo Kongresowe, Kraj Nadwiślański


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) pot. hist. Królestwo Polskie (kongresowe), utworzone na kongresie wiedeńskim;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kongresówka miała częściową autonomię, ale w najważniejszych sprawach była zależna od cara.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ŋɡrɛˈsufka, AS: kõŋgresufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kongres mrz., Kongresowiak mos., kongresmen mos., kongresmenka ż.

 przym. kongresowy, kongresówkowy

Wiktionary


kongresówkowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Kongresówką, dotyczący Kongresówki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kongresówka ż.

Wiktionary


kongrowate

rodzina morskich ryb węgorzokształtnych


SJP.pl


kongrowaty

o cechach kongrowatych (rodzina ryb)


SJP.pl


kongruencja

1. zgodność, odpowiedniość, przystawanie, np. liczb lub figur geometrycznych;
2. gramatyczny związek zgody


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kongruencja – w językoznawstwie inna nazwa związku zgody;
  • kongruencja – w matematyce relacja równoważności definiowana w dowolnym systemie algebraicznym, w tym:
    • kongruencja liczb całkowitych,
    • kongruencja macierzy,
    • kongruencja figur geometrycznych.
  • przystawanie

Wikipedia


kongruentny

pozostający w relacji kongruencji


SJP.pl


koni

forma rzeczownika.

 (1.1) D. plural|koń.

Wiktionary

Koni, właściwie Tomasz Konys (ur. 24 lutego 1983, zm. 7 marca 2026) – polski raper. Był znany przede wszystkim z występów w hip-hopowej formacji Beat Squad. Wraz z jednym z członków tego zespołu – Rafim współtworzył także duet. Prowadził ponadto solową działalność artystyczną. Były członek kolektywu PDG Kartel.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ɲi, AS: kõńi

Wiktionary


koniaczek

zdrobnienie od: koniak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od koniak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniak m.

 przym. koniakowy

Wiktionary


koniak

napój alkoholowy otrzymany ze spirytusu oddestylowanego z wina, dojrzewający kilka lat w beczkach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spoż. rodzaj mocnego alkoholu, wytwarzanego we wschodniej Francji;

 (1.2) geol. trzeci wiek późnej kredy, trwający 89,3 – 85,8 milionów lat temu;

Wiktionary

Koniak (od fr. "Cognac" – miejscowość we Francji) –

rodzaj napoju alkoholowego typu winiak, zawierającego ok. 40% alkoholu i wytwarzanego w okolicach Cognac w departamencie Charente we Francji.

Na obszarze Unii Europejskiej nazwa "cognac" zastrzeżona jest wyłącznie dla produktów tego pochodzenia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wejdź! Napijemy się po lampce koniaku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ɲak, AS: kõńak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniakówka ż.

:: zdrobn. koniaczek m.

 przym. koniakowy

Wiktionary


koniakowianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Koniakowa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Koniakowianom udało się wygrać z wiślanami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koniaków mrz.

:: fż. koniakowianka ż.

 przym. koniakowski

Wiktionary


koniakowianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Koniakowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koniaków mrz.

:: fm. koniakowianin mos.

 przym. koniakowski

Wiktionary


koniakowski

przymiotnik od: Koniaków


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Koniakowa, związany z Koniakowem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ślub wzięli w koniakowskim kościele parafialnym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniakowianin mos., koniakowianka ż., Koniaków mrz.

Wiktionary


koniakowy

→ koniak


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z koniakiem, dotyczący koniaku; mający smak koniaku

Wiktionary

Patrz:

koniak

Powiązane:

 rzecz. Cognac n., koniak mrz., koniaczek mrz., koniakówka ż.

Wiktionary


koniaków

napój alkoholowy otrzymany ze spirytusu oddestylowanego z wina, dojrzewający kilka lat w beczkach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie śląskim, w powiecie cieszyńskim, w gminie Istebna;

 (1.2) geogr. część Czeskiego Cieszyna, w kraju morawsko-śląskim, w powiecie Karwina w Czechach;

 (1.3) hist. geogr. dawna polska wieś na Wołyniu;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Koniakowie kwitnie koronkarstwo.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniakowianin mos., koniakowianka ż.

 przym. koniakowski

Wiktionary


koniara

potocznie:
1. opiekunka, handlarka, hodowczyni koni;
2. miłośniczka, znawczyni koni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. miłośniczka koni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniarz mos., koń mzw.

Wiktionary


koniarski

przymiotnik od: koniarz


SJP.pl


koniarz

potocznie:
1. opiekun, handlarz, hodowca koni;
2. miłośnik, znawca koni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. miłośnik koni

 (1.2) pot. znawca koni

 (1.3) pot. hodowca koni

 (1.4) pot. handlarz końmi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koń m., koniowate nmos., konik m., konnica ż., koniuszy m.

:: fż. koniara ż.

 przym. koniowaty, koński

Wiktionary


konica

[czytaj: konika] marka fotograficzna i firma; Konica Minolta


SJP.pl


konichalcyt

minerał, uwodniony arsenian miedzi i wapnia


SJP.pl

Konichalcyt – minerał z gromady arsenianów. Bardzo rzadki. Opisany w 1849.

Nazwa pochodzi od złożenia greckich słów: "conia" – pył, i "khalkos" – miedź.

Wikipedia


konicki

nazwisko


SJP.pl


koniczek

zdrobnienie od: konik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. od: koń

 (1.2) mały koń

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stał koniczek sam przy żłobie, / I obroczek chrupał sobie.

Wiktionary

Powiązane:

 zob. koń.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konik

 (1.2) konik

Wiktionary


koniczny

stożkowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) rzad. mający kształt stożkowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Konew ma kształt koniczny.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stożkowaty

Wiktionary


koniczyna

roślina o kwiatach zebranych w główki i trójdzielnych liściach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Trifolium|L.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny bobowatych;

 (1.2) liść tej rośliny; motyw graficzny przypominający ten liść

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na łące zebraliśmy trochę koniczyny dla królika.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ɲiˈt͡ʃɨ̃na, AS: kõńičỹna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniczynisko n., koniczysko n., wykoniczynienie n.

:: zdrobn. koniczynka ż.

 przym. koniczynowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg-pl|Śląsk|krasikoń., reg-pl|Śląsk|jetelinka.; lud. konicz, konik

 (1.2) reg. śl. krasikoń, koniczynka, reg. śl. jetelinka

Wiktionary


koniczynisko

pole po skoszonej koniczynie; koniczysko


SJP.pl


koniczynka

zdrobnienie od: koniczyna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od koniczyna

Wiktionary

Koniczynka – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie toruńskim, w gminie Łysomice.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa toruńskiego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ɲiˈt͡ʃɨ̃nka, AS: kõńičỹnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniczyna ż., koniczynisko n., koniczysko n.

 przym. koniczynowy

Wiktionary


koniczynowy

przymiotnik od: koniczyna


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z koniczyną, wykonany z koniczyny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdzie się tylko dało, wetknięto polne kwiaty, umocowano koniczynowe wianuszki i grona jagód jarzębiny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniczynka ż., koniczyna ż.

Wiktionary


koniczynówka

1. barczatka koniczynówka - gatunek motyla z rodziny barczatkowatych;
2. wygłoba koniczynówka - gatunek motyla z rodziny mrocznicowatych


SJP.pl


koniczysko

rzadko: pole po skoszonej koniczynie; koniczynisko


SJP.pl


konidialny

zarodnik konidialny - kulisty zarodnik wytwarzany bez udziału procesu płciowego przez niektóre grzyby, powstający przez odcięcie komórki na końcu strzępki grzybni


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) biol. dotyczący konidium

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ɲiˈdʲjalnɨ, AS: kõńidʹi ̯alny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konidium n.

Wiktionary


konidiofor

końcowa część pionowo wzniesionej strzępki grzybów (głównie workowców i grzybów niedoskonałych), na której powstają kuliste zarodniki - konidia


SJP.pl

Ko

Wikipedia


konidiospora

kulisty zarodnik wytwarzany bez udziału procesu płciowego przez niektóre grzyby, powstający przez odcięcie komórki na końcu strzępki grzybni; konidium, zarodnik konidialny


SJP.pl


konidium

kulisty zarodnik wytwarzany bez udziału procesu płciowego przez niektóre grzyby, powstający przez odcięcie komórki na końcu strzępki grzybni; konidiospora, zarodnik konidialny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) biol. rodzaj zarodników grzybów, stanowiących organ rozmnażania bezpłciowego

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Konidia występują jako blastokonidia i jako tallokonidia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈɲidʲjũm, AS: kõńidʹi ̯ũm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. blastokonidium, tallokonidium

 przym. konidialny

Wiktionary


konie

zwykle łącznie z przymiotnikiem "stary":
1. pejoratywne określenie na dorosłą osobę zachowującą się jak dziecko
2. poufałe o koledze lub przyjacielu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konie – wieś w woj. mazowieckim.
  • Konie – kolonia w woj. zachodniopomorskim.
  • Konie – dawna gmina wiejska istniejąca do 1954 roku w woj. warszawskim.
  • Jezioro Konie – jezioro w woj. zachodniopomorskim.
  • Koń – strona ujednoznaczniająca.

Wikipedia


koniec

1. chwila, w której coś przestaje istnieć, np. koniec świata, miłości, młodości; kres, schyłek, zmierzch;
2. fragment będący ostatnią częścią większej całości, np. koniec filmu, książki, przemówienia; zakończenie;
3. przenośnie: śmierć;
4. przenośnie: niepowodzenie, klęska, upadek;
5. zewnętrzna część czegoś; brzeg, skraj, kraniec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ostatni fragment, część podłużnego przedmiotu, czubek

 (1.2) chwila, w której jakaś czynność nie jest już dłużej wykonywana

 (1.3) okoliczności końca (1.2)

 (1.4) miejsce, w którym nastąpił koniec (1.2) ruchu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • koniec:
    • punkt, linia, płaszczyzna kończące coś
    • moment, chwila, w której coś się kończy
    • ostatnia część czegoś, zakończenie
    • śmierć, zgon
    • niepowodzenie, klęska czegoś
  • Koniec – część miasta Działoszyn
  • Koniec – część miasta Libiąż
  • Koniec – wieś w pow. włocławskim, w gminie Lubraniec
  • Koniec – część wsi Zaczopki pow. bialskim, w gminie Rokitno
  • Koniec – część wsi Sól w pow. biłgorajskim, w gminie Biłgoraj
  • Koniec – część wsi Biszcza w pow. biłgorajskim, w gminie Biszcza

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na końcu tego ołówka jest gumka.

 (1.1) Każdy kij ma dwa końce, a początku nie ma.

 (1.2) Na koniec, jakby ślepym chciał uderzyć ciosem, / Zasłonił oczy ręką i rzekł mocnym głosem: / „Jam jest Jacek Soplica…”

 (1.2) Nie był to koniec wystawiania mnie na próbę.

 (1.3) Wszystko zaczęło się nieprzyjemnie, ale na szczęście koniec był wesoły.

 (1.4) Końcem naszej wycieczki po Krakowie był Wawel.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ɲɛt͡s, AS: kõńec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kończyna ż., końcówka ż., końcóweczka ż.

:: zdrobn. koniuszek m.

 czas. kończyć ndk., zakończyć dk., zakańczać ndk., wykończyć dk., ukończyć dk., dokończyć dk., skończyć dk.

 przym. końcowy, kończący, wykończony, skończony, ukończony

 przysł. końcowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) czubek, szpic, koniuszek

 (1.2) kres, schyłek

 (1.3) zakończenie, finał

 (1.4) meta

Wiktionary


koniecki

nazwisko


SJP.pl

Zobacz też: Koniecki (herb szlachecki).

Koniecki (nazwa oboczna: Koniecki-Wądołowo) – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie łomżyńskim, w gminie Jedwabne.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Trójcy Przenajświętszej w Burzynie.

Wikipedia


koniecpol

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈɲɛt͡spɔl, AS: kõńecpol

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniecpolanin m., koniecpolanka ż.

 przym. koniecpolski

Wiktionary


koniecpolanin

mieszkaniec Koniecpola


SJP.pl


koniecpolanka

mieszkanka Koniecpola


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Koniecpola

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koniecpol m.

:: fm. koniecpolanin m.

 przym. koniecpolski

Wiktionary


koniecpolski

przymiotnik od: Koniecpol


SJP.pl


koniecwałd

Koniecwałd (dawniej: niem. "Konradswald") – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie sztumskim, w gminie Sztum przy drodze krajowej nr 55.

Wieś królewska położona była w II połowie XVI wieku w województwie malborskim. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa elbląskiego.

Wikipedia


konieczek

nazwisko


SJP.pl


konieczka

nazwisko


SJP.pl


koniecznie

przysłówek sposobu

 (1.1) bezwzględnie, absolutnie

 (1.2) daw. ostatecznie, zupełnie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Musicie to koniecznie zobaczyć.

 (1.1) Trzeba się tym koniecznie zająć.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konieczność ż.

 przym. konieczny, koniecznościowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) absolutnie, bezwarunkowo, bezwzględnie, na pewno, nieodzownie, obligatoryjnie, obowiązkowo, stanowczo, zdecydowanie; bez względu na cenę, bez względu na cokolwiek, za jaką bądź cenę, za wszelką cenę

Wiktionary


konieczniej

stopień wyższy od przysłówka: koniecznie


SJP.pl


konieczniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: konieczny


SJP.pl


konieczno

Konieczno – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie włoszczowskim, w gminie Włoszczowa. Ma status sołectwa.

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Konieczno. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Wikipedia


koniecznościowy

→ konieczność


SJP.pl

Patrz:

konieczność

konieczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) coś, czego nie można uniknąć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dopiero po chwili zorientował się, że to, co wziął za kanapę, było obszernym fotelem, w którym uprzejma interlokutorka musiała ścieśnić się z konieczności.

 (1.1) Tego wymaga zasada wyższej konieczności.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈɲɛt͡ʃnɔɕt͡ɕ, AS: kõńečność

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konieczny

 przysł. koniecznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przymus, nieodzowność, niezbędność, nieuchronność

Wiktionary


konieczny

niezbędny, taki, bez którego nie można się obejść


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który dotyczy konieczności; jest nieunikniony lub niezbędny

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksy Konieczny (ur. 1925) – polski bobsleista, skeletonista
  • Alfred Konieczny (1934–2023) – polski historyk ustroju i prawa
  • Andrzej Konieczny (ur. 1971) – polski leśnik, urzędnik państwowy
  • Antoni Konieczny (1897–19??) – polski żołnierz
  • Bartłomiej Konieczny (ur. 1981) – polski piłkarz, występujący na pozycji obrońcy
  • Bernard Konieczny (1911–1980) – polsko-żydowski inżynier, funkcjonariusz aparatu bezpieczeństwa PRL
  • Bronisław Konieczny (1896–1973) – polski żołnierz, autor pamiętników
  • Czesław Konieczny (1927–2020) – polski lekkoatleta, trener, działacz sportowy
  • Ewa Konieczny (ur. 1989) – polska judoczka
  • Jan Konieczny – ujednoznacznienie
  • Janusz Konieczny – ujednoznacznienie
  • Jerzy Konieczny – ujednoznacznienie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dla szczeniąt konieczne jest rozpoczęcie pobierania mleka jak najszybciej po porodzie.

 (1.1) W tej sytuacji konieczne jest podjęcie odpowiednich działań.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈɲɛt͡ʃnɨ, AS: kõńečny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konieczność ż.

 przysł. koniecznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zasadniczy, nieuchronny, bezwarunkowy, potrzebny, podstawowy, niezbędny

Wiktionary


koniektura

1. domysł, przypuszczenie;
2. odtworzenie luk w uszkodzonym tekście


SJP.pl

Ko

Wikipedia


konietlica

roślina z rodziny traw


SJP.pl

Konietlica ("Trisetum" Pers.) – rodzaj roślin należących do rodziny wiechlinowatych. Obejmuje ponad 80 gatunków spotykanych w strefach umiarkowanych obu półkul oraz w górach w strefie tropikalnej z wyjątkiem Afryki. W Polsce rosną cztery gatunki: konietlica alpejska ("Trisetum alpestre"), konietlica karpacka ("T. fuscum" = "T. ciliare"), konietlica syberyjska ("T. sibiricum") i konietlica łąkowa ("T. flavescens").

Wikipedia


koniewo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koniewo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. lidzbarskim, w gminie Lidzbark Warmiński
  • Koniewo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. kamieńskim, w gminie Wolin
  • Koniewo – osiedle typu wiejskiego w obwodzie królewieckim
  • Koniewo – wieś w obwodzie kemerowskim
  • Koniewo – chutor w rejonie kurskim obwodu kurskiego
  • Koniewo – wieś w obwodzie permskim
  • Koniewo – wieś w obwodzie pskowskim
  • Koniewo – wieś w obwodzie tiumeńskim
  • Koniewo – wieś w obwodzie twerskim
  • Koniewo – wieś w rejonie charowskim obwodu wołogodzkiego
  • Koniewo– wieś w obwodzie nowosybirskim, w rejonie krasnoziorskim
  • Koniewo-Osada – wieś w woj. warmińsko-mazurskim

Wikipedia


koniferyna

glikozyd występujący w roślinach szpilkowych


SJP.pl


koniina

główny alkaloid szczwołu plamistego


SJP.pl

Nie mylić z: Konina.

Koniina – organiczny związek chemiczny z grupy alkaloidów piperydynowych. Występuje w nasionach i liściach szczwołu plamistego ( Conium maculatum). W temperaturze pokojowej jest to bezbarwna oleista ciecz, słabo rozpuszczalna w wodzie, o charakterystycznym „mysim” zapachu.

Wikipedia


konik

1. zdrobnienie od: koń; mały koń;
2. pasja, hobby;
3. jedna z figur szachowych; skoczek;
4. potocznie: pokątny sprzedawca biletów na różne imprezy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobnienie od|koń.

 (1.2) mały koń

 (1.3) zob. konik polny.

 (1.4) zob. konik morski.

 (1.5) przen. ulubiony przedmiot zainteresowań jakiejś osoby, któremu poświęca ona dużo czasu i który jest częstym tematem jej rozmów

 (1.6) techn. element obrabiarki służący do podpierania obrabianych przedmiotów

 (1.7) daw. ent. lud. szarańcza, nazwa systematyczna|Pachytilus migratorius.

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) lud. koniczyna

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (3.1) pot. osoba sprzedająca nielegalnie bilety na widowiska, koncertyfakt.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konik – rasa koni
    • konik polski – rasa koni, których przodkami są tarpany
    • konik Falabella – rasa koników argentyńskich
    • konik dulmeński – nazwa kucy hodowanych w Niemczech
  • konik – nazwa zwyczajowa rodzaju owadów prostoskrzydłych z rodziny szarańczowatych
    • konik polny
    • konik pospolity
    • konik brunatny
    • konik ciepluszek
    • konik ciemny
  • konik morski (pławikonik) – nazwa zwyczajowa ryby morskiej z rodziny igliczniowatych
    • pławikonik sargassowy

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Na bluzeczce miała wyszyte koniki i krówki.

 (1.5) Ciągle słyszę tylko: pieniędzy! Oto ich ulubiony konik: pieniądze!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ɲik, AS: kõńik

Wiktionary

Powiązane:

 zob. koń.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.5) hobby, pasja, zamiłowanie

 (1.7) kobyłka

Wiktionary


konikarski

związany z procederem konika (pokątnego sprzedawcy biletów)


SJP.pl


konikować

potocznie: odsprzedawać z zyskiem zakupione wcześniej bilety


SJP.pl


konikowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konikowo – część miasta Gniezno
  • Konikowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. gołdapskim, w gminie Gołdap
  • Konikowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Świeszyno
  • Konikowo – gromada w powiecie koszalińskim

Wikipedia


konikowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jerzy Konikowski – polski szachista, publicysta i trener
  • Witold Konikowski – polski działacz partyjny i państwowy, inżynier

Wikipedia


konikowy

przymiotnik od: konik


SJP.pl


konikówka

zadanie szachowe, w którym należy przeprowadzić skoczka przez wszystkie pola szachownicy, stawiając go na każdym polu tylko jeden raz; także rodzaj łamigłówki, polegającej na odczytaniu tekstu umieszczonego na polach szachownicy


SJP.pl

Konikówka – rodzaj diagramowego zadania szaradziarskiego, w którym poruszając się ruchem konika szachowego po wypełnionym literami diagramie należy odczytać ukryte hasło. Na każdym polu wolno stanąć tylko raz.

Wikipedia


konimetr

przyrząd badający zawartość pyłu w powietrzu; pyłomierz


SJP.pl


konin

mięso końskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce, we wschodniej Wielkopolsce;

Wiktionary

Konin – miasto na prawach powiatu w środkowej Polsce, w województwie wielkopolskim, siedziba powiatu konińskiego; leży w Dolinie Konińskiej, nad Wartą; główny ośrodek Konińskiego Zagłębia Węgla Brunatnego.

Konin uzyskał lokację miejską przed 1293 rokiem. Był miastem królewskim Korony Królestwa Polskiego, należącym do starostwa konińskiego, w drugiej połowie XVI wieku leżał w powiecie konińskim województwa kaliskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Wielkopolsce powszechnie wiadomo, że od Konina Ukraina.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ɲĩn, AS: kõńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koninianin m., koninianka ż., konisko n.

 przym. koniński, podkoniński

Wiktionary


konina

mięso końskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. mięso końskie;

 (1.2) kulin. potrawa, danie z mięsa końskiego

 (1.3) środ. sport. w kolarstwie: rower marki Kona

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konina – mięso z konia
  • Konina – wieś w woj. małopolskim, w pow. limanowskim, w gminie Niedźwiedź
  • Konina – gromada w powiecie limanowskim
  • Konina – potok, dopływ Porębianki

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈɲĩna, AS: kõńĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koń m., konik m., konisko n., koniś m., koniuszy m., koniowate nmos., konny mos.

 przym. koński, konny, koniowaty

 przysł. konno

Wiktionary


koninianin

mieszkaniec Konina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Konina

 (1.2) osoba pochodząca z Konina, urodzona w Koninie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ɲĩˈɲä̃ɲĩn, AS: kõńĩńä̃ńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konin m., Konińskie n.

:: fż. koninianka ż.

 przym. koniński, podkoniński

Wiktionary


koninianka

mieszkanka Konina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Konina

 (1.2) kobieta pochodząca z Konina, urodzona w Koninie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ɲĩˈɲãnka, AS: kõńĩńãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konin m., Konińskie n.

:: fm. koninianin m.

 przym. koniński, podkoniński

Wiktionary


koniobijca

potocznie: onanista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) slang. onanista

Wiktionary


koniokrad

złodziej koni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) złodziej koni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Utrapieniem hodowców na Dzikim Zachodzie były grasujące tam bandy koniokradów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈɲɔkrat, AS: kõńokrat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniokradztwo n.

 przym. koniokradzki

Wiktionary


koniokradka

→ koniokrad


SJP.pl

Patrz:

koniokrad

koniokradzki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) rzad. związany z koniokradami i koniokradztwem, dotyczący koniokradztwa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniokradztwo mrz., koniokrad mos.

Wiktionary


koniopłoch

wysoka roślina wilgotnych łąk, należąca do rodziny selerowatych


SJP.pl


konior

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alojzy Konior (1925–2020) – polski nauczyciel, regionalista, działacz kulturalny i społeczny, kawaler orderów.
  • Ireneusz Konior (ur. 1970) − polski grafik, ilustrator i autor komiksów.
  • Matylda Konior-Opiłka (ur. 1934) – polski historyk sztuki, konserwator zabytków, zabytkoznawca, wojewódzki konserwator zabytków w Katowicach w latach 1983–1985.
  • Tomasz Konior (ur. 1968) – polski architekt i urbanista.

Wikipedia


koniowate

o cechach koniowatych (rodzina ssaków)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Equidae|Gray|ref=tak., jedyna rodzina koniokształtnych z rzędu ssaków nieparzystokopytnych;

forma przymiotnika.

 (2.1) plural|koniowaty.

Wiktionary

Koniowate (Equidae) – rodzina ssaków z podrzędu koniokształtnych (Hippomorpha) w obrębie rzędu nieparzystokopytnych (Perissodactyla).

Wszystkie koniowate są dużymi zwierzętami o krótkiej sierści, mają grzywę i ogon pokryty całkowicie bądź częściowo długimi włosami; nogi zakończone przekształconym III palcem, osłoniętym kopytem. U samic występuje para sutków położonych na podbrzuszu. Są roślinożerne, żywią się głównie trawą.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) U kilku gatunków koniowatych stwierdzono terytorializm.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koń mzw., koniuszy mos., konnica ż., koniarz mos., koniuch mos., konny mos., konina ż., konik mzw., koniczek mzw.

 przym. koński, konny, koniowaty

 przysł. konno

Wiktionary


koniowaty

o cechach koniowatych (rodzina ssaków)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przypominający konia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koń mzw., koniuszy mos., konnica ż., koniarz mos., koniuch mos., konny mos., konina ż., konik mzw., koniczek mzw., koniowate lm nm.

 przym. koński, konny

 przysł. konno

Wiktionary


koniowo

Koniowo – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie trzebnickim, w gminie Trzebnica.

Wikipedia


koniowodny

dawny żołnierz pilnujący koni podczas pieszych walk kawalerzystów; koniowód


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) jeźdz. człowiek, wyznaczony do prowadzenia koniafakt.

 (1.2) wojsk. hist. funkcja sprawowana przez żołnierza, polegająca na powożeniu i opiece nad końmi w oddziale artylerii konnej;

 (1.3) wojsk. hist. żołnierz pilnujący na tyłach koni, podczas pieszych walk kawalerzystów

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ɲɔˈvɔdnɨ, AS: kõńovodny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniowód m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) koniowód

Wiktionary


koniowód

dawny żołnierz pilnujący koni podczas pieszych walk kawalerzystów; koniowodny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) żołnierz pilnujący koni kawalerzystów na tyłach ich pieszych walk

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈɲɔvut, AS: kõńovut

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniowodny mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzad. koniowodny

Wiktionary


koniowóz

pojazd do transportu koni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przyczepa do transportu koni

 (1.2) samochód do transportu koni

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈɲɔvus, AS: kõńovus

Wiktionary


konisko

stary, lichy koń; szkapa, konina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zgrub. od koń

 (1.2) słaby, chorowity koń

 (1.3) rub. wyrosły młodzieniec

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Stare konisko padło na drodze do Morskiego Oka.

 (1.3) Do sklepu weszło stare konisko i zaczęło ślepić po regale z gorzałą.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konny, koński

 przysł. konno

 rzecz. koniuch mos., konny mos., Konin mrz., konina ż., koniś mzw., koń mzw.

Wiktionary


konitrut

roślina z rodziny trędownikowatych, rosnąca w rowach i na brzegach wód w klimacie umiarkowanym, zawierająca substancję trującą


SJP.pl

Konitrut ("Gratiola") – rodzaj roślin z rodziny babkowatych. Obejmuje 26–28 gatunków. Najbardziej zróżnicowane są w Ameryce Północnej, gdzie rośnie ich 17 gatunków, w Eurazji są 4 gatunki (w tym konitrut błotny "G. officinalis" – jedyny przedstawiciel rodzaju we florze Polski), w Australazji 3–5, a w górach Ameryki Południowej – 2–3. Rośliny te rosną na brzegach wód, nad rzekami, rowami i na mokradłach. Konitrut błotny wykorzystywany był w przeszłości jako roślina lecznicza.

Wikipedia


koniuch

dawniej:
1. pastuch koni;
2. sługa doglądający koni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. parobek doglądający koni

Wiktionary

Koniuch ( Todte Plferd) (775 m n.p.m.) – szczyt w południowo-zachodniej Polsce, w Sudetach Środkowych, w Górach Bystrzyckich.

Szczyt w grzbiecie odchodzącym na północny zachód od szczytu Kuźnicka Góra, porośnięty lasem świerkowym regla dolnego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kazaliśmy koniuchowi wyprowadzić klaczki na pastwisko.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniucha mos., konisko n., koń mzw., koniuszy mos., koniowate nmos.

 przym. koński, koniowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koniucha

Wiktionary


koniucha

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. parobek doglądający koni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Naszego koniuchę objął pobór.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniuch mos., koń mzw.

 przym. koński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koniuch

Wiktionary


koniugacja

1. odmiana czasownika;
2. zbiór form fleksyjnych czasownika;
3. akt płciowy u niektórych organizmów niższych;
4. łączenie się w pary chromosomów homologicznych przy podziale jądra komórkowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. odmiana czasownika przez osoby, liczbę, czas, tryb, aspekt, rodzaj;

 (1.2) biol. bezpośrednie przekazywanie DNA z jednej komórki do drugiej.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • koniugacja – pojęcie stosowane do określania różnych procesów genetycznych
  • koniugacja – odmiana czasownika przez osoby, czasy, tryby, strony, liczby, aspekty i inne kategorie gramatyczne
  • sprzężenie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czasowniki, które odmieniają się w ten sam sposób, stanowią koniugację.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ɲuˈɡat͡sʲja, AS: kõńugacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniugowanie n.

:: zdrobn. koniugacyjka ż.

 czas. koniugować ndk.

 przym. koniugacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. żart. koniugacyjka

Wiktionary


koniugacyjka

żartobliwe zdrobnienie od: koniugacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. rzad. zdrobn. od koniugacja (odmiana czasownika przez: osoby, czasy, tryby, strony, liczby; zespół form czasownika)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) — Podstawą języka łacińskiego — ciągnie Izdebski — są deklinacje i koniugacje. Bez Korneliusza, Owidiusza, Wergiliusza możesz zostać choćby biskupem — ale jeśli nie znasz deklinacyjki i koniugacyjki, nie będziesz nawet dobrym… / — Organistą! — kończy[ł] któryś z chłopców, na pamięć już znający tę przemowę, przez wszystkie klasy nieustannie powtarzaną.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniugacja ż.

Wiktionary


koniugacyjny

dotyczący koniugacji


SJP.pl


koniugat

związek chemiczny powstały przez połączenie dwóch lub więcej cząsteczek, zwykle poprzez wiązanie kowalencyjne


SJP.pl


koniugować

1. odmieniać czasownik przez osoby, czasy, tryby;
2. u niektórych organizmów niższych: wymieniać materiał genetyczny;
3. o chromosomach podczas mejozy: łączyć się w pary


SJP.pl

czasownik

 (1.1) rozmnażać się poprzez czasowe łączenie się w celu wymiany materiału genetycznego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniugacja ż.

Wiktionary


koniunkcja

1. położenie dwóch ciał na sferze niebieskiej w najmniejszej odległości od siebie;
2. w logice: zdanie złożone ze zdań połączonych spójnikiem "i", prawdziwe wtedy, gdy każde ze zdań składowych jest prawdziwe;
3. dawniej: łączność, związek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) współwystępowanie

 (1.2) log. mat. iloczyn logiczny, symbol odpowiadający spójnikowi „i”;

 (1.3) mat. odpowiednik koniunkcji (1.2) dla dowolnej algebry Boole’a, np. koniunkcja zbiorów, koniunkcja zdarzeń

 (1.4) astr. ustawienie ciał niebieskich i obserwatora w jednej linii;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • koniunkcja – iloczyn logiczny
  • koniunkcja (polisyndeton) – konstrukcja składniowa
  • koniunkcja – położenie ciał niebieskich i obserwatora w jednej linii

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Koniunkcja wielu nieszczęśliwych przypadków.

 (1.2) Negacja koniunkcji to alternatywa negacji.

 (1.3) Koniunkcja zbiorów to inaczej iloczyn zbiorów, ich część wspólna.

 (1.4) Koniunkcja Merkurego, Wenus, Marsa i Jowisza z pewnością musi być bardzo ważna dla astrologów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈɲũŋkt͡sʲja, AS: kõńũŋkcʹi ̯a

Wiktionary


koniunkcyjny

dotyczący koniunkcji


SJP.pl


koniunktiwus

w językoznawstwie: tryb czasownika, przedstawiający daną czynność jako niepewną, oczekiwaną, możliwą, składający się z form 3 osoby czasu przeszłego i partykuły "by", przybierającej końcówki osobowe; koniunktyw, coniunctivus, tryb przypuszczający, tryb warunkowy


SJP.pl


koniunktura

ogół zjawisk wywierających pozytywny wpływ na rozwój ekonomiczny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ogół warunków mających na coś wpływ (zwłaszcza pozytywny)

 (1.2) ekon. ogólna sytuacja i nastroje panujące w gospodarce

 (1.3) daw. widoki, nadzieje

Wiktionary

Koniunktura (łac. "coniunctura") – splot okoliczności wywierający znaczny, głównie pozytywny, wpływ na warunki ekonomiczne.

Pojęcie oznacza stan aktywności gospodarczej charakteryzowany poprzez zmienne w czasie wskaźniki gospodarcze, takie jak:

Może dotyczyć stanu gospodarki kraju lub konkretnego rynku towarowego. W przypadku giełdy dobra koniunktura polega na ogólnym wzroście wartości akcji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Zwolennicy ekonomii podaży ponad krótkookresowe wahania koniunktury przedkładali długookresowy wzrost gospodarczy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniunkturalizm mrz., koniunkturalność ż.

 przym. koniunkturalny

 przysł. koniunkturalnie

Wiktionary


koniunkturalista

osoba kierująca się w życiu własnym interesem; materialista, egoista


SJP.pl


koniunkturalistka

kobieta kierująca się w życiu własnym interesem; materialistka, egoistka


SJP.pl


koniunkturalizm

postawa lub zachowanie polegające na wykorzystywaniu chwilowych, sprzyjających warunków do osiągnięcia doraźnych korzyści osobistych; oportunizm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) postawa polegająca na dopasowywaniu się do aktualnej sytuacji w celu osiągania doraźnych korzyści bez względu na konsekwencje natury moralnej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Koniunkturalizm jest negacją zasady wierności głoszonym ideałom. Koniunkturalista ich nie ma – ma takie poglądy, głosi takie deklaracje, hasła, które mają aktualny zbyt.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniunktura ż., koniunkturalność ż., koniunkturalista m., koniunkturalistka ż.

 przym. koniunkturalny

 przysł. koniunkturalnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koniunkturalność, konformizm, oportunizm

Wiktionary


koniunkturalnie

przysłówek

 (1.1) w sposób koniunkturalny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniunkturalność mrz., koniunkturalizm mrz., koniunktura ż., koniunkturalista m., koniunkturalistka ż.

 przym. koniunkturalny

Wiktionary


koniunkturalność

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zob. koniunkturalizm.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniunktura ż., koniunkturalizm m., koniunkturalista m., koniunkturalistka ż.

 przym. koniunkturalny

 przysł. koniunkturalnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koniunkturalizm, konformizm, oportunizm

Wiktionary


koniunkturalny

1. powstały pod wpływem chwilowych, sprzyjających warunków, wykorzystujący dogodne okoliczności;
2. wynikający z wyrachowania, z chęci osiągnięcia doraźnych korzyści;
3. dotyczący aktualnego stanu gospodarki;
4. cykl koniunkturalny - następujące po sobie okresy szybkiego i wolnego rozwoju gospodarczego


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) książk. nastawiony na wykorzystanie koniunktury

przymiotnik relacyjny

 (2.1) ekon. związany z koniunkturą, dotyczący koniunktury

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) W teorii realnego cyklu koniunkturalnego pomijane są czynniki monetarne i uznaje się, że źródła zjawiska cyklu koniunkturalnego tkwią po podażowej stronie gospodarki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniunktura ż., koniunkturalizm mrz., koniunkturalność ż.

 przym. koniunkturowy

 przysł. koniunkturalnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koniunkturowy

 (2.1) koniunkturowy

Wiktionary


koniunkturowy

przymiotnik od: koniunktura


SJP.pl


koniunktyw

w językoznawstwie: tryb czasownika, przedstawiający daną czynność jako niepewną, oczekiwaną, możliwą, składający się z form 3 osoby czasu przeszłego i partykuły "by", przybierającej końcówki osobowe; koniunktiwus, coniunctivus, tryb przypuszczający, tryb warunkowy


SJP.pl


koniunktywny

1. w logice: oparty na koniunkcji, zdaniu złożonym ze zdań połączonych spójnikiem "i";
2. w językoznawstwie: mający formę koniunktywu, wyrażający czynność potencjalną, oczekiwaną, możliwą do wykonania;
3. pytanie koniunktywne - rodzaj pytania ankietowego, na które respondent wybiera więcej niż jedną z możliwych odpowiedzi


SJP.pl


koniuracja

1. zaklęcie magiczne; inkantacja;
2. spisek, sprzysiężenie


SJP.pl


koniuski

→ Koniusza (wieś w Polsce)


SJP.pl


koniustwo

funkcja koniuszego (zarządcy w stadninie lub urzędnika w dawnej Polsce); koniuszostwo


SJP.pl


koniusza

1. wieś w województwie małopolskim, w powiecie proszowickim;
2. wieś w województwie podkarpackim, w powiecie przemyskim


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koniusza – wieś w woj. małopolskim, w pow. proszowickim, w gminie Koniusza
  • Koniusza – wieś w woj. podkarpackim, w pow. przemyskim, w gminie Fredropol
  • Koniusza – część wsi Donatkowice w woj. świętokrzyskim, w pow. kazimierskim, w gminie Kazimierza Wielka
  • Koniusza – gmina wiejska
  • Koniusza (gromada)

Wikipedia


koniuszanin

mieszkaniec Koniuszy


SJP.pl


koniuszanka

dawniej: córka koniuszego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. córka koniuszego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniuszy mos.

 przym. koński

Wiktionary


koniuszczek

zdrobnienie od: koniuszek


SJP.pl


koniuszeczek

zdrobnienie od: koniuszek


SJP.pl


koniuszek

koniec czegoś, czubek czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. najdalej wysunięty punkt czegoś, sam koniec, czubek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Słoik leżał na najwyższej półce i ledwo dosięgnąłem go koniuszkami palców.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈɲuʃɛk, AS: kõńušek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniec m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) czubek

Wiktionary


koniuszewski

nazwisko


SJP.pl


koniuszkowy

1. przymiotnik od: koniuszek;
2. w medycynie: uderzenie koniuszkowe - wypuklenie ścianki klatki piersiowej w okolicy koniuszka serca podczas skurczu komór serca


SJP.pl


koniusznia

dawniej: stajnia (budynek)


SJP.pl


koniuszostwo

funkcja koniuszego (zarządcy w stadninie lub urzędnika w dawnej Polsce); koniustwo


SJP.pl


koniuszy

1. w hodowli koni: zwierzchnik masztalerzy;
2. w dawnej Polsce:
a) osoba zarządzająca stajniami na dawnym dworze królewskim;
b) dworski tytuł honorowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. urzędnik sprawujący pieczę nad królewskimi stajniami i stadami koni – w średniowiecznej Polsce i innych krajach;

 (1.2) hist. od XIV w. w dawnej Polsce, dworski tytuł honorowy pochodzący od koniuszego (1.1)

Wiktionary

Koniuszy (łac. "praefectus stabuli", franc. "écuyer"; niem. "Stallmeister") – zarządca stadnin i stajni na dworach królewskich i magnackich; później tylko zaszczytny tytuł dworski.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. koniowate lm nm., koniuszyc mos., koniuszanka ż., koniuszyna ż., koniuch mos., koń mzw./mrz., konny mos., konina ż.

 przym. konny, koński, koniowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konarski

Wiktionary


koniuszyc

dawniej: syn koniuszego (urzędnika w dawnej Polsce)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. syn koniuszego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniuszy mos.

Wiktionary


koniuszyna

dawniej: żona koniuszego (urzędnika w dawnej Polsce)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. żona koniuszego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniuszy mos.

Wiktionary


konizacja

zabieg ginekologiczny polegający na wycięciu stożka macicy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. wycięcie z szyjki macicy kawałka tkanki w kształcie stożka;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ɲiˈzat͡sʲja, AS: kõńizacʹi ̯a

Wiktionary


koniówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Koniówka – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie nowotarskim, w gminie Czarny Dunajec. Sąsiaduje z Chochołowem i Podczerwonem oraz słowacką Suchą Horą. Przez wieś płynie rzeka Czarny Dunajec.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Wikipedia


koniądz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. hist. wódz, zwłaszcza w kraju skandynawskim

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Autor „Countess Cathleen” żyje duszą swą w epoce bardzo, bardzo zamierzchłej, […] kiedy to dziarscy koniądze „najstarszych Aryów” wracali z krwawych bojów i drak między sobą, odpasywali miecze […], brali w dłonie olchowe gałęzie i w druidzich płaszczach śpiewali tłumom swych poddanych długie epopeje o owem bezpochybnem męstwie i zawsze nieustraszonej odwadze.

Wiktionary


koniński

przymiotnik od: Konin


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przym. od Konin

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • powiat koniński – powiat w Polsce
  • Karol Ludwik Koniński – polski publicysta, krytyk literacki, prozaik, badacz kultury ludowej
  • Natan Koniński – członek grupy Oneg Szabat w getcie warszawskim

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈɲĩj̃sʲci, AS: kõńĩĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konin m., Konińskie n., koninianin m., koninianka ż.

Wiktionary


konińskie

przymiotnik od: Konin


SJP.pl


koniś

pieszczotliwie o koniu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) rzad. pieszcz. koń

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kto zatroszczy się o konisie, gdy dziadek Janek umrze?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konny mos., konisko n., koń mzw., konina ż.

 przym. konny

Wiktionary


konjac

[czytaj: kondżak] gatunek roślin z rodziny obrazkowatych, używany jako zastępnik makaronu; dziwidło Riviera


SJP.pl


konkani

jeden z języków urzędowych Indii, używany przez co najmniej 7 milionów osób na zachodnim wybrzeżu Indii


SJP.pl


konkatedra

kościół będący pod opieką biskupa diecezji, którego siedziba znajduje się przy innej katedrze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) archit. rel. druga katedra ordynariusza diecezji

Wiktionary

Konkatedra, współkatedra, kościół konkatedralny – drugi kościół archidiecezji lub diecezji, druga siedziba biskupa diecezjalnego, ewentualnie miejsce rezydencji wikariusza biskupiego dla danego miasta (np. biskup Zbigniew Kraszewski, który krótko po powstaniu diecezji warszawsko-praskiej był proboszczem parafii konkatedralnej).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Uroczystości odbędą się też w konkatedrze w Żywcu.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konkatedralny

 rzecz. katedra ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) współkatedra, kościół konkatedralny

Wiktionary


konkatedralny

→ konkatedra


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do konkatedry, związany z konkatedrą

Wiktionary

Patrz:

konkatedra

Przykłady

 (1.1) Procesja wyruszy z placu konkatedralnego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. katedra ż., konkatedra ż.

Wiktionary


konkatenacja

1. konstrukcja polegająca na zaczynaniu następnego zdania, wersu, strofy od wyrazu, którym się kończy poprzednie zdanie, wers, strofa;
2. połączenie dwóch ciągów znaków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) liter. powtarzanie i rozwijanie w kolejnym zdaniu, wersie itp. wyrazu lub wyrażenia, którym się kończy poprzednie zdanie, wers;

 (1.2) inform. łączenie łańcuchów tekstowych

Wiktionary

Konkatenacja ( concatenatio) – łączenie ze sobą wyrażeń.

Wikipedia


konkatenacyjny

dotyczący konkatenacji


SJP.pl


konkatenować

w informatyce: łączyć dwa ciągi znaków


SJP.pl


konkel

nazwisko


SJP.pl


konkieta

dawniej: sukces w miłości, zalotach, flircie


SJP.pl


konklawe

1. rel. zebranie kardynałów w celu wybrania nowego papieża;
2. rel. zamknięta część Watykanu będąca miejscem wyboru papieża


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kośc. w Kościele katolickim: zgromadzenie wybierające papieża; obrady tego zgromadzenia;

Wiktionary

Konklawe (łac. "conclave", od "cum clavis", zamknięcie pod kluczem) – ogólne zgromadzenie kardynałów dla wyboru papieża. Pierwszy raz terminem tym posłużył się papież Grzegorz X w konstytucji apostolskiej "Ubi Periculum" 1274, która przyznała prawo wyboru nowego papieża tylko przez kardynałów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po śmierci papieża zwołuje się konklawe, na którym kardynałowie wybierają nowego papieża.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ŋˈklavɛ, AS: kõŋklave

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konklawista m.

Wiktionary


konklawista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) uczestnik konklawe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konklawe n.

Wiktionary


konklawizm

odłam tradycjonalizmu katolickiego, wywodzący się z sedewakantyzmu, którego wyznawcy wybierają swoich własnych papieży (antypapieży)


SJP.pl

Ko

Wikipedia


konkludentny

wyrażony pośrednio przez zachowanie lub okoliczności; dorozumiany


SJP.pl


konkludowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konkludować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ŋkludɔˈvãɲɛ, AS: kõŋkludovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konkludować

 rzecz. konkluzja ż.

Wiktionary


konkludować

podsumowywać, wnioskować, pomyślnie kończyć, zamykać dyskusję, obrady


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zakonkludować)

 (1.1) przest. podsumowywać np. wypowiedź, formułować ostateczne wnioski, wnioskować

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To, co działa na zmysł wzroku, konkludowałem, w żaden sposób nie może być nieobecne w rzeczy, którą oglądamy, albowiem ów zmysł nie wnosi niczego nowego do oglądanego przedmiotu, czego by już w nim wcześniej nie było.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ŋkluˈdɔvat͡ɕ, AS: kõŋkludovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkludowanie n., konkluzja

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wnioskować

Wiktionary


konkluzja

1. wynik rozumowania; wniosek;
2. wniosek strony w procesie; żądanie;
3. dawniej: napis na trumnie z ostatnią sentencją mowy pogrzebowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wniosek końcowy

 (1.2) praw. wniosek strony w procesie, żądanie

 (1.3) hist. siedemnasto- lub osiemnastowieczny napis trumienny zawierający ostatnią sentencję mowy pogrzebowej, który był umieszczany na tkaninach, często wraz z portretem i herbem zmarłego

Wiktionary

W każdym rozumowaniu odnaleźć można następujące elementy: racja i następstwo, przesłanka i konkluzja (wniosek).

Zdanie „A” jest racją zdania „B”, zaś zdanie „B” jest następstwem zdania „A”, wtedy, gdy prawdziwość zdania „A” jest gwarancją prawdziwości zdania „B”.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃ŋˈkluzʲja, AS: kõŋkluzʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkluzywność ż., konkludowanie

 czas. konkludować

 przysł. konkluzywnie

 przym. konkluzywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) morał, wniosek

Wiktionary


konkluzywnie

przysłówek

 (1.1) z wnioskami, rozstrzygnięciem, konkluzjami

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ŋkluˈzɨvʲɲɛ, AS: kõŋkluzyvʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkluzywność, konkluzja

 przym. konkluzywny

Wiktionary


konkluzywność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dawanie wniosków, konkluzji, rozstrzygnięć

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ŋkluˈzɨvnɔɕt͡ɕ, AS: kõŋkluzyvność

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konkluzywny

 rzecz. konkluzja

 przysł. konkluzywnie

Wiktionary


konkluzywny

dający konkluzje, rozstrzygnięcia, wnioski; rozstrzygający


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dający wnioski, rozstrzygnięcie, konkluzje

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ŋkluˈzɨvnɨ, AS: kõŋkluzyvny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkluzywność, konkluzja

 przysł. konkluzywnie

Wiktionary


konkokcja

przestarzałe albo żartobliwe: trawienie, strawność


SJP.pl


konkordacik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od konkordat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkordat m.

Wiktionary


konkordancer

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. inform. program komputerowy tworzący konkordancję na podstawie tekstu, ich zbioru lub korpusu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Korzystałem (…) z konkordancerów tych korpusów i/lub ich wyszukiwarek (…).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkordancja

Wiktionary


konkordancja

zestaw wszystkich wystąpień danego wyrazu w analizowanym tekście wraz z ich kontekstami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zestawienie tekstów, symboli, znaków czy dat dotyczących tego samego przedmiotu

 (1.2) alfabetyczny spis wyrazów, zdań, znaków, symboli lub motywów znajdujących się w jakimś dziele literackim lub zbiorze dokumentów czy ksiąg;

 (1.3) geol. zgodność wzajemnego stosunku stykających się ze sobą 2 warstw skał osadowych

 (1.4) jęz. inform. wystąpienie szukanej frazy lub słowa w tekście, ich zestawie lub korpusie językowym z dodatkowym krótkim kontekstem, też: zbiór takich wystąpień

 (1.5) genet. prawdopodobieństwo, że para osobników będzie miała tę samą cechę fenotypową, zakładając, że jedna z tych osób ma tę cechę

 (1.6) daw. rzad. zgodność

Wiktionary

Konkordancja (z concordia „zgoda”) – alfabetyczny spis wyrazów, zdań, znaków lub symboli znajdujących się w jakimś dziele literackim lub zbiorze dokumentów czy ksiąg. Jest to zwykle dość obszerne opracowanie zawierające spis wyrazów występujących w wybranym dziele lub w pracach konkretnego autora wraz ze wskazaniem miejsc ich występowania.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dodatkowo zamieszczony został wykaz konkordancji sygnatur i numerów pozycji, która zawiera spis sygnatur stałych i akcesji.

 (1.2) Był autorem wielkiego słownika aramejsko-grecko-hebrajsko-łacińskiego, konkordancji do dzieł Józefa Flawiusza oraz encyklopedii Talmudu.

 (1.2) W konkordancji do Biblii Hebraica występuje ponad 6800 miejsc występowania JHVH.

 (1.2) Konkordancja tematyczna (rzeczowa) jest alfabetycznym spisem idei, zagadnień i nazw własnych występujących w danej księdze świętej ze wskazaniem miejsc ich występowania (w Koranie sura i wers) i przytoczeniem ich kontekstu.

 (1.4) W językach bogatych fleksyjnie ortograficznie rozszerzone zapytanie może zwracać mało dokładne konkordancje, w których warianty fleksyjne są przemieszane z derywatami należećmi do innej kategorii części mowy.

 (1.5) Wysoka konkordancja manifestowanej chorobowości z powodu jakiejkolwiek alergii wskazuje na czynniki genetyczne jako kształtujące fenotypową zmienność występowania chorób alergicznych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkordancer mrz., konkordat mrz., Konkordia ż.

 przym. konkordancyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) zgodność

Wiktionary


konkordans

rozmiar czcionki o wielkości 36 punktów typograficznych (13,536 mm)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) typogr. druk. w systemie miar typograficznych Didota stopień czcionki odpowiadający trzydziestu sześciu punktom (13,5324 mm)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ŋˈkɔrdãw̃s, AS: kõŋkordãũ̯s

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konkordia ż.

Wiktionary


konkordat

układ zawierany pomiędzy władzą państwową a papieżem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. układ pomiędzy Stolicą Apostolską a państwem regulujący stanowisko prawne Kościoła katolickiego w danym państwie;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃ŋˈkɔrdat, AS: kõŋkordat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konkordia ż.

:: zdrobn. konkordacik mrz.

 przym. konkordatowy

Wiktionary


konkordatowy

1. → konkordat.
2. małżeństwo konkordatowe - małżeństwo kościelne zyskujące status związku cywilnego


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do konkordatu, związany z konkordatem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najważniejszą cechą ślubu konkordatowego jest wywoływanie skutków zarówno wyznaniowych jak i prawnych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkordat m., Konkordia ż.

Wiktionary


konkordia

dawniej: zgoda, jedność, harmonia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) mitrzym. bogini i uosobienie zgody;

 (1.2) imię|polski|ż.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konkordia (łac. Concordia) – w mitologii rzymskiej bogini i uosobienie zgody
  • Konkordia – imię żeńskie
  • Concordia
  • Konkordiusz – imię męskie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Konkordia miała świątynię na Forum Romanum, która była miejscem posiedzeń senatu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkordia ż., konkordans m., konkordancja ż., konkordat m., konkordatowość ż.

:: fm. Konkordiusz m.

 przym. konkordatowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Homonoja, rzad. Zgoda

Wiktionary


konkordiusz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Konkordiusz – imię męskie pochodzenia łacińskiego. Oznacza harmonię, pokój. Istnieje kilku świętych katolickich o tym imieniu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dziewczyna Konkordiusza urodziła się w Częstochowie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konkordia ż.

Wiktionary


konkrecik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od konkret

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie konkret, lecz tylko mały konkrecik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkrec m.

Wiktionary


konkrecja

skupienie minerałów występujące w skałach osadowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geol. kuliste, soczewkowe lub gruzłowe skupienie minerałów o składzie innym niż osad otaczający;

Wiktionary

Konkrecja – agregat mineralny powstały wskutek stopniowego narastania minerałów wokół jakiegoś obiektu w skale. Obiektem tym może być otoczak jakiejś skały, skamieniałość lub nawet ziarenko piasku. Przyrastanie odbywa się zawsze od środka (jądra konkrecji) na zewnątrz, co różni konkrecję od sekrecji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na równinach abisalnych znajdują się złoża konkrecji polimetalicznych – brył zbudowanych ze związków manganu, niklu, żelaza, kobaltu, miedzi z domieszkami innych metali, będące obiektem zainteresowania ze strony ludzi pod kątem ich gospodarczego wykorzystania.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ŋˈkrɛt͡sʲja, AS: kõŋkrecʹi ̯a

Wiktionary


konkrecyjny

dotyczący konkrecji


SJP.pl


konkrement

substancje odkładające się w tkankach i narządach organizmów żywych; złóg


SJP.pl


konkret

rzecz konkretna; sprecyzowane pojęcie, odpowiadające rzeczy realnej, istniejącej w rzeczywistości


SJP.pl

Ko

Wikipedia


konkretnie

przysłówek sposobu

 (1.1) w sposób dokładnie określony

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ja to, proszę pana, jadę w sierpniu do Bułgarii. Konkretnie to do Złotych Piasków, wie pan, to taki bardzo ekskluzywny kurort – wyjaśniła z dumą kobieta.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkret mrz., konkretność ż.

 czas. konkretyzować

 przym. konkretny

Wiktionary


konkretniej

stopień wyższy od przysłówka: konkretnie


SJP.pl


konkretniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: konkretny; bardziej konkretny


SJP.pl


konkretność

cecha tego, co konkretne, realnie istniejące, namacalne


SJP.pl


konkretny

1. istniejący materialnie; rzeczywisty, realny, namacalny;
2. dokładnie określony, sprecyzowany; precyzyjny, rzeczowy;
3. działający i rozumujący logicznie, praktycznie;
4. przenośnie: duży, znaczny, pokaźny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dobrze określony

 (1.2) praktyczny, rzeczowy

 (1.3) o człowieku: logiczny, ścisły

 (1.4) o znacznej wartości, zadowalający

 (1.5) wybrany z jakiegoś powodu

 (1.6) pot. duży

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To były bardzo konkretne uwagi.

 (1.4) Oczywiście dostaniesz za to konkretną zapłatę.

 (1.5) Nie wziął byle czego, tylko właśnie tę konkretną książkę.

 (1.6) Stół nie zajmie dużo, ale to łóżko to jest konkretne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ŋˈkrɛtnɨ, AS: kõŋkretny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkret m., konkretyzacja ż., konkretyzowanie n., skonkretyzowanie n.

 czas. konkretyzować ndk., skonkretyzować dk.

 przysł. konkretnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) rzeczowy

 (1.3) rzeczowy

Wiktionary


konkrety

ważne ustalenia


SJP.pl


konkretysta

zwolennik poglądu filozoficznego głoszącego, że istnieją tylko rzeczy, a negującego samodzielne istnienie zdarzeń, stosunków, właściwości itp.; reista


SJP.pl


konkretystka

zwolenniczka poglądu filozoficznego głoszącego, że istnieją tylko rzeczy, a negującego samodzielne istnienie zdarzeń, stosunków, właściwości itp.; reistka


SJP.pl


konkretystyczny

→ konkretyzm; reistyczny


SJP.pl


konkretyzm

pogląd filozoficzny głoszący, że istnieją tylko rzeczy, konkrety, które można w jakiś sposób poczuć, zobaczyć oraz negujący samodzielne istnienie zdarzeń, stosunków; pansomatyzm, reizm


SJP.pl


konkretyzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konkretyzować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konkretyzować ndk.

 przym. konkretny

Wiktionary


konkubencki

→ konkubent


SJP.pl

Patrz:

konkubent

konkubent

mężczyzna żyjący w nieślubnym związku z kobietą; konkubin


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) praw. mężczyzna żyjący z kobietą bez oficjalnego zawarcia związku małżeńskiego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na ławie oskarżonych siedzieli zabójczyni dziecka i jej konkubent.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ŋˈkubɛ̃nt, AS: kõŋkubẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkubinat m., konkubin m.

:: fż. konkubina

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konkubin; pot. eufem. narzeczony; pot. żart. nieślubny

Wiktionary


konkubentka

kobieta żyjąca w nieślubnym związku z mężczyzną; konkubina, nieślubna


SJP.pl


konkubin

mężczyzna żyjący w nieślubnym związku z kobietą; konkubent


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zob. konkubent.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Konkubin mojej córki bardzo troszczy się o jej dziecko z poprzedniego związku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ŋˈkubʲĩn, AS: kõŋkubʹĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkubinat m., konkubent m.

:: fż. konkubina

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) praw. konkubent; pot. eufem. narzeczony; pot. żart. nieślubny

Wiktionary


konkubina

kobieta żyjąca w nieślubnym związku z mężczyzną; konkubentka, nieślubna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. kobieta żyjąca z mężczyzną bez zawarcia związku małżeńskiego

 (1.2) daw. nałożnica

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kiedy Krzysztof D. powiedział, że nie ma pieniędzy, dostał dwa ciosy w twarz. Wtedy jego konkubina, która też była w mieszkaniu, zadzwoniła na policję.

 (1.2) Dawid, król Izraela, miał kilka żon i wiele konkubin.

 (1.2) Często więc mężczyźni w Chinach brali konkubiny dla własnej przyjemności (…).

 (1.2) Syn i następca cesarza polecił podobno pochować razem z ojcem wszystkie jego konkubiny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ŋkuˈbʲĩna, AS: kõŋkubʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkubinat m.

:: fm. konkubent m., konkubin m.

 przym. konkubinacki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nieślubna

Wiktionary


konkubinacik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od konkubinat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) A może by tak mały konkubinacik…?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkubinat m.

Wiktionary


konkubinat

stan wspólnego życia bez zawarcia formalnego związku małżeńskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) związek dwóch osób, podobny do małżeństwa, ale nieformalny z powodu braku rejestracji cywilnej bądź religijnego usankcjonowania;

Wiktionary

Konkubinat ( concubinatus od com- „współ-” i cubare „leżeć”) – nieformalny związek dwóch osób, pozostających w pożyciu, bez usankcjonowania w świetle prawa jako małżeństwa.

Z praktyki orzeczniczej wiadomo, że jako konkubinaty traktowane są związki, w których trudno ustalić powiązanie stosunków osobistych z majątkowymi przy jednoczesnym istnieniu więzi fizycznej i wspólnym mieszkaniu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) We Włoszech od lat dyskutuje się nad problemem związków nieformalnych — bez usankcjonowania cywilnego bądź religijnego — i w dyskusji społecznej słowo konkubinat zostało zastąpione przez inne określenia takie, jak „partnerzy”, „towarzysze życia”, „wolny związek”, „związek partnerski”, „związek cywilny”. W Polsce słowo konkubinat ma nadal zabarwienie pejoratywne (…).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ŋkuˈbʲĩnat, AS: kõŋkubʹĩnat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkubina ż., konkubent m., konkubin m., konkubinacik mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kohabitacja, związek nieformalny, wolny związek

Wiktionary


konkupiscencja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wrodzona człowiekowi skłonność do grzechu i uleganiu żądzom

Wiktionary


konkurencja

1. oddziaływanie antagonistyczne pomiędzy populacjami polegające na ubieganiu się przez co najmniej dwie populacje o tę samą niszę ekologiczną;
2. ubieganie się o nabywców towarów i usług przez dwie różne firmy z tej samej branży


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. oddziaływanie antagonistyczne pomiędzy populacjami polegające na ubieganiu się przez co najmniej dwie populacje o tę samą niszę ekologiczną

 (1.2) ekon. ubieganie się o nabywców towarów i usług przez różne firmy z tej samej branży

 (1.3) ogólnie: proces wyłaniania zwycięzców spośród pewnej grupy

 (1.4) ekon. jednostki konkurujące ze sobą

 (1.5) sport. typ rywalizacji sportowej

 (1.6) rzad. współistnienie, zbieg

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konkurencja (ekologia)
  • Konkurencja (gospodarka)
  • Konkurencja (sport)

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) W sprawie tego nowego projektu, to trzymaj na razie język za zębami, żeby konkurencja nie podłapała.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ŋkuˈrɛ̃nt͡sʲja, AS: kõŋkurẽncʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkurencyjność ż., konkury nmos., konkurs m., konkurent m., konkurentka ż., konkurowanie n.

 czas. konkurować ndk.

 przym. konkurencyjny, bezkonkurencyjny

 przysł. konkurencyjnie

Wiktionary


konkurencki

→ konkurent (osoba)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) daw. związany z konkurentem, dotyczący konkurenta (tego, kto ubiega się o rękę kobiety)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkurent mos., konkury nmos.

 przym. bezkonkurencyjny

Wiktionary


konkurencyjność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest konkurencyjne; cecha tych, którzy są konkurencyjni

Wiktionary

Konkurencyjność – zdolność do długookresowego, efektywnego wzrostu. Jej elementami są więc efektywność, dynamika oraz elastyczność badanego podmiotu gospodarczego.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. konkurencja ż., konkurent m., konkurentka ż., konkurowanie n.

 czas. konkurować ndk.

 przym. konkurencyjny, bezkonkurencyjny

 przysł. konkurencyjnie

Wiktionary


konkurencyjny

1. dotyczący konkurencji;
2. współzawodniczący, rywalizujący


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający znamiona konkurencji

 (1.2) mogący swobodnie konkurować w sferze ekonomicznej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkurowanie n., konkurencja ż., konkurencyjność ż., konkurent mos., konkurentka ż.

 czas. konkurować ndk.

 przysł. konkurencyjnie

 przym. niekonkurencyjny, bezkonkurencyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rywalizujący, współzawodniczący

 (1.2) atrakcyjny, niedrogi, tani

Wiktionary


konkurent

1. firma konkurująca na rynku lub osoba rywalizująca z kimś;
2. dawniej: mężczyzna ubiegający się o rękę panny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) firma, osoba będąca rywalem dla innej firmy, osoby

 (1.2) daw. mężczyzna zabiegający o względy kobiety w celach matrymonialnych

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ŋˈkurɛ̃nt, AS: kõŋkurẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkurencja, konkurencyjność, konkurentka, konkurowanie

 przym. konkurencki, konkurencyjny, bezkonkurencyjny

 czas. konkurować

 przysł. konkurencyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rywal

 (1.2) zalotnik

Wiktionary


konkurentka

firma konkurująca na rynku lub jej przedstawicielka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta, firma czy organizacja rywalizująca z inną przedstawicielką swojej kategorii o osiągnięcie tego samego celu

 (1.2) daw. kobieta zabiegająca o względy mężczyzny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ŋkuˈrɛ̃ntka, AS: kõŋkurẽntka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkurencja ż.

:: fm. konkurent mos.

 czas. konkurować

 przym. bezkonkurencyjny, konkurencyjny

Wiktionary


konkurowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konkurować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkurencja ż., konkurent m., konkurentka ż., konkurencyjność ż.

 czas. konkurować ndk.

 przym. konkurencyjny, bezkonkurencyjny

Wiktionary


konkurować

1. współzawodniczyć, walczyć, rywalizować;
2. przestarzale: ubiegać się o rękę panny


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) robić konkurencję, uczestniczyć w konkurencji, ubiegać się o pierwszeństwo

 (1.2) przest. ubiegać się o rękę panny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkurencja ż., konkurencyjność ż., konkurent mos., konkurentka ż., konkurowanie n.

 przym. konkurencyjny, bezkonkurencyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rywalizować, współzawodniczyć

Wiktionary


konkurs

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sport. przedsięwzięcie rozrywkowe, artystyczne lub sportowe pozwalające wyłonić najlepszego uczestnika (lub uczestników), który najczęściej zostaje nagrodzony

 (1.2) adm. sformalizowana procedura wyboru kandydata na jakieś stanowisko

 (1.3) adm. hand. postępowanie mające na celu wybór najkorzystniejszej oferty, najlepszego projektu architektonicznego bądź projektów i przedsięwzięć, które zostaną dofinansowane ze środków publicznych

Wiktionary

Konkurs – rodzaj przyrzeczenia publicznego, w którym oznaczony został termin ubiegania się o nagrodę za najlepszą czynność lub najlepszy rezultat (dzieło), spełniające warunki określone w przyrzeczeniu nagrody w rozumieniu art. 919-921 Kodeksu cywilnego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wygrałam tę płytę w konkursie na komiks.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ŋkurs, AS: kõŋkurs

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konkursowy

 rzecz. konkurencja ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) turniej, zawody

Wiktionary


konkursik

1. zdrobnienie od: konkurs;
2. ironicznie o konkursie mało istotnym, z niewielką liczbą uczestników i przeprowadzonym w krótkim czasie


SJP.pl


konkursista

rzadko: osoba biorąca udział w konkursie - rywalizacji w jakiejś dziedzinie; konkursowicz


SJP.pl


konkursistka

→ konkursista; konkursowiczka


SJP.pl


konkursowicz

rzadko: osoba biorąca udział w konkursie - rywalizacji w jakiejś dziedzinie; konkursista


SJP.pl


konkursowiczka

→ konkursowicz; konkursistka


SJP.pl


konkursowość

cecha tego, co ma charakter konkursu - rywalizacji w jakiejś dziedzinie


SJP.pl


konkursowy

→ konkurs


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z konkursem, biorący udział w konkursie, wybrany w drodze konkursu

Wiktionary

Patrz:

konkurs

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ŋkurˈsɔvɨ, AS: kõŋkursovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkurs m., konkursowicz m., konkursowiczka ż.

Wiktionary


konkury

przestarzałe: zabieganie o względy kobiety, staranie się o jej rękę; amory, zaloty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) przest. zabieganie o rękę kobiety

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkurencja ż.

 przym. konkurencki, bezkonkurencyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) staranie się, zabieganie, zaloty

Wiktionary


konkuter

żartobliwie: komputer


SJP.pl


konkwista

wyprawy zbrojne Portugalczyków lub Hiszpanów odbywające się pod koniec wieku XV i w wieku XVI, mające na celu zdobycie konkretnego terytorium, głównie w Ameryce Południowej i Środkowej oraz w Azji; conquista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. wyprawy zbrojne podejmowane między XV a XVII wiekiem przez państwa iberyjskie (zwłaszcza Kastylię) w celu zdobycia nowych lądów i bogactw;

 (1.2) hist. pot. podbój ludów postrzeganych jako prymitywne dokonywany przez bardziej rozwiniętych cywilizacyjnie najeźdźców

Wiktionary

Zobacz też: Konkwista (powieść).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. konkwistador mos., konkwistadorstwo n.

 przym. konkwistadorski

Wiktionary


konkwistador

1. zaborca, zdobywca;
2. tytuł nadawany w XVI wieku zdobywcom Ameryki Południowej i Środkowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. tytuł nadawany przez królów hiszpańskich i portugalskich zdobywcom Ameryki Południowej i Środkowej w XVI w.

 (1.2) zdobywca, najeźdźca, zaborca, kolonizator

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkwista ż.

 przym. konkwistadorski

Wiktionary


konkwistadorka

→ konkwistador


SJP.pl

Patrz:

konkwistador

konkwistadorski

→ konkwistador


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do konkwistadora lub konkwistadorów

Wiktionary

Patrz:

konkwistador

Przykłady

 (1.1) W okresie konkwistadorskim najszybciej rozwijała się centralna część kraju, północ oraz południe rozwijały się wolniej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konkwista ż., konkwistador mos., konkwistadorka ż.

Wiktionary


konnica

silnie uzbrojone wojsko walczące na koniach; jazda, kawaleria


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. wojsk. formacja wojskowa złożona z uzbrojonych jeźdźców konnych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konny mos., koń mos./mzw.

 przym. konny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jazda, kawaleria

Wiktionary


konno

przysłówek

 (1.1) o sposobie poruszania się: na koniu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konno (wieś)
  • Konno (osada)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Goniec konno pognał do zamku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃nːɔ, AS: kõ•no

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) zob. koń.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) na koniu, wierzchem, wierzchowcem

Wiktionary


konno-artyleryjski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. wojsk. związany z artylerią konną, dotyczący artylerii konnej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. artyleria konna ż.

Wiktionary


konny

związany z koniem, dotyczący konia; wykorzystujący konia do jazdy wierzchem lub do jazdy w zaprzęgu


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z koniem, z jazdą na nim

 (1.2) wykorzystujący konie do zaprzęgu

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) ktoś poruszający się na koniu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃nːɨ, AS: kõ•ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koń mzw./mos., konisko n., koniś mzw., konnica ż., konina ż., koniuszy mos.

 przym. koński

 przysł. konno

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) jeździec

Wiktionary


konodont

zwykle w liczbie mnogiej: zbudowane z fosforanu wapnia drobne twory szkieletowe w kształcie ząbków grzebyków itp., występujące w osadach morskich z ery paleozoicznej


SJP.pl


konofit

kwiatowa roślina sucholubna z rodziny pryszczyrnicowatych


SJP.pl

Ko

Wikipedia


konoida

powierzchnia prostokreślna powstała przez poruszającą się prostą stale równoległą do stałej płaszczyzny i przecinającą ustaloną prostą


SJP.pl

Konoida – powierzchnia prostokreślna powstała jako suma prostych przecinających pewną ustaloną prostą i równoległych do ustalonej płaszczyzny, np. paraboloida hiperboliczna. Proste te nie muszą być równoległe do siebie.

Przykładem jest konoida Plückera dana przez układ:

Wikipedia


konoidalny

w kształcie konoidy, powierzchni tworzonej przez poruszającą się prostą stale równoległą do stałej płaszczyzny i przecinającą ustaloną prostą


SJP.pl


konometr

przyrząd optyczny do mierzenia kąta między osiami optycznymi kryształu


SJP.pl


konon

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konon – imię pochodzenia greckiego
    • Konon (ur. ok. 444 p.n.e., zm. 392 p.n.e.) – wódz ateński z okresu II wojny peloponeskiej
    • Konon z Samos – grecki matematyk z III wieku p.n.e.
    • Konon – grecki mitograf z I wieku p.n.e.
    • Konon z Izaurii, cudotwórca i męczennik z II wieku
    • Konon z Magydas (zm. 250) – święty katolicki i prawosławny, męczennik z III w.
    • Konon z Pergi lub Konon „Ogrodnik” (zm. ok. 250)
    • Konon z Tarsus – biskup żyjący w VI wieku, przywódca Tryteizmu
    • Konon „Chrzciciel” lub Konon z Penthucla/z Jordanii (zm. ok. 555)
    • Konon (zm. 687) – papież
    • Leon III Izauryjczyk (ur. 685, zm. 741), cesarz bizantyński, przed objęciem władzy nosił imię Konon
    • Conon de Béthune (ur. ok. 1160, zm. 1219) – północnofrancuski truwer, uczestnik III i IV krucjaty

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Papież Konon urodził się w Tracji.

Wiktionary


kononowicz

nazwisko


SJP.pl

Kononowicz (forma żeńska: Kononowicz/Kononowiczowa/Kononowiczówna; liczba mnoga: Kononowiczowie) – polskie nazwisko. Na początku XXI wieku w Polsce mieszkały 644 osoby je noszące. []

Rodzina szlachecka Kononowiczów pieczętuje się herbem Radwan.

Wikipedia


konopa

nazwisko


SJP.pl


konopacki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Konopacki (1932–1990) – polski dziennikarz, dyplomata
  • Bronisława Konopacka (1884–1965) – embriolog
  • Dorota Konopacka – technolog żywności
  • Eugeniusz Konopacki (1906–1954) – harcmistrz, kapitan, dowódca harcerskiego batalionu Wigry w powstaniu warszawskim
  • Ewa Konopacka z domu Ponińska (ur. 1926) – łączniczka w powstaniu warszawskim
  • Fabian Konopacki (zm. 1619) – dziekan kapituły katedralnej poznańskiej i warmińskiej
  • Halina Konopacka (1900–1989) – lekkoatletka, dyskobolka
  • Hassan Konopacki (1879–1953) – białoruski, rosyjski i polski wojskowy, polityk i dziennikarz narodowości tatarskiej
  • Henryk Konopacki (1925–2007) – inżynier chemik, minister przemysłu chemicznego
  • Irena Konopacka-Semadeni (1901–1984) – chirurg stomatolog, „ciotka cichociemnych”, kierownik powstańczego szpitala na Czerniakowie 1944
  • Jan Konopacki (zm. 1530) – biskup chełmiński, skarbnik królewski
  • Jan Karol Konopacki (1581–1643) – biskup nominat warmiński

Wikipedia


konopatka

przestarzałe: materiał do uszczelniania, pakuły


SJP.pl

Konopatka – zniesiona nazwa części miasta Maciejowice, w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie garwolińskim, w gminie Maciejowice.

Wikipedia


konopczyn

Konopczyn – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie monieckim, w gminie Mońki.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Matki Boskiej Częstochowskiej i św. Kazimierza w Mońkach.

Wikipedia


konopczyński

nazwisko


SJP.pl

Konopczyński (forma żeńska: Konopczyńska; liczba mnoga: Konopczyńscy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiły je 414 osoby; według nowszych, internetowych danych liczba wynosi 406. Nazwisko pochodzi od staropolskiego słowa "konop" i jest najbardziej rozpowszechnione w centralnej Polsce.

Wikipedia


konopeum

zewnętrzna osłona tabernakulum z jedwabiu albo lnu


SJP.pl

Konopeum (łac. "conopeum" z gr. κωνωπεῖον "kônôpeion" „moskitiera” od κώνωψ "kốnôps" „komar”) – ozdobna tkanina (zwykle jedwabna) zasłaniająca drzwiczki tabernakulum.

Termin ten pojawił się w XII wieku. Tkanina ta początkowo była wełniana, później jedwabna, bawełniana lub lniana. Często miała postać welonu ozdobionego galonami lub frędzlami.

Wikipedia


konopianka

ludowa nazwa wierzby wiciowej


SJP.pl


konopiany

konopny, konopiowy;
1. związany z konopiami - rośliną;
2. wykonany z konopi - włókna;
3. związany z konopiami - suszem otrzymywanym z liści;
4. mający kolor bladożółty, taki jak konopie (włókno)


SJP.pl


konopiasty

podobny kolorem do koloru włókiem konopi; płowy


SJP.pl


konopiaty

przestarzale: konopiasty, płowy


SJP.pl


konopie

1. jednoroczna roślina zielna, której włókna wykorzystywane są do wyrobu sznurów i płócien, a nasiona są źródłem oleju;
2. włókno otrzymywane z łodyg rośliny o tej samej nazwie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Cannabis|L.|ref=tak., rodzaj roślin jednorocznych z rodziny konopiowatych, pochodzących z Azji, uprawianych dla mocnych włókien, nasion oraz używek;

 (1.2) bot. roślina z rodzaju konopie (1.1);

 (1.3) włók. włókno uzyskiwane z konopi (1.2)

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈnɔpʲjɛ, AS: kõnopʹi ̯e

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konop m., konopielka ż., konopiowate nmos.

 przym. konopny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) gw. Górny Śląsk hanf, hamf

Wiktionary


konopielka

tytuł oraz tytułowa bohaterka powieści Redlińskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. rodzaj podlaskiej pieśni ludowej śpiewanej w okresie Wielkanocy, dziewczętom przez chłopców;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konopielka – rodzaj pieśni ludowej
  • Konopielka – rzeka w obwodzie kurskim (Rosja)
  • Konopielka – powieść Edwarda Redlińskiego
  • Konopielka – polski film z 1981 roku, w reżyserii Witolda Leszczyńskiego

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. konopie nmos.

 przym. konopny

Wiktionary


konopiowate

rodzina roślin kwiatowych dwuliściennych


SJP.pl

Konopiowate ("Cannabaceae" Endl.) – rodzina roślin zielnych (nierzadko pnączy) oraz niewielkich drzew z rzędu różowców ("Rosales"). Obejmuje 10 rodzajów ze 117 gatunkami, z czego 74 reprezentują rodzaj wiązowiec "Celtis". W systemach klasyfikacyjnych z XX wieku zwykle zaliczano tu tylko dwa rodzaje: chmiel "Humulus" i konopie "Cannabis". Konopiowate występują na wszystkich kontynentach z wyjątkiem Antarktydy i obszarów pod wpływem klimatu suchego i zimnego.

Wikipedia


konopiowaty

1. o cechach konopiowatych (rodzina roślin);
2. ketmia konopiowata - gatunek ketmii, jadalna roślina jednoroczna, dostarczająca włókna i oleju; kenaf


SJP.pl


konopiowy

konopiany, konopny;
1. związany z konopiami - rośliną;
2. wykonany z konopi - włókna;
3. związany z konopiami - suszem otrzymywanym z liści;
4. mający kolor bladożółty, taki jak konopie (włókno)


SJP.pl


konopiska

pole po konopiach


SJP.pl

Konopiska – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie częstochowskim, siedziba gminy Konopiska.

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie częstochowskim.

Wikipedia


konopiski

przymiotnik

 (1.1) dotyczący Konopisk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konopiska, konopiszczanin, konopiszczanka

Wiktionary


konopisko

pole po konopiach


SJP.pl


konopiński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Anna Kociarz-Konopińska − polska aktorka teatralna i filmowa
  • Joanna Konopińska – polska pisarka
  • Lech Konopiński – polski poeta, satyryk, twórca literatury dla dzieci
  • Tomasz Mieczysław Gabriel Konopiński – polski poeta oraz członek zespołu Dziady Żoliborskie
  • Marian Konopiński – polski duchowny katolicki, męczennik
  • Michał Konopiński – polski dziennikarz, publicysta, radny Krakowa
  • Tadeusz Konopiński – polski lekarz weterynarii; nauczyciel akademicki związany z Wyższą Szkołą Rolniczą we Wrocławiu
  • Tadeusz Konopiński – polski specjalista z zakresu elektronicznych urządzeń zasilających

Wikipedia


konopka

nazwisko


SJP.pl

Konopka ([]) – rzeka, prawy dopływ Stradomki o długości 18,13 km.

Źródło rzeki znajdują się koło Dębowej Góry na Garbie Herbskim. Płynie koło Konopisk, następnie przez Częstochowę; w dzielnicy Błeszno zbiera wodę z rowów melioracyjnych pobliskich torfowisk.

Wikipedia


konopnica

1. nazwa kilku wsi w Polsce;
2. wieś na Ukrainie;
3. wieś w Macedonii Północnej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konopnica – rodzaj roślin z rzędu dyniowców
  • Konopnica – wieś w woj. lubelskim, w pow. lubelskim, w gminie Konopnica
  • Konopnica – wieś w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Wartkowice
  • Konopnica – wieś w woj. łódzkim, w pow. rawskim, w gminie Rawa Mazowiecka
  • Konopnica – wieś w woj. łódzkim, w pow. wieluńskim, w gminie Konopnica
  • Konopnica – gmina w woj. lubelskim
  • Konopnica – gmina w woj. łódzkim
  • Konopnica – gromada w powiecie lubelskim
  • Konopnica – gromada w powiecie wieluńskim
  • Konopnica (maced. Конопница) – wieś w gminie Kriwa Palanka
  • Konopnica – wieś w rejonie lwowskim obwodu lwowskiego
  • Konopnica – dawna wieś w rejonie tarnopolskim (dawn. zborowskim) obwodu tarnopolskiego

Wikipedia


konopnicki

przymiotnik od: Konopnica


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Konopnicki – polski nauczyciel, pedagog, poeta, tłumacz
  • Guy Konopnicki – francuski pisarz, dziennikarz i felietonista
  • Jan Konopnicki – polski pedagog
  • Konopnicka
  • Maria Konopnicka

Wikipedia


konopny

konopiany, konopiowy;
1. związany z konopiami - rośliną;
2. wykonany z konopi - włókna;
3. związany z konopiami - suszem otrzymywanym z liści;
4. mający kolor bladożółty, taki jak konopie (włókno)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) otrzymywany z konopi, wykonany z włókna konopi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Postronkiem konopnym brzemię okręcił i westchnąwszy na plecy zarzucił: wnet ruszył przez podwórko statecznym, niespiesznym krokiem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konopie lm nm., konop m., konopielka ż., konopiowate nmos.

 przym. konopiany, konopiasty, konopiaty, konopiowaty, konopiowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konopiasty

Wiktionary


konopski

nazwisko


SJP.pl


konorzatecki

→ Konorzatka


SJP.pl

Patrz:

Konorzatka

konorzatka

wieś w województwie lubelskim, w powiecie łukowskim


SJP.pl

Konorzatka – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie łukowskim, w gminie Adamów.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Podwyższenia Krzyża Świętego w Adamowie.

Wieś szlachecka "Konarzatka" położona była w drugiej połowie XVI wieku w ziemi stężyckiej. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.

Wikipedia


konosamencik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od konosament

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konosament m.

Wiktionary


konosament

dokument wystawiany przez przewoźnika morskiego, potwierdzający przyjęcie ładunku do przewozu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) hand. mors. morski list przewozowy, potwierdzający przyjęcie ładunku do przewozu;

 (1.2) zbywalny papier wartościowy

Wiktionary

Konosament (fr. "connaissement" – znak rozpoznawczy), ang. „bill of lading” (BOL lub B/L) – morski list przewozowy, świadectwo ładunkowe potwierdzające odbiór określonego ładunku na statek i zobowiązujące przewoźnika do wydania ładunku w porcie przeznaczenia posiadaczowi konosamentu. Jest dokumentem wystawionym przez przewoźnika albo w jego imieniu przez kapitana statku lub inną osobę.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nɔˈsãmɛ̃nt, AS: kõnosãmẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konosamencik mrz.

Wiktionary


konoskop

przyrząd do obserwacji figur konoskopowych, które powstają wskutek interferencji światła w materiałach optycznie anizotropowych, np. w kryształach


SJP.pl


konotacja

1. dodatkowa treść kojarzona z jakimś wyrazem, np. negatywna konotacja wyrazu alkoholik; skojarzenie, asocjacja;
2. znaczenie, sens, treść nazwy;
3. w językoznawstwie: zdolność leksemów do przyłączania innych części mowy; walencja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) znaczenie lub skojarzenia, które wykraczają poza dosłowne, podstawowe znaczenie słowa czy wyrażenia

 (1.2) log. znaczenie nazwy, treść terminu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konotacja (językoznawstwo)
  • konotacja (logika)

Wikipedia


konotacyjny

→ konotacja; konotatywny


SJP.pl


konotatka

dawniej: notatka


SJP.pl


konotatywny

→ konotacja; konotacyjny


SJP.pl


konotoksyna

składnik śliny morskiego ślimaka, używany w doustnych lekach przeciwbólowych


SJP.pl


konotop

1. miasto na Ukrainie w dorzeczu Dniepru;
2. wieś w województwie lubuskim


SJP.pl

Konotop ( Конотоп, wym.) – miasto w północno-wschodniej Ukrainie, w obwodzie sumskim, siedziba rejonu i hromady.

Leży 250 km od ukraińskiej stolicy, Kijowa i 125 km od Sumów.

Jest tu węzłowa stacja kolejowa, gdzie krzyżują się linie kolejowe do Moskwy, Kijowa, Mińska, Charkowa i Woroneża.

Wikipedia


konotować

kojarzyć coś, łączyć z danym wyrazem


SJP.pl


konowalski

przymiotnik

 (1.1) daw. związany z konowałem, dotyczący konowała

 (1.2) pot. taki jak konował: kiepski albo nieludzki lekarz

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konował mos., konowalstwo n.

Wiktionary


konował

lekceważąco o kiepskim lekarzu lub weterynarzu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pogard. zły, kiepski lekarz

 (1.2) daw. człowiek niewykształcony, partacz leczący konie i bydło

 (1.3) daw. lekarz weterynarz, zwł. lekarz koni

 (1.4) daw. kowal zajmujący się prócz kucia koni również leczeniem zwierząt

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ˈnɔvaw, AS: kõnovau̯

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konowalski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) lekarzyna, doktorzyna, rzeźnik, felczer, znachor

Wiktionary


konowałka

→ konował


SJP.pl

Patrz:

konował

konowicz

nazwisko


SJP.pl


konowiąz

przyrząd do przywiązywania koni


SJP.pl


konrad

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konrad z Konstancji – święty katolicki
  • Konrad (?-1390) – duchowny rzymskokatolicki, biskup lwowski
  • Konrad (zm. 1146) – biskup wrocławski
  • Konrad (1240-1304) – margrabia brandenburski
  • Dąb Konrad – drzewo, pomnik przyrody
  • Conrad

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Konrad i jestem infirmarzem z Katowic.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃nrat, AS: kõnrat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. Konrada ż.

:: zdrobn. Konradek m.

 przym. Konradowy

Wiktionary


konrada

imię męskie


SJP.pl

Konrada – żeński odpowiednik imienia Konrad pochodzenia germańskiego.

Wikipedia


konradek

zdrobnienie od: Konrad (imię męskie)


SJP.pl


konradostwo

Konrad z małżonką; Konradowie


SJP.pl


konradowie

wieś w Polsce


SJP.pl


konradowo

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konradowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. aleksandrowskim, w gminie Aleksandrów Kujawski
  • Konradowo – wieś w woj. lubuskim, w pow. nowosolskim, w gminie Otyń
  • Konradowo – wieś w woj. lubuskim, w pow. wschowskim, w gminie Wschowa
  • Konradowo – część wsi Malużyn w woj. mazowieckim, w pow. ciechanowskim, w gminie Glinojeck
  • Konradowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. olsztyńskim, w gminie Świątki
  • Konradowo – jezioro retencyjne na rzece Słupi, w woj. pomorskim
  • Konradowo – dawna nazwa osady Strzegomino w woj. pomorskim, w pow. słupskim, w gminie Dębnica Kaszubska
  • Konradów

Wikipedia


konradowski

1. przymiotnik dzierżawczy - należący do Conrada lub z nim związany; Conradowski;
2. przymiotnik dzierżawczy - należący do Konrada lub z nim związany


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Konradowem, dotyczący Konradowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konradów m.

Wiktionary


konradowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Konrada lub z nim związany


SJP.pl


konradyn

imię żeńskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konradyn – imię
  • Konradyn (Konrad Młodszy, Konrad V) – (1252–1268), książę Szwabii, król rzymski

Wikipedia


konradyna

imię żeńskie


SJP.pl

Konradyna – żeński odpowiednik imienia Konradyn, które jest włoskim zdrobnieniem germańskiego imienia Konrad.

Konradyna imieniny obchodzi 1 listopada, jako wspomnienie bł. Konradyna z Brescii.

Wikipedia


konradysta

znawca, badacz twórczości Józefa Conrada; conradysta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) liter. literaturoznawca badający twórczość Józefa Conrada

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przyjechało też kilku konradystów z Wielkiej Brytanii i Irlandii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konrad mos., Konrada ż.

:: fż. konradystka ż.

Wiktionary


konradystka

→ konradysta


SJP.pl

Patrz:

konradysta

konsek

nazwisko


SJP.pl


konsekracja

1. główna część mszy, w czasie której odbywa się misterium przemiany chleba i wina w ciało i krew Chrystusa; przeistoczenie;
2. udzielenie prezbiterowi święceń biskupich, wyświęcenie na biskupa;
3. uroczyste poświęcenie czegoś, np. kościoła, ołtarza itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. przeistoczenie chleba i wina podczas liturgii eucharystycznej

 (1.2) rel. składanie ślubów zakonnych

 (1.3) rel. udzielenie święceń biskupich albo kapłańskich

 (1.4) rel. poświęcenie nowej świątyni albo jej części

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konsekracja (sakra) – udzielenie święceń biskupich czy kapłańskich
  • konsekracja – pierwotnie stan kobiet poświęconych Bogu, ślubujących życie w stałym dziewictwie jako tzw. dziewice konsekrowane; w szerszym znaczeniu konsekracja zakonna
  • konsekracja – składanie ślubów w zakonie, instytucie życia konsekrowanego bądź instytucie świeckim (podstawowe to ubóstwo, czystość i posłuszeństwo)
  • konsekracja eucharystyczna – inaczej przeistoczenie podczas liturgii eucharystycznej
  • konsekracja kościoła – poświęcenie przez biskupa nowej świątyni
  • konsekracja – w starożytnym Rzymie oficjalny akt pośmiertnego ubóstwienia władcy (cesarza), będący wyrazem jego apoteozy

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. konsekrowanie n.

 czas. konsekrować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) sakra

Wiktionary


konsekracyjny

→ konsekracja


SJP.pl

Patrz:

konsekracja

konsekrator

osoba udzielająca święceń kandydatom do kapłaństwa lub obecnym duchownym na wyższe stanowisko w hierarchi kościelnej


SJP.pl


konsekrowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rel. poświęcenie kościoła, ołtarza, krzyża lub innego przedmiotu

 (1.2) rel. wyświęcenie biskupa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsekracja ż., konsekrator m.

 czas. konsekrować ndk.

 przym. konsekracyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) święcenie

 (1.2) wyświęcenie

Wiktionary


konsekrować

1. uroczyście święcić (poświęcić) kościół, ołtarz, naczynia liturgiczne itp.;
2. udzielać (udzielić) święceń biskupich;
3. dokonywać (dokonać) przemiany wina i chleba w ciało i krew Chrystusa


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) rel. dokonywać konsekracji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsekrowanie n., konsekracja ż.

Wiktionary


konsekutywność

następstwo, kolejność, sekwencja


SJP.pl


konsekutywny

następujący po sobie, kolejny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) książk. następny, kolejny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wtórny

Wiktionary


konsekwencja

1. logiczne następstwo czegoś; skutek, rezultat;
2. niezłomność w działaniu, wytrwałość w realizacji czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) skutek czegoś, rezultat

 (1.2) spójność działań, wytrwałość w robieniu czegoś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) O konsekwencjach mowy nie było, były natomiast podziękowania.

 (1.1) Konsekwencje są oczywiste: poezja jest czysta, indyferentna moralnie, a więc niepotrzebna.

 (1.1) Wyciągniemy wobec niego wszelkie konsekwencje.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sɛˈkfɛ̃nt͡sʲja, AS: kõũ̯sekfẽncʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsekwencjalizm mrz., konsekwencjonalizm mrz.

 przym. konsekwentny

 przysł. konsekwentnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skutek, następstwo, efekt

 (1.2) niezmienność, wytrwałość, uporczywość, metodyczność

Wiktionary


konsekwencjalizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) filoz. teoria etyczna, zgodnie z którą czyny należy oceniać po ich konsekwencjach;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sɛkfɛ̃nˈt͡sʲjalʲism̥, AS: kõũ̯sekfẽncʹi ̯alʹism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsekwencja ż.

 przym. konsekwentny

 przysł. konsekwentnie

Wiktionary


konsekwencyjny

→ konsekwencja


SJP.pl

Patrz:

konsekwencja

konsekwentnie

przysłówek

 (1.1) w sposób konsekwentny

Wiktionary

Konsekwentnie – czwarty studyjny album polskiego rapera Michała Buczka, znanego lepiej pod pseudonimem Z.B.U.K.U. Wydawnictwo ukazało się 26 października 2018 roku nakładem wytwórni muzycznej Step Records.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sɛˈkfɛ̃ntʲɲɛ, AS: kõũ̯sekfẽntʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsekwencja ż., konsekwencjalizm mrz., konsekwentność ż.

 przym. konsekwentny

Wiktionary


konsekwentniej

stopień wyższy od przysłówka: konsekwentnie


SJP.pl


konsekwentniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: konsekwentny


SJP.pl


konsekwentność

wytrwałość w dążeniu do obranego celu; opieranie się na logicznych przesłankach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest konsekwentne; cecha tych, którzy są konsekwentni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konsekwentny

 przysł. konsekwentnie

Wiktionary


konsekwentny

→ konsekwencja


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) przeprowadzający coś wytrwale do końca w myśl przyjętych założeń, rozumujący i działający logicznie, przeprowadzany od początku do końca w myśl przyjętych założeń, oparty na logicznych przesłankach, logiczny, przemyślany

Wiktionary

Patrz:

konsekwencja

Przykłady

 (1.1) Obóz Narodowo-Radykalny stał się konsekwentnym siewcą antysemityzmu, rasizmu biologicznego i darwinizmu społecznego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsekwencja ż., konsekwentność ż., konsekwencjalizm mrz.

 przysł. konsekwentnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bezkompromisowy, charakterny, nieprzejednany, niestrudzony, nieubłagany, nieugięty, nieustępliwy, niewzruszony, niezachwiany, niezłomny, niezmordowany, nieznużony, oporny, pryncypialny, stanowczy, systematyczny, twardy, ultymatywny, uparty, wytrwały, zaciekły, zagorzały, zajadły, zakamieniały, zatwardziały, zawzięty, zdeklarowany

Wiktionary


konsens

1. dawniej: zezwolenie na coś, zwłaszcza urzędowe; consens;
2. zgodne stanowisko w jakiejś sprawie; konsensus, consensus, consens;
3. porozumienie będące efektem dyskusji, negocjacji, wzajemnych ustępstw; konsensus, consensus, consens


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) konsensus

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃w̃sɛ̃w̃s, AS: kõũ̯sẽũ̯s

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsensus mrz.

Wiktionary


konsensowy

przymiotnik od: konsens


SJP.pl


konsensualny

będący wynikiem zgodnych oświadczeń woli obu stron


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który jest wynikiem konsensusu, obopólnego porozumienia i wyrażonej zgody

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsensus m., konsensualność ż.

 przysł. konsensualnie

 przym. konsensusowy

Wiktionary


konsensus

1. zgodne stanowisko w jakiejś sprawie; konsens, consensus, consens;
2. porozumienie będące efektem dyskusji, negocjacji, wzajemnych ustępstw; konsens, consensus, consens;
3. sposób uprawiania polityki polegający na szukaniu rozwiązań zadowalających wszystkich, których dotyczyć będą przyjęte ustalenia; consensus


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) porozumienie osiągnięte w wyniku dyskusji i kompromisu

Wiktionary

Konsensus, konsens (od łac. "consensus", czyli zgoda) – w wąskim rozumieniu synonim pojęcia określającego zgodę powszechną między członkami danej społeczności. W rozumieniu szerszym jest to również teoria i praktyka osiągania takiej zgody, a więc proces dochodzenia do konsensusu w znaczeniu węższym.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈsɛ̃w̃sus, AS: kõũ̯sẽũ̯sus

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsens m., konsensualność ż.

 przym. konsensowy, konsensusowy, konsensualny

 przym. konsesnsualnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ugoda, konsens

Wiktionary


konsensusowy

przymiotnik od: konsensus


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany konsensusem, dotyczący konsensusu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsensus m., konsensualność ż.

 przym. konsensualny

 przysł. konsensualnie

Wiktionary


konserwa

1. odpowiednio utrwalony produkt spożywczy, najczęściej mięsny, rybny, rzadziej owocowy i warzywny, w szczelnym opakowaniu, przeznaczony do dłuższego przechowywania;
2. hermetycznie zamknięta, blaszana puszka z konserwowaną żywnością;
3. lekceważąco:
a) ugrupowanie polityczne o przekonaniach sprzeciwiających się zmianom;
b) członek takiego ugrupowania;
c) osoba o przekonaniach konserwatywnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. zapasteryzowana żywność w hermetycznym, trwałym opakowaniu, najczęściej metalowym;

 (1.2) pot. przen. polit. pogard. obraź. osoba lub grupa ludzi o konserwatywnych poglądach

Wiktionary

Konserwa – potoczne określenie produktu żywnościowego w puszce, słoju lub plastikowym pojemniku, charakteryzującego się wydłużonym okresem przydatności do spożycia. Trwałość produktów zapewnia proces sterylizacji oraz szczelność opakowania chroniąca przed dostępem powietrza i zanieczyszczeń. Do niektórych produktów dodawane są także chemiczne środki konserwujące, np. azotyn sodu lub azotyn potasu w przetworach mięsnych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Inspekcja Handlowa skontrolowała konserwy w dużych sklepach elbląskich i pasłęckich.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈsɛrva, AS: kõũ̯serva

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konserwatyzm m., konserwatysta m., konserwatystka ż., konserwowanie n., konserwacja ż., zakonserwowanie m., konserwant mrz.

 czas. konserwować ndk., zakonserwować dk.

 przym. konserwatywny, konserwowy

 przysł. konserwatywnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) puszka

Wiktionary


konserwacja

zespół czynności zabezpieczających coś (np. zabytki, dzieła sztuki, produkty spożywcze) przed zniszczeniem, psuciem się, utratą wartości itp.; konserwowanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) techn. zabiegi mające na celu utrzymywanie czegoś w dobrym stanie i chronienie tego przed zniszczeniem;

Wiktionary

Konserwacja – zabiegi mające na celu utrzymanie czegoś w dobrym stanie.

Według ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym konserwacja to zespół czynności wykonywanych w celu utrzymania stanu zdatności użytkowej urządzenia technicznego, prowadzonych zgodnie z instrukcją eksploatacji, niebędących naprawą urządzenia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Natomiast nigdy od czasu powstania nie oddano figury astronoma gruntownej konserwacji i oczyszczeniu ze zbędnych nawarstwień.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konserwa ż., konserwant mrz., konserwator mos., konserwatysta mos., konserwatyzm mrz., konserwowanie n., konserwatorstwo n.

 czas. konserwować ndk., zakonserwować dk.

 przym. konserwacyjny, konserwatorski, konserwatywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konserwowanie

Wiktionary


konserwacyjny

taki, który dotyczy konserwacji, służy do zabezpieczenia czegoś przed zniszczeniem, zepsuciem się, utratą wartości itp.; chroniący, zabezpieczający


SJP.pl


konserwant

związek chemiczny (lub mieszanina związków), które powodują przedłużenie przydatności do spożycia lub trwałości produktów spożywczych i przemysłowych; preparat konserwujący


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. substancja będąca dodatkiem do żywności albo produktów przemysłowych zapobiegająca niepożądanym zmianom chemicznym, rozwojowi bakterii, grzybów i wirusów oraz przedłużająca termin przydatności produktów;

Wiktionary

Środki konserwujące, chemiczne środki konserwujące, konserwanty, antyseptyki – związki chemiczne, lub mieszaniny związków dodawane do żywności, pasz, kosmetyków aby powstrzymać lub spowolnić psucie się tych produktów przez zmniejszenie szybkości lub całkowite zahamowanie mikrobiologicznych i enzymatycznych procesów powodujących psucie i obniżanie jakości produktu w konsekwencji przedłużając jego przydatność do spożycia.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. konserwacja ż., konserwowanie n., konserwator m., konserwa ż.

 przym. konserwatywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) środek konserwujący

Wiktionary


konserwarnia

konserwiarnia;
1. wytwórnia konserw;
2. przestarzałe: zakład zajmujący się konserwacją czegoś


SJP.pl


konserwator

1. specjalista zajmujący się konserwacją dzieł sztuki, obiektów zabytkowych itp.;
2. specjalista nadzorujący urządzenia w fabryce, odpowiadający za ich stan techniczny i dokonujący ewentualnych napraw


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzem. szt. osoba konserwująca dzieła sztuki

 (1.2) adm. urzędnik nadzorujący dobrostan obiektów zabytkowych

 (1.3) adm. urzędnik nadzorujący dobrostan obiektów przyrodniczych

 (1.4) techn. mechanik nadzorujący pracę maszyn i ich konserwację

 (1.5) daw. urzędnik broniący stanu posiadania i zarządzający dobrami

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konserwator budynków – tytuł zawodowy
  • Konserwator szkolny – tytuł zawodowy
  • Konserwator części – tytuł zawodowy
  • Konserwator dzieł sztuki – tytuł zawodowy
  • Konserwator skór surowych – tytuł zawodowy
  • Konserwator systemów komputerowych i sieci – tytuł zawodowy
  • Konserwator zabytków – zawód
  • Konserwator zabytków archeologicznych – zawód - pracownik służby ochrony zabytków
  • Konserwator przyrody – organ ochrony przyrody
  • Konserwator – dramat filmowy produkcji izraelskiej z 2011 roku

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zawieźmy rzeźbę do konserwatora w Gandawie.

 (1.2) Otrzymaliśmy pozwolenie konserwatora na pomalowanie tych framug.

 (1.3) Na wycięcie kasztanowca pozwolił konserwator przyrody.

 (1.4) Cecylia zgłosiła konserwatorowi, że żarówka w windzie znowu mruga.

 (1.5) Król ustanowił konserwatorami biskupstwa swych kuzynów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konserwatornia ż., konserwatorstwo n.

:: fż. konserwatorka ż.

 przym. konserwatorski, konserwatywny

 czas. konserwować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) renowator, restaurator

Wiktionary


konserwatorium

wyższa lub średnia szkoła o profilu muzycznym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) eduk. muz. uczelnia wyższa specjalizująca się w edukacji muzycznej i artystycznej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pierwsze konserwatoria powstały na przełomie XVI i XVII wieku we Włoszech, gdzie początkowo były to instytucje zajmujące się edukacją muzyczną sierot.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konserwatoryjny

 czas. konserwować

Wiktionary


konserwatorka

1. specjalistka zajmująca się konserwacją dzieł sztuki, obiektów zabytkowych itp.;
2. specjalistka nadzorująca urządzenia w fabryce, odpowiadająca za ich stan techniczny i dokonująca ewentualnych napraw


SJP.pl


konserwatornia

pomieszczenie przeznaczone do przechowywania i konserwacji różnych urządzeń, sprzętu itp.


SJP.pl


konserwatorski

taki, który dotyczy konserwacji lub konserwatora, np. urząd konserwatorski


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z konserwatorstwem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konserwator mos., konserwacja ż.

 przym. konserwatywny

Wiktionary


konserwatorstwo

1. nauka dotycząca konserwacji zabytków i dzieł sztuki;
2. rzadko: prace związane z konserwacją zabytków i dzieł sztuki; konserwacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) branża obejmująca zabezpieczanie majątku ruchomego oraz nieruchomości przed niszczeniem (m.in. w wyniku starzenia)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konserwacja ż., konserwatoryka ż., konserwator m., konserwatorka ż.

Wiktionary


konserwatoryjny

związany z konserwatorium, charakterystyczny dla konserwatorium - wyższej lub średniej szkoły muzycznej, np. klasa konserwatoryjna


SJP.pl


konserwatysta

1. członek partii konserwatywnej lub stronnictwa konserwatywnego;
2. człowiek przywiązany do tradycji i niechętny zmianom; tradycjonalista, reakcjonista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) polit. członek partii konserwatywnej lub jej sympatyk

 (1.2) książk. osoba przywiązana do tradycji i niechętna wszelkim zmianom

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konserwatysta – zwolennik konserwatyzmu
  • „Konserwatysta” – pismo wydawane przez François-Renégo de Chateaubrianda
  • Konserwatysta – członek partii Konserwatystów

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sɛrvaˈtɨsta, AS: kõũ̯servatysta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konserwatyzm m., konserwa ż., konserwowanie n.

:: fż. konserwatystka ż.

 przym. konserwatywny

 przysł. konwerwatywnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tradycjonalista; pejor. reakcjonista

 (1.2) tradycjonalista, człowiek starej daty

Wiktionary


konserwatystka

1. członkini partii konserwatywnej lub stronnictwa konserwatywnego;
2. kobieta przywiązana do tradycji i niechętna zmianom; tradycjonalistka, reakcjonistka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) polit. członkini partii konserwatywnej lub jej sympatyczka

 (1.2) osoba przywiązana do tradycji i niechętna zmianom

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Otóż przyznałam się do tego, że jestem katoliczką i konserwatystką. Ale wyznałam, że ani trochę nie odpowiada mi model matrony siedzącej w garach i rodzącej dzieci „z obowiązku wobec narodu", nie realizującej się zawodowo.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konserwatyzm m., konserwa ż., konserwowanie n.

:: fm. konserwatysta m.

 przym. konserwatywny

 przysł. konserwatywnie

Wiktionary


konserwatywnie

przysłówek

 (1.1) w sposób konserwatywny, zgodnie z tradycją

 (1.2) w sposób konserwatywny, nie czyniąc szybkich zmian

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konserwatystka mos., konserwatyzm mrz., konserwa ż., konserwatywność ż.

 przym. konserwatywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tradycyjnie

 (1.2) zachowawczo

Wiktionary


konserwatywniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: konserwatywny; bardziej konserwatywny


SJP.pl


konserwatywność

1. przywiązanie do tradycji, istniejących instytucji i systemu wartości, wyrażanie niechętnego lub wrogiego stosunku do poważniejszych zmian, sprzeciwianie się nowościom; tradycjonalizm, zachowawczość, ortodoksyjność, niepostępowość;
2. cecha partii, stronnictwa, kierunku politycznego, odwołujących się w swych założeniach do ideologii konserwatyzmu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bycie konserwatystą, niechęć do zmian

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konserwatysta m., konserwatyzm mrz.

 przysł. konserwatywnie

Wiktionary


konserwatywny

1. przywiązany do tradycji, istniejących instytucji i systemu wartości, wyrażający niechętny lub wrogi stosunek do poważniejszych zmian, sprzeciwiający się nowościom; tradycjonalistyczny, zachowawczy, ortodoksyjny, niepostępowy;
2. dotyczący konserwatyzmu - ideologii społeczno-politycznej lub kierunku politycznego;
3. należący, odnoszący się do partii lub stronnictwa konserwatywnego


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) polit. związany z konserwatyzmem, charakterystyczny dla konserwatyzmu lub konserwatystów

przymiotnik jakościowy

 (2.1) zachowawczy, nie lubiący zmian

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W małej, konserwatywnej społeczności był on szykanowany z uwagi na transpłciowość, więc rodzina, dbając o zdrowie psychiczne dzieci, podjęła decyzję o przeprowadzce.

 (1.1) Opowiadam im o wybuchu islamofobii w Polsce, o tym, że stała się popularną strawą umysłową dla konserwatywnej i nawet liberalnej części inteligencji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sɛrvaˈtɨvnɨ, AS: kõũ̯servatyvny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konserwatyzm m., konserwatysta m., konserwatystka ż., konserwa ż., konserwowanie n., zakonserwowanie n., konserwant m., konserwator m., konserwatorka ż., konserwacja ż.

 czas. konserwować ndk., zakonserwować dk.

 przym. konserwowy, konserwatorski

 przysł. konserwatywnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tradycjonalistyczny

 (2.1) zakrzepły, zasklepiały, zastygły

Wiktionary


konserwatyzm

1. przywiązanie do tego, co dawne i niechęć do zmian; zachowawczość;
2. ideologia broniąca tradycyjnego ładu społecznego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) postawa cechująca się przywiązaniem do tradycji, a niechęcią do zmian;

 (1.2) polit. kierunek w polityce, popierający konserwatyzm (1.1)

 (1.3) socjol. kierunek w myśli społecznej, mówiący o nieusuwalności zła z historii i życia człowieka

 (1.4) jęz. postawa językowa, wg której nie powinno się wprowadzać innowacji językowych;

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sɛrˈvatɨsm̥, AS: kõũ̯servatysm̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konserwatywność ż., konserwa ż., konserwatysta m., konserwatystka ż., konserwator m., konserwatorka ż., konserwacja ż.

 czas. konserwować ndk., zakonserwować dk.

 przym. konserwatywny, konserwacyjny

 przysł. konserwatywnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. reakcjonizm, wstecznictwo, zachowawczość, tradycjonalizm

Wiktionary


konserwiarnia

konserwarnia;
1. wytwórnia konserw;
2. przestarzałe: zakład zajmujący się konserwacją czegoś


SJP.pl


konserwowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konserwować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sɛrvɔˈvãɲɛ, AS: kõũ̯servovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konserwować ndk., zakonserwować dk.

 rzecz. konserwatystka mos., konserwant mrz., konserwatysta mos., konserwacja, konserwator, konserwatorka, konserwa

 przym. konserwowy, konserwatywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konserwacja

Wiktionary


konserwować

1. utrwalać produkt spożywczy, przygotowywać go do dłuższego przechowywania; puszkować, wekować;
2. zabezpieczać za pomocą specjalnych środków zabytki, dzieła sztuki itp. przed niszczeniem i utratą wartości;
3. konserwować się:
a) ulegać konserwowaniu, nie psuć się, nie niszczyć się ;
b) w odniesieniu do człowieka: dbać, troszczyć się o siebie; trzymać się


SJP.pl

czasownik niedokonany (dk. zakonserwować)

 (1.1) chronić coś przed zniszczeniem za pomocą odpowiednich środków; utrzymywać we właściwym stanie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zegarmistrzowie mogą zarówno produkować własne zegarki, jak i naprawiać oraz konserwować inne zegarki.

 (1.1) Jedzenie konserwowane aminami czy saletrą wpływa niekorzystnie na funkcje trzustki i może wywoływać jej schorzenia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sɛrˈvɔvat͡ɕ, AS: kõũ̯servovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konserwacja ż., konserwa ż., konserwator m., konserwatorium n., konserwowanie n., konserwatyzm mrz.

 przym. konserwatywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chronić

Wiktionary


konserwowy

występujący w postaci konserwy - odpowiednio utrwalonego produktu spożywczego; konserwowany, puszkowany, wekowany


SJP.pl


konserwujący

1. taki, który służy do utrwalania produktów spożywczych, przygotowuje je do dłuższego przechowywania, np. preparat konserwujący;
2. taki, który zabezpiecza zbytki, dzieła sztuki itp. przed niszczeniem, psuciem się i utratą wartości, np. środek konserwujący


SJP.pl


konsjerż

z francuskiego: dozorca domu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) dozorca domu, gospodarz domu — szczególnie we Francji

Wiktionary

Konsjerż ( concierge, dozorca) – dozorca domu i odźwierny w kamienicach i hotelach. We współczesnych luksusowych hotelach również pracownik, którego zadaniem jest załatwianie najróżniejszych spraw dla gości – rezerwacji biletów teatralnych, stolików w restauracjach, doradzanie i organizowanie rozrywek, rezerwacja środków transportu itd.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. concierge m.

:: fż. konsjerżka ż.

Wiktionary


konsjerżka

z francuskiego: dozorczyni domu


SJP.pl


konskrypcja

1. pobór do wojska, branie rekruta;
2. dawniej: spis, wykaz, lista


SJP.pl


konskrypcyjny

dotyczący konskrypcji


SJP.pl


konsola

1. ozdobny stolik umieszczany zwykle pod lustrem jako podstawa pod zegar, wazon itp., używany głównie na przełomie XVII-XVIII wieku;
2. ozdobny wspornik architektoniczny lub podstawa rzeźby, zwykle w formie woluty;
3. konstrukcja wspierająca w różnych maszynach i urządzeniach, przymocowana do ściany pionowej, słupa itp.; wspornik;
4. pulpit w studiu radiowym lub w dyskotece z wmontowanym sprzętem grającym;
5. blat, na którym znajdują się dźwignie, przyciski oraz aparatura kontrolna do sterowania innymi urządzeniami;
6. w informatyce: urządzenie umożliwiające komunikację z komputerem i kontrolowanie przebiegu jego operacji;
7. urządzenie elektroniczne umożliwiające granie w gry komputerowe;
8. obligacja powstała z połączenia kilku różnych pożyczek, w celu ujednolicenia form i terminów płatności, zmiany stopy procentowej itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) techn. blat lub tablica z elementami sterującymi

 (1.2) techn. zestaw cyfrowych urządzeń multimedialnych do gier, odtwarzania muzyki, filmów itp.;

 (1.3) mały stolik przyścienny;

 (1.4) archit. ozdobny wspornik podpierający balkon, rzeźbę, gzyms itp.;

 (1.5) inform. tryb wprowadzania poleceń do komputera w postaci komend wpisywanych z klawiatury

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konsola (architektura) – wspornik podpierający rzeźbę, gzyms, balkon, kolumnę, żebra sklepienia
  • konsola (mebel) – mały stolik przyścienny
  • konsola (informatyka): wiersz poleceń, tryb tekstowy – jeden ze sposobów interakcji człowieka z komputerem
  • konsola gier wideo – komputer o wyspecjalizowanej architekturze, przeznaczony do uruchamiania gier wideo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pod­nosi wzrok znad walizki między nogami i zagląda do kokpitu, gdzie asystentka wraz z pilotem gar­bią się nad główną kon­solą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈsɔla, AS: kõũ̯sola

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsoleta ż.

:: zdrobn. konsolka ż.

 przym. konsolowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.5) wiersz poleceń

Wiktionary


konsolacja

1. pociecha, pocieszenie;
2. dawniej: stypa, poczęstunek po pogrzebie;
3. przenośnie: dzieci, pociechy, potomstwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) psych. akt lub proces pocieszania kogoś, przynoszenia ukojenia i podnoszenia na duchu

 (1.2) spotkanie z poczęstunkiem po pogrzebie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wyrażone przez Justynę słowa przyniosły mi konsolację w trudnych chwilach.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konsolacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pociecha, pocieszenie

 (1.2) stypa

Wiktionary


konsolacyjny

dotyczący konsolacji


SJP.pl


konsole

rodzaj państwowych papierów wartościowych, najbardziej rozpowszechnionych w Anglii


SJP.pl

Konsole – emulator terminali wyposażony w zakładki. Napisany został przez Larsa Doelle w C++. Rozprowadzany jest na licencji GPL w wersji 2. Konsole jest częścią składową KDE.

Wikipedia


konsoleta

urządzenie elektroakustyczne do opracowywania sygnału dźwiękowego; mikser, stół mikserski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) techn. stół mikserski w studiu radiowym lub telewizyjnym, pulpit realizatora dźwięku;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sɔˈlɛta, AS: kõũ̯soleta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsola ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stół mikserski, konsola mikserska, mikser

Wiktionary


konsolidacja

1. zjednoczenie, zespolenie, połączenie (się) w całość;
2. w psychologii: utrwalenie nabytych informacji w mózgu;
3. w geologii: zagęszczenie gruntu pod obciążeniem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) proces integrowania różnych elementów w celu osiągnięcia jednolitości i spójności w obrębie danej grupy lub struktury;

 (1.2) bank. proces zastąpienia kilku pożyczek jedną z ujednoliconymi warunkami spłaty;

 (1.3) transp. proces łączenia niewielkich przesyłek w celu transportu ich w jednym kontenerze;

 (1.4) psych. proces utrwalania informacji w mózgu;

 (1.5) polit. proces umacniania i stabilizacji systemu demokratycznego;

 (1.6) inform. proces łączenia skompilowanych modułów i tworzenia pliku wykonywalnego lub innego pliku obiektowego;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konsolidacja (informatyka)
  • konsolidacja w geologii:
    • konsolidacja (mechanika gruntów)
    • konsolidacja jako pojęcie bliskie lityfikacji
  • konsolidacja (psychologia)
  • konsolidacja (politologia)
  • Konsolidacja (gospodarka)
  • kredyt konsolidacyjny
  • konsolidacja (logistyka)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po wielu negocjacjach i wspólnych wysiłkach, konsolidacja partii politycznej doprowadziła do jednolitej strategii i spójnego stanowiska wobec kluczowych kwestii społecznych.

 (1.2) Konsolidacja studenckich pożyczek ułatwiła nieco absolwentowi spłatę zadłużenia.

 (1.3) Przeprowadziliśmy konsolidację przesyłek, co pozwoliło nam zoptymalizować koszty transportu.

 (1.4) Za proces konsolidacji odpowiedzialny jest m.in. neuron.

 (1.5) Konsolidacja następuje po tranzycji ustrojowej, a kończy się zazwyczaj wyborami lub referendum.

 (1.6) Podczas konsolidacji do pliku wynikowego mogą być dołączone odpowiednie nagłówki.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) integracja, połączenie

 (1.6) linkowanie

Wiktionary


konsolidacyjny

dotyczący konsolidacji


SJP.pl


konsolidowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konsolidować.

Wiktionary


konsolidować

1. jednoczyć, łączyć, zespalać; umacniać, utrwalać, integrować;
2. w ekonomii: zabezpieczać kredyty państwowe przez konsolidację


SJP.pl


konsolidująco

→ konsolidować


SJP.pl

Patrz:

konsolidować

konsolka

zdrobnienie od: konsola


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: konsola

 (1.2) mała konsola

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsola ż.

Wiktionary


konsolofon

urządzenie będące połączeniem przenośnej konsoli do gier i telefonu komórkowego


SJP.pl


konsolowiec

potocznie: osoba używająca konsoli do gier


SJP.pl


konsolowy

→ konsola


SJP.pl

Patrz:

konsola

konsonans

1. rym niedokładny;
2. harmonijne współbrzmienie co najmniej dwu dźwięków różnej wysokości


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) liter. rym niedokładny, polegający tylko na współbrzmieniu spółgłosek po ostatniej akcentowanej samogłosce (np. grabarz — grabież, pacierz — chociaż)

 (1.2) muz. harmonijne współbrzmienie dźwięków różnej wysokości;

Wiktionary

Zobacz też: Konsonans (literatura).

Konsonans (łac. "consonans") – interwał uważany za zgodnie (przyjemnie) brzmiący. Jest to współbrzmienie (konsonans harmoniczny) lub następstwo (konsonans melodyczny) przynajmniej dwóch dźwięków, które słuchowo jest odczuwane jako zgodne. Wszystkie interwały zwiększone bądź zmniejszone, mogące enharmonicznie przypominać konsonanse, należą do dysonansów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) W obrębie jednej oktawy pryma, kwarta, kwinta i oktawa są konsonansami doskonałymi, zaś tercja i seksta nazywane są konsonansami niedoskonałymi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈsɔ̃nãw̃s, AS: kõũ̯sõnãũ̯s

Wiktionary


konsonansowy

przymiotnik od: konsonans


SJP.pl


konsonant

w językoznawstwie: spółgłoska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. dźwięk języka mówionego powstający poprzez zablokowanie przepływu powietrza w aparacie mowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Który z konsonantów występuje we wszystkich językach Kaukazu?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈsɔ̃nãnt, AS: kõũ̯sõnãnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsonantyzacja ż., konsonantyzm mrz., konsonantyzowanie n.

 czas. konsonantyzować ndk., konsonantyzować się ndk., skonsonantyzować dk.

 przym. konsonantyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spółgłoska

Wiktionary


konsonantyczny

→ konsonant


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) jęz. związany z konsonantem, dotyczący konsonantu

Wiktionary

Patrz:

konsonant

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sɔ̃nãnˈtɨt͡ʃnɨ, AS: kõũ̯sõnãntyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsonantyzm mrz., konsonant mrz., konsonantyzacja ż.

 czas. konsonantyzować, skonsonantyzować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spółgłoskowy

Wiktionary


konsonantyzacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. przejście samogłoski w spółgłoskę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Podwyższanie artykulacji samogłosek może prowadzić do ich konsonantyzacji, tj. przejścia w spółgłoski.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsonant mrz., konsonantyzm mrz., konsonantyzowanie n.

 czas. konsonantyzować ndk., konsonantyzować się ndk., skonsonantyzować dk.

 przym. konsonantyczny

Wiktionary


konsonantyzm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. ogół konsonantów danego języka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsonant mrz., konsonantyzacja ż., konsonantyzowanie n.

 czas. konsonantyzować ndk., konsonantyzować się ndk., skonsonantyzować dk.

 przym. konsonantyczny

Wiktionary


konsonantyzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jęz. przekształcanie się w spółgłoskę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsonantyzm mrz., konsonant mrz., konsonantyzacja ż., skonsonantyzowanie n.

 czas. skonsonantyzować, konsonantyzować ndk.

Wiktionary


konsonantyzować

czasownik przechodni niedokonany (dk. skonsonantyzować)

 (1.1) jęz. o samogłosce przechodzić w spółgłoskę

czasownik zwrotny niedokonany konsonantyzować się (dk. skonsonantyzować się)

 (2.1) jęz. o samogłosce stawać się spółgłoską

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skonsonantyzowanie n., konsonant mrz., konsonantyzacja ż., konsonantyzm mrz., konsonantyzowanie n.

 czas. skonsonantyzować dk.

 przym. konsonantyczny

Wiktionary


konsorcjalny

→ konsorcjum; konsorcyjny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący konsorcjum, związany z konsorcjum

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sɔrˈt͡sʲjalnɨ, AS: kõũ̯sorcʹi ̯alny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsorcjum

Wiktionary


konsorcjant

uczestnik konsorcjum, związku przedsiębiorstw zawartego w celu realizacji wspólnego przedsięwzięcia


SJP.pl


konsorcjum

związek kilku przedsiębiorstw zawarty w celu dokonania wspólnego przedsięwzięcia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zarz. związek kilku przedsiębiorstw zawarty w celu dokonania wspólnego przedsięwzięcia;

Wiktionary

Konsorcjum ( consortium „współudział”, od con- „współ-” i sors „część, dola, udział”) – porozumienie samodzielnych podmiotów, którego celem jest ich zobowiązanie się do wspólnej realizacji określonego zadania.

Konsorcja są tworzone najczęściej w przypadku dużych lub ryzykownych przedsięwzięć.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈsɔrt͡sʲjũm, AS: kõũ̯sorcʹi ̯ũm

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konsorcjalny

Wiktionary


konsorcyjny

→ konsorcjum; konsorcjalny


SJP.pl


konspekcik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od konspekt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie konspekt, lecz tylko mały konspekcik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konspekt m.

Wiktionary


konspekt

krótki zarys, szkic czegoś, obejmujący najważniejsze elementy; streszczenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zarys, plan, szkic wykładu, utworu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃w̃spɛkt, AS: kõũ̯spekt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. konspekcik mrz.

 czas. konspektować ndk., skonspektować dk.

 przym. konspektowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szkic, streszczenie

Wiktionary


konspektować

robić zarys utworu, wykładu itp. ujęty w punktach


SJP.pl

czasownik niedokonany (dk. skonspektować)

 (1.1) robić czegoś konspekt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konspekt mrz.

 przym. konspektowy

Wiktionary


konspektowy

przymiotnik od: konspekt


SJP.pl


konspira

potoczne określenie konspiracji


SJP.pl


konspiracja

1. tajna, nielegalna działalność polityczna lub rewolucyjna; spiskowanie; konspirowanie;
2. tajna organizacja; sprzysiężenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) tajna, nielegalna działalność przeciwko istniejącej władzy

 (1.2) tajna organizacja, także. jej członkowie

Wiktionary

Konspiracja ( conspiratio), podziemie, spisek – ogólnie: tajemnica lub tajna organizacja; w dziedzinie politycznej, wojskowości, przedsiębiorczości i innych, tajna działalność skierowana przeciwko istniejącej władzy, konkurencji gospodarczej, obywatelom, okupantom i innym, prowadzona przez organizacje polityczne, przedsiębiorstwa, organizacje pozarządowe, organizacje zbrojne i inne.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. konspirator m., konspiratorka ż., konspiracjonista m., konspiracjonistka ż., konspirant m., konspiratorstwo n., konspira ż., konspiracyjność ż., konspirowanie n.

:: zdrobn. konspiracyjka ż.

 czas. konspirować ndk.

 przym. konspiracyjny, konspiratorski

 przysł. konspiracyjnie, konspiratorsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konspiratorstwo, podziemie; pot. konspira

 (1.2) podziemie; pot. konspira

Wiktionary


konspiracjonista

osoba, ktora wierzy w teorie spiskowe


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zwolennik, głosiciel teorii spiskowych

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃spʲirat͡sʲjɔ̇̃ˈɲista, AS: kõũ̯spʹiracʹi ̯o̊̃ńista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konspiracja ż., konspira ż., konspirowanie n.

:: fż. konspiracjonistka ż.

 czas. konspirować ndk.

 przym. konspiracyjny, konspiratorski

 przysł. konspiracyjnie

Wiktionary


konspiracjonizm

teoria spiskowa; konspirologia


SJP.pl


konspiracyjność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest konspiracyjne; cecha tych, którzy są konspiracyjni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konspiracja ż.

 przym. konspiracyjny, konspiratorski

 przysł. konspiracyjnie

Wiktionary


konspiracyjny

1. tajny, podziemny, spiskowy;
2. przenośnie: towarzyszący ukrywaniu czegoś przed kimś, np. głos konspiracyjny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z konspiracją, dotyczący konspiracji

 (1.2) towarzyszący zatajaniu, ukrywaniu czegoś przed kimś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jako oficer rezerwy Moczarski przebył na froncie kampanię wrześniową, a natychmiast po klęsce, kiedy się Polska zawaliła pod naporem wojennej machiny Hitlera, rozpoczął działalność konspiracyjną.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konspiracja ż., konspirator m., konspiratorka ż., , konspiracjonista m., konspirant m., konspira ż., konspiratorstwo n., konspiracyjność ż., konspirowanie n.

 czas. konspirować ndk.

 przym. konspiratorski

 przysł. kospiracyjnie, konspiratorsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konspiratorski, podziemny, spiskowy, tajny

Wiktionary


konspirant

członek tajnej organizacji działającej przeciwko istniejącej władzy; działacz konspiracyjny, konspirator, spiskowiec


SJP.pl


konspirantka

członkini tajnej organizacji działającej przeciwko istniejącej władzy; działaczka konspiracyjna, konspiratorka


SJP.pl


konspirator

członek tajnej organizacji działającej przeciwko istniejącej władzy; działacz konspiracyjny, konspirant, spiskowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) uczestnik konspiracji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jednych życie rewolucyjne pochłania całkowicie, czyniąc z nich zawodowych konspiratorów; drugich wciąga ono w swój wir częściowo, modyfikując i zastosowując do swych wymagań ich życie prywatne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konspiracja ż., konspiratorstwo n., konspira ż., konspirowanie n.

:: fż. konspiratorka ż.

 czas. konspirować ndk.

 przym. konspiracyjny, konspiratorski

 przysł. konspiracyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spiskowiec, zaprzysiężony

Wiktionary


konspiratorka

członkini tajnej organizacji działającej przeciwko istniejącej władzy; działaczka konspiracyjna, konspirantka


SJP.pl


konspiratorski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z konspiratorami, dotyczący konspiratorów; właściwy konspiratorom

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konspiracja ż., konspirator m., konspiratorka ż., konspiracjonista m., konspirant m., konspira ż., konspiratorstwo n., konspiracyjność ż., konspirowanie n.

 czas. konspirować ndk.

 przym. konspiracyjny

 przysł. kospiracyjnie, konspiratorsko

Wiktionary


konspirologia

teoria spiskowa; konspiracjonizm


SJP.pl


konspirować

1. porozumiewać się potajemnie, knuć coś; spiskować, zmawiać się, sprzysięgać się;
2. przenośnie: ukrywać, zatajać coś przed kimś


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zakonspirować)

 (1.1) trzymać w ukryciu

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zakonspirować)

 (2.1) zmawiać się w ukryciu przeciwko komuś, np. obecnej władzy

czasownik zwrotny niedokonany konspirować się (dk. zakonspirować się)

 (3.1) ukrywać swoje zamiary lub tożsamość; otaczać się tajemnicą

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konspirator mos., konspiracjonista mos., konspirowanie n., konspiracja ż.

 przym. konspiracyjny, konspiratorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) taić, ukrywać

 (2.1) spiskować

 (3.1) maskować się

Wiktionary


konstabl

stopień w policji brytyjskiej


SJP.pl

Konstabl, z łac. „comes stabuli” – stopień lub stanowisko w wymiarze sprawiedliwości bądź administracji wielu krajów. Znaczenie pojęcia jest bardzo szerokie i różni się zależnie od okresu historycznego i regionu geograficznego.

Wikipedia


konstanca

port handlowy Rumunii nad Morzem Czarnym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Rumunii, port nad Morzem Czarnym, stolica okręgu;

 (1.2) geogr. adm. okręg we wschodniej Rumunii, nad Morzem Czarnym;

Wiktionary

Konstanca ( Constanța, Κωνστάντζας, Constantiana), do IV wieku Tomi ( Τόμοι, Tomis) – największy port handlowy Rumunii, leżący nad Morzem Czarnym, a także stolica okręgu administracyjnego Konstanca. Powierzchnia: 124,89 km², populacja: 284 tys. mieszkańców (2011).

Wikipedia

Powiązane:

 przym. konstancki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hist. Tomis (do IV wieku)

Wiktionary


konstancin

wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie łęczyckim


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konstancin – część miasta Konstancin-Jeziorna
  • Konstancin – wieś w woj. łódzkim, w pow. łęczyckim, w gminie Góra Świętej Małgorzaty
  • Konstancin – wieś w województwie łódzkim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Ujazd
  • Konstancin – część wsi Brzóstków w woj. wielkopolskim, w pow. jarocińskim, w gminie Żerków
  • Konstancin – zlikwidowany przystanek kolejowy w województwie mazowieckim
  • Konstancin – zlikwidowany przystanek kolejowy w województwie wielkopolskim
  • Konstancin-Jeziorna
  • Skolimów-Konstancin
  • Browar Konstancin

Wikipedia


konstancin-jeziorna

miejscowość


SJP.pl

fraza rzeczownikowa, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

}|

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od 21 lat mieszkamy w Konstancinie-Jeziornie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃stãɲt͡ɕĩnʲ‿jɛ̇ˈʑɔrna, AS: kõũ̯stãńćĩnʹ‿i ̯ėźorna

Wiktionary


konstancinianin

mieszkaniec Konstancina-Jeziorny (miasta w Polsce)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Konstancina-Jeziorny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. konstancinianka ż.

 przym. konstanciński

Wiktionary


konstancinianka

mieszkanka Konstancina-Jeziorny (miasta w Polsce)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Konstancina-Jeziorny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. konstancinianin mos.

 przym. konstanciński

Wiktionary


konstanciński

przymiotnik od: Konstancin-Jeziorna


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) geogr. dotyczący Konstancina-Jeziorny, związany ze Konstancinem-Jeziorną

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstancinianin mos., konstancinianka ż.

Wiktionary


konstancja

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

 (1.2) geogr. miasto w Niemczech, w kraju związkowym Badenia-Wirtembergia;

 (1.3) geogr. część miasta Ozorków, w województwie łódzkim, w powiecie zgierskim, w gminie Ozorków

 (1.4) geogr. wieś na Ukrainie, w rejonie borszczowskim, w obwodzie tarnopolskim;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • dawne miasto na terenie obecnego miasta Odolanów
  • Konstancja – część miasta Ozorków, w województwie łódzkim, w powiecie zgierskim, w gminie Ozorków
  • Konstancja – powiat w kraju związkowym Badenia-Wirtembergia
  • Konstancja (niem. Konstanz) – miasto w kraju związkowym Badenia-Wirtembergia, w powiecie Konstancja
  • Konstanca (rum. Constanța) – miasto w Rumunii, nad Morzem Czarnym
  • Konstancja – wieś w obwodzie tarnopolskim
  • Konstancja – córka Konstancjusza I Chlorusa
  • Konstancja – córka Sancha I
  • Konstancja (cesarzowa)
  • Konstancja (córka Sancha I)
  • Konstancja Aragońska
  • Konstancja Arpadówna

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pani Konstancja przynosi koszyk z kolorowymi pisankami.

 (1.2) Ślub wzięli w Konstancji 13 sierpnia 1787 roku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈstãnt͡sʲja, AS: kõũ̯stãncʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 (1.2)

:: przym. konstancjański, konstancki

 (1.3)

:: rzecz. konstancjanin mos., konstancjanka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) stpol. Kostnica

Wiktionary


konstancjański

przymiotnik od: Konstancja


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Konstancją, dotyczący Konstancji (miasta w Niemczech)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konstancja ż.

Wiktionary


konstancjusz

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Konstancjusz – imię męskie pochodzenia łacińskiego. Wywodzi się od słowa "constans" oznaczającego „stały”, „prawidłowy”. Jego patronem jest św. Konstancjusz, biskup (II wiek).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Świętych męczenników Aleksandra i Konstancjusza liturgia wspomina 5 października.

Wiktionary


konstancjuszostwo

Konstancjusz z małżonką; Konstancjuszowie


SJP.pl


konstancjuszowie

Konstancjusz z małżonką; Konstancjuszostwo


SJP.pl


konstancjuszowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Konstancjusza lub z nim związany


SJP.pl


konstancki

przymiotnik od: Konstancja (miasto w Rumunii)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) geogr. związany z Konstancą, dotyczący Konstancy

 (1.2) geogr. hist. związany z Konstancją, dotyczący Konstancji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konstanca ż., Konstanca ż., Konstancja ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) współcz. konstancjański

Wiktionary


konstandinos

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najbardziej znanym w Polsce greckim poetą nowożytnym, jest Konstandinos Kawafis.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konstanty m., Konstantyn m.

:: zdrobn. Kosta m., Kostas m.

Wiktionary


konstans

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konstans – imię męskie
  • Konstans – cesarz rzymski
  • Konstans II – cesarz rzymski
  • Konstans II – cesarz bizantyński

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Świętego Konstansa z Trewiru wspominamy 5 października.

Wiktionary


konstanta

element trwały, zachowujący swą niezmienność wśród elementów zmiennych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. element stały, trwały

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Badając topoi jako konstanty literatury, wyodrębniając owe topoi na podstawie trwałych elementów ich struktury i na te elementy przede wszystkim zwracając uwagę, Curtius badał tylko znaczenie konwencjonalne topoi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈstãnta, AS: kõũ̯stãnta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstatacja ż.

 czas. konstatować ndk.

Wiktionary


konstantan

stop miedzi i niklu, wykorzystywany do wyrobu oporników


SJP.pl

Konstantan – stop miedzi 60% i niklu 40%, charakteryzujący się stałą rezystywnością (znikomą zależnością oporu od temperatury). Używany jako drut oporowy w niskich temperaturach, jako jeden z drutów termopar typu E i typu T; do wyrobu tensometrów drutowych.

Wikipedia


konstantanowy

przymiotnik od: konstantan


SJP.pl


konstantin

rosyjskie imię męskie


SJP.pl

Konstantin ( Константин) – wieś w Bułgarii, w obwodzie Wielkie Tyrnowo, w gminie Elena. W 2024 roku liczyła 1101 mieszkańców.

Wikipedia


konstantostwo

Konstanty z małżonką; Konstantowie


SJP.pl


konstantowie

Konstanty z małżonką; Konstantostwo


SJP.pl


konstantowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konstantowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. nakielskim, w gminie Mrocza
  • Konstantowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. świeckim, w gminie Pruszcz

Wikipedia


konstantowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Konstantego lub z nim związany


SJP.pl


konstanty

element trwały, zachowujący swą niezmienność wśród elementów zmiennych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Konstanty, Konstantyn – imię męskie, które wywodzi się od łacińskiego przydomka "Constantinus", pochodzącego od constans znaczącego „stały, stateczny, konsekwentny”. Żeńskim odpowiednikiem tego imienia jest Konstantyna lub Konstancja. W Polsce imię znane co najmniej od XV wieku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Konstanty wprowadził się do Rudy z całą rodziną.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈstãntɨ, AS: kõũ̯stãnty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konstandinos mos., Kostas mos., Konstantynowicz mos., Konstantyna ż.

Wiktionary


konstantyn

imię wielu władców starożytności i średniowiecza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konstanty – imię męskie
  • Konstantyn I Wielki (272-337) – cesarz rzymski od 307 roku
  • Konstantyn II (317-340) – cesarz rzymski od 337 roku
  • Konstantyn III (zm. 411) – uzurpator w Brytanii, Galii i Hiszpanii
  • Konstantyn III (612-641) cesarz bizantyjski w 641 roku
  • Konstantyn IV (649-685) – cesarz bizantyjski od 668
  • Konstantyn V Kopronim (718-775) – cesarz bizantyjski od 741 roku
  • Konstantyn VI (771-797) – cesarz bizantyjski od 780 roku
  • Konstantyn I (836-877) – król Szkocji od 862
  • Konstantyn II (przed 879 – 952) – król Szkocji w latach 900-943
  • Konstantyn Lekapen – cesarz bizantyjski w 924 roku
  • Konstantyn VII Porfirogeneta (905-959) – cesarz bizantyjski od 913 roku

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Według przekazu Euzebiusza z Cezarei przed bitwą przy moście Mulwijskim Konstantyn miał wizję, która pozwoliła mu odnieść zwycięstwo.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈstãntɨ̃n, AS: kõũ̯stãntỹn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konstandinos mos., Kostas mos., Konstantynowicz mos., Konstantyna ż.

 przym. konstantyński

Wiktionary


konstantyna

1. miasto w północno-wschodniej Algierii;
2. wieś w województwie łódzkim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

 (1.2) geogr. miasto w północno-wschodniej Algierii;

 (1.3) geogr. adm. prowincja w północno-wschodniej Algierii

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od: Konstantyn

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konstantyna – imię żeńskie
  • Konstantyna – cesarzowa rzymska
  • Konstantyna (ur. ok. 560, zm. ok. 605) – cesarzowa bizantyńska, żona Maurycjusza
  • Konstantyna – miasto w Algierii
  • Konstantyna – prowincja w Algierii
  • Konstantyna – wieś w Polsce, w województwie łódzkim, w powiecie łódzkim wschodnim, w gminie Rzgów
  • Constantine

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Konstanty mos., Konstantyn mos., Konstantynopol mrz.

 przym. konstantyński

Wiktionary


konstantynopol

nazwa miasta Stambuł (rzadziej: Istambuł) w latach 324-1453, w latach 1453-1930 nazwy Konstantynopol i Stambuł używane zamiennie, w starożytności - Bizancjum


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. dawna nazwa Stambułu;

Wiktionary

Konstantynopol ( Κωνσταντινούπολις) – nazwa Bizancjum nadana miastu przez Konstantyna Wielkiego, który wybrał je na swoją siedzibę; w latach 330–395 stolica Cesarstwa Rzymskiego, w latach 395–1453 stolica Cesarstwa Bizantyńskiego i Cesarstwa Łacińskiego (1204–1261), stolica Imperium Osmańskiego w latach 1453–1922. Od 1930 miasto nazywa się Stambuł.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Konstantynopol to dawna stolica cesarstwa bizantyjskiego.

 (1.1) Cesarz Konstantyn I Wielki przeniósł stolicę swego cesarstwa z Rzymu do Konstantynopola.

 (1.1) To Odoaker obalił ostatniego cesarza zachodniorzymskiego, a insygnia cesarskie wysłał do Konstantynopola.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃stãntɨ̃ˈnɔpɔl, AS: kõũ̯stãntỹnopol

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konstantyna ż., konstantynopolitańczyk mos., konstantynopolitanka ż.

 przym. konstantynopolitański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) współcz. Stambuł; hist. Bizancjum, Carogród

Wiktionary


konstantynopolitanka

mieszkanka Konstantynopola


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Konstantynopola

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zatrzymał się u pewnej konstantynopolitanki nad zatoką.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konstantynopol m.

:: fm. konstantynopolitańczyk m., konstantynopolitanin m.

 przym. konstantynopolitański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) carogrodzianka, bizantynka, bizantyjka

Wiktionary


konstantynopolitańczyk

mieszkaniec Konstantynopola


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Konstantynopola

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wielu konstantynopolitańczyków zginęło, broniąc swoich kościołów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konstantynopol m.

:: fż. konstantynopolitanka ż.

 przym. konstantynopolitański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bizantyńczyk, bizantyjczyk

Wiktionary


konstantynopolitańczykowianeczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sztucznie utworzone słowo, mające być w zamierzeniu najdłuższym wyrazem polskim i oznaczające rzekomo: młoda mieszkanka miasta Konstantynopol (współcz. Stambuł)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mała konstantynopolitańczykowianeczka tańczy na moście nad Bosforem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃stãntɨ̃nɔpɔlʲitãj̃n͇t͡ʃɨkɔvʲjãˈnɛt͡ʃka, AS: kõũ̯stãntỹnopolʹitãĩ ̯ṇčykovʹi ̯ãnečka

Wiktionary


konstantynopolitański

przymiotnik od: Konstantynopol


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Konstantynopola, związany z Konstantynopolem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W połowie lipca zawarto konstantynopolitański układ pokojowy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konstantynopol mrz., konstantynopolitańczyk mos., konstantynopolitanka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bizantyjski, bizantyński

Wiktionary


konstantynowianin

mieszkaniec Konstantynowa, Konstantynowa Łódzkiego


SJP.pl


konstantynowianka

mieszkanka Konstantynowa, Konstantynowa Łódzkiego


SJP.pl


konstantynowicz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) syn Konstantyna lub Konstantego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kniaź Wasyl Konstantynowicz Czartoryski był protoplastą rodu Czartoryskich.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konstantyn m., Konstanty m.

Wiktionary


konstantynowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konstantynowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. aleksandrowskim, w gminie Waganiec
  • Konstantynowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. chodzieskim, w gminie Chodzież
  • Konstantynowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Ślesin
  • Konstantynowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. pilskim, w gminie Wyrzysk
  • Konstantynowo – osada w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Mosina
  • Konstantynowo – osada w woj. wielkopolskim, w pow. średzkim, w gminie Zaniemyśl
  • Konstantynowo (lit. Kvėdarna) – miasteczko w okręgu tauroskim
  • Konstantynowo – wieś w okręgu uciańskim, w rejonie ignalińskim
  • Konstantynowo – dawny zaścianek w okręgu wileńskim, w rejonie święciańskim, w gminie Kołtyniany.
  • Konstantynowo – osada w okręgu wileńskim, w rejonie święciańskim, w gminie Strunojcie.
  • Konstantynowo – dawny folwark w obwodzie brzeskim, w rejonie baranowickim, w sielsowiecie Stołowicze
  • Konstantynowo (biał. Канстанцінава) – nieistniejąca wieś w rejonie prużańskim, w obwodzie brzeskim

Wikipedia


konstantynowski

przymiotnik od: Konstantynów, Konstantynów Łódzki


SJP.pl


konstantynów

1. nazwa wielu miejscowości i ich części w Polsce;
2. osiedle w Warszawie;
3. wieś na Białorusi;
4. miasteczko na Litwie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konstantynów – część miasta Lubartów
  • Konstantynów – część miasta Lublin
  • Konstantynów – część miasta Sosnowiec
  • Konstantynów – wieś w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Konstantynów
  • Konstantynów – wieś w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Bedlno
  • Konstantynów – wieś w woj. łódzkim, w pow. łowickim, w gminie Kocierzew Południowy
  • Konstantynów – wieś w woj. łódzkim, w pow. opoczyńskim, w gminie Mniszków
  • Konstantynów – wieś w woj. łódzkim, w pow. pajęczańskim, w gminie Nowa Brzeźnica
  • Konstantynów – kolonia w woj. łódzkim, w pow. radomszczańskim, w gminie Masłowice
  • Konstantynów – wieś w woj. łódzkim, w pow. rawskim, w gminie Biała Rawska
  • Konstantynów – część wsi Cesinów-Las w woj. mazowieckim, w pow. grójeckim, w gminie Błędów
  • Konstantynów – kolonia w woj. mazowieckim, w pow. lipskim, w gminie Lipsko

Wikipedia


konstantynówka

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto na wschodniej Ukrainie, położone w obwodzie donieckim;

Wiktionary

Konstantynówka ( Костянтинівка, Константиновка) – miasto w obwodzie donieckim na Ukrainie.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. konstantynówecki

Wiktionary


konstantyński

→ Konstantyna


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z osobą o imieniu Konstantyn, w szczególności władcą, np. Konstantynem I Wielkim

 (1.2) związany z Konstantyną, dotyczący Konstantyny (miasta w Algierii)

Wiktionary

Patrz:

Konstantyna

Przykłady

 (1.1) Model takiego układu nazywany jest niekiedy katolicyzmem konstantyńskim, od imienia rzymskiego cesarza (…)

 (1.2) W czasach kolonialnych językami berberskimi mówiło 27 proc. ludności w departamencie konstantyńskim, 34 w algierskim i tylko 1 proc. w departamencie orańskim.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Konstantyn mos., Konstantyna ż.

Wiktionary


konstantów

Konstanty z małżonką; Konstantostwo


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konstantów – wieś w woj. lubelskim, w pow. janowskim, w gminie Dzwola
  • Konstantów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. warszawski zachodnim, w gminie Błonie

Wikipedia


konstatacja

ustalenie, dostrzeżenie, stwierdzenie jakiegoś faktu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. stwierdzenie danego faktu

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konstatować ndk.

 rzecz. konstanta ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stwierdzenie, uwaga

Wiktionary


konstatowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konstatować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konstatować ndk.

Wiktionary


konstatować

stwierdzać, spostrzegać, ustalać jakiś fakt


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. skonstatować)

 (1.1) książk. stwierdzać zaistnienie jakiegoś faktu, zdarzenia; ustalać coś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Anatol wrócił do Prefektury z paszportem i tu grubas konstatuje, że i w paszporcie rok 1918 jest wydrapany i zamieniony na 1919.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃staˈtɔvat͡ɕ, AS: kõũ̯statovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstanta ż., konstatacja ż., konstatowanie n., skonstatowanie n.

 czas. skonstatować dk.

Wiktionary


konstelacja

gwiazdozbiór; układ; stan rzeczy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gwiazdozbiór

 (1.2) przen. układ, położenie, stan rzeczy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Konstelacja Wielkiej Niedźwiedzicy jest bardzo łatwa do rozpoznania na niebie półkuli północnej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃stɛˈlat͡sʲja, AS: kõũ̯stelacʹi ̯a

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) konfiguracja

Wiktionary


konstelacyjny

dotyczący konstelacji


SJP.pl


konsternacja

zmieszanie; zakłopotanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stan osłupienia spowodowany nieoczekiwanym zwrotem sytuacji, w której znajduje się osoba „skonsternowana”; uczucie strachu spowodowane nieprzewidywalnością dalszego przebiegu sytuacji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wśród dostojników nastąpiła lekka konsternacja.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃stɛrˈnat͡sʲja, AS: kõũ̯sternacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konsternować, skonsternować

 przym. skonsternowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zmieszanie, zażenowanie, zakłopotanie, strach, popłoch, konfuzja

Wiktionary


konsternować

wprawiać w zakłopotanie; konfundować, żenować


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. skonsternować)

 (1.1) książk. wprawiać w zakłopotanie

czasownik zwrotny niedokonany konsternować się (dk. skonsternować się)

 (2.1) książk. czuć zakłopotanie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nagłe zainteresowanie się religią żydowską gwiazdy światowej estrady konsternuje jednak rabinów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsternacja ż., konsternowanie n., skonsternowanie n.

 czas. skonsternować dk.

Wiktionary


konstrukcja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) układ elementów, sposób ich powiązania

 (1.2) proces budowania, konstruowania

 (1.3) mat. metoda wykreślania figur geometrycznych określonym sposobem, określonymi przyrządami

 (1.4) jęz. zestawienie jednostek o zgodnych funkcjach gramatycznych;

Wiktionary

Konstrukcja (układ konstrukcyjny) – obiekt powstały w wyniku wzajemnego powiązania wielu elementów (części) składowych w celu zbudowania pewnej strukturalnej i niepodzielnej całości.

W ujęciu ogólnym rozróżnia się dwa zasadnicze typy konstrukcji:

Konstrukcje budowlane klasyfikuje się zazwyczaj według zasadniczych typów elementów tych konstrukcji:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W ogóle narzucił sobie twardą dyscyplinę. Wyjąwszy momenty, kiedy spotykał się z kolegami na meczu czy w kinie, zajmował swój umysł sprawami wyższego rzędu, głównie fizyką, którą studiował dla czystej przyjemności oraz tajnikami konstrukcji telewizorów, które naprawiał dla pieniędzy.

 (1.2) Trzeba zrobić jakąś konstrukcję tego budynku.

 (1.3) Drogie dzieci, zróbcie konstrukcję sześcioboku foremnego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈstrukt͡sʲja, AS: kõũ̯strukcʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstruktor m., konstruktorka ż., konstruowanie n., skonstruowanie n., konstruktywizm m., rekonstrukcja ż., konstruktywność ż.

 czas. konstruować ndk., skonstruować dk.

 przym. konstrukcyjny, konstruktorski, konstruktywistyczny

 przysł. konstrukcyjnie

Wiktionary


konstrukcyjnie

przysłówek sposobu

 (1.1) pod względem budowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstruowanie n., konstrukcja ż.

 przym. konstrukcyjny

Wiktionary


konstrukcyjny

dotyczący konstrukcji


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący konstrukcji, związany z konstrukcją

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na plac budowy przywieziono elementy konstrukcyjne dźwigu.

 (1.1) Jeszcze rozsądniej, ciekawiej od strony konstrukcyjnej, zabezpieczono zespół napędowy przed emisją nadmiaru podczerwieni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃strukˈt͡sɨjnɨ, AS: kõũ̯strukcyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstruktywność ż., konstrukcja ż., dekonstrukcja ż., konstruktor m., konstruktorka ż., konstruowanie n., rekonstrukcja ż.

 czas. konstruować, dekonstruować, rekonstruować, skonstruować, przekonstruować

 przym. konstruktywny, dekonstrukcyjny

 przysł. konstrukcyjnie

Wiktionary


konstrukt

w filozofii: logiczny wytwór umysłu


SJP.pl

Konstrukt – w teorii Kelly’ego sposób postrzegania, konstruowania lub interpretowania zdarzeń.

Wikipedia


konstruktor

specjalista opracowujący konstrukcję urządzeń technicznych, budynków, mostów itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ktoś zajmujący się konstruowaniem czegoś, np. inżynier projektujący budynki

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) inform. procedura inicjująca obiekt po jego utworzeniu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konstruktor – osoba;
  • konstruktor – specjalna metoda w programowaniu obiektowym

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Projektowaniem budynków zajmują się konstruktorzy, architekci oraz instalatorzy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈstruktɔr, AS: kõũ̯struktor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstrukcja ż., dekonstrukcja ż., konstrukt m., konstruowanie n., skonstruowanie n., dekonstruowanie n., rekonstruowanie n., zrekonstruowanie n., rekonstruktor m.

:: fż. konstruktorka ż.

 czas. konstruować ndk., skonstruować dk., dekonstruować ndk., rekonstruować ndk., zrekonstruować dk.

 przym. konstrukcyjny, konstruktorski, rekonstrukcyjny, dekonstrukcyjny

Wiktionary


konstruktorka

specjalistka opracowująca konstrukcję urządzeń technicznych, budynków, mostów itp.


SJP.pl


konstruktorski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z konstruktorem, dotyczący konstruktora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstruktor mos., konstrukcja ż.

Wiktionary


konstruktywistka

→ konstruktywista


SJP.pl

Patrz:

konstruktywista

konstruktywistyczny

→ konstruktywizm


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) szt. liter. dotyczący konstruktywizmu, związany z konstruktywizmem

Wiktionary

Patrz:

konstruktywizm

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃struktɨvʲiˈstɨt͡ʃnɨ, AS: kõũ̯struktyvʹistyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstruktywność ż., konstruktywista m., konstruktywistka ż., konstruktywizm m., konstrukcja ż.

 przysł. konstruktywistycznie

Wiktionary


konstruktywizm

kierunek w sztuce, literaturze oraz architekturze, powstały w Rosji w latach dwudziestych XX wieku, w którym obecny był kult techniki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) szt. kierunek w sztuce abstrakcyjnej zapoczątkowany w 1913 roku w Rosji i głoszący syntezę sztuki, nauki i wiedzy technicznej;

 (1.2) liter. kierunek w literaturze rosyjskiej, który głosił kult techniki i przemysłu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konstruktywizm w sztuce
  • konstruktywizm w architekturze
  • konstruktywizm w filozofii
  • konstruktywizm w socjologii
  • konstruktywizm w stosunkach międzynarodowych
  • konstruktywizm w matematyce
  • konstruktywizm w edukacji

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. konstruktywność ż., konstruktywista m., konstruktywistka ż., konstrukcja ż.

 czas. konstruować ndk.

 przym. konstruktywistyczny

 przysł. konstruktywistycznie

Wiktionary


konstruktywniej

stopień wyższy od przysłówka: konstruktywnie


SJP.pl


konstruktywniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: konstruktywny


SJP.pl


konstruktywność

sposób myślenia umożliwiający dochodzenie do prawidłowych wniosków tworzących jakaś nową rzeczywistość


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co jest konstruktywne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstrukcja ż., konstruktor m., konstruktorka ż., konstruktywizm m., konstruktywista ż., konstruowanie n.

 przym. konstruktywny, konstrukcyjny, konstruktywistyczny

 przysł. konstruktywnie

Wiktionary


konstruktywny

1. wartościowy;
2. wnoszący nowe, potrzebne elementy;
3. budujący


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który sprzyja rozwojowi, pomaga znaleźć rozwiązanie, prowadzi do pozytywnego rezultatu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Potrzebujemy konstruktywnego podejścia do problemu.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konstrukcyjny

 rzecz. konstruktywność ż.

 czas. konstruować

Wiktionary


konstruowalność

cecha elementów konstruowalnych


SJP.pl


konstruowalny

dający się skonstruować


SJP.pl


konstruowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konstruować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃struwɔˈvãɲɛ, AS: kõũ̯struu̯ovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstrukcja ż., konstruktor m., rekonstrukcja ż., konstruktywność ż.

 czas. konstruować ndk., skonstruować dk.

 przym. konstrukcyjny

 przysł. konstrukcyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tworzenie, budowanie

Wiktionary


konstruować

czasownik

 (1.1) budować, tworzyć konstrukcję

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W miarę upływu czasu przewagę na murawie uzyskali gracze tureccy. Częściej przebywali na połowie rywali, konstruując groźniejsze akcje i niepokojąc obrońców kostarykańskich.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃struˈwɔvat͡ɕ, AS: kõũ̯struu̯ovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstrukcja ż., konstruktor m., konstruktywizm m., rekonstrukcja ż., konstruowanie n.

 przym. konstrukcyjny, konstruktywny

 czas. rekonstruować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tworzyć, budować

Wiktionary


konstypacja

dawniej: obstrukcja, zaparcie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zaparcie

Wiktionary


konstytuanta

zgromadzenie ustawodawcze pracujące nad uchwaleniem konstytucji danego państwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) polit. organ (zgromadzenie uchwałodawcze) powoływany w celu opracowania i uchwalenia konstytucjii;

 (1.2) nazwa parlamentów niektórych krajów

Wiktionary

Konstytuanta – zgromadzenie ustawodawcze, któremu powierzone zostaje opracowanie i uchwalenie konstytucji.

Sposób ten był często stosowany dawniej, np. Norwegia (1814), Rosja (1918), Włochy (1947). Mianem konstytuanty można określić również parlament, który działając w szczególnym trybie może być podmiotem uchwalającym konstytucję np. Zgromadzenie Narodowe w Polsce w latach 1992–1997 lub Sejm Śląski w latach 1922–1929.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) 27 listopada Konstytuanta poszła dalej i przyjęła ustawę podpisaną przez króla, na mocy której księża mieli obowiązek złożenia przysięgi na ustawę cywilną.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstytucjonalista mos., konstytucyjność ż.

 przym. konstytutywny

 czas. konstytuować, ukonstytuować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zgromadzenie konstytucyjne

Wiktionary


konstytucja

1. zbiór ogólnych zasad ustroju państwa, podstawowych, najważniejszych praw państwa i kompetencji naczelnych organów władzy; ustawa zasadnicza;
2. w dawnej Polsce: uchwała sejmu lub sejmiku;
3. w starożytnym Rzymie: cesarski akt prawny - edykt, dekret, reskrypt lub mandat;
4. w Kościele katolickim: podstawowy dokument dogmatyczny, wydany przez papieża, sobór itp.;
5. w biologii: zespół podstawowych cech budowy ciała, charakterystycznych dla danego osobnika;
6. w chemii: konstytucja cząsteczki - sposób i kolejność powiązania atomów w cząsteczce związku chemicznego;
7. mała konstytucja - konstytucja tymczasowa, która wkrótce ma być zastąpiona inną


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. akt prawny, określany także jako ustawa zasadnicza, który zazwyczaj ma najwyższą moc prawną w systemie źródeł prawa w państwie;

 (1.2) egzemplarz konstytucji (1.1)

 (1.3) hist. w I Rzeczypospolitej uchwała sejmu

 (1.4) biol. stan organizmu zwierzęcia uwarunkowany jakością tkanek, czynnością narządów wewnętrznych i regulacyjną działalnością gruczołów dokrewnych;

Wiktionary

Konstytucja (od constituo „urządzać, ustanawiać, regulować”) – zestaw podstawowych norm i zasad prawnych określających formę władzy publicznej w danym społeczeństwie. We współczesnych społeczeństwach najczęstszą formą konstytucji jest konstytucja spisana, która jest najważniejszym aktem prawnym w danym państwie i podstawowym źródłem prawa w danym systemie prawnym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Konstytucja Polski zapewnia obywatelom najważniejsze prawa.

 (1.2) Tak często machacie tam tymi konstytucjami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃stɨˈtut͡sʲja, AS: kõũ̯stytucʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstytucjonalista mos., konstytucjonalistka ż., konstytucyjność ż., konstytuowanie n., ukonstytuowanie n.

 czas. konstytuować ndk., ukonstytuować dk.

 przym. konstytucyjny, konstytutywny

 przysł. konstytucyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ustawa zasadnicza

Wiktionary


konstytucjonalista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) praw. prawnik zajmujący się naukowo lub w praktyce prawem konstytucyjnym

 (1.2) polit. zwolennik monarchii konstytucyjnej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃stɨtut͡sʲjɔ̃naˈlʲista, AS: kõũ̯stytucʹi ̯õnalʹista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstytucja ż., konstytucyjność ż., konstytuanta ż.

:: fż. konstytucjonalistka ż.

 przym. konstytucyjny, konstytucjonalistyczny, konstytutywny

 przysł. konstytucyjnie

 czas. konstytuować, ukonstytuować

Wiktionary


konstytucjonalistka

→ konstytucjonalista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) prawniczka zajmująca się naukowo lub w praktyce prawem konstytucyjnym

Wiktionary

Patrz:

konstytucjonalista

Przykłady

 (1.1) Kancelaria Premiera zatrudniła nową konstytucjonalistkę.

 (1.1) Nie jestem konstytucjonalistką ani teoretykiem ustroju państwowego, więc trudno mi wnikać w argumenty za i przeciw temu rozwiązaniu. (z Internetu)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃stɨtut͡sʲjɔ̃naˈlʲistka, AS: kõũ̯stytucʹi ̯õnalʹistka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstytucyjność ż., konstytucjonalista, konstytucja

 czas. konstytuować, ukonstytuować

 przym. konstytucyjny, konstytucjonalistyczny, konstytutywny

Wiktionary


konstytucjonalistyczny

→ konstytucjonalizm


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) polit. związany z konstytucjonalizmem, dotyczący konstytucjonalizmu

Wiktionary

Patrz:

konstytucjonalizm

Powiązane:

 rzecz. konstytucjonalizm mrz., konstytucjonalista mos., konstytucjonalistka ż.

Wiktionary


konstytucjonalizacja

wprowadzenie jakiegoś prawa do konstytucji, nadanie mocy konstytucyjnej


SJP.pl


konstytucjonalizm

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konstytucjonalizm (polityka)
  • Konstytucjonalizm w prawie
  • Konstytucjonalizm (psychologia)

Wikipedia


konstytucjonalny

1. przymiotnik od: konstytucja; konstytucyjny;
2. typ konstytucjonalny - typ budowy ciała ludzkiego, któremu według niektórych teorii odpowiadają określone właściwości psychiczne człowieka


SJP.pl


konstytucyjnie

przysłówek

 (1.1) w sposób właściwy dla konstytucji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Powrót do orzekania odsuniętych sędziów jest więc skutkiem działania mechanizmu złożonego z aktu TSUE i konstytucyjnie określonego statusu sędziego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstytucyjność ż., konstytucjonalista mos., konstytucja ż.

 przym. konstytucyjny, konstytutywny

 czas. konstytuować, ukonstytuować

Wiktionary


konstytucyjność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. zgodność ustawy albo przepisu prawnego z ustawą zasadniczą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kontrola konstytucyjności ustaw należy wyłącznie do Trybunału Konstytucyjnego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstytucja ż., konstytuanta ż., konstytucjonalista m., konstytucjonalistka ż.

 przym. konstytucyjny, konstytutywny

 przysł. konstytucyjnie

Wiktionary


konstytucyjny

dotyczący konstytucji


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący konstytucji

 (1.2) zgodny z konstytucją, wynikający z konstytucji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃stɨtuˈt͡sɨjnɨ, AS: kõũ̯stytucyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstytucja ż., konstytucyjność ż., konstytucjonalista m., konstytucjonalistka ż.

 przysł. konstytucyjnie

 przym. konstytutywny

 czas. konstytuować, ukonstytuować

Wiktionary


konstytuowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konstytuować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ukonstytuować, konstytuować ndk.

 rzecz. konstytucja ż.

 przym. konstytutywny

Wiktionary


konstytuować

książkowo: tworzyć, organizować coś


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. ukonstytuować)

 (1.1) książk. lub praw. powoływać do istnienia (np. organizację), nadając ramy prawne lub organizacyjne; ustanawiać, tworzyć

 (1.2) o elementach składowych: stanowić o istocie czegoś; być elementem budującym lub decydującym o kształcie całości

 (1.4) rzad. daw. nadawać komuś godność lub wprowadzać na stanowisko

czasownik zwrotny niedokonany konstytuować się (dk. ukonstytuować się)

 (2.1) książk. lub praw. przybierać zorganizowaną formę prawną lub społeczną; zawiązywać się jako organ lub grupa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Posiedzenie konstytuujące nowy Zarząd Wojewódzki Związku Ochotniczych Straży Pożarnych RP województwa małopolskiego odbyło się 30 grudnia ubiegłego roku.

 (1.2) Człowieka konstytuują dwie wartości: stałość i zmienność.

 (2.1) Odzwierciedleniem takiego stanu rzeczy była instrukcja MSZ […] w obliczu konstytuowania się tam nowego rządu jako rezultatu czerwcowych wyborów do Reichstagu…

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstytucja ż., konstytuowanie n., ukonstytuowanie n., konstytuanta ż., konstytucjonalizm mrz., konstytucjonalista mos., konstytucjonalistka ż., rekonstytucja ż., konstytutywność ż.

 czas. ukonstytuować dk., konstytuować się ndk., ukonstytuować się dk., rekonstytuować ndk., zrekonstytuować dk.

 przym. konstytucyjny, konstytucjonalny, konstytutywny, ukonstytuowany, niekonstytucyjny

 przysł. konstytucyjnie, konstytutywnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) organizować, zawiązywać

 (1.2) kształtować, składać się na

 (1.4) mianować

 (2.1) organizować się, powstawać

Wiktionary


konstytutywność

→ konstytutywny


SJP.pl

Patrz:

konstytutywny

konstytutywny

1. będący najważniejszym składnikiem czegoś; główny, zasadniczy, podstawowy;
2. ustanawiający coś, stanowiący o czymś


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który jest główną częścią lub cechą czegoś

 (1.2) praw. taki, który ustanawia, zmienia lub znosi stosunek prawny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ponieważ […] konstytutywną cechą buntu społecznego jest m.in. łamanie zasad, norm, standardów itp., dość łatwo można wpaść w pułapkę szablonowej, negatywnej oceny tego zjawiska.

 (1.2) Obowiązek meldunkowy ma charakter konstytutywnej zasady porządku publicznego mającej jednocześnie związek z ochroną praw i interesów obywateli.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstytucja ż., konstytucyjka ż., konstytuanta ż., konstytuowanie n., ukonstytuowanie n., konstytutywność ż., konstytucyjność ż., konstytucjonalista m., konstytucjonalistka ż., konstytucjonizm m., konstytucjonalizm m., konstytucjonista m., konstytucjonistka ż.

 czas. konstytuować ndk., ukonstytuować dk.

 przym. konstytucyjny, niekonstytucyjny

 przysł. konstytutywnie, konstytucyjnie, niekonstytucyjnie

Wiktionary


konsubstancjacja

Konsubstancjacja ( consubstantiatio) – nauka teologiczna o obecności ciała i krwi Jezusa Chrystusa w chlebie i winie w sakramencie eucharystii. Według doktryny, w sakramencie eucharystii współistnieją ze sobą substancje chleba i ciała oraz wina i krwi Chrystusa. Niektórzy teologowie łączą pojęcie konsubstancjacji z głoszoną w teologii luterańskiej nauką o unii sakramentalnej.

Wikipedia


konsubstancjalny

identyczny pod względem istoty z kimś lub czymś


SJP.pl


konsul

1. urzędnik w starożytnym Rzymie
2. stały przedstawiciel państwa za granicą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) polit. urzędnik państwa pełniący funkcje za granicą, w urzędzie konsularnym;

 (1.2) hist. w starożytnym Rzymie: wysoki urzędnik odpowiedzialny za politykę zagraniczną;

 (1.3) hist. we Francji: tytuł jednego z trzech najwyższych członków rządu w okresie I Republiki;

 (1.4) daw. rajca, członek rady miejskiej

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konsul – urzędnik państwa pełniący funkcję za granicą, w urzędzie konsularnym,
  • Konsul rzymski – urząd w starożytnym Rzymie,
  • Konsul – tytuł jednego z trzech najwyższych członków rządu we Francji, w okresie I Republiki,
  • Konsul – komedia kryminalna z 1989 r. w reżyserii Mirosława Borka z Piotrem Fronczewskim w roli głównej luźno nawiązująca do losów Czesława Śliwy
  • Consul – samochód osobowy marki Ford,
  • Consul – marka ręcznych maszyn do pisania w kilku modelach, w tym model walizkowy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) W państwie rzymskim wybierało się dwóch konsulów; gdy jeden był obecny w Rzymie, żeby zarządzać miastem, drugi mógł ruszyć z wojskiem i prowadzić wojnę w bardziej odległych prowincjach Imperium.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃w̃sul, AS: kõũ̯sul

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsulat m.

 przym. konsularny

Wiktionary


konsularny

związany z działalnością konsulatu, osobą lub urzędem konsula, np. korpus konsularny - ogół szefów konsulatów i ich pracowników w jakimś kraju, objęty immunitetem i szczególnymi przywilejami


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z konsulem, dotyczący konsula (przedstawiciela państwa)

 (1.2) hist. związany z konsulem, dotyczący konsula (urzędnika starożytnego Rzymu)

 (1.3) hist. związany z konsulem, dotyczący konsula (urzędnika rewolucyjnej Francji)

 (1.4) daw. związany z konsulem, dotyczący konsula (rajcy)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsul mos., konsulat mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) radziecki

Wiktionary


konsulat

1. urząd państwowy za granicą podległy konsulowi, zajmujący się obywatelami przebywającymi za granicą;
2. siedziba tego urzędu;
3. w starożytnym Rzymie:
a) urząd lub godność konsula republiki, jednego z dwóch najważniejszych urzędników w państwie;
b) okres sprawowania tej władzy, kadencja konsula;
4. we Francji w latach 1799-1804:
a) rząd, w którego skład wchodzili trzej konsulowi;
b) okres władzy tego rządu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. urząd państwa wysyłającego w państwie przyjmującym;

 (1.2) hist. w starożytnym Rzymie: okres, gdy władzę sprawował jeden z dwóch najwyższych rangą urzędników wybieranych przez komicja centurialne na roczną kadencję

 (1.3) hist. w starożytnym Rzymie: godność konsula

 (1.4) hist. we Francji: okres w latach 1799-1804, gdy władzę sprawowali trzej konsulowie;

 (1.5) hist. we Francji: forma rządów w latach 1799-1804, gdy władzę sprawowali trzej konsulowie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konsulat – placówka konsularna kierowana przez konsula,
  • Konsulat – nazwa 3-osobowego rządu w okresie rewolucji francuskiej, po obaleniu dyrektoriatu przez Napoleona Bonaparte w wyniku zamachu 9 XI 1799,
  • urząd i godność konsula w starożytnym Rzymie.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈsulat, AS: kõũ̯sulat

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konsularny

 rzecz. konsul

Wiktionary


konsulatowy

→ konsulat


SJP.pl

Patrz:

konsulat

konsulent

przestarzałe: doradca w jakichś sprawach, zwłaszcza doradca prawny


SJP.pl

Konsulent (Austria), w pełnym brzmieniu: "konsulent naukowy rządu kraju związkowego" (niem. "Wissenschaftlicher Konsulent der Landesregierung") – tytuł zawodowy, używany w niektórych landach Austrii i odpowiadający tam prestiżem tytułowi "profesora", z tym, że "profesor" jest tytułem nadawanym przez prezydenta całego kraju i obowiązuje w całej Austrii, podczas gdy "konsulent" jest tytułem nadawanym przez władze kraju związkowego i obowiązuje tylko w danym landzie.

Wikipedia


konsulostwo

dawniej: okres sprawowania urzędu przez konsula


SJP.pl


konsulowa

przestarzale: żona konsula


SJP.pl


konsulowy

→ konsul (dawniej); konsulowski


SJP.pl


konsulta

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. rada konsultacyjna składająca się z kilku osób

 (1.2) rel. rada przedstawicieli wyższych przełożonych zakonów i zgromadzeń zakonnych

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konsylium

 (1.2) rada

Wiktionary


konsultacja

1. zasięganie opinii u fachowców i specjalistów;
2. udzielenie fachowej porady;
3. narada rzeczoznawców w jakiejś sprawie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zasięganie opinii u specjalisty lub rzeczoznawcy

 (1.2) udzielanie rad i wyjaśnień przez specjalistę lub rzeczoznawcę

 (1.3) narada specjalistów lub decydentów przed decyzją w jakiejś sprawie

Wiktionary

Przykłady

 (1.3) Gmina przed podjęciem decyzji o likwidacji szkoły przeprowadziła konsultacje z kuratorium oświaty i prawnikami, a także w komisjach rady gminy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sulˈtat͡sʲja, AS: kõũ̯sultacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsultant m., konsultantka ż., konsulting m., konsultowanie n.

 przym. konsultacyjny, konsultancki

 czas. konsultować, konsultować się, skonsultować, skonsultować się

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) porada, rada, wskazówka, zalecenie

 (1.2) porada, rada, wskazówka, zalecenie

 (1.3) debata, konsylium

Wiktionary


konsultacje

spotkania mające na celu zasięgnięcie opinii, rady lub wyjaśnień od rzeczoznawców


SJP.pl


konsultacyjny

dotyczący konsultacji


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z konsultacją, dotyczący konsultacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsultacja ż., konsultowanie n., konsultant mos., konsultantka ż.

 czas. konsultować ndk., skonsultować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) doradczy

Wiktionary


konsultancki

→ konsultant


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z osobą lub pracą konsultanta, dotyczący konsultanta

Wiktionary

Patrz:

konsultant

Powiązane:

 rzecz. konsultant mos., konsultantka ż., konsultacja ż., konsultowanie n.

 przym. konsultować ndk.

 czas. konsultować

Wiktionary


konsultant

specjalista lub rzeczoznawca udzielający wyjaśnień i porad


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) specjalista doradzający w określonej dziedzinie

Wiktionary

Konsultant, doradca (łac. "consultare" – omawiać) – osoba zawodowo zajmująca się udzielaniem porad w wybranej dziedzinie, np. księgowości, technologii, prawie, zarządzaniu personelem, marketingu, finansach, reklamie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Konsultant IT doradził, jak zabezpieczyć sieć przed atakami hakerskimi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsultacja ż., konsultowanie n.

:: fm. konsultantka ż.

 czas. konsultować ndk., skonsultować dk.

 przym. konsultancki, konsultacyjny

Wiktionary


konsultantka

→ konsultant


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) specjalistka udzielająca rad

Wiktionary

Patrz:

konsultant

Powiązane:

 rzecz. konsultowanie n., konsultant mos., konsultacja ż.

 przym. konsultacyjny, konsultancki

 czas. konsultować

Wiktionary


konsultatywny

dotyczący konsultacji, doradczy


SJP.pl


konsulting

[czytaj: konsalting albo konsulting] udzielanie porad dotyczących różnych aspektów działalności ekonomicznej; consulting


SJP.pl

Konsulting ( consulting „doradztwo”) – dziedzina zarządzania zajmująca się szeroko pojętym doradzaniem podmiotom gospodarczym, najczęściej dużym organizacjom. Osoba pracująca w konsultingu to konsultant.

Wikipedia


konsultingowy

związany z konsultingiem (consultingiem); consultingowy


SJP.pl


konsultor

osoba pełniąca funkcje eksperckie i doradcze w organizacjach i instytucjach kościelnych


SJP.pl


konsultowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konsultować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sultɔˈvãɲɛ, AS: kõũ̯sultovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konsultować ndk., skonsultować dk.

 rzecz. konsultacja, konsultant, konsultantka, skonsultowanie

 przym. konsultancki, konsultacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konsultacja

Wiktionary


konsultować

czasownik przechodni niedokonany (dk. skonsultować)

 (1.1) udzielać specjalistycznych porad

 (1.2) zasięgać opinii, rady w jakiejś sprawie u specjalisty

czasownik zwrotny niedokonany konsultować się (dk. skonsultować się)

 (2.1) naradzać się w jakiejś sprawie

 (2.2) zasięgać opinii, rady

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sulˈtɔvat͡ɕ, AS: kõũ̯sultovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsultacja ż., konsultant m., konsultantka ż., konsultowanie n.

 przym. konsultacyjny, konsultancki

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) naradzać się

 (2.2) radzić się

Wiktionary


konsum

dawniej: sklep założony i prowadzony na zasadach spółdzielni spożywców


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) sklep z artykułami konsumpcyjnymi przy zakładzie pracy dla jego pracowników, także spółdzielnia spożywców

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃w̃sũm, AS: kõũ̯sũm

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konsumować

Wiktionary


konsumencki

związany z konsumentem, konsumpcją


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z konsumentem, dotyczący konsumentów, przeznaczony dla nich

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsument mos., konsumpcja ż., konsumpcjonizm m., konsumeryzm m., konsumentka ż., konsumowanie n., skonsumowanie n.

 czas. konsumować ndk., skonsumować dk.

 przym. konsumpcyjny

Wiktionary


konsument

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hand. nabywca lub użytkownik towarów, usług, zasobów lub dóbr;

 (1.2) gość spożywający posiłek w lokalu gastronomicznym

 (1.3) biol. organizm odżywiający się substancjami organicznymi;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konsument (biologia) – rodzaj organizmów żywych,
  • konsument (prawo) – osoba fizyczna dokonująca z przedsiębiorcą czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową
  • konsument (ekonomia) – osoba nabywająca towary dla zaspokojenia swoich potrzeb.
  • Konsument (piosenka) – piosenka Kultu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Konsumenci są teraz chronieni znacznie lepiej przed nieuczciwymi praktykami producentów i sprzedawców.

 (1.2) Oprócz wiadomości dotyczących gastronomii i fachowych umiejętności, kelner musi budzić zaufanie u konsumentów.

 (1.3) Wyróżnia się konsumentów I, II, III i kolejnych rzędów. Konsumenci I rzędu żywią się producentami, konsumenci II rzędu natomiast konsumentami I rzędu, itd.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈsũmɛ̃nt, AS: kõũ̯sũmẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsumpcja ż., konsumpcjonizm m., konsumowanie n.

:: fż. konsumentka ż.

 czas. konsumować ndk.

 przym. konsumencki, konsumpcyjny, konsupcjonistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spożywca

Wiktionary


konsumentka

→ konsument


SJP.pl

Patrz:

konsument

konsumerski

przymiotnik

 (1.1) dotyczący konsumeryzmu i/lub konsumerystów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sũˈmɛrsʲci, AS: kõũ̯sũmersʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsumeryzm m., konsumerysta m., konsumpcjonizm m.

 przym. konsumpcyjny

Wiktionary


konsumerysta

zwolennik konsumeryzmu


SJP.pl


konsumeryzm

ruch ochrony praw konsumentów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) socjol. działalność, która ma na celu obronę praw klientów;

 (1.2) rzad. socjol. zachowania społeczne i postawy uznające za wyznacznik osobistego szczęścia nabywanie dóbr materialnych i ich konsumpcję

Wiktionary

Konsumeryzm – działalność mająca na celu obronę praw konsumenta. Jako ruch społeczny pojawił się wraz z rozwojem masowej konsumpcji.

Kultura konsumeryzmu – (def. socjol.) uleganie naciskom i modom nadmiernej konsumpcji dóbr.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. konsument m., konsumentka ż., konsumpcja ż., konsumpcjonizm m., konsumowanie n., skonsumowanie n.

 czas. konsumować ndk., skonsumować dk.

 przym. konsumencki, konsumpcyjny, konsumetystyczny, konsumerski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) konsumpcjonizm, hedonistyczny materializm

Wiktionary


konsumistyczniej

stopień wyższy od przysłówka: konsumistycznie


SJP.pl


konsumistyczny

→ konsumizm


SJP.pl

Patrz:

konsumizm

konsumizm

niepohamowana chęć zdobywania dóbr materialnych, często zbytecznych


SJP.pl


konsumowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konsumować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sũmɔˈvãɲɛ, AS: kõũ̯sũmovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konsumować, skonsumować

 rzecz. skonsumowanie n., konsument m., konsumentka ż., konsumpcja ż., konsumpcjonizm m., konsumeryzm mrz.

 przym. konsumpcyjny, konsumencki

Wiktionary


konsumować

1. jeść, spożywać;
2. zużywać zakupiony towar na własną potrzebę


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. skonsumować)

 (1.1) spożywać, jeść

 (1.2) nabywać i użytkować coś, zużywać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsumpcja ż., konsumowanie n., skonsumowanie n., konsument m., konsumentka ż., konsum m., konsumpcjonizm m., konsumeryzm mrz.

 czas. skonsumować dk.

 przym. konsumpcyjny, konsumencki

 przysł. konsumpcyjnie

Wiktionary


konsumpcja

1. wykorzystywanie dóbr i usług do zaspokojenia potrzeb
2. pożywianie się


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spożywanie, jedzenie

 (1.2) zużywanie dóbr w celu zaspokojenia określonych potrzeb; kupowanie, nabywanie, używanie, użytkowanie, zużycie, wykorzystanie

 (1.3) daw. med. suchoty, gruźlica

Wiktionary

Konsumpcja – zużywanie posiadanych dóbr w celu bezpośredniego zaspokojenia ludzkich potrzeb. Wynika ona z użyteczności konsumowanego produktu lub usługi, które mogą mieć też dla konsumenta charakter subiektywny i komplementarny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Konsumpcja mleka, palenie papierosów i picie alkoholu należą do grupy czynników przyczyniających się do powstawania osteoporozy.

 (1.2) Człowiek doświadczający cudu konsumpcji również sporządza sobie cały zestaw przedmiotów-symulakrów, znaków zwiastujących szczęście, i czeka (rozpaczliwie, jak ująłby to pewnie jakiś moralizator) na jego pojawienie się.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈsũmpt͡sʲja, AS: kõũ̯sũmpcʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsument m., konsumpcjonizm m., konsumeryzm m., konsumentka ż., konsumowanie n., skonsumowanie n., konsumpcyjność ż.

 przym. konsumencki, konsumpcyjny

 czas. konsumować, skonsumować

Wiktionary


konsumpcjonista

osoba konsumująca ilość dóbr materialnych większą od potrzeb, przywiązująca nadmierną wagę do indywidualnej konsumpcji


SJP.pl


konsumpcjonistka

→ konsumpcjonista


SJP.pl

Patrz:

konsumpcjonista

konsumpcjonistyczny

→ konsumpcjonizm


SJP.pl

Patrz:

konsumpcjonizm

konsumpcjonizm

postawa życiowa objawiająca się nadmierną w stosunku do potrzeb konsumpcją różnych dóbr materialnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) socjol. postawa polegająca na nieusprawiedliwionej rzeczywistymi potrzebami konsumpcji dóbr materialnych i usług, a także pogląd głoszący uznawanie konsumpcji za wyznacznik jakości życia;

Wiktionary

Konsumpcjonizm (także konsumizm) – postawa polegająca na nieusprawiedliwionym (rzeczywistymi potrzebami oraz kosztami ekologicznymi, społecznymi czy indywidualnymi) zdobywaniu dóbr materialnych i usług lub pogląd polegający na uznawaniu tej konsumpcji za wyznacznik jakości życia (lub za najważniejszą, względnie jedyną wartość) – hedonistyczny materializm.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sũmpˈt͡sʲjɔ̇̃ɲism̥, AS: kõũ̯sũmpcʹi ̯o̊̃ńism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsumpcja ż., konsument m., konsumentka ż., konsumeryzm m., konsumowanie n., skonsumowanie n.

 przym. konsumpcjonistyczny, konsumerski, konsumpcyjny, konsumencki

 czas. konsumować

Wiktionary


konsumpcyjność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. odprzym. cecha tego, co jest konsumpcyjne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W krajach zachodnich dominuje konsumpcyjność i permisywizm, u nas odczuwa się spotęgowane następstwa systemu autorytarnego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsumpcja ż.

 przym. konsumpcyjny

 przysł. konsumpcyjnie

Wiktionary


konsumpcyjny

dotyczący konsumpcji


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z konsumpcją

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ziarno zbóż służy jako produkt konsumpcyjny dla człowieka i jako znakomita pasza treściwa w chowie zwierząt gospodarskich.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsument mos., konsumentka ż., konsumpcja ż., konsumpcjonizm mrz., konsumeryzm mrz., konsumerysta mos., konsumowanie n., skonsumowanie n., konsumpcyjność ż.

 czas. konsumować ndk., skonsumować dk.

 przym. konsumpcjonistyczny, konsumerski, konsumencki

Wiktionary


konsyderacja

przestarzałe:
1. roztrząsanie jakiegoś tematu; rozważanie, deliberacja;
2. poważanie wśród ludzi; szacunek, estyma


SJP.pl


konsyderować

dawniej:
1. rozważać, uważnie się nad czymś zastanawiać;
2. poważać, szanować


SJP.pl


konsygnacja

1. umowa łącząca cechy umowy komisu i umowy składu, przekazanie do sprzedaży towaru pozostającego własnością dostawcy;
2. specyfikacja towarów w tej umowie;
3. dawniej: ostre pogotowie bojowe


SJP.pl


konsygnacyjny

1. związany z konsygnacją;
2. magazyn konsygnacyjny - miejsce składu towarów przeznaczonych na sprzedaż


SJP.pl


konsygnatariusz

osoba podpisująca dokument wspólnie z kimś innym


SJP.pl


konsygnować

1. przekazać, przekazywać towar za pobraniem;
2. dawniej: wciągnąć, wciągać do protokołu


SJP.pl


konsyliarski

przymiotnik od: konsyliarz


SJP.pl


konsyliarz

1. przestarzale: lekarz, doktor;
2. dawniej: urzędnik pełniący funkcję radcy z wyboru lub nominacji; doradca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. doktor, lekarz

 (1.2) daw. doradca

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konsyliarz – w I Rzeczypospolitej urzędnik jednego z departamentów Rady Nieustającej
  • konsyliarz konfederacji

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈsɨlʲjaʃ, AS: kõũ̯sylʹi ̯aš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsylium n., konsyliarzowa ż., konsyliarzówna ż.

 przym. konsyliarski

Wiktionary


konsyliarzowa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. żona konsyliarza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsyliarz mos.

Wiktionary


konsyliarzówna

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. córka konsyliarza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsyliarz mos.

Wiktionary


konsylium

1. narada lekarzy w celu rozpoznania choroby i ustalenia sposobu leczenia;
2. dawniej: rada, narada w jakiejś ważnej sprawie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) med. narada lekarzy mająca na celu rozpoznanie choroby i ustalenie sposobu leczenia

 (1.2) daw. narada w ważnej sprawie

Wiktionary

Konsylium ( consilium – narada) – narada lekarzy, mająca na celu ustalenie diagnostyki, badań dodatkowych oraz ostatecznej diagnozy i sposobu terapii w razie skomplikowanych przypadków medycznych.

Dawniej słowem konsylium określano także każdą naradę w ważnej sprawie.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. konsyliarz mos., konsyliarstwo n.

 przym. konsyliarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) consilium

Wiktionary


konsystencja

1. stopień zwartości, gęstości lub lepkości substancji; spoistość;
2. przestarzałe: trwałość, stabilność, siła


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) poziom określonych cech fizycznych (gęstość, twardość, lepkość) danej substancji; spoistość

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Japoniec to niedrogie ciasto, które dzięki wykorzystaniu jabłek ma wilgotną i delikatną konsystencję.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃sɨˈstɛ̃nt͡sʲja, AS: kõũ̯systẽncʹi ̯a

Wiktionary


konsystentny

1. mający zwartą konsystencję; gęsty;
2. wewnętrznie spójny, jednolity lub zgodny z czymś


SJP.pl


konsystometr

przyrząd do mierzenia konsystencji substancji


SJP.pl


konsystorialny

przestarzałe: konsystorski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z konsystorzem, dotyczący konsystorza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsystorz mrz.

 przym. konsystorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konsystorski

Wiktionary


konsystorski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z konsystorzem, dotyczący konsystorza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konsystorz mrz.

 przym. konsystorialny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) konsystorialny

Wiktionary


konsystorz

1. rada przyboczna doradców cesarskich, powołana za panowania cesarza Dioklecjana (284-305);
2. w Kościele katolickim: kuria lub sąd biskupi;
3. zgromadzenie kardynałów pod przewodnictwem papieża;
4. w kościołach protestanckich: rada stojąca na czele gminy wyznaniowej lub Kościoła


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. zgromadzenie kardynałów pod przewodnictwem papieża

 (1.2) rel. w Kościołach protestanckich rada diecezji lub całego Kościoła

 (1.3) rel. przest. w Kościele katolickim kuria biskupia

 (1.4) rel. dawny sąd prezbiterialny przy kurii biskupiej

Wiktionary

Konsystorz (łac. "consistorium" – zgromadzenie) – zebranie, zgromadzenie określonego gremium w celu rozwiązania ważnych spraw:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈsɨstɔʃ, AS: kõũ̯systoš

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konsystorski, konsystorialny

Wiktionary


konsystować

dawniej: mieć postój; stacjonować


SJP.pl


konsytuacja

sytuacja, w której dane zjawisko lub fakt miały miejsce, zaszły


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. okoliczności lub sytuacja w jakiej dany fakt lub zdarzenie miały miejsce

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kontekst

Wiktionary


konsza

zbiornik z mieszadłem do mieszania (konszowania) masy czekoladowej


SJP.pl

Ko

Wikipedia


konszabelant

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) słowo oddające brzmienie niemieckiego wyrażenia komm' aus Schwabenland (przybywam / pochodzę ze Szwabii) z oryginału dziecięcej piosenki „Muzykanci konszabelanci”

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) — Jestem muzykantem, konszabelantem. — I my – muzykanci, konszabelanci.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃w̃ʃaˈbɛlãnt, AS: kõũ̯šabelãnt

Wiktionary


konszachciki

zdrobnienie od: konszachty


SJP.pl


konszachty

podstępne, zakulisowe, sekretne działania; intrygi; knowania; machinacje


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) tajne i nieuczciwe układy, spiski, zmowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Chcąc nie chcąc, podporucznik zauważył, że starsi wychowańcy p. Kozdroja mają tajne konszachty z artylerzystami spoza spróchniałego parkanu, że nabywają od sołdatów razowy, żołnierski chleb, tytoń-machorkę i wódkę-siwuchę.

 (1.1) No, już to wybaczcie, panie arendarzu – wtrącił się z powagą wójt ryczychowski – z bliska go podobno jeszcze nikt nie widział prócz starego klucznika, Kostia Bulija, który z nim jakieś nieczyste utrzymuje konszachty.

 (1.1) Pod względem kryminalnym też na pewno nie ma czystej ewidencji. Pan Hobben ma rację, podejrzewając ją o handel narkotykami, bo skoro widywano ją w Szanghaju w towarzystwie znanego handlarza opium, nie ulega wątpliwości, że miała z nim konszachty zawodowe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃w̃ˈʃaxtɨ, AS: kõũ̯šaχty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konszachtowanie n.

:: zdrobn. konszachciki nmos.

 czas. konszachtować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) książk. knowania, spiski, zmowy; pot. układy, szachrajstwa

Wiktionary


konszować

mieszać masę czekoladową w temperaturze 60-100°C w celu zemulgowania jej składników oraz odparowania nadmiaru wody


SJP.pl


kontakcik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kontakt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontakt m.

 przym. kontaktowy

 czas. kontaktować

Wiktionary


kontakion

hymn liturgiczny Kościoła bizantyjskiego; kondakion


SJP.pl


kontakt

1. bezpośrednie zetknięcie się; styczność;
2. urządzenie do włączania prądu w instalacji świetlnej; włącznik;
3. gniazdko elektryczne;
4. w chemii: katalizator kontaktowy;
5. wzajemna relacja między osobami, instytucjami, krajami;
6. kontakt operacyjny - tajny informator


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zetknięcie się

 (1.2) informator, często tajny

 (1.3) możliwość przekazywania i odbierania informacji

 (1.4) gniazdo sieci elektrycznej

 (1.5) przełącznik światła elektrycznego

 (1.6) chem. stały katalizator w układach ciekłych lub gazowych (katalizator kontaktowy)

 (1.7) geol. styk dwóch skał różnego pochodzenia

 (1.8) utrzymywanie relacji z daną osobą/osobami

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kontakt (film 1992) – film krótkometrażowy Jonathana Darby'ego
  • Kontakt (film 1997) – film Roberta Zemeckisa
  • Kontakt (film 2005) − film Siergieja Stanojkowskiego
  • Międzynarodowy Festiwal Teatralny „Kontakt”
  • Kontakt (miesięcznik) – miesięcznik wydawany przez Mirosława Chojeckiego
  • Magazyn Kontakt – kwartalnik wydawany przez warszawski Klub Inteligencji Katolickiej
  • Kontakt – powieść science fiction autorstwa Carla Sagana, opublikowana w 1985 r.
  • gniazdo elektryczne (zwane też gniazdkiem lub gniazdem wtykowym, kontaktem)
  • katalizator kontaktowy (kontakt) – katalizator w formie ciała stałego wpływający na szybkość reakcji cieczy i gazów
  • 30P6 Kontakt − radziecka broń antysatelitarna
  • kontakt operacyjny

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kontakt tych dwóch substancji może skończyć się eksplozją!

 (1.2) Kontakt detektywa był nieudolny i nie dostarczał żadnych wartościowych informacji.

 (1.3) Edytorzy Wikisłownika są w stałym kontakcie przez IRC.

 (1.4) Zanim zgłosisz awarię urządzenia, sprawdź, czy wtyczka włożona jest do kontaktu.

 (1.5) Ktoś uszkodził kontakt i musimy siedzieć przy świecach.

 (1.8) Podczas podróży zawarłem wiele interesujących kontaktów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ntakt, AS: kõntakt

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kontaktować ndk.

 przym. kontaktowy

 przysł. kontaktowo

 rzecz. kontaktowanie n., skontaktowanie n., kontakcik mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) czucie, dotyk, styczność, łączność, stykanie się, dotykanie (się)

 (1.3) łączność, połączenie, związek, powiązanie, więź

 (1.4) gniazdko, wejście, wyjście

 (1.8) znajomość

Wiktionary


kontaktolog

osoba zajmująca się doborem i aplikacją soczewek kontaktowych


SJP.pl


kontaktologia

dziedzina okulistyki zajmująca się doborem i aplikacją soczewek kontaktowych


SJP.pl

Kontaktologia – pojęcie określające naukę z pogranicza okulistyki (oftalmologii) jako dziedziny nauk medycznych oraz optyki jako dziedziny fizyki oraz gałąź optyki (sfery korekcji wzroku) wyspecjalizowaną w zakładaniu soczewek kontaktowych, czyli narzędzi korygujących wzrok, umieszczanych bezpośrednio na gałce ocznej, oraz artykułów do ich pielęgnacji.

Wikipedia


kontaktologiczny

→ kontaktologia


SJP.pl

Patrz:

kontaktologia

kontaktor

elektromechaniczne, rzadziej pneumatyczne urządzenie włączające i wyłączające obwody elektryczne; stycznik


SJP.pl


kontaktoreceptor

Kontaktoreceptor, receptor kontaktowy – rodzaj eksteroreceptora, odbierającego bodźce w bezpośrednim fizycznym kontakcie organizmu z ciałem lub substancją, która jest źródłem bodźca. Bodźce działają wówczas bezpośrednio na powierzchnię organizmu. Receptory takie występują w skórze i niektórych błonach śluzowych.

Wikipedia


kontaktowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kontaktować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontakt m., kontaktowość ż.

 czas. kontaktować ndk.

 przym. kontaktowy

Wiktionary


kontaktować

czasownik przechodni niedokonany (dk. skontaktować)

 (1.1) pośredniczyć w nawiązaniu znajomości, kontaktu między ludźmi

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zakontaktować)

 (2.1) mieć połączenie elektryczne

 (2.2) pot. pojmować, rozumieć coś

czasownik zwrotny niedokonany kontaktować się (dk. skontaktować się)

 (3.1) nawiązywać znajomość, kontakt osobiście

 (3.2) nawiązywać znajomość, kontakt wzajemnie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontakt m., kontakcik m., kontaktowanie n., skontaktowanie n., zakontaktowanie n., kontaktron m., kontaktologia ż., kontaktolog m., kontaktolożka ż., kontaktowość ż., kontaktówka ż.

 czas. skontaktować dk., zakontaktować dk.

 przym. kontaktowy, niekontaktowy, bezkontaktowy, kontaktronowy, kontaktologiczny

 przysł. kontaktowo, bezkontaktowo

Wiktionary


kontaktowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest kontaktowe; cecha tych, którzy są kontaktowi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kontaktowy

 przysł. kontaktowo

 rzecz. kontaktowanie n.

 czas. kontaktować

Wiktionary


kontaktowy

1. skłonny do kontaktów z innymi ludźmi, łatwo nawiązujący znajomości;
2. służący do kontaktowania się ludzi, np. punkt kontaktowy, telefon kontaktowy;
3. będący w bezpośredniej styczności z czymś, dotykający czegoś, przylegający do czegoś;


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kontaktem, dotyczący kontaktu

 (1.2) taki, który wymaga kontaktu – dotknięcia, bliskości

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontakt m., kontakcik m., kontaktowanie n., skontaktowanie n., kontaktowość ż.

 czas. kontaktować ndk., skontaktować dk.

Wiktionary


kontaktron

łącznik elektryczny, którego styki są uruchamiane i utrzymywane przez zmianę zewnętrznego pola magnetycznego


SJP.pl

Kontaktron – hermetyczny łącznik elektryczny sterowany magnesem.

Kontaktron składa się z hermetycznej bańki szklanej, w której – w atmosferze gazu obojętnego lub w próżni (kontaktrony wysokonapięciowe najczęściej wykonywane są jako próżniowe) – zatopione są styki z materiału ferromagnetycznego. Pod wpływem odpowiednio ukierunkowanego zewnętrznego pola magnetycznego w stykach indukuje się własne pole magnetyczne, w wyniku czego przyciągają się one i zwierają.

Wikipedia


kontaktronowy

przymiotnik od: kontaktron


SJP.pl


kontakty

potocznie: znajomości


SJP.pl


kontaktywny

rzadko o człowieku: łatwo nawiązujący kontakt z otoczeniem; ekstrawersyjny, ekstrawertywny, towarzyski


SJP.pl


kontaminacja

1. zmieszanie, skrzyżowanie czynników heterogenicznych w jedną całość;
2. pomieszanie w jednej relacji dwu lub więcej wydarzeń bądź wątków pochodzących z różnych źródeł;
3. skrzyżowanie wyrazów, forma wyrazowa powstała z połączenia ze sobą elementów różnych wyrazów;
4. skażenie promieniotwórcze, biologiczne lub chemiczne


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kontaminacja (ekologia)
  • kontaminacja (językoznawstwo)
  • kontaminacja (tekstologia)

Wikipedia


kontaminacyjny

związany z kontaminacją


SJP.pl


kontaminować

1. zanieczyszczać trującą lub promieniotwórczą substancją albo drobnoustrojami chorobotwórczymi;
2. wiązać różne czynniki w jedną całość; tworzyć kontaminację


SJP.pl


kontekst

część wypowiedzi ustnej lub pisemnej potrzebna do właściwego zrozumienia jakiegoś wyrazu, stwierdzenia; otoczenie wypowiedzi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. tekst, którego częścią jest dany wyraz;

 (1.2) przen. sytuacja, tło, okoliczności, które określają lub wyjaśniają znaczenie zdarzenia lub następstwo innych zdarzeń

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Uwzględnienie zdaniowego kontekstu jest głównym postulatem analizy semantycznej.

 (1.2) Skrót myślowy jest zrozumiały tylko w stosownym kontekście.

 (1.2) Historyczny kontekst tamtej bitwy zauważono i doceniono dopiero cały wiek później.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ntɛkst, AS: kõntekst

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kontekstowy

 przysł. kontekstowo

 rzecz. kontekścik mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) okoliczność, tło; rzad. konsytuacja

Wiktionary


kontekstowość

→ kontekstowy


SJP.pl

Patrz:

kontekstowy

kontekstowy

przymiotnik od: kontekst


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kontekstem, dotyczący kontekstu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontekst m.

Wiktionary


kontekstualność

→ kontekstualny


SJP.pl

Patrz:

kontekstualny

kontekstualny

uwzględniający szerszy kontekst, dostosowany do sytuacji


SJP.pl


kontekścik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kontekst

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontekst m.

Wiktionary


kontemplacja

głębokie rozmyślanie, przypatrywanie się, rozważanie; trwanie w zadumie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) skupienie, rozmyślanie, pogrążenie w myślach

 (1.2) rel. w mistycyzmie: wewnętrzna modlitwa

 (1.3) przen. przyglądanie się czemuś

Wiktionary

Kontemplacja – sposób aktywności poznawczej realizowanej poprzez skupienie, pogrążenie się w myślach, przyglądanie się czemuś. Zarówno koncentracja, jak i kontemplacja są dwoma różnymi rodzajami medytacji. Koncentracja ma charakter medytacji syntetycznej, a kontemplacja – medytacji analitycznej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zarówno koncentracja, jak i kontemplacja są dwoma różnymi rodzajami medytacji.

 (1.2) Mianem kontemplacji określa się spoglądanie w wierze na Chrystusa.

 (1.3) Potrafił godzinami wpatrywać się w jakiś obraz. Ta jego kontemplacja wprawiała w zdumienie kustoszy muzealnych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntɛ̃mˈplat͡sʲja, AS: kõntẽmplacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontemplatyk mos., kontemplatyczka ż., kontemplacyjność ż., kontemplatywność ż., kontemplowanie n.

 czas. kontemplować ndk.

 przym. kontemplacyjny, kontemplatywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) medytacja

Wiktionary


kontemplacyjny

związany z kontemplacją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) właściwy kontemplacji, pogrążeniu się w myślach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntɛ̃mplaˈt͡sɨjnɨ, AS: kõntẽmplacyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontemplacja ż., kontemplacyjność ż., kontemplatywność ż., kontemplator m., kontemplowanie n.

 czas. kontemplować ndk.

 przym. kontemplatywny

 przysł. kontemplacyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) refleksyjny, kontemplatywny

Wiktionary


kontemplator

osoba kontemplująca coś, przyglądająca się w skupieniu, skłonna do zadumy, refleksji


SJP.pl


kontemplatorka

→ kontemplator


SJP.pl

Patrz:

kontemplator

kontemplatywny

rzadko: związany z kontemplacją; kontemplacyjny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zob. kontemplacyjny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontemplowanie n., kontemplacja ż.

 przym. kontemplacyjny

 czas. kontemplować

Wiktionary


kontemplowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kontemplować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontemplacja ż., kontemplatywność ż.

 czas. kontemplować ndk.

 przym. kontemplacyjny, kontemplatywny

Wiktionary


kontemplować

głęboko się zastanawiać; nieobecnie przypatrywać się czemuś w zadumie


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) pogrążać się głęboko w myślach

 (1.2) uważnie, w skupieniu przyglądać się czemuś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zasiedli wszyscy przy okrągłym stole i z lubością poczęli kontemplować aromatyczny, złotoczerwony płyn, w najlepszej zgodzie przerzucając się uprzejmymi prośbami o przysunięcie cukiernicy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntɛ̃mˈplɔvat͡ɕ, AS: kõntẽmplovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontemplacyjność ż., kontemplatywność ż., kontemplator m., kontemplatorium n., kontemplacja ż., kontemplowanie n.

 przym. kontemplacyjny, kontemplatywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) medytować, rozmyślać

Wiktionary


kontempt

dawniej: hańba, lekceważenie, pogarda


SJP.pl


kontenans

przestarzale: rezon, pewność siebie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. pewność siebie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈtɛ̃nãw̃s, AS: kõntẽnãũ̯s

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rezon, kuraż

Wiktionary


kontener

skrzynia o standaryzowanych wymiarach służąca przechowywania lub transportu towarów wieloma środkami lokomocji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) standaryzowany pojemnik służący do przechowywania i przewożenia towarów;

 (1.2) pot. duży pojemnik na śmieci

 (1.3) inform. struktura danych, której zadaniem jest przechowywanie w zorganizowany sposób zbioru danych;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kontener – format zapisu plików multimedialnych
  • kontener – struktura danych w językach programowania
  • kontener – skrzynia do transportu różnego rodzaju towarów
  • kontener – uruchomiony obraz maszyny wirtualnej (np. Dockera)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Załadowano kontenery na statek.

 (1.1) Kontener zawierał partię przemycanych narkotyków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈtɛ̃nɛr, AS: kõntẽner

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontenerowiec m., konteneryzacja ż.

:: zdrobn. kontenerek m.

 przym. kontenerowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) pojemnik

Wiktionary


kontenering

środowiskowo: pozyskiwanie żywności z kontenerów na śmieci


SJP.pl


kontenerować

o emocjach, uczuciach: przechowywać, gromadzić


SJP.pl


kontenerowiec

statek dostosowany do przewozu kontenerów; rorowiec, trejlerowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mors. statek przeznaczony do przewozu kontenerów;

Wiktionary

Kontenerowiec (również pojemnikowiec) – statek specjalnie wyposażony w prowadnice i przeznaczony do przewozu kontenerów, przy założeniu ich pionowego załadunku i wyładunku.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntɛ̃nɛˈrɔvʲjɛt͡s, AS: kõntẽnerovʹi ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontener m., konteneryzacja ż., konteneryzowanie n.

 przym. kontenerowy

 czas. konteneryzować

Wiktionary


kontenerowy

przymiotnik od: kontener


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kontenerem, dotyczący kontenera

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontener mrz., kontenerowiec mrz.

Wiktionary


konteneryzacja

wprowadzanie kontenerów w logistyce i transporcie


SJP.pl

Konteneryzacja – proces tworzenia obrazów zawierających wszystkie potrzebne pliki do uruchomienia danej aplikacji oraz ich uruchamianie i zarządzanie nimi. Uruchomiony obraz nazywany jest kontenerem. Kontenery, czyli uruchomione aplikacje, są odizolowane od systemu operacyjnego. Do tworzenia obrazów i kontenerów oraz zarządzenia nimi wykorzystywany jest m.in. program Docker, Podman, Cloud foundry, czy platforma Kubernetes.

Wikipedia


konteneryzować

w informatyce: tworzyć kontener (obraz) zawierający wszystkie pliki potrzebne do uruchomienia danej aplikacji


SJP.pl


kontent

tyleż co: zadowolony, usatysfakcjonowany


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) przest. książk. zadowolony

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) środ. zawartość, treść

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stanął wreszcie przed lusterkiem i patrząc kolejno to na nogi, to na odbicie swojej fizjonomii w zwierciadle, uśmiechnął się, kontent, że taki blask bije mu od głowy i obuwia.

 (2.1) Ta strona ma bardzo ciekawy kontent.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ntɛ̃nt, AS: kõntẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontentacja ż., kontentowanie n., ukontentowanie n.

 czas. kontentować ndk., ukontentować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rad, usatysfakcjonowany, zadowolony

 (2.1) zawartość, treść

Wiktionary


kontentacja

dawniej:
1. zadośćuczynienie, rekompensata; kompensata, kompensacja, rekompensacja;
2. zadowolenie, radość, satysfakcja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. zadośćuczynienie, zaspokojenie czyichś żądań

 (1.2) daw. zadowolenie, uciecha

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kontestatorski, kontent

 rzecz. kontent mrz.

Wiktionary


kontentowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kontentować.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kontent

 czas. kontentować

 rzecz. kontent mrz.

Wiktionary


kontentować

zadowalać, cieszyć kogoś


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) daw. cieszyć, zadowalać

czasownik zwrotny niedokonany kontentować się

 (2.1) daw. cieszyć się, zadowalać się

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntɛ̃nˈtɔvat͡ɕ, AS: kõntẽntovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontentowanie n., ukontentowanie n., kontent mrz.

 czas. ukontentować dk.

 przym. kontent

Wiktionary


kontentowy

→ kontent; contentowy


SJP.pl


konterfekt

przestarzale: portret, wizerunek, obraz, malowidło


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. portret, wizerunek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ale wszystko to jakoś mu się nie kleiło, bo od czasu do czasu zerkał na konterfekt, który co raz więcej się ożywiał i groził panu Jędrzejowi jakiemś okropnem, złowrogiem słowem.

Wiktionary


kontessa

z języka włoskiego: hrabina; komtesa, contessa


SJP.pl


kontestacja

kwestionowanie, na ogół manifestacyjne, przyjętych tradycyjnie poglądów lub zasad


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) protest, manifestowanie sprzeciwu wobec czegoś; podanie w wątpliwość

Wiktionary

Kontestacja (fr. "contestation" – spór, negacja; od łac. "contestari" protestować) – sprzeciw, najczęściej przeciwko systemowi społecznemu i politycznemu, wyrażany publicznie poprzez wypowiedzi i zachowanie. Wypowiedzi kontestujące mogą mieć charakter werbalny lub pozawerbalny, np. poprzez sztukę. Kontestacja jest skrajnym przeciwieństwem konformizmu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntɛˈstat͡sʲja, AS: kõntestacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontestator m., kontestatorka ż.

 czas. kontestować

 przym. kontestacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bunt, protest, weto

Wiktionary


kontestacyjny

związany z kontestacją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) kwestionujący wartości lub normy obowiązujące w życiu społecznym czy politycznym

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntɛstaˈt͡sɨjnɨ, AS: kõntestacyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontestacja ż., kontestator m., kontestatorka ż.

 przym. kontestatorski

 czas. kontestować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nonkonformistyczny, buntowniczy, bezkompromisowy

Wiktionary


kontestator

osoba kwestionująca, zwłaszcza publiczne, wartości i normy obowiązujące w życiu społecznym, politycznym itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) książk. człowiek protestujący przeciwko czemuś

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kontestować ndk.

 rzecz. kontestacja ż.

:: fż. kontestatorka ż.

 przym. kontestacyjny, kontestatorski

Wiktionary


kontestatorka

kobieta kwestionująca, zwłaszcza publiczne, wartości i normy obowiązujące w życiu społecznym, politycznym itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta publicznie protestująca przeciw czemuś, przeciwniczka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntɛstaˈtɔrka, AS: kõntestatorka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontestacja ż., kontestowanie n., kontestatorstwo n.

:: fm. kontestator m.

 czas. kontestować

 przym. kontestacyjny, kontestatorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) buntowniczka, nonkonformistka, niekonformistka

Wiktionary


kontestować

ostentacyjnie okazywać brak akceptacji dla jakichś norm, wartości lub obyczajów


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) książk. kwestionować coś, zaprzeczać czemuś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cyganeria artystyczna przesiadywała w kawiarniach i pubach, włóczyła się i błąkała, aby kontestować hipokryzję nudnej, mieszczańskiej wegetacji.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontestacja ż., kontestator mos., kontestatorka ż.

 przym. kontestacyjny

Wiktionary


kontinuum

continuum;
1. jedna z liczb kardynalnych będąca mocą zbioru liczb rzeczywistych;
2. zwarta i spójna przestrzeń metryczna;
3. zbiór liczb rzeczywistych wraz ze swoją strukturą porządkową i topologiczną


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) ciągły, zgodny z porządkiem zbiór elementów, które przechodzą jeden w drugi

 (1.2) mat. moc zbioru liczb rzeczywistych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Potrzebujemy widzialnej przeszłości, widzialnego kontinuum, widzialnego mitu początków, upewniającego nas co do naszego kresu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntʲĩˈnuwũm, AS: kõntʹĩnuu̯ũm

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) continuum, ciągłość, trwanie

Wiktionary


konto

1. rachunek w księdze handlowej
2. rachunek w księgowości bankowej wykazujący stan pieniędzy klienta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) ekon. bank. rachunek w banku, na którym są przechowywane pieniądze klienta;

 (1.2) inform. przypisana danemu użytkownikowi część zasobów serwera lub prawo dostępu do tych zasobów

 (1.3) inform. adres i skrzynka poczty elektronicznej

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konto (rachunkowość) – pojęcie z zakresu rachunkowości
  • konto bankowe – rachunek bankowy
  • konto użytkownika – konto w systemach komputerowych

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Więcej nie otworzę konta bankowego!

 (1.1) Powinien pan otworzyć konto w naszym banku.

 (1.2) Nie zawsze używanie kilku kont w Wikipedii jest zabronione, ale jest przez wielu uważane za niemoralne, szczególnie jeżeli używane są te konta w jednym głosowaniu, dyskusji lub do celowego wprowadzenia w błąd innych użytkowników.

 (1.3) Administrator sieci nie wiedział, że z jego konta wysyłano spam.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ntɔ, AS: kõnto

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontysta mos., kontystka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rachunek

Wiktionary


kontokurent

przestarzale: rachunek bieżący


SJP.pl


kontor

dawniej: zwierzchnik zakonu rycerskiego; komtur


SJP.pl


kontorsja

1. skręcenie, zwichnięcie;
2. grymas, skurcz twarzy


SJP.pl


kontorsjonista

osoba o wyjątkowo gibkim ciele, potrafiąca wyginać się w nieprawdopodobny sposób, zwykle artysta cyrkowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzad. człowiek mający bardzo elastyczne, zwinne ciało; zwykle artysta cyrkowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Noworoczny bal w hotelu uświetnił występ kontorsjonisty i magika.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntɔrsʲjɔ̇̃ˈɲista, AS: kõntorsʹi ̯o̊̃ńista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontorsjonistyka ż., kontorsja ż.

:: fż. kontorsjonistka ż.

 przym. kontorsjonistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) człowiek-guma

Wiktionary


kontorsjonistka

→ kontorsjonista


SJP.pl

Patrz:

kontorsjonista

kontować

dokonywać zapisu na koncie


SJP.pl


kontowy

przymiotnik od: konto


SJP.pl


kontr-

temat słowotwórczy

 (1.1) pierwszy człon wyrazów złożonych mający znaczenie: przeciwstawienie, występowanie przeciw

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontra ż.

 przyim. kontra

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kontra-

Wiktionary


kontra

contra;
1. atak mający na celu odparcie nacierającego przeciwnika, wroga; kontratak;
2. zachowanie wyrażające sprzeciw wobec czyichś zachowań; sprzeciw, przeciwdziałanie;
3. klisza drukarska odwracająca układ barw białych i czarnych na odbitce;
4. w boksie: cios powstrzymujący atak rywala;
5. w boksie: błyskawiczna odpowiedź ciosem na atak przeciwnika;
6. w kartach: zobowiązanie się gracza wobec partnera do niedopuszczenia do wygranej przeciwnika;
7. w brydżu: odzywka podważająca możność ugrania kontraktu wylicytowanego przez przeciwników
8. w wioślarstwie: wiosłowanie wstecz;
9. typ hamulca lub hamowania w rowerze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stanowisko lub postępowanie przeciwne do wypowiedzi lub postępowania innej osoby

 (1.2) sport. w boksie odpowiedź na cios przeciwnika, blokada lub odparcie ataku

 (1.3) sport. w brydżu zapowiedź w licytacji oznaczająca, iż gracz kontrujący uważa, że przeciwnicy nie zrealizują zapowiadanego kontraktu;

 (1.4) wojsk. kontratak, szybki zwrot od pozycji obronnej do ataku

 (1.5) środ. kontrybucja, treść dodawana przez użytkownika do bazy tworzonej na stronie internetowej

 (1.6) pot. kontrmanifestacja

 (1.7) pot. kontretykieta

 (1.8) hamulec nożny w rowerze działający przy odwrotnym obrocie pedałów

przyimek

 (2.1) przeciwko

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kontra – odzywka brydżowa
  • „Kontra” – powieść Józefa Mackiewicza
  • Kontra – wydawnictwo
  • Kontra – związek zawodowy
  • „Kontra” – miesięcznik o tematyce sportowej
  • kontra-fit – odzywka brydżowa
  • Contra

Wikipedia

Przykłady

 (1.5) Wer odrzucił mi znowu kontrę bez powodu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ntra, AS: kõntra

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrowanie n., skontrowanie n., kontrybucja ż., rekontra ż., kontrast m., kontrastowość ż., kontrastowanie n., skontrastowanie n., kontrówka ż.

 czas. kontrować ndk., skontrować dk., kontrastować ndk., skontrastować dk.

 przym. kontrowy, kontrastowy

 temsłow. kontra-, kontr-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) kontratak

 (2.1) alternatywna pisownia: contra

Wiktionary


kontrabanda

1. nielegalne przenoszenie lub przewożenie przez granicę państwa dewiz lub towarów; przemyt, szmugiel;
2. rzeczy, dewizy, towary przewożone nielegalnie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nielegalny przewóz towarów pomiędzy państwami z pominięciem opłat celnych, akcyzy, podatku VAT i innych należności wobec państwa;

 (1.2) przedmioty przemycane przez granicę

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntraˈbãnda, AS: kõntrabãnda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrabandzista m., kontrabandzistka ż.

 przym. kontrabandowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przemycanie, przemytnictwo, przemyt, szmugiel, szmuglerka, szmuglowanie

 (1.2) przemyt, szmugiel

Wiktionary


kontrabandowy

taki, który dotyczy kontrabandy - przemytu dewiz lub towarów; przemytniczy, szmuglerski, nielegalny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kontrabandą, dotyczący kontrabandy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrabanda ż., kontrabandzista mos., kontrabandziarz mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przemytniczy

Wiktionary


kontrabandzista

osoba uprawiająca kontrabandę, zajmująca się przemytem; przemytnik, szmugler, oszust


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ten kto zajmuje się kontrabandą, przemytem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrabanda ż.

:: fż. kontrabandzistka ż.

 przym. kontrabandowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przemytnik, szmugler

Wiktionary


kontrabas

największy, najniżej brzmiący instrument smyczkowy o grubych strunach, używany w orkiestrze symfonicznej, zespołach jazzowych i innych jako instrument basowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muz. największy smyczkowy instrument strunowy;

Wiktionary

Kontrabas (wł. "contrabbasso", skrót: "cb.") – muzyczny instrument strunowy z grupy smyczkowych; jest największym instrumentem z rodziny skrzypiec. Muzyk grający na kontrabasie to kontrabasista.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈtrabas, AS: kõntrabas

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. basista mos., kontrabasista mos., kontrabasistka ż.

 przym. kontrabasowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) środ. wieloryb

Wiktionary


kontrabasista

muzyk grający na kontrabasie, największym z instrumentów smyczkowych; basista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) muz. muzyk grający na kontrabasie

Wiktionary

Kontrabasista – muzyk grający na kontrabasie.

Zawodowi kontrabasiści posiadają międzynarodowe stowarzyszenie z siedzibą główną w USA, które służy do propagowania gry na tym instrumencie poprzez organizowanie koncertów, kursów mistrzowskich itp. Polski oddział tej instytucji działa we Wrocławiu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W dzieciństwie marzyłem, by zostać kontrabasistą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntrabaˈɕista, AS: kõntrabaśista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. basista mos., kontrabas m.

:: fż. kontrabasistka ż.

 przym. kontrabasowy

Wiktionary


kontrabasistka

muzyczka grająca na kontrabasie, największym z instrumentów smyczkowych; basistka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. kobieta, która gra na kontrabasie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrabas mrz., kontrabasista mos.

 przym. kontrabasowy

Wiktionary


kontrabasowy

związany z kontrabasem - najniżej brzmiącym instrumentem smyczkowym; basowy


SJP.pl


kontradm.

skrót

 (1.1) wojsk. mar. kontradmirał

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skr. kadm.

Wiktionary


kontradmiralski

→ kontradmirał


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kontradmirałem, dotyczący kontradmirała; dowodzony przez kontradmirała

Wiktionary

Patrz:

kontradmirał

Przykłady

 (1.1) Polski okręt kontradmiralski, galeon „Król Dawid”, uzbrojony był w 31 dział (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontradmirał mos.. kontradmiralstwo n.

Wiktionary


kontradmiralstwo

w wojsku: stopień kontradmirała - wyższego oficera marynarki wojennej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) wojsk. mar. stopień kontradmiralski

 (1.2) wojsk. mar. godność, urząd kontradmirała

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Wujek Janek dosłużył się kontradmiralstwa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontradmirał mos.

 przym. kontradmiralski

Wiktionary


kontradmirał

w marynarce wojennej: pierwszy z trzech stopni admiralskich, odpowiadający stopniowi generała brygady w wojskach lądowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wojsk. mar. oficerski stopień wojskowy w polskiej marynarce wojennej odpowiadający generałowi brygady w wojskach lądowych i lotnictwie;

 (1.2) mar. oficer mający stopień kontradmirała (1.1)

Wiktionary

Kontradmirał (kontradm.) – wojskowy stopień oficerski w polskiej Marynarce Wojennej, odpowiadający generałowi brygady w Wojskach Lądowych i Siłach Powietrznych. Jego odpowiedniki znajdują się także w marynarkach wojennych innych państw.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Polsce stopień kontradmirała powstał w 1921, wraz z innymi stopniami Marynarki Wojennej.

 (1.2) Pogrzeb kontradmirała odbył się w Redzie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontradmiralstwo n.

 przym. kontradmiralski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skr. kadm., kontradm.

Wiktionary


kontradykcja

przestarzałe:
1. brak zgody na coś; sprzeciw;
2. sprzeczność, niezgodność z czymś; rozbieżność, rozdźwięk, dysharmonia, dysonans


SJP.pl


kontradykcyjny

przestarzałe:
1. taki, który dotyczy kontradykcji - niezgody, sprzeciwu;
2. taki, który dotyczy kontradykcji - sprzeczności, niezgodności z czymś; przeciwstawny, rozbieżny, ambiwalentny, sprzeczny


SJP.pl


kontradyktoryczny

w logice: taki, który jest sprzeczny z rzeczywistością, zwłaszcza z konwencjami znaczeniowymi; wewnętrznie sprzeczny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający cechy sprzeczne, przeciwstawne

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kontradyktoryjny

Wiktionary


kontradyktoryjność

cecha procesu karnego, cywilnego, postępowania administracyjnego itp. zakładająca prawo strony do walki o korzystne dla siebie rozstrzygnięcie sprawy


SJP.pl

Kontradyktoryjność (z contradictio „sprzeczność” od contra „przeciw” i dicere „mówić”) – cecha postępowania, w którym istnieją dwie przeciwstawne strony toczące spór. Stanowi jeden z elementów sformalizowanej procedury sądowej.

Wikipedia


kontradyktoryjny

w prawie: dający możność wypowiedzenia się obu stronom, polegający na przeciwstawności wypowiedzi


SJP.pl


kontrafagot

instrument dęty drewniany o podwójnym stroiku, basowa odmiana fagotu charakteryzująca się najniższą skalą w grupie instrumentów dętych drewnianych; kontrfagot (rzadziej)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muz. fagot o niskiej skali;

Wiktionary

Kontrafagot – instrument dęty drewniany z grupy aerofonów stroikowych.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntraˈfaɡɔt, AS: kõntrafagot

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fagot m., fagocista mos.

Wiktionary


kontrafakt

Kontrafakt – powstały w 2001 roku w Pieszczanach na Słowacji zespół hip-hopowy. Składa się z trzech muzyków – lidera Rytmusa, Ego oraz Anešoma. Obecnie jest to jedna z najbardziej cenionych ekip tego typu muzyki na Słowacji. W 2004 roku nagrali razem z WWO utwór pt. „Najstarsia Vlasnost”, a w 2005 wystąpili gościnnie w kawałku „I tak to osiągnę” na albumie "Życie na kredycie".

Wikipedia


kontrafaktura

w muzyce: zastąpienie oryginalnego tekstu partii wokalnych nowym tekstem


SJP.pl

Kontrafaktura (z contrafactum) – zmiana tekstu w utworze wokalnym bez zmiany lub z niewielką zmianą melodii. Najczęściej dotyczy to zmiany tekstu świeckiego na religijny. Melodie zapożyczane są z pieśni innych narodów, wyznań lub z utworów muzyki rozrywkowej.

Wikipedia


kontrafał

w żeglarstwie: lina mocowana do rogu fałowego żagla biegnąca w dół, służąca do ściągania żagla na pokład; kontrfał


SJP.pl

Kontrafał (niderholer) – element olinowania ruchomego. Lina służąca do opuszczania bądź zrzucania ruchomych elementów ożaglowania, omasztowania lub innych np. płetwy sterowej. Jest liną o działaniu przeciwnym do fału. Stosowana tam, gdzie siła ciężkości nie wystarcza, aby opuścić element uprzednio podniesiony przy użyciu fału. W przypadku ożaglowania biegnie od rogu fałowego w dół i służy do ściągnięcia żagla na pokład.

Wikipedia


kontrafałd

fałda zrobiona z dwóch założonych obok siebie fałd, zwróconych do siebie kantami; kontrafałda


SJP.pl


kontrafałda

fałda zrobiona z dwóch założonych obok siebie fałd, zwróconych do siebie kantami; kontrafałd


SJP.pl


kontragitacja

oddziaływanie na opinię publiczną w celu zjednania zwolenników dla jakiejś sprawy, idei, poglądów przeciwnych sprawom, ideom, poglądom podlegającym już agitacji


SJP.pl


kontragitacyjny

związany z kontragitacją, mający na celu kontragitację - zjednywanie przeciwników jakichś poglądów lub działań


SJP.pl


kontrahencki

→ kontrahent


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kontrahentem, dotyczący kontrahenta

Wiktionary

Patrz:

kontrahent

Powiązane:

 rzecz. kontrahent mos., kontrahentka ż.

 przym. kontrahować ndk.

Wiktionary


kontrahent

jedna ze stron zawierających umowę; strona umowy, wspólnik, kooperant, partner


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) każda ze stron zawierających umowę

Wiktionary

Kontrahent – osoba fizyczna lub osoba prawna będąca stroną transakcji.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈtraxɛ̃nt, AS: kõntraχẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrakt m.

 przym. kontrahencki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) partner, dostawca / odbiorca, klient / sprzedawca, konsument / przedsiębiorca, spożywca / wytwórca

Wiktionary


kontrahentka

kobieta reprezentująca jedną ze stron zwierających umowę; strona umowy, partnerka, kooperantka, wspólniczka


SJP.pl


kontrahować

zawierać transakcję, umowę, kontrakt; kontraktować


SJP.pl


kontrakcik

żartobliwe zdrobnienie od: kontrakt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kontrakt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie kontrakt, lecz tylko mały kontrakcik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrakt m.

 przym. kontraktowy

Wiktionary


kontrakcja

1. [czytaj: kontr-akcja] akcja przeciwstawna innej akcji;
2. w fizyce: zmniejszenie się objętości podczas mieszania się niektórych rozpuszczających się wzajemnie cieczy;
3. w geologii: kurczenie się wnętrza Ziemi, a wraz z nim gruntu, wskutek utraty ciepła;
4. w językoznawstwie: zjawisko fonetyczne polegające na zlaniu się w jedną samogłoskę, zazwyczaj długą, dwóch samogłosek sąsiadujących ze sobą bezpośrednio albo oddzielonych pierwotnie od siebie jakimś zanikającym elementem spółgłoskowym; monoftongizacja
5. w różnych dziedzinach nauki: skrócenie, skurczenie, zwężenie się czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przeciwdziałanie (działanie skierowane przeciwko innemu działaniu) datadef|od 1902.

 (1.2) skurczenie, ściągnięcie lub zmniejszenie długości, zakresu, rozmiaru lub objętości

 (1.3) fonet. ściągnięcie dwóch samogłosek występujących obok siebie w jedną samogłoskę;

 (1.4) jęz. słowo lub wyrażenie skrócone w mowie

 (1.5) geol. kurczenie się ziemi lub skał w wyniku utraty przez nich temperatury;

 (1.6) chem. zjawisko fizyczne polegające na zmniejszeniu objętości roztworu na skutek reakcji chemicznej lub oddziaływań międzycząsteczkowych;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kontrakcja (skrót)
  • kontrakcja (paleografia)
  • kontrakcja (fonetyka)
  • kontrakcja (matematyka)
  • kontrakcja objętości (chemia)
  • kontrakcja lantanowców (chemia)
  • kontrakcja (geologia)
  • hipoteza kontrakcji (geologia)

Wikipedia


kontrakcyjny

w geologii: teoria kontrakcyjna - teoria powstała na początku XIX wieku, zgodnie z którą przemieszczenia mas skalnych w skorupie ziemskiej są spowodowane kurczeniem się wnętrza Ziemi wskutek utraty przez nie ciepła; teoria kontrakcji


SJP.pl


kontrakt

1. porozumienie stron w jakiejś sprawie, zwykle zawierane w formie pisemnej, określające warunki na jakich coś ma się odbyć lub regulujące coś, zobowiązania stron i terminy;
2. pisemny tekst takiego porozumienia;
3. kontrakt terminowy - określona i niepodzielna wielkość partii danego towaru giełdowego, stanowiąca przedmiot w transakcji giełdowej, ustalana dla formy obrotu, jaką jest sesja przetargowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) umowa dotycząca jakiegoś przedsięwzięcia lub czyjegoś zatrudnienia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wczoraj podpisałem nowy kontrakt.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ntrakt, AS: kõntrakt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrahent m., kontraktor m.

:: zdrobn. kontrakcik mrz.

 czas. kontraktować ndk.

 przym. kontraktowy

Wiktionary


kontraktacja

w rolnictwie: forma skupu produktów, głównie rolnych oraz zwierząt hodowlanych, oparta na dwustronnej umowie między producentem i przedsiębiorstwem skupu, określającej termin realizacji, ilość i jakość produktów, cenę oraz inne obustronne zobowiązania


SJP.pl

Kontraktacja – forma skupu płodów rolnych lub zwierząt hodowlanych albo ich produktów, oparta na umowie dwustronnej między producentem a przedsiębiorstwem skupującym.

Umowa kontraktacyjna określa wzajemne zobowiązania stron, np. terminy i wielkości dostaw, parametry jakościowe dostarczanych produktów, cenę, pomoc i opiekę instruktażową, weterynaryjną, paszową lub kredytową.

Wikipedia


kontraktacyjny

związany z kontraktacją - formą skupu produktów rolnych i zwierząt hodowlanych, np. umowa kontraktacyjna


SJP.pl


kontraktor

pracownik podnajmowany do pracy w miejscu innym, niż został zatrudniony


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) wykonawca, kontrahent, strona umowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrakt

 przym. kontraktowy

Wiktionary


kontraktorka

→ kontraktor


SJP.pl

Patrz:

kontraktor

kontraktować

1. zawierać kontrakt, umowę na dostawę czegoś; kontrahować, zawierać transakcję;
2. rzadko: angażować na podstawie kontraktu


SJP.pl


kontraktowicz

dawniej: osoba biorąca udział w kontraktach - dorocznych zjazdach szlachty polskiej


SJP.pl


kontraktowiec

potocznie:
1. agent kontraktowy;
2. człowiek zatrudniony na zasadzie kontraktu


SJP.pl


kontraktowy

1. związany z kontraktem, mający charakter kontraktu - zgodnego oświadczenia dwóch lub więcej stron, złożonego na piśmie; ustalony, umówiony, uzgodniony;
2. związany z kontraktami - stałymi, dorocznymi zjazdami szlachty polskiej, służącymi zawieraniu umów gospodarczych i transakcji handlowych;
3. sejm kontraktowy - sejm wybrany w Polsce w 1989 roku na podstawie ordynacji przewidującej z góry podział mandatów między ugrupowania postkomunistyczne a solidarnościowe


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący kontraktu, związany z kontraktem

 (1.2) o pracowniku: zatrudniony na podstawie kontraktu; nieetatowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jesteśmy skazani na służbę kontraktową, która jest rzeczą konieczną, ponieważ o ile obecnie służba trwa 12 miesięcy, a będzie jeszcze skrócona do 10 miesięcy, siły zbrojne są tak utechnicznione, iż nie mogłyby inaczej funkcjonować.

 (1.2) - Ambasador jest pracownikiem kontraktowym - wyjaśnił dyrektor.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntrakˈtɔvɨ, AS: kõntraktovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrakt m., kontrakcik m., kontraktor m., kontraktacja ż., kontraktowanie n., zakontraktowanie n.

 czas. kontraktować ndk., zakontraktować dk.

Wiktionary


kontraktura

w medycynie: ograniczenie ruchów i wykrzywienie kończyny, kręgosłupa lub szyi wskutek zmian chorobowych w stawach, mięśniach lub ścięgnach; przykurcz


SJP.pl


kontrakty

zapoczątkowane w XVI w. stałe, doroczne zjazdy szlachty polskiej, mające na celu zawieranie różnych umów gospodarczych i transakcji handlowych


SJP.pl

Kontrakty – w dawnej Polsce doroczne zjazdy szlachty odbywające się w miastach w celu zawarcia porozumień handlowych, kredytowych i gospodarczych. Odbywały się na początku roku kalendarzowego; trwały kilka tygodni. Zjazdom towarzyszyły zabawy, uczty i spotkania towarzyskie.

Wikipedia


kontrakulturacja

zjawisko unikania lub odrzucania wzorów kulturowych obcej grupy kulturowej, występujące na początku akulturacji


SJP.pl

Kontrakulturacja – proces występujący na początku zjawiska akulturacji wyrażający się traktowaniem z rezerwą, unikaniem bądź nawet odrzucaniem wzorów kulturowych obcej grupy kulturowej. []

Wikipedia


kontralcista

osoba śpiewająca kontraltem; kontralt


SJP.pl


kontralcistka

śpiewaczka śpiewająca kontraltem - najniższym głosem żeńskim; kontralt


SJP.pl


kontralt

śpiewaczka śpiewająca kontraltem - najniższym głosem żeńskim; kontralcistka


SJP.pl

Kontralt (alt głęboki) – rodzaj głosu żeńskiego o najniższej tessiturze. Skala kontraltu obejmuje co najmniej dźwięki od c do d2. Kontralcistki operują głosem o bardzo dużej skali – w niektórych przypadkach aż do wysokiego c-trzykreślnego sopranu.

Kontralt jest rzadko spotykanym głosem, zwłaszcza w Europie. Znane osoby, które śpiewały kontraltem to m.in.: światowej sławy śpiewaczki operowe Adriana Basile, Marian Anderson, Ewa Podleś, Nathalie Stutzmann, Kathleen Ferrier i Sonia Prina.

Wikipedia


kontraltowy

przymiotnik od: kontralt (najniższy głos żeński), np. głos kontraltowy


SJP.pl


kontramarka

1. w numizmatyce: znak wybijany na monetach w celu usankcjonowania ich obiegu lub nadania im nowej wartości nominalnej; kontrasygnatura, kontrsygnatura;
2. dawniej: znaczek numerowany, otrzymywany w szatni przy oddawaniu ubrania lub przedmiotu pozostawionego na przechowani;
3. dawniej: znaczek numerowy, wydawany przy wejściu do teatru w zamian za bilet w celu wychwycenia fałszywych biletów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Kresy. prowincjonalizm twarz

Wiktionary


kontramarsz

kontrmarsz;
1. sposób prowadzenia walki przez piechotę zachodnioeuropejską w XVI-XVII w., polegający na tym, że poszczególne szeregi żołnierzy kompanii strzelały kolejno do nieprzyjaciela i wycofywały się na tył kolumny;
2. marsz odbywający się w kierunku przeciwnym do dotychczasowego, w celu dostosowania ugrupowania własnych wojsk do nowej sytuacji


SJP.pl


kontrapas

wydzielony pas na ulicy jednokierunkowej, umożliwiający ruch w kierunku przeciwnym do innych pojazdów


SJP.pl

Kontrapas – wydzielony pas jezdni ulicy jednokierunkowej przeznaczony dla ruchu określonej kategorii pojazdów (np. rowerów lub autobusów) w kierunku przeciwnym do obowiązującego pozostałe pojazdy.

Wikipedia


kontrapost

w rzeźbie: zasada kompozycyjna polegająca na ustawieniu postaci ludzkiej tak, aby ciężar ciała spoczywał na jednej nodze


SJP.pl

Kontrapost − w sztukach plastycznych sposób ustawienia postaci tak, iż cały ciężar jej ciała opiera się na jednej nodze, podczas gdy druga jest odciążona i lekko wspiera się na ziemi. Ten układ nóg równoważony jest przez wygięcie tułowia i rąk - barki są pochylone przeciwnie w stosunku do bioder, co w połączeniu z pochyleniem głowy sprawia, że kręgosłup postaci tworzy kształt litery "S". Jedna z rąk zwykle jest spuszczona, a druga coś dzierży.

Wikipedia


kontrapozycja

w logice tradycyjnej: przekształcenie zdania kategorycznego przez zastosowanie kolejno konwersji i obwersji lub odwrotnie, np. zdanie: każdy człowiek jest ssakiem przekształca się w zdanie: żaden człowiek nie jest istotą niebędącą ssakiem (obwersja), i następnie w zdanie: żadna istota niebędąca ssakiem nie jest człowiekiem (konwersja)


SJP.pl


kontraproduktywny

utrudniający osiągnięcie zamierzonych efektów; kontrproduktywny


SJP.pl


kontrapunkcista

1. kompozytor, muzyk stosujący w swoich utworach zasadę kontrapunktu;
2. specjalista w zakresie kontrapunktu - techniki prowadzenia dwu lub więcej melodii równolegle


SJP.pl


kontrapunkt

1. w muzyce: technika kompozytorska polegająca na jednoczesnym zestawieniu kilku linii melodycznych według określonych zasad tonalnych, harmonicznych i rytmicznych w utworach wielogłosowych;
2. muzyce: druga melodia towarzysząca pierwszej, np. towarzysząca tematowi w fugach;
3. w muzyce: dział teorii muzyki dotyczący takiej techniki kompozytorskiej;
4. w filmoznawstwie: koncepcja estetyczna okresu kina wczesnodźwiękowego, traktująca dźwięk jako nowy element montażu i samodzielny składnik wizualnego obrazu zdolny wzbogacić metody oddziaływania na widza;
5. przenośnie: coś dopełniającego coś innego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) plast. element obrazu, widowiska itp., który poprzez swoją obecność kontrastuje z innym elementem, tym samym go uwidaczniając

 (1.2) muz. technika stosowana w muzyce polegająca na prowadzeniu kilku linii melodycznych, które są ze sobą zharmonizowane;

 (1.3) muz. jeden z działów teorii muzyki

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kontrapunkt – pojęcie z dziedziny muzyki
  • Kontrapunkt RMF FM i Newsweeka – cotygodniowy program publicystyczny radia RMF FM i tygodnika Newsweek Polska
  • Kontrapunkt – Przegląd Teatrów Małych Form, festiwal teatralny odbywający się co roku w Szczecinie
  • Kontrapunkt – powieść Aldousa Huxleya
  • Kontrapunkt – polski film dokumentalny z 1985 r.

Wikipedia


kontrapunktować

w muzyce: komponując, stosować zasady kontrapunktu


SJP.pl


kontrapunktowy

w muzyce: zgodny z zasadami kontrapunktu - techniki prowadzenia dwu lub więcej melodii równolegle; kontrapunktyczny


SJP.pl


kontrapunktyczny

w muzyce: zgodny z zasadami kontrapunktu - techniki prowadzenia dwu lub więcej melodii równolegle; kontrapunktowy


SJP.pl


kontrargument

argument skierowany przeciwko argumentom strony przeciwnej, obalający inne twierdzenie


SJP.pl

Kontrargument – argument, który ma na celu obalenie innego argumentu. Stosuje się go w celu podważenia twierdzenia, tezy lub lematu. Próba obalenia danego argumentu może polegać na sformułowaniu kontrargumentu lub znalezieniu dla niego kontrprzykładu.

Wikipedia


kontrargumentacja

1. uzasadnianie, przekonywanie za pomocą kontrargumentów; kontrargumentowanie, falsyfikacja;
2. zespół kontrargumentów, które służą do przeciwstawiania się czyjejś argumentacji


SJP.pl


kontrargumentować

przytaczać argumenty przeciwko innym argumentom; zaprzeczać, falsyfikować, oponować, polemizować


SJP.pl


kontrarianin

osoba celowo zajmująca stanowisko przeciwne do powszechnie akceptowanej opinii lub trendu


SJP.pl


kontrarianizm

postawa społeczna lub strategia inwestycyjna polegająca na działaniu wbrew panującym trendom, powszechnym opiniom lub zachowaniom tłumu


SJP.pl


kontrariański

przeciwny powszechnym opiniom lub tendencjom


SJP.pl


kontraruch

dwukierunkowy ruch rowerowy na ulicach jednokierunkowych


SJP.pl


kontrast

1. wystąpienie elementów, zjawisk, postaw itp. o cechach przeciwstawnych lub o mocno uwidocznionej różnicy podczas ich porównywania lub zestawienia, np. kontrast form, linii, kolorów, kształtów; przeciwieństwo, sprzeczność, dysonans, rozdźwięk, rozbieżność;
2. w fizyce, optyce: stosunek jasności dwóch porównywanych elementów obrazu, np. kontrast oświetlenia, obrazu, luminacji; ostrość;
3. w psychologii widzenia: właściwość spostrzeżeń wzrokowych, dzięki której wizualna ocena świecącego przedmiotu jest różna w zależności od otaczającego tła lub od tego, jakie światło padało poprzednio na siatkówkę oka, np. kontrast wzrokowy, następczy;
4. w medycynie: substancja wprowadzana do organizmu osoby badanej w celu uzyskania wyrazistego obrazu na kliszy radiofotograficznej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książk. sprzeczność występująca między zestawionymi elementami (przedmiotami, zjawiskami itp.)

 (1.2) opt. stosunek między największym a najmniejszym stopniem naświetlenia jakiegoś przedmiotu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kontrast (elektronika)
  • kontrast (literatura)
  • kontrast (medycyna)
  • kontrast wzrokowy
  • kontrastowość w fotografii (gradacja)
  • kontrast (sztuka)
  • Kontrast (grupa muzyczna)
  • Kontrast – mini-album Sobla

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) To zdjęcie ma za duży kontrast: trzeba to skorygować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ntrast, AS: kõntrast

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrastowość ż., kontrastowanie n., skontrastowanie n.

:: zdrobn. kontraścik mrz.

 czas. kontrastować ndk.

 przym. kontrastowy

 przysł. kontrastowo

 przyim. kontra

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przeciwieństwo

Wiktionary


kontraster

[czytaj: kontraSTER] pomocniczy ster opływowy, znajdujący się między śrubą i sterem, służący do usuwania prędkości obwodowych w strumieniu zaśrubowym, podwyższania sprawności śruby oraz do wytwarzania dodatkowego oporu; przeciwster


SJP.pl


kontrastowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kontrastować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontra ż., kontrast m., kontrastowość ż., skontrastowanie n.

 czas. kontrastować ndk.

 przym. kontrastowy

 przyim. kontra

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przeciwstawianie

Wiktionary


kontrastować

1. wyraźnie odróżniać się od czegoś, odznaczać się w porównaniu z czymś; rzucać się w oczy;
2. stosować zasadę kontrastu, posługiwać się kontrastem


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. skontrastować)

 (1.1) być kontrastem dla czegoś; odznaczać się w zestawieniu z czym

 (1.2) zestawiać ze sobą dla ukazania kontrastu

czasownik zwrotny niedokonany kontrastować się (dk. skontrastować się)

 (2.1) zestawiać się w kontraście do siebie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontra ż., skontrastowanie n., kontrast mrz., kontrastowanie n., kontrastowość ż.

 czas. skontrastować dk.

 przym. kontrastowy

 przysł. kontrastowo

 przyim. kontra

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) odcinać się

 (1.2) przeciwstawiać

Wiktionary


kontrastowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest kontrastowe

Wiktionary

Kontrastowość, gradacja, twardość – cecha charakterystyczna materiałów światłoczułych, określająca różnice gęstości optycznej, w jakich zostaną odtworzone na obrazie różnice tonalne fotografowanego obiektu.

Miarą kontrastowości jest gradient krzywej charakterystycznej. Kontrastowość materiałów światłoczułych w czasie wywoływania rośnie do pewnej granicy. Materiały negatywowe w filmie mają stosunkowo niską kontrastowość – gradient średni ok. 0,6–0,7, materiały do reprodukcji kreskowej – ok. 3–5.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kontrast m., kontrastowanie n., skontrastowanie n., kontra ż.

 przym. kontrastowy

 przysł. kontrastowo

 czas. kontrastować

 przyim. kontra

Wiktionary


kontrastowy

1. stanowiący przeciwieństwo czegoś, wyraźnie różniący się od czegoś; krańcowo różny, sprzeczny, skrajnie odmienny, zupełnie inny;
2. w fotografii: film, zdjęcie, negatyw, odbitka kontrastowa - film, zdjęcie, negatyw, odbitka, na których ostro kontrastują ze sobą plamy jasne i bardzo ciemne, a mało jest plam o pośrednim nasileniu zaciemnienia;
3. w medycynie: środki kontrastowe - środki chemiczne wprowadzane do ciała człowieka w celu uzyskania wyraźnego obrazu badanego narządu na ekranie lub zdjęciu rentgenowskim; środki cieniujące, środki kontrastujące


SJP.pl


kontrastujący

w medycynie: środki kontrastujące - środki chemiczne wprowadzane do ciała człowieka w celu uzyskania wyraźnego obrazu badanego narządu na ekranie lub zdjęciu rentgenowskim; środki cieniujące, środki kontrastowe


SJP.pl


kontrastywny

w językoznawstwie: taki, który polega na zestawieniu dwóch lub więcej elementów języka w celu wykrycia podobieństw i różnic między nimi; konfrontatywny, komparatystyczny, komparatywny, porównawczy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) jęz. porównawczy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Muszę napisać pracę kontrastywną między językiem polskim i angielskim, której tematem ma być analiza kognitywistyczna przysłów, idiomów, itp.

Wiktionary


kontrasygnata

[czytaj: kontr-asygnata] w prawie: podpisanie aktu prawnego przez wysokiego urzędnika państwowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) adm. praw. wymóg złożenia podpisu pod aktem prawnym przez drugą osobę w celu potwierdzenia jego ważności;

Wiktionary

Kontrasygnata (łac. "contra" 'przeciw', "signum" 'znak; sygnał') – wymóg podpisania dokumentu, np. aktów prawnych jak ustawy bądź rozporządzenia przez drugą osobę, potwierdzający jego ważność.

W systemie rządów parlamentarno-gabinetowych oznacza najczęściej podpisanie aktu urzędowego wydanego przez głowę państwa – monarchę lub prezydenta – dodatkowo przez premiera lub ministra odpowiedniego resortu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W polskiej Konstytucji pojęcie kontrasygnaty nie występuje, jednak z racji szerokiego stosowania tej praktyki, pojęcie to ma charakter powszechny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrasygnowanie n.

 czas. kontrasygnować ndk.

Wiktionary


kontrasygnatura

w numizmatyce: znak wybijany na monetach w celu usankcjonowania ich obiegu lub nadania im nowej wartości nominalnej; kontramarka, kontrsygnatura


SJP.pl


kontrasygnować

[czytaj: kontr-asygnować] w prawie: dokonać, dokonywać kontrasygnaty, czyli złożyć, składać pod dokumentem drugi podpis, by dokument ten stał się prawomocny


SJP.pl


kontraszot

w żeglarstwie: lina zaczepiana do noku bomu i poprowadzona w przód w okolice dziobu, działająca w kierunku przeciwnym niż szot, która wspólnie z szotem utrzymuje bom w pewnym określonym położeniu


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kontrataczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kontratak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontratak m.

Wiktionary


kontratak

1. atak mający na celu odparcie nacierającego przeciwnika, wroga; contra, kontra, przeciwuderzenie;
2. w wojsku: przejście od walki obronnej do zaczepnej;
3. przenośnie: wystąpienie z oskarżeniem w odpowiedzi na zarzuty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) odpowiedź atakowanego w dyskusji, sporcie, w wojskowości itp.

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Drużyna naszych odpowiedziała kontratakiem.

 (1.1) Do podjęcia kontrataku zniechęcił go wygląd profesora.

 (1.1) Wojska sprzymierzonych przechodzą do kontrataku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontratakowanie n.

:: zdrobn. kontrataczek m.

 czas. kontratakować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kontrnatarcie, przeciwnatarcie, kontrofensywa

Wiktionary


kontratakowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odpowiadanie atakiem na atak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontratak m.

 czas. kontratakować ndk.

Wiktionary


kontratakować

1. przeprowadzać kontratak, działaniem bronić się przed atakami przeciwnika;
2. w wojsku: przechodzić do kontrataku - walki zaczepnej;
3. przenośnie: występować z oskarżeniami w odpowiedzi na zarzuty


SJP.pl


kontratenor

śpiewak śpiewający kontratenorem; tenor altowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muz. najwyższy głos męski wykorzystujący rejestr falsetowy;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) osoba z takim głosem

Wiktionary

Kontratenor – śpiewak płci męskiej, który mimo przebytej mutacji głosu, dzięki odpowiedniej technice, jak i wrodzonym uwarunkowaniom, jest w stanie operować pełną skalą altu (kontratenor altowy), mezzosopranu (kontratenor mezzosopranowy) lub nawet sopranu (kontratenor sopranowy).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Piotr gra na fortepianie i śpiewa pięknym kontratenorem.

 (2.1) Baron podziwiał przebojową arię kontratenora.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntraˈtɛ̃nɔr, AS: kõntratẽnor

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kontratenorowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) falset, alt

 (2.1) falsecista, alcista

Wiktionary


kontratenorowy

→ kontratenor (głos)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący kontratenoru, przeznaczony na ten rodzaj głosu

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) kontratenor, tenor, tenorowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) falsetowy, altowy

Wiktionary


kontratyp

1. w filmoznawstwie: pozytywowa taśma filmowa otrzymana metodą kontratypowania za pośrednictwem kontrnegatywu (taśmy negatywowej otrzymanej w wyniku skopiowania taśmy pozytywowej);
2. w prawie: okoliczność wyłączająca bezprawność karną


SJP.pl

Kontratyp – okoliczność wyłączająca karną bezprawność czynu. Zaistnienie kontratypu powoduje, że zachowanie wypełniające znamiona czynu zabronionego nie jest przestępstwem. Innymi słowy – postępowanie, które w normalnych warunkach jest bezprawne, staje się prawnie dozwolone ze względu na zaistnienie określonych okoliczności wynikających z faktu wyłączenia przesłanek winy.

Wikipedia


kontratypować

w filmoznawstwie: wykonywać pozytywową taśmę filmową za pomocą kontrnegatywu - taśmy negatywowej otrzymanej w wyniku skopiowania taśmy pozytywowej


SJP.pl


kontraścik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kontrast

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie kontrast, lecz tylko lekki kontraścik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrast m.

Wiktionary


kontraśruba

w żeglarstwie: profilowa kierownica za lub przed śrubą statku wodnego, prostująca strumień wody przepływającej przez śrubę


SJP.pl


kontrbateryjny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z walką artylerii przeciw artylerii przeciwnika, dotyczący takiej walki

Wiktionary


kontrchwyt

chwyt stanowiący odpowiedź na wcześniejszy chwyt przeciwnika


SJP.pl


kontrdemonstrant

osoba protestująca przeciwko innej demonstracji


SJP.pl


kontrdowód

dowód podważający domniemanie autentyczności lub zgodności z prawdą innego dowodu; przeciwdowód


SJP.pl


kontredans

1. taniec towarzyski z XVIII w.;
2. muzyka do tego tańca


SJP.pl

Kontredans – zbiorowy, figurowy taniec towarzyski pochodzenia angielskiego, popularny zwłaszcza we Francji od końca XVIII w. (w XIX w. przekształcił się w kadryla).

Wikipedia


kontredansowy

przymiotnik od: kontredans


SJP.pl


kontrekspertyza

nowa ekspertyza poddająca w wątpliwość wynik badania poprzedniej


SJP.pl


kontreksperyment

eksperyment stanowiący odpowiedź na wcześniejszy eksperyment


SJP.pl


kontremalia

emalia kładziona na rewersie emaliowanej plakietki metalowej w celu jej wzmocnienia


SJP.pl


kontretykieta

dodatkowa naklejka na butelce, znajdująca się po przeciwnej stronie od głównej etykiety


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) naklejka umieszczona po drugiej stronie butelki w stosunku do etykiety;

Wiktionary

Kontretykieta – papierowa naklejka, najczęściej w kształcie prostokąta lub kwadratu, znajdująca się na opakowaniu po przeciwnej stronie niż etykieta. Najczęściej stosują ją browary w przemyśle piwowarskim, umieszczając na niej szczegółowe informacje o piwie, datę minimalnej trwałości, kod paskowy i inne informacje.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na kontretykiecie znajdują się informacje, z jakich odmian wino powstało.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntrɛtɨˈcɛta, AS: kõntretyḱeta

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. kontra

Wiktionary


kontrfagot

instrument dęty drewniany o podwójnym stroiku, basowa odmiana fagotu charakteryzująca się najniższą skalą w grupie instrumentów dętych drewnianych; kontrafagot (częściej)


SJP.pl


kontrfaktyczny

odnoszący się do zdarzeń potencjalnych lub nierzeczywistych


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) filoz. taki, który odnosi się do zdarzeń potencjalnych lub nierzeczywistych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W przypadku intensji sekundarnych wartość logiczną lub odniesienie sądu / pojęcia ustalamy przyjmując nasz aktualny świat jako kontekst wypowiedzenia oraz dany świat kontrfaktyczny jako okoliczności wartościowania.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrfaktualizm m., fakt m., faktoid m., fakcik m., faktyczność ż., faktualność ż., kontrfaktualność ż., kontrafakt m.

 czas. faktualizować ndk.

 przym. faktyczny, faktualny, kontrfaktualny, faktoidowy

 przysł. kontrfaktycznie, faktycznie, faktualnie, de facto

 wykrz. faktycznie, fakt

 partyk. fakt

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kontrfaktualny, nierzeczywisty

Wiktionary


kontrfał

w żeglarstwie: lina mocowana do rogu fałowego żagla biegnąca w dół, służąca do ściągania żagla na pokład; kontrafał


SJP.pl


kontrgambit

w szachach: gambit czarnych figur w odpowiedzi na uprzednie poświęcenie ze strony białych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) szach. otwarcie szachowe, w którym czarne poświęcają jedną lub kilka bierek, w zamian za uzyskanie lepszej pozycji;

Wiktionary

W tym artykule użyto notacji algebraicznej w celu opisania szachowych posunięć.

Kontrgambit – określenie debiutu, w którym stroną ofiarującą materiał jest zawodnik grający czarnymi bierkami. Do XIX w. nazwę kontrgambit używano w odniesieniu do otwarcia, w którym jedna ze stron na kontynuację gambitową odpowiadała w taki sam sposób. Poniżej podano przykłady kontrgambitów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jedną możliwych odpowiedzi czarnych na gambit jest zagranie kontrgambitu.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kontrgambitowy

Wiktionary


kontrinicjatywa

inicjatywa będąca odpowiedzią na wcześniejszą inicjatywę


SJP.pl


kontrintuicyjny

sprzeczny z intuicją lub z tym, czego można by się naturalnie spodziewać


SJP.pl


kontrkandydat

kandydat strony przeciwnej; przeciwkandydat


SJP.pl


kontrkandydatka

→ kontrkandydat


SJP.pl

Patrz:

kontrkandydat

kontrkościół

organizacja działająca podobnie do Kościoła, lecz różniąca się światopoglądem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) organizacja działająca podobnie do Kościoła, lecz różniąca się światopoglądem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ja także coraz bardziej jestem zdegustowany polskim Kościołem katolickim, czuje się porzucony, mógłby zapisać się do kontrkościoła jako kontrowieczka, wszak potrafię beczeć.

Wiktionary


kontrkultura

antykultura;
1. grupa społeczna odrzucająca normy i zachowania kultury oficjalnej, propagująca nowe wartości;
2. kultura tej grupy społecznej


SJP.pl

Kontrkultura (z contra „przeciw” + kultura) – określa heterogeniczną formację społeczno-kulturową, która wyraża sprzeciw wobec zastanej kultury poprzez filozofię, sztukę i najróżniejsze działania rewolucyjne, oferując w zamian serię alternatywnych sposobów organizacji społeczeństwa i wizji życia ludzkiego.

Wikipedia


kontrkulturowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co kontrkulturowe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrkultura ż.

 przym. kontrkulturowy

Wiktionary


kontrkulturowy

→ kontrkultura


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) właściwy kontrkulturze, odrzucający wartości, normy i wzory zachowania kultury oficjalnej

Wiktionary

Patrz:

kontrkultura

Powiązane:

 rzecz. kontrkultura ż., kontrkulturowość ż.

Wiktionary


kontrmanifestacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) polit. manifestacja będąca formą przeciwstawienia się innej manifestacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. manifa ż.

Wiktionary


kontrmanifestant

osoba biorąca udział w manifestacji stanowiącej reakcję na inną manifestację


SJP.pl


kontrmarsz

kontramarsz;
1. sposób prowadzenia walki przez piechotę zachodnioeuropejską w XVI-XVII w., polegający na tym, że poszczególne szeregi żołnierzy kompanii strzelały kolejno do nieprzyjaciela i wycofywały się na tył kolumny;
2. marsz odbywający się w kierunku przeciwnym do dotychczasowego, w celu dostosowania ugrupowania własnych wojsk do nowej sytuacji


SJP.pl

Kontrmarsz – pojęcie z dziedziny wojskowości, oznaczające taktykę salwowego prowadzenia ognia kolejnymi szeregami lub sposób przemieszczania się pododdziałów w celu przegrupowania.

Wikipedia


kontrmiesięcznica

miesięcznica, której celem jest krytyka innej miesięcznicy


SJP.pl


kontrmina

mina podziemna stosowana w obronie w celu zniszczenia min nieprzyjaciela; przeciwmina


SJP.pl


kontrnegatyw

przekopiowywanie negatywu wyjściowego przez fazę pozytywu, w celu otrzymania negatywu wtórnego


SJP.pl


kontrnegatywowy

→ kontrnegatyw


SJP.pl

Patrz:

kontrnegatyw

kontrofensywa

kontratak, przeciwnatarcie;
1. natarcie wojsk, do którego przechodzi się bezpośrednio po odparciu ataku nieprzyjaciela;
2. odpowiedź na czyjś atak, mająca na celu przejęcie inicjatywy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wojsk. natarcie wojsk, które następuje bezpośrednio po odparciu ofensywy wroga

Wiktionary

Kontrofensywa (franc. "contre-offensive") – działanie taktyczne podejmowane przez broniące się wojska, mające na celu odparcie przeciwnika, który włamał się w głąb obrony, przejęcie inicjatywy w określonym rejonie prowadzenia walki i ostateczne rozbicie go i opanowanie określonych obiektów pod względem strategicznym.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. kontrofensywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kontratak, kontrnatarcie

Wiktionary


kontrofensywny

przymiotnik

 (1.1) związany z kontrofesywą

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrofensywa ż.

Wiktionary


kontrola

1. porównywanie stanu rzeczywistego z przyjętymi normami, wzorcami, wartościami, ze stanem pożądanym i ustalenie ewentualnych odchyleń; przegląd, inspekcja, rewizja;
2. nadzór nad kimś lub nad czymś, pilnowanie kogoś lub czegoś; nadzór, opieka, władza;
3. potocznie: instytucja lub osoba zajmująca się sprawdzaniem czegoś lub sprawująca nad czymś nadzór


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sprawdzenie, czy coś spełnia określone warunki i wymogi

 (1.2) pot. nadzór nad kimś lub nad czymś

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kontrola - pojęcie z zakresu językoznawstwa
  • kontrola administracyjna
  • kontrola autorytatywna
  • kontrola bezpieczeństwa
  • kontrola celna
  • kontrola cen
  • kontrola czynszów
  • kontrola dokumentów
  • kontrola finansowa
  • kontrola graniczna
  • kontrola kapitału
  • kontrola państwowa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W końcowej fazie produkcji dokonuje się kontroli za pomocą specjalnych mierników.

 (1.2) Inspektor nadzoru budowlanego sprawuje kontrolę nad działalnością starosty wynikającą ze stosowania przepisów prawa budowlanego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈtrɔla, AS: kõntrola

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontroler m., kontrolerka ż., kontrolka ż., kontrolowanie n., skontrolowanie n.

 czas. kontrolować ndk., skontrolować dk.

 przym. kontrolny, kontrolowany, kontrolerski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) inspekcja, oględziny, przegląd

 (1.2) dozór, kuratela, nadzór, ochrona, opieka

Wiktionary


kontroler

1. osoba upoważniona do kontrolowania działalności instytucji, przedsiębiorstw; urzędnik przeprowadzający kontrolę;
2. osoba sprawdzająca bilety, np. w pociągu lub autobusie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba kontrolująca, sprawdzająca coś

 (1.2) osoba kierująca ruchem wielu obiektów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) techn. urządzenie kontrolujące pracę maszyn

 (2.2) inform. program sterujący

 (2.3) inform. gamepad

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kontroler (informatyka)
  • kontroler ruchu lotniczego – osoba sprawująca służbę kontroli ruchu lotniczego przy pomocy wizualnej lub radaru
  • Kontroler – polski film z 2002, reżyseria w reżyserii Petera Vogta
  • mikrokontroler (MCU, μC, uC ang. microcontroller) – mikrokomputer jednoukładowy
  • kontroler biletów – tytuł zawodowy
  • Kontroler Dworu Królewskiego
  • Kontroler Państwa Izrael – urząd w Izraelu
  • kontroler domeny – komputer w domenie, który zarządza realizacją działań związanych z bezpieczeństwem
  • kontroler ruchu naziemnego (ang. GND – Ground Controller) – kontroler ruchu lotniczego pełniący służbę służba kontroli ruchu lotniczego wobec statków powietrznych znajdujących się na polu manewrowym l...
  • kontroler sieci bezprzewodowej – urządzenie sieciowe występujące na styku infrastruktury kablowej sieci komputerowej i sieci bezprzewodowej
  • kontroler stacji bazowej, BSC (ang. base station controller) – kontroler (sterownik) stacji bazowej sieci bezprzewodowych
  • Kontrolerzy – węgierski komediodramat z 2003 roku w reżyserii Nimróda Antala

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Andrzej jest kontrolerem w autobusach miejskich.

 (1.2) Kontroler nie zareagował na wysokość podaną przez pilota w stopach oraz niewłaściwe ciśnienie atmosferyczne i nakazał zniżanie (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈtrɔlɛr, AS: kõntroler

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrola ż., kontrolka ż., kontrolowanie n., skontrolowanie n.

:: fż. kontrolerka ż.

 czas. kontrolować ndk., skontrolować dk.

 przym. kontrolerski, kontrolny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rewident, rewizor, lustrator, inspektor, wizytator, cenzor, korektor; potocznie o kontrolerze w komunikacji kanar

 (2.2) sterownik

Wiktionary


kontrolerka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fż. od: kontroler

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntrɔˈlɛrka, AS: kõntrolerka

Wiktionary

Powiązane:

 zob. kontroler.

Wiktionary


kontrolerowy

→ kontroler (urządzenie)


SJP.pl


kontrolerski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kontrolerem, dotyczący kontrolera, tego, kto wykonuje kontrole

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontroler mos., kontrolerka ż., kontrola ż., kontrolka ż., kontrolowanie n., skontrolowanie n.

 czas. kontrolować ndk., skontrolować dk.

 przym. kontrolny

Wiktionary


kontrolimpiada

igrzyska olimpijskie zorganizowane przez kraje bojkotujące igrzyska oficjalne


SJP.pl


kontroling

w ekonomii: metoda kierowania przedsiębiorstwem, polegająca na tworzeniu i aktualizowaniu systemu planowania, konstruowaniu wskaźników i mierników oceny finansowej firmy oraz przygotowywaniu informacji bieżących i strategicznych w celu podjęcia najbardziej odpowiednich decyzji w przedsiębiorstwie; controlling


SJP.pl


kontrolingowy

→ kontroling


SJP.pl

Patrz:

kontroling

kontrolka

1. notatnik do zapisków przydatnych podczas kontroli; notes, brulion;
2. lampka sygnalizacyjna umożliwiająca kontrolę pracy danego urządzenia; dioda, lampka kontrolna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) notatnik do prowadzenia zapisków podczas kontroli

 (1.2) lampka sygnalizacyjna, która umożliwia kontrolę pracy jakiegoś urządzenia

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Czerwona kontrolka ciśnienia oleju powinna zgasnąć po uruchomieniu silnika samochodu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈtrɔlka, AS: kõntrolka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrola ż., kontroler mos., kontrolerka ż., kontrolerskość ż., kontroling mrz., kontrolowanie n., przekontrolowanie n., przekontrolowywanie n., skontrolowanie n.

 czas. kontrolować ndk., przekontrolować dk., przekontrolowywać ndk., skontrolować dk.

 przym. kontrolny, pokontrolny, kontrolerski

 przysł. kontrolnie, pokontrolnie

Wiktionary


kontrolny

związany z kontrolą, wykorzystywany podczas kontroli, umożliwiający kontrolę, przeprowadzający kontrolę, np. zegar kontrolny, kontrolny spis towarów


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kontrolą lub kontrolowaniem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cały wczorajszy wieczór na każdym kanale w telewizji ukazywał się ekran kontrolny obrazu.

 (1.1) Aby uniknąć niebezpieczeństwa, przed rozłożeniem broni oddał strzał kontrolny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈtrɔlnɨ, AS: kõntrolny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrola ż., kontroler m., kontrolerka ż., kontrolka ż., kontrolowanie n., skontrolowanie n.

 czas. kontrolować ndk., skontrolować dk.

 ims. kontrolujący

 przym. kontrolerski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) testowy, sprawdzający

Wiktionary


kontrolo

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: kontrola

Wiktionary


kontrolowalny

dający się kontrolować


SJP.pl


kontrolowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) sprawowanie kontroli, wykonywanie czynności kontrolnych

Wiktionary

Kontrolowanie – w wąskim rozumieniu oznacza sprawdzanie zgodności z ustalonym standardem (np. kontrolowanie poziomu wody w rzece), w szerokim oznacza także sprawdzanie zgodności ze standardem i czynny nadzór nad jego przestrzeganiem (np. kontrolowanie pojazdu, utrzymywanie kontroli nad klasą w szkole itp.). W obu przypadkach punktem wyjścia jest określenie stanu pożądanego – wyznaczenie normy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntrɔlɔˈvãɲɛ, AS: kõntrolovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skontrolowanie n., kontrola ż., kontrolka ż., kontroler m., kontrolerka ż.

 czas. kontrolować ndk., skontrolować dk.

 przym. kontrolny, kontrolerski

 przysł. kontrolnie

Wiktionary


kontrolować

1. przeprowadzać kontrolę, sprawdzać; nadzorować, inspekcjonować;
2. panować nad kimś lub nad czymś; rządzić, decydować;
3. dominować w jakiejś dziedzinie;
4. kontrolować się - panować nad sobą


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) sprawdzać, czy coś działa tak, jak powinno, czy jest takie, jak powinno być

 (1.2) sprawiać, że coś przebiega tak, jak chcemy

 (1.3) rządzić czymś, mieć nad czymś władzę

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Żeglugę morską kontrolowały niemal w całości wielkie spółki okrętowe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntrɔˈlɔvat͡ɕ, AS: kõntrolovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrola ż., kontrolka ż., kontroler m., kontrolerka ż., kontrolowanie n., skontrolowanie n.

 czas. skontrolować dk.

 przym. kontrolny, kontrolerski

 przysł. kontrolnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sprawdzać, weryfikować, nadzorować, monitorować

 (1.2) panować

 (1.3) panować, dominować, władać

Wiktionary


kontronim

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wyraz o dwóch przeciwstawnych znaczeniach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przykładem kontronimu w polszczyźnie jest słowo "morowy", które oznacza jednocześnie "śmiercionośny" (morowe powietrze) oraz potocznie "fajny".

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) autoantonim

Wiktionary


kontroskarżenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zarzut stawiany osobie w odpowiedzi na inny, postawiony przez nią komuś zarzut

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To był czarny obraz prywatyzacji: rozbabrany pakt o przedsiębiorstwie państwowym, regularne doniesienia prasy o wyimaginowanych lub faktycznych skandalach prywatyzacyjnych, oskarżenia i kontroskarżenia, podejrzliwość wobec inwestorów zarówno krajowych, jak i zagranicznych.

Wiktionary


kontrowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kontrować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontra ż.

 czas. kontrować ndk., skontrować dk.

 przym. kontrowy

 przyim. kontra

Wiktionary


kontrować

1. być przeciw komuś lub czemuś; oponować, sprzeciwiać się;
2. w brydżu: zobowiązywać się do niedopuszczenia licytującego przeciwnika do wygranej;
3. w boksie: zadawać kontry, odpowiadać ciosami na ciosy przeciwnika, powstrzymywać ciosem atak przeciwnika


SJP.pl


kontrowersista

dawniej: osoba biegła w polemice, zwłaszcza w sporach na tle wyznaniowym i religijnym


SJP.pl


kontrowersja

(zwykle w liczbie mnogiej) różnica zdań, rozbieżność poglądów; spór, polemika, konflikt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) niejednoznaczność opinii w jakiejś sprawie, wywołująca dyskusje, sprzeczki

Wiktionary

Kontrowersja – sytuacja, w której występuje silna rozbieżność opinii, spór lub polemika na dany temat, który jest uważany za ważny przez dużą grupę osób, lecz jest postrzegany przez nie w odmienny sposób.

Termin ten pochodzi od łacińskiego słowa "controversia", oznaczającego ćwiczenie retoryczne; formę deklamacji, w której uczeń przemawia w imieniu jednej ze stron w hipotetycznym sporze prawnym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kontrowersje wokół pochodzenia praw podmiotowych są pochodną sporów o istotę prawa jako źródła norm prawnych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrowersyja ż., kontrowersyjność ż.

 przym. kontrowersyjny

 przysł. kontrowersyjnie

Wiktionary


kontrowersyjność

ogół cech kontrowersyjnych - wywołujących spory, niepozwalających na jednoznaczną ocenę; niejednoznaczność, dyskusyjność, sprzeczność, problematyczność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest kontrowersyjne; cecha tych, którzy są kontrowersyjni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kontrowersyjny

 przysł. kontrowersyjnie

 rzecz. kontrowersja ż.

Wiktionary


kontrowersyjny

wywołujący spory, niepozwalający na jednoznaczną ocenę; problematyczny, dyskusyjny, sporny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wzbudzający kontrowersje, prowokujący spory i dyskusje

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntrɔvɛrˈsɨjnɨ, AS: kõntroversyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrowersja ż., kontrowersyjność ż.

 przysł. kontrowersyjnie

Wiktionary


kontrowy

→ kontra


SJP.pl

Patrz:

kontra

kontrpara

dawniej: para wpuszczana do cylindra parowego z odwrotnej strony tłoka w celu zahamowania jego ruchu; przeciwpara


SJP.pl


kontrpartner

przeciwnik, rywal


SJP.pl


kontrpartnerka

rywalka, konkurentka, przeciwniczka


SJP.pl


kontrpochód

pochód będący wyrazem sprzeciwu wobec innego pochodu


SJP.pl


kontrpozew

pozew wzajemny


SJP.pl


kontrproduktywnie

→ kontrproduktywny


SJP.pl

Patrz:

kontrproduktywny

kontrproduktywny

utrudniający osiągnięcie zamierzonych efektów; kontraproduktywny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zob. przeciwskuteczny.

Wiktionary


kontrprojekt

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) projekt stanowiący alternatywę, konkurencję dla danego innego projektu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ntr̥ˈprɔjɛkt, AS: kõntr̦proi ̯ekt

Wiktionary


kontrprotest

w sporcie: protest składany w przypadku zaakceptowania przez jury protestu innego zawodnika, innej federacji itp.


SJP.pl


kontrprzykład

w matematyce: przykład obalający daną hipotezę, przeczący twierdzeniu; przeciwprzykład


SJP.pl

Kontrprzykład – zdanie falsyfikujące, z którego wynika negacja pewnego zdania ogólnego – zawierającego kwantyfikator ogólny („dla każdego”, „dla dowolnego”). Kontrprzykład jest koniunkcją dwóch zdań elementarnych (tzn. takich, że jest to zdanie atomowe lub negacja zdania atomowego).

Wikipedia


kontrpróba

sposób dodatkowej kontroli wyników głosowania jawnego w przypadku, gdy wyniki są niezbyt wyraziste


SJP.pl


kontrreformacja

prąd powstały w kościele katolickim wobec zagrożenia reformacją


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. rel. ruch w Kościele katolickim w XVI i XVII w., skierowany przeciw reformacji i wyznaniom protestanckim, mający na celu także przeprowadzenie odnowy wewnętrznej w Kościele;

Wiktionary

Kontrreformacja – ruch w Kościele katolickim zapoczątkowany soborem trydenckim, a zakończony wraz z wojną trzydziestoletnią, zmierzający do uzdrowienia stosunków w Kościele, będący odpowiedzią na reformację. Celem kontrreformacji była rekatolicyzacja podejmowana z zamiarem ponownego wprowadzania katolicyzmu wśród społeczności innowierczej na terenach, gdzie wcześniej przeważał katolicyzm.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Inkwizycja powstała w Kościele katolickim w wyniku kontrreformacji.

 (1.1) W czasach kontrreformacji troskliwym gospodarzem Rzymu okazał się Grzegorz XIII (1572-1585), dzielący swą energię między walkę z herezją a działalność kulturalną, naukową i gospodarczą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntr̥rɛfɔrˈmat͡sʲja, AS: kõntr̦reformacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kontrreformacyjny

Wiktionary


kontrreformacyjny

związany z kontrreformacją (prądem w Kościele katolickim); przeciwreformacyjny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. kośc. związany z kontrreformacją, dotyczący kontrreformacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrreformacja ż.

Wiktionary


kontrreformator

1. duchowny będący członkiem kontrreformacji;
2. osoba działająca w celu odwrócenia skutków reform


SJP.pl


kontrreformatorski

→ kontrreformator


SJP.pl

Patrz:

kontrreformator

kontrrewolucja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) polit. hist. działania stanowiące reakcję w stosunku do rewolucji;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntr̥rɛvɔˈlut͡sʲja, AS: kõntr̦revolucʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrrewolucjonista m., kontrrewolucjonistka ż., kontrrewolucyjność ż.

 przym. kontrrewolucyjny

 przysł. kontrrewolucyjnie

Wiktionary


kontrrewolucjonista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) polit. zwolennik kontrrewolucji; przeciwnik rewolucji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Reżim rozprawił się z kontrrewolucjonistami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrrewolucja ż.

 przym. kontrrewolucyjny

Wiktionary


kontrrewolucjonistka

→ kontrrewolucjonista


SJP.pl

Patrz:

kontrrewolucjonista

kontrrewolucyjny

związany z kontrrewolucją


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) polit. związany z kontrrewolucją, dotyczący kontrrewolucji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrrewolucja ż., kontrrewolucjonista mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) antyrewolucyjny, reakcyjny

Wiktionary


kontrsankcja

sankcja będąca odpowiedzią na sankcję przeciwnej strony


SJP.pl


kontrskuteczny

przynoszący skutek przeciwny do zamierzonego


SJP.pl


kontrsugestia

działanie wbrew czyjejś sugestii


SJP.pl


kontrsugestywny

charakterystyczny dla działania wbrew czyjejś sugestii; przekorny


SJP.pl


kontrsygnatura

w numizmatyce: znak wybijany na monetach w celu usankcjonowania ich obiegu lub nadania im nowej wartości nominalnej; kontramarka, kontrasygnatura


SJP.pl


kontrsztaba

tylna sztaba statku, stanowiąca wraz z kilem i sztabą podstawę wiązania całego kadłuba


SJP.pl


kontrterrorystyczny

→ kontrterrorysta


SJP.pl

Patrz:

kontrterrorysta

kontrtorpedowiec

rodzaj okrętu; niszczyciel


SJP.pl


kontrtypowanie

wykonywanie pozytywowej taśmy filmowej za pomocą kontrnegatywu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kontrtypować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kontrtypować

Wiktionary


kontrurbanizacja

wyludnianie się miasta


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kontrwalacja

w działaniach oblężniczych: wewnętrzna linia umocnień, skierowana przeciwko obleganemu obiektowi


SJP.pl

Kontrwalacja (linia kontrwalacyjna, od łac. "contrvallatio" – przeciwobwałowanie) – w działaniach oblężniczych wewnętrzna linia umocnień w postaci wału ziemnego otaczająca obleganą twierdzę bądź miasto. Jej głównym celem było chronienie wojsk oblegających przed wypadami obrońców twierdzy.

Wikipedia


kontrwywiad

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) instytucja państwowa zajmująca się bezpieczeństwem państwa poprzez uniemożliwianie działalności szpiegom obcych państw;

Wiktionary

Kontrwywiad (KW) – działalność służb specjalnych polegająca na rozpoznawaniu, neutralizowaniu i wykorzystywaniu działalności obcych służb wywiadowczych, a także na przeciwdziałaniu szpiegostwu, dywersji, sabotażowi i terroryzmowi oraz ochronie informacji niejawnych, osób i instytucji państwa. Mianem kontrwywiadu określa się potocznie również same służby cywilne, policyjne i wojskowe realizujące te zadania.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niemiecki szpieg wpadł w ręce brytyjskiego kontrwywiadu i przekazywał fałszywe informacje o rozmieszczeniu wojsk.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ndr‿vɨˈvʲjat, AS: kõndr‿vyvʹi ̯at

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrwywiadowca mos.

 przym. kontrwywiadowczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. defensywa

Wiktionary


kontrwywiadowczy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kontrwywiadem, dotyczący kontrwywiadu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrwywiad mrz.

Wiktionary


kontrybucja

1. danina pieniężna narzucona w traktacie pokojowym państwu pokonanemu przez państwo zwycięskie;
2. dawniej w czasie wojny: przymusowe świadczenie w pieniądzach lub żywności pobierane przez wojsko;
3. dawniej: opłata nakładana przez władcę na kraj przez niego podbity; haracz, trybut, podatek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) danina, podatek nakładany na pokonane w wojnie państwo albo okupowane terytorium

 (1.2) hist. opłata płacona za odstąpienie przez napastników od oblężenia albo zaniechania ataku

 (1.3) środ. treść dodawana przez użytkownika do bazy tworzonej na stronie internetowej

Wiktionary

Kontrybucja ( contributio ‘zbieranie; rozdzielanie; składka’ od "contribuere" ‘zbierać; przyczyniać się’ "com" ‘współ’ "tribuere" ‘(roz)dawać; udzielać; łożyć’ z "tribus" ‘okrąg, jednostka podziału terytorialnego ludności starożytnego Rzymu’) – danina, składka, jednorazowy podatek wojenny bądź odszkodowanie wojenne, zwrot kosztów wojennych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Weryfikator może odrzucić kontrybucję, jeśli użytkownik nie poda źródła.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrybutor m., kontra ż.

 czas. kontrybuować

 przym. kontrybucyjny

 przyim. kontra

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) pot. kontra

Wiktionary


kontrybucyjny

związany z kontrybucją


SJP.pl


kontrybuować

dawniej:
1. przyczyniać się do czegoś;
2. płacić kontrybucję, podatki


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) przekazywać środki finansowe na dany cel, uiszczać podatki lub opłaty

 (1.2) mieć udział w kształtowaniu się czegoś, przyczyniać się do osiągnięcia określonego wyniku lub stanu

 (1.3) wnosić wkład merytoryczny lub rzeczowy, współtworzyć przedsięwzięcie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To jest siła naszego biznesu, trzeba pamiętać o tym, że to właśnie mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa najwięcej kontrybują do budżetu.

 (1.1) Kontrybuowanie do wspólnej kasy, z której finansujemy szpitale, szkoły i drogi, jest jednym z fundamentów umowy społecznej, na której opierają się współczesne demokratyczne państwa.

 (1.1) Miasta głowne Korony Polskiey y inne Krolewskie, ktore maiąc sobie „jura propinandi”, piwa wyrabiaiąc, wodki pędząc, dotąd kontrybuowały do czopowego Woiewodztw, Ziem y Powiatow…

 (1.1) Taksę tę uiszczać winni byli najpierw ci, co sami płacić mogli, a za całkiem ubogich nakłada prawodawstwo obowiązek płacenia na tych, na których zawsze cięży obowiązek kontrybuowania dla rzeczy publicznej, mianowicie na gminy, na służbodawców, lub wreszcie na kraj.

 (1.2) Dążymy do tego celu i każde redukcje, które wydarzą się w Polsce, będą kontrybuować do osiągnięcia celu na poziomie unijnym.

 (1.2) Do tak wysokiego tempa wzrostu gospodarczego istotnie przyczynił się wzrost stanu zapasów [...], a po raz kolejny ujemnie kontrybuował do eksportu netto.

 (1.2) Z kolei alkohole oxo przyniosły 68,9 mln zł zysku operacyjnego (rok wcześniej ten segment nie kontrybuował do wyników grupy).

 (1.3) Bardzo się cieszę, że mogę reprezentować własnie Was, 40 mln Polaków, którzy mogą obejrzeć misję, ale także kontrybuować do części naukowej i technologicznej.

 (1.3) Sprecyzuj, o co Ci chodzi, jeśli chcesz konstruktywnie kontrybuować do dyskusji.

 (1.3) Z badania The Future of Open Source Survey 2016 wynika, że ok. 65 proc. organizacji kontrybuuje do projektów bazujących na otwartym kodzie, czyli takich, z których w przyszłości będzie mógł skorzystać każdy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrybucja ż., kontrybuent mos., kontrybuowanie n., kontrybuta ż.

 przym. kontrybucyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) opłacać, płacić

 (1.2) przyczyniać się, wpływać

 (1.3) współdziałać, współtworzyć, uczestniczyć

Wiktionary


kontrybutor

1. osoba lub podmiot płacący kontrybucję, czyli daninę pieniężną
2. osoba wnosząca swój wkład do czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ktoś, kto płaci kontrybucjęfakt.

 (1.2) osoba wnosząca wkład

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontrybucja ż.

Wiktionary


kontrybutorka

1. płatniczka kontrybucji;
2. współpracownica mająca swój wkład


SJP.pl


kontryfał

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. stop miedzi z cyną

 (1.2) daw. cyna

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) spiauter

Wiktionary


kontrym

nazwisko


SJP.pl


kontrłata

listwa drewniana będąca częścią więźby dachowej


SJP.pl


kontrświadczenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) urz. świadczenie spełniane w odpowiedzi na świadczenie drugiej strony w ramach umowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W umowie sprzedaży kontrświadczeniem jest zapłata ceny przez nabywcę w zamian za przeniesienie własności rzeczy przez sprzedawcę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntr̥ʲɕfʲjaṭˈt͡ʃɛ̃ɲɛ, AS: kõntr̦ʹśfʹi ̯aṭčẽńe

Wiktionary


kontuar

stół oddzielający kupującego od sprzedawcy; lada


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) blat oddzielający sprzedawcę, szatniarza itp. od klienta;

 (1.2) muz. stół gry w organach piszczałkowych

Wiktionary

Zobacz też: Kontuar (organy piszczałkowe).

Kontuar – mebel, lada oddzielająca sprzedawcę (w sklepie) lub barmana (w barach) od klientów. Kontuar posiada kształt dużego stołu, często z szufladami lub podręcznymi półkami. Służy do podawania towarów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W tej pizzerii w Gdyni, za kontuarem stoi od lat ta sama wredna baba.

 (1.2) Kontuar jest głównym miejscem pracy organisty.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈtuwar, AS: kõntuu̯ar

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) lada, bar

Wiktionary


kontuarowy

→ kontuar


SJP.pl

Patrz:

kontuar

kontumacja

niestawienie się oskarżonego na rozprawę sądową


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. praw. niepojawienie się oskarżonego na rozprawie, co powoduje zaoczne wydanie wyroku

 (1.2) daw. praw. wyrok wydany zaocznie

 (1.3) daw. kwarantanna (przymusowe odosobnienie osób, zwierząt i rzeczy przybyłych z miejsc objętych epidemią)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntũˈmat͡sʲja, AS: kõntũmacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kontumacyjny

Wiktionary


kontumacyjny

związany z kontumacją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) daw. przym. od kontumacja

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntũmaˈt͡sɨjnɨ, AS: kõntũmacyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontumacja

Wiktionary


kontur

1. zarys kształtów jakiejś postaci lub przedmiotu, odcinający się od tła; kontury;
2. linia obwodząca kształt czegoś; obrys


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) linia, zarys kształtu

 (1.2) geogr. mapa z zaznaczonymi tylko liniami lądów, głównych rzek, gór itp.

 (1.3) szt. linia obwodząca dany motyw na malowidle lub rysunku, odgraniczająca płaszczyzny od siebie

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃ntur, AS: kõntur

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konturówka ż., konturóweczka ż., konturowość ż.

 czas. konturować ndk.

 przym. konturowy

 przysł. konturowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zarys, sylweta, obrys, sylwetka, szkic, schemat, profil

 (1.3) obrys, obrysowanie

Wiktionary


konturować

obrysowywać kształt czegoś; robić kontury


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) szt. kreślić kontury

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontur m., konturówka ż., konturóweczka ż., konturowość ż., konturowanie n.

 przym. konturowy

 przysł. konturowo

Wiktionary


konturowy

przymiotnik od: kontur


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) oparty na konturach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Praktycznym uzupełnieniem bogatego zasobu kartograficznych pomocy do nauczania geografii są mapy konturowe i indukcyjne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontur m., konturówka ż., konturóweczka ż., konturowość ż.

 czas. konturować

 przysł. konturowo

Wiktionary


kontury

zarys kształtów jakiejś postaci lub przedmiotu, odcinający się od tła; kontur


SJP.pl


konturóweczka

zdrobnienie od: konturówka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: konturówka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nturuˈvɛt͡ʃka, AS: kõnturuvečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontur m., konturowość ż.

:: zgrub. konturówka ż.

 czas. konturować

 przym. konturowy

 przysł. konturowo

Wiktionary


konturówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kosmet. kosmetyk w formie ołówka, sztyftu lub pędzelka, służący do obrysowania oczu lub ust;

 (1.2) pot. mapa konturowa

 (1.3) pot. odblaskowe oznakowanie konturowe samochodów

 (1.4) szt. grubo nakładana farba do rysowania konturów, np. reliefów imitujących witraże

Wiktionary

Konturówka – potoczna nazwa kosmetyku służącego do obrysowywania oczu lub ust.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Błyszczyk czy szminka to dla wielu kobiet obowiązkowy kosmetyk, ale już z konturówką bywa różnie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntuˈrufka, AS: kõnturufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontur m., konturowość ż.

:: zdrobn. konturóweczka ż.

 czas. konturować

 przym. konturowy

 przysł. konturowo

Wiktionary


kontusik

zdrobnienie od: kontusz (wierzchni strój męski noszony w dawnej Polsce)


SJP.pl


kontusz

w dawnej Polsce: strój męski, wkładany na żupan, suknia sięgająca poniżej kolan, z rozciętymi rękawami (wylotami) zarzuconymi zwykle na plecach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. kraw. męski strój staropolski wkładany na żupan, rodzaj długiej sukni z tzw. wylotami (rozciętymi rękawami), spinanymi na ogół na plecyecach;

Wiktionary

Kontusz (węg. "köntös" – suknia od tur. "kontoş") – szata wierzchnia, rodzaj płaszcza lub kamizelki, z typowymi tzw. wylotami, czyli rozciętymi od pachy do łokci rękawami, które albo luźno zwisały, albo, odrzucone do tyłu, odsłaniały żupan. Element polskiego stroju narodowego.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kontuszowiec m., kontuszowość ż., kontuszówka ż.

 przym. kontuszowy

Wiktionary


kontuszowiec

dawniej: szlachcic tradycjonalista, szlachcic o poglądach sarmackich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. mężczyzna noszący kontusz

 (1.2) daw. szlachcic hołdujący starym obyczajom i poglądom

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontusz m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) sarmata

Wiktionary


kontuszowy

związany z kontuszem - wierzchnim okryciem męskim noszonym w dawnej Polsce (np. pas kontuszowy, szlachta kontuszowa)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kontuszem, dotyczący kontusza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontusz m.

Wiktionary


kontuszówka

dawniej: gatunek brunatnej wódki sporządzanej na bazie nasion przypraw z dodatkiem miodu


SJP.pl


kontuzja

potłuczenie ciała lub narządów wewnętrznych w wyniku tępego urazu; stłuczenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. sport. uraz jakiejś części ciała powodujący jej częściową lub pełną niesprawność

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najlepszy zawodnik naszej drużyny uległ wczoraj poważnej kontuzji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈtuzʲja, AS: kõntuzʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kontuzjować

 ims. kontuzjowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) uraz

Wiktionary


kontuzjogenny

często powodujący kontuzje


SJP.pl


kontuzjowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kontuzjować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kontuzjować ndk.

Wiktionary


kontuzjowany

w sporcie: spowodować, powodować czyjąś kontuzję


SJP.pl


kontuzjować

w sporcie: spowodować, powodować czyjąś kontuzję


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) sport. spowodować czyjąś kontuzję

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntuˈzʲjɔvat͡ɕ, AS: kõntuzʹi ̯ovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontuzja ż., kontuzjowanie n.

Wiktionary


kontuzyjny

→ kontuzja


SJP.pl

Patrz:

kontuzja

kontyna

świątynia pogańska u dawnych Prusów, Słowian i Litwinów; gontyna, kącina


SJP.pl


kontynencik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kontynent

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie kontynent, lecz tylko mały kontynencik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontynent m.

Wiktionary


kontynent

1. wielki obszar lądu otoczony morzem i oceanem, np. kontynent europejski, amerykański, azjatycki;
2. książkowo: duży obszar ziemi niebędący wyspą; stały ląd;
3. książkowo: masyw lądowy Europy (bez Anglii);
4. czarny kontynent - Afryka;
5. stary kontynent - Europa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geogr. wielki obszar lądu otoczony morzem lub oceanem, mający więcej niż 5 000 000 kilometrów kwadratowych;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na świecie można wyróżnić sześć kontynentów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈtɨ̃nɛ̃nt, AS: kõntỹnẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontynentalizm m., mikrokontynent m., superkontynent m., subkontynent m., prakontynent m., kontynencik mrz., kontynentalność ż.

 przym. kontynentalny, interkontynentalny

Wiktionary


kontynentalność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest kontynentalne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wzrost kontynentalności powoduje wysychanie Jeziora Aralskiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontynent mrz., kontynentalizacja ż., kontynentalizm mrz.

 przym. kontynentalny, interkontynentalny

Wiktionary


kontynentalny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący kontynentu, związany z kontynentem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Epidemie grypy powodują znaczne koszty społeczne i niekiedy mają zasięg kontynentalny lub światowy, dlatego grypa wymaga globalnej koordynacji epidemiologicznej.

 (1.1) Chłopcy pojechali tym razem na zawody kontynentalne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntɨ̃nɛ̃nˈtalnɨ, AS: kõntỹnẽntalny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontynent mrz., kontynentalizm mrz., kontynentalizacja ż., kontynentalność ż.

 przysł. kontynentalnie

 przym. epikontynentalny, interkontynentalny, międzykontynentalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) lądowy

Wiktionary


kontyngencja

1. w matematyce: korelacja statystyczna między cechami, z których co najmniej jedna jest cechą jakościową;
2. w filozofii: brak konieczności istnienia; kontyngentyzm


SJP.pl


kontyngencyjny

→ kontyngencja


SJP.pl

Patrz:

kontyngencja

kontyngens

kontyngent; przestarzałe:
1. określona ilość, liczba czegoś; przydział, wkład, zasób;
2. obowiązkowe świadczenia w naturze, dokonywane przez ludzi na rzecz państwa, gminy itp.;
3. nakazana lub określona umową liczba wojska, którą należy wystawić;
4. obowiązkowy podatek płacony przez państwo, miasto itp. na rzecz wojska


SJP.pl


kontyngensowy

→ kontyngens


SJP.pl

Patrz:

kontyngens

kontyngent

1. określona ilość, liczba czegoś; przydział, wkład, zasób, kontyngens;
2. obowiązkowe świadczenia w naturze, dokonywane przez ludzi na rzecz państwa, gminy itp.; kontyngens;
3. nakazana lub określona umową liczba wojska, którą należy wystawić; kontyngens;
4. obowiązkowy podatek płacony przez państwo, miasto itp. na rzecz wojska; kontyngens;
5. oddział wojska jakiegoś państwa pełniący służbę w międzynarodowych siłach zbrojnych;
6. w ekonomii: limit importu, eksportu lub tranzytu towarów, dóbr, określony przez rząd danego kraju


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przydział, określona ilość

 (1.2) hand. maksymalna norma importu, eksportu lub tranzytu określona w umowach międzypaństwowych

 (1.3) wojsk. jednostki wojskowe jakiegoś kraju, które pełnią służbę w międzynarodowych siłach zbrojnych

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Według danych prasy arabskiej, w Arabii Saudyjskiej i w Emiratach rozmieszczony jest już 4-tysięczny kontyngent syryjski.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontyngentyzm m.

 czas. kontyngentować ndk.

 przym. kontyngentowy

Wiktionary


kontyngentny

→ kontyngencja


SJP.pl

Patrz:

kontyngencja

kontyngentowy

→ kontyngent


SJP.pl

Patrz:

kontyngent

kontyngentyzm

pogląd filozoficzny zaprzeczający powiązaniu zjawisk w sposób konieczny, uważający prawa nauki za subiektywne konstrukcje ludzkiego umysłu, negujący powiązanie zjawisk w stopniu umożliwiającym przewidzenie większości rzeczy, co nie wynika z braków nauki, ale z przypadkowości wpisanej w naturę świata; akcydentalizm


SJP.pl

Kontyngentyzm ( contingens – zdarzający się; także akcydentalizm) – koncepcja filozoficzna zakładająca, że zjawiska zachodzące w świecie mają w różnym stopniu charakter przypadkowy i nie są ze sobą związane przyczynowo. Według tej koncepcji pewne zdarzenia lub procesy nie wynikają z wiedzy naukowej, lecz z samej istoty rzeczywistości.

Wikipedia


kontynuacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dalsze trwanie czegoś lub następna część czegoś albo jakiejś działalności

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sequel – kontynuacja dzieła
  • Instrukcja kontynuacji – konstrukcja programistyczna
  • Kontynuacja (informatyka) – konstrukcja programistycza
  • Symbol kontynuacji – konstrukcja programistyczna

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W ramach projektu „Ptasie Wyspy – kontynuacja czynnej ochrony zagrożonych gatunków ptaków siewkowych” realizujemy ochronę jedynej, śródrzecznej kolonii mewy siwej na dolnej Wiśle.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontynuator mos., kontynuatorka ż., kontynuowanie n.

 czas. kontynuować

 przym. kontynuacyjny, kontynuatorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ciąg dalszy, kontynuowanie, przedłużenie

Wiktionary


kontynuacyjny

związany z kontynuacją


SJP.pl


kontynuant

1. w językoznawstwie: element językowy zastępujący element o tej samej funkcji występujący wcześniej;
2. w matematyce: wielomian będący wyznacznikiem macierzy trójkątnej, stosowany w rozwijaniu ułamków łańcuchowych


SJP.pl


kontynuator

osoba wykonująca w dalszym ciągu rozpoczętą czynność; wykonawca rozpoczętego dzieła


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba kontynuująca rozpoczętą przez kogoś pracę, wykonawca rozpoczętego dzieła, następca rozwijający lub naśladujący idee, pracę poprzednika

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontynuacja ż., kontynuant m., kontynuowanie n.

:: fż. kontynuatorka ż.

 czas. kontynuować ndk.

 przym. kontynuacyjny, kontynuatorski

Wiktionary


kontynuatorka

kobieta wykonująca w dalszym ciągu rozpoczętą czynność; wykonawczyni rozpoczętego dzieła


SJP.pl


kontynuowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) wykonywanie rozpoczętej czynności nadal

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntɨ̃nuwɔˈvãɲɛ, AS: kõntỹnuu̯ovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontynuacja ż., kontynuator m., kontynuatorka ż., kontynuant m.

 czas. kontynuować ndk.

 przym. kontynuacyjny, kontynuatorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kontynuacja, ciągnięcie; przejmowanie pałeczki

Wiktionary


kontynuować

czynić nadal zaczętą uprzednio czynność


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) dalej wykonywać określoną czynność; rozwijać coś

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃ntɨ̃nuˈwɔvat͡ɕ, AS: kõntỹnuu̯ovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kontynuacja ż., kontynuator m., kontynuatorka ż., kontynuant m., kontynuowanie n.

 przym. kontynuacyjny, kontynuatorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ciągnąć; iść za ciosem

Wiktionary


kontysta

osoba zajmująca się zapisywaniem pozycji przychodu i rozchodu na odpowiednich kontach oraz sporządzająca wyciągi z konta


SJP.pl


kontystka

kobieta zapisująca pozycje księgowań na odpowiednie konta, pomoc księgowej


SJP.pl


konularia

wymarły bezkręgowiec morski


SJP.pl


konura

rodzaj ptaka z rodziny papugowatych; Aratinga


SJP.pl


konurbacja

zespół kilku sąsiadujących miast lub osiedli, z których żadne nie ma znaczenia dominującego; konurbium


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zespół wielu sąsiadujących ze sobą miast, z których żadne nie dominuje nad pozostałymi;

Wiktionary

Konurbacja (z łac. "con", „z, razem” i "urbs", „miasto”) – typ aglomeracji powstałej w wyniku połączenia się w jeden obszar zurbanizowany wielu pierwotnie odrębnych miast, osiedli i przedmieść. Zazwyczaj konurbacja tworzy jednolity obszar dojazdów do pracy dzięki wytworzeniu się rozbudowanej sieci komunikacyjnej łączącej poszczególne jej części.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nurˈbat͡sʲja, AS: kõnurbacʹi ̯a

Wiktionary


konurbium

zespół kilku sąsiadujących miast lub osiedli, z których żadne nie ma znaczenia dominującego; konurbacja


SJP.pl


konus

1. potocznie o niskim człowieku;
2. przestarzale: stożek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) o chłopaku lub mężczyźnie lekcew. człowiek niskiego wzrostu

 (1.2) daw. stożek

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konus – dawna nazwa stożka (bryły ograniczonej przez powierzchnię stożkową)
  • Konus – komiks autorstwa Marka Szyszko (rys.) i Szweda (scenariusz)

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃nus, AS: kõnus

Wiktionary


konusowaty

pogardliwie: niski, niepokaźny, przysadzisty; kurduplowaty, kurduplowy, kurdupli


SJP.pl


konusować

przestarzałe: nadawać czemuś kształt stożka


SJP.pl


konwalescencja

1. nabranie mocy prawnej, uzyskanie ważności, wejście w życie;
2. dawniej: powrót do zdrowia po przebytej ciężkiej chorobie; rekonwalescencja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nabranie mocy prawnej

 (1.2) daw. zob. rekonwalescencja.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nvalɛˈst͡sɛ̃nt͡sʲja, AS: kõnvalescẽncʹi ̯a

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) współcz. rekonwalescencja

Wiktionary


konwalia

roślina o białych, wonnych kwiatach w kształcie drobnych dzwoneczków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Convallaria|L.|ref=tak., roślina z rodziny szparagowatych o białych kwiatach i intensywnym zapachu;

 (1.2) kwiat konwalii (1.1)

 (1.3) środek leczniczy sporządzony z konwalii (1.1)

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W lesie zakwitły konwalie.

 (1.2) Mąż przyniósł mi dziś bukiecik konwalii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈvalʲja, AS: kõnvalʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwaliowate nmos.

:: zdrobn. konwalijka ż.

 przym. konwaliowy, konwaliowaty

Wiktionary


konwalidacja

w prawie: działanie uchylające nieważność czynności prawnej


SJP.pl

Ko

Wikipedia


konwalidacyjny

→ konwalidacja


SJP.pl

Patrz:

konwalidacja

konwalidować

w prawie:
1. nadawać (nadać) moc prawną na skutek zaistnienia okoliczności spełniających warunki określone przez ustawę;
2. konwalidować się - uzyskiwać (uzyskać) moc prawną na skutek zaistnienia okoliczności spełniających warunki określone przez ustawę


SJP.pl


konwalijka

zdrobnienie od: konwalia


SJP.pl

Konwalijka ("Maianthemum") – rodzaj roślin należący do rodziny szparagowatych ("Asparagaceae") według APweb. Należy tu 39 gatunków występujących głównie w Ameryce Północnej i Środkowej oraz we wschodniej Azji sięgając do Himalajów, poza tym w północnej i środkowej Europie. Jedynym przedstawicielem we florze Polski i zarazem gatunkiem typowym jest konwalijka dwulistna "M. bifolium".

Wikipedia


konwaliowy

przymiotnik od: konwalia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przym. od konwalia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nvaˈlʲjɔvɨ, AS: kõnvalʹi ̯ovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwalia ż., konwalijka ż.

Wiktionary


konwalnik

roślina ogrodowa z rodziny ruszczykowatych, o białych wiatach podobnych do konwalii


SJP.pl

Ko

Wikipedia


konwejer

1. przenośnik cięgnowy przenoszący nosiwo za pomocą taśmy (na powierzchni jednej taśmy, między dwiema taśmami lub wewnątrz zwiniętej taśmy); przenośnik taśmowy;
2. kilkudziesięciogodzinne przesłuchania stosowane w latach 40. i 50. ub. w. jako metoda śledcza przez funkcjonariuszy UB


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. przenośnik taśmowy

 (1.2) środ. metoda wydobywania zeznań polegająca wielogodzinnych, nocnych przesłuchaniach świadków lub podejrzanych;

Wiktionary

Konwejer (z ang. "conveyor belt" – taśmociąg) – standardowa metoda przesłuchań przez NKWD i inne policje polityczne w krajach komunistycznych (Polska – UB i Informacja Wojskowa, Węgry – ÁVH, NRD – Stasi, Czechosłowacja – StB, Rumunia – Securitate i tak dalej) w okresie stalinizmu. Przez konwejer przeszli między innymi generał Leopold Okulicki, podpułkownik Władysław Minakowski, fizyk Aleksander Weissberg-Cybulski.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈvɛjɛr, AS: kõnvei ̯er

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) taśmociąg

Wiktionary


konwejerowy

→ konwejer


SJP.pl

Patrz:

konwejer

konwekcja

ruch cieczy lub gazu względem siebie wynikający z różnicy temperatur


SJP.pl

Konwekcja – proces przekazywania ciepła związany z makroskopowym ruchem materii w gazie, cieczy lub plazmie, np. powietrzu, wodzie, plazmie gwiazdowej. Czasami przez konwekcję rozumie się również sam ruch materii związany z różnicami temperatur, który prowadzi do przenoszenia ciepła. Ruch ten precyzyjniej nazywa się prądem konwekcyjnym.

Wikipedia


konwekcyjny

związany z konwekcją


SJP.pl


konwektor

grzejnik centralnego ogrzewania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) grzejnik wykorzystujący efekt konwekcji

Wiktionary


konwektorowy

przymiotnik od: konwektor


SJP.pl


konwenans

ogólnie przyjęta norma społeczna obowiązująca w danym środowisku, zwyczaj towarzyski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ogólnie przyjęte normy i obyczaje towarzyskie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ta pani łamie konwenanse.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈvɛ̃nãw̃s, AS: kõnvẽnãũ̯s

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konwenansowy

Wiktionary


konwenansowość

to, co właściwe dla ogólnie przyjętej normy społecznej obowiązującej w danym środowisku; zwyczajowość, kurtuazyjność, uprzejmość


SJP.pl


konwenansowy

właściwy dla ogólnie przyjętej normy społecznej obowiązującej w danym środowisku; zwyczajowy, kurtuazyjny, uprzejmościowy, grzecznościowy


SJP.pl


konwencik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od konwent

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie konwent, lecz tylko mały konwencik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwent m.

Wiktionary


konwencja

umowa międzynarodowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. umowa międzynarodowa

 (1.2) książk. przyjęte w jakimś środowisku normy postępowania, myślenia itp.

 (1.3) liter. teatr. szt. charakterystyczne cechy twórczości przyjęte przez artystę

 (1.4) polit. zjazd członków partii politycznej, najczęściej poświęcony wyborom

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konwencja społeczna - zespół norm i standardów rządzących życiem społecznym,
  • konwencja – umowa międzynarodowa
  • konwencja – sztuczna odzywka w brydżu
  • konwencja literacka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ta konwencja nie narusza żadnych praw człowieka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈvɛ̃nt͡sʲja, AS: kõnvẽncʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwencjonalizm m.

 przym. konwencyjny, konwencjonalny

 przysł. konwencjonalnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) traktat

 (1.2) konwenans, zwyczaj

 (1.3) styl

Wiktionary


konwencjonalistka

→ konwencjonalista


SJP.pl

Patrz:

konwencjonalista

konwencjonalistyczny

→ konwencjonalizm


SJP.pl

Patrz:

konwencjonalizm

konwencjonalizacja

czynienie czegoś zwykłym, umownym, konwencjonalnym lub stawanie się takim


SJP.pl


konwencjonalizm

1. ogólnie przyjęta norma społeczna obowiązująca w danym środowisku, zwyczaj towarzyski; konwenans;
2. kierunek filozoficzny, według którego wszystkie twierdzenia i teorie o charakterze naukowym mają charakter umowny


SJP.pl

Ko

Wikipedia


konwencjonalnie

przysłówek

 (1.1) w sposób konwencjonalny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwencja ż., konwencjonalność ż.

 przym. konwencjonalny

Wiktionary


konwencjonalność

niewykraczanie poza schematy, nieoryginalność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest konwencjonalne; cecha tych, którzy są konwencjonalni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konwencjonalny

 przysł. konwencjonalnie

Wiktionary


konwencjonalny

dotyczący umowy, zwyczajowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zgodny z konwencjami; tradycyjny, pospolity

 (1.2) oparty na konwencji, umowie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Odkryliśmy, że społeczne środowiska kobiet, które nigdy nie były zamężne, charakteryzuje presja na dostosowanie się do konwencjonalnego stylu życia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nvɛ̃nt͡sʲjɔ̃ˈnalnɨ, AS: kõnvẽncʹi ̯õnalny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwencja ż., konwencjonalność ż.

 przysł. konwencjonalnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) banalny, powszechny, klasyczny, zwyczajowy, przyjęty

Wiktionary


konwencyjny

związany z konwencją


SJP.pl


konweniencja

zgodność, stosowność, odpowiedniość


SJP.pl


konweniencje

przestarzałe: to, co stosowne


SJP.pl


konweniować

1. odpowiadać czemuś, być zgodnym z czymś;
2. przypadać do gustu, odpowiadać


SJP.pl


konwent

zgromadzenie zakonne; zakon, klasztor, zakonnicy klasztoru


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spotkanie członków jakiejś instytucji bądź organizacji, na którym podejmuje się decyzje w istotnych kwestiach

 (1.2) klasztor, zakon

 (1.3) grupa katolików, którzy mają prawo głosowania na spotkaniach, na których podejmuje się decyzje dotyczące całego zakonu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konwent Seniorów – organ Sejmu i Senatu RP
  • Konwent Narodowy – zgromadzenie prawodawcze z okresu rewolucji francuskiej 1789 roku
  • Konwent Polonia – najstarsza polska korporacja akademicka założona w 1828 roku
  • Konwent Unii Europejskiej – działający w latach 2001–2003
  • konwent zakonny – jednostka organizacyjna zakonu, także dom zakonny (klasztor)
  • konwent fanów – zjazd fanów jakiejś tematyki, najczęściej fantastyki i gier fabularnych
  • Konwent Organizacji A
  • Konwent B

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃nvɛ̃nt, AS: kõnvẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konwentowy, konwentualny

 rzecz. konwencik mrz.

Wiktionary


konwentowy

przymiotnik od: konwent


SJP.pl


konwentualny

w religii:
1. związany z konwentem - zakonem; zakonny;
2. o odłamie zakonu franciszkanów i karmelitów: odznaczający się mniej surową regułą zakonną


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) daw. związany z konwentem, zakonny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwent mrz.

Wiktionary


konwentykiel

1. poufne, tajemne zebranie organizacji, stowarzyszenia itp.;
2. dawniej: zebranie sekty religijnej;
3. żartobliwie: poufna narada


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zebranie jakiejś organizacji

Wiktionary


konwentykuł

przestarzałe: zebranie stowarzyszenia, sekty, zwłaszcza tajne


SJP.pl


konwergencja

1. zbieżność; podobieństwo;
2. powstawanie zbieżności, upodobnianie się; nabieranie wspólnych cech, podobieństwa;
3. występowanie podobnych cech u niespokrewnionych gatunków żyjących w podobnym środowisku;
4. ruch zbieżny gałek ocznych, przecinanie się osi optycznych oczu przy patrzeniu na bliski obiekt;
5. w psychologii: koncepcja współistotności i uzupełniania się czynników dziedzicznych i środowiskowych w rozwoju dziecka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zbieżność lub jej powstawanie

 (1.2) kult. niezależne powstawanie podobnych zjawisk kulturowych w odległych od siebie regionach świata w podobnych warunkach geograficznych

 (1.3) biol. proces powstawania podobnych cech u niespokrewnionych ze sobą organizmów na skutek życia w podobnych warunkach;

 (1.4) techn. kojarzenie różnych zjawisk na pograniczu działów telekomunikacji, informatyki i multimediów;

 (1.5) med. jednoczesny, zbieżny ruch gałek ocznych przy zmianie odległości obiektu, na którym jest skupiany wzrok;

 (1.6) meteorol. zbliżanie się do siebie mas powietrza z różnych stron, powodujące wyparcie znajdującego się tam wcześniej powietrza w górę;

 (1.7) ekon. zjawisko zbliżania się poziomu rozwoju różnych krajów poprzez doganianie bogatych przez biedne;

 (1.8) ekon. zbieżność ekonomiczna państw Unii Europejskiej pod względem inflacji, stóp procentowych, zadłużenia i kursu walutowego;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konwergencja (biologia)
  • konwergencja (multimedia)
  • konwergencja (meteorologia)
  • konwergencja (ekonomia)
  • konwergencja (medycyna)
  • kryteria konwergencji
  • teoria konwergencji
  • konwergencja (telekomunikacja)
  • Konwergencja (językoznawstwo)
  • zbieżność

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nvɛrˈɡɛ̃nt͡sʲja, AS: kõnvergẽncʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konwergencyjny, konwergentny

 czas. konwergować

 rzecz. konwergowanie

Wiktionary


konwergencyjny

→ konwergencja; konwergentny


SJP.pl


konwergentny

→ konwergencja; konwergencyjny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) książk. zbieżny

 (1.2) nauk. dotyczący lub związany z konwergencją

 (1.3) inform. łączący transmisję różnych rodzajów danych, np. głosu, wideo i innych sygnałów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dekada procesów transformacyjnych aż nazbyt dobrze to potwierdza, gdy wyniki działań transformacyjnych w poszczególnych krajów postsocjalistycznych nie są konwergentne, lecz rozbieżne.

 (1.2) I tak jeden gen podlegał różnym mutacjom w różnych częściach świata, a efekty tych mutacji były takie same! Uznano to za "najlepszy przykład konwergentnej ewolucji u ludzi".

 (1.2) Większym i bardziej bolesnym intelektualnie była (…) szkoła Shinrana (Jodo Shinshu) wywodząca się z całkowicie buddyjskich źródeł (…), która doszła do stwierdzenia o Shinjin (odpowiedniku Sola Fide i Sola Gratia) konwergentnego z chrześcijaństwem.

 (1.3) Obie firmy zamierzają wdrożyć globalny program wejścia na rynek, który ułatwi transformację sieci komunikacyjnych w konwergentne infrastruktury nowej generacji.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwergencja ż., konwergencyjność ż.

 przym. konwergencyjny

Wiktionary


konwergować

upodabniać się, dążyć do zbieżności lub połączenia


SJP.pl


konwers

brat zakonny bez święceń kapłańskich, wykonujący najczęściej prace pomocnicze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. niewykształcony zakonnik pracujący fizycznie, członek zgromadzenia drugiej kategorii zajmującego się posługą wobec braci z zakonu zasadniczego;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konwers relacji – relacja odwrotna
  • konwers – typ zakonnika, por. konwersi

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) brat służebny

Wiktionary


konwersacja

porozumiewanie się za pomocą słów; rozmowa, dyskusja, polemika, dysputa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) towarzyska rozmowa

 (1.2) ćwiczenie języka obcego, polegające na rozmowie

Wiktionary

Konwersacja (łac. "conversatio" 'częste przebywanie; obcowanie' od "convertere" 'obracać, zmieniać') – wymiana opinii, czyli jednego z rodzajów wyrażeń niebędących zdaniami w sensie logicznym. Wyrażenia te nie pretendują do miana uzasadnionych. Konwersacja nie polega na przekonaniu dyskutanta do swoich przekonań.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nvɛrˈsat͡sʲja, AS: kõnversacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwersatorium n., konwersowanie n.

 czas. konwersować ndk.

 przym. konwersacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozmowa, pogawędka; książk. dyskurs; pot. rozhowor, pogaduszka, gadka

Wiktionary


konwersacje

lekcje języka obcego, na których doskonali się ten język poprzez rozmowę


SJP.pl


konwersacyjny

związany z konwersacją


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z konwersacją, dotyczący konwersowania

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwersacja ż., konwersowanie n.

 czas. konwersować ndk.

Wiktionary


konwersatorium

1. ćwiczenie seminaryjne, rozmowa prowadzona przez wykładowców ze słuchaczami na temat wykładanego przedmiotu
2. rozmównica w klasztorze


SJP.pl


konwersatoryjny

mający charakter konwersatorium, formy zajęć dydaktycznych polegającej na dyskusji w niewielkim gronie


SJP.pl


konwersja

1. zmiana postaci czegoś; przekształcenie, transformacja;
2. w chemii: przemiana, w wyniku której produkty uzyskują nowe, technologicznie pożądane właściwości;
3. zmiana warunków pożyczki lub kredytu albo jednostek funduszu inwestycyjnego;
4. w informatyce: zmiana formatu pliku;
5. w logice: przekształcenie zdania polegające na tym, że wyraz występujący w funkcji podmiotu staje się orzecznikiem i odwrotnie;
6. zmiana wyznania w obrębie wyznań chrześcijańskich lub przejście z innej religii na chrześcijaństwo; nawrócenie;
7. gwałtowna zmiana światopoglądu, ideologii, poczucia tożsamości itp. przej jednostkę albo grupy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przemiana, przekształcenie postaci czegoś

 (1.2) chem. proces jednostkowy, który ma na celu zmianę właściwości przekształcanych materiałów w wyniku różnych reakcji chemicznych, przeprowadzanych w aparatach zwanych konwertorami

 (1.3) rel. zmiana wyznania w obrębie religii chrześcijańskiej lub przejście na chrześcijaństwo z innej religii

 (1.4) inform. zmiana formatu pliku na mogący być odczytany przez inny program komputerowy niż ten, w którym został utworzony

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konwersja (chemia)
  • konwersja (psychologia)
  • konwersja (religia)
  • konwersja (socjologia)
  • konwersja α (matematyka)
  • konwersja danych
  • konwersja jednostek
  • konwersja na judaizm
  • konwersja narodowa
  • konwersja pisma
  • konwersja polityczna
  • konwersja typu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Termoakustyka oferuje obecnie wiele możliwości opracowania innowacyjnych rozwiązań w dziedzinie konwersji energii

 (1.4) W internecie są strony umożliwiające konwersję między formatami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwertor m., konwertyta m., konwertytka ż., konwertowanie n.

 czas. konwertować ndk.

 przym. konwersyjny, konwertycki

Wiktionary


konwerska

siostra zakonna bez święceń kapłańskich


SJP.pl


konwerski

siostra zakonna bez święceń kapłańskich


SJP.pl


konwersowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konwersować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konwersować ndk.

 rzecz. konwersacja ż.

 przym. konwersacyjny

Wiktionary


konwersować

prowadzić konwersację, rozmawiać z kimś


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. pokonwersować)

 (1.1) prowadzić rozmowę towarzyską

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwersacja ż., konwersowanie n.

 przym. konwersacyjny

 przysł. konwersacyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozmawiać

Wiktionary


konwersyjny

przymiotnik od: konwersja


SJP.pl


konwertaza

Konwertaza – ogólna nazwa różnych enzymów, które działając na substrat (np. białkowy proenzym) powodują poprzez zmianę (np. proteolityczne odcięcie polipeptydowego fragmentu) jego uczynnienie.

Wikipedia


konwerter

1. urządzenie do przekształcania jakiejś wielkości fizycznej na inną; konwertor;
2. urządzenie elektroniczne zmieniające jeden typ sygnału na inny; przetwornik, konwertor;
3. w informatyce: program komputerowy do konwersji plików


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • konwerter satelitarny
  • konwerter mocy
  • program komputerowy do przetwarzania plików jednego formatu na inny (np. .docx na .doc lub .flv na .avi)

Wikipedia


konwerterowy

→ konwerter


SJP.pl

Patrz:

konwerter

konwertoplan

aerodyna o przestawianych powierzchniach nośnych, mogąca startować i lądować pionowo, jak śmigłowiec, a wykonywać lot poziomy na tej samej zasadzie co samolot; przemiennopłat; zmiennopłat


SJP.pl


konwertor

1. w hutnictwie: stalowy zbiornik w kształcie cylindra, wyłożony materiałem ogniotrwałym, służący do przeprowadzania procesu utleniania w wysokich temperaturach domieszek w ciekłym wsadzie metalurgicznym;
2. w chemii: aparat do przeprowadzania procesów technologicznych, zazwyczaj w wysokiej temperaturze, pod wysokim ciśnieniem oraz z udziałem katalizatorów;
3. urządzenie do przekształcania jakiejś wielkości fizycznej na inną; konwerter;
4. urządzenie elektroniczne zmieniające jeden typ sygnału na inny; przetwornik, konwerter


SJP.pl


konwertorownia

hala produkcyjna w hucie, w której pracują konwertory


SJP.pl


konwertorowy

przymiotnik od: konwertor


SJP.pl


konwertowalny

dający się konwertować


SJP.pl


konwertowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konwertować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konwertować ndk.

 rzecz. konwertyta mos., konwersja ż.

Wiktionary


konwertować

dokonywać konwersji


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) inform. dokonywać zmiany formatu pliku na inny

 (1.2) ekon. bank. dokonywać zmiany warunków pożyczki

 (1.3) rel. zmieniać wyznanie na inne

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nvɛrˈtɔvat͡ɕ, AS: kõnvertovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwersja ż., konwerter m., konwertyta m., konwertytka ż., konwertowanie n.

 czas. przekonwertować

 przym. konwersyjny

Wiktionary


konwertycki

→ konwertyta


SJP.pl

Patrz:

konwertyta

konwertyna

enzym rozkładający i dezaktywujący bradykininę (hormon tkankowy wydzielany przy dużym wysiłku)


SJP.pl


konwertyta

osoba, która zmieniła wyznanie w obrębie chrześcijaństwa lub zmieniła inną religię na chrześcijaństwo; przechrzta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. osoba, która zmieniła jedno wyznanie na inne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W 1622 r. w jednej z publicznych kaźni poniosło śmierć nie tylko kilkadziesięcioro miejscowych konwertytów, lecz także dziewięciu europejskich misjonarzy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃nvɛrˈtɨta, AS: kõnvertyta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwersja ż., konwertowanie n.

:: fż. konwertytka ż.

 czas. konwertować ndk.

 przym. konwersyjny, konwertycki

 przysł. konwersyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) neofita

Wiktionary


konwertytka

→ konwertyta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. kobieta, która zmieniła jedno wyznanie na inne

Wiktionary

Patrz:

konwertyta

Powiązane:

 rzecz. konwertyta mos., konwersja ż.

 czas. konwertować

Wiktionary


konwicki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Innocenty Konwicki – polski inżynier, polityk, działacz sportowy, działacz podziemia
  • Tadeusz Konwicki – polski prozaik, scenarzysta i reżyser

Wikipedia


konwikcja

dawniej:
1. przekonanie o czymś; pewność;
2. dowiedzenie komuś winy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. przekonanie, pewność

 (1.2) udowodnienie winy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃nˈvʲikt͡sʲja, AS: kõnvʹikcʹi ̯a

Wiktionary


konwikt

1. w dawnej Polsce: szkoła, zwykle przyklasztorna z internatem;
2. internat prowadzony przez władze szkolne, położony poza terenem szkoły;
3. uczniowie szkoły zamieszkujący ten internat


SJP.pl

Konwikt (łac. "convictus") – forma internatu dla uczniów uczęszczających do szkoły prowadzonej przez dany zakon katolicki.

W dawnej Polsce najwięcej było konwiktów pijarów, teatynów i jezuitów. Te zakony bowiem zajmowały się z założenia edukacją. Konwikty cechowały się surową dyscypliną, koncentrując się na kształtowaniu charakterów wychowanków.

Wikipedia


konwiktor

przestarzale: uczeń mieszkający w konwikcie


SJP.pl


konwiktorka

→ konwiktor


SJP.pl

Patrz:

konwiktor

konwiktorski

odnoszący się do konwiktu lub konwiktora


SJP.pl


konwiktowy

przymiotnik od: konwikt


SJP.pl


konwiowy

przymiotnik od: konew


SJP.pl


konwisarski

przymiotnik od: konwisarz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z konwisarzem, dotyczący konwisarza

 (1.2) dotyczący konwisarstwa, mający zastosowanie w konwisarstwie

przymiotnik dzierżawczy

 (2.1) należący do konwisarza, będący jego własnością lub dziełem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwisarz m., konwisarstwo n.

Wiktionary


konwisarstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rzem. wytwarzanie przedmiotów z cyny oraz spiżu

Wiktionary

Konwisarstwo (z dawnego Kannengießer) – dział rzemiosła obejmujący wyrób (odlewanie lub wykuwanie) i obróbkę przedmiotów z cyny i spiżu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mój prapradziad trudnił się konwisarstwem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwisarz n., konew ż.

 przym. konwisarski

Wiktionary


konwisarz

rzemieślnik wyrabiający przedmioty z cyny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. rzem. rzemieślnik zajmujący się wyrobem i obróbką przedmiotów z cyny oraz spiżu;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwisarstwo n., konwisarka ż.

 przym. konwisarski

Wiktionary


konwiński

nazwisko


SJP.pl


konwojencki

związany z konwojentem


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z osobą lub pracą konwojenta, dotyczący konwojenta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwojent mos., konwojentka ż., konwój mrz., konwojowanie n.

 czas. konwojować ndk.

Wiktionary


konwojent

ten, kto konwojuje kogoś lub coś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba towarzysząca w czasie konwoju w celu uniemożliwienia ucieczki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wówczas, przypomnijmy, rabuś podający się za konwojenta skradł z bankowozu 8 milionów złotych, których do tej pory nie odzyskano

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konwojencki

 rzecz. konwojer mrz., konwojowanie n., konwój mrz.

 czas. konwojować

Wiktionary


konwojentka

kobieta, która konwojuje kogoś lub coś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta towarzysząca w czasie konwoju w celu uniemożliwienia ucieczki

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konwojencki

 rzecz. konwojer mrz., konwojowanie n., konwój mrz.

 czas. konwojować

Wiktionary


konwojer

okręt wojenny należący do konwoju ochraniającego statki handlowe; konwojowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) lotn. manewr samolotem przy lądowaniu, polegający na dotknięciu pasa startowego bez hamowania i natychmiastowym poderwaniu maszyny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwój m., konwojent m., konwojentka ż., konwojowanie n.

 czas. konwojować ndk.

 przym. konwojowy

Wiktionary


konwojowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|konwojować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwój m., konwojent m., konwojentka ż., konwojowiec m., konwojer m.

 czas. konwojować ndk.

 przym. konwojowy, konwojencki

Wiktionary


konwojować

prowadzić, wieźć kogoś lub coś w konwoju


SJP.pl

czasownik

 (1.1) towarzyszyć komuś lub czemuś w drodze w celu ochrony lub uniemożliwienia ucieczki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zawiadom lotną, żeby mnie konwojowali aż do Warszawy, na wypadek gdyby mi wóz nawalił.

 (1.1) Najprawdopodobniej świadek, jak każda inna tymczasowo aresztowana osoba, będzie konwojowany.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwój m., konwojowanie n., konwojent m., konwojentka ż., konwojowiec m., konwojer m.

 przym. konwojowy, konwojencki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) eskortować

Wiktionary


konwojowiec

okręt wojenny należący do konwoju ochraniającego statki handlowe; konwojer


SJP.pl


konwojowy

przymiotnik od: konwój


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący konwoju

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwojer mrz., konwojowanie n., konwój mrz.

 czas. konwojować

Wiktionary


konwokacja

1. zwołanie, zebranie;
2. sejm zwoływany w Polsce przedrozbiorowej w czasie bezkrólewia; sejm konwokacyjny


SJP.pl


konwokacyjny

związany z konwokacją


SJP.pl


konwokować

dawniej: zwołać, zwoływać poszczególne osoby na posiedzenie


SJP.pl


konwulsja

(zwykle w liczbie mnogiej)
1. mimowolny, częsty, gwałtowny skurcz mięśni; silna drgawka;
2. gwałtowna zmiana poprzedzająca koniec czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mimowolny, gwałtowny skurcz mięśni powodujący silne drgania całego ciała

 (1.2) gwałtowna zmiana poprzedzająca koniec czegoś

Wiktionary

Powiązane:

 przym. konwulsyjny

 przysł. konwulsyjnie

Wiktionary


konwulsyjny

powodujący skurcze mięśni lub silne drgania całego ciała


SJP.pl


konwój

1. grupa wspólnie przemieszczających się pojazdów mechanicznych lub jednostek nawodnych, formowana głównie ze względów logistycznych i dla zwiększenia bezpieczeństwa podróży;
2. grupa osób lub pojazdów towarzyszących osobie z różnych względów zasługującej na szacunek ; dla podkreślenia jej rangi lub oddania jej czci, np. konwój honorowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wojsk. poruszająca się wspólnie grupa pojazdów lub okrętów, sformowana ze względów logistycznych lub z uwagi na bezpieczeństwo;

 (1.2) grupa uzbrojonych osób ochraniająca przewożony ładunek lub ludzi

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Wtedy to pierwszy raz uciekłem z konwoju, robiąc gliniarzy w jajo, wtedy stali się dla mnie ludzkim nawozem, który mógłbym bez końca kłuć widłami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃nvuj, AS: kõnvui ̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konwojowanie n., konwojent m., konwojentka ż., konwojowiec m., konwojer m.

 czas. konwojować ndk.

 przym. konwojowy, konwojencki

Wiktionary


konya

miasto w centralnej Turcji znane z mauzoleum Mevlany


SJP.pl

Konya (gr. Ἰκόνιον Ikónion, łac. "Iconium", dawniej także osm. قونیه Koniah, Konieh, Qunia) – miasto w południowej Turcji, na Wyżynie Anatolijskiej, u północnego podnóża Taurusu, stolica prowincji Konya. Według danych z 31 grudnia 2013 r. liczy ponad dwa miliony mieszkańców.

Wikipedia


konyza

rodzaj okrytonasiennych roślin z rodziny astrowatych


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kooikerhondje

[czytaj: kojkerhondzie] rasa psów; płochacz holenderski


SJP.pl

Kooikerhondje (Płochacz holenderski) - jedna z ras psów, należąca do grupy psów aportujących, płochaczy i psów dowodnych, zaklasyfikowana do sekcji płochaczy. Nie podlega próbom pracy.

Wikipedia


koopaker

[czytaj: kuPAker] firma opakowująca towar wyprodukowany w innej firmie na mocy umowy kooperacyjnej


SJP.pl


kooperacja

1. współdziałanie, współpraca między ludźmi lub instytucjami w jakiejś dziedzinie, zwłaszcza w produkcji towarów i usług;
2. dawniej:
a) ruch spółdzielczy, spółdzielczość;
b) spółdzielnia, kooperatywa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) współpraca, współdziałanie

 (1.2) przest. spółdzielczość

Wiktionary

Kooperacja ( cooperativus współpracujący, cooperatio współpraca) – współpraca, współdziałanie.

Kooperacja produkcyjna ma miejsce, gdy przedsiębiorstwo (kooperant) współpracuje z innym w ten sposób, że wykonuje dla niego pewne fazy procesu produkcyjnego; zaś kooperacja przedmiotowa wtedy, gdy dostarcza różnych elementów konstrukcyjnych do wytwarzanych przez inny zakład wyrobów.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔːpɛˈrat͡sʲja, AS: k•operacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kooperowanie n., kooperant

 czas. operować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) współpraca, współdziałanie

Wiktionary


kooperacyjny

związany z kooperacją


SJP.pl


kooperancki

→ kooperant


SJP.pl

Patrz:

kooperant

kooperant

→ kooperacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przedsiębiorstwo współpracujące z innym w ten sposób, że wykonuje dla niego pewne fazy procesu produkcyjnego (kooperacja produkcyjna)

 (1.2) przedsiębiorstwo współpracujące z innym w ten sposób, że dostarcza różnych elementów konstrukcyjnych do wytwarzanych przez inny zakład wyrobów (kooperacja przedmiotowa)

Wiktionary

Patrz:

kooperacja

Wymowa:

IPA: ˌkɔːˈpɛrãnt, AS: k•operãnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kooperacja ż., kooperowanie n.

Wiktionary


kooperantka

→ kooperant


SJP.pl

Patrz:

kooperant

kooperatysta

dawniej: działacz ruchu spółdzielczego (kooperacji)


SJP.pl


kooperatystka

→ kooperatysta


SJP.pl

Patrz:

kooperatysta

kooperatystyczny

→ kooperatyzm


SJP.pl

Patrz:

kooperatyzm

kooperatywa

zrzeszenie prowadzące działalność gospodarczą w interesie swych członków zobowiązanych do wpłacenia udziałów; spółdzielnia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. stowarzyszenie spółdzielcze, spółdzielnia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) — Jesteśmy całkowicie samowystarczalni - mówi z dumą Giao Che Nat. — Ludzie pracują w kooperatywach — mamy spółdzielnie: rybacką, piekarską, stolarską, restauracyjną.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔːpɛraˈtɨva, AS: k•operatyva

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kooperowanie n.

Wiktionary


kooperatywizm

doktryna społeczna uznająca spółdzielczość za najdoskonalszą formę własności


SJP.pl


kooperatywność

zdolność do współpracy z innymi w celu osiągnięcia wspólnych celów


SJP.pl


kooperatywny

współpracujący


SJP.pl


kooperatyzm

utopijna, dziewiętnastowieczna, angielska doktryna społeczna, upatrująca w organizowaniu spółdzielni drogę do rozwiązania konfliktów społecznych i obalenia ustroju kapitalistycznego; pankooperatyzm, integralizm spółdzielczy


SJP.pl

Kooperatyzm (fr. "coopératisme" „spółdzielczość” z łac. "cooperari" „współpracować”) – doktryna społeczna upatrująca w organizowaniu spółdzielni, w ramach których środki produkcji stają się wspólną własnością wszystkich jej członków, drogę do wyzwolenia społecznego i ewolucyjnego wyeliminowania kapitalizmu.

Wikipedia


kooperencja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) forma stosunków między podmiotami, które jednocześnie ze sobą konkurują i współpracują;

Wiktionary

Kooperencja (ang. "coopetition") – typ relacji między konkurentami, w których występują jednocześnie strumienie kooperacji i konkurencji.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔːpɛˈrɛ̃nt͡sʲja, AS: k•operẽncʹi ̯a

Wiktionary


kooperowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kooperować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kooperacja ż., kooperatywa ż., kooperant m., kooperator m., kooperatka ż.

 czas. kooperować

 przym. kooperacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kooperacja ż.

Wiktionary


kooperować

współpracować z sobą, współdziałać, zwłaszcza w wytwarzaniu produktów lub usług


SJP.pl


koopetycja

jednoczesne współzawodnictwo i kooperacja między firmami


SJP.pl


kooptacja

dobranie przez jakieś gremium, zespół, nowego człona do swojego składu


SJP.pl

Kooptacja (zarządzanie) (łac. "cooptatio" od "co-" 'współ-' i "optatio" 'życzenie') – sposób uzupełniania lub zmiany składu członkowskiego instytucji lub organu kolegialnego. Kooptacja odbywa się poprzez podjęcie stosownej uchwały przez tę instytucję, bez odwoływania się do woli wyborców czy też rozstrzygnięcia innej instytucji lub sądu.

Wikipedia


kooptacyjny

→ kooptacja


SJP.pl

Patrz:

kooptacja

kooptować

uzupełniać skład, wprowadzać poprawki; dobrać sobie do składu


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) dokonywać kooptacji, uzupełniać skład decyzją samych jego członków

Wiktionary

Powiązane:

 czas. dokooptować dk.

Wiktionary


koordonograf

przyrząd umożliwiający zachowanie perspektywy w rysunku


SJP.pl


koordymetr

przyrząd do pomiaru wychyleń od pionu wysokich budowli


SJP.pl


koordynacja

1. planowanie działań wykonywanych wspólnie przez wiele osób;
2. sprawny przebieg lub funkcjonowanie czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) organizowanie i planowanie wspólnych działań

Wiktionary

Koordynacja – uporządkowanie, zestawienie w pewnym celowym porządku, przystosowanie, np. koordynacja pojęć dla otrzymania pewnego wyższego, ogólniejszego pojęcia.

W życiu politycznym mówi się o koordynacji programów, dążeń i działań poszczególnych czynników politycznych dla osiągnięcia wspólnego lub ogólnego celu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Epidemie grypy powodują znaczne koszty społeczne i niekiedy mają zasięg kontynentalny lub światowy, dlatego grypa wymaga globalnej koordynacji epidemiologicznej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koordynowanie n., koordynator mos./mrz.

Wiktionary


koordynacyjny

związany z koordynacją


SJP.pl


koordynata

liczba określająca położenie punktu na płaszczyźnie lub w przestrzeni względem ustalonego układu współrzędnych


SJP.pl


koordynatograf

przyrząd do oznaczania na mapie lub na planie geodezyjnym punktów o znanych współrzędnych


SJP.pl

Koordynatograf (nanośnik) – przyrząd mechaniczno-optyczny służący do nanoszenia na różne podłoża punktów o współrzędnych w określonym układzie. W geodezji i kartografii służy do precyzyjnego nakłuwania punktów geodezyjnych i przecięć siatki współrzędnych. Spotyka się koordynatografy ortogonalne służące do kartowania punktów o określonych rzędnych i odciętych (współrzędne płaskie) oraz koordynatografy biegunowe – do kartowania punktów określonych poprzez azymut i odległość (współrzędne biegunowe).

Wikipedia


koordynator

osoba koordynująca jakieś działania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba koordynująca dane działania

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) przyrząd nawigacyjny służący do wyliczania współrzędnych geograficznych samolotu, pocisku rakietowego itp.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Koordynator do walki z epidemią eboli (…), ogłosił dzisiaj, że na walkę z wirusem trzeba prawie miliard dolarów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koordynacja ż., koordynowanie n.

 czas. koordynować ndk.

Wiktionary


koordynatorka

kobieta koordynująca jakieś działania


SJP.pl


koordynowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|koordynować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skoordynowanie n., koordynacja ż., koordynator m., koordynatorka ż., koordynata ż.

 czas. koordynować ndk., skoordynować dk.

 przym. koordynacyjny, koordynatorski

Wiktionary


koordynować

harmonizować działania prowadzone wspólnie przez wiele osób w celu uzyskania efektu tych działań w jak najkrótszym czasie, przy jak najmniejszym nakładzie, przy optymalnym wykorzystaniu możliwości itp.


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. skoordynować)

 (1.1) kierować różnymi elementami, działaniami tak, aby zapewniać ich harmonię, najlepszą wspólną skuteczność; uzgadniać wzajemne funkcjonowanie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koordynacja ż., koordynata ż., koordynator mos., koordynatorka ż., koordynowanie n.

 czas. skoordynować dk.

 przym. koordynacyjny, koordynatorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dostosowywać, organizować

Wiktionary


kop

uderzenie nogą, kopniak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) pot. uderzenie lub cios nogą

 (1.2) przen. coś, co nadaje komuś impet, wigor

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

 (2.1) D. lm. od: kopa

forma czasownika.

 (3.1) 2. os. lp. rozk. od: kopać

Wiktionary

Zobacz też: KOP.

"The Kop" – trybuna znajdująca się za jedną z bramek na stadionie Liverpoolu – Anfield.

The Kop dobudowano do głównego stadionu w roku 1906, jako nagrodę dla kibiców za zdobycie drugiego mistrzowskiego tytułu Anglii.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po potańcówie w remizie Jacek sprzedał Wieśkowi kilka kopów za chamskie podwalanie się do Bronki.

 (1.2) Poranne espresso zawsze daje mi niezbędnego kopa do pracy o szóstej.

 (2.1) Sprzątnęliśmy dziś dwanaście kop siana z tej łąki pod lasem.

 (3.1) Janie, kop równo, bo się nam ten grób zawali do środka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔp, AS: kop

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopniak m., kopnięcie n., kopanie n., wykopki nmos.

 czas. kopać ndk., kopnąć dk.

 przym. kopny, okopowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kopniak, kopnięcie

Wiktionary


kop.

skrót

 (1.1) = kopiejka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rządca Walerian Iwanowski zmuszał do kupowania opału po 15 kop. za wóz.

Wiktionary


kopa

1. 60 sztuk;
2. góra o mocno zaokrąglonym, kopulastym wierzchołku;
3. duża sterta siana, słomy itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) miar. przest. 60 sztuk;

 (1.2) roln. przest. sterta siana, słomy lub odpowiednio ustawione snopki zboża (4 mendle)

 (1.3) geogr. zaokrąglony wierzchołek górski;

 (1.4) przen. duża ilość czegoś

 (1.5) gw-pl|Górny Śląsk. tradycyjny deser pochodzący z Górnego Śląska

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od: kop

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kopa – określenie liczby 60
  • kopa – termin geograficzny, synonim góry kopiastej
  • kopa – śląski deser
  • kopa – kupa, stos, sterta
  • Raymond Kopa (Kopaszewski) (1931–2017) – francuski piłkarz polskiego pochodzenia
  • Jerzy Kopa (1943–2022) – trener, menedżer i działacz piłkarski
  • Andrzej Kopa (1879–1956) – powstaniec wielkopolski
  • Kopa – polana na szczycie Kopa w Gorcach
  • Kopa – skała w Pieninach
  • Kopa – szczyt w Polsce, w Gorcach
  • Kopa – szczyt w Polsce, Górach Lewockich
  • Kopa – szczyt w Polsce, w Karkonoszach

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Marek kupił kopę jajek.

 (1.2) Wysuszone siano ułożono w kopy, przygotowując do zwózki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔpa, AS: kopa

Wiktionary

Powiązane:

 (1.2) rzecz. zdrobn. kopka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) kopica

Wiktionary


kopacki

nazwisko


SJP.pl


kopacz

1. kopiący ziemię, kartofle itp.;
2. górnik rębacz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ktoś, kto zajmuje się kopaniem w ziemi, wykopywaniem

 (1.2) górnik pracujący na przodku

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zob. kopacz szczotkoogonowy.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kopacz – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. złotoryjskim, w gminie Złotoryja
  • Kopacz – wieś w woj. łódzkim, w pow. sieradzkim, w gminie Błaszki
  • Kopacz – masyw na Pogórzu Dynowskim
  • Andrzej Kopacz (1939–2017) – polski chirurg, profesor
  • Aneta Kopacz (ur. 1975) – polska reportażystka i dokumentalistka
  • Antoni Kopacz (ur. 1950) – polski kapłan rzymskokatolicki
  • Ewa Kopacz (ur. 1956) – polska polityk; w latach 2014–2015 Prezes Rady Ministrów.
  • George Kopacz (ur. 1941) – amerykański baseballista, pierwszobazowy
  • Joseph Kopacz (ur. 1950) – amerykański duchowny katolicki, biskup
  • Tadeusz Kopacz (1952–2012) – polski polityk, samorządowiec, senator
  • kopacz – pozycja zawodnika futbolu amerykańskiego
  • Kopacz – rodzaj ssaków z rodziny kretowatych, podrodziny grzebaczów

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kopaczka ż., kopniak m., koparka ż., kopara ż., wykopki nmos., wykop m., kopalnia ż., kopanie n., wykopanie n., przekopywanie n., podkopywanie n., podkopanie n., przekopanie n., wykopywanie n., Kopacz m./ż., Kopaczów m., Kopaczyska nmos., Kopacze nmos., kopalina ż., skopanie n., obkopywanie n., obkopanie n., okopywanie n., okopanie n., okop m., zakopywanie n., zakopanie n.

 czas. kopać ndk., wykopać dk., wykopywać ndk., podkopywać ndk., podkopać dk., przekopywać ndk., przekopać dk., skopać dk., obkopywać ndk., okopywać ndk., okopać dk., obkopać dk., zakopywać ndk., zakopać dk.

 przym. kopny, kopalniany, kopalny, okopowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) rębacz

Wiktionary


kopaczewski

nazwisko


SJP.pl


kopaczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) roln. motyka

 (1.2) gw-pl|Kresy. kobieta kopiąca ziemniaki

 (1.3) gw-pl|Mazury. czas kopania, wykopki

 (1.4) roln. maszyna służąca do wykopywania ziemniaków, buraków itp.

Wiktionary

Przykłady

 (1.4) Tą kopaczką mój ojciec wykopał cztery hektary ziemniaków.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopacz mos., okop mrz., wykopki nmos., Kopacz mrz., kopanie n.

 czas. kopać, zakopywać

 przym. kopalny, okopowy, przyokopowy

Wiktionary


kopaczkowy

przymiotnik od: kopaczka


SJP.pl


kopaiwa

1. drzewo z rodziny brezylkowatych;
2. balsam z tego drzewa


SJP.pl

Kopaiwa, kopaiba ("Copaifera" L.) – rodzaj drzew z rodziny bobowatych.

Słowo "kopaiwa" pochodzi z języka Indian Ameryki Południowej i Środkowej, gdzie rośliny z tego rodzaju występują w formie dzikiej. Do rodzaju należy ok. 40 gatunków występujących w tropikalnej Ameryce Środkowej i Południowej oraz w zachodniej i środkowej części tropikalnej Afryki.

Wikipedia


kopaiwowy

→ kopaiwa


SJP.pl

Patrz:

kopaiwa

kopal

żywica naturalna podobna do bursztynu, zbierana z pni, z ziemi pod drzewami lub wydobywana z powierzchniowych warstw gruntu, używana do wyrobu niektórych lakierów


SJP.pl

Kopal – żywica niektórych drzew tropikalnych, tzw. drzew kopalowych (iglastych lub liściastych), występująca w różnych odmianach w krajach strefy podzwrotnikowej. Jest podobny do bursztynu, może być bezbarwny lub w kolorze od żółtego do brunatnego. Rozpuszcza się w rozpuszczalnikach organicznych. Pozyskiwany jest bezpośrednio z drzew lub wydobywany jako kopalina z okresu czwartorzędu.

Wikipedia


kopala

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. grabarz

Wiktionary


kopalina

utwór geologiczny, znajdujący się wewnątrz lub na powierzchni skorupy ziemskiej w złożu, który może znaleźć zastosowanie w gospodarce; kopalina wydobyta ze złoża staje się surowcem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) surowiec o znaczeniu gospodarczym wydobywany z ziemi;

Wiktionary

Kopalina, kopalina użyteczna – minerał lub skała wydobywana z ziemi i wykorzystywana praktycznie, np. węgiel, ropa naftowa, sól, rudy metali.

Wyróżnia się kopaliny główne, towarzyszące i współwystępujące.

"Kopaliny główne" są przedmiotem samodzielnej eksploatacji górniczej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔpaˈlʲĩna, AS: kopalʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopacz mos./mzw.

Wiktionary


kopaliński

nazwisko polskie, m.in. Władysław Kopaliński (właściwie Jan Stefczyk, przed II wojną światową Jan Sterling) (1907-2007), leksykograf, tłumacz, wydawca, autor m.in. "Słownika wyrazów obcych i zwrotów obcojęzycznych"


SJP.pl


kopalnia

1. zakład przemysłowy zajmujący się wydobywaniem surowców z ziemi;
2. bogaty zasób czegoś;
3. przenośnie: kopalnia złota - źródło wielkich dochodów; bonanza, żyła złota, kokosowy interes


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) górn. zakład górniczy zajmujący się wydobyciem kopalin;

 (1.2) przen. skarbnica np. wiedzy

Wiktionary

Kopalnia – zakład górniczy zajmujący się wydobyciem (eksploatacją) z ziemi kopalin użytecznych.

Ze względu na sposób wydobycia kopalnie dzieli się na:

Ze względu na rodzaj wydobywanej kopaliny:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ta kopalnia grozi zawaleniem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈpalʲɲa, AS: kopalʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopacz mos./mzw., koparka ż., kopanie n., wykopanie n.

 czas. kopać ndk., wykopać dk., zakopać dk.

 przym. kopalniany, wokółkopalniany, przykopalniany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. mina, rudnik; gw. Górny Śląsk hawiernia, gruba; gw. Śląsk Cieszyński szachta

Wiktionary


kopalniak

drewno o ściśle określonych wymiarach, używane do obudowy chodników w kopalniach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rodzaj drewna okrągłego używanego do obudowy wyrobisk górniczych

Wiktionary

Ko

Wikipedia


kopalniakowy

→ kopalniak


SJP.pl

Patrz:

kopalniak

kopalniany

→ kopalnia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący kopalni, związany z kopalnią, należący do kopalni

Wiktionary

Patrz:

kopalnia

Przykłady

 (1.1) Zanieczyszczenia gliną występują głównie w kruszywach kopalnianych, zwłaszcza w piasku, który przybiera wówczas barwę brązową.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopalnia ż., kopacz mos./mzw.

 czas. kopać

Wiktionary


kopalnictwo

1. przemysł zajmujący się wydobywaniem z ziemi kopalin użytecznych;
2. nauka i dział techniki zajmujący się zagadnieniami związanymi z wydobyciem kopalin;
3. praca górnika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zob. górnictwo.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wystawa ukazuje warzelnictwo soli poczynając od eksponatów geologicznych poprzez oryginalne naczynia warzelnicze z epok: neolitu, epoki brązu i wczesnej epoki żelaza, a także okresu lateńskiego i wczesnego średniowiecza aż do zagadnień związany z kopalnictwem soli w Wieliczce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopalnia ż.

 przym. kopalniany, kopalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) górnictwo

Wiktionary


kopalniok

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. twarde cukierki bez nadzienia, o smaku miętowo-anyżowym;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Starszym Ślązokom nie trzeba przypominać, ale młodsi mogą nie wiedzieć, że jeszcze 40 lat temu w każdym śląskim domu były kopalnioki.

Wiktionary


kopalnisko

miejsce, w którym wydobywa się kopaliny z ziemi; kopalnia


SJP.pl


kopalny

1. w odniesieniu do kopalin: wydobywany z ziemi;
2. zachowany w głębi ziemi w postaci skamieniałości, pochodzący z odległych epok geologicznych


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wydobywany z ziemi jako bogactwo naturalne

 (1.2) zachowany pod ziemią, pochodzący z dawnych epok geologicznych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopacz mos., kopaczka ż., kopalina ż., kopalnia ż., kopalnictwo n., koparka ż., wykopaliska nmos., wykopalisko n., Kopacz ż./mrz./mos.

 czas. kopać ndk., wykopać dk.

 przym. kopalniany

Wiktionary


kopalowy

→ kopal


SJP.pl

Patrz:

kopal

kopama

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. du. zob. kopa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈpãma, AS: kopãma

Wiktionary


kopane

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) góry. miejsce wykarczowane

forma czasownika.

 (2.1) imiesłów przymiotnikowy bierny, n. lp. i nmos. lm. od: kopać

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈpãnɛ, AS: kopãne

Wiktionary


kopanica

1. przestarzale: płoza;
2. dawniej:
a) kopanie, miejsce kopania lub to, co zostało wykopane;
b) wykarczowane drzewo przeznaczone na płozy do sań


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kopanica – wieś w woj. podlaskim, w pow. augustowskim, w gminie Nowinka
  • Kopanica – gajówka w woj. podlaskim, w pow. augustowskim, w gminie Płaska
  • Kopanica – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wolsztyńskim, w gminie Siedlec
  • Kopanica – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Manowo
  • Kopanica – dzielnica miasta Piława Górna, w pow. dzierżoniowskim, w gminie Piława Górna
  • Kopanica – gromada w powiecie wolsztyńskim
  • Kopanica – dawna gmina
  • Kopanica – przystanek kolejowy we wsi Kopanica
  • Kopanica – rzeka, dopływ rzeki Baryczy
  • Kopanica – jezioro w gminie Nowinka, w powiecie augustowskim, w woj. podlaskim
  • Kopanica (niem. Köpenick) – dzielnica Berlina
  • Kopanica – osada na Litwie, w rejonie wileńskim, w gminie Ławaryszki

Wikipedia


kopanie

1. uderzać nogą, bić nogą, dawać kopniaki
2. robić dół, ryć
3. wydobywać, wykopywać (np. ziemniaki, minerały)
4. uderzać, odrzucać (o broni po wystrzale)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kopać.

 (1.2) pot. wykopywanie ziemniaków, buraków, itp.

 (1.3) pot. okres kopania (1.2)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kopanie – kolonia w województwie kujawsko-pomorskim
  • Kopanie – przysiółek wsi Leszno Dolne w województwie lubuskim
  • Kopanie – wieś w województwie opolskim
  • Kopanie – osada w województwie wielkopolskim
  • Kopanie – wieś w obwodzie lwowskim, w rejonie złoczowskim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Junacy SP – w większości młodzież z ubogich wsi, pozbawiona perspektyw życiowych – stanowili tanią siłę roboczą, wykorzystywaną przy budowie dróg, linii kolejowych czy kopaniu rowów melioracyjnych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈpãɲɛ, AS: kopãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopanina ż., odkopywanie n., kopnięcie n., kopniak m., koparka ż., kopacz m., kopaczka ż., kop m., wykopki nmos., Kopacz ż./mrz./mos.

 czas. kopać ndk., odkopać dk., dokopać dk.

 przym. kopny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) wykopki

 (1.3) wykopki

Wiktionary


kopaniec

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kopaniec – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. karkonoskim, w gminie Stara Kamienica
  • Kopaniec – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pułtuskim, w gminie Zatory
  • Kopaniec – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Polanów
  • Kopaniec – gromada w powiecie jeleniogórskim
  • Kopaniec – jezioro w województwie lubuskim, w powiecie sulęcińskim, w gminie Sulęcin

Wikipedia


kopanina

potocznie:
1. bezładna, nieciekawa gra w piłkę nożną;
2. długie i bezładne kopanie w ziemi;
3. brutalny atak słowny między rozmówcami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. w piłce nożnej: nieskładna, bezładna, nieciekawa gra

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kopanina – część miasta Chrzanów
  • Kopanina – część miasta Poznań
  • Kopanina – część wsi Kromnów w pow. karkonoskim, w gminie Stara Kamienica
  • Kopanina – część wsi Wola Skarbkowa w pow. radziejowskim, w gminie Osięciny
  • Kopanina – osada leśna w pow. lubartowskim, w gminie Lubartów
  • Kopanina – kolonia wsi Płouszowice-Kolonia w pow. lubelskim, w gminie Jastków
  • Kopanina – część wsi Pawlin w pow. lubelskim, w gminie Konopnica
  • Kopanina – część wsi Nowy Gaj w pow. lubelskim, w gminie Wojciechów
  • Kopanina – część wsi Kornelówka-Kolonia w pow. zamojskim, w gminie Sitno
  • Kopanina – część wsi Lipnik w pow. pajęczańskim, gminie Siemkowice
  • Kopanina – wieś w pow. piotrkowskim, w gminie Gorzkowice
  • Kopanina – wieś w pow. sieradzkim, w gminie Burzenin

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔpãˈɲĩna, AS: kopãńĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopanie n.

 czas. kopać ndk.

Wiktionary


kopanisko

regionalnie: kartoflisko;
1. pole, gdzie rosną kartofle;
2. pole po zebraniu rosnących na nim kartofli


SJP.pl


kopanka

1. otwór wykopany w ziemi, przez który wydobywa się ropę naftową;
2. regionalnie: dzieża - naczynie;
3. dawniej: pomieszczenie wybudowane w ziemi; ziemianka


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kopanka – wieś w woj. łódzkim, w pow. łódzki wschodnim, w gminie Nowosolna
  • Kopanka – wieś w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Skawina
  • Kopanka – wieś w obwodzie charkowskim, w rejonie bałaklijskim
  • Kopanka – wieś w obwodzie lwowskim, w rejonie żółkiewskim
  • Kopanka – dawny zaścianek w obwodzie witebskim, w rejonie brasławskim, w sielsowiecie Bildziugi.
  • Kopanka – wieś w obwodzie smoleńskim, w rejonie smoleńskim, w tałaszkińskim osiedlu wiejskim

Wikipedia


kopara

1. zgrubienie od: koparka;
2. potocznie: usta; gęba, jadaczka, japa, morda


SJP.pl


kopareczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: koparka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koparka ż.

Wiktionary


koparka

maszyna do odspajania gruntu, czerpania i ładowania urobku; dwa podstawowe rodzaje: jednoczerpakowa oraz wieloczerpakowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) masz. maszyna budowlana, pojazd służący do kopania dużych dołów w miękkim gruncie lub do wybierania gruntu

Wiktionary

Koparka – maszyna do robót ziemnych, służąca do oddzielania urobku od gruntu i przeniesienia na środki transportowe lub na składowisko. Koparka może również pełnić rolę urządzenia przeładunkowego (wtedy nabiera i przenosi tylko materiał sypki). Są maszynami powszechnie stosowanymi wszędzie tam, gdzie zachodzi właśnie konieczność takich procesów, stąd wykorzystywana jest powszechnie przy pracach ziemnych budowlanych, transportowych lub górniczych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Największą trudność w obsłudze koparki stanowi kierowanie jej łyżką.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈparka, AS: koparka

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kopać ndk.

 rzecz. kopacz mzw./mos.

Wiktionary


koparkowy

→ koparka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) operator koparki

Wiktionary

Patrz:

koparka

Powiązane:

 rzecz. koparka ż.

 przym. okopowy

Wiktionary


koparkoładowarka

maszyna budowlana łącząca funkcje koparki i ładowarki


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kopaszyn

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kopaszyn – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gminie Prusice
  • Kopaszyn – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wągrowieckim, w gminie Wągrowiec

Wikipedia


kopać

1. uderzać nogą, bić nogą, dawać kopniaki
2. robić dół, ryć
3. wydobywać, wykopywać (np. ziemniaki, minerały)
4. uderzać, odrzucać (o broni po wystrzale)


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) uderzać kogoś / coś nogą

 (1.2) wydobywać np. ziemię przy pomocy łopaty, innego narzędzia lub maszyny

 (1.3) wydobywać minerały lub płody rolne z ziemi przy pomocy narzędzi lub maszyn

 (1.4) pot. o broni palnej: odrzucać, uderzać w ramię po wystrzale

 (1.5) pot. o elektryczności: razić prądem

 (1.6) przen. przeglądać archiwa, stare akta, dokumenty

 (1.7) przen. dochodzić prawdy, prowadzić dochodzenie

czasownik zwrotny niedokonany kopać się

 (2.1) kopać (1.1) samego siebie

 (2.2) kopać (1.1) siebie nawzajem

 (2.3) rzad. brnąć przez coś, przedostawać się z trudem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bronił się, jak mógł: bił, gryzł i kopał.

 (1.2) […] pot spływał mu kroplami z czoła, a on z dziką zawziętością kopał ziemię i nie ustawał, póki korzonka nie dostał spod kamieni…

 (2.3) Odcięty od taboru, z oczyma zasypanymi śniegiem kopał się wtedy chłopak sam, mało co drogi widząc przed sobą […]

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔpat͡ɕ, AS: kopać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopnięcie n., kopniak m., kopacz m., koparka ż., kopalnia ż., wykopalisko nmos., wykopki nmos., kopanie n., odkopywanie n., wykop mrz., kopanina ż., kop m., kopyść ż., Kopacz ż./mrz./mos.

 czas. wykopywać ndk., wykopać dk., przekopywać ndk., przekopać dk., zakopywać ndk., zakopać dk., odkopywać ndk., odkopać dk., okopywać ndk., okopać dk.

 przym. okopowy, kopalniany, wykopaliskowy, kopny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. butować

Wiktionary


kopała

1. uderzać nogą, bić nogą, dawać kopniaki
2. robić dół, ryć
3. wydobywać, wykopywać (np. ziemniaki, minerały)
4. uderzać, odrzucać (o broni po wystrzale)


SJP.pl


kopań

1. uderzać nogą, bić nogą, dawać kopniaki
2. robić dół, ryć
3. wydobywać, wykopywać (np. ziemniaki, minerały)
4. uderzać, odrzucać (o broni po wystrzale)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kopań – naczynie
  • Kopań – wieś w woj. zachodniopomorskim, pow. sławieńskim, gm. Darłowo
  • Kopań – jezioro na Wybrzeżu Słowińskim, w woj. zachodniopomorskim
  • Kopań – szczyt w Górach Izerskich
  • Kopań – dzielnica Bierunia
  • Kopań – wieś w rejonie lwowskim obwodu lwowskiego
  • Kopań – wieś w rejonie samborskim obwodu lwowskiego
  • Kopań – wieś w obwodzie rówieńskim, w rejonie dubieńskim

Wikipedia


kopańczyk

nazwisko


SJP.pl


kopańka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) białystok. dłubanka, naczynie wykonane z jednego kawałka drewna

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kopań, kopanka

Wiktionary


kopański

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Agnieszka Kopańska – polska ekonomistka
  • Artur Kopański (1930–2003) – polski polityk, poseł na Sejm PRL VIII kadencji
  • Czesław Kopański (1898–1967) – podpułkownik dyplomowany piechoty Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari
  • Jerzy Kopański (ur. 1957) – polski zapaśnik, olimpijczyk
  • Michał Kopański (ur. 1986) – polski samorządowiec i politolog
  • Piotr Kopański (ur. 1968) – polski artysta muzyczny
  • Sławomir Kopański (1939–2014) – polski nauczyciel i polityk, poseł na Sejm X kadencji
  • Stanisław Kopański (1895–1976) – generał dywizji Wojska Polskiego, dowódca wojskowy i inżynier
    • 11 Pułk Artylerii im. gen. dyw. Stanisława Kopańskiego

Wikipedia


kopcenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kopcić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔpˈt͡sɛ̃ɲɛ, AS: kopcẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kopcić

 przym. kopciany

 rzecz. Kopciuszek mos., kopciuch m.

Wiktionary


kopcewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Kopcewicz – profesor filologii angielskiej
  • Jan Kopcewicz – profesor biologii, rektor Uniwersytetu Mikołaja Kopernika
  • Michał Maciej Kopcewicz – profesor inżynierii materiałowej
  • Teodor Kopcewicz – profesor fizyki atmosfery, prorektor Uniwersytetu Warszawskiego

Wikipedia


kopciany

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kopciem, dotyczący kopciu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopeć m., kopcenie n., zakopcenie n.

 czas. kopcić ndk., zakopcać ndk., zakopcić dk.

 przym. kopciowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kopciowy

Wiktionary


kopciewicz

nazwisko


SJP.pl


kopciuch

1. potocznie: brudas, niechluj;
2. dymiący przedmiot


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) pot. papieros kiepski gatunkowo

 (1.2) pot. osoba niechlujna

 (1.3) pot. tradycyjny piec węglowy górnego ładowania

 (1.4) pot. samochód emitujący dym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie stać go na porządne papierosy, tylko pali jakieś kopciuchy.

 (1.2) Ty kopciuchu, idź się umyj!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔpʲt͡ɕux, AS: kopʹćuχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopcenie n., Kopciuszek m.

:: zdrobn. kopciuszek m.

 czas. kopcić ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) brudas, flejtuch, fleja

Wiktionary


kopciuszek

ptak z rodziny drozdowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Phoenicurus ochruros|ref=tak., mały ptak z rzędu wróblowatych;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) zdrobn. od: kopciuch

 (2.2) popychadło, niebożę

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kopciuszek – tytuł baśni i imię jej głównej bohaterki
  • Kopciuszek – opera
  • Kopciuszek – balet
  • Kopciuszek – sztuka Ireny Prusickiej
  • ptaki z rodziny muchołówkowatych:
    • kopciuszek rdzawogardły (Phoenicurus alaschanicus)
    • kopciuszek ałtajski (Phoenicurus erythronotus)
    • kopciuszek modrogłowy (Phoenicurus caeruleocephala)
    • kopciuszek zwyczajny (Phoenicurus ochruros)
  • Kopciuszek – film radziecki z 1947 roku
  • Kopciuszek – amerykański film animowany z 1950 roku
  • Kopciuszek – spektakl telewizyjny z 1987 roku w reżyserii Andrzeja Maj

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔpʲˈt͡ɕuʃɛk, AS: kopʹćušek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopciuch m., Kopciuszek m.

 czas. kopcić ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.2) biedaczysko, biedactwo, bidula, biedaczyna, nieborak

Wiktionary


kopciówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kopciówka (Polska)
  • Kopciówka (Białoruś)
  • Kopciówka – dawny folwark. Obecnie część wsi Draguny na Białorusi, w obwodzie witebskim, w rejonie miorskim, w sielsowiecie Powiacie.

Wikipedia


kopcić

1. kopcić lub kopcić się - wydzielać kopeć, gęsty dym; dymić;
2. pot. palić papierosa, fajkę itp.; ćmić, kurzyć


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) wydzielać gęsty dym, kopeć

 (1.2) pot. palić papierosa

czasownik zwrotny niedokonany kopcić się

 (2.1) paląc się, wydzielać gęsty dym, kopeć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Słyszałem ich oddechy, widziałem cienie na ścianie, wyolbrzymione i ruchliwe, bo płomyk lampy naftowej drgał i kopcił.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔpʲt͡ɕit͡ɕ, AS: kopʹćić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopcenie n., kopciuch m., kopeć m., kopciuszek m., Kopciuszek mos.

 czas. zakopcić dk.

 przym. kopciany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pot. jarać fajki

Wiktionary


kopciński

nazwisko


SJP.pl


kopcowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kopcować.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dzięki kopcowaniu rolnicy przechowali ziemniaki mimo mroźnej zimy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopiec m., kopczyk, zakopcowanie n.

 przym. kopcowy

 czas. kopcować ndk., zakopcować dk.

Wiktionary


kopcowaty

podobny kształtem do kopca; pokryty kopcami, pagórkowaty


SJP.pl


kopcować

przechowywać przez okres zimowy warzywa w kopcach; dołować


SJP.pl


kopcowy

przymiotnik od: kopiec


SJP.pl


kopczewski

nazwisko


SJP.pl


kopczyk

1. mały kopiec;
2. krajowa rasa małych koni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mały kopiec

Wiktionary

Kopczyk (664 m n.p.m.) – szczyt w Karkonoszach, w obrębie Lasockiego Grzbietu.

Położony jest w południowej części Lasockiego Grzbietu, w niezbyt wyraźnym bocznym grzbiecie odchodzącym ku wschodowi od Kopiny, pomiędzy Opawą na północy a Niedamirowem na południu. Na północy znajduje się dolina Opawy, a na południu Ostrężnika.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔpt͡ʃɨk, AS: kopčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopiec m., kopczykowanie n., kopcowanie n.

 czas. okopcować, kopczykować ndk.

Wiktionary


kopczykować

okrywać ziemią łodygi roślin


SJP.pl


kopczyn

Kopczyn – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie mogileńskim, w gminie Mogilno.

Wikipedia


kopczyzna

dawniej: część (jedna sześćdziesiąta) zbiorów, będąca zapłatą za pracę w polu


SJP.pl


kopczyński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Kopczyński – polski filolog, anglista
  • Andrzej Kopczyński – funkcjonariusz SB, w 1976 przeszedł na stronę państw zachodnich
  • Jacek Kopczyński – polski aktor
  • Jan Kopczyński – polski prawnik
  • Janusz Kopczyński (ur. 1953) – polski oboista i pedagog
  • Krzysztof Kopczyński – polski filmowiec, wykładowca
  • Onufry Kopczyński – rzymskokatolicki duchowny, poeta, pedagog, językoznawca
  • Stanisław Kopczyński – polski lekarz i działacz społeczny
  • Wawrzyniec Kopczyński – polski historyk sztuki
  • Kopczyńska

Wikipedia


kopecki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Maciej Kopecki – polski grafik i rytownik
  • Józef Kopecki – polski wojskowy
  • Justyna Kopecka – polska graficzka i rytowniczka
  • Kazimierz Kopecki – polski inżynier elektryk, poseł na Sejm
  • Stefan Kopecki – polski wojskowy

Wikipedia


kopenhaga

stolica Danii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Danii;

Wiktionary

Kopenhaga ( København [], Hafnia) – stolica i największe miasto Danii położone na wschodnim wybrzeżu wyspy Zelandia i częściowo Amager. Od 1 lipca 2000 połączona jest mostem nad Sundem ze szwedzkim Malmö. W 2023 mieszkało w niej 653 664 osób, a cały zespół miejski tzw. „Wielkiej Kopenhagi” liczył 1 363 269 mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pociąg do Kopenhagi przyjedzie za moment.

 (1.1) Geografia poznawcza próbuje odpowiedzieć na pytania typu: Dlaczego Kopenhaga jest postrzegana jako centrum, skoro miasto jest fizycznie i geograficznie położone na peryferiach?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔpɛ̃nˈxaɡa, AS: kopẽnχaga

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kopenhaski, podkopenhaski

 rzecz. kopenhażanin mos., kopenhażanka ż.

Wiktionary


kopenhago

forma rzeczownika.

 (1.1) W. od Kopenhaga

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔpɛ̃nˈxaɡɔ, AS: kopẽnχago

Wiktionary


kopenhaski

przymiotnik od: Kopenhaga (stolica Danii)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do miasta Kopenhaga

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) SAS skarży się, że kopenhaskie lotnisko pobiera niesłychanie wysoką opłatę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔpɛ̃nˈxasʲci, AS: kopẽnχasʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kopenhaga ż., kopenhażanin mos., kopenhażanka ż.

Wiktionary


kopenhażanin

mieszkaniec Kopenhagi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Kopenhagi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔpɛ̃nxaˈʒãɲĩn, AS: kopẽnχažãńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kopenhaga ż.

:: fż. kopenhażanka ż.

 przym. kopenhaski

Wiktionary


kopenhażanka

mieszkanka Kopenhagi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Kopenhagi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wśród młodych kopenhażanek szerzy się moda na tatuaże.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔpɛ̃nxaˈʒãnka, AS: kopẽnχažãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kopenhaga ż.

:: fm. kopenhażanin mos.

 przym. kopenhaski

Wiktionary


koper

jadalna roślina z rodziny selerowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. kulin. roślina o pierzastych liściach i zielonożółtych kwiatach, używana jako przyprawa;

 (1.2) pot. dziewiczy zarost u nastolatków, zazwyczaj rzadki i drobny

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • koper (Anethum) – rodzaj roślin selerowatych (m.in. koper ogrodowy)
  • koper – zwyczajowa nazwa roślin z rodziny selerowatych:
    • koper włoski, czyli fenkuł włoski (Foeniculum vulgare)
    • koper morski, czyli kowniatek morski (Crithmum maritimum)
  • Koper – miasto w Słowenii
  • Koper – stacja kolejowa w mieście Koper (Słowenia)
  • Koper – gmina w Słowenii
  • Adolf Koper – prawnik, żołnierz Batalionów Chłopskich
  • Andrzej Koper – polski kierowca rajdowy
  • Izydor Koper – generał brygady LWP
  • Marian Koper – generał brygady LWP
  • Sławomir Koper – polski pisarz, autor książek historycznych

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Koper ma proste łodygi, pierzaste liście i wiele żółtych kwiatów, które tworzą kiście.

 (1.2) Zgól ten koper.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔpɛr, AS: koper

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. koperek

 przym. koprowy, koperkowy

Wiktionary


kopera

nazwisko


SJP.pl


koperczak

dawniej:
1. komplement;
2. przymilanie się, zalecanie się; zaloty, umizgi; dziś żywe w zwrotach: stroić, sadzić, palić, uderzać w koperczaki - zalecać się


SJP.pl


koperczaki

przestarzale: umizgi, zaloty


SJP.pl


koperek

zdrobnienie od: koper


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od koper

 (1.2) kulin. młode pędy kopru, wykorzystywane do przyprawiania potraw

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Piliśmy piwo i jedliśmy śledzie z koperkiem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koper m.

 przym. koperkowy

Wiktionary


koperkiewicz

nazwisko


SJP.pl


koperkowa

zupa koperkowa


SJP.pl


koperkowy

przymiotnik od: koperek


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) zrobiony z koperku, zawierający koperek

przymiotnik relacyjny

 (2.1) związany z koperkiem, odnoszący się do koperku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Piotr uwielbiał wędzonego łososia z krewetkami w sosie koperkowym.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔpɛrˈkɔvɨ, AS: koperkovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koper mrz., koperek mrz., koperkowa ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koprowy

Wiktionary


kopernica

Zobacz też: Kopernica (powiat Żar nad Hronem).

Kopernica (kaszub. "Kòpernica") – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie chojnickim, w gminie Chojnice. Leży na obszarze Zaborskiego Parku Krajobrazowego, na zachód od jeziora Charzykowskiego.

Wikipedia


kopernicja

roślina z rodziny arekowatych


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kopernik

pierwiastek chemiczny o symbolu Cn i liczbie atomowej 112


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu Cn i liczbie atomowej 112;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kopernik (Copernicus) – krater uderzeniowy na Księżycu
  • Kopernik (Copernicus) – krater na Marsie
  • (1322) Coppernicus – planetoida pasa głównego
  • Centrum Astronomiczne im. Mikołaja Kopernika PAN
  • Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych
  • Centrum Nauki Kopernik w Warszawie
  • Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu
  • kopernik (Cn) – pierwiastek chemiczny, do 19 lutego 2010 znany jako ununbium (Uub).
  • Kopernik – dzielnica Gliwic
  • Kopernik – osiedle mieszkaniowe w Głogowie
  • Kopernik – polski film fabularny
  • Kopernik – polski serial telewizyjny

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈpɛrʲɲik, AS: koperʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kopernik mos./mzw., kopernikana nmos., kopernikanizm mrz., kopernikologia ż., kopernikolog mos., kopernikolożka ż., kopernikanista mos., kopernikanistka ż.

 przym. Kopernikowski, kopernikowski, kopernikański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. Cn, daw. ununbium

Wiktionary


kopernikana

wszystko, co dotyczy życia i działalności Kopernika; kopernikiana


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) astr. autografy i dokumenty dotyczące Mikołaja Kopernika

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Szwedzi wywieźli kilka ważnych kopernikanów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kopernik mos., kopernik mrz., kopernikanizm mrz.

 przym. kopernikański, Kopernikowy, kopernikowski

Wiktionary


kopernikanistka

→ kopernikanista


SJP.pl

Patrz:

kopernikanista

kopernikanizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) astr. nauka o heliocentrycznym modelu kosmologicznym rozwinięta przez Kopernika

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z tego powodu heliocentryzm bywa nazywany kopernikanizmem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kopernik mzw., kopernik mrz., kopernikana lm nm.

 przym. kopernikowski, Kopernikowy, kopernikowy, kopernikański

Wiktionary


kopernikański

dotyczący Kopernika; kopernikowski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kopernikanizmem – nauką, poglądami głoszonymi przez Kopernika

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Układ kopernikański jest na pewno bardziej inercjalny aniżeli układ ptolemeuszowski.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kopernik mzw., kopernik mrz., kopernikana lm nm., kopernikanizm mrz.

 przym. kopernikowski, Kopernikowy, kopernikowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kopernikowski

Wiktionary


kopernikiana

rzadko: wszystko, co dotyczy życia i działalności Kopernika; kopernikana


SJP.pl


kopernikolog

specjalista w zakresie kopernikologii


SJP.pl


kopernikologia

nauka o życiu i pracy Kopernika


SJP.pl


kopernikowski

dotyczący Kopernika; kopernikański


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kopernikanizmem – nauką, poglądami głoszonymi przez Kopernika

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kopernik mzw., kopernik mrz., kopernikana lm nm., kopernikanizm mrz.

 przym. antykopernikowski, kopernikański, Kopernikowy, kopernikowy, pokopernikowski, przedkopernikowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kopernikański

Wiktionary


kopernikowy

przymiotnik

 (1.1) dotyczący koperniku

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kopernik m., kopernik m., kopernikanizm mrz.

 przym. kopernikowski, kopernikański, Kopernikowy

Wiktionary


koperno

Koperno (nazwa oboczna: Kopce, niem. "Küppern", łuż. "Kiperna") – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie krośnieńskim, w gminie Gubin.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

Wikipedia


koperski

nazwisko


SJP.pl


kopersztych

dawniej: miedzioryt, rycina; kupersztych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) przest. miedzioryt

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kupersztych, miedzioryt

Wiktionary


koperta

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) poczt. płaskie opakowanie papierowe na list, pismo lub drobne przedmioty;

 (1.2) rysunek, piktogram o wyglądzie zamkniętej koperty (1.1)

 (1.3) pot. poziomy znak drogowy oznaczający zakaz parkowania

 (1.4) zewnętrzna obudowa zegarka kieszonkowego lub naręcznego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • koperta – opakowanie do przesyłania listów i innych przesyłek pocztowych
  • koperta – opakowanie do przechowywania nierozpiętych owadów
  • koperta – poziomy znak drogowy P-20
  • koperta – przeszkoda w jeździectwie
  • koperta zegarka – zewnętrzna obudowa zegarka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Włożył list do koperty, zakleił, przykleił znaczek i wrzucił do skrzynki.

 (1.3) Za zaparkowanie na kopercie dostał mandat.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈpɛrta, AS: koperta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopertówka ż., kopertowanie n., kopertownica ż.

:: zdrobn. kopertka ż.

 czas. kopertować ndk., zakopertować dk.

 przym. kopertowy

Wiktionary


kopertka

zdrobnienie od: koperta


SJP.pl


kopertowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kopertować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔpɛrtɔˈvãɲɛ, AS: kopertovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kopertować

 rzecz. koperta ż., kopertownica ż.

 przym. kopertowy

Wiktionary


kopertować

wkładać do koperty


SJP.pl

czasownik

 (1.1) wkładać do koperty, zaklejać w kopercie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dotąd Telekomunkacja Polska drukowała i kopertowała rachunki w 5 miejscach, co było kosztowniejsze i nie pozwalało dobrze zarządzać całym procesem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔpɛrˈtɔvat͡ɕ, AS: kopertovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopertówka ż., kopertownica ż., koperta ż., kopertowanie

 czas. zakopertować

 przym. kopertowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pakować

Wiktionary


kopertowe

przymiotnik od: koperta


SJP.pl


kopertownica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) techn. urządzenie automatycznie składające dokumenty i wkładające je do kopert, które następnie zamyka i zakleja

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔpɛrtɔvʲˈɲit͡sa, AS: kopertovʹńica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koperta, kopertowanie, kopertka

 czas. kopertować

 przym. kopertowy

Wiktionary


kopertowy

przymiotnik od: koperta


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kopertami, dotyczący kopert

 (1.2) w kształcie koperty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koperta ż., kopertka ż., kopertówa ż., kopertówka ż., kopertownica ż., kopertowanie n.

 czas. kopertować ndk.

Wiktionary


kopertówa

zgrubienie od: kopertówka


SJP.pl


kopertówka

1. mała torebka damska bez rączki;
2. potocznie: łapówka pieniężna przekazywana w kopercie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) niewielka, płaska torebka damska, bez paska lub z chowanym paskiem

 (1.2) spódnica z szerokiego pasa owijanego wokół bioder tak, że jego poły zachodzą na siebie, wiązana lub zapinana w pasie

 (1.3) pot. łapówka lub nieoficjalne wynagrodzenie przekazywane w kopercie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔpɛrˈtufka, AS: kopertufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koperta ż., kopertka ż.

:: zgrub. kopertówa ż.

 przym. kopertowy

 czas. kopertować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) kopertówa

Wiktionary


kopeć

przestarzale:
1. gęsty dym z sadzą;
2. osad z czarnego pyłu;
3. przedmiot wydzielający intensywnie dym po podpaleniu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gęsty, ciemny dym

 (1.2) osad z sadzy

 (1.3) wyrób tytoniowy w postaci cienkiej papierowej rurki, długości kilku centymetrów, wypełnionej zmielonym tytoniem

Wiktionary

Kopeć – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie ostrzeszowskim, w gminie Grabów nad Prosną. Liczy około 200 mieszkańców.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kaliskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Strażak chciał wejść do pomieszczenia, ale było ono pełne kopciu i nic nie było widać.

 (1.2) Sufit nad piecem był osmalony kopciem.

 (1.2) Ozdobne sklepienie tej sali pokryte było plamami wieloletniego kopciu naftowego (…)

 (1.3) Od dwóch lat palę kopcie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔpɛt͡ɕ, AS: kopeć

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kopcić

 przym. kopciany, kopciowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dym

 (1.3) szlug, papieros, fajek, skręt; reg. cygareta

Wiktionary


kopff

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Antoni Kopff – polski kompozytor piosenek (Do zakochania jeden krok)
  • August Kopff – niemiecki astronom
  • Kopff – krater na Księżycu

Wikipedia


kopia

1. odwzorowanie oryginału, replika
2. rodzaj broni używanej przez rycerzy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przedmiot wykonany na wzór pierwszego, nie oryginał

 (1.2) praw. biur. dokument wytworzony przez odwzorowanie oryginału

 (1.3) wojsk. hist. rodzaj białej broni o długim drzewcu, do walki konno;

 (1.4) hist. średniowieczna, podstawowa jednostka organizacyjna ciężkozbrojnej jazdy rycerskiej, złożona z rycerza i jego kilkuosobowego pocztu;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • wynik kopiowania (powielania obiektu)
  • kopia dzieła sztuki
  • kopia – rodzaj broni drzewcowej
  • kopia – jednostka organizacyjna rycerstwa
  • kopia - narzędzie liturgiczne w cerkwi prawosławnej i greckokatolickiej
  • Kopia mistrza – film Agnieszki Holland

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔpʲja, AS: kopʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopiowanie n., skopiowanie n., kopista m., kopistka ż., kopiarka ż., kopijnik mos.

 czas. kopiować ndk., skopiować dk.

 przym. kopiowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) wtórnik, duplikat

Wiktionary


kopiariusz

zbiór kopii dokumentów oryginalnych


SJP.pl


kopiarka

urządzenie do kopiowania tekstów i rysunków; kserograf, kserokopiarka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) techn. urządzenie kopiujące

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W narożniku sekretariatu stoi kopiarka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopia ż., kopiowanie n., skopiowanie n., kopista m., kopistka ż.

 czas. kopiować ndk., skopiować dk.

 przym. kopiowy

Wiktionary


kopiarkowy

→ kopiarka


SJP.pl

Patrz:

kopiarka

kopiarnia

dział zakładu chemigraficznego lub pomieszczenie, w którym się kopiuje


SJP.pl


kopiarstwo

rzadko: mechaniczne, bezmyślne naśladownictwo; kopiowanie, małpiarstwo


SJP.pl


kopiarz

1. przestarzałe: maszyna powielająca teksty wykonane na woskowych matrycach; powielacz;
2. dawniej:
a) bezrolny otrzymujący za robociznę zboże w kopach;
b) kopiariusz;
c) kopista


SJP.pl


kopiasty

mający kształt kopca; nagromadzony w usypisko; wysoko naładowany; kopiaty


SJP.pl


kopiaty

mający kształt kopca; nagromadzony w usypisko; wysoko naładowany; kopiasty


SJP.pl


kopiał

1. książka do pisania zleceń, kwitów, rachunków itp. przez kalkę, w której kopia tekstu zostaje jako dowód;
2. integralna część kopiarki, dzięki której można nadać obrabianemu przedmiotowi pożądany kształt; wzornik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hand. biurowa książka do kopiowania przez kalkę zleceń, rachunków, kwitów itp.

 (1.2) techn. przest. wzornik, wzór jednakowego wytwarzania przedmiotów; narzędzie identycznego kształtowania obrabianych przedmiotów

 (1.3) hist. kartulariusz, średniowieczny zbiór dokumentów, ich kopii i odpisów;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) szablon

 (1.3) kopiariusz, kopiarz, kartularz

Wiktionary


kopica

1. niewielka kopa siana;
2. dawniej: kopiec, kupa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) roln. przest. nieduża kopa siana lub zboża

 (1.2) książk. kopiec, kupa czegoś

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kopica (803 m n.p.m.) – wzniesienie w Sudetach Środkowych, w Górach Kamiennych
  • Kopica (165,9 m n.p.m.) – wzniesienie na Pojezierzu Drawskim, położone w woj. zachodniopomorskim, w powiecie drawskim, w gminie Czaplinek
  • Kopica (152 m n.p.m.) – wzniesienie na Pojezierzu Łagowskim, położone w woj. lubuskim, w powiecie sulęcińskim, w gminie Sulęcin
  • Kopice

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wtedy od łąki świeżo skoszonej, gdzie długimi rzędami najeżone i pękate kopice dumały, powiał wiatr gorący jak dmuchanie słońca.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈpʲit͡sa, AS: kopʹica

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kopić ndk., skopić dk.

 przym. kopiasty, kopiaty

 przysł. kopiasto, kopiato

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) stos, sterta

Wiktionary


kopiczyński

nazwisko


SJP.pl


kopidoł

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. grabarz

Wiktionary


kopidół

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) żart. grabarz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nasz kopidół ciągle łazi narąbany.

 (1.1) W Dzięgielowie mają dwóch kopidołów.

Wiktionary


kopiec

1. sztucznie usypane wzniesienie;
2. ziemniaki lub jarzyny zasypane ziemią i okryte słomą w celu zabezpieczenia ich przed zamarznięciem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sztucznie usypane wzniesienie

 (1.2) książk. lub archit. pomnik w formie takiego wzniesienia

 (1.3) pot. przen. zbiór przedmiotów ułożonych jeden na drugim

 (1.4) roln. pryzma ziemniaków, warzyw itp. przysypanych ziemią i przykrytych słomą w celu zabezpieczenia przed przemarznięciem; także: dół z taką samą zawartością zabezpieczony w ten sam sposób

 (1.5) inform. struktura danych oparta na drzewie, w której wartości potomków węzła są w stałej relacji z wartością rodzica

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kopiec (architektura)
  • kopiec (informatyka)
  • kopiec (rolnictwo)
  • Kopiec – część miasta Wisła
  • Kopiec – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gminie Zawonia
  • Kopiec – część wsi Więsławice-Parcele w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Kowal
  • Kopiec – część wsi Kołdrąb w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Janowiec Wielkopolski
  • Kopiec – wieś w woj. lubelskim, w pow. kraśnickim, w gminie Annopol
  • Kopiec – wieś w woj. łódzkim, w pow. tomaszowskim, w gminie Żelechlinek
  • Kopiec – osada w woj. łódzkim, w pow. wieluńskim, w gminie Ostrówek
  • Kopiec – część wsi Młyńczyska w woj. małopolskim, w pow. limanowskim, w gminie Łukowica
  • Kopiec – część wsi Klecza Dolna w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Wadowice

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na szczęście co kilkadziesiąt kroków wznosiły się kopce termitów, wysokie niekiedy na kilkanaście stóp.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopcowanie n., zakopcowanie n., okopcowanie n.

:: zdrobn. kopczyk m.

 czas. okopcować dk., kopcować ndk., zakopcować dk.

 przym. kopcowy, kopcowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) kurhan

 (1.3) sterta

Wiktionary


kopiejeczka

zdrobniale o kopiejce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: kopiejka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔpʲjɛ̇ˈjɛt͡ʃka, AS: kopʹi ̯ėi ̯ečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopiejka ż.

Wiktionary


kopiejka

1/100 rubla (rosyjskiej jednostki monetarnej), rubla białoruskiego, rubla tadżyckiego lub hrywny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) monet. drobna jednostka monetarna Rosji, Białorusi, a dawniej także ZSRR, jedna setna rubla;

 (1.2) monet. drobna jednostka monetarna Ukrainy, jedna setna hrywny

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈpʲjɛ̇jka, AS: kopʹi ̯ėi ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. kopiejeczka ż.

 przym. kopiejkowy

Wiktionary


kopiejkowy

→ kopiejka


SJP.pl

Patrz:

kopiejka

kopieniacki

przymiotnik od: kopieniactwo


SJP.pl


kopieniactwo

prymitywna forma rolnictwa, polegająca na uprawie roli kopaczką, bez użycia pługa czy radła, połączona najczęściej z hodowlą bydła


SJP.pl

Uprawa kopieniacza – sposób uprawy gleby, polegający na odwracaniu warstwy wierzchniej przy zastosowaniu narzędzi ręcznych (np. szpadla, motyki). Metoda mało wydajna, stosowana w epoce późnego mezolitu i wczesnego neolitu przed upowszechnieniem się orki sprzężajnej. Obecnie stosowana w uprawie niewielkich areałów rolnych (np. ogródków przydomowych), których mała powierzchnia uniemożliwia wykorzystanie zmechanizowanych środków produkcji rolniczej.

Wikipedia


kopieniaczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kopieniak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopieniak m.

Wiktionary


kopieniaczy

przymiotnik od: kopieniactwo (pierwotna metoda uprawy roli, polegająca na spulchnianiu ziemi za pomocą kija)


SJP.pl


kopieniak

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stpol. rodzaj płaszcza, szara opończa bez rękawów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈpʲjɛ̇̃ɲak, AS: kopʹi ̯ė̃ńak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopieniaczek mrz.

Wiktionary


kopieniec

szczyt w Gorcach


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kopieniec – szczyt w Gorcach
  • Kopieniec – polana u podnóży Wielkiego Kopieńca w Tatrach Zachodnich
  • Kopieniec – wzniesienie w Beskidzie Śląskim
  • Wielki Kopieniec lub Kopieniec – szczyt po wschodniej stronie Doliny Olczyskiej w Tatrach
  • Wielki Kopieniec lub Kopieniec – szczyt w Dolinie Chochołowskiej
  • Kopieniec – jezioro w Polsce, w województwie pomorskim, w powiecie bytowskim, w gminie Czarna Dąbrówka

Wikipedia


kopij

1. odwzorowanie oryginału, replika
2. rodzaj broni używanej przez rycerzy


SJP.pl


kopijka

rzadko: mała kopia


SJP.pl


kopijniczy

przymiotnik

 (1.1) związany z kopijnikiem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopijnik mos.

Wiktionary


kopijnik

w średniowiecznym wojsku: żołnierz ciężkozbrojny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. wojsk. ciężkozbrojny jeździec uzbrojony w kopię, a także miecz

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopia ż.

 przym. kopijniczy

Wiktionary


kopiorama

urządzenie do kopiowania stykowego negatywów lub diapozytywów ilustracji


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kopioramka

urządzenie do sporządzania fotograficznych odbitek stykowych


SJP.pl


kopiowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kopiować.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kopiowanie (powielanie)
  • kopiowanie (informatyka)
  • kopiowanie (kynologia)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kopiowanie materiałów z Wikisłownika jest dozwolone, choć pod pewnymi warunkami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔpʲjɔˈvãɲɛ, AS: kopʹi ̯ovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skopiowanie n., kopia ż., kopiarka ż., kopista m.

 czas. kopiować ndk., skopiować dk.

 przym. kopiowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) powielanie

Wiktionary


kopiować

czasownik przechodni niedokonany (dk. skopiować)

 (1.1) powielać coś (zwykle materiał drukowany lub dane komputerowe), przepisywać, wykonywać kopię czegoś; powtarzać czyjeś zachowanie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wczoraj panowie kopiowali jakieś dokumenty i w kopiarce zabrakło papieru.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈpʲjɔvat͡ɕ, AS: kopʹi ̯ovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopia ż., kopiarka ż., kopista m., kopiowanie n., skopiowanie n.

 czas. skopiować dk.

 przym. kopiowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) odbijać (na kserokopiarce), powtarzać, wzorować się, papugować

Wiktionary


kopiowy

przymiotnik od: kopia


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kopiowaniem, dotyczący kopiowania

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopiarka ż., kopia ż., kopiowanie n., skopiowanie n., kopista m., kopistka ż.

 czas. kopiować ndk., skopiować dk.

Wiktionary


kopisko

rzadko: stos, usypisko czegoś; kopczyk, kopiec, sterta


SJP.pl

Kopisko (także: Podchełmiec, niem. "Winkler-Berg", "Winklerberg") - szczyt górski o wysokości 688 m n.p.m. w Masywie Chełmca w Górach Wałbrzyskich, w jego południowym ramieniu, pomiędzy szczytami Cichawą na północy i Boguszówką na południowym zachodzie. Leży w obrębie Boguszowa-Gorców. Jest zbudowany z dolnopermskich porfirów. W większości porasta go las mieszany.

Wikipedia


kopista

1. osoba, która sporządza kopię czegoś, powiela oryginał;
2. osoba przepisująca księgi, dokumenty; skryba, pisarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba sporządzająca kopie

 (1.2) hist. średniowieczny skryba

 (1.3) hist. wojsk. żołnierz Korpusu Ochrony Pogranicza

Wiktionary

Zobacz też: szczyt Kopista w Górach Sowich lub szczyt Kopista w Karkonoszach.

Kopista – osoba, zajmująca się w średniowieczu przepisywaniem ksiąg lub dokumentów. Osoba taka mogła łączyć różne utwory i dopisywać własne fragmenty. Zdarzało się, że w ten sposób powstawały kolejne wersje tego samego tematu, a nawet zupełnie nowe dzieła. Kopistami byli mnisi.

Wikipedia

Powiązane:

 (1.1)

:: rzecz. kopia ż., kopiowanie n., skopiowanie n.

::: fż. kopistka ż.

:: czas. kopiować ndk., skopiować dk.

 przym. kopiowy

 (1.3)

:: skr. KOP

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) skryba, skryptor, przepisywacz

Wiktionary


kopistka

kobieta, która sporządza kopię czegoś, powiela oryginał


SJP.pl


kopić

układać w kopy, np. siano


SJP.pl

czasownik

 (1.1) roln. układać zboże, siano w kopy

Wiktionary

Kopić – wieś w Bośni i Hercegowinie, w Federacji Bośni i Hercegowiny, w kantonie dziesiątym, w gminie Glamoč. W 2013 roku liczyła 2 mieszkańców – Serbów.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kopica ż.

Wiktionary


kopiński

nazwisko


SJP.pl


kopka

mała kopa, czyli złożone w stertę siano lub słoma


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kopka – ustawione snopy słomy lub siana
  • Kopka – polana w Tatrach Zachodnich
  • Bogusław Kopka – polski historyk
  • Kopka – wzniesienie w Sudetach Wschodnich, w Masywie Śnieżnika – Krowiarkach
  • Kopka – wzgórze na Przedgórzu Sudeckim we Wzgórzach Niemczańsko-Strzelińskich

Wikipedia


kopla

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. szeroki pas skórzany

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. łąka na wzgórku za domem

 (1.3) gw-pl|Górny Śląsk. łąka przeznaczona do wypasania bydła

Wiktionary


koplanarny

w matematyce: leżący w tej samej płaszczyźnie; komplanarny


SJP.pl


koplino

Koplino (do 1945 Kopplin) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim, w gminie Golczewo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

We wsi był przystanek kolei wąskotorowej Koplino.

Wikipedia


kopniaczek

zdrobnienie od: kopniak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kopniak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopniak m.

Wiktionary


kopniak

uderzenie nogą; kopnięcie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) cios zadany nogą

 (1.2) środ. mot. w motocyklu pedał rozrusznika

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dostałam tuzin policzków, a Cecco tyleż kopniaków.

 (1.1) Chcecie, by zniżył głos, to podnieście swój, pokażcie mu kij lub dajcie mu kopniaka w zadek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔpʲɲak, AS: kopʹńak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopnięcie n., kopanie n., kop m., kopacz m.

:: zdrobn. kopniaczek m.

 czas. kopać ndk., kopnąć dk., wykopywać ndk.

 przym. okopowy

Wiktionary


kopnica

Kopnica (do 1945 niem. "Köpnitz") – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie sławieńskim, w gminie Darłowo przy drodze wojewódzkiej nr 203.

Według danych z 28 września 2009 roku wieś miała 119 stałych mieszkańców.

W latach 1954–1959 wieś należała i była siedzibą władz gromady Kopnica, po jej zniesieniu w gromadzie Darłowo. W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie koszalińskim.

Wikipedia


kopnik

dawniej: uczestnik kopy - zebrania gromadzkiego


SJP.pl


kopnięcie

uderzenie nogą; kopniak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) uderzenie, cios zadany nogą

Wiktionary

Kopnięcie – uderzenie stopą, kolanem lub inną częścią nogi stosowane w różnych formach konfrontacji fizycznej, w sztukach i w sportach walki. Kopnięcia są wolniejsze niż ciosy pięścią, chociaż silniejsze od nich.

Kopnięcia stanowią podstawowy element wielu sztuk walki, takich jak odmiany muay thai, wushu, karate, kick-boxing, tangsudo, taekwondo i MMA.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔpʲˈɲɛ̇̃ɲt͡ɕɛ, AS: kopʹńė̃ńće

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopniak m., kopanie n., kop m., wykop m., wykopki nmos.

 czas. kopać ndk., kopnąć dk.

 przym. okopowy, kopalny

Wiktionary


kopnięty

potocznie: odbiegający od normy i świadczący o niezrównoważeniu; szurnięty, stuknięty, rąbnięty, puknięty, walnięty


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pot. szurnięty

Wiktionary


kopno

1. miejsce wzniesione, wolne od śniegu, ziemia pokazująca się podczas odwilży
2. legowisko zająca w śniegu


SJP.pl


kopny

sypki i trudny do przejścia odcinek drogi


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) o śniegu lub piasku: trudny do przebycia, powodujący grzęźnięcie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Był już zmęczony, bo od kwadransa brnął w kopnym śniegu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔpnɨ, AS: kopny

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kopać

 rzecz. kopanie n., kop mrz./mzw.

Wiktionary


kopnąć

uderzyć nogą


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. kopać)

 (1.1) dokonany od|kopać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔpnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: kopnõńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopniak m., kop m., kopnięcie n.

 przym. okopowy

Wiktionary


kopocz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. górn. kilof

Wiktionary


kopolimer

polimer zawierający co najmniej dwa rodzaje merów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) chem. polimer, któreg łańcuchy zawierają dwa lub więcej rodzajów merów;

Wiktionary


kopolimeryzacja

Kopolimeryzacja – polimeryzacja z udziałem co najmniej dwóch różnych monomerów, która prowadzi do otrzymania kopolimerów. W zależności od wzajemnej reaktywności względnej monomerów reakcja ta prowadzi do otrzymania polimerów o różnym składzie i dystrybucji merów w końcowym polimerze. Mechanizm kopolimeryzacji zależy od stężenia i reaktywności poszczególnych monomerów.

Wikipedia


kopolimeryzacyjny

→ kopolimeryzacja


SJP.pl

Patrz:

kopolimeryzacja

koppa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) litera alfabetu greckiego, obecnie nieużywana, w greckim systemie liczbowym oznaczająca liczbę 90, Ϙ;

 (1.2) archaiczna litera cyrylicy, Ҁ, stosowana także jako oznaczenie 90

Wiktionary

Koppa ( κόππα, pisana Ϙϙ lub Ϟϟ) – litera alfabetu greckiego, obecnie nieużywana w tym języku. W greckim systemie liczbowym oznacza liczbę 90. W alfabecie koppa znajdowała się między san a rho.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔpːa, AS: ko•pa

Wiktionary


kopra

wysuszony miąższ orzecha kokosowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. wysuszony miąższ orzecha kokosowego;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kraj Tuvalu sprzedaje koprę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔpra, AS: kopra

Wiktionary


koprocesor

dodatkowy, wyspecjalizowany procesor wspomagający główny procesor komputera; współprocesor


SJP.pl

Koprocesor – układ scalony, którego zadaniem jest odciążenie głównego procesora komputera (ang. "Central Processing Unit" - CPU) w wykonywaniu niektórych zadań, najczęściej o wyspecjalizowanym charakterze. Zadania takie koprocesor zwykle wykonuje szybciej niż procesor główny, a także, w niektórych przypadkach, może on działać równolegle do CPU, co ogólnie umożliwia zwiększenie mocy obliczeniowej (lub, bardziej ogólnie, prędkości) działania komputera.

Wikipedia


koproducencki

→ koproducent


SJP.pl

Patrz:

koproducent

koproducent

osoba lub przedsiębiorstwo współpracujące z innymi przy produkcji czegoś; współproducent


SJP.pl


koproducentka

→ koproducent


SJP.pl

Patrz:

koproducent

koprodukcja

współprodukcja;
1. współpraca kilku osób lub przedsiębiorstw przy produkcji czegoś;
2. produkt powstały w wyniku takiej współpracy


SJP.pl

Koprodukcja ( coproduction) – wspólne przedsięwzięcie produkcyjne kilku podmiotów (osób, przedsiębiorstw). Także wynik takiej współpracy.

Termin używany głównie w odniesieniu do produkcji filmowej, teatralnej, operowej itp. Celem koprodukcji najczęściej jest rozłożenie kosztów produkcji na koproducentów.

Wikipedia


koprodukcyjny

związany z koprodukcją


SJP.pl


koprodukować

współpracować przy produkcji czegoś


SJP.pl


koprodukt

pojęcie w teorii kategorii będące uogólnieniem sumy rozłącznej zbiorów i zewnętrznej sumy prostej przestrzeni liniowych


SJP.pl

Koprodukt – pojęcie w teorii kategorii będące uogólnieniem sumy rozłącznej zbiorów i zewnętrznej sumy prostej przestrzeni liniowych. Koprodukt jest konstrukcją dualną do produktu.

Wikipedia


koprofag

zwierzę żywiące się odchodami innych zwierząt, np. chrząszcz krowieńczak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ekol. zwierzę odżywiające się odchodami, fekaliami

Wiktionary


koprofagia

1. zoologia: żywienie się przez niektóre zwierzęta kałem innych gatunków zwierząt
2. medycyna: spożywanie kału przez ludzi z niektórymi zaburzeniami psychicznymi


SJP.pl

Koprofagia ( "kópros" = gnój + "phagein" = jeść) – odżywianie się odchodami (kałem).

U niektórych organizmów (np. krowieńczak, żuk gnojowy, poświętnik) żerowanie na odchodach innych zwierząt jest naturalnym sposobem odżywiania się, ponieważ kał zawiera dużo częściowo strawionego pożywienia. Kał może mieć też znaczenie pomocnicze, jak to się dzieje u hipopotamów i młodych słoni, gdyż zwiększa wykorzystanie pokarmu, oraz u psów i świń, u których umożliwia zaspokojenie niedoborów pokarmowych.

Wikipedia


koprofagiczny

→ koprofagia


SJP.pl

Patrz:

koprofagia

koprofil

osoba cierpiąca na koprofilię, tj. osiągająca satysfakcję seksualną podczas kontaktu z kałem ludzkim lub zwierzęcym


SJP.pl


koprofilia

zboczenie seksualne, polegające na doznawaniu podniecenia w kontakcie z odchodami partnera, oglądaniu go podczas załatwiania się itd.


SJP.pl

Koprofilia ( κόπρος, kópros – wydalina, φιλία, "philia" – „przyjaźń” lub „miłość”) – parafilia, w której zjadanie oraz kontakt z kałem własnym lub partnera (np. smarowanie ciała, wypróżnianie na klatkę piersiową) jest źródłem podniecenia seksualnego.

Wikipedia


koprofilka

→ koprofil


SJP.pl

Patrz:

koprofil

koprofilny

→ koprofilia


SJP.pl

Patrz:

koprofilia

koprolalia

skłonność, często chorobliwa, do używania wulgaryzmów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obsesyjne wypowiadanie słów nieprzyzwoitych lub wulgarnych

Wiktionary

Koprolalia (gr. "kópros" 'kał' i "laliá" 'gadanina') – patologiczna, niedająca się opanować potrzeba wypowiadania nieprzyzwoitych słów lub zdań, przekleństw lub obelg (wulgaryzmów) kierowanych do innych osób.

Występuje w zespole Tourette’a (poniżej 15% wszystkich chorych), ale również w schizofrenii, psychozach alkoholowych, czasem w zaburzeniu obsesyjno-kompulsyjnym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Symptomem niektórych chorób umysłowych jest często koprolalia, proszę więc pochopnie nie oceniać naszych pacjentów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔprɔˈlalʲja, AS: koprolalʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koprolit m.

Wiktionary


koprolalny

→ koprolalia


SJP.pl

Patrz:

koprolalia

koprolit

1. skamieniała grudka kału zwierzęcia kopalnego;
2. nieskamieniały ekskrement dżdżownic tworzący biohumus


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. zachowany w osadach skamieniały ekskrement zwierzęcy;

 (1.2) roln. ekskrementy głównie dżdżownic, zawierające dużo składników organicznych, używane w użyźnianiu gleby

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈprɔlʲit, AS: koprolʹit

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koprolalia ż.

 przym. koprolitowy

Wiktionary


koprolitowy

→ koprolit


SJP.pl

Patrz:

koprolit

koprowina

dawniej: miedziaki, pieniądze miedziane


SJP.pl


koprowski

nazwisko


SJP.pl

Koprowski (forma żeńska: Koprowska; liczba mnoga: Koprowscy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiły je 4921 osoby, według nowszych, internetowych danych noszą je 5294 osoby. Nazwisko pochodzi od słowa "koper" i jest najbardziej rozpowszechnione w północno-centralnej i południowo-centralnej Polsce.

Wikipedia


koprowy

przymiotnik od: koper


SJP.pl


kopruch

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. komar

Wiktionary

Kopruch, właściwie Aleksander Kozłowski (ur. 5 marca 1985 w Świętochłowicach) – polski scenarzysta, reżyser, operator filmowy, twórca CGI, raper, autor tekstów, kompozytor, producent muzyczny i przedsiębiorca. Założyciel i właściciel studia filmowego Przedmarańcza.

Wikipedia


koprula

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kulin. zupa koperkowa

Wiktionary


koprzywnica

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Koprzywnica – miasto w woj. świętokrzyskim, w powiecie sandomierskim, nad rzeką Koprzywianką (obok której utworzono zalew). Siedziba gminy miejsko-wiejskiej Koprzywnica. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. tarnobrzeskiego.

Historycznie położona jest w Małopolsce, w ziemi sandomierskiej. Była miastem klasztoru cystersów koprzywnickich w województwie sandomierskim w ostatniej ćwierci XVI wieku.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔpʃɨvʲˈɲit͡sa, AS: kopšyvʹńica

Wiktionary


koprzywnicki

przymiotnik od: Koprzywnica


SJP.pl


koprzywniczanin

mieszkaniec Koprzywnicy (miasta w Polsce)


SJP.pl


koprzywniczanka

mieszkanka Koprzywnicy (miasta w Polsce)


SJP.pl


kopsać

potocznie:
a) dawać;
b) kopać


SJP.pl


kopsnięcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kopsnąć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔpsʲˈɲɛ̇̃ɲt͡ɕɛ, AS: kopsʹńė̃ńće

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kopsnąć

Wiktionary


kopsnąć

potocznie:
a) dać
b) kopnąć


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. kopsać)

 (1.1) gwara. więz. slang. młodz. podać, sprzedać, dać

czasownik zwrotny dokonany kopsnąć się (ndk. kopsać się)

 (2.1) slang. młodz. skoczyć gdzieś, pobiec po coś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czy ktoś mógłby mi kopsnąć adres strony, na której znalazłbym te informacje?

 (1.1) Kopsnij kolki, pić mi się chce.

 (2.1) Kopsnij się do sklepu po chipsy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔpsnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: kopsnõńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopsnięcie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. zapodać

Wiktionary


kopt

przedstawiciel grupy ludności zamieszkującej Egipt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) etn. członek ludu egipskiego, potomek starożytnych Egipcjan, którzy przyjęli chrześcijaństwo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopt mos.

:: fż. Koptyjka ż.

 przym. koptyjski

Wiktionary


kopt.

skrót od: koptyjski


SJP.pl


koptowie

lud zamieszkujący Egipt


SJP.pl

Ko

Wikipedia


koptyjka

przedstawicielka grupy ludności zamieszkującej Egipt


SJP.pl


koptyjski

dotyczący Koptów, charakterystyczny dla Koptów


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) antrop. rel. związany z Koptami; dotyczący Kościoła koptyjskiego i jego wyznawców

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. ostatnia faza rozwojowa języka egipskiego, język wywodzący się ze staroegipskiego, należący do rodziny języków afroazjatyckich;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔpˈtɨjsʲci, AS: koptyi ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kopt mos.

Wiktionary


kopula

forma osobowa czasownika "być" wiążąca podmiot z orzecznikiem w zdanie; łącznik, spójka


SJP.pl


kopulacja

spółkowanie;
1. fizycznie zespolenie się organów płciowych ludzi lub zwierząt różnej płci, umożliwiające zapłodnienie komórki jajowej przez plemniki;
2. pejoratywnie: stosunek seksualny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fizj. cielesne zespolenie się dwóch osobników różnej płci, umożliwiające zapłodnienie

 (1.2) biol. połączenie się gamet w zygotę

Wiktionary

Kopulacja ( copulatio), akt płciowy, spółkowanie – stosunek płciowy, który u zwierząt polega na bezpośrednim kontakcie dwóch osobników (różnych płci lub obojnaczych) w celu zaplemnienia i zapłodnienia. W akcie tym wykorzystywane są najczęściej różnie wykształcone narządy kopulacyjne. Kopulację u większości zwierząt poprzedza określony rytuał godowy i wydzielanie specyficznych sygnałów zapachowych (np. feromony), dźwiękowych (np. ptasi śpiew) i wzrokowych (np. szata godowa).

Wikipedia

Powiązane:

 czas. kopulować ndk.

 przym. kopulacyjny

 rzecz. kopulowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spółkowanie, stosunek, akt płciowy, stosunek płciowy, zootechn. krycie

Wiktionary


kopulacyjny

związany z kopulacją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) biol. dotyczący kopulacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopulacja ż., kopulowanie n.

 czas. kopulować ndk.

Wiktionary


kopulak

piec odlewniczy do wytapiania żeliwa; żeliwiak


SJP.pl


kopulakowy

przymiotnik od: kopulak


SJP.pl


kopulant

potocznie: męski partner erotyczny; konkubent, kochanek, nałożnik


SJP.pl


kopulasty

o kształcie kopuły; kopułowaty


SJP.pl


kopulizacja

sposób szczepienia drzew i krzewów zrazem na podkładce


SJP.pl


kopulizować

w ogrodnictwie: szczepić drzewa i krzewy na podkładce ze zdrewniałego pędu z pąkami


SJP.pl


kopulowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kopulować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔpulɔˈvãɲɛ, AS: kopulovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopulacja ż.

 czas. kopulować

 przym. kopulacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spółkowanie

Wiktionary


kopulować

odbywać stosunek płciowy; spółkować


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) fizj. odbywać stosunek seksualny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Małpy kopulowały w zoo.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔpuˈlɔvat͡ɕ, AS: kopulovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopulacja ż., kopulowanie n.

 przym. kopulacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spółkować, parzyć się, ptaszkować

Wiktionary


kopuła

1. sklepienie półkoliste lub półeliptyczne oparte na murze lub bębnie na planie kolistym, eliptycznym albo wielobocznym ;
2. dystrybuanta wielowymiarowego rozkładu prawdopodobieństwa na kwadracie jednostkowym (dla trzech wymiarów sześcianie jednostkowym, itd.) o jednostajnych rozkładach brzegowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) archit. półkoliste lub półeliptyczne sklepienie;

 (1.2) mat. dystrybuanta wielowymiarowego rozkładu prawdopodobieństwa na kwadracie jednostkowym o jednostajnych rozkładach brzegowych;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kopuła (architektura)
  • kopuła (matematyka)
  • kopuła (geologia)
  • kopuła geodezyjna
  • kopuła lodowa
  • kopuła pancerna
  • kopuła pozorna
  • kopuła wulkaniczna
  • Kopuła Arctowskiego
  • Kopuła Krakowa
  • Kopuła Warszawy
  • Kopuła Bomby Atomowej

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈpuwa, AS: kopuu̯a

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) copula

Wiktionary


kopułka

1. zdrobnienie od: kopuła; mała kopuła;
2. kopułka aparatu zapłonowego - część urządzenia zapłonowego w silniku benzynowym, gdzie następuje przełączanie zapłonu na kolejne cylindry;
3. kopułka naścienna, kopułka wysmukła - niewielki owad, błonkówka z rodziny osowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kopułka – górny element aparatu zapłonowego
  • kopułka (Cuphophyllus) – rodzaj grzybów
  • kopułka (Eumenes) – rodzaj owadów

Wikipedia


kopułkowaty

podobny kształtem do kopuły; zakończony kopułą; kopulasty


SJP.pl


kopułkowy

→ kopułka


SJP.pl

Patrz:

kopułka

kopułowaty

o kształcie kopuły; kopulasty


SJP.pl


kopułowy

przymiotnik od: kopuła


SJP.pl


kopyciarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzem. rzemieślnik wyrzynający z drewna kopyta szewskie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopyto, kopytnik, kopytarz

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kopytnik, kopytarz

Wiktionary


kopyciński

nazwisko


SJP.pl


kopycki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Barbara Kopycka (ur. 1957) – polska pływaczka
  • Mieczysław Kopycki (ur. 1951) – polski piłkarz
  • Monika Kopycka (ur. ur. 1989) – polska lekkoatletka, płotkarka
  • Paweł Kopycki (ur. 2000) – polski koszykarz

Wikipedia


kopyco

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. wełniana skarpeta

Wiktionary


kopyczyniecki

→ Kopyczyńce (miasto na Ukrainie)


SJP.pl


kopyczyńce

miasto na Ukrainie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w zachodniej części Ukrainy;

Wiktionary

Kopyczyńce ( Копичинці, "Kopyczynci") – miasto na Ukrainie, w obwodzie tarnopolskim, w rejonie czortkowskim nad rzeczką Niczławą. W 2025 roku liczyło szacunkowo 6899 mieszkańców.

Znajduje się tu stacja kolejowa Kopyczyńce, węzeł linii Tarnopol – Biała Czortkowska i Husiatyn – Kopyczyńce.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. kopyczyniecki

Wiktionary


kopydłowo

1. nazwa kilku miejscowości w Polsce;
2. fikcyjna wieś będąca miejscem akcji widowiska estradowego pt. "Spotkanie z Balladą"


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kopydłowo – osada w woj. wielkopolskim, w pow. gnieźnieńskim, w gminie Kłecko.
  • Kopydłowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Wilczyn
  • Kopydłowo – dawny wąskotorowy przystanek kolejowy w Kopydłowie
  • Kopydłowo – fikcyjna miejscowość programu „Spotkanie z Balladą”
  • Kopydłów

Wikipedia


kopydłów

Kopydłów – wieś w Polsce, położona w województwie łódzkim, w powiecie wieluńskim, w gminie Biała.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa sieradzkiego.

Wikipedia


kopyrajter

osoba zajmująca się pisaniem sloganów i tekstów reklamowych; copywriter, tekster


SJP.pl


kopyrtnyć

czasownik przechodni dokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. przewrócić

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kopyrtać sie ndk.

Wiktionary


kopystka

1. w okulistyce: srebrne narzędzie w kształcie łyżeczki do operacji katarakty;
2. specjalne narzędzie do czyszczenia podeszew kopyt końskich;
3. zdrobnienie od: kopyść


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobnienie od|kopyść.

 (1.2) daw., dziś regionalizm. kulin. drewniana łyżka lub łopatka służąca do mieszania, ucierania bądź nakładania potraw

 (1.3) regionalizm. roln. wąska deseczka powleczona smołą i piaskiem, służąca do wygładzania ostrza kosy

 (1.4) med. narzędzie w formie płaskiej łopatki służące do przytrzymywania języka pacjenta podczas badań

 (1.5) med. narzędzie w kształcie łyżeczki stosowane w chirurgii okulistycznej podczas operacji usuwania zaćmy;

 (1.7) hist. wojsk. slang. niemiecki ręczny granat trzonkowy z okresu II wojny światowej

 (1.8) przest. rzem. płaskie narzędzie używane do mieszania lub zgarniania różnego rodzaju substancji

 (1.9) przest. żart. szpada bardzo niskiej jakości

Wiktionary

Kopystka – narzędzie służące do czyszczenia kopyt końskich. Za pomocą kopystki usuwa się różnego rodzaju materię, która utkwiła we wklęsłej podeszwie kopyta: słomę, wióry, brud, odchody, a także drobne kamyczki, piasek i inne obce ciała.

Kopystką powinno się operować od strony tzw. "piętki" do "palca" (przodu) kopyta, aby uniknąć zranienia się lub uszkodzenia podeszwy, "strzałki" lub "piętki" kopyta. Należy uważać, by nie uszkodzić wrażliwych okolic "strzałki" kopytowej.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kopyść ż., kopyto n.

:: zdrobn. kopysteczka ż.

 czas. kopać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) warząchew, łopystka

 (1.7) pałka, pałkowiec, tłuczek, trzonek, trzonkowiec

 (1.8) szpachla, szpatel

 (1.9) rożenek

Wiktionary


kopyt

1. zrogowaciałe zakończenie palców u niektórych ssaków kopytnych;
2. drewniana forma do kształtowania obuwia w czasie produkcji


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Barbara Kopyt (ur. 1935) – polska strzelczyni
  • Bartosz Kopyt → DJ Deszczu Strugi
  • Paweł Kopyt – polski elektronik
  • Szczepan Kopyt (ur. 1983) – polski poeta i muzyk

Wikipedia


kopytarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzem. rzemieślnik wyrzynający z drewna kopyta szewskie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopyto, kopytnik, kopyciarz

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kopytnik, kopyciarz

Wiktionary


kopytka

grube kluski cięte ukośnie z wałka ciasta, podawane jako dodatek lub samoistne danie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) kulin. kluski z gotowanych ziemniaków i mąki pszennej w kształcie rombów uzyskiwanych przez ukośne cięcie wałków ciasta;

forma rzeczownika|rodzaj=nijaki.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: kopytko

Wiktionary

Zobacz też: kopytka (skarpety).

Kopytka (pozn. szagówki) – w kuchni polskiej, rodzaj grubych klusek w kształcie rombów, wyrabianych z ugotowanych ziemniaków, mąki i jaj. Wykorzystuje się mąkę pszenną z niewielkim dodatkiem ziemniaczanej. Ciasto doprawia się do smaku solą.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈpɨtka, AS: kopytka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopyto n., kopytko n.

 przym. kopytowy, kopytkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw-pl|Poznań. szagówki

Wiktionary


kopytko

zdrobnienie od: kopyto


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zdrobn. od: kopyto

 (1.2) małe kopyto

 (1.3) kulin. pojedyncza kluska z rodzaju kopytek

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kopytko – kluska
  • kopytko – skarpeta
  • Kopytko – osada leśna w Polsce, położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie szczycieńskim, w gminie Rozogi
  • Kopytko – skała (piaskowcowa wychodnia) w gminie Siepraw, w miejscowości Siepraw (Pogórze Wielickie)
  • Kopytko – skała we wsi Rodaki w województwie małopolskim, w powiecie olkuskim, w gminie Klucze (Wyżyna Częstochowska)
  • kopytko – słowo, które zdobyło popularność w 2005 roku za sprawą jednej z reklam telewizyjnych, zob. grupa teatralna Mumio

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Kózki mają kopytka.

 (1.3) Babcia źle się czuje i zjadła dosłownie tylko jedno kopytko.

 (1.3) Bronkowi zsunęło się kopytko z widelca i wpadło do kompotierki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈpɨtkɔ, AS: kopytko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopyto n., kopytka nmos.

 przym. kopytowy, kopytkowy, kopytny

Wiktionary


kopytkowaty

podobny kształtem do kopytka


SJP.pl


kopytkowe

1. opłata za przejazd lub przepędzenie bydła przez rogatki miejskie;
2. podarek dawany przy zakupie zwierzęcia temu, kto go wcześniej doglądał


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) daw. finans. opłata ponoszona za przejazd wozem zaprzęgowym lub za przejście bydła przez rogatki miejskie

 (1.2) daw. hand. datek wręczany przy kupnie zwierzęcia jego stałemu opiekunowi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przepędzając stado bydła do miasta na jarmark, stale zżymał się na przesadnie wysokie kopytkowe.

Wiktionary


kopytkowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kopytkowo – wieś w woj. podlaskim, w pow. augustowskim, w gminie Sztabin
  • Kopytkowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. starogardzkim, w gminie Smętowo Graniczne
  • Kopytkowo – zamknięty przystanek kolejowy w Kopytkowie

Wikipedia


kopytkowy

przymiotnik od: kopytko


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z lub pochodzący od kopytka

 (1.2) kulin. związany z lub pochodzący od kopytek (potrawy)

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Mam kopytkowy problem, nie chcą mi wychodzić twarde, takie jak powinny być.

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) rzecz. kopytko n., kopyto n.

 (1.2) rzecz. kopytka lm.

Wiktionary


kopytne

dawniej rząd w obrębie gromady ssaków, do którego zaliczano wszystkie ssaki mające kopyta; obecnie ogólna nazwa wszystkich ssaków łożyskowych, podzielonych na: mrówniki, syreny, trąbowce, góralki, parzystokopytne i nieparzystokopytne, a także wiele wymarłych i walenie


SJP.pl

Kopytne (Ungulata) – nadrząd ssaków łożyskowych pochodzących od prakopytnych. Tradycyjnie do kopytnych zalicza się zwierzęta, których kończyny zakończone są kopytami. Dawniej klasyfikowane były jako gromada Ungulata (kopytne), a obecnie w rzędach:

Wikipedia


kopytnik

roślina o silnym i niemiłym zapachu, w medycynie ludowej stosowana do oduczania alkoholików od picia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzem. rzemieślnik wyrzynający z drewna kopyta szewskie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kopytnik – wieś w woj. lubelskim, w powiecie bialskim, w gminie Łomazy
  • Kopytnik – wzgórze we Wzgórzach Bukowych
  • kopytnik – Asarum L., rodzaj roślin z rodziny kokornakowatych

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kopyto, kopyciarz, kopytarz

 przym. kopytny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kopyciarz, kopytarz

Wiktionary


kopytny

mający palce zakończone kopytami


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma kopyta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopyto n., kopytko n., kopytne nmos., kopytnik m.

Wiktionary


kopyto

1. zrogowaciałe zakończenie palców u niektórych ssaków kopytnych;
2. drewniana forma do kształtowania obuwia w czasie produkcji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zool. rogowe zakończenie kończyn niektórych ssaków;

 (1.2) przen. żart. stopa lub noga

 (1.3) rzem. obuw. drewniane narzędzie szewskie służące do formowania obuwia;

 (1.4) rzem. obuw. metalowe narzędzie szewskie służące jako podpora, np. podczas wbijania gwoździ w podeszwę

 (1.5) środ. wędk. rodzaj sztucznej przynęty na ryby

 (1.6) środ. pistolet

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kopytko – osłona końcowych członów palca ssaka, np. kopyto końskie
  • kopyto (prawidło szewskie) – narzędzie do formowania butów

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Konie chrapały i wyprężone ich nogi silnie biły kopytami w twardą drogę, żeby się na niej utrzymać.

 (1.2) Zabieraj stąd te swoje kopyta!

 (1.3) Pilnuj szewcze kopyta.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈpɨtɔ, AS: kopyto

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopytnik m., kopytka nmos., Kopydłowo n., kopytne nmos., przykopytnik m.

:: zdrobn. kopytko n.

 przym. kopytny, kopytowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) prawidło

 (1.6) gnat, klamka

Wiktionary


kopytowaty

podobny kształtem do kopyta


SJP.pl


kopytowiec

zwierzę mające kopyta


SJP.pl


kopytowy

przymiotnik od: kopyto


SJP.pl


kopytówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Kopytówka – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie wadowickim, w gminie Brzeźnica.

Wieś królewska, położona w drugiej połowie XVI wieku w powiecie szczyrzyckim województwa krakowskiego, należała do klucza czernichowskiego wielkorządów krakowskich. W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie bielskim.

Wikipedia


kopyłów

Kopyłów (ukr. "Копилів") – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie hrubieszowskim, w gminie Horodło.

Wieś starostwa hrubieszowskiego położona była w XVIII wieku w województwie bełskim. W latach 1954–1961 wieś należała i była siedzibą władz gromady Kopyłów, po jej zniesieniu w gromadzie Horodło. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zamojskiego.

Wikipedia


kopyść

regionalnie: płaska, drewniana łyżka o długim trzonku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) reg. drewniana łyżka lub łopatka o długim trzonku, służąca do mieszania wrzących potraw lub gotowanej w dużych pojemnikach bielizny;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kopyść – Festiwal Piosenki Żeglarskiej
  • Kopyść – wieś w województwie łódzkim, w powiecie łaskim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Hania mieszała kopyścią zupę w wielkim kotle.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kopyto n., kopystka ż.

 czas. kopać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) warząchew

Wiktionary


kopę

1. 60 sztuk;
2. góra o mocno zaokrąglonym, kopulastym wierzchołku;
3. duża sterta siana, słomy itp.


SJP.pl


kor

1. zewnętrzna, ochronna warstwa pokrywająca pnie i gałęzie roślin drzewiastych
2. lekka tkanina sukienkowa
3. w sztuce greckiej: posąg młodej dziewczyny


SJP.pl

rzeczownik

 (1.1) stpol. chórfakt.

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od: kora

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kor – biblijna miara objętości
  • Kor (Cor) – fikcyjna postać z serii książkowej Opowieści z Narnii
  • Komitet Obrony Rzeczypospolitej – w latach 1935–1939 jeden z trzech, obok Generalnego Inspektoratu Sił Zbrojnych i Ministerstwa Spraw Wojskowych, naczelnych organów władzy wojskowej, utworzony w miejs...
  • KOR – Komitet Obrony Robotników, organizacja opozycyjna związana z apelem do władz wystosowanym 23 września 1976 r.
  • KSS „KOR” – Komitet Samoobrony Społecznej „KOR” powstały 29 września 1977 z przekształcenia Komitetu Obrony Robotników
  • Klub Oficerów Rezerwy – organizacje lub jednostki organizacyjne działające w ramach Ligi Obrony Kraju, grupujące przede wszystkim oficerów i podchorążych niezawodowych, absolwentów SOR i SPR.
  • Kimagure Orange Road – japońska seria manga i anime autorstwa Izumiego Matsumoto.
  • KOR – kod ISO 3166-1 alfa-3 dla Korei Południowej

Wikipedia

Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

współczesna.

tłumaczenia.

źródła.

== kor (język czeski.) ==

wymowa.

znaczenia.

przysłówek

 (1.1) zupełnie

 (1.2) dopiero

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔr, AS: kor

Wiktionary

Powiązane:

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

współczesna.

tłumaczenia.

źródła.

== kor (język czeski.) ==

wymowa.

znaczenia.

przysłówek

 (1.1) zupełnie

 (1.2) dopiero

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

Wiktionary

Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

współczesna.

tłumaczenia.

źródła.

== kor (język czeski.) ==

wymowa.

znaczenia.

przysłówek

 (1.1) zupełnie

 (1.2) dopiero

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

Wiktionary


kor-owiec

członek KOR-u (Komitetu Obrony Robotników); korowiec


SJP.pl


kor-owski

→ KOR


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. polit. związany z KOR-em (Komitetem Obrony Robotników), dotyczący KOR-u

Wiktionary

Patrz:

KOR

Przykłady

 (1.1) Dysydentka kolportowała KOR-owską bibułę.

Wiktionary

Powiązane:

 skr. KOR mrz.

Wiktionary


kora

1. zewnętrzna, ochronna warstwa pokrywająca pnie i gałęzie roślin drzewiastych
2. lekka tkanina sukienkowa
3. w sztuce greckiej: posąg młodej dziewczyny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. kora pierwotna tkanka łodygi i korzenia znajdująca się między walcem osiowym a skórką

 (1.2) bot. kora wtórna występująca u starszych roślin tkanka złożona z łyka oraz korka lub korowiny

 (1.3) włók. lekki materiał, zwykle bawełniany, którego charakterystyczną cechą jest wypukło-wklęsła (gofrowana) faktura

 (1.4) szt. charakterystyczny dla sztuki Grecji okresu archaicznego posąg stojącej dziewczyny w długiej szacie, często trzymającej w ręce owoc, kwiat lub ptaka;

 (1.5) muz. afrykański instrument strunowy;

 (1.6) wojsk. nepalska szabla o jednosiecznej, zakrzywionej głowni;

Wiktionary

Kora ( cortex) – w botanice nieprecyzyjna nazwa tkanek w zewnętrznych partiach korzenia lub łodygi, może być używana w różnym znaczeniu:

W potocznym znaczeniu kora składa się z dwóch warstw:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Poszłam do drewutni po korę na podpałkę, ale z pokorą musiałam przyznać, że po korze ani śladu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔra, AS: kora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kornik mzw., korowarka ż., korowina ż.

 czas. okorować dk., okorowywać ndk.

 przym. korowy, podkorowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) daw. łub

Wiktionary


korab

dawniej, a dziś poetycko o okręcie, łodzi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. obecnie poet. łódź, okręt

 (1.2) przen. rel. Kościół katolicki

 (1.3) przen. rel. przybytek Boga

 (1.4) przen. rel. Matka Boska

 (1.5) daw. pojazd na pasach lub lektyka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korab – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie kaliskim, w gminie Blizanów
  • Korab – wzniesienie w Beskidzie Wyspowym
  • Korab – pasmo górskie na pograniczu Albanii i Macedonii Północnej
    • Golem Korab – najwyższy szczyt tego pasma
  • Korab – herb szlachecki
  • Korab – dawniej okręt, statek, łódź
  • Korab – Koło Studentów Techniki Okrętowej Politechniki Gdańskiej
  • KS Korab OSiR Staszów – Polski klub piłki ręcznej ze Staszowa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1-4) I postanowię przymierze Moje z tobą; i wnijdziesz do korabia ty i synowie twoi, żona twoja i żony synów twoich z tobą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔrap, AS: korap

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korabnictwo n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) barka, łódź, okręt

 (1.2-4) arka Noego, daw. archa

 (1.5) kolebka

Wiktionary


korabiewice

Ko

Wikipedia


korabiewicki

→ Korabiewice


SJP.pl

Patrz:

Korabiewice

korabiowy

przymiotnik od: korab


SJP.pl


korabnictwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) historyczna gałąź rzemiosła obejmująca konstruowanie statków wodnych, w szczególności łodzi i okrętów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) [...] wrakowisko łodzi [...], bez wątpienia wykonanych z klepek łączonych żelaznymi nitami. Takimi zaś jednostkami posługiwali się we wczesnym średniowieczu mistrzowie korabnictwa i morskiej żeglugi – Skandynawowie

 (1.1) Do rzemiosł drzewnych uprawianych w średniowiecznym Darłowie zaliczamy: tartacznictwo, bednarstwo, korabnictwo, ciesielstwo, stolarstwo, meblarstwo, kołodziejstwo i koszykarstwo.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korab mrz., korabik mrz., korabnik mos.

 przym. korabiowy, korabniczy

Wiktionary


korach

1. zewnętrzna, ochronna warstwa pokrywająca pnie i gałęzie roślin drzewiastych
2. lekka tkanina sukienkowa
3. w sztuce greckiej: posąg młodej dziewczyny


SJP.pl

Ko

Wikipedia


koracidium

pierwsza larwa w rozwoju tasiemców z rzędu Pseudophyllidea, urzęsiona i wolno żyjąca


SJP.pl


korakan

jednoroczna roślina zbożowa i pastewna z rodziny wiechlinowatych, uprawiana głównie w południowej Azji oraz w środkowej i wschodniej Afryce; proso afrykańskie; ragi; dagusa


SJP.pl


korakl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rodzaj małej, prostej łódki zbudowanej z drewnianych listew o konstrukcji plecionyecionej i pokrytej impregnowanym materiałem, używanej tradycyjnie na rzekach Walii;

Wiktionary

Korakl (ang. "coracle" z walijskiego "corwg-l"; por. gaelic "curach" – łódź) – rodzaj małej, jednoosobowej łodzi o konstrukcji plecionej z drewnianych listew i pokrytej impregnowanym materiałem, tradycyjnie używanej na rzekach Walii.

Wikipedia


koral

1. materiał jubilerski pozyskiwany z koralowców; koralowina;
2. przedmiot wykonany z tego materiału, zwłaszcza paciorek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miner. szkielet węglanowy koralowców;

 (1.2) jubil. drobny element w postaci kulki itp., wykonany z koralowiny

 (1.3) kostka, kulka lub coś podobnego z otworkiem, w który wkłada się nitkę

 (1.4) biol. koralowiec

 (1.5) kolor różowoczerwony

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ignacy Koral – polski inspektor Policji
  • Jarosław Koral – polski teolog
  • Tadeusz Koral – polski wojskowy
  • Tom Koral – amerykański pokerzysta
  • Wacław Koral – polski poseł
  • Koral – część wsi Pęczelice w Polsce, położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie buskim, w gminie Busko-Zdrój[2][3
  • Koral – polski producent lodów
  • Koral – polski telewizor
  • Korál – węgierski zespół muzyczny
  • Koral szlachetny – gatunek koralowca
  • Zastava Koral – serbski samochód osobowy
  • Coral

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔral, AS: koral

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korale nmos., koralik m., koralowiec m., koralowina ż.

 przym. koralowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) paciorek

 (1.4) koralowiec

 (1.5) kolor malinowy

Wiktionary


koralczyk

rodzaj ptaków z rodziny gołębiowatych


SJP.pl


korale

1. sznurek, nitka z kuleczkami, kostkami itp.; paciorki;
2. czerwona narośl na głowie, szyi niektórych ptaków, np. indyka;
3. kolczasta obroża psa myśliwskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) ozdoba kobieca z koralików nanizanych na sznurek

forma rzeczownika.

 (2.1) M., B., W. lm. od: koral

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • korale – rodzaj biżuterii
  • korale madreporowe – korale rafotwórcze
  • Korale – wieś na Białorusi, w obwodzie mińskim, w rejonie mołodeczańskim, w sielsowiecie Horodziłowo
  • koralowce – gromada morskich parzydełkowców
  • koralowina – szkielety koralowców
  • rafa koralowa

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈralɛ, AS: korale

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koral m., koralowiec m., koralik m.

:: zdrobn. koraliki nmos.

 przym. koralowy

Wiktionary


koralewski

nazwisko


SJP.pl


koraliczek

zdrobnienie od: koralik, mały koralik


SJP.pl


koralik

zdrobnienie od: koral


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mały koral, paciorek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈralʲik, AS: koralʹik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koral m., korale nmos., koralowiec mrz.

 przym. koralowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paciorek

Wiktionary


koraliki

zdrobnienie od: koral


SJP.pl


koralikowaty

przypominający wyglądem koralik; paciorkowaty


SJP.pl


koralikowy

przymiotnik od: koralik


SJP.pl


koralina

1. krzew z rodziny psiankowatych;
2. syntetyczny barwnik używany w analizie chemicznej; auryna, kwas rozolowy;
3. dawniej: tkanina barwy koralowej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koralina – inaczej: auryna, kwas rozolowy - syntetyczny barwnik trójarylometanowy, stosowany jako barwnik w analizie chemicznej
  • Koralina – tytuł powieści fantastycznej Neila Gaimana

Wikipedia


koralka

glon występujący w morzach tropikalnych, którego plechy są budulcem raf koralowych


SJP.pl


koralkowy

→ koralka


SJP.pl

Patrz:

koralka

koralnik

rodzaj ptaków śpiewających


SJP.pl


koralodrzew

rodzaj roślin z rodziny bobowatych; erytryna


SJP.pl

Ko

Wikipedia


koralowaty

przypominający kształtem korale


SJP.pl


koralowce

przedstawiciel jednej z gromad morskich parzydełkowców


SJP.pl

Ko

Wikipedia


koralowiec

przedstawiciel jednej z gromad morskich parzydełkowców


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zool. osiadłe zwierzę morskie z gromady koralowców;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koral m., koralik m., koralowce nmos., korale nmos.

 przym. koralowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koral

Wiktionary


koralowina

szkielet korali tworzących kolonie, używany do wyrobu różnych ozdób; koral


SJP.pl

Ko

Wikipedia


koralowoczerwony

czerwony o odcieniu koralowym


SJP.pl


koralowy

przymiotnik

 (1.1) dotyczący korali, złożony z korali, będący koralami, zrobiony z korali

 (1.2) podobny kolorem do korala

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Król Karol kupił królowej Karolinie korale koloru koralowego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koral m., koralik m., koralowiec m., korale nmos.

 przysł. koralowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) czerwony

Wiktionary


koralówka

1. rodzaj jadowitych węży z rodziny zdradnicowatych;
2. rodzaj podstawczaków z rodziny siatkoblaszkowatych


SJP.pl


koramina

nazwa handlowa leku pobudzającego ośrodkowy układ nerwowy, zawierającego niketamid; Kardiamid


SJP.pl


koran

egzemplarz lub zwój z tekstem Koranu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) rel. święta księga islamu;

 (1.2) geogr. miasto w Bośni i Hercegowinie

Wiktionary

Koran ( ‏القُرْآن‎, "Al-Qur’ān") – święta księga islamu. Według tradycji muzułmańskiej powstawał w latach 610–632, objawiany fragmentami prorokowi islamu, Mahometowi (zm. 632) przez Archanioła Dżibrila (identyfikowanego w islamie z biblijnym archaniołem Gabrielem). Słowo „Koran” pochodzi od arabskiego słowa al-kur’ān, które oznacza „recytację”, ponieważ pierwotnie Koran przekazywano ustnie. Według islamu i samego Koranu jego twórcą jest Allah.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ali codziennie studiuje Koran.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔrãn, AS: korãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koranista m.

 przym. koraniczny

 przysł. koranicznie

Wiktionary


korando

1. model samochodu marki Daewoo;
2. model samochodu marki SsangYong


SJP.pl


koraniczny

przymiotnik

 (1.1) przym. od Koran

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Płk Kadafi chce wprowadzić w Libii prawo koraniczne, aby zneutralizować opozycję fundamentalistów islamskich.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrãˈɲit͡ʃnɨ, AS: korãńičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koran m.

Wiktionary


koranista

znawca Koranu, świętej księgi muzułmańskiej


SJP.pl


koranowy

przymiotnik od: koran lub Koran


SJP.pl


koraszewski

nazwisko


SJP.pl


korat

rasa kota z Tajlandii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) felinol. rasa tajlandzkiego kota domowego średniej wielkości, o srebrzystoniebieskiej sierści;

 (1.2) felinol. kot rasy korat (1.1)

Wiktionary

Korat – rasa kota.

Wikipedia


korazja

żłobienie powierzchni skał przez okruchy skalne i piasek


SJP.pl

Ko

Wikipedia


korazyjny

→ korazja


SJP.pl

Patrz:

korazja

korba

1. część mechanizmu dźwigniowego, ramię służące do wykonywania obrotu wokół osi;
2. część wału korbowego składająca się z ramienia i czopa;
3. pot. mania, obłęd; bzik, fiks, fiś, hyś, hyź


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) techn. dźwignia z rączką

 (1.2) techn. dźwignia pedału rowerowego

 (1.3) techn. manetka rozruchu tramwaju

 (1.4) gw-pl|Śląsk Cieszyński. roln. nóż do cięcia słomy

 (1.5) przen. pot. człowiek aktywny, przedsiębiorczy

Wiktionary

Korba – element mechanizmów dźwigniowych służący do przeniesienia ruchu obrotowego ramienia na ruch obrotowy wału.

Korba ma zwykle konstrukcję w kształcie jednokrotnie lub dwukrotnie zagiętego pręta zaklinowanego jednym końcem na osi wału. Przykładem jest korba rowerowa, gdzie ruch stóp kolarza po obwodzie koła wymusza obrót suportu wokół osi. Ruch tego mechanizmu jest przekazywany przekładnią łańcuchową do koła napędowego. Odmianą korby jest też klamka drzwiowa.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. korbka ż.

 przym. korbowy

Wiktionary


korbacz

dawny bicz z długim rzemieniem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. bicz rzemienny, rzemień do bicza

 (1.2) daw. batog skręcony ze szmat lub czegoś innego

 (1.4) hist. wojsk. średniowieczna broń obuchowa piechoty w postaci żelaznej kolczastej kuli na łańcuchu, mocowanej do drewnianej rękojeści

 (1.5) daw. penis byka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • korbacz – rodzaj bata
  • korbacz – rodzaj sera

Wikipedia

Przykłady

 (1.1-2) Żart pański stoi za gniew i w gniew się obraca. Ty go słówkiem, a on cię korbaczem namaca.

 (1.3) To rzekłszy Idrys uderzył wielbłąda korbaczem, a za jego przykładem poszli inni. Przez jakiś czas słychać było tylko tępe razy grubych batów, podobne do klaskania w dłonie, i okrzyki: yalla!…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔrbat͡ʃ, AS: korbač

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. korbaczyk mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bykowiec

 (1.3) harap, kańczug

 (1.4) kiścień, masłak

 (1.5) bykowiec

Wiktionary


korbal

korbol; w gwarze poznańskiej:
1. dynia;
2. owoc dyni


SJP.pl


korban

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. żydowska ofiara całopalna;

Wiktionary

Korban – różne rodzaje ofiar całopalnych, jakie zostały opisane w Tanach i Talmudzie. Były składane przez Izraelitów, a w późniejszych czasach przez Kohanim (kapłanów) w Świątyni Jerozolimskiej. Korban pochodzi od hebrajskiego słowa "K [a] R [o] V (קרב)", które oznacza przybyć do Boga lub zbliżyć się do Niego i jest podobne do łacińskiego "sacrificium", "sacrum facere" (czynić świętym).

Wikipedia


korbea

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. Corbie, miasto w Pikardii zbudowane wokół ważnego we wczesnym średniowieczu opactwa;

Wiktionary

Powiązane:

 przym. korbejski

Wiktionary


korbeczka

zdrobnienie od: korbka


SJP.pl


korbel

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Daniel Korbel – kanadyjski brydżysta
  • Janusz Korbel – polski działacz ekologiczny, dziennikarz, fotograf, architekt
  • Mirosław Korbel – polski żużlowiec
  • Petr Korbel – czeski tenisista stołowy
  • Karl-Heinz Körbel – niemiecki piłkarz i trener

Wikipedia


korbicz

nazwisko


SJP.pl


korbielowianin

mieszkaniec Korbielowa


SJP.pl


korbielowianka

mieszkanka Korbielowa


SJP.pl


korbielowski

przymiotnik od: Korbielów


SJP.pl


korbielów

wieś w Polsce


SJP.pl

Korbielów – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie żywieckim, w gminie Jeleśnia. W latach 1975–1998 w województwie bielskim.

Wikipedia


korbik

nazwisko


SJP.pl


korbinian

niemieckie imię męskie


SJP.pl

Święty Korbinian (ur. ok. 680 r. w Châtres, zm. 8 września między 720-730 we Fryzyndze) – biskup, święty Kościoła katolickiego.

Wikipedia


korbka

mała korba (zgięty pręt)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od korba

 (1.2) mała korba

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korba ż.

 przym. korbowy

Wiktionary


korbkowy

przymiotnik od: korbka


SJP.pl


korbla

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. korba

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk kurbla

Wiktionary


korbol

w gwarze poznańskiej:
1. dynia; korbal;
2. owoc dyni; korbal;
3. olbrzymi brzuch; brzuszysko;
4. tanie, kiepskie wino; jabol, bełt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) reg-pl|Poznań. dynia

 (1.2) reg-pl|Poznań. duży brzuch, brzuszysko

 (1.3) reg-pl|Poznań. niemarkowe wino rozcieńczone mineralną wodą gazowaną

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) korbal

 (1.2) korbal

Wiktionary


korboniec

Korboniec – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie mławskim, w gminie Wiśniewo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

Wikipedia


korbowodowy

przymiotnik od: korbowód


SJP.pl


korbowy

przymiotnik od: korba


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) techn. dotyczący korby

 (1.2) techn. działający na korbę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korbka ż., korba ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) na korbę

Wiktionary


korbowód

ramię przymocowane pod kątem prostym do wału, za pomocą którego może ono wykonywać rotacje lub oscylacje


SJP.pl

Korbowód jest częścią mechanizmu korbowego. Służy (wraz z wałem korbowym) do zamiany ruchu posuwisto-zwrotnego tłoka na ruch obrotowy wału korbowego albo obrotowego ruchu wału na ruch posuwisty tłoka lub innego elementu. Części korbowodu to: stopa (najczęściej dzielona, aby ułatwić montaż), trzon i główka. Trzon ma najczęściej przekrój dwuteowy. Stopa korbowodu łączy się z wałem korbowym, a główka z tłokiem albo krzyżulcem.

Wikipedia


korboński

nazwisko


SJP.pl


korbut

nazwisko


SJP.pl


korchorus

jednoroczna roślina z rodziny ślazowatych, występująca w wielu gatunkach; juta, jarzychna


SJP.pl


korcik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kort

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kort m.

Wiktionary


korcić

nęcić, kusić;
1. powodować chęć zdobycia, wykorzystania, zjedzenia itp;
2. nie dawać spokoju; trapić


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. skorcić)

 (1.1) wywoływać mocne pragnienie czegoś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie korci mnie, żeby kraść.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korcenie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kusić, nęcić

Wiktionary


korcowy

przymiotnik od: korzec


SJP.pl


korcz

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. skurcz

 (1.2) gw-pl|Bukowina. żylak na nodze

 (1.3) gw-pl|Bukowina. krzak

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Korcz – polski hokeista na trawie, olimpijczyk
  • Anna Korcz – polska aktorka
  • Grzegorz Korcz – polski koszykarz, olimpijczyk
  • Jan Korcz – polski malarz
  • Jerzy Korcz – polski aktor teatralny i filmowy
  • Marcin Korcz – polski aktor teatralny, filmowy i telewizyjny
  • Maria Korcz – polska matematyk
  • Waldemar Korcz – polski sztangista
  • Włodzimierz Korcz – polski kompozytor, pianista, aranżer, dyrygent

Wikipedia

Powiązane:

 czas. korczyć

Wiktionary


korcza

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w południowo-wschodniej Albanii;

Wiktionary

Korcza ( Korçë, Korça; Κορυτσά, "Korytsá"; Corizza; Görice) – miasto w południowo-wschodniej Albanii, w kotlinie na wysokości 866 m n.p.m., u podnóża gór Morava, ośrodek administracyjny okręgu Korcza, a jednocześnie obwodu Korcza.

Według danych spisu powszechnego z 2011 roku populacja Korczy liczy 51 152, w tym 26 124 kobiety oraz 25 028 mężczyzn, z czego Albańczycy stanowili 75,38% mieszkańców, Grecy 3,31%, Arumuni 3,18%, Rumuni 1,1%, Egipcjanie 1,16%, a Macedończycy 0,75%.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. korczański

Wiktionary


korczak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korczak – herb szlachecki
  • Korczak – wieś na Ukrainie, koło Żytomierza
  • Korczak – dzielnica Kalisza
  • Korczak – kolonia w Polsce, w woj. podlaskim, w powiecie monieckim, w gminie Trzcianne
  • Korczak – wzniesienie w Polsce, w Sudetach Środkowych, w północno-środkowej części Gór Sowich
  • (2163) Korczak – planetoida
  • Jan Korczak – działacz partyjny, wiceminister finansów
  • Janusz Korczak (Henryk Goldszmit) – pedagog, publicysta, pisarz, lekarz, zginął w 1942 w obozie zagłady w Treblince
  • Jerzy Korczak – prozaik i satyryk
  • Józef Korczak – działacz niepodległościowy, żołnierz, pisarz, poeta
  • Lidia Korczak – historyk, mediewistka i autorka
  • Piotr Korczak – wspinacz i taternik

Wikipedia


korczański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Korczą, dotyczący Korczy (miasta w Albanii)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najwięcej przykładów z nosowością zachowaną w postaci odrębnej głoski nosowej znajdujemy w najbardziej na południe wysuniętym obszarze Macedonii, czyli na terenie gwar soluńskich, kosturskich i korczańskich.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korcza ż.

Wiktionary


korczew

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korczew – wieś w woj. łódzkim, w pow. bełchatowskim, w gminie Bełchatów
  • Korczew – wieś w woj. łódzkim, w pow. zduńskowolskim, w gminie Zduńska Wola
  • Korczew – wieś w woj. mazowieckim, w pow. siedleckim, w gminie Korczew
  • Korczew – gmina w powiecie siedleckim
  • Korczew – dawna gmina istniejąca w woj. łódzkim
  • Korczew – gromada w powiecie łosickim
  • Korczew – gromada w powiecie sieradzkim

Wikipedia


korczewski

przymiotnik od: Korczew


SJP.pl

Ko

Wikipedia


korczowa

wieś w województwie podkarpackim, w powiecie jarosławskim


SJP.pl

Korczowa (do 14 lutego 1968 "Korczowe") – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie jarosławskim, w gminie Radymno. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa przemyskiego.

Przed II wojną światową Korczowa była przysiółkiem wsi Gnojnice, które z kolei były przedmieściem miasta Krakowiec.

Wikipedia


korczyców

Korczyców ( "Kurtschow") – wieś w Polsce, położona w województwie lubuskim, w powiecie krośnieńskim, w gminie Maszewo.

W latach 1945-54 siedziba gminy Korczyców. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

Wikipedia


korczyk

dawna jednostka objętości równa 16 garncom


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka na Ukrainie, lewy dopływ Słuczy;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korczyk – dawna jednostka objętości
  • Korczyk – herb szlachecki
  • Korczyk – rzeka na Ukrainie, lewy dopływ Słuczy
  • Korczyk – wieś na Ukrainie, w obwodzie chmielnickim, w rejonie szepetowskim, w hromadzie Mychajluczka

Wikipedia


korczyn

nazwa dwóch miejscowości w Polsce i na Ukrainie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korczyn – część wsi Pniewo-Czeruchy w woj. mazowieckim, w pow. ciechanowskim, w gminie Regimin
  • Korczyn – wieś woj. świętokrzyskim, pow. kieleckim, w gminie Strawczyn
  • Korczyn – osada w woj.wielkopolskim, w pow. kolskim, w gminie Chodów
  • Korczyn – wieś, obwód lwowski, rejon szeptycki
  • Korczyn – wieś, obwód lwowski, rejon skolski
  • Korczyn – dawna gmina
  • Nowy Korczyn, Stary Korczyn, Korczyn Rustykalny, Korczyn Szlachecki
  • Miniewicze
  • Korczyna

Wikipedia


korczyna

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korczyna – wieś w woj. małopolskim, w pow. gorlickim, w gminie Biecz
  • Korczyna – wieś w woj. podkarpackim, w pow. krośnieńskim, w gminie Korczyna
  • Korczyna – część wsi Mogielnica w woj. podkarpackim, w pow. rzeszowskim, w gminie Boguchwała
  • Korczyna – gmina w województwie podkarpackim, w powiecie krośnieńskim
  • Korczyna – gromada w powiecie krośnieńskim
  • Korczyn

Wikipedia


korczynianin

mieszkaniec Korczyny


SJP.pl


korczynianka

mieszkanka Korczyny


SJP.pl


korczyć

czasownik niedokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. dokuczać, trapić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korcz mrz.

Wiktionary


korczyński

→ Korczyna


SJP.pl

Korczyński – polskie nazwisko.

Wikipedia

Patrz:

Korczyna

korczów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. wieś na Ukrainie, położona w rejonie sokalskim obwodu lwowskiego;

Wiktionary

Korczów – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie biłgorajskim, w gminie Biłgoraj.

Wieś jest sołectwem w gminie Biłgoraj. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 533 mieszkańców i była ósmą co do wielkości miejscowością gminy.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. korczowski

 rzecz. Korczowski m., Korczowska ż.

Wiktionary


korczówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korczówka – wieś w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Łomazy
  • Korczówka – wieś w woj. mazowieckim, w pow. łosickim, w gminie Olszanka
  • Korczówka – wieś w obwodzie lwowskim, w rejonie szeptyckim
  • Korczówka – wieś w obwodzie lwowskim, rejonie żydaczowskim
  • Korczówka – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1907–1923 na Wołyniu
  • Korczówka-Kolonia

Wikipedia


kord

1. każda broń sieczna, miecz lub szpada;
2. w XII wieku: krótki miecz na uzbrojeniu jazdy;
3. w XVI wieku: rodzaj ciężkiej szabli;
4. w XVI wieku: sztylet noszony na pasie rycerskim;
5. prosty nóż wschodni w ozdobnej oprawie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stpol. krótki miecz, używany zazwyczaj przez niższe warstwy społeczeństwa;

 (1.2) mocne włókno syntetyczne służące do wzmacniania opon samochodowych

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kord – sieczna broń biała, używana przez uboższe warstwy społeczne w średniowieczu i nowożytności.
  • kord – sztruks, rodzaj prążkowanej tkaniny na odzież roboczą;
  • kord – włókno stosowane jako wewnętrzna warstwa wzmacniająca przy produkcji opon samochodowych, najczęściej z wiskozy lub poliamidu
  • Kord – rosyjski wielkokalibrowy karabin maszynowy
  • Kazimierz Kord – dyrygent polski
  • kordzik

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Za frajbitrem każda w wodę by skoczyła! Byle kord czy tasak u boku miał, a już białka świata za nim nie widzi!

 (1.2) Opona przetarła się – widać już kord!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔrt, AS: kort

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) kordelas

Wiktionary


korda

1. każda broń sieczna, miecz lub szpada;
2. w XII wieku: krótki miecz na uzbrojeniu jazdy;
3. w XVI wieku: rodzaj ciężkiej szabli;
4. w XVI wieku: sztylet noszony na pasie rycerskim;
5. prosty nóż wschodni w ozdobnej oprawie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alberto Korda – kubański fotograf
  • Alexander Korda – brytyjski reżyser i producent filmowy
  • Bronisław Korda – polski lekkoatleta
  • Mychajło Korda – ukraiński biochemik
  • Petr Korda – czeski tenisista
  • Piotr Korda – polski pisarz, lekarz weterynarii, aktor, etolog
  • Wojciech Korda – polski wokalista, gitarzysta, kompozytor

Wikipedia


kordait

nagozalążkowa roślina kopalna z paleozoiku, przypominająca obecne drzewa iglaste


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. wymarłe drzewo z gromady nagonasiennych rosnące w karbonie i permie;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔrˈdajit, AS: kordai ̯it

Wiktionary


kordaity

klasa drzewiastych nagozalążkowych roślin kopalnych z paleozoiku


SJP.pl

Kordaity, kordaitowe ("Cordaitopsida") – klasa roślin kopalnych należących do typu (gromady) nagonasiennych. Rosły w karbonie i permie.

Wikipedia


kordalski

nazwisko


SJP.pl


kordas

nazwisko


SJP.pl


kordasiewicz

nazwisko


SJP.pl


kordebalet

zespół tancerek i tancerzy danego teatru, opery (z wyłączeniem solistów); corps de ballet


SJP.pl


kordecki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Augustyn Kordecki – katolicki duchowny
  • Andrzej Kordecki – polski inżynier elektryk
  • Michał Kordecki – katolicki duchowny

Wikipedia


kordegarda

w zespole pałacowym: budynek dla straży


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) archit. mały budynek znajdujący się w pobliżu pałacu, pełniący funkcję wartowni i aresztu;

Wiktionary

Kordegarda (fr. "corps de garde"), odwach (niem. "Hauptwache" – straż główna), wartownia – budynek, w którym stacjonowały wszelkiego rodzaju oddziały wojskowe oraz warty garnizonowe i policyjne, wraz z całym zapleczem. W skład zaplecza wchodziło zazwyczaj biuro komendanta, areszt i szereg izb, w których oddziały odpoczywały lub czekały na swoją kolej do odbycia warty. Przechowywano w nich również broń.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) odwach

Wiktionary


kordek

nazwisko


SJP.pl


kordelas

obosieczny nóż myśliwski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) łow. długi, prosty, obosieczny nóż z masywną rękojeścią, służący dawniej do dobijania postrzelonej grubej zwierzyny;

 (1.2) hist. wojsk. broń boczna o jednosiecznej głowni, używana od XV wieku przez piechotę, także na okrętach

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gdy myśliwcy przypadli na strzał chyżo, ażeby rozjuszoną bestię dobić kordelasami, leżała już brocząc krwią ziemię.

 (1.2) Janczarowie stanowili rodzaj gwardyi i milicyi sułtanów […]; służyli pieszo, uzbrojeni w strzelby, zwane w Polsce janczarkami, krótkie szable, kordelas i pistolet za pasem.

 (1.2) Naokoło wielkiego masztu ułożono stos pik, toporów, szabli i kordelasów, oraz kilkanaście nabitych muszkietów.

Wiktionary


kordelia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.

 (1.2) księżyc Urana;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kordelia – postać fikcyjna, bohaterka Króla Leara
  • Kordelia – księżyc
  • (2758) Cordelia – planetoida
  • Kordula – planetoida

Wikipedia


kordiak

nazwisko


SJP.pl


kordialnie

przysłówek sposobu

 (1.1) w kordialny sposób; serdecznie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔrˈdʲjalʲɲɛ, AS: kordʹi ̯alʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kordialność ż., kordiał m., Kordian m.

 przym. kordialny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) serdecznie

Wiktionary


kordialniej

stopień wyższy od przysłówka: kordialnie


SJP.pl


kordialność

→ kordialny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. czułość, serdeczność, wylewność

Wiktionary

Patrz:

kordialny

Powiązane:

 rzecz. kordiał m., Kordian m.

 przym. kordialny

 przysł. kordialnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wylewność

Wiktionary


kordialny

serdeczny, wylewny, czuły


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) książk. serdeczny, przyjazny, wylewny w okazywaniu sympatii

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔrˈdʲjalnɨ, AS: kordʹi ̯alny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kordialność ż., kordiał m., Kordian m.

 przysł. kordialnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) serdeczny, przyjazny

Wiktionary


kordian

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kordian – imię męskie utworzone przez Juliusza Słowackiego
  • Kordian – dramat romantyczny Juliusza Słowackiego
  • Kordian i cham – powieść Leona Kruczkowskiego
  • Kordian – właśc. Wacław Cieślik, polski piosenkarz wykonujący muzykę z pogranicza gatunku disco polo i folku
  • Kordian – wieś w Iranie, w ostanie Chorasan-e Razawi
  • Kordian – wieś w Iranie, w ostanie Fars
  • Kordian Jajszczok – polski hokeista
  • Kordian Korytek – polski koszykarz
  • Kordian Tarasiewicz – polski przedsiębiorca
  • Kordian Józef Zamorski – Komendant Główny Policji Państwowej

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kordian sięgnął po telefon jako pierwszy i szybko przeczytał esemesa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔrdʲjãn, AS: kordʹi ̯ãn

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. kordialnie

 rzecz. kordialność ż., kordiał mrz.

 przym. kordialny

Wiktionary


kordianowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Kordiana lub z nim związany


SJP.pl


kordiał

1. mocny, szlachetny trunek;
2. dawniej: lek wzmacniający


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. spoż. mocny, szlachetny trunek

 (1.2) daw. med. lek wzmacniający serce

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Duża szafka z nalewkami robionymi własnoręcznie „z dziwnymi sekrety” czekała na gości, bo choć — sam gospodarz rzadko używał alkoholu, lubił być podziwianym fabrykantem tych osobliwych kordiałów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kordialność ż., Kordian m.

 przym. kordialny

 przysł. kordialnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kordia

Wiktionary


kordieryt

minerał, glinokrzemian magnezu i glinu; dichroit


SJP.pl

Kordieryt (nazywany także: "ijolit", "dichroit") – minerał z gromady krzemianów z grupy krzemianów pierścieniowych. Należy do minerałów rzadkich.

Nazwa minerału wywodzi się od nazwiska Louisa Cordiera (1777–1861), francuskiego geologa, który jako pierwszy zajmował się badaniem kordierytu, odkryty w 1813 roku. Nazwy synonimów pochodzą od greckich słów "ion" – „fiołek” i "dichroos" – „dwubarwny”.

Wikipedia


kordierytowy

→ kordieryt


SJP.pl

Patrz:

kordieryt

kordoba

miasto w Hiszpanii; Kordowa, Córdoba


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w południowej Hiszpanii, w regionie Andaluzja;

 (1.2) geogr. adm. prowincja w południowej Hiszpanii z ośrodkiem administracyjnym w Kordobie (1.1);

Wiktionary

Kordoba lub Kordowa (hiszp. "Córdoba") – miasto w południowej Hiszpanii, nad rzeką Gwadalkiwir, stolica prowincji Kordoba, w regionie Andaluzja. Ośrodek przemysłowy, naukowy oraz turystyczny o znaczeniu światowym.

W mieście znajduje się stacja kolejowa Córdoba.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔrˈdɔba, AS: kordoba

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kordowa ż., kurdyban m.

 przym. kordobański, kordowański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Kordowa

Wiktionary


kordobanka

mieszkanka Cordoby (miasta w Hiszpanii lub w Argentynie)


SJP.pl


kordobańczyk

mieszkaniec Cordoby (miasta w Hiszpanii lub w Argentynie)


SJP.pl


kordobański

→ Kordoba; kordowański


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Kordobą, dotyczący Kordoby, pochodzący z Kordoby

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kordoba ż.

Wiktionary


kordocenteza

jedno z badań prenatalnych polegające na pobraniu krwi z pępowiny przez nakłucie powłok brzusznych matki


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kordon

szereg żołnierzy lub policjantów blokujących przejście


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kordon:
  • Kordon – część wsi Ponice w woj. małopolskim, w pow. nowotarskim, w gminie Rabka-Zdrój
  • Kordon – kolonia wsi Eliaszuki w woj. podlaskim, w pow. hajnowskim, w gminie Narewka
  • Kordon – dawna leśniczówka w obwodzie mińskim, w rejonie miadzielskim, w sielsowiecie Kniahinin.
  • Kordon – wieś w obwodzie mińskim, w rejonie wilejskim, w sielsowiecie Narocz.
  • kordon – w dawnym języku wojskowym równomierne ugrupowanie strategiczne oddziałów w jednej wąskiej linii
  • Kordon Graniczny Ministerstwa Spraw Wojskowych
  • Kordon Graniczny Naczelnego Dowództwa Wojska Polskiego
  • kordon sanitarny
  • kordon sokalski
  • Kardon

Wikipedia


kordonek

gruba nić jedwabna lub bawełniana do haftowania lub szydełkowania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) włók. ręk. skręcona nitka używana do haftowania i szydełkowania;

Wiktionary

Kordonek (fr. "cordon" – sznurek) – skręcona ozdobna nitka jedwabna lub bawełniana w różnych kolorach, wykorzystywana do robót ręcznych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam szydełko i kordonek, może zabiorę się za szydełkowanie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔrˈdɔ̃nɛk, AS: kordõnek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kordonkowy

Wiktionary


kordonik

zdrobnienie od: kordon


SJP.pl


kordonkowy

przymiotnik od: kordonek


SJP.pl


kordonowy

przymiotnik od: kordon


SJP.pl


kordowa

przymiotnik od: kord


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w południowej Hiszpanii, w regionie Andaluzja

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Meczet w Kordowie to skarb muzułmańskiej sztuki hiszpańskiej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔrˈdɔva, AS: kordova

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kordoba ż.

 przym. kordowański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Kordoba

Wiktionary


kordowański

przymiotnik od: Kordowa


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Kordową (Kordobą), dotyczący Kordowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kordowa ż., Kordoba ż., kordowanin mos., kordowanka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kordobański

Wiktionary


kordowianin

1. mieszkaniec Kordowa;
2. mieszkaniec Kordowy (Kordoby), miasta w Hiszpanii


SJP.pl


kordowianka

1. mieszkanka Kordowa;
2. mieszkanka Kordowy (Kordoby), miasta w Hiszpanii


SJP.pl


kordowski

nazwisko


SJP.pl


kordowy

przymiotnik od: kord


SJP.pl


kordula

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

Wiktionary

Kordula – imię żeńskie pochodzenia łacińskiego, wywodzące się od łacińskiego przydomka "Cordulus/ula", stanowiącego złożenie wyrazów "cor", "cordis" („serce”) i przyrostka zdrabniającego "-ula". Według innych hipotez pochodzi bezpośrednio od łacińskiego wyrazu "cordulum" („serduszko”), może stanowić żeńską formę imienia rzymskiego "Cordus" i oznaczać „późno urodzona” lub pochodzić od nazwy greckiego miasta Kordule. W Polsce notowane od 1414 roku.

Wikipedia


korduliny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Korduli lub z nią związany


SJP.pl


kordupel

dawniej: kurdupel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obraź. niski mężczyzna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Idź, powiedz tym korduplom, że zaraz im spuszczę manto.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) karzeł; war. kurdupel

Wiktionary


kordura

gruba nylonowa tkanina; cordura


SJP.pl


kordurowy

→ kordura


SJP.pl

Patrz:

kordura

kordyban

rodzaj zdobionej skóry koźlej, rzadziej cielęcej lub owczej; kurdyban


SJP.pl


kordybanowy

→ kordyban; kurdybanowy


SJP.pl


kordylewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kazimierz Kordylewski – polski astronom
  • Leszek Kordylewski – polsko-amerykański biolog
  • Włodzimierz Kordylewski – polski inżynier elektronik

Wikipedia


kordyliera

łańcuch bądź masyw górski wypiętrzony w obrębie geosynkliny w wyniku ruchów fałdujących; geoantyklina; geantyklina


SJP.pl


kordylierski

1. → Kordyliery;
2. andowiak kordylierski - gatunek ssaka z rodziny chomikowatych


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Kordylierami, dotyczący Kordylierów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kordyliery nmos.

Wiktionary


kordyliery

łańcuch bądź masyw górski wypiętrzony w obrębie geosynkliny w wyniku ruchów fałdujących; geoantyklina; geantyklina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) geogr. rozległy obszar wyżynno-górski w zachodniej części Ameryki Północnej;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔrdɨˈlʲjɛrɨ, AS: kordylʹi ̯ery

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kordylierski

Wiktionary


kordylina

krzew lub drzewo z rodziny agawowatych, rosnące w strefie międzyzwrotnikowej


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kordylofora

gatunek jamochłona przypominający rozgałęziony krzew, występujący w wodach morskich i słodkich; gałęzatka, kladofora


SJP.pl


kordyt

proch bezdymny z lotnym rozpuszczalnikiem


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kordzik

krótki, ozdobny sztylet noszony przez oficerów i podoficerów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wojsk. obosieczna broń paradna w postaci sztyletu;

Wiktionary

Kordzik – krótka broń biała, o budowie sztyletu. Jest bronią paradną, używaną w charakterze ceremonialnym, jako wyznacznik: stopnia wojskowego, piastowanego urzędu, funkcji, lub przynależności do określonej organizacji.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔrʲd͡ʑik, AS: korʹʒ́ik

Wiktionary


kordziński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Czesław Kordziński – polski inżynier
  • Roman Kordziński – polski reżyser teatralny, pedagog

Wikipedia


kore

w greckiej rzeźbie archaicznej: posąg młodej dziewczyny w powłóczystej szacie; kora


SJP.pl


korea

dawne państwo azjatyckie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) hist. geogr. dawne zjednoczone państwo w Azji, obecnie Korea Północna i Korea Południowa;

 (1.2) pot. Korea Północna lub Korea Południowa

 (1.3) pot. Półwysep Koreański;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W okresie zjednoczonej Korei rozwinęła się tradycyjna sztuka i powstało pismo hangul.

 (1.2) Rano lecę do Korei.

 (1.3) Korea podzielona jest między KRLD a Koreę Południową.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈrɛa, AS: korea

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koreanistyka ż., Korejczyk mos., koreański mrz., Koreanka ż., Koreańczyk mos.

 przym. koreański, starokoreański

 przysł. po koreańsku

Wiktionary

Synonimy:

Kraj Spokojnego Poranka • Kraj Porannej Świeżości

Wiktionary


korealny

w prawie: solidarnie współdłużny, np. zobowiązanie korealne - zobowiązanie nakładające na wszystkich dłużników solidarną odpowiedzialność za wykonanie zobowiązania w całości


SJP.pl


koreaniec

potocznie: samochód produkcji koreańskiej; koreańczyk


SJP.pl


koreanista

znawca języka, kultury i literatury koreańskiej


SJP.pl


koreanistka

→ koreanista


SJP.pl

Patrz:

koreanista

koreanistyczny

→ koreanistyka


SJP.pl

Patrz:

koreanistyka

koreanistyka

nauka o języku, kulturze i literaturze koreańskiej; filologia koreańska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauka o języku, historii i kulturze koreańskiej

 (1.2) wydział lub kierunek uniwersytecki obejmujący studia w zakresie koreanistyki (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) W naszym programie koreanistyki chcemy przede wszystkim skupić się na intensywnej nauce języka koreańskiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koreański mrz., Korea ż., Koreańczyk mos., Koreanka ż.

 przym. koreański

Wiktionary


koreanka

koreańska odmiana chryzantemy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obywatelka Korei Południowej lub Korei Północnej; kobieta narodowości koreańskiej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W barze sushi Koreanka na naszą prośbę na cały głos zaśpiewała tradycyjną pieśń.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɛˈãŋka, AS: koreãŋka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korea ż., koreański mrz.

:: fm. Koreańczyk mos.

 przym. koreański

 przysł. po koreańsku

Wiktionary


koreań.

skrót od: koreański


SJP.pl


koreańczyk

potocznie: samochód produkcji koreańskiej; koreaniec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obywatel Korei Południowej lub Korei Północnej; osoba narodowości koreańskiej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdy czekaliśmy na autobus, usiadł obok nas jakiś Koreańczyk.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɛˈãj̃n͇t͡ʃɨk, AS: koreãĩ ̯ṇčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koreański mrz., Korea ż.

:: fż. Koreanka ż.

 przym. koreański

 przysł. po koreańsku

Wiktionary


koreański

1. przymiotnik od: Korea Południowa; południowokoreański
2. przymiotnik od: Korea Północna; północnokoreański


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do Korei lub Koreańczyków

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język urzędowy Korei Południowej i Korei Północnej;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) On jest sławnym koreańskim aktorem.

 (2.1) Jak długo uczysz się koreańskiego?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɛˈãj̃sʲci, AS: koreãĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koreanistyka ż., Korejczyk mos., Korea ż., Koreańczyk mos., Koreanka ż.

 przysł. po koreańsku

Wiktionary


koreańskojęzyczny

przymiotnik

 (1.1) taki, który posługuje się językiem koreańskim

 (1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem koreańskim

 (1.3) spisany, stworzony w języku koreańskim

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɛˈãj̃skɔjɛ̃w̃ˈzɨt͡ʃnɨ, AS: koreãĩ ̯skoi ̯ẽũ̯zyčny

Wiktionary


koreańskość

→ koreański


SJP.pl

Patrz:

koreański

korecki

przymiotnik od: Korzec; korzecki


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Korecki – polski saksofonista
  • Bohusz Korecki – polski arystokrata
  • Joachim Korecki – polski arystokrata
  • Samuel Korecki – polski arystokrata
  • Karol Korecki – polski arystokrata
  • Samuel Karol Korecki – polski arystokrata
  • Leon Korecki – polski prawnik, działacz patriotyczny
  • Koreccy herbu Pogoń Litewska

Wikipedia


koreczek

zdrobnienie od: korek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: korek

 (1.2) mały korek

 (1.3) spoż. kulin. kawałki mięsa, sera, warzyw itp., nadziane na wykałaczkę / patyczek, podawane jako przekąska

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈrɛt͡ʃɛk, AS: koreček

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korek mrz., korkowe n.

Wiktionary


koreczki

zdrobnienie od: korek


SJP.pl


koreferat

referat będący uzupełnieniem lub polemiką z referatem przedstawionym wcześniej


SJP.pl


koreferencja

związek między wyrażeniami w tekście, odnoszącymi się do tej samej osoby lub rzeczy


SJP.pl


koreferent

autor koreferatu, referent przedstawiający uzupełnienie lub polemikę z przedstawionym wcześniej referatem


SJP.pl


koreferentka

→ koreferent


SJP.pl

Patrz:

koreferent

koreferentny

odnoszący się do elementów w zdaniu wskazujących na tę samą osobę, rzecz lub pojęcie, zazwyczaj poprzez użycie zaimków


SJP.pl


koreferować

przedstawiać koreferat, uzupełnienie lub polemikę z przedstawionym wcześniej referatem


SJP.pl


koregencja

wspólne rządy dwóch lub więcej osób w czasie małoletniości, choroby lub dłuższej nieobecności panującego


SJP.pl

Koregencja – sytuacja, w której rolę monarchy (koregenta) o równorzędnej pozycji i władzy, sprawują dwie osoby z powodu np. choroby, dłuższej nieobecności lub małoletniości władcy. Inne sytuacje, na mocy których występuje koregencja to: porozumienie dwóch rywalizujących o tron władców, koronacja syna monarchy za życia ojca (vivente rege), czy też wyniesienie praw do korony z małżeństwa (iure uxoris). Koregencja nie występuje w przypadku, gdy mąż władczyni zostaje księciem małżonkiem.

Wikipedia


koregencyjny

związany z koregencją


SJP.pl


koregent

osoba władająca państwem wspólnie z inną osobą; współwładca


SJP.pl

Koregent (inaczej współkról, współwładca) – monarcha, który rządzi danym państwem razem z innym (lub kilkoma innymi), równym mu formalnie rangą i pozycją, monarchą. Pozycja koregentów w rzeczywistości nie zawsze jest równorzędna. W tych wypadkach, gdy jeden z władców posiada silniejszą pozycję, koregentem często nazywa się drugiego z monarchów, jak np. w przypadku młodszych synów monarchów, koronowanych za ich życia. Okres współrządów nazywany jest koregencją.

Wikipedia


koregentka

→ koregent


SJP.pl

Patrz:

koregent

korejczyk

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. Koreańczyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koreański mrz., Korea, Koreanka, Koreańczyk

 przym. koreański, korejski

Wiktionary


korejski

przymiotnik

 (1.1) daw. koreański

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korejczyk mos.

Wiktionary


korek

1. tkanka wtórna okrywająca łodygi, pnie, korzenie, bulwy, wytwarzana przez miazgę;
2. surowiec uzyskiwany z kory niektórych drzew; korek użytkowy;
3. zatyczka do butelki;
4. zator w ruchu drogowym;
5. bezpiecznik w instalacji elektrycznej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zatyczka od butelki wykonana z korka (1.3) lub innego materiału

 (1.2) pot. zakrętka od butelki;

 (1.3) bot. tkanka roślinna pokrywająca łodygi, bulwy i korzenie dębu korkowego i korkowca

 (1.4) transp. pot. zahamowanie w ruchu ulicznym;

 (1.5) podeszwy butów

 (1.6) zob. korki. → buty piłkarskie

 (1.7) bezpiecznik w instalacji elektrycznej;

 (1.8) zob. koreczek. → przekąska

 (1.9) zob. korki. → pot. korepetycje

 (1.10) zamknięcie odpływu w zlewie lub wannie

 (1.11) środ. przestępców udawanie sztucznego tłoku w celu dokonania kradzieży kieszonkowej

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) środ. uczn. żart. korepetytor

 (2.2) środ. żołnierzy niski żołnierz

Wiktionary

Korek – zamknięcie naczynia (zazwyczaj butelki, ale niekiedy też słoja albo termosu bądź naczyń laboratoryjnych) wykonane z nieprzepuszczalnego materiału. W zależności od przechowywanego w naczyniu medium – gazu, cieczy lub materiału sypkiego, korek winien być nieprzepuszczalny (szczelny) dla tego medium. Szczelnością charakteryzują się korki szlifowe, stosowane zwykle w laboratoriach chemicznych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.4) Modernizacji ronda Zesłańców Syberyjskich warszawscy kierowcy czekają jak kania dżdżu – codziennie tworzą się tam gigantyczne korki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔrɛk, AS: korek

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1-10)

 rzecz. korkowiec m., korkowanie n.

:: zdrobn. koreczek m.

 przym. korkowy

 czas. okorować, okorowywać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zatyczka, zamknięcie

 (1.2) zakrętka

 (1.4) zator, kongestia

Wiktionary


korekcja

usuwanie wad lub usterek; poprawianie, naprawa, korygowanie


SJP.pl

rzeczownik nieżywotny, rodzaj żeński

 (1.1) usuwanie nieprawidłowości, poprawianie wad

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Osoby, które decydują się na chirurgiczny zabieg korekcji starczowzroczności to przeważnie ludzie żyjący bardzo aktywnie, uprawiający sporty lub wykonujący określony zawód, np. aktora.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. korekcyjny, korektorski

 rzecz. korekta ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) korekta

Wiktionary


korekcyjnie

→ korekcyjny


SJP.pl

Patrz:

korekcyjny

korekcyjny

korektywny;
1. poprawiający, usuwający wady;
2. gimnastyka korekcyjna - ćwiczenia gimnastyczne dla osób z wadami postawy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z korekcją, poprawczy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korekta ż., korekcja

 przym. korektorski

Wiktionary


koreks

światłoszczelna puszka do wywoływania błon zwojowych i filmów małoobrazkowych


SJP.pl

Koreks – element wyposażenia ciemni fotograficznej, światłoszczelne naczynie służące do ręcznego wywoływania filmów fotograficznych – najczęściej filmów małoobrazkowych i błon zwojowych (istnieją również do wywoływania taśm filmowych np. 8 mm). Pierwszy koreks wyprodukowany został w 1930 przez firmę Leitz.

Wikipedia


koreksowy

przymiotnik od: koreks


SJP.pl


korekt

poprawny, prawidłowy; correct


SJP.pl


korekta

1. usuwanie usterek, zmienianie czegoś celem poprawy;
2. poprawa błędów w tekście przeznaczonym do publikacji;
3. tekst przeznaczony do publikacji z naniesionymi poprawkami;
4. miejsce pracy korektorów; korektornia;
5. ogół korektorów w wydawnictwie;
6. dokument korygujący dane zawarte we wcześniejszym dokumencie;
7. spadek indeksów giełdowych występujący w pewnych cyklach czasowych;
8. zabieg medyczny poprawiający wygląd;
9. strojenie instrumentów muzycznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) poprawienie błędu lub niedoskonałości, dorównanie do stanu prawidłowego

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈrɛkta, AS: korekta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korektor m., korektorka ż., korekcja ż.

 przym. korektorski, korekcyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) poprawa, poprawka, retusz

Wiktionary


korektor

1. osoba czytająca próbne wydruki tekstów i nanosząca poprawki;
2. stroiciel instrumentów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba sprawdzająca i poprawiająca tekst pod kątem redakcyjnym przed oddaniem go do druku;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) przyrząd piśmienniczy służący do zamalowywania błędów na kartce papieru;

 (2.2) techn. urządzenie poprawiające usterki, np. zniekształcenia dźwięku;

 (2.3) kosmet. kosmetyk przeznaczony do ukrywania wad skóry;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • korektor tekstu
  • korektor pisowni
  • korektor – w pisaku, w taśmie, w płynie
  • korektor na giełdzie
  • korektor hydrauliczny
  • korektor (kosmetyka)
  • korektor (, ) – zespół filtrów, które służą do podbijania lub tłumienia określonego zakresu częstotliwości
  • korektor graficzny

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Obecnie wydawnictwa zatrudniają coraz mniej korektorów.

 (2.1) Czy ktoś w klasie ma pożyczyć korektor?

 (2.2) Mam do sprzedania korektor akustyczny po niskiej cenie.

 (2.3) Na małe sińce wystarczy użycie korektora o ton jaśniejszego od podkładu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈrɛktɔr, AS: korektor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korektornia ż., korekta ż., korektura ż.

:: fż. korektorka ż.

 czas. korygować ndk., korektorować ndk.

 przym. korektorski, korektowy

Wiktionary

Synonimy:

 (2.2) equalizer

Wiktionary


korektorka

kobieta, która wykonuje korektę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) druk. kobieta zawodowo poprawiająca teksty na różnych etapach przygotowywania druku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Maciek! Znów twój tekst wrócił od korektorki cały pokreślony!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɛkˈtɔrka, AS: korektorka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korektor, korekta, korektornia, korektura

 przym. korektorski, korektowy

Wiktionary


korektornia

1. miejsce, w którym pracują korektorzy;
2. zespół korektorów


SJP.pl


korektorować

potocznie: zamazywać korektorem błędy w tekście


SJP.pl


korektorski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z korektorem, dotyczący pracy korektora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korektor mos., korektorka ż., korekta ż., korekcja ż.

 przym. korekcyjny

Wiktionary


korektorstwo

1. poprawa błędów w tekście przeznaczonym do publikacji; korekta;
2. specjalizacja na studiach, kształcąca w zawodzie korektora tekstów


SJP.pl


korektowy

przymiotnik od: korekta


SJP.pl


korektura

usuwanie błędów i nieprawidłowości


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) korekta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korektor mos./mrz.

Wiktionary


korektywa

leczenie wad postawy za pomocą ćwiczeń fizycznych


SJP.pl


korektywny

korekcyjny;
1. poprawiający, usuwający wady;
2. gimnastyka korektywna - ćwiczenia gimnastyczne dla osób z wadami postawy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z korektywą, dotyczący korektywy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korektywa ż.

Wiktionary


korelacja

1. współzależność, wzajemne powiązanie
2. współzależność występowania niektórych cech budowy i funkcji organizmu
3. w matematyce: współzależność dwóch ciągów zmiennych losowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) współzależność między dwoma lub więcej zjawiskami

 (1.2) stat. zależność zmiennych losowych;

 (1.3) stat. pot. współczynnik korelacji (1.2), a szczególnie współczynnik korelacji Pearsona;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • korelacja zmiennych losowych w statystyce,
    • współczynnik korelacji, najczęściej współczynnik korelacji liniowej Pearsona,
      • korelacja rangowa, zwykle współczynnik korelacji rang Spearmana,
      • korelacja wzajemna (krzyżowa);
  • korelacja rzutowa w geometrii rzutowej,
    • korelacja biegunowa.
  • autokorelacja
  • relacja, zależność

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie potrafiliśmy dowieść korelacji między wydatkami na kampanię reklamową, a zwiększonym zainteresowaniem klientów.

 (1.2) Często błędnie zakłada się, że zależność statystyczna jest równoważna niezerowemu współczynnikowi korelacji.

 (1.3) Korelacja mówi nam o stopniu zależności liniowej, tzn. współczynnik korelacji Pearsona jest miarą stopnia zależności liniowej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɛˈlat͡sʲja, AS: korelacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skorelowanie n., autokorelacja, korelat, korelator, korelowanie, korelogram

 przym. korelacyjny, korelatywny

 czas. korelować, skorelować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zależność, współzależność

 (1.3) współczynnik korelacji

Wiktionary


korelacyjny

wzajemnie powiązany, współzależny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) stat. związany z korelacją, dotyczący korelacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korelacja ż.

Wiktionary


korelat

jedno z pary przedmiotów lub pojęć wzajemnie od siebie zależnych i wzajemnie uwarunkowanych; odpowiednik


SJP.pl


korelator

1. przyrząd do wykrywania awarii sieci kanalizacyjnej;
2. w cybernetyce: część systemu autonomicznego do przechowywania i przetwarzania i informacji


SJP.pl

Korelator – organ do przetwarzania i przechowywania informacji w systemie autonomicznym.

Stanowi centralną część toru informacyjnego systemu autonomicznnego. Jest wewnętrznym organem tego systemu. Odbiera sygnały z receptorów, energię od homeostatu, sam zaś steruje efektorami.

Wikipedia


korelatywny

związany z korelacją; współzależny, odpowiadający


SJP.pl


korelowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|korelować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɛlɔˈvãɲɛ, AS: korelovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. korelować ndk., skorelować dk.

 rzecz. korelacja, korelator

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) korelacja

Wiktionary


korelować

1. wiązać wzajemnie, poszukując podobieństw i różnic; zestawiać;
2. pozostawać we współzależności z czymś;
3. o zmiennych losowych: zależeć od siebie


SJP.pl

czasownik

 (1.1) mieć związek, być powiązanym, współzależeć

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɛˈlɔvat͡ɕ, AS: korelovać

Wiktionary

Powiązane:

 zob. korelacja.

Wiktionary


korennik

środkowy koń w trojce


SJP.pl


korepetycja

1. prywatna lekcja jako pomoc w nauce;
2. przygotowanie tancerzy lub śpiewaków do występu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dodatkowa, prywatna lekcja (zwykle w liczbie mnogiej)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korepetytor m., korepetytorka ż., repeta ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. korki

Wiktionary


korepetycyjny

związany z korepetycją


SJP.pl


korepetytantka

→ korepetytant


SJP.pl

Patrz:

korepetytant

korepetytor

1. osoba udzielająca płatnych, prywatnych lekcji;
2. nauczyciel śpiewu lub tańca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna dający korepetycje

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pani kochana wiesz — odrzekł szlachcic trochę szorstko — że dlatego do was dziecko oddaję, bo mię na korepetytora nie stać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korepetycja ż., korepetycyjka ż., korepetytant m., korepetytorstwo n., korepetytowanie n.

:: fż. korepetytorka

 czas. korepetytować ndk.

 przym. korepetycyjny, korepetytorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tutor

Wiktionary


korepetytorka

nauczycielka udzielająca korepetycji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) eduk. kobieta udzielająca korepetycji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. repeta ż., korepetytor mos., korepetycja ż.

Wiktionary


korepetytować

dawniej: dawać korepetycje


SJP.pl


korespondencina

lekceważąco: korespondentka


SJP.pl


korespondencja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wymiana informacji między ludźmi na papierze (list, pocztówka) lub w postaci elektronicznej (e-mail, czat, komunikatory)

 (1.2) zbiór dokumentujący korespondencję (1.1), ogół listów wymienionych z kimś lub w konkretnej sprawie lub w jakimś okresie

 (1.3) materiał nadesłany przez korespondenta

 (1.4) dopasowanie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • korespondencja – wymiana informacji między ludźmi w postaci tekstu na papierze (np. list, pocztówka) lub elektronicznie (np. e-mail, czat, komunikaty)
  • korespondencja – antologia listów napisanych przez jedną osobę lub wymienianych między określonymi osobami (por. epistolografia)
  • korespondencja – w ekonomii rodzaj relacji między zbiorami
  • korespondencja seryjna – zespół podobnych dokumentów adresowanych do różnych podmiotów
  • korespondencja sztuk – rozpoznawanie podobieństw między różnymi dziedzinami sztuki

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Utrzymywałem z nimi korespondencję do stycznia.

 (1.2) Na poczcie odebrałam swoją korespondencję.

 (1.3) Ta korespondencja była przygotowana po amatorsku.

 (1.4) Między tymi kolorami jest wspaniała korespondencja.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɛspɔ̃nˈdɛ̃nt͡sʲja, AS: korespõndẽncʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korespondent m., korespondentka ż., korespondowanie n.

 czas. korespondować ndk.

 przym. korespondencyjny, korespondencki

 przysł. korespondencyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) poczta

Wiktionary


korespondencki

związany z korespondentem, korespondencją


SJP.pl


korespondencyjnie

przysłówek

 (1.1) za pomocą korespondencji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Miałem rok przerwy, teraz studiuję korespondencyjnie biznes międzynarodowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɛspɔ̃ndɛ̃nˈt͡sɨjɲɛ, AS: korespõndẽncyi ̯ńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korespondent mos., korespondowanie n., korespondencja

 czas. korespondować

 przym. korespondencyjny

Wiktionary


korespondencyjny

związany z korespondencją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z korespondencją; służący do korespondencji

 (1.2) odbywający się na odległość

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɛspɔ̃ndɛ̃nˈt͡sɨjnɨ, AS: korespõndẽncyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korespondencja ż., korespondent m., korespondentka ż., korespondowanie n.

 czas. korespondować ndk.

 przysł. korespondencyjnie

Wiktionary


korespondent

1. osoba prowadząca z kimś korespondencję;
2. dziennikarz lub współpracownik pisma, radia lub telewizji przesyłający informacje z terenu, zwłaszcza z zagranicy;
3. członek korespondent - niższy stopień osoby przyjętej do akademii lub towarzystwa naukowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ktoś kto koresponduje

 (1.2) dziennikarz przekazujący reportaże z terenu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korespondowanie n., korespondencja ż., korespondentka ż.

 czas. korespondować ndk.

 przym. korespondencyjny

 przysł. korespondencyjnie

Wiktionary


korespondentka

1. → korespondent;
2. dawniej: kartka pocztowa; odkrytka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta przekazująca informacje do środków masowego przekazu

 (1.2) kobieta prowadząca korespondencję z kimś

 (1.3) przest. odkrytka, pocztówka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korespondowanie n., korespondent, korespondencja

 przym. korespondencyjny

 czas. korespondować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dziennikarka

Wiktionary


korespondowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) prowadzenie korespondencji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɛspɔ̃ndɔˈvãɲɛ, AS: korespõndovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korespondencja ż., korespondent m., korespondentka ż.

 czas. korespondować ndk.

 przym. korespondencyjny

 przysł. korespondencyjnie

Wiktionary


korespondować

1. wymieniać myśli, najczęściej w formie pisemnej, prowadzić korespondencję;
2. dawniej: odpowiadać czemuś, być odpowiednim, stosownym


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) prowadzić korespondencję, wymieniać się listami

 (1.2) mieć związek z czymś

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɛspɔ̃nˈdɔvat͡ɕ, AS: korespõndovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korespondencja ż., korespondent m., korespondentka ż., korespondowanie n.

 przym. korespondencyjny

 przysł. korespondencyjnie

Wiktionary


korfantowianin

mieszkaniec Korfantowa (miasta w Polsce)


SJP.pl


korfantowianka

mieszkanka Korfantowa (miasta w Polsce)


SJP.pl


korfantowski

przymiotnik od: Korfantów


SJP.pl


korfanty

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub męskozwierzęcy

 (1.1) rel. mit. gw-pl|Górny Śląsk. diabeł, czort

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korfanty (samochód pancerny)
  • Bronisław Korfanty – senator VI i VII kadencji
  • Ed Korfanty
  • Stanisław Korfanty – od 2002 prezydent Piekar Śląskich
  • Wojciech Korfanty – polski przywódca narodowy Górnego Śląska
  • Korfanty (diabeł) – jedna z nazw diabła na Górnym Śląsku

Wikipedia


korfantów

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce, położone na Opolszczyźnie;

Wiktionary

}|-

(daw. "Fyrląd", "Fryląd", Friedland, Friedland in Oberschlesien, Fyrlōnd, Friedland) – miasto w Polsce położone w województwie opolskim, w powiecie nyskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Korfantów.

Historycznie leży na Górnym Śląsku, na Równinie Niemodlińskiej, będącej częścią Niziny Śląskiej. Przepływa przez niego rzeka Ścinawa Niemodlińska.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔrˈfãntuf, AS: korfãntuf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korfanty m., korfantowianin m., korfantowianka ż.

 przym. korfantowski

Wiktionary


korfbal

gra zespołowa podobna do koszykówki; korfball


SJP.pl


korfball

[czytaj: korfbol] gra zespołowa podobna do koszykówki; korfbal


SJP.pl

Korfball (od: niderl. korf ‘kosz’; ang. ball ‘piłka’) – koedukacyjna dyscyplina sportu drużynowego z piłką.

Korfball dostrzeżony został przez nauczycieli wychowania fizycznego, instruktorów oraz trenerów jako dyscyplina będąca doskonałym uzupełnieniem zajęć z wychowania fizycznego, propagująca zdrowy styl życia oraz zachęcająca do aktywności ruchowej[].

Wikipedia


korfballowy

→ korfball [czytaj: korfbolowy]; korfbalowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z korfballem, dotyczący korfballu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korfball m.

Wiktionary


korfbalowy

→ korfbal; korfballowy


SJP.pl


korfu

Korfu, starożytna Kerkyra ( Κέρκυρα "Kérkira", Cercyra; Corfu) – górzysta wyspa w Grecji, w północnej części Morza Jońskiego u wybrzeży Albanii.

Łącznie z kilkoma pobliskimi wysepkami tworzy gminę Korfu, w jednostce regionalnej Korfu, w regionie Wyspy Jońskie, w administracji zdecentralizowanej Peloponez, Grecja Zachodnia i Wyspy Jońskie. Stolicą wyspy jest miasto Korfu (zwane też Kerkirą).

Wikipedia


korfuański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z wyspą Korfu, dotyczący wyspy Korfu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W deklaracji tej, nazwanej korfuańską, broniono jedności narodowej Serbów, Chorwatów i Słoweńców oraz zapowiadano utworzenie wspólnego demokratycznego państwa na całym obszarze zamieszkanym przez „nasz trójimienny naród"[…].

 (1.1) Autor dowcipnie i z rzadkim darem spostrzegawczym skreślił wrażenia swoje i uwagi. Szczególniej uroczem (=uroczym) jest opisanie wyspy Korfu, gdzie widzi po wsiach dotąd przechowany typ starogrecki, przejawiający się i w duszy i w ciele mieszkańców onej. Kobiety korfuańskie mogą dziś jeszcze stanąć obok Milońskiej Wenery. Zachwyca się ich pięknością i, chcąc je przedstawić w swym obrazku, zbliża się do tych arcydzieł piękna, które zdolna była wydać tylko starożytnośćsic..

 (1.1) Wielka monarchini swej tęsknoty, szukająca jeno toni dla bólu, a pogody korfuańskiego nieba dla myśli chmurnych, stała się ofiarą zaślepieńca.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korfu n., Korfianin mos., Korfianka ż.

Wiktionary


kori

1. miejscowość w Korei Południowej;
2. elektrownia atomowa leżąca w tejże miejscowości


SJP.pl


koriacja

okręg autonomiczny w Rosji


SJP.pl


koriacki

związany z Koriacją lub Koriakami


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Koriacją lub Koriakami, dotyczący Koriacji lub Koriaków

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język koriacki;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koriacja ż., Koriak mos., Koriaczka ż.

Wiktionary


koriacy

lud zamieszkujący Kamczatkę


SJP.pl

Koriacy (нымылан) – lud zaliczany do paleoazjatyckich, zamieszkujący głównie Koriację, część Kraju Kamczackiego. Blisko spokrewnieni z Czukczami.

Liczebność osób deklarujących przynależność do narodowości koriackiej wykazuje tendencję spadkową:

Jedynie połowa z nich używa własnego języka, pozostali posługują się językiem rosyjskim.

Wikipedia


koriaczka

→ Koriak


SJP.pl

Patrz:

Koriak

koriak

mieszkaniec Koriacji


SJP.pl


koriander

rzadko: kolendra (kolender)


SJP.pl


koriczniewy

przymiotnik

 (1.1) gw-pl|Oleszkowce. brązowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. gw. Brasławszczyzna koryczniewy

Wiktionary


korienizacja

Korienizacja ( коренизация, корень – korzeń) – polityka narodowościowa Związku Radzieckiego na początku lat 20. XX wieku.

Polityka korienizacji (powrotu do korzeni) została sformułowana w 1913 r. przez Józefa Stalina. Wprowadzanie jej w życie rozpoczęto po rewolucji październikowej.

Wikipedia


koriolan

tragedia autorstwa Williama Shakespeare'a


SJP.pl

Koriolan ( Coriolanus) – tragedia autorstwa Williama Shakespeare’a, datowana na 1607 rok. Sztuka ta jest oparta na "Życiu Koriolana", fragmencie "Żywotów równoległych" Plutarcha, a także na "Ab Urbe condita" Liwiusza. Bohaterem tragicznym jest rzymski żołnierz, Gnejusz Marcjusz Koriolan.

Wikipedia


korki

potocznie: korepetycje


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) buty piłkarskie z okrągłymi wypustkami na podeszwie;

 (1.2) pot. korepetycje

forma rzeczownika.

 (2.1) plural|korek.

Wiktionary

Korki ( Коркі; Корки) – wieś na Białorusi, w obwodzie mińskim, w rejonie miadzielskim, w sielsowiecie Świr.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔrʲci, AS: korʹḱi

Wiktionary


korkino

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Rosji, w obwodzie czelabińskim, na Uralu;

Wiktionary

Zobacz też: Korkino (obwód tiumeński).

Korkino ( Коркино) – miasto w Rosji, w obwodzie czelabińskim, na Uralu.

Liczba mieszkańców w 2003 roku wynosiła ok. 40 tys.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. korkiński

Wiktionary


korkiński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Korkinem, dotyczący Korkina

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korkino mrz.

Wiktionary


korkociąg

1. urządzenie do wyciągania korków z butelek, w postaci metalowej spirali z uchwytem; trybuszon;
2. rodzaj ewolucji lotniczej;
3. rodzaj skoku akrobatycznego;
4. niedozwolony cios bokserski polegający na silnym zakręceniu rękawicy po dotknięciu ciała przeciwnika;
5. środowiskowo: wirowanie bojera wokół własnej osi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) urządzenie służące do wyjmowania korków z butelek;

 (1.2) lotn. rodzaj akrobacji lotniczej;

Wiktionary

Korkociąg (staropol. trybuszon od franc. tire-bouchon lub grajcar, grajcarek) – przyrząd do wyjmowania korków z butelek. W najbardziej podstawowej swej konstrukcji jest to szpikulec skręcony śrubowo, na którego końcu znajduje się uchwyt do wkręcania korkociągu w korek i wyjmowania korka. Niektóre modele są wyposażone w ostry nożyk do cięcia folii oraz dźwignię ułatwiającą otwieranie bez nadmiernego wysiłku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wkręcony korkociąg wyciąga się wraz z korkiem.

 (1.1) Kupiliśmy wino, ale nie mamy korkociągu.

 (1.2) We wyprowadzaniu z korkociągu pomóc może chwilowy przyrost ciągu śmigła.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔrˈkɔt͡ɕɔ̃ŋk, AS: korkoćõŋk

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. trybuszon, grajcar, grajcarek

Wiktionary


korkociągowy

→ korkociąg


SJP.pl

Patrz:

korkociąg

korkorodny

wytwarzający warstwę komórek korkowych; korkotwórczy


SJP.pl


korkosz

nazwisko


SJP.pl

Korkosz (Korkoz, Korkoza) – nazwisko szlacheckiej rodziny używającej herbu Pobóg i Ossorya zamieszkującej przysiółek Korkosze nad rzeką Tanew na Roztoczu oraz okolice Kowna.

Wikipedia


korkotrampek

but piłkarski z gumowymi kołkami w podeszwie, zabezpieczającymi przed ślizganiem się po boisku; trampkokorek


SJP.pl


korkotwórczy

powodujący powstawanie korka; korkorodny


SJP.pl


korkowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|korkować.

 (1.2) łow. trzecia, przedostatnia faza toków samca głuszca, charakteryzująca się silnym, pojedynczym tonem, podobnym do dźwięku otwieranej butelki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrkɔˈvãɲɛ, AS: korkovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. korkować ndk., zakorkować dk.

 rzecz. korkowe n., korek

Wiktionary


korkowaty

przypominający korek, podobny do korka


SJP.pl


korkować

czasownik nieprzechodni

 (1.1) gwara więzienna umierać

czasownik przechodni

 (2.1) zatkać coś korkiem

 (2.2) pot. zablokować coś

czasownik zwrotny

 (3.1) korkować się → o drodze zatykać się/blokować się samochodami, których jest zbyt dużo, by mogły swobodnie przejechać

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔrˈkɔvat͡ɕ, AS: korkovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korkowanie n., korkowiec mrz., korkowe n.

Wiktionary


korkowe

przymiotnik od: korek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) opłata związana z otwarciem butelki trunku w barach, restauracjach, gospodach itp.

 (1.2) opłata dla władz gminy za zgodę na handel napojami alkoholowymi

forma przymiotnika.

 (2.1) n. lp. i nmos. lm. od: korkowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W niektórych miejscach płaci się korkowe ryczałtem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korek m., koreczek m., korkowiec m., korkowanie n.

 czas. korkować, zakorkować

 przym. korkowy

Wiktionary


korkowica

wtórna tkanka okrywająca powierzchnię łodyg i korzeni roślin wieloletnich; peryderma


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wtórna tkanka okrywająca powierzchnię łodyg i korzeni

Wiktionary


korkowiec

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) pistolet-zabawka do strzelania z korków

 (1.2) bot. nazwa systematyczna|Phellodendron|Rupr.|ref=tak., rodzaj drzew z rodziny rutowatych

 (1.3) zool. nazwa systematyczna|Alcyonium palmatum|ref=tak., gatunek koralowca, koral korkowiec;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Phellodendron – rodzaj drzew z rodziny rutowatych, w tym uprawiany m.in. w Polsce korkowiec amurski,
  • koralowiec z rzędu korkowców (Alcyonacea), a w szczególności:
    • rodzaj lub jeden z gatunków rodzaju Alcyonium określanych też nazwami koral korkowiec, dłoń topielca lub ręka topielca.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Spokój mieszkańcom zakłócała grupa wyrostków, którzy strzelali z petard i korkowców.

 (1.2) Korkowce występują w Azji.

 (1.3) Kolonie korkowców są w dotyku miękkie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔrˈkɔvʲjɛt͡s, AS: korkovʹi ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korek m., korkowe n.

 czas. korkować, zakorkować

 przym. korkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) koral korkowiec, dłoń topielca

Wiktionary


korkowina

warstwa korka pokrywająca niektóre części roślin


SJP.pl


korkownica

urządzenie do korkowania butelek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) przyrząd lub urządzenie do korkowania butelek

Wiktionary


korkowy

przymiotnik od: korek


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zrobiony z korka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Myślicie pewnie, że zaopatrzyłem się w korkowy kask tropikalny?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korkowe n., korkowiec mzw./mrz.

Wiktionary


korkoza

bardzo częste i uciążliwe powstawanie i utrzymywanie się przez dłuższy czas zatorów na drodze, spowodowanych gromadzeniem się tam zbyt wielu pojazdów


SJP.pl


korma

indyjskie curry na bazie jogurtu i przypraw


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. potrawa z duszonego mięsa z warzywami, rodzaj curry z dodatkiem jogurtu i orzechów;

Wiktionary

Korma – danie kuchni indyjskiej; rodzaj curry na bazie jogurtu i przypraw. Istnieją zarówno odmiany mięsne, jak i wegetariańskie.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) kurma, quorma

Wiktionary


korman

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korman (gmina Aleksinac) – wieś w Serbii, w okręgu niszawskim, w gminie Aleksinac
  • Korman (miasto Kragujevac) – wieś w Serbii, w okręgu szumadijskim, w mieście Kragujevac
  • Korman (miasto Šabac) – wieś w Serbii, w okręgu maczwańskim, w mieście Šabac
  • Korman – wieś na Ukrainie w obwodzie czerniowieckim w rejonie sokiriańskim
  • Harvey Korman – amerykański aktor komediowy
  • Andrzej Korman – polski muzykolog i dziennikarz muzyczny
  • Stanisław Korman – polski historyk, pułkownik Wojska Polskiego
  • Maxime Carlot Korman – vanuacki polityk, tymczasowy prezydent Vanuatu
  • Korman Ismaiłow – bułgarski polityk i ekonomista narodowości tureckiej
  • Korman Stadium – wielofunkcyjny stadion położony w Port Vila na Vanuatu

Wikipedia


kormik

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. zootechn. tucznik, karmnik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. karmnik dla ptaków

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kormny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk babuć

Wiktionary


kormin

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka na Ukrainie, prawy dopływ Styru

Wiktionary

Kormin ( Кормин "Kormyn") – rzeka na Ukrainie, przepływająca przez rejon kiwerecki i maniwecki obwodu wołyńskiego. Prawy dopływ Styru w dorzeczu Dniepru.

Wikipedia


kormny

przymiotnik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zootechn. tuczony

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kormik mrz./mzw.

Wiktionary


kormofit

roślina lądowa, której ciało jest zróżnicowane na łodygę, liście i korzeń; osiowiec, roślina osiowa


SJP.pl


kormofity

roślina lądowa, której ciało jest zróżnicowane na łodygę, liście i korzeń; osiowiec, roślina osiowa


SJP.pl


kormoran

ptak wodny z rzędu głuptakowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. duży ptak wodny zamieszkujący brzegi mórz i rzek;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mieszkanie zapełniło się szkieletami albatrosów, kormoranów, nietoperzy, kondorów, orłów i bocianów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔrˈmɔrãn, AS: kormorãn

Wiktionary


kormorani

przymiotnik

 (1.1) związany z kormoranem; taki jak u kormoranów

Wiktionary


kormoranowate

o cechach kormoranowatych (rodzina ptaków)


SJP.pl


kormoranowaty

o cechach kormoranowatych (rodzina ptaków)


SJP.pl


kormus

kolonia organizmów zwierzęcych o wysokiej specjalizacji i daleko idącym podziale czynności, funkcjonująca jak organizm wyższego rzędu; np. kolonia toczka, rurkopławów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Inaczej: organizm kolonijny – polimorficzna, silnie scalona kolonia zwierząt utworzona z podzielonych funkcjonalnie osobników o wysokiej specjalizacji. W kormusach rurkopławów (Siphonophora) występują...
  • Ciało rośliny charakteryzujące się wysokim stopniem organizacji.
  • polikormon

Wikipedia


korn

nazwisko, m.in. Artur Korn (1870-1945) - fizyk niemiecki


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kornacice

Kornacice – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie opatowskim, w gminie Opatów. Ma status sołectwa.

W latach 1954–1961 wieś należała i była siedzibą władz gromady Kornacice, po jej zniesieniu w gromadzie Bogusławice. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnobrzeskiego.

Wikipedia


kornacki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Kornacki – polski kierowca wyścigowy i dziennikarz motoryzacyjny
  • Jakub Kornacki – polski aktor filmowy i teatralny
  • Krzysztof Kornacki – polski nauczyciel akademicki

Wikipedia


kornak

dozorca słoni; mahaut


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba pracująca ze słoniami

Wiktionary

Kornak (sanskr. "karinājaka") – opiekun słonia, człowiek pracujący ze słoniami. Kierujący podczas jazdy na słoniu.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) dozorca / poganiacz słoni

Wiktionary


kornas

nazwisko


SJP.pl


kornasiewicz

nazwisko


SJP.pl


kornaszewski

nazwisko


SJP.pl


kornati

archipelag chorwacki na Morzu Adriatyckim


SJP.pl

Zo

Wikipedia


kornatowo

Kornatowo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie chełmińskim, w gminie Lisewo.

W latach 1939 - 1942 dotychczasową nazwą wsi (i znajdującego się tam majątku) było "Kornatowo", lecz po przeprowadzonej zamianie nazw miejscowości w Okręgu Rzeszy Gdańsk-Prusy Zachodnie, w latach 1942 - 1945 nazywała się "Konraden, Kreis Kulm (Weichsel)".

Wikipedia


kornatowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konrad Kornatowski (ur. 1957) – polski prawnik
  • Michał Kornatowski (1956–2016) – polski lekarz i polityk
  • Irena Kornatowska (1927–2014) – polska psychiatra i działaczka społeczna
  • Maria Kornatowska (1935–2011) – polska krytyczka filmowa

Wikipedia


kornaś

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Anna Medwecka-Kornaś – polska botaniczka, profesor
  • Jan Kornaś – polski botanik, profesor
  • Jerzy Kornaś – polski politolog, profesor
  • Tadeusz Kornaś – polski literaturoznawca, teatrolog

Wikipedia


kornecik

zdrobnienie od: kornet


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kornet

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie kornet, lecz tylko mały kornecik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kornet m.

Wiktionary


kornecista

muzyk grający na kornecie


SJP.pl


kornecistka

kobieta grająca na kornecie


SJP.pl


kornecki

nazwisko


SJP.pl


kornek

nazwisko


SJP.pl


kornel

twarde drewno otrzymywane z północnoamerykańskiego derenia kwiecistego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Panu Kornelowi przypadł do gustu chłopak jego córki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔrnɛl, AS: kornel

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kornel mrz., Kornelia ż.

Wiktionary


kornela

imię męskie


SJP.pl


kornelia

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

Wiktionary

Kornelia – imię żeńskie pochodzenia łacińskiego. Żeński odpowiednik imienia Kornel, Korneliusz i Korneli. Wywodzi się od nazwiska rzymskiego rodu Korneliuszy. Imię to było znane już w starożytności. W Polsce nadawane co najmniej od 1770 roku. Wśród imion nadawanych nowo narodzonym dzieciom, Kornelia w 2017 r. zajmowała 25. miejsce w grupie imion żeńskich.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Grakchus Tyberiusz był synem Kornelii z rodu Scypionów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔrˈnɛlʲja, AS: kornelʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korneliusz m., Kornel mos.

Wiktionary


kornelin

przymiotnik dzierżawczy - należący do Kornelii lub z nią związany


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kornelin – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. nakielskim, w gminie Szubin
  • Kornelin – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sochaczewskim, w gminie Nowa Sucha
  • Kornelin – część wsi Antonin w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Szczytniki
  • Kornelin – zniesiona nazwa części wsi
  • Kornelin – przystanek kolejowy
  • Korne, Kornele, Kornelówka

Wikipedia


korneliny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Kornelii lub z nią związany


SJP.pl


korneliusz

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Korneliusz – imię męskie pochodzenia łacińskiego.

Formy obecne w Polsce to: Kornel, Korneli, Korneliusz.

W Polsce notowane w łacińskiej formie "Cornelius" od 1402 roku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dzisiaj przypada liturgiczne wspomnienie świętych Korneliusza i Cypriana.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔrˈnɛlʲjuʃ, AS: kornelʹi ̯uš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korneliuszek mos., Kornelia ż.

 przym. Korneliuszowy

Wiktionary


korneliuszek

zdrobnienie od: Korneliusz (imię męskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m., zdrobn. Korneliusz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nasz mały Korneliuszek nadto się rozbrykał.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korneliusz mos.

 przym. Korneliuszowy

Wiktionary


korneliuszkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Korneliuszka lub z nim związany


SJP.pl


korneliuszostwo

Korneliusz z małżonką; Korneliuszowie


SJP.pl


korneliuszowie

Korneliusz z małżonką; Korneliuszostwo


SJP.pl


korneliuszowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Korneliusza lub z nim związany


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) przest. gwara. taki, który należy do Korneliusza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Miłosierdzia nie znajdziesz w Korneliuszowym sercu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korneliusz mos., Korneliuszek mos.

Wiktionary


korneluk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Agnieszka Korneluk
  • Dariusz Korneluk
  • Stanisław Korneluk

Wikipedia


kornelówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kornelówka – wieś w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Sitno
  • Kornelówka – wieś w woj. mazowieckim, w pow. grójeckim, w gminie Pniewy
  • Kornelówka – wieś w rejonie żydaczowskim

Wikipedia


korner

w piłce nożnej: rzut rożny


SJP.pl


kornerupin

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miner. klasa borokrzemianów i krzemianów boru;

Wiktionary

Kornerupin – klasa borokrzemianów i krzemianów boru. Nazwa pochodzi od nazwiska Andreasa N. Kornerupa (1857-1881), duńskiego geologa. Odmiana o znaczeniu gemmologicznym: pryzmatyt.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔrnɛˈrupʲĩn, AS: kornerupʹĩn

Wiktionary


kornet

1. oficer noszący sztandar oddziału lekkiej jazdy we Francji w XVI w.;
2. najniższy stopień oficerski w kawalerii Rosji carskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) muz. dęty instrument blaszany, podobny do trąbki;

 (1.2) muz. daw. dęty instrument drewniany;

 (1.3) rel. sztywny, biały czepiec na głowie zakonnicy

 (1.4) daw. ozdobny czepiec;

 (1.5) hist. jeden ze stopni oficerskich w carskiej kawalerii

 (1.6) daw. jednostka jazdy lekkiej

 (1.7) daw. sztandar jazdy lekkiej

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kornet – niewielki kwadratowy sztandar oddziału kawalerii w wojskach europejskich XVI-XVIII wieku
  • kornet – stopień oficerski w europejskiej kawalerii XVI-XIX wieku, odpowiednik chorążego piechoty
  • kornet – pododdział jazdy, mniejszy od szwadronu
  • kornet – zasłona na średniowiecznym hełmie turniejowym
  • Kornet – rosyjski pocisk przeciwpancerny
  • kornet – rodzaj trąbki, dęty instrument blaszany
  • kornet – inna nazwa cynku, dawnego dętego instrumentu drewnianego
  • kornet bamberski – tradycyjne panieńskie nakrycie głowy u Bambrów
  • kornet – inaczej hennin, kobiece nakrycie głowy w średniowieczu
  • kornet – organowy głos językowy z grupy trąbek o stopażu 4' lub 2'
  • kornet – organowy głos labialny, wielochórowy, używany jako głos solowy
  • Kornet – wieś w Czarnogórze, w gminie Podgorica

Wikipedia

Przykłady

 (1.4) Głowa w warkocze spleciona goła albo też w jaki kornet i bukiety ubrana.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔrnɛt, AS: kornet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kornecista mos., kornecistka ż.

:: zdrobn. kornecik mrz.

 przym. kornetowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) cynk

Wiktionary


kornetowy

→ kornet


SJP.pl

Patrz:

kornet

kornflejki

chrupkie płatki z ziaren kukurydzy; płatki kukurydziane, cornflakes, cornfleksy, kornfleksy, cornflakesy


SJP.pl


kornfleki

potocznie: chrupkie płatki z ziaren kukurydzy; płatki kukurydziane, cornflakes, corn flakes, cornflakesy, cornfleksy, kornfleksy, kornflejki


SJP.pl


kornfleksy

chrupkie płatki z ziaren kukurydzy; płatki kukurydziane, cornflakes, cornfleksy, cornflakesy, kornflejki


SJP.pl


kornhauser

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Agata Kornhauser-Duda (ur. 1972) – polska germanistka, pedagog. Pierwsza dama Rzeczypospolitej Polskiej
  • Aleksandra Kornhauser Frazer (1926-2020) – słoweńska chemiczka
  • Jakub Kornhauser (ur. 1984) – polski poeta, tłumacz, eseista
  • Julian Kornhauser (ur. 1946) – polski poeta, prozaik, krytyk literacki

Wikipedia


korniak

nazwisko


SJP.pl


kornica

wieś w województwie świętokrzyskim, w powiecie koneckim


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kornica – wieś w Bośni i Hercegowinie, w Republice Serbskiej, w gminie Šamac
  • Kornica – wieś w Bułgarii, w obwodzie Błagojewgrad, w gminie Goce Dełczew
  • Kornica – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie koneckim, w gminie Końskie
  • Kornica – wieś na Białorusi, w obwodzie witebskim, w rejonie szarkowszczyńskim, w sielsowiecie Jody.
    • Kornica – przystanek kolejowy w Kornicy
  • Kornica – wieś na Ukrainie, w obwodzie chmielnickim, w rejonie szepetowskim
  • Nowa Kornica – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie łosickim, w gminie Stara Kornica
  • Stara Kornica – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie łosickim, w gminie Stara Kornica
  • Kornica-Kolonia – kolonia w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie łosickim, w gminie Stara Kornica
  • Radzików-Kornica – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie siedleckim, w gminie Mordy
  • gmina Stara Kornica – gmina wiejska w województwie mazowieckim, w powiecie łosickim
    • dawniej Gmina Kornica

Wikipedia


kornice

Kornice (niem. "Kornitz") – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie raciborskim, w gminie Pietrowice Wielkie.

W XVII wieku właścicielami Kornic była rodzina szlachecka Sobków. Był to stary polski ród pochodzący z ziemi łęczyckiej. Na Śląsku ród ten występował tymczasowo.

Wikipedia


korniczek

korniczek wielozębny - gatunek kornika


SJP.pl


korniej

stopień wyższy od przysłówka: kornie


SJP.pl


korniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: korny


SJP.pl


kornijski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Kornwalii lub Kornwalijczyków

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język z grupy brytańskiej języków celtyckich;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kornwalijka ż., Kornwalijczyk mos., Kornwalia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) kornwalijski, kornicki

Wiktionary


kornijskojęzyczny

przymiotnik

 (1.1) taki, który posługuje się językiem kornijskim

 (1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem kornijskim

 (1.3) spisany, stworzony w języku kornijskim

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔrʲˈɲijskɔjɛ̃w̃ˈzɨt͡ʃnɨ, AS: korʹńii ̯skoi ̯ẽũ̯zyčny

Wiktionary


kornik

chrząszcz żyjący w korze lub drewnie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ent. żyjący pod korą chrząszcz, ksylofag;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • chrząszcze z rodzaju Ips:
    • kornik drukarczyk (Ips amitinus)
    • kornik drukarz (Ips typographus)
    • kornik modrzewiowiec (Ips cembrae)
    • kornik ostrozębny (Ips acuminatus)
    • kornik sześciozębny (Ips sexdentatus)
    • kornik zrosłozębny (Ips duplicatus)
  • kornikowate

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔrʲɲik, AS: korʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kora ż.

 przym. korowy

Wiktionary


korniki

podrodzina chrząszczy z rodziny ryjkowcowatych; kornikowate


SJP.pl


kornikowate

podrodzina chrząszczy z rodziny ryjkowcowatych; korniki


SJP.pl

Kornikowate, korniki (Scolytinae) – podrodzina chrząszczy z rodziny ryjkowcowatych, wcześniej klasyfikowana jako rodzina Scolytidae, syn. Ipidae.

Występowanie: na całym świecie do granicy zasięgu drzew. Niektóre gatunki mają tendencję do masowego pojawiania się i wyrządzania olbrzymich szkód w drzewostanach.

Wikipedia


kornikowaty

o cechach kornikowatych (podrodzina chrząszczy)


SJP.pl


kornikowy

przymiotnik od: kornik


SJP.pl


korniluk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Korniluk – polski muzyk, założyciel zespołu disco polo Zorka
  • Józef Korniluk – polski rolnik, poseł na Sejm Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej II kadencji
  • Mikołaj Korni­luk (1903–1971) – polski działacz ewangelikalny okresu PRL-u; jeden z liderów Zjednoczenia Kościołów Chrystusowych

Wikipedia


kornisz

kornwalijska kura mięsna, ważąca od 3 do 7 kilogramów, używana do krzyżowania z kurami ras ogólnoużytkowych


SJP.pl


kornisze

kornwalijska rasa kur mięsnych, krzyżowana z kurami ras ogólnoużytkowych; cornish


SJP.pl


korniszon

ogórek w zalewie octowej (marynowany)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) kulin. mały ogórek gruntowy poddany marynowaniu w zalewie octowej;

Wiktionary


korniszonowaty

przypominający korniszona


SJP.pl


korniszonowy

przymiotnik od: korniszon


SJP.pl


korniszony

słoik z marynowanymi ogórkami (korniszonami)


SJP.pl


korniłowicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Edward Korniłowicz (1847–1909) – polski lekarz psychiatra
  • Kazimierz Korniłowicz (1892–1939) – polski działacz społeczny i oświatowy
  • Maria Korniłowicz (1925-1996) – polska pisarka i tłumaczka
  • Rafał Korniłowicz (1876–1916) – polski pedagog, inżynier, działacz społeczny[https://www.sejm-wielki.pl/b/psb.12672.8 PSB t. 14 s. 86]
  • Tadeusz Korniłowicz (1880–1940) – podpułkownik WP, psycholog
  • Władysław Korniłowicz (1884–1946) – polski ksiądz katolicki

Wikipedia


kornowac

wieś w Polsce


SJP.pl

Kornowac (niem. "Kornowatz") – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie raciborskim, w gminie Kornowac.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa katowickiego.

Miejscowość jest siedzibą gminy Kornowac.

Wikipedia


kornowacki

→ Kornowac (wieś w Polsce)


SJP.pl


korność

→ korny (rzadko)


SJP.pl


kornulit

skamieniałość zwierzokrzewów


SJP.pl


kornut

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. mąż zdradzany przez żonę

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔrnut, AS: kornut

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rogacz, rogal

Wiktionary


kornutka

kornutka koniczynowa - gatunek pszczoły z rodziny porobnicowatych


SJP.pl

Kornutka ("Eucera") – rodzaj pszczół z rodziny pszczołowatych("Apidae"), zaliczany do pszczół samotnic.

Gniazda zakładają w ziemi, niekiedy tworzą kolonie. Odznaczają się dwiema komórkami kubitalnymi na przednich skrzydłach i długim języczkiem. Samice mają ciało długości pszczoły miodnej, ale szersze, słabo owłosione, zwykle z białymi przerywanymi przepaskami w tylnej części odwłoka. Samce o długich czułkach, czasem dochodzących do długości ciała.

Wikipedia


kornwalia

kraina geograficzno-historyczna i hrabstwo Anglii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) hist. geogr. kraina historyczna położona na Półwyspie Kornwalijskim;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kornijski mrz., kornwalijski mrz., Kornwalijczyk mos., Kornwalijka ż.

 przym. kornwalijski, kornijski, kornicki

Wiktionary


kornwalijczyk

mieszkaniec Kornwalii (krainy)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Kornwalii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kornwalia ż.

:: fż. Kornwalijka ż.

 przym. kornwalijski, kornijski, kornicki

Wiktionary


kornwalijka

mieszkanka Kornwalii (krainy)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Kornwalii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kornwalia ż.

:: fm. Kornwalijczyk mos.

 przym. kornwalijski, kornijski, kornicki

Wiktionary


kornwalijski

przymiotnik od: Kornwalia (hrabstwo w Wielkiej Brytanii)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Kornwalią, dotyczący Kornwalii

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język kornwalijski (kornijski);

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kornwalia ż., Kornwalijczyk mos., Kornwalijka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kornijski

 (2.1) kornijski, kornicki

Wiktionary


korny

pełen pokory, posłuszeństwa; pokorny; posłuszny


SJP.pl


koroboracja

przestarzale: oficjalne potwierdzenie, zatwierdzenie czegoś


SJP.pl

Ko

Wikipedia


korodowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|korodować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skorodowanie n., korozja ż.

 czas. korodować ndk., skorodować dk.

 przym. korozyjny

Wiktionary


korodować

powodować korozję; ulegać korozji; rdzewieć


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) ulegać korozji

 (1.2) powodować korozję czegoś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeżeli samochód był pod wodą kilka dni, mogły zacząć korodować wewnętrzne ścianki cylindrów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɔˈdɔvat͡ɕ, AS: korodovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korozja ż., korodowanie n., skorodowanie n.

 czas. skorodować dk.

 przym. korozyjny, skorodowany

Wiktionary


korol

nazwisko


SJP.pl


korolarium

wynik logiczny, wniosek wysunięty z poprzednich twierdzeń


SJP.pl


korolczuk

nazwisko


SJP.pl


korolewicz

nazwisko


SJP.pl


korolkiewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksandra Korolkiewicz – polska dziennikarka sportowa, pływaczka
  • Józef Korolkiewicz – polski malarz, grafik, śpiewak i sportowiec
  • Łukasz Korolkiewicz – polski malarz

Wikipedia


korolówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Zobacz też: Korolówka w innych znaczeniach tego słowa.

Korolówka – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie włodawskim, w gminie Włodawa Leży w odległości 6 km od Włodawy.

Wikipedia


koromysła

przyrząd do noszenia wiader z wodą


SJP.pl


koromysło

przyrząd do noszenia wiader z wodą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) nosidło do dźwigania na barkach ciężarów, zwykle wiader z wodą;

Wiktionary

Koromysło (lm koromysła) – nosidło, pałąkowaty drewniany przyrząd ułatwiający przenoszenie na barkach ciężarów; nazwa zapożyczona z języka ukraińskiego ("корóмисло").

Stosowany głównie w gospodarstwie wiejskim, gdzie służy do noszenia wiader z wodą z rzeki lub studni. Ma kształt nakładanej na ramiona, pałąkowatej belki z wycięciem na szyję. Dwa pojemniki o zbliżonych masach zawieszane są na hakach po obu końcach pałąka, dzięki czemu obciążenie koromysła zachowuje równowagę.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) gwara. jarzemka, kluki, sądy, daw. gw. Tarnów kule, gw-pl|Polesie. nosiłki, daw. gwara. powerek, daw. gw. Kraków ramieńczyk, gw. Mazury pydy, pedy, gw. Poznań szuńdy

Wiktionary


korona

1. symbol władzy monarchy;
2. przenośnie: władza królewska;
3. jednostka monetarna w niektórych krajach;
4. górne rozgałęzienie drzewa utworzone z konarów i gałęzi;
5. górna część zęba;
6. najwyższa, wieńcząca część muru, nasypu, zapory wodnej itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) atrybut królewski (złota obręcz zakładana na głowę)

 (1.2) monet. waluta w Skandynawii;

 (1.3) monet. waluta w Czechach;

 (1.4) monet. daw. waluta w Czechosłowacji, Protektoracie Czech i Moraw, na Węgrzech i na Słowacji, w Austro-Węgrzech

 (1.5) bot. część drzewa składająca się z gałęzi;

 (1.6) stomat. metalowe lub porcelanowe wzmocnienie plombaomby na zębie;

 (1.7) muz. element notacji muzycznej przedłużający wartość nuty lub pauzy o dowolną długość

 (1.8) monarchia

 (1.9) bot. nazwa systematyczna|Fritillaria|L.|ref=Fritillaria (Liliaceae)., rodzaj roślin z rodziny liliowatych

 (1.10) środ. kosmet. rodzaj koka wykonany z warkoczy upiętych dookoła głowy

 (1.11) bot. wewnętrzna część okwiatu złożona z płatków

 (1.12) bud. górna część tamy, obwałowania lub murów obronnych

 (1.13) zob. Korona Ziemi.

 (1.14) astr. zewnętrzna warstwa atmosfery Słońca

 (1.15) środ. sport. w kolarstwie: część amortyzatora

 (1.16) pot. wirus SARS-CoV-2

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • korona – atrybut władzy monarchy
  • Korona – herb szlachecki
  • korona rangowa, korona heraldyczna – element herbu
  • Corona muralis – element herbu miejskiego
  • Corona navalis – korona rangowa wieńcząca tarczę herbu miasta portowego, wyspy, stosowana też w herbach okrętów
  • korona ślubna – przedmiot używany w liturgii wschodniej w czasie sakramentu małżeństwa
  • św. Korona – męczennica chrześcijańska
  • Krzysztof Korona – polski fizyk
  • waluta:
    • współczesna:
      • korona czeska
      • korona duńska

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Godłem Rzeczypospolitej Polskiej jest wizerunek orła białego w koronie w czerwonym polu.

 (1.2) Ta książka kosztuje dwieście koron i piętnaście øre.

 (1.3) Ta płyta kosztuje trzysta koron i pięćdziesiąt halerzy.

 (1.5) Drzewo to wieloletnia roślina składająca się z korzeni, pnia i korony.

 (1.6) Dentysta wyleczył mi ząb i założył koronę, więc na jakiś czas powinienem mieć spokój.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈrɔ̃na, AS: korõna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korona ż., koronka ż., koroneczka ż., koronacja ż., koronat m., koroniarz m., koronczarstwo n., koronkarstwo n., koronkarnia ż., koronkarz m., koronkarka ż., koronczarka ż., koronkowość ż., koroniec m., koruna ż., koronowanie n., ukoronowanie n., koronnik m.

:: zdrobn. koronka ż.

 czas. koronować ndk., ukoronować dk.

 przym. koronkowy, koronkarski, koronny, koronacyjny, koroniasty, koronowy

 przysł. koronkowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) 100 øre

 (1.3) CZK, Kč, 100 halerzy

 (1.4) Sk, Kčs

 (1.6) koronka

 (1.7) fermata

 (1.8) monarchia

 (1.9) szachownica

 (1.16) chiński wirus, koronawirus, koronka, wirus z Wuhan

Wiktionary


koronabzdura

potocznie: epidemia COVID-19 uznawana za wymyśloną; koronaściema


SJP.pl


koronacelebryta

potocznie:
1. celebryta zarażony koronawirusem;
2. osoba znana głównie z tego, że jest zarażona koronawirusem


SJP.pl


koronacja

uroczysty akt intronizacji osoby uprawnionej, oraz nadania jej insygniów władzy, oraz nałożenie na skronie ozdobnego nakrycia głowy tj. korony, diademu, mitry


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) akt przekazania insygniów królewskich następcy tronu

 (1.2) uroczyste przyznanie komuś pierwszeństwa poprzez umieszczenie korony lub diademu na głowie tej osoby

Wiktionary

Koronacja – uroczysty akt, podczas którego wysoki dostojnik kościoła namaszcza obejmującego tron monarchę na króla lub cesarza.

Dawniej koronacja była aktem prawno-państwowego znaczenia, nadawała ona monarsze pełnię praw i władzy i poddani składali hołd wierności i posłuszeństwa po spełnionym akcie koronacyjnym.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. koronowanie n., ukoronowanie n., korona ż., koronka ż., koruna ż.

 czas. koronować ndk., ukoronować dk.

 przym. koronacyjny

Wiktionary


koronacki

nazwisko


SJP.pl


koronacyjny

związany z koronacją


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z koronacją, dotyczący koronowania

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koronacja ż., koronowanie n., ukoronowanie n., korona ż., koronka ż., koruna ż.

 czas. koronować ndk., ukoronować dk.

Wiktionary


koronaczasy

potocznie: okres trwania epidemii koronawirusa SARS-CoV-2


SJP.pl


koronaferie

potocznie: okres zamknięcia szkół z powodu zagrożenia koronawirusem, postrzegany jako ferie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) pot. uczn. przerwa w nauce w związku z epidemią koronawirusa

Wiktionary


koronakryzys

potocznie: kryzys wywołany epidemią koronawirusa SARS-CoV-2


SJP.pl


koronalny

koronalny wyrzut masy - olbrzymi obłok plazmy, jeden z najważniejszych czynników kształtujących pogodę kosmiczną


SJP.pl


koronaparty

spotkanie towarzyskie w czasie epidemii choroby COVID-19, którego uczestnicy narażają się na zakażenie koronawirusem


SJP.pl


koronarestrykcja

ograniczenie z mocą prawną, stosowane wobec jakiejś osoby, instytucji lub państwa w związku z epidemią choroby COVID-19


SJP.pl


koronarografia

metoda badania naczyń wieńcowych serca polegająca na uwidocznieniu ich na obrazie rentgenowskim po wprowadzeniu do ich światła środka kontrastującego; koronografia


SJP.pl

Koronarografia – angiografia tętnic wieńcowych. Badanie polegające na podaniu do tętnic wieńcowych kontrastu, umożliwiającego uwidocznienie ich za pomocą promieniowania rentgenowskiego, stosowane szeroko w diagnostyce choroby niedokrwiennej serca. Jest podstawowym badaniem służącym do kwalifikacji pacjentów do wszczepiania pomostów omijających oraz do zabiegów PCI. Wiodący wkład w powstaniu metody mieli amerykańscy lekarze F. Mason Sones i Melvin Judkins, oraz niemiecki kardiolog Andreas Grüntzig.

Wikipedia


koronaroplastyka

poszerzanie naczyń wieńcowych, zwężonych w wyniku choroby


SJP.pl


koronasceptycyzm

powątpiewanie co do restrykcji i zaleceń związanych z epidemią COVID-19


SJP.pl


koronasceptyczny

→ koronasceptyzm


SJP.pl

Patrz:

koronasceptyzm

koronasceptyk

osoba powątpiewająca w skuteczność restrykcji i zaleceń związanych z epidemią COVID-19 oraz w istnienie epidemii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. osoba negująca epidemię koronawirusa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Marsz zgromadził koronasceptyków, przedsiębiorców walczących z obostrzeniami, a nawet antyszczepionkowców.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. koronasceptyczka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) covidosceptyk, plandemista, antycovidowiec, antymaseczkowiec, covidiota

Wiktionary


koronat

monarcha po uroczystym przekazaniu mu insygniów królewskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. monarcha po uroczystej koronacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koronka ż., korona ż.

Wiktionary


koronawirus

patogen odpowiedzialny za infekcje układu oddechowego, atakujący głównie ssaki i ptaki; koronowirus


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) mikrobiol. wirus z podrodziny nazwa systematyczna|Coronavirinae|ref=tak. powodujący infekcje układu oddechowego;

 (1.2) pot. wirus SARS-CoV-2

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Władze Arabii Saudyjskiej podjęły próbę uciszenia wirusologa, który donosił o nowym szczepie koronawirusa wykrytym po raz pierwszy u pacjenta szpitala w Dżuddzie jesienią 2012 roku.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. koronawirusowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) chiński wirus, korona, koronka, wirus z Wuhan

Wiktionary


koronawirusowy

→ koronawirus; koronowirusowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z koronawirusem, dotyczący koronawirusa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Choroba koronawirusowa przenosi się głównie przez kontakt z zarażonymi osobami, które kichają lub kaszlą.

 (1.1) USA przygotowują się na „koronawirusowe Pearl Harbor”..

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koronawirus mrz./mzw.

Wiktionary


koronazakupy

żartobliwie: wykupywanie żywności i środków czystości, związane z ogłoszeniem pandemii choroby COVID-19


SJP.pl


koronazaraza

potocznie: choroba zakaźna wywołana przez jedną z odmian koronawirusa


SJP.pl


koronaściema

potocznie: epidemia COVID-19 uznawana za wymyśloną; koronabzdura


SJP.pl


koronaświrus

żartobliwie: panika wywołana zagrożeniem koronawirusem


SJP.pl


koronczarka

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koronczarka - kobieta wykonująca koronki
  • Koronczarka – obraz Jana Vermeera
  • Koronczarka – film z 1977 roku
  • Koronczarka – powieść Pascal Laine

Wikipedia


koronczarnia

fabryka produkująca koronki - lekkie, ozdobne materiały z nitek; koronkarnia


SJP.pl


koronczarstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zob. koronkarstwo.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koronka ż., korona ż.

Wiktionary


koronczarz

koronkarz;
1. mężczyzna zajmujący się wyrobem koronek;
2. dawniej: sprzedawca, handlarz koronek


SJP.pl


koroneczka

zdrobnienie od: koronka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: koronka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɔ̃ˈnɛt͡ʃka, AS: korõnečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korona ż., koroniec m., koronka ż.

Wiktionary


koronen

organiczny związek chemiczny, węglowodór aromatyczny


SJP.pl

Koronen – organiczny związek chemiczny, skondensowany, policykliczny węglowodór aromatyczny o wzorze sumarycznym C24H12, zbudowany z 6 pierścieni benzenowych. Tworzy żółte kryształy.

Koronen występuje także w przyrodzie w postaci minerału karpatytu.

Wikipedia


koroner

w krajach anglosaskich: biegły sądowy zajmujący się badaniem przyczyn, czasu, okoliczności śmierci osób zmarłych śmiercią nienaturalną; coroner


SJP.pl

Ko

Wikipedia


koronerka

→ koroner


SJP.pl

Patrz:

koroner

koronerski

→ koroner


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do koronera

przymiotnik relacyjny

 (2.1) dotyczący koronera, związany z koronerem

Wiktionary

Patrz:

koroner

Powiązane:

 rzecz. koroner m., coroner mos.

Wiktionary


koroniarka

przestarzale: mieszkanka Korony, rdzennej Polski, w czasie trwania unii Korony Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Litewskiego


SJP.pl


koroniarski

→ koroniarz


SJP.pl

Patrz:

koroniarz

koroniarz

przestarzale: mieszkaniec Korony, rdzennej Polski, w czasie trwania unii Korony Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Litewskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. mieszkaniec Korony w Rzeczypospolitej Obojga Narodów

 (1.2) ornit. rasy hodowlane gołębia skalnego

 (1.3) slang. zawodnik lub kibic klubu sportowego o nazwie, bądź symbolu, związanym z koroną

 (1.4) polit. członek lub działacz partii Konfederacja Korony Polskiej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) A wyście to, koroniarze, nie podrwili pod Ujściem, a pod Wolborzem, a pod Sulejowem, a w dziesięciu innych miejscach?

 (1.2) Mamy tu również rasy ginące, jak koroniarz końcaty (to krakowska rasa, wyhodowana w XVIII wieku) i koroniarz sercaty (kształt piór na grzbiecie przypomina serce - stąd nazwa).

 (1.3) Brat Janusza, Andrzej, mieszkający obecnie w Luksemburgu, jeszcze jako " Koroniarz" debiutował w reprezentacji Polski […]

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korona ż., koronka ż.

:: fż. koroniarka ż.

Wiktionary


koroniasty

1. mający kształt korony;
2. opatrzony koroną, czubem, rogami


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) kształtem przypominający koronę

 (1.2) zool. mający koronę z piór, rogów lub sierści

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koronka ż., korona ż., Korona ż.

 czas. koronować ndk., ukoronować dk.

 przym. koronny

Wiktionary


koroniec

gołąb z rzędu korońców, zamieszkuje Nową Gwineę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Goura|ref=tak., niebieski gołąb z czubkiem z piór;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈrɔ̃ɲɛt͡s, AS: korõńec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korona ż., koronka ż., koroneczka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pióropusznik

Wiktionary


koronium

hipotetyczny pierwiastek chemiczny zaproponowany przez Dymitra Mendelejewa w 1902 roku, który miał być cięższy od wszystkich znanych pierwiastków; newtonium


SJP.pl

Ko

Wikipedia


koronka

1. ażurowa, lekka tkanina z różnorodnych splotów lnianych, jedwabnych, bawełnianych itp., tworzących desenie, wykonywana maszynowo lub ręcznie, używana na suknie, bieliznę, bluzki itp.; koronki;
2. przenośnie: coś delikatnego, ażurowego;
3. wymienne ostrze wrębiarki udarowej, zakończone zębami;
4. w niektórych grach karcianych: sekwens kart tego samego koloru, złożony co najmniej z asa, króla i damy albo trzech asów, w brydżu - z czterech honorów;
5. modlitwa wzorowana na różańcu;
6. paciorki nanizane na sznurek, przesuwane w palcach przy odmawianiu koronki;
7. trzecia część różańca;
8. proteza o kształcie pochewki z metalu lub porcelany nakładanej na ząb w celu jego wzmocnienia lub uzupełnienia brakującej części; korona;
9. mała korona


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) włók. wyrób będący rodzajem ażurowej plecionkaecionki z nici;

 (1.2) pot. stomat. stałe uzupełnienie protetyczne odtwarzające znaczny ubytek korony klinicznej zęba

 (1.3) przen. coś delikatnego i ażurowego

 (1.4) rel. forma modlitwy polegająca na powtarzaniu w określony sposób i określoną liczbę razy różnych modlitw

 (1.5) zob. koronka Ziemi.

 (1.6) techn. rodzaj świdra wiertniczego

 (1.7) karc. sekwens w jednym kolorze

 (1.8) zdrobn. od korona, mała korona

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • koronka – wyrób włókienniczy, często o dużych walorach artystycznych, będący ażurową plecionką z przędz lub nici, z włókien naturalnych lub sztucznych (najczęściej bawełnianych lub lnianych, czasem me...
  • koronka – rodzaj świdra wiertniczego
  • koronka – nakładany na niezniszczony trzon zęba kapturek metalowy (czasem pokryty warstwą ceramiczną)
  • koronka – forma modlitwy polegająca na powtarzaniu w określony sposób i określoną liczbę razy różnych modlitw
  • koronka – szereg modlitw typu koronka do Marii z Nazaretu
  • koronka – przedmiot (najczęściej sznur modlitewny) służący do odmawiania koronek oraz różańca
  • Koronka – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Żelazków
  • Koronka Ziemi – drugie co do wysokości szczyty górskie na każdym kontynencie
  • korona

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do wykonania koronki igiełkowej potrzeba półokrągłej poduszki, papieru milimetrowego, kartonu i folii, szydła i igły z białą nicią.

 (1.3) (…) na białych atłasach i koronkach leżała papużka nieżywa, z czerwonemi skrzydłami, z szarym czubem nad głową, z garbatym dziobem, żałośnie opadłym na pierś puszystą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈrɔ̃nka, AS: korõnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korona ż., Korona ż., koroneczka ż., koronacja ż., koronat m., koroniarz m., koronczarstwo n., koronkarstwo n., koronkarnia ż., koronkarz m., koronkarka ż., koronczarka ż., koronkowość ż., koronarografia ż., koronografia ż., koronograf m., koroniec m., koronowanie n., ukoronowanie n., koronnik m.

 czas. koronować ndk., ukoronować dk.

 przym. koronkowy, koronkarski, koronny, koronacyjny, koronarograficzny, koronograficzny, koroniasty

 przysł. koronkowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) korona protetyczna

 (1.6) koronka wiertnicza

Wiktionary


koronkarka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta zajmująca się wyrobem koronek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koronkarstwo n., koronka ż., korona ż.

 przym. koronkarski

Wiktionary


koronkarnia

fabryka produkująca koronki - lekkie, ozdobne materiały z nitek; koronczarnia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fabryka produkująca koronki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koronkarstwo n., koronka ż., korona ż.

Wiktionary


koronkarski

dotyczący koronkarstwa


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z koronkarstwem albo koronkarzem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korona ż., koronkarstwo n., koronkarz mos., koronkarka ż., koronka ż.

Wiktionary


koronkarstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) wyrabianie koronek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mieszkanki Koniakowa trudnią się koronkarstwem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korona ż., koronka ż., koronkarnia ż., koronkarz mos., koronkarka ż.

 przym. koronkarski

Wiktionary


koronkarz

koronczarz;
1. mężczyzna zajmujący się wyrobem koronek;
2. dawniej: sprzedawca, handlarz koronek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna zajmujący się wyrobem koronek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koronkarstwo n., koronka ż., korona ż.

 przym. koronkarski

Wiktionary


koronki

ażurowa, lekka tkanina z różnorodnych splotów lnianych, jedwabnych, bawełnianych itp., tworzących desenie, wykonywana maszynowo lub ręcznie, używana na suknie, bieliznę, bluzki itp.; koronka


SJP.pl


koronkiewicz

nazwisko


SJP.pl


koronkowo

przysłówek

 (1.1) w sposób przypominający koronkę

 (1.2) przen. w sposób zaplanowany i przemyślany

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oszronione, kamienne krzyże wyglądały lekko i koronkowo.

 (1.2) „Barça” często stosowała atak pozycyjny, ale chwilami grała zbyt koronkowo.

 (1.2) Nasza drużyna w tej części meczu grała słabiej niż do przerwy. Mniej dokładnie, wolniej, chwilami zbyt koronkowo.

 (1.2) Ozdoby z żelaza, srebra, złota, miedzi w rękach mistrzów zamieniały się w koronkowo wykonane cacuszka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korona ż., koronka ż., koronkowość ż., koronkowatość ż.

 przym. koronkowy, koronkowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ażurowo

 (1.2) kunsztownie, misternie

Wiktionary


koronkowy

przymiotnik od: koronka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wykonany z koronki

 (1.2) przen. misterny (tak jak koronka)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Miała na sobie wytworny ciemnopopielaty kostium, koronkową bluzkę i czółenka na wysokich obcasach.

 (1.1) Kiedy jej przywiózł bluzkę, nic nie mówiłam, ale kiedy się zjawił z tuzinem koronkowych majtek, całkiem przezroczystych, powiedziałam mu parę słów do słuchu, bo jakże może kawaler pannie majtki kupować, i to takie, jakby ich nie było?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɔ̃ŋˈkɔvɨ, AS: korõŋkovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korona ż., koronka ż.

 przysł. koronkowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) ażurowy, misterny

Wiktionary


koronnik

rodzaj ptaków z rodziny żurawiowatych


SJP.pl


koronny

1. decydujący, najważniejszy, główny;
2. o jeleniu: mający koronę - grupę rozgałęzień na szczycie rogów;
3. odnoszący się do Korony, rdzennej Polski, w czasie trwania unii Korony Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Litewskiego;
4. przynależny królowi, należący do państwa; królewski, rządowy, państwowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) najważniejszy

 (1.2) łow. o jeleniu mający koronę

 (1.3) hist. polit. związany z Koroną, dotyczący Korony

 (1.4) związany z państwem lub królestwem, dotyczący państwa lub królestwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prokurator przedstawiła dowody koronne i na sali sądowej zaległa cisza.

 (1.2) Rysiu ustrzelił największego koronnego i został wybrany królem łowów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korona ż., Korona ż., koronka ż.

 czas. koronować ndk., ukoronować dk.

 przym. koronowy, koroniasty

Wiktionary


koronograf

1. urządzenie do diagnostyki serca;
2. urządzenie pozwalające fotografować Słońce poza okresem całkowitego zaćmienia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) astr. przyrząd astronomiczny służący do obserwacji korony słonecznej poza momentami całkowitych zaćmień słońca;

Wiktionary

Koronograf – przyrząd astronomiczny służący do obserwacji korony słonecznej. Jest wyposażony w przesłonę odcinającą światło pochodzące z tarczy Słońca. Dzięki koronografowi możliwa jest obserwacja korony słonecznej niezależnie od momentów całkowitych zaćmień Słońca. Może on także służyć do obserwacji komet znajdujących się blisko Słońca.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɔ̃ˈnɔɡraf, AS: korõnograf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korona ż., koronka ż.

Wiktionary


koronografia

metoda badania naczyń wieńcowych serca polegająca na uwidocznieniu ich na obrazie rentgenowskim po wprowadzeniu do ich światła środka kontrastującego; koronarografia


SJP.pl


koronoplastyka

selektywne szlifowanie powierzchni zębowych


SJP.pl


koronowanie

1. dokonać, dokonywać koronacji, przekazać, przekazywać nowemu monarsze władzę i jej insygnia;
2. przenośnie: włożyć, wkładać komuś na głowę symbol zwycięstwa (zwykle koronę), np. w konkursie piękności;
3. koronować się:
a) otrzymać, otrzymywać władzę i jej insygnia;
b) przenośnie: zostać ukoronowanym, być koronowanym jako zwycięzca, np. konkursu piękności


SJP.pl


koronować

1. dokonać, dokonywać koronacji, przekazać, przekazywać nowemu monarsze władzę i jej insygnia;
2. przenośnie: włożyć, wkładać komuś na głowę symbol zwycięstwa (zwykle koronę), np. w konkursie piękności;
3. koronować się:
a) otrzymać, otrzymywać władzę i jej insygnia;
b) przenośnie: zostać ukoronowanym, być koronowanym jako zwycięzca, np. konkursu piękności


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. ukoronować)

 (1.1) polit. przekazywać uroczyście najwyższą władzę poprzez nakładanie korony na głowę przyszłego panującego

 (1.2) pot. wkładać komuś diadem, koronę albo wieniec na znak jego zwycięstwa

 (1.3) przen. stanowić górną część czegoś

czasownik zwrotny niedokonany koronować się (dk. ukoronować się)

 (2.1) stawać się władcą poprzez akt koronacji

 (2.2) zostać wyróżnionym lub wyróżniać się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) – Pani, tym wieńcem, uwitym z liści rośliny, której nazwa twemu imieniu odpowiada, koronuje cię na królowę naszego grona. Jako władczyni, nakazuj wszystko, co za pożyteczne dla uciechy i rozkoszy naszego towarzystwa uznasz.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ukoronować

 rzecz. korona ż., koronacja ż., koronka ż., koruna ż., koronowanie n.

 przym. koronny, koronacyjny, koroniasty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) wieńczyć

Wiktionary


koronowianin

mieszkaniec Koronowa (miasta w Polsce)


SJP.pl


koronowianka

mieszkanka Koronowa (miasta w Polsce)


SJP.pl


koronowicz

nazwisko


SJP.pl


koronowirus

rzadko: patogen odpowiedzialny za infekcje układu oddechowego, atakujący głównie ssaki i ptaki; koronawirus


SJP.pl


koronowirusowy

→ koronowirus; koronawirusowy


SJP.pl


koronowo

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Koronowo (niem. "Krone an der Brahe") – miasto w północnej Polsce, w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie bydgoskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Koronowo.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔrɔ̃ˈnɔvɔ, AS: korõnovo

Wiktionary


koronowski

przymiotnik od: Koronowo


SJP.pl


koronowy

→ korona


SJP.pl

Patrz:

korona

korontanna

żartobliwie: kwarantanna z powodu epidemii koronawirusa


SJP.pl


koropiec

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka na Ukrainie, lewy dopływ Dniestru;

Wiktionary

Koropiec (ukr. Коропець, "Koropeć") – osiedle typu miejskiego na Ukrainie w rejonie czortkowskim obwodu tarnopolskiego. Siedziba hromady Koropiec.

Wikipedia


koroplasta

w starożytnej Grecji: artysta zajmujący się modelowaniem w glinie drobnych rzeźb figuralnych


SJP.pl


koroplastyka

w starożytnej Grecji: modelowanie w glinie drobnych rzeźb figuralnych


SJP.pl

Ko

Wikipedia


koror

dawna stolica Palau


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Palau

Wiktionary

Nie mylić z: Kobroor.

Koror (palau "Oreor") – wyspa i zarazem jedna z jednostek administracyjnych Republiki Palau. Koror to też największe miasto, dawna stolica Palau, w którym zamieszkuje blisko połowa ludności tego wyspiarskiego kraju. Według danych szacunkowych na rok 2009 liczy 9587 mieszkańców.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔrɔr, AS: koror

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kororczyk mos., kororka ż.

 przym. kororski

Wiktionary


kororczyk

mieszkaniec Kororu (stolicy Palau)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Kororu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈrɔrt͡ʃɨk, AS: kororčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koror m.

:: fż. kororka ż.

 przym. kororski

Wiktionary


kororka

mieszkanka Kororu (stolicy Palau)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Kororu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈrɔrka, AS: kororka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koror mrz.

:: fm. kororczyk mos.

 przym. kororski

Wiktionary


kororski

przymiotnik od: Koror (dawna stolica Palau, obecnie: Ngerulmud)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do miasta Koror (w Republice Palau)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈrɔrsʲci, AS: kororsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koror mrz., kororczyk mos., kororka ż.

Wiktionary


korosteń

rzeczownik, rodzaj męski, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Ukrainie, siedziba rejonu korosteńskim, w obwodzie żytomierskim;

Wiktionary

Korosteń ( Коростень) – miasto na Ukrainie, w obwodzie żytomierskim, nad rzeką Uż, dopływem Prypeci, siedziba administracyjna rejonu korosteńskiego. W 2025 roku liczyło 56 tys. mieszkańców. Węzeł kolejowy, ze stacją Korosteń, ośrodek przemysłu maszynowego, porcelanowego, drzewnego, chemii gospodarczej, lekkiego i spożywczego. W pobliżu miasta znajdują się kamieniołomy granitu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈrɔs.tɛɲ

Wiktionary

Powiązane:

 przym. korosteński

Wiktionary


korosz

chrząszcz żyjący w chodnikach korników


SJP.pl

Korosz ("Corticeus") – rodzaj chrząszczy z rodziny czarnuchowatych i podrodziny Diaperinae.

Wikipedia


koroszczyn

Zobacz też: Koroszczyn w innych znaczeniach tej nazwy.

Koroszczyn – wieś w Polsce, położona w województwie lubelskim, w powiecie bialskim, w gminie Terespol. Leży nad rzeką Czapelką, dopływem Krzny.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa bialskopodlaskiego.

Wikipedia


korotyński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bruno Wincenty Korotyński – polski dziennikarz i kolekcjoner
  • Elwira Karataj-Korotyńska – polska literatka, pisarka, poetka i tłumaczka
  • Henryk Korotyński – polonista, dziennikarz, działacz społeczno-polityczny
  • Ludwik Stanisław Korotyński – polski pisarz i dziennikarz
  • Wanda Korotyńska – polska powieściopisarka
  • Wincenty Korotyński – polski pisarz, poeta i dziennikarz
  • Władysław Rajnold Korotyński – polski literat i dziennikarz

Wikipedia


korowacz

człowiek zatrudniony przy ręcznym usuwaniu kory z drzew i krzewów


SJP.pl


korowaczka

maszyna do oddzielania kory od drewna; korowarka


SJP.pl


korowaj

weselny lub świąteczny placek z mąki pszennej, wypiekany w Rosji i na Ukrainie


SJP.pl

Korowaj ( коровай, каравай) – rodzaj kołacza, tradycyjnego, obrzędowego pieczywa pszennego lub żytniego, najczęściej weselnego. Jest to duży bochen chleba lub specjalny placek ozdobiony dekoracjami z ciasta (zajączki, ptaszki), jagód lub kwiatów. Dekorowany był również formami w kształcie rozet, kwiatów albo słońca i księżyca. Tradycyjnie przygotowywany jest w Polsce, Białorusi, Bułgari, Ukrainie, oraz Rosji.

Wikipedia


korowajczyk

nazwisko


SJP.pl


korowalnia

dział tartaku, gdzie odbywa się korowanie drewna


SJP.pl


korowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|korować.

Wiktionary

Korowanie – czynność polegająca na usuwaniu z powierzchni drewna okrągłego kory lub kory z łykiem.

Wikipedia

Powiązane:

 czas. korować ndk.

Wiktionary


korowarka

maszyna do oddzielania kory od drewna; korowaczka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) techn. leśn. maszyna służąca do usuwania kory z drewna;

 (1.2) pot. techn. urządzenie do obróbki izolacji przewodów i kabli

Wiktionary

Korowarka – mechaniczne urządzenie, pierwotnie do oddzielania kory od drewna okrągłego, a obecnie także do obróbki izolacji przewodów i kabli elektrycznych, oparte albo na zasadzie tarcia (korowarki łańcuchowe lub hydrauliczne), albo na zasadzie skrawania (korowarki tarczowe lub nożowe).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Im kora jest grubsza i twardsza tym bardziej opłacalne staje się stosowanie korowarek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kora ż.

 czas. korować ndk.

 przym. korowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) odizolowywacz, skórowarka

Wiktionary


korowaty

przypominający wyglądem korę drzewa


SJP.pl


korować

1. usuwać korę okrywającą pień i gałęzie drzewa; okorowywać;
2. korować się - o drewnie: być korowanym, ulegać korowaniu


SJP.pl

czasownik

 (1.1) leśn. usuwać korę z drzew

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zaatakowane przez kornika drukarza drzewa trzeba wyrabiać i korować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korowanie n., korowacz m., korowalnia ż., korownik m., korowarka ż.

Wiktionary


korowiec

członek KOR-u (Komitetu Obrony Robotników); KOR-owiec


SJP.pl


korowina

zewnętrzna, martwa tkanka znajdująca się na powierzchni starszych łodyg roślin i korzeni; martwica korkowa


SJP.pl


korownia

urządzenie do korowania wikliny


SJP.pl


korownicowate

o cechach korownicowatych (rodzina grzybów)


SJP.pl

Korownicowate ("Phanerochaetaceae" Jülich) – rodzina grzybów należąca do rzędu żagwiowców ("Polyporales").

Wikipedia


korownicowaty

o cechach korownicowatych (rodzina grzybów)


SJP.pl


korownik

narzędzie do ręcznego korowania drewna


SJP.pl


korowodowy

przymiotnik od: korowód


SJP.pl


korowody

potocznie: uciążliwe zabiegi; ceregiele, starania, kłopoty, trudności


SJP.pl


korowy

→ kora


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do kory, mający związek z korą

Wiktionary

Patrz:

kora

Powiązane:

 rzecz. kora ż., kornik mzw., korowarka ż.

 czas. okorować dk., okorowywać ndk.

 przym. podkorowy

Wiktionary


korowód

gromada ludzi posuwających się jeden za drugim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) tańczący ludzie posuwający się jeden za drugim, często w rytmie tanecznym, czasem trzymający się za ręce

 (1.2) w gimnastyce szkolnej: połączenie ćwiczeń rzędowych i wolnych ze śpiewem i muzyką

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • korowód – długi szereg osób posuwających się jedna za drugą
  • Korowód – tańce korowodowe
  • Korowód – polski film z 2007 roku
  • Korowód – album muzyczny Marka Grechuty

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈrɔvut, AS: korovut

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korowody nmos.

 przym. korowodowy

Wiktionary


korowódkowate

podrodzina owadów z rodziny garbatkowatych


SJP.pl

Korowódkowate (Thaumetopoeinae) – podrodzina owadów rodziny garbatkowatych (Notodontidae), w obrębie rzędu motyli, do niedawna traktowana jako samodzielna rodzina Thaumetopoeidae.

Wikipedia


korowódkowaty

o cechach korowódkowatych (podrodzina owadów)


SJP.pl


korozja

niszczenie metali lub ich stopów pod wpływem tlenu znajdującego się w powietrzu, czynników atmosferycznych oraz niektórych związków chemicznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) proces niszczenia metalu lub innego materiału na skutek kontaktu z otoczeniem;

 (1.2) pot. mot. techn. miejsce objęte korozją (1.1)

 (1.3) książk. stopniowe tracenie walorów

Wiktionary

Korozja ( corrosio – zżeranie) – proces stopniowego niszczenia materiałów, zachodzący między ich powierzchnią i otaczającym środowiskiem. Zależnie od rodzaju materiału dominujące procesy mają charakter reakcji chemicznych, procesów elektrochemicznych, mikrobiologicznych lub fizycznych (np. topnienie i inne przemiany fazowe, uszkodzenia przez promieniowanie).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Cienka powłoka cyny na blaszanych puszkach z żywnością zapobiega korozji.

 (1.1) Kadłuby statków zabezpiecza się przed korozją przy pomocy anod cynkowych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korodowanie n., skorodowanie n.

 czas. korodować ndk., skorodować dk.

 przym. korozyjny, skorodowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) rdza; daw. nagryzanie

Wiktionary


korozyjność

podatność na uleganie korozji


SJP.pl


korozyjny

przymiotnik od: korozja


SJP.pl


korołaz

rodzaj ptaków z rzędu wróblowych


SJP.pl


korończyk

1. moneta z czasów jagiellońskich; półgroszek;
2. wymarły gatunek ptaka z rodziny gołębiowatych


SJP.pl

Korończyk ("Microgoura meeki") – wymarły gatunek ptaka z rodziny gołębiowatych (Columbidae). Był dużym gołębiem rozmiarów kurczaka, z charakterystycznym pióropuszem na głowie. Zamieszkiwał lasy tropikalne Wysp Salomona. Wyginął na skutek drapieżnictwa zdziczałych psów i kotów.

Wikipedia


korpak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Korpak – polski wojskowy
  • Józef Korpak – polski polityk i samorządowiec
  • Szymon Korpak – rzymskokatolicki duchowny i działacz społeczny

Wikipedia


korpalski

nazwisko


SJP.pl


korpektomia

operacyjne usunięcie trzonu kręgu


SJP.pl


korpo

potocznie: korporacja (firma)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. korporacja

Wiktionary

Korpo (ang. "Mayhem") – amerykański film fabularny z 2017 roku w reżyserii Joego Lyncha, wyprodukowany przez wytwórnię RLJE Films.

Premiera filmu odbyła się 10 listopada 2017 w Stanach Zjednoczonych. Dziesięć miesięcy później, 28 września 2018, obraz trafił do kin na terenie Polski.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wstydzę się, bo pracuję w korpo.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔrpɔ, AS: korpo

Wiktionary


korpobełkot

lekceważąco: sztuczny, nadęty język używany w korporacjach; korpomowa, korposlang, korponowomowa


SJP.pl


korpolud

pogardliwie: pracownik korporacji; korpoludek, korposzczur, korposzczurek


SJP.pl


korpoludek

pogardliwie: osoba pracująca w korporacji; korpolud, korposzczur, korposzczurek


SJP.pl


korpomowa

potocznie: charakterystyczny język używany w korporacjach; korponowomowa, korposlang


SJP.pl

Korpomowa, polszczyzna korporacyjna, nowomowa korporacyjna, korpolekt, korpopolszczyzna – odmiana języka polskiego używana w dużych przedsiębiorstwach, zwłaszcza międzynarodowych, która charakteryzuje się dużymi wpływami języka angielskiego, obecnością kolokwializmów i specjalistycznych terminów branżowych, a także zawiera pewne specyficzne cechy wynikające z dążenia do realizacji celów biznesowych.

Wikipedia


korponowomowa

specjalistyczny język korporacyjny; korpomowa, korposlang


SJP.pl


korpopracownik

osoba pracująca w korporacji


SJP.pl


korporacja

zrzeszenie osób mające na celu realizację określonych zadań


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) duża firma

 (1.2) bractwo studenckie

Wiktionary

Korporacja – zrzeszenie osób posiadające osobowość prawną, którego celem jest realizacja określonych wspólnych zadań.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔrpɔˈrat͡sʲja, AS: korporacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korporant m., korporacjonizm m.

 przym. korporacyjny, wewnątrzkorporacyjny, korporancki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) bractwo, korporacja akademicka, stowarzyszenie studentów

Wiktionary


korporacjonistyczny

→ korporacjonizm


SJP.pl

Patrz:

korporacjonizm

korporacjonizm

ideologia, według której człowiek realizuje się poprzez pracę i głosząca, że podstawą państwa powinny być korporacje zawodowe pracowników i pracodawców różnych branż


SJP.pl

Ko

Wikipedia


korporacyjność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest korporacyjne; cecha tych, którzy są korporacyjni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. korporacyjny, korporancki

 przysł. korporacyjnie

Wiktionary


korporacyjny

związany z korporacją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący korporacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korporacja ż., korporacjonizm mrz., korporant mos., korporacyjność ż.

 przym. korporancki

 przysł. korporacyjnie

Wiktionary


korporalny

odnoszący się do ciała; cielesny


SJP.pl


korporancki

odnoszący się do korporanta lub korporacji, właściwy korporantom


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z korporantem, dotyczący korporanta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korporant mos., korporacja ż., korporacjonizm mrz., korporacyjność ż.

 przym. korporacyjny

 przysł. korporacyjnie

Wiktionary


korporant

członek korporacji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ekon. członek korporacji (jako spółki)

 (1.2) praw. członek korporacji (jako stowarzyszenia)

Wiktionary

Korporant – członek korporacji (stowarzyszenia), zwykle korporacji akademickiej.

Członkostwo w korporacjach akademickich.

Członkostwo w korporacjach akademickich nie wygasa wraz z ukończeniem studiów, lecz trwa aż do śmierci. Czasami w korporacjach występuje zasada, że student należący do niej, zmieniając uniwersytet, nie ma prawa wstąpić do kolejnej, lokalnej korporacji, czyli jednorazowo może należeć tylko do jednego stowarzyszenia. Nie dotyczy to statusu tzw. filistra "honoris causa".

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔrˈpɔrãnt, AS: korporãnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korporacja ż.

 przym. korporacyjny, korporancki

Wiktionary


korporantka

→ korporant


SJP.pl

Patrz:

korporant

korporatystyczny

→ korporatyzm


SJP.pl

Patrz:

korporatyzm

korporatyzm

forma organizacji społecznej, w której o najważniejszych sprawach decydują grupy korporacyjne


SJP.pl


korporał

w liturgii katolickiej: biała chusta podkładana pod naczynia liturgiczne w czasie mszy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. obrus rozkładany na ołtarzu pod naczynia mszalne podczas liturgii eucharystii oraz używany w innych miejscach podczas mszy;

Wiktionary

Korporał ( corporale) – w liturgii Kościołów zachodnich obrus rozkładany na ołtarzu podczas liturgii eucharystii (części mszy) i w niektórych innych okolicznościach; element bielizny kielichowej. W najczęściej używanej formie ma kształt kwadratu o wymiarach 50×50 cm.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) (…) średniowieczni autorzy podkreślali analogię między złożeniem w żłobie Chrystusa, dzieciątka zawiniętego w pieluszki, zawiniętego w całun ciała Chrystusa w grobie oraz składaniem na ołtarzu hostii w korporale.

Wiktionary


korposlang

specjalistyczny język korporacyjny; korponowomowa, korpomowa


SJP.pl


korposzczur

pogardliwie: pracownik korporacji; korpolud, korpoludek, korposzczurek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) slang. pejor. pracownik korporacji, uczestnik wyścigu szczurów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na własne życzenie został korposzczurem, tyle że nie wyrobił na zakrętach w kołowrotku.

 (1.1) Jego starszy nieco brat (korposzczur) dodał, że tak jak kiedyś "na fajka" urywało się u niego w robo zaledwie kilku uzależnionych, tak teraz co chwila znikają niemal wszyscy (…).

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) korpoludek

Wiktionary


korposzczurek

pogardliwie: osoba pracująca w korporacji; korpolud, korpoludek, korposzczur


SJP.pl


korpoświat

1. życie zawodowe w korporacji;
2. ogół zatrudnionych w korporacji


SJP.pl


korpulencja

cecha kogoś, kto ma nadwagę, jest otyły, gruby; tusza, otyłość, pulchność, korpulentność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. poważna nadwaga będąca wynikiem nadmiernego nagromadzenia tłuszczu w organizmie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Korpulencja nie przeszkadzała jej w aktywnym krzątaniu się po kuchni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrpuˈlɛ̃nt͡sʲja, AS: korpulẽncʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korpulentność ż.

 przym. korpulentny

 przysł. korpulentnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) otyłość, tusza

Wiktionary


korpulentnie

przysłówek

 (1.1) rzad. w sposób otyły

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Niezwykle korpulentnie wyglądający bachor uśmiechał się zawadiacko.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korpulencja ż., korpulentność ż.

 przym. korpulentny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grubo, otyle, tłusto

Wiktionary


korpulentność

cecha kogoś, kto ma nadwagę, jest otyły, gruby; tusza, otyłość, pulchność, korpulencja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co jest korpulentne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ciało o niezwykłej korpulentności spoczywało na stole sekcyjnym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korpulencja ż.

 przym. korpulentny

 przysł. korpulentnie

Wiktionary


korpulentny

charakteryzujący się nadmierną tuszą, mający nadwagę; tęgi, otyły, pulchny, puszysty


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) o człowieku: odznaczający się nadwagą, o tęgiej budowie ciała

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Korpulentni panowie muszą czasem zamawiać indywidualnie skrojone garnitury u krawców.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrpuˈlɛ̃ntnɨ, AS: korpulẽntny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korpulencja ż., korpulentność ż.

 przysł. korpulentnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gruby, tęgi, tęgawy, zażywny

Wiktionary


korpus

1. ciało człowieka lub zwierzęcia (oprócz głowy i kończyn); tułów;
2. główna część budowli;
3. główna część maszyny, urządzenia, przyrządu itp.;
4. wojskowa jednostka taktyczna składająca się z kilku brygad lub dywizji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) anat. tułów człowieka lub zwierzęcia

 (1.2) techn. główna część maszyny lub urządzenia;

 (1.3) wojsk. jednostka wojskowa utworzona tymczasowo w celach administracyjnych, szkoleniowych lub taktycznych;

 (1.4) archit. główna część budowli;

 (1.5) jęz. zbiór tekstów będący podstawą badań językoznawczych;

 (1.6) bot. komórki okalające komórki inicjalne w części centralnej merystemu wierzchołowego pędu;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • korpus - tułów
  • korpus (językoznawstwo)
  • korpus budowli
  • korpus (technika)
  • korpus (wojsko)
  • korpus (botanika)
  • Korpus (zespół muzyczny)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gruba zimowa kurtka ochroni korpus, szyję i ręce.

 (1.3) Szeregi korpusu wzmocnili weterani walk w Normandii.

 (1.5) Korpus języka polskiego liczy kilkadziesiąt milionów słów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔrpus, AS: korpus

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korpusówka ż., korpusik mrz.

 przym. korpusowy, korpuśny

Wiktionary


korpusik

zdrobnienie od: korpus


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od korpus

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie korpus, lecz tylko mały korpusik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korpus m.

Wiktionary


korpuskularność

cecha czegoś składającego się z korpuskuł, cząsteczek, np. korpuskularność światła - własności światła wynikające z jego fotonowej budowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest korpuskularne; cecha tych, którzy są korpuskularni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. korpuskularny

 przysł. korpuskularnie

Wiktionary


korpuskularny

1. przymiotnik od: korpuskuła;
2. promieniowanie korpuskularne - promieniowanie składające się z cząstek materialnych


SJP.pl


korpuskuła

w fizyce: cząsteczka


SJP.pl


korpusowy

przymiotnik od: korpus


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z korpusem, dotyczący korpusu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korpus mrz., korpusówka ż.

 przym. korpuśny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wojsk. przest. korpuśny

Wiktionary


korpusówka

potocznie: oznaka korpusu osobowego w służbach mundurowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. wojsk. metalowa oznaka korpusu (specjalności) sił zbrojnych, noszona na mundurze;

Wiktionary

„K

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Współczesna korpusówka podhalańczyków ma formę kwiatu szarotki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korpus mrz.

 przym. korpusowy

Wiktionary


korpuśny

dawniej: korpusowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) przest. wojsk. związany z korpusem wojskowym, dotyczący korpusu wojskowego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korpus mrz.

 przym. korpusowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) korpusowy

Wiktionary


korral

corral;
1. zagroda dla bydła w Ameryce Południowej i Północnej;
2. dawny teatr hiszpański wystawiający swe sztuki na dziedzińcach, podwórkach; także podwórko lub dziedziniec służące jako scena dla tego teatru


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zootechn. rodzaj zagrody dla bydła w Ameryce

Wiktionary

Korral – ogrodzenie z kolczastych i ciernistych gałęzi dla pomieszczenia bydła i jego ochrony przed drapieżnikami, stosowane przez pasterzy w Ameryce. Analogiczne ogrodzenie w Afryce nosi nazwę zeriba lub boma.

Wikipedia


korrida

walka człowieka z bykiem prowadzona na arenie; corrida


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. widowisko polegające na walce toreadorów z bykiem, popularne przede wszystkim w Hiszpanii;

Wiktionary

Na tę stronę wskazuje „walka byków”. Zobacz też: Walka byków (obraz Édouarda Maneta).

Korrida ( corrida de toros od correr – „biegać” oraz toro – „byk”) – tradycyjna walka z bykiem, widowisko popularne w Hiszpanii, według niektórych zwyczaj sprowadzony na Półwysep Iberyjski przez Arabów; inne wersje mówią o Kartagińczykach lub Rzymianach. Kiedyś zwyczaj popularny wśród arystokracji, w walkach brali udział nawet królowie (np. Filip IV).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Parlament Katalonii zaaprobował w środę zakaz korridy w tym autonomicznym regionie w północno-wschodniej Hiszpanii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔrˈrʲida, AS: korrʹida

Wiktionary


korrobori

widowisko urządzane u ludów australijskich z okazji udanych łowów


SJP.pl


korsak

drapieżne zwierzę podobne do lisa, o rudym ubarwieniu, żyjące na stepach i na pustyniach Eurazji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Vulpes corsac|ref=tak., gatunek drapieżnego ssaka z rodzaju lis, występujący na stepach i półpustyniach Azji Środkowo-Wschodniej;

 (1.2) zool. zwierzę z gatunku korsak (1.1)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • korsak, lis stepowy – gatunek drapieżnego ssaka z rodziny psowatych
  • Andrzej Korsak – polski lekarz, pisarz, popularyzator medycyny
  • Andrzej Korsak Bobynicki – poseł na sejmy z województwa połockiego
  • Bazyli Korsak Bobynicki – poseł na sejm konwokacyjny 1733 r. z województwa połockiego
  • Dominik Korsak – poseł na sejm 1778 r. z województwa połockiego
  • Dymitr Siemionowicz Sowicz Korsak – poseł na sejm 1570 r. z województwa mińskiego
  • Florian Korsak – katolicki duchowny
  • Jan Mikołaj Korsak Zaleski – poseł powiatu oszmiańskiego na sejm 1613
  • Jan Samuel Korsak – poseł na sejmy
  • Jan Władysław Korsak Zaleski – poseł, elektor władców polskich
  • Jerzy Korsak – marszałek połocki konfederacji targowickiej, kawaler Orderu Świętego Stanisława
  • Józef Korsak Głębocki – polski urzędnik i dworzanin

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) lis stepowy

Wiktionary


korsakow

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korsakow (miasto w Rosji)
  • Nikołaj Rimski-Korsakow (1844-1908), kompozytor
  • Siergiej Korsakow (1854-1900), lekarz, psychiatra
    • zespół Korsakowa
  • Aleksander Rimski-Korsakow (1753-1840), generał
  • Siemion Korsakow (1788-1853), homeopata i wynalazca karty dziurkowanej

Wikipedia


korsarka

1. zajęcie korsarza, kapra; rozbójnictwo morskie;
2. rodzaj dużej petardy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. mar. uprawianie zbójnictwa morskiego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korsarstwo n., korsarz m.

 przym. korsarski

 przysł. korsarsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) korsarstwo

Wiktionary


korsarki

damskie spodnie sięgające do połowy łydki, noszone zwykle podczas aerobiku i na siłowni


SJP.pl


korsarski

→ korsarz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z korsarzami, korsarstwem, dotyczący korsarzy

Wiktionary

Patrz:

korsarz

Powiązane:

 rzecz. korsarz mos., korsarstwo n., korsarka ż.

 przysł. korsarsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) piracki, kaperski

Wiktionary


korsarsko

przysłówek sposobu

 (1.1) na sposób korsarski, po korsarsku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od strony wysp nadpłynął korsarsko wyglądający statek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korsarka ż., korsarstwo n., korsarz m.

 przym. korsarski

Wiktionary


korsarstwo

1. rozbój uprawiany przez piratów, korsarzy; piractwo, rozbójnictwo morskie;
2. ogół korsarzy, piratów;
3. wynajmowanie przez państwo prywatnej jednostki pływającej z załogą i upoważnianie jej dowódcy do prowadzenia działań wojennych; kaperstwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) hist. mar. uprawianie zbójnictwa morskiego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Algier stał się ośrodkiem korsarstwa i rabunku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korsarka ż., korsarz m.

 przym. korsarski

 przysł. korsarsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) korsarka

Wiktionary


korsarz

kaper;
1. rozbójnik morski, pirat;
2. uzbrojony, prywatny statek handlowy, upoważniony do walki ze statkami wrogiego państwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. żegl. pirat na usługach państwa;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) hist. żegl. korsarski okręt

 (2.2) żegl. sport. rodzaj jachtu żaglowego;

Wiktionary

Korsarz (kaper) – armator, kapitan lub członek załogi uzbrojonego prywatnego statku, prowadzącego działania wojenne w imieniu władcy na podstawie wystawionego przez niego listu kaperskiego. W przeciwieństwie do marynarzy floty wojennej, korsarze nie pobierali żołdu a utrzymywali się ze zdobytych na przeciwniku łupów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Widziałem ostatnio film dokumentalny o korsarzach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korsarstwo n.

:: fż. korsarka

 przym. korsarski

 przysł. korsarsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kaper

Wiktionary


korsaż

ozdoba stroju damskiego w formie małego bukietu


SJP.pl

Korsaż (z ang. corsage) – mały ozdobny bukiet z kwiatów umieszczany na nadgarstku, w okolicach dekoltu sukni ślubnej bądź też wpięty we włosy.

Wikipedia


korseka

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. wojsk. biała broń drzewcowa, o potrójnym ostrzu, z najdłuższym prostym grotem środkowym i dwoma bocznymi, półokrągło wygiętymi ku dołowi;

Wiktionary

Korseka (z fr. "corsèque"; wł. "corsesca") – rodzaj pochodzącej z Korsyki broni drzewcowej o trójdzielnym żeleźcu z długim, iglastym grotem środkowym oraz dwoma bocznymi, wygiętymi półokrągło ku dołowi, szerokimi oraz lekko spłaszczonymi kolcami o wachlarzowatym kształcie.

Wikipedia


korsjowate

o cechach korsjowatych (rodzina roślin)


SJP.pl

Korsjowate ("Corsiaceae") – rodzina roślin jednoliściennych. Bezzieleniowe myko-heterotrofy występujące w runie wilgotnych lasów. Należą tu 3 rodzaje z 30 gatunkami. Jedyny gatunek z rodzaju "Arachnitis" rośnie w Andach boliwijskich i w Chile oraz na Falklandach, rodzaj "Corsia" rośnie w północnej Australii i na okolicznych wyspach, rodzaj "Corsiopsis" znany jest tylko z południowych Chin.

Wikipedia


korsjowaty

o cechach korsjowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


korso

reprezentacyjna aleja, miejsce przejażdżek i spacerów; corso


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) urb. szeroka ulica miejska

 (1.2) pochód z ukwieconymi pojazdami

Wiktionary

Korso – tygodnik regionalny o charakterze informacyjnym i publicystycznym, wydawany w Mielcu od 1991 roku, Kolbuszowej (Korso Kolbuszowskie) od 2007 roku, Sanoku (Korso Gazeta Sanocka) od 2014 roku, a dawniej również w Busko-Zdroju (Korso Buskie) od 2010 do 2011 roku. Porusza tematy dotyczące Mielca i okalającego go powiatu, to samo tyczy się Korso Kolbuszowskiego i Korso Gazety Sanockiej. Drukowany jest w nakładzie ok. 8500 egzemplarzy.

Wikipedia


korsyka

wyspa na Morzu Śródziemnym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. wyspa na Morzu Śródziemnym, część Francji;

 (1.2) geogr. adm. zbiorowość terytorialna, a de facto region administracyjny Francji obejmujący wyspę Korsykę (1.1)

Wiktionary

Korsyka ( Corse,; Corsica) – wyspa na Morzu Śródziemnym, należąca do Francji, położona na południowy wschód od kontynentalnej części tego kraju, na zachód od Półwyspu Apenińskiego (Włochy). Cieśnina Świętego Bonifacego oddziela ją od położonej na południu włoskiej Sardynii. Wyspa ma powierzchnię 8680 km², co czyni ją czwartą pod względem wielkości na Morzu Śródziemnym, a największą we Francji metropolitalnej. Liczba mieszkańców w 2023 roku wynosiła 351 255.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Postanowiliśmy spędzić kilka dni na Korsyce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔrˈsɨka, AS: korsyka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korsykański mrz., Korsykanin mos., Korsykańczyk mos., Korsykanka ż.

 przym. korsykański

Wiktionary


korsykanin

mieszkaniec Korsyki; Korsykańczyk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Korsyki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korsyka ż.

:: fż. Korsykanka ż.

 przym. korsykański

Wiktionary


korsykanka

mieszkanka Korsyki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Korsyki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korsyka ż., Korsykańczyk mos.

:: fm. Korsykanin mos.

 przym. korsykański

Wiktionary


korsykańczyk

mieszkaniec Korsyki; Korsykanin


SJP.pl


korsykański

przymiotnik od: Korsyka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do Korsyki, związany lub wywodzący się z Korsyki

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język używany na Korsyce;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Odkryjcie najpiękniejsze korsykańskie plażaaże.

 (2.1) Większość mieszkańców Korsyki posługuje się korsykańskim.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrsɨˈkãj̃sʲci, AS: korsykãĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korsyka ż., Korsykanin mos., Korsykanka ż.

Wiktionary


korsykańskojęzyczny

przymiotnik

 (1.1) taki, który posługuje się językiem korsykańskim

 (1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem korsykańskim

 (1.3) spisany, stworzony w języku korsykańskim

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrsɨˈkãj̃skɔjɛ̃w̃ˈzɨt͡ʃnɨ, AS: korsykãĩ ̯skoi ̯ẽũ̯zyčny

Wiktionary


korszanin

mieszkaniec Korsz (miasta w Polsce)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Korsz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Korszanie pomimo upału oraz szalejącej w okolicy burzy z chęcią przybyli do amfiteatru, by świętować wspólnie 50-lecie nadania praw miejskich swojemu miastu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korsze nmos.

:: fż. korszanka ż.

 przym. korszeński, korszyński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. Korszynianin, Korszyniak

Wiktionary


korszanka

mieszkanka Korsz (miasta w Polsce)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Korsz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Korszanki zajęły drugie miejsce w turnieju tańca nowoczesnego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korsze nmos.

:: fm. korszanin m.

 przym. korszeński, korszyński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. Korszynianka, Korszyniaczka

Wiktionary


korsze

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce w województwie warmińsko-mazurskim;

Wiktionary

}|-

Korsze (dawniej "Korszyn", Korschen) – miasto w Polsce, w woj. warmińsko-mazurskim, w powiecie kętrzyńskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Korsze.

Pod względem historycznym Korsze leżą w Prusach Dolnych, na obszarze dawnej Barcji, a także na Mazurach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W półfinale orzyszanki zostały pokonane przez piłkarki z Korsz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔrʃɛ, AS: korše

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korszyn m., korszynianin m., korszynianka ż., korszanin m., korszanka ż.

 przym. korszeński, korszyński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hist. Korszyn

Wiktionary


korszeński

przymiotnik od: Korsze


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Korszami, dotyczący Korsz

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korsze nmos., Korszyn m., korszanin m., korszanka ż., korszynianin m., korszynianka ż.

 przym. korszyński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. korszyński

Wiktionary


korszuk

nazwisko


SJP.pl


korszyński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) pot. związany z Korszami

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korsze nmos., Korszyn m., korszynianin m., korszynianka ż., korszanin m., korszanka ż.

 przym. korszeński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) korszeński

Wiktionary


kort

1. plac do gry w tenisa;
2. ciężka tkanina wełniana


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sport. miejsce do gry w tenisa, badmintona, squasha itp.;

 (1.2) włók. rodzaj tkaniny wełnianej;

 (1.3) gw-pl|Bukowina. namiot

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kort – tkanina
  • kort – boisko gry do tenisa (kort tenisowy), squasha, ricocheta, speed-ball
  • Axel Kort
  • Dawid Kort
  • Koen de Kort

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔrt, AS: kort

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. korcik mrz.

 przym. kortowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) pałatka, szatra

Wiktionary


korta

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korta – wieś w Gruzji
  • Alina Korta – polska pisarka i scenarzystka
  • Wacław Korta – polski historyk

Wikipedia


kortaderia

roślina z rodziny traw (Cortaderia selloana), występująca w Brazylii i Argentynie; gynerium, trawa pampasowa, okolcz srebrzysty


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kortas

nazwisko


SJP.pl


kortenowski

stal kortenowska - stal o podwyższonej odporności na warunki atmosferyczne; corten


SJP.pl


kortezan

kortezanin;
1. dawniej: duchowny posiadający beneficjum w kraju, a mieszkający w Rzymie;
2. dawniej: człowiek schlebiający swoim mocodawcom; dworzanin; dworak; pochlebca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. dworzanin

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔrˈtɛzãn, AS: kortezãn

Wiktionary


kortezanin

kortezan;
1. dawniej: duchowny posiadający beneficjum w kraju, a mieszkający w Rzymie;
2. dawniej: człowiek schlebiający swoim mocodawcom; dworzanin; dworak; pochlebca


SJP.pl


kortezanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. nierządnica

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrtɛˈzãŋka, AS: kortezãŋka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kurtyzanka

Wiktionary


kortezy

średniowieczne przedstawicielstwo stanowe w Portugalii i państwach hiszpańskich


SJP.pl

Ko

Wikipedia


korthalzja

rodzaj roślin z rodziny arekowatych (palm)


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kortland

cortland; rzadko:
1. zimowa odmiana jabłoni;
2. owoc tej jabłoni


SJP.pl


korton

steroidowy hormon kory nadnerczy; kortyzon


SJP.pl


kortownia

fabryka włókiennicza produkująca kort


SJP.pl


kortowo

Ko

Wikipedia


kortowski

1. przymiotnik od: Kortowo (osiedle w Olsztynie);
2. ser kortowski - wytwarzany w Polsce gatunek twardego sera podpuszczkowego


SJP.pl


kortowy

przymiotnik od: kort


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kortem, dotyczący kortu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kort m.

Wiktionary


kortusa

kortusa górska - gatunek rośliny z rodziny pierwiosnkowatych; zarzyczka górska


SJP.pl


kortykosteroid

hormon produkowany przez korę nadnerczy, regulujący przemiany białek, węglowodanów i tłuszczów; kortykosteryd


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) biochem. farm. hormon steroidowy wytwarzany przez korę nadnerczy lub otrzymywany syntetycznie;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kortykosteryd, glikokortykoid, glikokortykosteroid, glikokortykosteryd

Wiktionary


kortykosteroidowy

→ kortykosteroid; kortykosterydowy


SJP.pl


kortykosteron

hormon sterydowy wydzielany przez korę nadnerczy, biorący udział w wytwarzaniu glukozy


SJP.pl

Kortykosteron – organiczny związek chemiczny, glikokortykoidowy hormon sterydowy (21-węglowy) wydzielany przez korę nadnerczy, wydzielany pod wpływem adrenokortykotropiny. Ma zbliżone działanie do kortyzolu. Wpływa stymulująco na proces glukoneogenezy.

Wikipedia


kortykosteryd

hormon produkowany przez korę nadnerczy, regulujący przemiany białek, węglowodanów i tłuszczów; kortykosteroid


SJP.pl


kortykosterydowy

→ kortykosteryd; kortykosteroidowy


SJP.pl


kortykoterapia

w medycynie: stosowanie syntetycznych hormonów kory nadnerczy w celach leczniczych


SJP.pl


kortykotomia

zabieg chirurgiczny wspomagający leczenie ortodontyczne u dorosłych pacjentów


SJP.pl


kortykotropina

hormon wytwarzany przez przedni płat przysadki; adrenokortykotropina; ACTH


SJP.pl


kortyna

wyciąg z kory nadnercza stosowany w lecznictwie


SJP.pl


kortyzol

hormon steroidowy wytwarzany przez korę nadnerczy; hydrokortyzon


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) biochem. hormon należący do kortykosteroidów;

Wiktionary

Kortyzol, hydrokortyzon ( cortex = „kora”, „łupina”, „skórka”) – organiczny związek chemiczny, naturalny hormon steroidowy wytwarzany przez warstwę pasmowatą kory nadnerczy, główny przedstawiciel glikokortykosteroidów. Wywiera szeroki wpływ na metabolizm, bywa nazywany "hormonem stresu" na równi z adrenaliną. Powstaje z 11-β-deoksykortyzolu przy udziale 11β-hydroksylazy w warstwie pasmowatej kory.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Listę głównych osiągnięć farmakologicznych ostatniego sześćdziesięciolecia otwiera odkrycie penicyliny, znajdują się też na niej takie leki jak kortyzol (działanie przeciwuczuleniowe i przeciwzapalne), cefalosporyna (otworzyła drogę przeszczepom) [...]

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kortyzolowy

Wiktionary


kortyzolowy

→ kortyzol


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) biochem. dotyczący kortyzolu

Wiktionary

Patrz:

kortyzol

Przykłady

 (1.1) Za mobilizację organizmu w stanie wzmożonego wysiłku odpowiada hormon stresu – kortyzol (…). Pomaga on nam radzić sobie z długoterminowym napięciem, łapać twórczy wiatr w skrzydła i wydajnie pracować nawet po 12-14 godzin na dobę. Jest to pierwsza faza kortyzolowa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kortyzol m.

Wiktionary


kortyzon

hormon wytwarzany przez korę nadnerczy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) biochem. hormon kory nadnercza z grupy steroidów, nieaktywny biologicznie;

Wiktionary

Kortyzon – organiczny związek chemiczny zaliczany do steroidów, hormon kory nadnerczy. Wpływa na metabolizm węglowodanów i białek. Ma działanie przeciwzapalne. Jest uznawany przez DFB (komisję antydopingową) za zabroniony środek dopingujący. Stosuje się go również przy zatruciach cyjankiem potasu lub cyjanowodorem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czy przeciwzapalne działanie kortyzonu bywa wykorzystywane w praktyce klinicznej?

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kortyzonowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) (8S,9S,10R,13S,14S,17R)-17-hydroksy-17-(2-hydroksyacetylo)-10,13-dimetylo-1,2,6,7,8,9,12,14,15,16-dekahydrocyklopenta[a]fenantreno-3,11-dion; 11-dehydro-17-hydroksykortykosteron; 17-hydroksy-11-dehydrokortykosteron; 17,21-dihydroksypregn-4-eno-3,11,20-trion; wzór sumaryczny: wzór chemiczny|C21H28O5.

Wiktionary


kortyzonowy

→ kortyzon


SJP.pl

Patrz:

kortyzon

korumpować

uzależniać od siebie kogoś, zwłaszcza urzędników i polityków, przez dawanie łapówek, przykupywanie


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. skorumpować)

 (1.1) nakłaniać kogoś do działania wbrew obowiązującym normom w zamian za korzyść materialną lub inną

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Urzędnicy byli korumpowani przez przedsiębiorców.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korupcja ż., korumpowanie

 przym. korupcyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przekupywać

Wiktionary


koruna

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. korona

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈrũna, AS: korũna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korona ż., koronacja ż., koronowanie n.

 czas. koronować ndk.

 przym. koronacyjny

Wiktionary


korund

tlenek glinu, minerał najtwardszy po diamencie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miner. minerał, najtwardszy po diamencie; tlenek glinu;

Wiktionary

Korund – minerał będący tlenkiem glinu Al2O3. Nazwa minerału wywodzi się z sanskrytu ("kurivinda" znaczy „rubin”).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Odmiana korundu o czerwonej barwie nazywana jest rubinem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔrũnt, AS: korũnt

Wiktionary

Powiązane:

 przym. korundowy

Wiktionary


korundowy

przymiotnik od: korund


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zrobiony z korundu, składający się z korundu, zawierający korund

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔrũnˈdɔvɨ, AS: korũndovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korund m.

Wiktionary


korupcja

żądanie lub przyjmowanie korzyści finansowych lub majątkowych przez pracowników instytucji za naruszenie prawa lub wykonanie określonych czynności urzędowych; przekupstwo, łapownictwo, łapówkarstwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nadużycie stanowiska publicznego w celu uzyskania prywatnych korzyści;

 (1.2) przest. psucie się, gnicie, rozkład

Wiktionary

Korupcja (łac. "corruptio" – zepsucie) – nadużycie stanowiska publicznego w celu uzyskania prywatnych korzyści.

Korupcja może w praktyce powstawać niezależnie od formy rządów. Poziom korupcji może być bardzo różny, od drobnych przypadków wykorzystania wpływu lub faworyzowania w celu wyświadczenia lub oddania przysługi, do kleptokracji ("rządów złodziei"), gdzie porzucone zostają nawet zewnętrzne pozory uczciwości.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈrupt͡sʲja, AS: korupcʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 czas. korumpować ndk., skorumpować dk.

 rzecz. ruptura ż., korumpowanie

 przym. korupcyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łapówkarstwo, łapownictwo, przekupstwo

Wiktionary


korupcjogenny

sprzyjający korupcji, będący przyczyną korupcji, rodzący korupcję


SJP.pl


korupcjonista

osoba biorąca udział w przekupstwie, oferująca lub przyjmująca łapówki


SJP.pl


korupcjonistka

→ korupcjonista


SJP.pl

Patrz:

korupcjonista

korupcyjność

powiązanie ze zjawiskiem korupcji


SJP.pl


korupcyjny

związany z korupcją


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z korupcją, dotyczący korupcji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korupcja ż., korumpowanie n., skorumpowanie n.

 czas. korumpować ndk., skorumpować dk.

 przym. skorumpowany

 przysł. korupcyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łapówkarski

Wiktionary


korus

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kazimierz Korus (ur. 1944) – polski filolog klasyczny, prof. dr hab.
  • Romuald Korus (1942–2017) – polski malarz, plastyk, pedagog
  • Edward Korus (1930–1983) – polski działacz ruchu ludowego, inżynier leśnik, polityk, poseł

Wikipedia


korwet

podskok, skok konia; kurbeta


SJP.pl


korweta

1. w epoce floty żaglowej - okręt wojenny średnich rozmiarów, uzbrojony w armaty, używany do służby rozpoznawczej;
2. od II wojny światowej - typ okrętu eskortowego przystosowany do wykrywania i zwalczania okrętów podwodnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. mar. okręt żaglowy do służby zwiadowczej oraz zadań pomocniczych;

 (1.2) mar. średni okręt wojenny o wyporności od 500 do 1000 ton;

Wiktionary

Korweta – klasa współczesnych okrętów umiarkowanej wielkości. Współczesne korwety dzielą się pod względem przeznaczenia i uzbrojenia na okręty przeznaczone do zwalczania okrętów podwodnych lub przeznaczone do zwalczania okrętów nawodnych za pomocą kierowanych pocisków rakietowych (korwety rakietowe). Do XIX wieku korweta oznaczała historyczną klasę okrętów żaglowych (zobacz korweta żaglowa), po czym nazwa tej klasy została wprowadzona ponownie podczas II wojny światowej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W porcie w Genui czekała na nich zakotwiczona korweta.

 (1.2) Budowę polskiej korwety powierzono Stoczni Północnej im. Bohaterów Westerplatte w Gdańsku.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) dozorowiec

Wiktionary


korwin

wieś w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) icht. ryba z rodziny kulbinowatych (nazwa systematyczna|Sciaenidae|ref=tak.)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korwin – wieś w woj. wielkopolskim, w powiecie słupeckim, w gminie Słupca
  • korwin, inaczej kulbin czarny (Sciaena umbra)
  • korwin czerwony, inaczej kulbak czerwony (Sciaenops ocellatus)
  • korwin kapitański (Pseudotolithus senegalensis)
  • korwin szary (Pseudotolithus elongatus)
  • Maciej Korwin (Corvinus, Hunyadi) (1443–1490), król Węgier
  • Wawrzyniec Korwin (Nowotarski), łac. Laurentii Corvini Novoforensis, niem. L. Ra(a)be (1470–1527)
  • Cyryl (Korwin)-Krasiński (1905–1992)
  • Stanisław Korwin-Szymanowski, pseudonim: „Corvinus” „Kostek” (1926–2008)
  • Alan Korwin (ur. 1949), amerykański pisarz i działacz na rzecz praw człowieka
  • Korwin, herb szlachecki
    • Aleksander Korwin Gosiewski, herbu Ślepowron (zm. 1639), pisarz polny litewski

Wikipedia


korwin-mikke

nazwisko


SJP.pl


korwinista

korwinowiec;
1. członek partii Janusza Korwin-Mikkego;
2. zwolennik polityki Janusza Korwin-Mikkego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) polit. zwolennik korwinizmu, zwolennik Janusza Korwin-Mikkego

 (1.2) polit. członek lub działacz którejś z partii Janusza Korwin-Mikkego, np. Unia Polityki Realnej, Wolność i Praworządność, Kongres Nowej Prawicy, Koalicja Odnowy Rzeczypospolitej Wolność i Nadzieja, Konfederacja Odnowy Rzeczypospolitej Wolność i Niepodległość

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dla „korwinistów” liczy się, by każdy mógł sam decydować o tym, czy zapinać pasy, jadąc samochodem, posiadać broń czy zażywać narkotyki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korwin mrz., korwinizm mrz., korwinowiec mos.

:: fż. korwinistka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pejor. kuc, szur; war. korwinowiec

Wiktionary


korwinistka

1. członkini partii Janusza Korwin-Mikkego;
2. zwolenniczka polityki Janusza Korwin-Mikkego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zwolenniczka poglądów Janusza Korwin-Mikkego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korwinizm mrz., Korwin mrz., korwinista mos., korwinowiec mos.

Wiktionary


korwinistyczny

→ korwinizm


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący poglądów Janusza Korwin-Mikkego

Wiktionary

Patrz:

korwinizm

korwinizm

1. zbiór poglądów głoszonych przez Janusza Korwina-Mikkego;
2. bycie zwolennikiem poglądów Janusza Korwina-Mikkego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. zbiór poglądów głoszonych przez polskiego polityka konserwatywno-liberalnego Janusza Korwin-Mikkego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Alternatywą dla solidarności jest darwinizm społeczny, który w Polsce przybiera postać korwinizmu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korwin mrz., korwinista m., korwinistka ż., korwinowiec m.

Wiktionary


korwinowiec

korwinista;
1. członek partii Janusza Korwin-Mikkego;
2. zwolennik polityki Janusza Korwin-Mikkego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) neol. polit. zwolennik poglądów Janusza Korwin-Mikkego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korwinista mos., korwinizm mrz.

:: fż. korwinistka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. korwinista

Wiktionary


korwinów

Korwinów – wieś w Polsce, położona nad Wartą, w pobliżu Częstochowy, w województwie śląskim, w powiecie częstochowskim, w gminie Poczesna.

Wikipedia


korybut

nazwisko


SJP.pl


koryciarz

pogardliwie: osoba, która korzysta z władzy lub stanowiska głównie dla własnych korzyści materialnych


SJP.pl


korycin

osada w Polsce


SJP.pl

Korycin – osada w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie sokólskim, w gminie Korycin.

Miejscowość jest siedzibą gminy Korycin.

Korycin był miastem, uzyskał lokację miejską w 1671 roku, zdegradowany w 1897 roku. Miasto królewskie w ekonomii grodzieńskiej położone było w końcu XVIII wieku w powiecie grodzieńskim województwa trockiego.

Wikipedia


koryciński

przymiotnik od: Korycin


SJP.pl


korycki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Korycki – polski specjalista rybactwa jeziorowego
  • Andrzej Korycki – polski piosenkarz
  • Józef Korycki – polski wojskowy, pułkownik artylerii
  • Mikołaj Korycki – polski szlachcic, urzędnik
  • Paweł Korycki – polski judoka
  • Walenty Korycki – polski samorządowiec, zootechnik i urzędnik

Wikipedia


koryczniewy

przymiotnik

 (1.1) gw-pl|Brasławszczyzna. brązowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. gw. Oleszkowce koriczniewy

Wiktionary


koryfanta

roślina z rodziny kaktusowatych, sukulent uprawiany w celach ozdobnych


SJP.pl

Koryfanta ("Coryphantha" (Engelm.) Lem.) – rodzaj roślin z rodziny kaktusowatych ("Cactaceae"). Występują od USA do Meksyku.

Wikipedia


koryfej

przewodnik chóru w starożytnym teatrze greckim; koryfeusz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. teatr. przewodnik chóru w starożytnym teatrze greckim

 (1.2) teatr. choreogr. przodujący tancerz, który nie jest jeszcze solistą, ale już został oddzielony od tancerzy baletu zespołowego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koryfeusz m.

:: fż. koryfejka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koryfeusz

Wiktionary


koryfejka

solistka w balecie


SJP.pl


koryfena

gatunek drapieżnej ryby okoniokształtnej; smagla, złota makrela


SJP.pl

Koryfena, złota makrela, smagla ("Coryphaena hippurus") – gatunek drapieżnej ryby okoniokształtnej z rodziny koryfenowatych (Coryphaenidae).

Wikipedia


koryfeusz

1. przewodnik chóru w starożytnym teatrze greckim; koryfej;
2. wybitna osoba w jakiejś dziedzinie; luminarz, znakomitość;
3. solista w balecie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. teatr. przewodnik chóru w starożytnym teatrze greckim;

 (1.2) przen. podn. lider, przodownik nowych działań w jakimś środowisku, zwłaszcza artystycznym lub naukowym

 (1.3) teatr. choreogr. przodujący tancerz, który nie jest solistą, ale został oddzielony od tancerzy baletu zespołowego

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) W szkołach wspomina się o Erazmie wśród koryfeuszy dziejów nowożytnych, ale nie wymienia się jego dzieł.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koryfej m., koryfejka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1,3) koryfej

Wiktionary


koryfeuszka

→ koryfeusz


SJP.pl

Patrz:

koryfeusz

korygować

poprawiać, usuwać wady


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. skorygować)

 (1.1) usuwać niedokładności

 (1.2) przeprowadzać korektę, poprawiać błędy w tekście

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korektor mos./mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) poprawiać, prostować

Wiktionary


korygujący

poprawiać, usuwać wady


SJP.pl

Patrz:

korygować

koryna

imię żeńskie


SJP.pl

Koryna, Korynna – imię żeńskie pochodzenia greckiego, będące zdrobnieniem imienia Kora, wywodzącego się od słowa "kóre" „dziewczę”. Patronką tego imienia jest św. Koryna z Syrii (II wiek).

W Polsce imię jest rzadko nadawane. W 2019 roku Koryna zajmowała 702. miejsce wśród imion żeńskich (132 nadania), w rejestrze PESEL występowała także w innych formach: Korina (90 nadań), Corina i Corinna (po 26 nadań), Corinne (16 nadań), Corine (3 nadania), Korynna, Korinna i Corin (po 2 nadania).

Wikipedia


koryncki

przymiotnik od: Korynt, Koryntia; koryntyjski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. od Korynt (miasto-państwo, polis w starożytnej Grecji)

 (1.2) hist. od Korynt (miasto w starożytnej Grecji)

 (1.3) od Korynt (miasto w obecnej Grecji)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈrɨ̃nt͡sʲci, AS: korỹncʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koryntówna ż., koryntyjskość ż., koryntyjczyk mos., koryntianin mos., Koryntyjczyk mos., Koryntia ż., Korynt m., Koryntianin m., Koryntianka ż., Koryntczyk m., koryntianka ż., koryntczyk m., koryntka ż.

 przym. koryntyjski

 przysł. koryntyjsko

Wiktionary


koryniny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Koryny lub z nią związany


SJP.pl


korynna

imię żeńskie


SJP.pl


korynt

1. miasto w starożytnej Grecji, słynne z prostytutek;
2. córa Koryntu - żartobliwie o prostytutce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Grecji, na półwyspie Peloponez;

 (1.2) hist. starożytne miasto-państwo

Wiktionary

Korynt ( Κόρινθος, "Korinthos"; Corinthus) – miasto portowe w środkowej Grecji, położone na półwyspie Peloponez, na Przesmyku Korynckim, w administracji zdecentralizowanej Peloponez, Grecja Zachodnia i Wyspy Jońskie, w regionie Peloponez, w jednostce regionalnej Koryntia. Siedziba gminy Korynt. W 2011 roku liczyło 30 176 mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Widzieliśmy w Koryncie wspaniały pomnik Pegaza.

 (1.2) A ja wzywam Boga na świadka mojej duszy, iż tylko aby was oszczędzić, nie przybyłem do Koryntu.

 (1.2) Hej, Pawle, czy Ci nie szkoda krwi? / Ateny się odwrócą, Korynt pokaże drzwi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koryntianin mos., koryntianin mos., Koryntczyk mos., koryntczyk mos., Koryntyjczyk mos., koryntyjczyk mos., Koryntianka ż., koryntianka ż., Koryntyjka ż., koryntyjka ż., koryntyjskość ż., Koryntia ż., koryntka ż., koryntówna ż.

 przym. koryncki, koryntyjski

 przysł. koryntyjsko

Wiktionary


koryntczyk

mieszkaniec Koryntu (miasta w Grecji); Koryntyjczyk, Koryntianin


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Koryntu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W referendum koryntczycy opowiedzieli się przeciwko postanowieniom władz miasta.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koryntczyk mos., Koryntianin mos., koryntianin mos., Koryntyjczyk mos., koryntyjczyk mos., Koryntianka ż., koryntyjskość ż., Koryntia ż., koryntka ż., koryntówna ż.

:: fż. koryntianka ż.

 przym. koryncki, koryntyjski

 przysł. koryntyjsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koryntianin, koryntyjczyk

Wiktionary


koryntia

1. kraj związkowy w południowej Austrii;
2. dawny nomos w Grecji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. starożytna kraina tworzona przez ziemie leżące wokół Koryntu

 (1.2) adm. nomos ze stolicą w Koryncie;

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Koryntia leży na Peloponezie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korynt mrz., Koryntianin mos., koryntianin mos., Koryntczyk mos., koryntczyk mos., Koryntyjczyk mos., koryntyjczyk mos., Koryntianka ż., koryntianka ż., koryntyjskość ż., koryntka ż., koryntówna ż.

 przym. koryncki, koryntyjski

 przysł. koryntyjsko

Wiktionary


koryntianin

mieszkaniec Koryntu (starożytnego miasta-państwa); Koryntyjczyk, Koryntczyk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Koryntu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W kolejnych wyborach koryntianie wybrali przedstawiciela tego samego ugrupowania.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koryntianin mos., Koryntczyk mos., koryntczyk mos., Koryntyjczyk mos., koryntyjczyk mos., Koryntianka ż., koryntyjskość ż., Koryntia ż., koryntka ż., koryntówna ż.

:: fż. koryntianka ż.

 przym. koryncki, koryntyjski

 przysł. koryntyjsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koryntczyk, koryntyjczyk

Wiktionary


koryntianka

mieszkanka Koryntu (miasta); Koryntyjka, Koryntka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Koryntu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wczoraj wieczorem koryntianki wygrały 3:0.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koryntianka ż., Koryntianin mos., Koryntczyk mos., Koryntyjczyk mos., koryntyjskość ż., Koryntia ż., koryntka ż., koryntówna ż.

:: fm. koryntianin m., koryntczyk mos., koryntyjczyk mos.

 przym. koryncki, koryntyjski

 przysł. koryntyjsko

Wiktionary


koryntka

rodzynka grecka z drobnych, ciemnych winogron


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hand. spoż. rodzaj drobnej ciemnej rodzynki pochodzącej z Grecji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zważy mi pani tak z pół kilo koryntek?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korynt mrz., Koryntianin mos., koryntianin mos., Koryntczyk mos., koryntczyk mos., Koryntyjczyk mos., koryntyjczyk mos., Koryntianka ż., koryntianka ż., koryntyjskość ż., Koryntia ż., koryntówna ż.

 przym. koryncki, koryntyjski

 przysł. koryntyjsko

Wiktionary


koryntyjczyk

mieszkaniec Koryntu (miasta w Grecji); Koryntianin, Koryntczyk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Koryntu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Głośny doping koryntyjczyków słyszalny był na kilkanaście kilometrów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koryntyjczyk mos., Koryntczyk mos., koryntczyk mos., Koryntianin mos., koryntianin mos., Koryntianka ż., koryntyjskość ż., Koryntia ż., koryntka ż., koryntówna ż.

:: fż. koryntianka ż.

 przym. koryncki, koryntyjski

 przysł. koryntyjsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koryntczyk, koryntianin

Wiktionary


koryntyjka

mieszkanka Koryntu (miasta); Koryntianka, Koryntka


SJP.pl


koryntyjski

przymiotnik od: Korynt, Koryntia; koryncki


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Koryntem, dotyczący Koryntu

 (1.2) związany z Koryntią, dotyczący Koryntii

 (1.3) związany ze starożytnym miastem-państwem Koryntem, dotyczący starożytnego miasta-państwa Koryntu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kupiłem ten plan na koryntyjskim dworcu kolejowym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korynt mrz., Koryntianin mos., koryntianin mos., Koryntczyk mos., koryntczyk mos., Koryntyjczyk mos., koryntyjczyk mos., Koryntianka ż., koryntianka ż., koryntyjskość ż., Koryntia ż., koryntka ż., koryntówna ż.

 przym. koryncki

 przysł. koryntyjsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koryncki

 (1.2) koryncki

 (1.3) koryncki

Wiktionary


koryntyjsko

przysłówek

 (1.1) na sposób koryntyjski, tak jak w Koryncie

 (1.2) na sposób koryntyjski, tak jak w Koryntii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korynt mrz., Koryntianin mos., koryntianin mos., Koryntczyk mos., koryntczyk mos., Koryntyjczyk mos., koryntyjczyk mos., Koryntianka ż., koryntianka ż., koryntyjskość ż., Koryntia ż., koryntka ż., koryntówna ż.

 przym. koryncki, koryntyjski

Wiktionary


koryntyjskość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co koryntyjskie; koryntyjski charakter czegoś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korynt mrz., Koryntianin mos., koryntianin mos., Koryntczyk mos., koryntczyk mos., Koryntyjczyk mos., koryntyjczyk mos., Koryntianka ż., koryntianka ż., Koryntia ż., koryntka ż., koryntówna ż.

 przym. koryncki, koryntyjski

 przysł. koryntyjsko

Wiktionary


koryntówna

dawniej: córa Koryntu (prostytutka)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) eufem. kobieta lekkich obyczajów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korynt mrz., Koryntianin mos., koryntianin mos., Koryntczyk mos., koryntczyk mos., Koryntyjczyk mos., koryntyjczyk mos., Koryntianka ż., koryntianka ż., koryntyjskość ż., Koryntia ż., koryntka ż.

 przym. koryncki, koryntyjski

 przysł. koryntyjsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) córa Koryntu

Wiktionary


korys

gatunek ryby z rodziny wargaczowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korys (Koryzna) – polska rodzina
  • korys (Coris julis) – gatunek ryby

Wikipedia


korytarz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bud. wąskie pomieszczenie łączące inne pomieszczenia w budynku;

 (1.2) górn. długie, wąskie przejście wykopane, wyżłobione w ziemi lub w skale

 (1.3) praw. polit. wydzielony obszar komunikacyjny, często przebiegający przez terytorium obcego państwa

 (1.4) telekom. wydzielone pasmo telekomunikacyjne

Wiktionary

Korytarz – długie, wąskie pomieszczenie komunikacyjno-użytkowe, łączące ze sobą pozostałe pomieszczenia wewnątrz budynku lub mieszkania.

Pierwotnie korytarze występowały popularnie w klasztorach, zamkach, pałacach, gdzie często posiadały bogatą oprawę architektoniczną (malarską i rzeźbiarską).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na przerwie uczniowie powinni wyjść z klasy na korytarz.

 (1.2) Krety kopią długie korytarze mieszkalne.

 (1.3) Samoloty latają tylko po ściśle określonych korytarzach.

 (1.4) Na potrzeby akcji ratunkowej udostępniono specjalny korytarz łączności radiowej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈrɨtaʃ, AS: korytaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korytarzowiec m., korytarzówka ż.

:: zdrobn. korytarzyk m.

 przym. korytarzowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przejście, hol

 (1.2) sztolnia

 (1.3) kanał, droga

 (1.4) kanał, pasmo

Wiktionary


korytarzowiec

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bud. budynek, w którym wejścia do poszczególnych pomieszczeń lub mieszkań prowadzą z biegnącego wewnątrz wspólnego korytarza

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) pot. (często lekcew.) osoba kręcąca się po korytarzach, spędzająca w nich czas

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wkrótce udało nam się zamienić mieszkanie na niewiele większe, ale ustawniejsze, w korytarzowcu na Czerniakowskiej.

 (1.1) Mieszkania w korytarzowcu znajdują się po obu stronach korytarza, dlatego są przeważnie doświetlone z jednej strony budynku.

 (2.1) — Korytarzowiec międlił, że aż mi go było żal, ostatecznie jego klient spędzi za kratkami parę lat.

 (2.1) Zważywszy na to, że przychodnia nie należy do najnowocześniejszych pod względem architektury wnętrz, to bardzo często z gabinetów lekarskich słychać było całe dialogi pacjent – lekarz. I to było to. Korytarzowcy milkli tylko na chwilkę, kiedy dany delikwent opuszczał gabinet i korytarz. Potem się zaczynało! I tak w kółko.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korytarz mrz.

:: zdrobn. korytarzyk mrz.

 przym. korytarzowy

Wiktionary


korytarzowy

→ korytarz


SJP.pl

Patrz:

korytarz

korytarzyk

zdrobnienie od: korytarz


SJP.pl


korytkowski

nazwisko


SJP.pl


korytkowy

przymiotnik od: korytko


SJP.pl


korytnica

1. nazwa kilku wsi w Polsce;
2. rzeka w Polsce;
3. wieś na Ukrainie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korytnica – wieś w woj. łódzkim, w pow. piotrkowskim, w gminie Sulejów
  • Korytnica – wieś w woj. mazowieckim, w pow. garwolińskim, w gminie Trojanów
  • Korytnica – wieś w woj. mazowieckim, w pow. węgrowskim, w gminie Korytnica
  • Korytnica – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. jędrzejowskim, w gminie Sobków
  • Korytnica – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. staszowskim, w gminie Szydłów
  • Korytnica – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. ostrowskim, w gminie Raszków
  • Korytnica – gmina w powiecie węgrowskim
  • Korytnica – gromada w powiecie jędrzejowskim
  • Korytnica – gromada w powiecie ryckim
  • Korytnica – gromada w powiecie węgrowskim
  • Korytnica – rzeka, dopływ Drawy
  • Korytnica – rzeka, dopływ Utraty

Wikipedia


korytnicki

przymiotnik od: Korytnica


SJP.pl


korytniki

Korytniki – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie przemyskim, w gminie Krasiczyn. Ma status sołectwa. Leży nad Sanem.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa przemyskiego.

Wikipedia


korytno

Zo

Wikipedia


koryto

1. podłużny pojemnik do pojenia i karmienia zwierząt;
2. zagłębienie w ziemi wyżłobione przez płynącą wodę; łożysko;
3. potocznie:
a) jedzenie, pożywienie;
b) źródło wysokich dochodów, dobrze płatne stanowisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) podłużny pojemnik przeznaczony do pojenia i karmienia zwierząt domowych

 (1.2) zawartość koryta (1.1)

 (1.3) hydrol. miejsce płynięcia rzeki, jej biegu; może być inne od jej obecnego przebiegu

 (1.4) pot. przen. iron. źródło znacznych dochodów, posada, zazwyczaj publiczna, zapewniająca duże dochody

 (1.5) pot. przen. pogard. wyżywienie

 (1.6) daw. statek rzeczny do spławiania zboża

 (1.7) daw. gw-pl|Warszawa. kareta

 (1.8) gw-pl|Warszawa. jedzenie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • koryto – naczynie do karmienia świń
  • koryto rzeki
  • Koryto – część wsi Lutoryż w woj. podkarpackim, w pow. rzeszowskim, w gminie Boguchwała
  • Koryto – część wsi Kamienica Królewska w woj. pomorskim, w pow. kartuskim, w gminie Sierakowice
  • Koryto – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. kazimierskim, w gminie Czarnocin
  • Koryto Krywańskie – kotlina w słowackich Tatrach Wysokich
  • Koryto – żleb w polskich Tatrach Wysokich
  • Koryto – album muzyczny zespołu Nuclear Vomit
  • Korytowo
  • Koryta

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Stado świń podeszło do koryta i zaczęło pić.

 (1.2) Te zwierzęta zjadły całe koryto żarcia.

 (1.3) Po przebyciu jeziora zapuszczamy się w wąskie, kręte koryto, ni to w rzekę, ni w martwą odnogę.

 (1.4) Dla niego najważniejsze jest koryto.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈrɨtɔ, AS: koryto

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Korytnica ż., Korytów m., Korytowo n., Korycin m.

:: zdrobn. korytko n.

 przym. korytowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) żłób

Wiktionary


korytowaty

podobny do koryta, przypominający kształtem koryto


SJP.pl


korytować

przygotowywać grunt pod budowę nawierzchni, zwykle z kostki brukowej


SJP.pl


korytowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korytowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. świeckim, w gminie Bukowiec
  • Korytowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Dzierzążnia
  • Korytowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Choszczno
  • Korytowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. goleniowskim, w gminie Maszewo
  • Korytowo – gromada w powiecie choszczeńskim
  • Korytowo – gromada w powiecie nowogardzkim
  • Korytowo – gromada w powiecie świeckim
  • Korytowo – jezioro w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Choszczno
  • Korytowo – nieistniejąca miejscowość w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. radziejowskim, w gminie Osięciny, przyłączona do wsi Leonowo.

Wikipedia


korytowski

nazwisko


SJP.pl


korytowy

przymiotnik od: koryto


SJP.pl


korytozaur

rodzaj roślinożernego, kaczodziobego dinozaura z rodziny hadrozaurów


SJP.pl

Korytozaur ("Corythosaurus" ( κορυς "korus", κορυθος "koruthos" „hełm”; σαυρος "sauros" „jaszczurka”)) – rodzaj roślinożernego, kaczodziobego dinozaura z podrodziny lambeozaurów (Lambeosaurinae) w rodzinie hadrozaurów (Hadrosauridae).

Wikipedia


korytów

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korytów – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. kłodzkim, w gminie Kłodzko
  • Korytów – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. polkowickim, w gminie Gaworzyce
  • Korytów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. żyrardowskim, w gminie Radziejowice
  • Korytów – stacja kolejowa w Korytowie, w województwie mazowieckim
  • Korytowo
  • Korytno

Wikipedia


korzeb

nazwisko


SJP.pl


korzec

1. dawne naczynie na zboże;
2. w Polsce od wczesnego średniowiecza do XIX wieku: dawna miara objętości stosowana dla ciał sypkich, wynosząca w zależności od regionu od około 43 do 128 litrów;
3. korzec rzymski - dawna miara objętości wynosząca około 10,5 litra;
4. dawna miara ciężaru wynosząca około 98 kg


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. dawna jednostka objętości, stosowana przy ciałach sypkich;

 (1.2) daw. dawna miara ciężaru

 (1.3) daw. naczynie odmierzające korce (1.1)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • korzec – dawna jednostka objętości
  • Korzec – miasto na Ukrainie
  • Korzec – dawna gmina
  • Korzec – część wsi Włynkówko, w Polsce, w woj. pomorskim, w pow. słupskim, w gminie Redzikowo
  • Korzec – część miasta Barwice, w Polsce, w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Barwice
  • Korzec – osada w Polsce, w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Barwice

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W zaborze pruskim korzec nie był używany.

 (1.2) Zważ mi, proszę, pięć korcy owsa.

 (1.3) Nikt nie zapala światła i nie stawia go w ukryciu ani pod korcem, lecz na świeczniku, aby jego blask widzieli ci, którzy wchodzą.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. korczyk mrz.

 przym. korcowy

Wiktionary


korzecki

przymiotnik od: Korzec; korecki


SJP.pl


korzekwa

nazwisko


SJP.pl


korzekwin

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korzekwin – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie kaliskim, w gminie Szczytniki
  • Korzekwin – kolonia w województwie wielkopolskim, w powiecie kaliskim, w gminie Szczytniki

Wikipedia


korzeniak

korzeniak szkodliwy - gatunek nicienia z rzędu węgorków, szkodnik upraw sadowniczych, ogrodniczych i ozdobnych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Anna Korzeniak (ur. 1988) – tenisistka, reprezentantka Polski.
  • Grażyna Janina Korzeniak - geograf, Instytut Rozwoju Miast UJ
  • Joanna Korzeniak - botanik, Instytut Ochrony Przyrody PAN
  • Juliusz Korzeniak (1930–2015) – piłkarz KS Cracovia w latach 1947-1954
  • Krzysztof Korzeniak (ur. 1968) – grafik, autor komiksów
  • Sandra Korzeniak (ur. 1976) – aktorka Teatru Dramatycznego w Warszawie
  • Tomasz Korzeniak - chemik, Wydział Chemii UJ
  • Urszula Korzeniak (ur. 1958) – botanik, ekolog Instytut Botaniki PAN
  • Wojciech Korzeniak (ur. 1972) – ksiądz katolicki, historyk, regionalista, animator kultury
  • [https://web.archive.org/web/20080621101438/http://www.moikrewni.pl/mapa/kompletny/korzeniak.html Skala występowania nazwiska w Polsce]

Wikipedia


korzeniara

wiecznie zielone drzewo liściaste z rodziny korzeniarowatych, z obszarów tropikalnych, wypuszczające z pnia i gałęzi liczne korzenie podporowe i powietrzne, wchodzące w skład namorzynów, cenione m.in. ze względu na twarde drewno używane jako budulec i do obróbki stolarskiej; korzeniara namorzyniec, srożypląt, ryzofora


SJP.pl

Korzeniara ("Rhizophora" L.) – rodzaj roślin z rodziny korzeniarowatych ("Rhizophoraceae"). Obejmuje 6 gatunków i kilka taksonów mieszańcowych. Wszystkie występują w tropikach wzdłuż wybrzeży stanowiąc istotny składnik lasów namorzynowych.

Wikipedia


korzeniarowate

rodzina roślin okrytonasiennych, obejmująca ponad 150 gatunków wiecznie zielonych drzew i krzewów ze strefy tropikalnej; należą do niej m.in. gatunki tworzące lasy namorzynowe (mangrowe), np. korzeniara


SJP.pl

Ko

Wikipedia


korzeniarowaty

o cechach korzeniarowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


korzeniasty

1. mający wiele korzeni; korzenisty;
2. bodziszek korzeniasty - gatunek rośliny z rodziny bodziszkowatych;
3. tęgoskór korzeniasty, gorzkoborowik korzeniasty - gatunki grzybów


SJP.pl


korzenica

korzenica dębowa - gatunek błonkówki z rodziny galasówkowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korzenica – wieś w woj. łódzkim, w pow. sieradzkim, w gminie Błaszki
  • Korzenica – wieś w woj. podkarpackim, w pow. jarosławskim, w gminie Laszki
  • Korzenica – osada w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Redzikowo
  • Korzenica – struga w województwie śląskim, dopływ Pszczynki
  • Korzenica – struga w województwie pomorskim, dopływ Parzenicy
  • Korzenica – przystanek kolejowy w Korzenicy, w województwie podkarpackim

Wikipedia


korzenie

źródło czegoś; pochodzenie, rodowód, początek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) pochodzenie, rodowód, początki

forma rzeczownika.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: korzeń

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • korzeń – narząd roślin naczyniowych (znaczenie podstawowe)
  • korzenie – potoczna nazwa przypraw korzennych, czyli pochodzących głównie z krajów Azji, np. cynamonu, goździków, pieprzu, wanilii
  • korzenie – potocznie, w genealogii przodkowie lub miejsce ich pochodzenia
  • Korzenie – kwartalnik historyczny
  • Korzenie – wieś na Białorusi, w obwodzie brzeskim, w rejonie lachowickim
  • Korzenie − wieś na Białorusi, w obwodzie grodzieńskim, w rejonie smorgońskim, w sielsowiecie Korzenie.
  • Korzenie – powieść Alexa Haleya.
  • Korzenie – amerykański miniserial z 1977, ekranizacja powieści
  • Korzenie – amerykański miniserial z 2016, ekranizacja powieści
  • Korzenie – pierwszy studyjny album polskiego zespołu Koniec Świata
  • Korzenie (album Frontside) – album kompilacyjny polskiej grupy muzycznej Frontside z 2009 r.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈʒɛ̃ɲɛ, AS: kožẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korzennictwo n., korzeń mrz.

 przym. korzeniowy

Wiktionary


korzeniec

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korzeniec – część miasta Dąbrowa Górnicza
  • Korzeniec – część miasta Jaworzno
  • Korzeniec – część miasta Sławków
  • Korzeniec – wieś w woj. podkarpackim, w pow. przemyskim, w gminie Bircza
  • Korzeniec – część wsi Porzecze w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Miedziana Góra
  • Korzeniec – część wsi Oblęgorek w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Strawczyn
  • Korzeniec – wzgórze w Jaworznie
  • Korzeniec - ciek wodny, dopływ Pszczynki
  • Korzeniec – powieść Zbigniewa Białasa

Wikipedia


korzeniecki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Leszek Korzeniecki – polski duchowny pentekostalny
  • Olgierd Korzeniecki – litewski lekarz okulista, działacz społeczny i polonijny

Wikipedia


korzeniewo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korzeniewo – wieś w województwie pomorskim, w powiecie kwidzyńskim, w gminie Kwidzyn
    • Korzeniewo – dawna gmina wiejska
    • Korzeniewo – dawna gromada
  • Korzeniewo – wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie rypińskim, w gminie Rogowo
  • Korzeniewo – chutor w obwodzie brzeskim, w rejonie żabineckim, w sielsowiecie Krzywlany

Wikipedia


korzeniewski

nazwisko


SJP.pl


korzenieński

przymiotnik od: Korzenna


SJP.pl


korzenionóżka

przedstawiciel jednego z typów pierwotniaków


SJP.pl


korzenionóżki

typ pierwotniaków należących do protistów


SJP.pl

Korzenionóżki ("Rhizopoda") – takson pierwotniaków wyróżniany w XIX- i XX-wiecznych systemach taksonomicznych. Zaliczano do niego liczne gatunki określane jako ameby, czyli pełzaki, tj. organizmy jednokomórkowe (także komórczakowe) o zmiennym kształcie ciała, poruszające się ruchem pełzakowatym przy pomocy nibynóżek, które służą również do zdobywania pokarmu.

Wikipedia


korzenioplastyczka

artystka wykonująca rzeźby, ozdoby itp. z korzeni


SJP.pl


korzenioplastyk

artysta wykonujący rzeźby, ozdoby itp. z korzeni


SJP.pl


korzenioplastyka

artysta wykonujący rzeźby, ozdoby itp. z korzeni


SJP.pl

Korzenioplastyka – technika wykonywania rzeźb i ozdób z wykorzystaniem korzeni.

Wikipedia


korzeniowiec

rodzaj grzybów z rodziny jodłownicowatych


SJP.pl


korzeniowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Abel Korzeniowski (ur. 1972) – polski muzyk i kompozytor filmowy
  • Apollo Korzeniowski (1820–1869) – polski pisarz, poeta i autor dramatów, ojciec Josepha Conrada
  • Hipolit Korzeniowski (1827–1879) – polski chirurg, syn pisarza Józefa Korzeniowskiego
  • Ignacy Korzeniowski (1. połowa XIX w.) – polski poeta
  • Józef Korzeniowski (1797–1863) – polski dramatopisarz i powieściopisarz
  • Józef Korzeniowski (1863–1921) – polski historyk, wnuk pisarza Józefa Korzeniowskiego
  • Joseph Conrad (1857–1924) – właściwie Józef Teodor Konrad Korzeniowski, brytyjski pisarz polskiego pochodzenia
  • Leszek Korzeniowski (ur. 1955) – polski polityk, poseł na Sejm
  • Lucjan Korzeniowski (1897–1984) – polski psychiatra
  • Paweł Korzeniowski (ur. 1985) – polski pływak
  • Robert Korzeniowski (ur. 1968) – polski lekkoatleta

Wikipedia


korzeniowy

→ korzeń


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z korzeniem, dotyczący korzenia

Wiktionary

Patrz:

korzeń

Przykłady

 (1.1) Ambrowce tworzą rozłożyste systemy korzeniowe.

 (1.1) Rzodkiew japońska, znana też jako daikon, to duże, białe warzywo korzeniowe, które może osiągać długość do 40-50 cm i grubość 8-10 cm.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korzeniówka ż., korzeń mrz., korzonek mrz., korzoneczek mrz., ukorzeniacz mrz., ukorzenianie n., ukorzenienie n., wykorzenianie n., wykorzenienie n., zakorzenianie n., zakorzenienie n., korzennik mos., korzenniczka ż., Korzeniówka ż., korzenie lm nm., korzeniowiec mrz., Korzenna ż., Korzeńsko n., korzennictwo n., korzonkowanie n.

 czas. korzenić się ndk., ukorzeniać ndk., ukorzenić dk., zakorzeniać ndk., zakorzenić dk., wykorzeniać ndk., wykorzenić dk., korzonkować ndk.

 przym. korzenny, korzenniczy

 przysł. korzeniowo, korzennie

Wiktionary


korzenisty

mający wiele korzeni; korzeniasty


SJP.pl


korzeniów

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korzeniów – wieś w woj. lubelskim, w pow. ryckim, w gminie Ułęż
  • Korzeniów – wieś w woj. podkarpackim, w pow. dębickim, w gminie Żyraków
  • Korzeniówka
  • Korzeniówka Duża
  • Kořenov – czeska wieś w powiecie jabloneckim, w kraju libereckim

Wikipedia


korzeniówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. nalewka korzenna

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korzeniówka – wieś w woj. mazowieckim, w pow. piaseczyńskim, w gminie Tarczyn
  • Korzeniówka – wieś w woj. podlaskim, w pow. siemiatyckim, w gminie Dziadkowice
  • Korzeniówka – rzeka w woj. mazowieckim, w pow. szydłowieckim, w gminie Szydłowiec
  • korzeniówka – rodzaj roślin z rodziny wrzosowatych

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Babka nalała jej trochę korzeniówki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korzennictwo n., korzeń mrz.

 przym. korzenny, korzeniowy

Wiktionary


korzenna

wieś w Polsce


SJP.pl

Korzenna – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim, w gminie Korzenna.

Wieś położona jest na Pogórzu Rożnowskim, w dolinie potoków Jasienianka (Wojnarówka) i Spólnik (Łyczanka). Siedziba gminy Korzenna.

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Korzenna. W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Wikipedia


korzennianin

mieszkaniec Korzenny (wsi w Polsce)


SJP.pl


korzennianka

mieszkanka Korzenny (wsi w Polsce)


SJP.pl


korzennictwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) dawna dziedzina rzemiosła i handlu zajmująca się produkcją i sprzedażą przypraw

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do intratnych zajęć należało korzennictwo i aptekarstwo łączone z wyrobem świec i handlem różnorodnym towarem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korzeń m., korzeniówka ż., ukorzeniacz m., ukorzenianie n., ukorzenienie n., wykorzenianie n., wykorzenienie n., zakorzenianie n., zakorzenienie n., korzennik m., korzenniczka ż., Korzeniówka ż., korzenie nmos., korzeniowiec m., Korzenna ż., Korzeńsko n., korzonek m., korzenność ż.

 czas. ukorzeniać ndk., ukorzenić dk., zakorzeniać ndk., zakorzenić dk., wykorzeniać ndk., wykorzenić dk.

 przym. korzeniowy, korzenny, korzenniczy

 przysł. korzeniowo, korzennie

Wiktionary


korzenniej

stopień wyższy od przysłówka: korzennie


SJP.pl


korzennik

1. zimozielona roślina z rodziny mirtowatych;
2. dawniej: ul wykonany z kory


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. kupiec korzenny, kupiec handlujący przyprawami i towarami kolonialnymi

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) bot. nazwa systematyczna|Pimenta|Lindl.|ref=tak. rodzaj roślin z rodziny mirtowatych

 (2.2) pszcz. tradycyjny ul z kory

Wiktionary

Korzennik ("Pimenta" Lindl.) – rodzaj roślin z rodziny mirtowatych. Obejmuje 20 gatunków. Rośliny te występują w strefie międzyzwrotnikowej Ameryki Południowej i Środkowej. Owoce niektórych gatunków są używane jako przyprawy, wytwarza się też z nich olejki eteryczne.

Wikipedia


korzenno

wieś w Polsce


SJP.pl

Korzenno – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim, w gminie Raków. Ma status sołectwa.

21.02.1864 r. miała tu miejsce potyczka Powstania Styczniowego.

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Korzenno. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Wikipedia


korzenność

→ korzenny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest korzenne

Wiktionary

Patrz:

korzenny

Powiązane:

 rzecz. korzeń m., korzonek m., korzennik m., korzennictwo n.

 przym. korzenny

 przysł. korzennie

Wiktionary


korzenny

wieś w Polsce


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) bot. odnoszący się do korzeni

 (1.2) kulin. przyprawiony korzeniami; pachnący taką przyprawą

 (1.3) daw. związany z handlem korzeniami

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korzeń mrz., korzenność ż., korzennictwo n., korzeniówka ż.

 przym. przykorzenny, korzeniowy

Wiktionary


korzeń

część rośliny znajdująca się pod ziemią


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. organ roślin naczyniowych umiejscowiony zwykle w podłożu (glebie), utrzymujący roślinę w jednym miejscu i pobierający dla niej wodę i składniki mineralne;

 (1.2) anat. element organu tkwiący wewnątrz innej części ciała

 (1.3) kulin. roślina, która zawiera olejki eteryczne, używana jako przyprawa

 (1.4) eufem. żart. członek męski

 (1.5) przen. lm. zob. korzenie.

Wiktionary

Korzeń (łac. "radix") – organ roślinny, część sporofitu, która dostarcza roślinom wodę i sole mineralne, przytwierdza rośliny do podłoża, a u roślin wieloletnich może pełnić funkcję organu spichrzowego. W wyniku przystosowania do warunków środowiska korzenie poszczególnych grup ekologicznych roślin pełnią dodatkowe funkcje.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wczorajsza wichura wyrywała drzewa z korzeniami.

 (1.2) Za wzrost włosa odpowiedzialny jest jego korzeń.

 (1.4) Bo choć doktor nie był młodzikiem, to przecież w Skiroławkach mówiono, że z wiekiem u mężczyzny korzeń twardnieje jak u sosny w lesie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔʒɛ̃ɲ, AS: kožẽń

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korzeniówka ż., ukorzeniacz m., ukorzenianie n., ukorzenienie n., wykorzenianie n., wykorzenienie n., zakorzenianie n., zakorzenienie n., korzennik m., korzenniczka ż., Korzeniówka ż., korzenie nmos., korzeniowiec m., Korzenna ż., Korzeńsko n., korzennictwo n., korzonkowanie n.

:: zdrobn. korzonek m., korzoneczek m.

 czas. korzenić się ndk., ukorzeniać ndk., ukorzenić dk., zakorzeniać ndk., zakorzenić dk., wykorzeniać ndk., wykorzenić dk., korzonkować ndk.

 przym. korzeniowy, korzenny, korzenniczy

 przysł. korzeniowo, korzennie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk korzyń

Wiktionary


korzeńsko

Korzeńsko (niem. "Korsenz") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie trzebnickim, w gminie Żmigród.

Wikipedia


korziewicz

nazwisko


SJP.pl


korzkiew

wieś w Polsce


SJP.pl

Korzkiew – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Zielonki.

Przez wieś przepływa Potok Korzkiewski zwany też Korzkiewką. Integralne części miejscowości: Nowa Wieś, Pod Lisinami.

Siedziba rzymskokatolickiej parafii Narodzenia św. Jana Chrzciciela w Korzkwi.

Wikipedia


korzon

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Abdon Korzon – jeden z pierwszych wileńskich fotografów
  • Aniela Korzon – polska pedagog
  • Józef Korzon – porucznik Wojska Polskiego II RP
  • Maria Korzon – polska pediatra, hematolożka i onkolożka dziecięca
  • Piotr Korzon – kapitan piechoty Wojska Polskiego II RP
  • Tadeusz Korzon – polski historyk

Wikipedia


korzoneczek

zdrobnienie od: korzonek


SJP.pl


korzonek

zdrobnienie od: korzeń


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: korzeń

 (1.2) pot. med. pęczek włókien nerwowych odchodzących bezpośrednio od rdzenia kręgowego przez otwór między kręgami

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korzonek – wieś w województwie śląskim w powiecie częstochowskim w gminie Konopiska
  • Korzonek – wieś w województwie opolskim, w powiecie kędzierzyńsko-kozielskim, w gminie Bierawa
  • Korzonek – dawny przysiółek ww. wsi
  • Jerzy Korzonek – polski ekonomista i polityk
  • Józef Korzonek – powstaniec śląski, działacz narodowy

Wikipedia


korzonki

potocznie:
1. włókna nerwowe wychodzące z rdzenia kręgowego, łączące się w pień nerwu rdzeniowego; korzonki nerwowe, korzenie nerwowe;
2. dolegliwości związane ze schorzeniami tych włókien; zespół korzeniowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) med. pot. zob. korzonki nerwowe.

forma rzeczownika.

 (2.1) plural|korzonek.

Wiktionary


korzonkowy

przymiotnik od: korzonek


SJP.pl


korzybie

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) miejscowość w Polsce;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korzybie – wieś w woj. mazowieckim, w pow. mławskim, w gminie Szydłowo
  • Korzybie – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Baboszewo
  • Korzybie – wieś w woj. pomorskim, w pow. słupskim, w gminie Kępice
  • Korzybie – przystanek kolejowy w Korzybiu w województwie pomorskim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Spotkałem się ze znajomymi z Korzybia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʒɨbʲjɛ, AS: kožybʹi ̯e

Wiktionary


korzym

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Korzym – rzeka
  • Kirschau
  • Maciej Korzym – polski piłkarz

Wikipedia


korzystanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|korzystać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔʒɨˈstãɲɛ, AS: kožystãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. korzystać ndk., skorzystać dk., wykorzystać dk.

 rzecz. korzyść

 przym. korzystny

 przysł. korzystnie

Wiktionary


korzystać

1. używać czegoś, posługiwać się czymś; wykorzystywać;
2. osiągać z czegoś zysk, korzyść; zyskiwać, wyzyskiwać


SJP.pl

czasownik nieprzechodni

 (1.1) używać czegoś

 (1.2) uzyskiwać z czegoś korzyści

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Podczas pisania mojej pracy (ja) korzystałem z pańskiego artykułu.

 (1.2) Adam długo korzystał z hossy na giełdzie, ale Stefan nie potrafił na tym korzystać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʒɨstat͡ɕ, AS: kožystać

Wiktionary

Powiązane:

 czas. wykorzystywać ndk., wykorzystać dk., skorzystać dk.

 rzecz. korzyść ż., korzystanie n.

 przym. korzystny

 przysł. korzystnie

Wiktionary


korzystka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od korzyść

 (1.2) pot. drobna korzyść w zysku

 (1.3) pot. elektr. rozdzielacz elektryczny

 (1.4) gwara. roln. rączka u kosiska

 (1.5) uchwyt na trzonku łopaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) złodziejka

Wiktionary


korzystnie

przysłówek

 (1.1) w sposób korzystny; z korzyścią, dobrym wynikiem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najkorzystniej jest posadzić krzewy wyprodukowane w pojemnikach, zwracając uwagę, aby ich bryła korzeniowa była dobrze przerośnięta.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʒɨstʲɲɛ, AS: kožystʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korzystanie n., korzyść

 czas. korzystać, skorzystać

 przym. korzystny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pomyślnie

Wiktionary


korzystniej

stopień wyższy od przysłówka: korzystnie


SJP.pl


korzystniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: korzystny


SJP.pl


korzystno

Korzystno – wieś w północno-zachodniej Polsce, położona w północnej części województwa zachodniopomorskiego, w powiecie kołobrzeskim, w gminie Kołobrzeg.

Korzystno jest siedzibą sołectwa, w skład którego wchodzi także osada Korzyścienko.

Wikipedia


korzystność

cecha czegoś przynoszącego korzyść


SJP.pl


korzystny

przymiotnik jakościowy

 (1.1) przynoszący korzyść

 (1.2) sprzyjający

 (1.3) przychylny, pochlebny

 (1.4) o cenach: niski

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To była bardzo korzystna transakcja.

 (1.2) Wszystkie te zmiany okazały się korzystne dla wymowy dramatu.

 (1.3) Recenzja była nad wyraz korzystna.

 (1.4) Oferujemy wysoką jakość usług w korzystnych cenach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʒɨstnɨ, AS: kožystny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korzystanie n., korzyść ż.

 czas. korzystać, wykorzystywać, skorzystać

 przysł. korzystnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) dobroczynny, nieoceniony, owocny, zbawienny

 (1.3) przychylny, pochlebny

 (1.4) atrakcyjny, niski

Wiktionary


korzyć

1. rzadko: okazywać komuś swoją wyższość;
2. korzyć się - okazywać pokorę, uległość, niższość wobec kogoś


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. ukorzyć)

 (1.1) przest. czynić uległym

czasownik zwrotny niedokonany korzyć się (dk. ukorzyć się)

 (2.1) okazywać pokorę i przyznawać komuś wyższość; okazywać uległość wobec kogoś

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) poniżać, uniżać, upokarzać

 (1.1) uniżać się, upokarzać się

Wiktionary


korzyń

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. korzeń

Wiktionary


korzyński

nazwisko


SJP.pl


korzyść

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zysk, pożytek

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • korzyść finansowa
  • korzyść krańcowa
  • korzyść majątkowa
  • korzyść marginalna → korzyść krańcowa
  • korzyść oczekiwana → lucrum cessans
  • korzyść osobista
  • korzyść polityczna
  • Korzyść – miejscowość na Ukrainie
  • Korzyść – dawna osada. Tereny na których leżała znajdują się obecnie na Białorusi
  • zysk, dochód, przychód (ekonomia, prawo cywilne, prawo podatkowe)
  • łapówka i korupcja (prawo karne)
  • pożytek, wymierność

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mydło antybakteryjne do zwykłego użytku domowego nie zapewnia żadnych korzyści zdrowotnych i nie jest w stanie usunąć z dłoni większej ilości bakterii niż zwyczajne mydło.

 (1.1) Badanie doniosło o niewielu korzyściach płynących z bycia w związku małżeńskim w porównaniu z byciem w długotrwałym związku i mieszkaniu razem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔʒɨɕt͡ɕ, AS: kožyść

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. korzystanie n.

 czas. korzystać, wykorzystywać, skorzystać

 przym. korzystny

 przysł. korzystnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) błogosławieństwo, beneficjum, dobrodziejstwo, pożytek, użytek, zysk; przest. awantaż

Wiktionary


korzęcin

Korzęcin (niem. "Körtenthin") – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim, w gminie Wolin.

Wikipedia


korówka

szkodnik jabłoni; mszyca wełnista


SJP.pl


kos

melodyjnie śpiewający ptak z rodziny drozdowatych, o upierzeniu brunatnym u samicy i prawie czarnym u samca, żyjący w Eurazji i Afryce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Turdus merula|ref=tak., kos zwyczajny;

 (1.2) ornit. niewielki ptak leśny, ogrodowy i parkowy z gatunku kosów (1.1)

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

 (2.1) D. lm. od: kosa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kos – gatunek ptaka z rodziny drozdowatych
  • Kos – wyspa w Grecji na Morzu Egejskim
  • Kos – miasto w Grecji na wyspie Kos
  • Kos – gmina w Grecji z siedzibą w mieście Kos
  • Jednostka regionalna Kos – jednostka administracyjna w Grecji
  • Kos – wieś w Bułgarii
  • Kos – pruski herb szlachecki
  • Kos II – kaszubski herb szlachecki
  • Kos III – kaszubski herb szlachecki
  • Kos – polski film z 2023
  • Janek Kos – fikcyjna postać literacka i filmowa
  • Ryszard Kos – fikcyjna postać literacka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z zadumy tej wyrwało ją gwizdanie kosa, który rozbudzony światłem, bijącym z fabryki w okienko, zaczynał wycinać swoje kuranty.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔs, AS: kos

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kosi

Wiktionary


kosa

1. ręczne narzędzie rolnicze do ścinania trawy i zbóż;
2. dawna broń używana przez kosynierów;
3. splecione włosy kobiece; warkocz;
4. potocznie: półwysep przypominający kształtem kosę - narzędzie;
5. potocznie: wymagający i stanowczy nauczyciel lub szef;
6. środowiskowo: wrogie stosunki między ludźmi reprezentującymi różne środowiska;
7. środowiskowo: nóż


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) roln. narzędzie do ścinania zbóż, traw itp.: ostrze na długim kiju;

 (1.2) gwara więzienna nóż

 (1.3) pot. osoba wymagająca w stosunku do innych, często o nauczycielach

 (1.4) przest. włosy, grzywa

 (1.5) przest. dziś poet. warkocz

 (1.6) geogr. długi i wąski półwysep powstały wskutek naniesienia piasku przez prądy przybrzeżne;

 (1.7) pot. uczn. ocena niedostateczna

forma rzeczownika.

 (2.1) D. B. lp. od: kos

Wiktionary

Kosa – narzędzie rolnicze służące do ścinania zbóż lub traw, które składa się z wygiętego ostrza zamocowanego na drzewcu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Obecnie kosami tnie się już tylko trawy; zboża ścina kombajn.

 (1.1) Pierwszy pod kosę poszedł jęczmień i rzepak.

 (1.2) …następnie kupuje kosę w brzuch (spływa to po nim jak po kaczce), jednym typem rzuca o siatkę, drugiemu wbija pięść w trzewia, podnosi go do góry, rzuca… (z Internetu)

 (1.3) Z naszej nauczycielki biologii to była niezła kosa.

 (1.4) Hjena grzywę abo kosę ma na szyi. sic.

 (1.7) Dostałam dwie kosy z matmy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔsa, AS: kosa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kośnik mzw./mos., pokos mrz., kosina ż., kosiarz m., kosisko n., kośba ż., kosynier m., koszenie n., skoszenie n., kosiarka ż.

 czas. wykaszać, kosić ndk., skosić dk.

 przym. kośny, kosiarski, kosynierski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gwara więzienna kosior; zobacz też: nóż

 (1.6) mierzeja

Wiktionary


kosaciec

bylina o wąskich liściach i barwnych kwiatach; irys


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Iris|ref=tak., roślina o barwnych kwiatach, najczęściej fioletowych, niebieskich lub żółtych;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kosaciec żółty to bardzo wytrzymała i odporna roślina do oczka wodnego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈsat͡ɕɛt͡s, AS: kosaćec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosaćcowate nmos., kosaćcowce nmos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) irys

Wiktionary


kosacki

nazwisko


SJP.pl


kosacz

w gwarze myśliwskiej: stary cietrzew


SJP.pl


kosak

nazwisko


SJP.pl


kosakowo

nazwa kilku miejscowości w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kosakowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. puckim, w gminie Kosakowo
  • Kosakowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. kętrzyńskim, w gminie Srokowo
  • Kosakowo – osada w woj. wielkopolskim, w pow. słupeckim, w gminie Orchowo
  • Kosakowo – gromada w powiecie kętrzyńskim
  • Kosakowo – gromada w powiecie puckim
  • Kosakowo – gmina wiejska
  • Kosakowo – spółdzielnia mleczarska
  • Port lotniczy Gdynia-Kosakowo

Wikipedia


kosakowski

nazwisko


SJP.pl


kosarz

przedstawiciel rzędu stawonogów z gromady pajęczaków; łabuniec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ent. pajęczak o bardzo długich odnóżach;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) daw. kosiarz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kosarze są mięsożerne, ale żywią się też (a nawet głównie) martwą materią organiczną.

 (2.1) Za to na łąkach wesoło dźwięczały żelaza kosarzy ścinające bujnie porosłą trawę […]

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔsaʃ, AS: kosaš

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łabuniec

Wiktionary


kosarze

przedstawiciel rzędu stawonogów z gromady pajęczaków; łabuniec


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kosatka

roślina z rodziny liliowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kosatka – rodzaj roślin z rodziny kosatkowatych
    • Kosatka kielichowa
  • Kosatka – wieś
  • Kosatka – osada

Wikipedia


kosaćcowate

rodzina roślin trwałych, jednoliściennych, posiadających kłącza lub bulwy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Iridaceae|Juss.|ref=tak., rodzina roślin należąca do rzędu szparagowców;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pędy boczne kosaćcowatych rozwijają się w kątach najwyższych liści.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosaćcowce lm nm., kosaciec mrz.

Wiktionary


kosaćcowaty

o cechach kosaćcowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


kosaćcowce

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Iridales|Raf.., rząd roślin należący do podklasy liliowych;

Wiktionary

Kosaćcowce (Iridales Raf.) – rząd roślin należący do podklasy liliowych. Rząd ten był wyróżniany m.in. w systemie Takhtajana i w systemie Reveala. W wyniku udziału Reveala w pracach nad systemem APG, autor dokonał w roku 2010 modyfikacji swojego systemu, rezygnując z wyróżnienia tego rzędu i odnosząc go do rodziny kosaćcowatych ("Iridaceae"). W systemie APG III rząd kosaćcowców jest uznany za synonim rzędu szparagowców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W systemie APG III rząd kosaćcowców jest uznany za synonim rzędu szparagowców.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosaćcowate lm nm., kosaciec mrz.

Wiktionary


kosałka

nazwisko


SJP.pl


kosecki

nazwisko


SJP.pl

Kosecki – polskie nazwisko.

Wikipedia


kosek

nazwisko


SJP.pl


kosekans

funkcja będąca odwrotnością sinusa; cosecans


SJP.pl


kosela

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Franciszek Kosela – polski kolarz szosowy
  • Jerzy Kossela (właśc. Jerzy Kosela) – polski gitarzysta, wokalista, autor tekstów i kompozytor
  • Krzysztof Kosela – polski bokser

Wikipedia


kosemin

Kosemin – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie sierpeckim, w gminie Zawidz. Ma status sołectwa. Leży w odległości 2 kilometrów od trasy drogi wojewódzkiej nr 561.

Do 1954 roku istniała gmina Kosemin. W latach 1954–1961 wieś należała i była siedzibą władz gromady Kosemin, po jej zniesieniu w gromadzie Zawidz. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia


koser

duży nóż w kształcie sierpa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ogrod. duży nóż o sierpowatym ostrzu, służący do obcinania gałęzi krzewów, zwłaszcza winorośli

Wiktionary


kosewko

Kosewko – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie nowodworskim, w gminie Pomiechówek. Leży nad Wkrą.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa warszawskiego.

Wikipedia


kosewo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kosewo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. nowodworskim, w gminie Nasielsk
  • Kosewo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. nowodworskim, w gminie Pomiechówek
  • Kosewo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ostrowskim, w gminie Stary Lubotyń
  • Kosewo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. żuromińskim, w gminie Żuromin
  • Kosewo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. mrągowskim, w gminie Mrągowo
  • Kosewo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. słupeckim, w gminie Ostrowite
  • Kosewo – gromada w powiecie mrągowskim
  • Kosewo – gromada w powiecie nowodworskim, w latach 1954–1959
  • Kosewo – gromada w powiecie nowodworskim, 1969–1972
  • Kosewo – przystanek kolejowy w Kosewie w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie mrągowskim

Wikipedia


kosewski

nazwisko


SJP.pl


kosi

przymiotnik

 (1.1) ornit. dotyczący kosa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kosi – rzeka w Nepalu i Indiach
  • Kosi – wieś w Chorwacji, w żupanii primorsko-gorskiej
  • Kosi – wieś w Republice Cypryjskiej
  • Kosi Kalan – miasto w Indiach
  • Ripenda Kosi – wieś w Chorwacji, w żupanii istryjskiej
  • Klemen Kosi – słoweński narciarz alpejski
  • Kosi Saka – kongijski piłkarz
  • Kosi – polski raper

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kos mzw.

Wiktionary


kosiak

niski lot samolotu do 25 metrów nad terenem; lot koszący


SJP.pl


kosiareczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: kosiarka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosiarka ż.

Wiktionary


kosiarka

1. maszyna rolnicza do koszenia;
2. kobieta, która kosi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ogrod. roln. urządzenie mechaniczne do koszenia, głównie trawy;

 (1.2) żart. środ. mot. samochód, którego właściciel lubi wysokie obroty silnika

Wiktionary

Kosiarka – maszyna rolnicza i ogrodnicza ścinająca trawę i inne rosnące gęsto rośliny o niezbyt grubych łodygach.

Ze względu na przeznaczenie kosiarki dzieli się na:

Ze względu na sposób działania wyróżnia się kosiarki:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Muszę zapłacić za pożyczoną kosiarkę, bo złamałem ostrze o kamień.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈɕarka, AS: kośarka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosa ż., koszenie n., skoszenie n., kosiarz m., podkaszarka ż.

:: zdrobn. kosiareczka ż.

:: zgrub. kosiara ż.

 czas. wykaszać, kosić ndk., skosić dk.

 przym. kosiarski

Wiktionary


kosiarkiewicz

nazwisko


SJP.pl


kosiarkowy

→ kosiarka


SJP.pl

Patrz:

kosiarka

kosiarski

przymiotnik od: kosiarz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z osobą lub pracą kosiarza, dotyczący kosiarza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosiarz mos., kosiarka ż., kosa ż.

 czas. kosić ndk., skosić dk.

Wiktionary


kosiarz

1. osoba kosząca trawę, zboże;
2. dawniej: powstaniec uzbrojony w kosę; kosynier


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) roln. ten, kto używa kosy; osoba ścinająca kosą

Wiktionary

Zobacz też: Edmund Kosiarz – pisarz marynista.

Kosiarz (ang. "Reaper Man") – humorystyczna powieść fantasy Terry'ego Pratchetta, wydana w 1991 r. (tłumaczenie wydania polskiego: Piotr W. Cholewa). Jest to jedenasta część długiego cyklu "Świat Dysku". W Polsce wydana w 15 stycznia 2001 roku przez Prószyński i S-ka ().

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pod drzewem siedział kosiarz i ostrzył kosę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosa ż., kosiarka ż., koszenie n., skoszenie n., wykoszenie n., podkoszenie n., podkaszanie n., kośba ż.

 czas. wykaszać ndk., wykosić dk., kosić ndk., skosić dk., podkosić dk., podkaszać ndk.

 przym. kosiarski, kośny, kosiarkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Śląsk Cieszyński kośnik

Wiktionary


kosiba

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Kosiba polski geograf, klimatolog
  • Alojzy Kosiba – katolicki duchowny
  • Kazimierz Kosiba – polski wojskowy

Wikipedia


kosice

Zobacz też: Kosice w innych znaczeniach tej nazwy.

Kosice (dodatkowa nazwa w j. niem. Koschütz) – przysiółek wsi Radawie w Polsce, położony w województwie opolskim, w powiecie oleskim, w gminie Zębowice.

W latach 1975–1998 przysiółek administracyjnie należał do ówczesnego województwa opolskiego.

Wikipedia


kosicki

nazwisko


SJP.pl


kosidowski

nazwisko


SJP.pl


kosiec

nazwisko


SJP.pl


kosieczyn

Kosieczyn – wieś w Polsce, położona w województwie lubuskim w powiecie świebodzińskim w gminie Zbąszynek.

Wikipedia


kosiedowski

nazwisko


SJP.pl


kosieliński

nazwisko


SJP.pl


kosienice

Kosienice – wieś w Polsce, położona w województwie podkarpackim, w powiecie przemyskim, w gminie Żurawica. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa przemyskiego.

Miejscowość jest siedzibą rzymskokatolickiej Parafii Matki Bożej Bolesnej.

Wikipedia


kosieradzki

nazwisko


SJP.pl


kosierzewo

Kosierzewo ( Kusserow) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie sławieńskim, w gminie Malechowo w pobliżu drogi wojewódzkiej nr 205.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa koszalińskiego.

We wsi gotycki kościół z XV-XVI w., przebudowany w XIX w., w wieżę wmurowane dwa młyńskie koła. Pałac z XIX wieku, w otaczającym go parku potężny buk czerwony.

Wikipedia


kosiewski

nazwisko


SJP.pl


kosik

nazwisko, m.in. Rafał Kosik - pisarz, twórca serii książek dla młodzieży oraz powieści science fiction


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Maciej Kosik – polski nauczyciel i polityk
  • Małgorzata Kosik – polska aktorka i fotomodelka
  • Rafał Kosik – polski pisarz

Wikipedia


kosikowski

nazwisko


SJP.pl


kosin

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kosin – wieś w woj. lubelskim, w pow. kraśnickim, w gminie Annopol
  • Kosin – wieś w woj. lubuskim, w pow. strzelecko-drezdeneckim, w gminie Drezdenko
  • Kosin – wieś w woj. łódzkim, w pow. łęczyckim, w gminie Góra Świętej Małgorzaty
  • Kosin – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. drawskim, w gminie Czaplinek
  • Kosin – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. pyrzyckim, w gminie Przelewice
  • Kosin – gromada w powiecie kraśnickim
  • Kosin – dawna gmina
  • Kosin – zlikwidowany przystanek kolejowy w Kosinie na linii kolejowej Pyrzyce – Kosin, w województwie zachodniopomorskim
  • Kosin – wieś na Białorusi, w rejonie wołkowyskim obwodu grodzieńskiego

Wikipedia


kosina

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nędzna, licha kosa

 (1.2) daw. roślina, której łodygi i gałęzie ścielą się po ziemi

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kosina – wieś w woj. podkarpackim, w pow. łańcuckim, w gminie Łańcut
  • Kosina – część wsi Lubenia, w woj. podkarpackim, w pow. rzeszowskim, w gminie Lubenia
  • Kosina – wieś w rejonie wileńskim
  • Kosina (gmina) – dawna gmina wiejska w latach 1934–1954 i 1973–1976 w woj. lwowskim i rzeszowskim (dzisiejsze woj. podkarpackie)
  • Kosina (gromada) – dawna gromada w PRL w latach 1954-1972
  • Kosina – przystanek kolejowy w Kosinie w woj. podkarpackim
  • Andrzej Kosina (1898–1920), podchorąży saperów Wojska Polskiego
  • Jan Kosina (1859–1943), polski leśnik, inżynier mierniczy
  • Jan Kosina (1860–1926), czeski adwokat i polityk
  • Jan Kosina (1894–1940), major dyplomowany Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej
  • Stanisław Kosina (1896–1988), prawnik, urzędnik konsularny, oficer Wojska Polskiego.
  • Kosina Mała – wieś na Litwie w rejonie wileńskim

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kosa ż.

 czas. kosić ndk.

Wiktionary


kosiniak

nazwisko


SJP.pl


kosiniakowe

okresowe świadczenie pieniężne wypłacane rodzicom niemającym prawa do zasiłku macierzyńskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) publ. świadczenie wypłacane rodzicom, którzy nie mają prawa do urlopu rodzicielskiego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Już od 1 stycznia 2016 roku nieubezpieczeni rodzice niemowląt będą dostawać po tysiąc złotych. To tak zwane kosiniakowe.

Wiktionary


kosino

Kosino – wieś solecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Radzanowo.

Prywatna wieś szlachecka "Kośnino", położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie płockim województwa płockiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia


kosinowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kosinowo – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gminie Prusice
  • Kosinowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Włocławek
  • Kosinowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. ełckim, w gminie Prostki

Wikipedia


kosinus

cosinus; funkcja trygonometryczna; określająca, dla pewnego punktu A(x, y) i promienia wodzącego r, stosunek x do r; w trójkącie prostokątym - stosunek długości przyprostokątnej leżącej przy danym kącie do długości przeciwkprostokątnej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zob. cosinus.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kosinus jest funkcją okresową.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈsʲĩnus, AS: kosʹĩnus

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. cosinus mrz., cosinusoida ż., kosinusoida ż., sinus mrz., sinusoida ż.

 przym. sinusowy, sinusoidalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cosinus

Wiktionary


kosinusoida

[czytaj: kos-inusoida] linia krzywa przedstawiająca zmienność funkcji kosinus; cosinusoida


SJP.pl


kosinusowy

→ kosinus [czytaj: kos-inusowy]; cosinusowy


SJP.pl


kosior

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. gwara. rodzaj pogrzebacza z deszczułką do wygarniania węgli z pieca chlebowego

 (1.2) więz. nóż

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔɕɔr, AS: kośor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. kosiorek m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ożóg piekarski, kociuba, koczerga, kryka; gwara. koszor, kraków|pociask.

 (1.2) kosa, majcher, pióro, wenda

Wiktionary


kosiorek

nazwisko


SJP.pl


kosiorowo

Kosiorowo – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie pułtuskim, w gminie Świercze. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

Wikipedia


kosiorowski

nazwisko


SJP.pl


kosisko

1. zgrubienie od: kosa;
2. trzonek, drzewce kosy


SJP.pl


kosiula

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|księstwo łowickie. koszula

Wiktionary


kosić

1. ścinać, obcinać, ucinać
2. powodować śmierć wielu osób;
3. potocznie: zagarniać, zdobywać (np. korzyści, środki);
4. potocznie: surowo egzaminować, stawiając wiele ocen niedostatecznych


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. skosić)

 (1.1) ścinać wysoką trawę lub zboże – kosą lub maszynowo

 (1.2) pot. przen. zabijać, zwykle wiele osób lub zwierząt naraz

 (1.3) gwara więzienna, przen. kraść

Wiktionary

Kosić (cyr. Косић) – wieś w Czarnogórze, w gminie Danilovgrad. W 2011 roku liczyła 517 mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Biedny mąż musi od rana kosić trawnik przed domem.

 (1.2) Sierżant kosił serią cały pluton nieprzyjaciela.

 (1.3) Chuligan chwalił się, jak kosi kobietom portmonetki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔɕit͡ɕ, AS: kośić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kośnik mzw./mos., półkosek mrz., kosina ż., kosa ż., kosisko n., kosiarka ż., kosiarz m., kosynier mos., kośba ż., koszenie n., podkaszanie n.

 czas. wykaszać, podkaszać ndk., skosić dk., zakosić dk.

 przym. kosiarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) żąć, wyżynać, zżynać

 (1.3) zob. kraść.

Wiktionary


kosiński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kosiński – polskie nazwisko. Według danych z 27 stycznia 2022 roku nazwisko to nosiło 8246 Polek i 8012 Polaków zarejestrowanych w rejestrze PESEL.
  • Antoni Kosiński (ujednoznacznienie)
  • Cezary Kosiński – aktor
  • Cyprian Kosiński – chemik
  • Janusz Kosiński – dziennikarz
  • Jerzy Kosiński – pisarz
  • Jerzy Kosiński – modelarz
  • Józef Kosiński (ujednoznacznienie)
  • Krzysztof Kosiński (ujednoznacznienie)
  • Michał Kosiński – psycholog
  • Mirosław Kosiński – śpiewak, aktor, reżyser, pedagog, działacz społeczny
  • Piotr Kosiński – dziennikarz

Wikipedia


koski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koski Drugie – wieś w woj. śląskim, w pow.kłobuckim, w gm. Panki
  • Koski-Gajówka – osada leśna w woj. śląskim, w pow.kłobuckim, w gm. Panki
  • Koski Pierwsze – wieś w woj. śląskim, w pow.kłobuckim, w gm. Panki
  • Koski-Falki – wieś w woj. podlaskim, w pow. siemiatyckim, w gm. Perlejewo
  • Koski-Wypychy – wieś w woj. podlaskim, w pow. siemiatyckim, w gm. Perlejewo
  • Koski – wieś w obwodzie mińskim, w rejonie dzierżyńskim, w sielsowiecie Stańków
  • Koski Tl
  • Hämeenkoski, dawniej pod nazwą Koski Hl

Wikipedia


koskoroba

gatunek gęsi


SJP.pl

Koskoroba ("Coscoroba coscoroba") – gatunek dużego ptaka z podrodziny gęsi (Anserinae) w rodzinie kaczkowatych (Anatidae), zamieszkujący Amerykę Południową. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Wikipedia


kosma

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Kosma – imię męskie pochodzenia greckiego. Wywodzi się od κόσμος oznaczającego „porządek, ład”, „ozdobić”. Często wiązane z imieniem Damian – od śś. Kosmy i Damiana (†283).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔsma, AS: kosma

Wiktionary


kosmacić

czynić coś kosmatym


SJP.pl


kosmacz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. etn. mit. demon leśny, dziki mąż, satyr

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) ornit. pot. myszołów włochaty (nazwa systematyczna|Buteo lagopus|ref=tak.)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kosmacz – wieś w rejonie bohorodczańskim obwodu iwanofrankiwskiego
  • Kosmacz – wieś w rejonie kosowskim obwodu iwanofrankiwskiego
  • Kosmacz – hromada terytorialna w rejonie kosowskim obwodzie iwanofrankiwski
  • Kosmacz – dawna gmina

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kosmyk m., kosmatość ż., koszmacz m.

 przym. kosmaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koszmacz m.

Wiktionary


kosmaczek

jastrzębiec kosmaczek - roślina wieloletnia, o różnokolorowych kwiatach zebranych w koszyczki i lancetowatych liściach


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kosmaczewo

Kosmaczewo – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie sierpeckim, w gminie Zawidz. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia


kosmala

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Kosmala (ur. 1946) – menadżer piosenkarzy, dziennikarz, autor tekstów piosenek, producent nagrań
  • Jerzy Kosmala (ur. 1958) – polski polityk, poseł na Sejm PRL IX kadencji
  • Maciej Kosmala (ur. 1988) – polski aktor telewizyjny, teatralny, dubbingowy, reżyser dubbingu
  • Piotr Kosmala (ur. 1967) – polski kolarz szosowy, dyrektor grupy Mróz, selekcjoner polskiej kadry w kolarstwie szosowym
  • Roman Kosmala (ur. 1948) – polski artysta rzeźbiarz, malarz, rysownik, pedagog

Wikipedia


kosmalski

nazwisko


SJP.pl


kosman

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Marceli Kosman (1940–2023) – polski historyk, profesor nauk humanistycznych, nauczyciel akademicki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
  • Michał M. Kosman (ur. 1972) – polski politolog, dr hab. nauk społecznych, profesor nadzwyczajny Instytutu Nauk Politycznych Wydziału Humanistycznego Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego
  • Kosman (cyr. Косман) – wieś w Bośni i Hercegowinie, w Republice Serbskiej, w gminie Foča. W 2013 roku liczyła 1 mieszkańca

Wikipedia


kosmarium

rodzaj jednokomórkowych glonów słodkowodnych z podrzędu sprzężnic właściwych


SJP.pl


kosmatek

gatunek rośliny wieloletniej należący do rodziny sitowatych, występujący na większej części obszarów Europy (brak jej tylko na dalekiej północy i południowych krańcach), na Zakaukaziu oraz w północnej Azji, gdzie występuje aż po Irkuck, w Polsce roślina bardzo pospolita na terenie całego niżu i w niższych położeniach górskich


SJP.pl


kosmatka

gatunek rośliny wieloletniej należący do rodziny sitowatych, występujący na większej części obszarów Europy (brak jej tylko na dalekiej północy i południowych krańcach), na Zakaukaziu oraz w północnej Azji, gdzie występuje aż po Irkuck, w Polsce roślina bardzo pospolita na terenie całego niżu i w niższych położeniach górskich


SJP.pl

Kosmatka ("Luzula") – rodzaj roślin z rodziny sitowatych. Należą do niego 124 gatunki. Występują one na wszystkich kontynentach z wyjątkiem Antarktydy, zwykle w klimacie chłodnym, w strefie międzyzwrotnikowej na obszarach górskich. Do flory Polski należy 10 gatunków.

Wikipedia


kosmatnik

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. nietoperz z plemięemienia kosmatników w podrodzinie mroczków

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Samica kosmatnika początkowo nosi młode ze sobą.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmatniki lm nm.

 przym. kosmaty

Wiktionary


kosmatniki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Lasiurini|Tate|ref=tak., plemię nietoperzy z podrodziny mroczków;

forma rzeczownika.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: kosmatnik

Wiktionary

Kosmatniki (Lasiurini) – monotypowe plemię ssaków z podrodziny mroczków (Vespertilioninae) w obrębie rodziny mroczkowatych (Vespertilionidae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Różne gatunki kosmatników występują w Ameryce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmatnik mzw.

 przym. kosmaty

Wiktionary


kosmatorogi

o cechach kosmatorogich (rodzina ssaków)


SJP.pl


kosmatorogie

rodzina ssaków parzystokopytnych


SJP.pl


kosmatostrąkowy

przymiotnik

 (1.1) bot. posiadający kosmate strąki

Wiktionary


kosmaty

pokryty włosami, sierścią, meszkiem; włochaty, mechaty


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) pokryty włosami, sierścią, meszkiem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na próżno kapela wygrywała skoczne dryganty, sztajery i menuety, liberia, w białych kosmatych surdutach, niestrudzenie roznosiła słodkie muszkatele i alikanty, a czarujące gospodynie usiłowały ożywić gnuśną zabawę - nuda nie dała się rozproszyć.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmyk m., kosmatnik mzw., kosmatniki nmos., kosmacz mzw./mos.

 przysł. kosmato

Wiktionary


kosmea

roślina z rodziny złożonych, hodowana jako roślina ozdobna w parkach i ogrodach; onętek, ponętka, warszawianka, kosmos


SJP.pl


kosmeceutyczny

→ kosmeceutyk


SJP.pl

Patrz:

kosmeceutyk

kosmeceutyk

połączenie kosmetyku i leku; dermokosmetyk


SJP.pl

Kosmeceutyk, dermokosmetyk, kosmetyk apteczny – termin występujący w marketingu, lecz nie funkcjonujący w porządku prawnym, oznaczający środek kosmetyczny, łączący w sobie cechy leku i kosmetyku, mający leczyć choroby skóry oraz poprawiać jej estetykę.

Wikipedia


kosmek

drobny wyrostek pokrywający błonę śluzową jelita cienkiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) anat. drobny wyrostek na powierzchni narządu

 (1.2) cienki włosek lub włókno

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) war. kosmyk

Wiktionary


kosmet.

skrót od: kosmetyka, kosmetyczny


SJP.pl


kosmetolog

specjalista w dziedzinie kosmetologii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) specjalista w dziedzinie kosmetologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmetyczka ż., kosmetologia ż.

 przym. kosmetyczny

Wiktionary


kosmetologia

dział dermatologii zajmujący się upiększaniem, przywracaniem urody ciała; kosmetyka lekarska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dział dermatologii zajmujący się zachowywaniem i przywracaniem urody ciała;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kosmetolog mos./ż., kosmetolożka m.

 przym. kosmetologiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kosmetyka lekarska

Wiktionary


kosmetologiczny

→ kosmetologia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący kosmetologii

Wiktionary

Patrz:

kosmetologia

Powiązane:

 przym. kosmetyczny

 rzecz. kosmetologia ż.

Wiktionary


kosmetolożka

→ kosmetolog


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) specjalistka w dziedzinie kosmetologii

Wiktionary

Patrz:

kosmetolog

Powiązane:

 rzecz. kosmetologia ż.

Wiktionary


kosmetomat

automat do sprzedaży kosmetyków i środków czystości, nalewanych bezpośrednio z urządzenia; cosmetomat


SJP.pl


kosmetyczka

1. kobieta zawodowo wykonująca zabiegi kosmetyczne;
2. mała torebka do przechowywania kosmetyków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta, która wykonuje zabiegi kosmetyczne;

 (1.2) torebka, saszetka do noszenia / przechowywania kosmetyków

Wiktionary

Kosmetyczka – osoba wykonująca zabiegi z zakresu kosmetyki pielęgnacyjnej, leczniczej i upiększającej.

Zawód kosmetyczki należy do grupy zawodów usługowych i rzemieślniczych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Moja ciocia pracuje jako kosmetyczka w eleganckim salonie piękności.

 (1.2) Muszę kupić większą kosmetyczkę, bo w tej już się nie mieszczę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔsmɛˈtɨt͡ʃka, AS: kosmetyčka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmetyk m., kosmetologia ż., kosmetolog m., kosmetyka ż.

 przym. kosmetyczny

Wiktionary


kosmetyczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest kosmetyczne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kosmetyczny

 przysł. kosmetycznie

Wiktionary


kosmetyczny

1. służący do pielęgnowania ciała i urody;
2. dotyczący kosmetyki, kosmetyków;
3. o poprawkach: drobny, niewielki


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) służący do pielęgnacji ciała, utrzymania urody

 (1.2) dotyczący kosmetyki lub kosmetyków

 (1.3) drobny, niewiele znaczący

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Kozie mleko, do niedawna zapomniane, znalazło niedawno zastosowanie w przemyśle kosmetycznym.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔsmɛˈtɨt͡ʃnɨ, AS: kosmetyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmetyka ż., kosmetyk m., kosmetyczka ż., kosmetologia ż., kosmetolog m., kosmetyczność ż.

 przym. kosmetologiczny

 przysł. kosmetycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) upiększający

 (1.3) drobny, niewielki

Wiktionary


kosmetyk

mężczyzna zawodowo wykonujący zabiegi kosmetyczne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) substancja, produkt przeznaczony do pielęgnacji, oczyszczania, ochrony i upiększania ciała lub włosów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Naturalne kosmetyki są dla mnie absolutnym hitem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔsˈmɛtɨk, AS: kosmetyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmetyczka ż., kosmetyka ż.

 przym. kosmetyczny

 przysł. kosmetycznie

Wiktionary


kosmetyka

mężczyzna zawodowo wykonujący zabiegi kosmetyczne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sztuka upiększania, pielęgnowania ciała, włosów; stosowanie środków lub zabiegów mających na celu pielęgnowanie ciała lub włosów

 (1.2) przen. wprowadzanie drobnych zmian (najczęściej w celu upiększania czegoś)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔsˈmɛtɨka, AS: kosmetyka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmetyk m., kosmetyczka ż.

 przym. kosmetyczny

Wiktionary


kosmetykoholizm

kupowanie i gromadzenie zbyt wielu kosmetyków


SJP.pl


kosmicznie

przysłówek sposobu

 (1.1) w sposób kosmiczny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Twoje zachowanie było kosmicznie głupie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmiczność ż., kosmita mos., kosmitka ż., kosmos mrz.

 przym. kosmiczny

Wiktionary


kosmiczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest kosmiczne; cecha tych, którzy są kosmiczni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kosmiczny

 przysł. kosmicznie

 rzecz. kosmita mos.

Wiktionary


kosmiczny

przymiotnik od: kosmos


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kosmosem, dotyczący kosmosu

 (1.2) odbywający się w kosmosie

przymiotnik jakościowy

 (2.1) przen. bardzo duży

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wszystkie stacje, urządzenia, wyposażenia i pojazdy kosmiczne na Księżycu i na innych ciałach niebieskich są dostępne, na zasadzie wzajemności, dla przedstawicieli innych Państw Stron Układu.

 (2.1) W domu znów była kosmiczna awantura o pieniądze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔsˈmʲit͡ʃnɨ, AS: kosmʹičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmodrom mrz., kosmos m., kosmita m., kosmitka ż., kosmiczność ż.

 przysł. kosmicznie

 temsłow. kosmo-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) pozaziemski

 (2.1) niepomierny, przeogromny, gigantyczny

Wiktionary


kosmita

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) sf. hipotetyczny mieszkaniec planetaanety innej niż Ziemia, planetoidaanetoidy, księżyca itp.;

Wiktionary

Kosmita, obcy – hipotetyczny przedstawiciel inteligentnej formy życia pozaziemskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czy kosmici naprawdę istnieją?

 (1.1) Kim są kosmici i jakie są ich plany względem Ziemi i Ziemian?

 (1.1) Moja siostra wierzy, że została uprowadzona przez kosmitów.

 (1.1) W 1978 roku rolnik Jan Wolski z Emilcina przeżył spotkanie z kosmitami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔsˈmʲita, AS: kosmʹita

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmos m., kosmiczność ż., kosmogonia ż., kosmologia ż., kosmolog m., kosmolożka ż., kosmonauta m., kosmonautka ż., kosmonautyka ż., kosmodrom m., kosmopolita ż., kosmopolityzm m.

:: fż. kosmitka ż.

 przym. kosmiczny, kosmologiczny, kosmogoniczny, kosmopolityczny, kosmonautyczny

 przysł. kosmicznie

 temsłow. kosmo-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) książk. obcy; pot. ufoludek; pot. ekspr. ufok; żart. zielony ludzik

Wiktionary


kosmitka

→ kosmita


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sf. hipotetyczna mieszkanka planetaanety innej niż Ziemia, planetoidaanetoidy, księżyca itp.

Wiktionary

Patrz:

kosmita

Wymowa:

IPA: kɔsˈmʲitka, AS: kosmʹitka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmos mrz., fm. kosmita mos.

 przym. kosmiczny

 przysł. kosmicznie

Wiktionary


kosmizm

ruch intelektualny i kulturowy, który pojawił się w Rosji na przełomie XIX i XX wieku, skupiający się na relacji człowieka z kosmosem


SJP.pl


kosmkowaty

przypominający kosmki


SJP.pl


kosmkowy

→ kosmek


SJP.pl

Patrz:

kosmek

kosmo-

temat słowotwórczy

 (1.1) pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na ich związek znaczeniowy z kosmosem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) kosmo- + -drom = kosmodrom

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔsmɔ, AS: kosmo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmita mos.

 przym. kosmiczny

Wiktionary


kosmobiolog

specjalista w dziedzinie kosmobiologii (nauki badającej możliwość występowania życia poza Ziemią); astrobiolog, egzobiolog


SJP.pl


kosmobiologia

dziedzina biologii, nauka badająca możliwość występowania życia poza Ziemią; astrobiologia, egzobiologia, ksenobiologia


SJP.pl


kosmobiologiczny

związany z kosmobiologią (np. kosmobiologiczne poszukiwania wody, kosmobiologiczne eksperymenty); astrobiologiczny, egzobiologiczny


SJP.pl


kosmocentryczny

w filozofii, religii: uznający jedność człowieka i świata, zakładający istnienie harmonii wszystkich bytów


SJP.pl


kosmoceutyk

preparat stosowany w kosmetologii i dermatologii głównie do walki ze zmarszczkami, trądzikiem i przesuszeniem skóry


SJP.pl


kosmochemia

nauka obejmująca badania występujących we Wszechświecie pierwiastków chemicznych; astrochemia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) chem. astr. dział chemii o charakterze interdyscyplinarnym, zajmujący się składem ciał niebieskich i procesami chemicznymi zachodzącymi we wszechświecie;

Wiktionary

Kosmochemia – dział astronomii i jednocześnie chemii, zajmujący się badaniem składu molekularnego ciał niebieskich, szczególnie w Układzie Słonecznym. Termin kosmochemia został stworzony przez Harolda Claytona Ureya.

Kosmochemia może obejmować tematy z zakresu:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kosmochemia interesuje się nie tylko obecnym składem chemicznym Wszechświata, ale i procesami prowadzącymi do ustalenia właśnie takiego składu.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kosmochemiczny

 przysł. kosmochemicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) astrochemia

Wiktionary


kosmochemiczny

→ kosmochemia; astrochemiczny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) chem. astr. związany z kosmochemią, dotyczący kosmochemii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cząstki elementarne jako takie nie stanowią obiektu badań kosmochemicznych, jednak ze względu na powiązania z obiektami, którymi zajmuje się kosmochemia, należy poświęcić im trochę uwagi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmochemia ż.

 przysł. kosmochemicznie

Wiktionary


kosmodrom

wydzielony teren dla obiektów kosmicznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) astronaut. ośrodek, w którym przeprowadza się starty statków kosmicznych oraz starty i lądowania promów kosmicznych, w którym przygotowuje się i nadzoruje loty kosmiczne;

Wiktionary

Kosmodrom, port kosmiczny, centrum lotów kosmicznych ("kosmo-" + gr. "drómos" tor biegowy) – ośrodek przeznaczony do przeprowadzania startów statków kosmicznych oraz startów i lądowań promów kosmicznych. Zadania kosmodromu obejmują także montaż, przygotowanie do lotu oraz nadzór nad jego przebiegiem, choć centrum sterowania lotem może znajdować się w innym miejscu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔsˈmɔdrɔ̃m, AS: kosmodrõm

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kosmiczny

 rzecz. kosmita mos.

Wiktionary


kosmodromowy

→ kosmodrom


SJP.pl

Patrz:

kosmodrom

kosmofizyczka

kosmofizyk płci żeńskiej


SJP.pl


kosmofizyk

naukowiec badający właściwości fizyczne ciał niebieskich i materii rozproszonej w przestrzeni kosmicznej; astrofizyk


SJP.pl


kosmofizyka

dział astronomii badający właściwości fizyczne ciał niebieskich i materii rozproszonej w przestrzeni kosmicznej; astrofizyka


SJP.pl


kosmogonia

mitologiczne lub religijne wyobrażenie powstania świata


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. zbiór wyobrażeń i opowieści na temat pochodzenia świata;

 (1.2) astr. dział astronomii zajmujący się badaniem początków wszechświata;

Wiktionary

Zobacz też: Kosmogonia (Rygweda).

Kosmogonia, z gr. "κόσμος", "kósmos" ("wszechświat", także "ład", "porządek") oraz "gónos" ("pochodzenie") – całość wyobrażeń o pochodzeniu świata dla danej religii lub systemu filozoficznego oraz dział astronomii, który zajmuje się genezą i ewolucją ciał niebieskich, przeważnie tych z Układu Słonecznego.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. kosmogoniczny

 rzecz. kosmita mos.

Wiktionary


kosmogoniczny

związany z kosmogonią, mitycznym lub religijnym wyobrażeniem stworzenia świata i pochodzenia kultury


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kosmogonią, dotyczący kosmogonii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmita mos., kosmogonia ż.

 przysł. kosmogonicznie

Wiktionary


kosmograf

specjalista w dziedzinie kosmografii


SJP.pl

Kosmograf – wg Doroszewskiego to znawca kosmografii, nauki wchodzącej niegdyś w skład astronomii, łączącej wiedzę z zakresu obecnej astronomii, geografii, geologii i meteorologii; średniowieczna nazwa zawodu, z którego później wywiódł się kartograf i astrolog.

Wikipedia


kosmografia

1. dawna nauka zajmująca się opisem wszechświata;
2. wyobrażenia o wyglądzie i funkcjonowaniu świata właściwe określonej religii lub systemowi filozoficznemu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauk. dawna nauka badająca strukturę i ewolucję wszechświata

 (1.2) filoz. rel. wyobrażenie o świecie i jego funkcjonowaniu charakterystyczne dla konkretnej religii lub systemu filozoficznego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Używać będziemy tego samego podręcznika do kosmografii, którego używaliśmy w zeszłym roku.

 (1.2) Czy kosmografia judeochrześcijańska znacznie różni się od kosmografii hinduskiej?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmograf mos.

 przym. kosmograficzny

Wiktionary


kosmograficzny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kosmografią, dotyczący kosmografii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmograf mos., kosmografia ż.

Wiktionary


kosmolog

specjalista w zakresie kosmologii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) specjalista w dziedzinie kosmologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmita mos., kosmologia ż.

 przym. kosmologiczny

Wiktionary


kosmologia

1. dział astronomii zajmujący się problematyką całościową kosmosu;
2. pogląd religijno-filozoficzny na temat pochodzenia człowieka i świata


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) astr. dział astronomii, który zajmuje się kosmosem; nauka o wszechświecie;

 (1.2) filoz. dział filozofii zajmujący się tematami powstania, istoty i końca wszechświata

Wiktionary

Na tę stronę wskazuje „kosmografia”. Zobacz też: Kosmografia (podręcznik).

Kosmologia (z gr. "kósmos": porządek, wszechświat oraz "lógos": słowo, nauka) – pierwotnie dział filozofii rozpatrujący świat materialny w świetle jego ostatecznych przyczyn.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔsmɔˈlɔɟja, AS: kosmoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmolog m., kosmita mos.

 przym. kosmologiczny

 przysł. kosmologicznie

Wiktionary


kosmologiczny

→ kosmologia


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kosmologią, dotyczący kosmologii

Wiktionary

Patrz:

kosmologia

Przykłady

 (1.1) Argumenty kosmologiczne wychodzą od pewnego oczywistego i ogólnego, ale aposteriorycznego faktu dotyczącego wszechświata, na przykład tego, że istnieją byty przygodne, albo tego, że rzeczy się poruszają lub zmieniają.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmita mos., kosmologia ż., kosmolog mos.

 przysł. kosmologicznie

Wiktionary


kosmologio

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: kosmologia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔsmɔˈlɔɟjɔ, AS: kosmoloǵi ̯o

Wiktionary


kosmolot

przestarzale: rodzaj sztucznego satelity z napędem


SJP.pl


kosmolów

Zobacz też: Kosmolów w innych znaczeniach tej nazwy.

Kosmolów (też: "Kosmołów") – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie olkuskim, w gminie Olkusz, przy drodze wojewódzkiej nr 773.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa katowickiego.

Wikipedia


kosmonauta

osoba odpowiednio przygotowana i wyszkolona do odbywania lotów kosmicznych; astronauta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek, który wziął udział w podróży kosmicznej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Obejmować Ziemię wzrokiem… – to marzenie ziściło się jedynie kosmonautom, a telewidzowie dostają tylko namiastkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔsmɔ̃ˈnawta, AS: kosmõnau̯ta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmonautyka ż., kosmonautyczność ż.

:: fż. kosmonautka ż.

 przym. kosmonautyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) astronauta

Wiktionary


kosmonautka

kobieta odpowiednio przygotowana i wyszkolona do odbywania lotów kosmicznych; astronautka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta, która wzięła udział w podróży kosmicznej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔsmɔ̃ˈnawtka, AS: kosmõnau̯tka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmita mos., kosmonautyka ż.

:: fm. kosmonauta mos.

 przym. kosmonautyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) astronautka

Wiktionary


kosmonautyczny

→ kosmonautyka; astronautyczny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kosmonautyką i kosmonautami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W czasie kolacji przyłączył się do nich Naczelny Lekarz radzieckiej ekipy kosmonautycznej - Eugeniusz Anatoliewicz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔsmɔ̃nawˈtɨt͡ʃnɨ, AS: kosmõnau̯tyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmita mos., kosmonautyka ż., kosmonauta m., kosmonautka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) astronautyczny

Wiktionary


kosmonautyka

zespół nauk zajmujących się realizacją lotów kosmicznych, także badaniem możliwości podróży w przestrzeni międzyplanetarnej, poznawaniem jej i znajdujących się tam obiektów; astronautyka


SJP.pl


kosmoplan

prom kosmiczny, wahadłowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) astronaut. statek kosmiczny o wielokrotnym wykorzystaniu

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) prom kosmiczny, wahadłowiec

Wiktionary


kosmopolita

człowiek nieczujący więzi z krajem, z którego pochodzi lub którego jest obywatelem, deklarujący swą więź z kulturą świata; obywatel świata


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek nieuznający jakiegokolwiek obywatelstwa, a jedynie światowe

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wydawało się, że wszędzie czuł się u siebie – był prawdziwym kosmopolitą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔsmɔpɔˈlʲita, AS: kosmopolʹita

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmopolityzm m.

:: fż. kosmopolitka

 przym. kosmopolityczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) obywatel świata

Wiktionary


kosmopolitka

→ kosmopolita


SJP.pl

Patrz:

kosmopolita

kosmopolityczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest kosmopolityczne; cecha tych, którzy są kosmopolityczni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmopolita m., kosmopolitka ż.

 przym. kosmopolityczny

 przysł. kosmopolitycznie

Wiktionary


kosmopolityczny

dotyczący kosmopolity i kosmopolityzmu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) nieczujący związku z żadnym państwem (miejscem) w szczególności

 (1.2) wielokulturowy

 (1.3) biol. rozpowszechniony na znacznej części kuli ziemskiej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmita mos., kosmopolita mos., kosmopolitka ż., kosmopolityzm mrz., kosmopolityczność ż.

Wiktionary


kosmopolityzacja

1. stawanie się kosmopolitycznym, nabieranie cech właściwych kosmopolitom;
2. wprowadzanie, szerzenie kosmopolityzmu


SJP.pl


kosmopolityzm

pogląd negujący wszelkie podziały kulturowo-polityczne i terytorialne, więzi narodowe i tradycję, za prawdziwą ojczyznę człowieka uznający cały świat


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kosmos

1. cała przestrzeń ze wszystkim, co się w niej znajduje; Wszechświat, wszechświat, Kosmos;
2. przestrzeń pozaziemska, dostępna ludzkiemu doświadczeniu; Kosmos;
3. w filozofii: świat pojęty jako harmonijnie zbudowana i wewnętrznie uporządkowana całość; Kosmos;
4. roślina z rodziny złożonych, hodowana jako roślina ozdobna w parkach i ogrodach; kosmea, onętek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) astr. przestrzeń poza obszarem ziemskiej atmosfery;

 (1.2) bot. nazwa systematyczna|Cosmos bipinnatus|Cav.|ref=tak., gatunek rośliny z rodziny astrowatych;

 (1.3) bot. roślina z gatunku kosmosów (1.2)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Wszechświat – kosmos w astronomii
    • w węższym znaczeniu: przestrzeń kosmiczna
  • kosmos w filozofii
  • Kosmos (filozofia starożytna)
  • przestrzeń kosmiczna
  • Kosmos – 5-tomowe dzieło Aleksandra von Humboldta
  • Kosmos – powieść Witolda Gombrowicza
  • Kosmos – książka amerykańskiego astronoma Carla Sagana
  • Kosmos – kanadyjski film z 1996 (sześć segmentów, w tym w reżyserii Denisa Villeneuve’a
  • Kosmos – francuski film z 2015 w reżyserii Andrzeja Żuławskiego, ekranizacja prozy Gombrowicza
  • Kosmos – singel Skubasa
  • Kosmos – radziecko-rosyjski system nazewnictwa sztucznych satelitów wojskowych

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Według popularnego mitu, jedyną budowlą widoczną z kosmosu jest Wielki Mur Chiński.

 (1.2) W wielu krajach świata kosmos uprawiany jest jako roślina ozdobna.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔsmɔs, AS: kosmos

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmita mos., kosmitka ż.

 przym. kosmiczny

 przysł. kosmicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wszechświat, uniwersum

 (1.2) kosmos podwójnie pierzasty, onętek, ponętka, warszawianka

Wiktionary


kosmotron

cykliczny akcelerator cząstek naładowanych; bewatron; synchrotron protonowy


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kosmowie

Kosma z małżonką


SJP.pl


kosmowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kosmowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. przasnyskim, w gminie Czernice Borowe
  • Kosmowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gnieźnieńskim, w gminie Czerniejewo
  • Kosmowo – wieś w rejonie mieżdurieczeńskim obwodu wołogodzkiego

Wikipedia


kosmowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Barbara Kosmowska-Ceranowicz (ur. 1931) – polska geolożka
  • Barbara Kosmowska (ur. 1958) – polska filozofka i pisarka
  • Edmund Ernest-Kosmowski (1900–1985) – polski malarz
  • Irena W. Kosmowska (1856–1931) – polska pisarka, publicystka i działaczka społeczna
  • Irena Kosmowska (1879–1945) – polska polityczka i działaczka niepodległościowa, ludowa i oświatowa
  • Katarzyna Sanak-Kosmowska (ur. 1984) – polska teoretyczka marketingu
  • Marta Kosmowska (ur. 1972) – polska lekkoatletka, biegaczka
  • Michał Mateusz Kosmowski (1725–1804) – polski duchowny rzymskokatolicki, biskup
  • Mieczysław Kosmowski (1913–?) – polski pracownik poczty, kolaborant III Rzeszy
  • Patrycjusz Kosmowski (ur. 1947) – polski działacz opozycyjny w PRL
  • Władysław Kosmowski (1910–?) – polski rolnik i polityk
  • Ziemowit Kosmowski (ur. 1960) – polski muzyk rockowy

Wikipedia


kosmowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Kosmy lub z nim związany


SJP.pl


kosmyczek

zdrobnienie od: kosmyk


SJP.pl


kosmyk

1. pasemko włosów;
2. ogon zająca; osmyk; omyk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) niewielki pukiel włosów

 (1.2) łow. ogon zwierzyny płowej (jeleniowatych)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na czole zwisał mu kosmyk włosów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosmyczek m., kosmacz mzw./mos.

 przym. kosmaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kłak, lok, kogut, pasemko

 (1.2) omyk, osmyk

Wiktionary


kosmówczak

nowotwór złośliwy wywodzący się z trofoblastu (tkanki charakterystycznej dla łożyska), rozwijający się w macicy, jajniku lub jajowodzie; nabłoniak kosmówkowy; rak kosmówki


SJP.pl


kosmówka

zewnętrzna błona płodowa gadów, ptaków, ssaków i człowieka, otaczająca zarodek i pozostałe błony płodowe; chorion


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. błona płodowa powstająca z trofoblastu zarodka, która umożliwia wymianę substancji między krwią matki a krwią płodu i uczestniczy w powstaniu łożyska

Wiktionary

Kosmówka

Kosmówka ( chorion) – zewnętrzna błona płodowa owodniowców zbudowana z ektodermy, osłaniająca ciało zarodka i pozostałe błony płodowe: owodnię, omocznię i pęcherzyk żółtkowy.

Kosmówka gadów i ptaków jest cienkościenną błoną surowiczą, natomiast u ssaków na jej powierzchni rozwijają się liczne i rozmaicie wykształcone wyrostki, tzw. kosmki uczestniczące w budowie łożyska.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nieprawidłowości kosmówki mogą prowadzić do problemów z łożyskiem lub rozwojem płodu.

Wiktionary


kosnowiec

Kosnowiec – kolonia w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie krasnostawskim, w gminie Fajsławice.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa lubelskiego.

Wieś stanowi sołectwo gminy Fajsławice. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) wieś liczyła 122 mieszkańców.

Wikipedia


koso

przysłówek

 (1.1) daw. krzywo, pochyło, ukośnie

forma rzeczownika.

 (2.1) W. lp. od: kosa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ukos mrz., ukośnik mrz.

 przym. kosy

Wiktionary


kosobucki

nazwisko


SJP.pl


kosobudzki

nazwisko


SJP.pl


kosodrzew

karłowaty gatunek sosny rosnący w górach powyżej górnej granicy lasu; kosówka, kosodrzewina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rzad. dendr. nazwa systematyczna|Pinus mugo|Turra|ref=tak., gatunek drzewa lub krzewu iglastego należący do rodziny sosnowatych, rosnący w górach, powyżej górnej granicy lasu;

 (1.2) rzad. dendr. krzew z gatunku kosodrzewów (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Polsce kosodrzew podlega ochronie.

 (1.2) Wywrócił się, zahaczając o korzeń kosodrzewiu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosodrzewina ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kosodrzewina, kosówka, kosówka właściwa, sosna górska

 (1.2) kosodrzewina, kosówka, kosówka właściwa, sosna górska

Wiktionary


kosodrzewie

rzadko: karłowaty gatunek sosny rosnący w górach powyżej górnej granicy lasu; kosówka, kosodrzew, kosodrzewina


SJP.pl


kosodrzewina

1. karłowaty gatunek sosny rosnący w górach powyżej górnej granicy lasu; kosówka, kosodrzew;
2. zwarte zarośla wysokogórskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dendr. syst. nazwa systematyczna|Pinus mugo|Turra|ref=tak., gatunek drzewa lub krzewu iglastego należący do rodziny sosnowatych, rosnący w górach, powyżej górnej granicy lasu;

 (1.2) dendr. krzew z gatunku kosodrzewin (1.1)

 (1.3) zarośla kosodrzewiny (1.1) występujące w górach powyżej górnej granicy lasu;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do lat 90. XX wieku reliktowe stanowisko kosodrzewiny znajdowało się w Beskidzie Niskim.

 (1.2) Wysyp tę korę wokół kosodrzewiny przy płocie.

 (1.3) Dawniej kosodrzewina była masowo wypalana i wycinana, aby przygotować tereny pod wypas.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔsɔḍʒɛˈvʲĩna, AS: kosoḍževʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosodrzew mrz.

 przym. kosodrzewinowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kosówka, kosodrzew, sosna górska, kosówka właściwa

 (1.2) kosówka, kosodrzew, sosna górska, kosówka właściwa

Wiktionary


kosodrzewinowy

przymiotnik od: kosodrzewina


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) składający się z kosodrzewiny

 (1.2) wykonany z drewna lub innej części kosodrzewiny

 (1.3) będący częścią kosodrzewiny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔsɔḍʒɛvʲĩˈnɔvɨ, AS: kosoḍževʹĩnovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosodrzewina

Wiktionary


kosogon

ryba zaliczana do rzędu rekinokształtnych; lis morski


SJP.pl

Kosogon, lis morski ("Alopias vulpinus") – gatunek morskiej ryby chrzęstnoszkieletowej z rodziny kosogonowatych (Alopiidae). Poławiana gospodarczo i w wędkarstwie.

Wikipedia


kosok

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. sierp

Wiktionary


kosooki

przestarzale:
1. mający skośne oczy; skośnooki;
2. mający zeza; zezowaty


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przest. skośnooki

 (1.2) przest. zezowaty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosookość ż.

 przysł. kosooko

Wiktionary


kosorowice

Kosorowice (dodatkowa nazwa w j. niem. Kossorowitz) – wieś w Polsce, położona w województwie opolskim, w powiecie opolskim, w gminie Tarnów Opolski.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa opolskiego.

W miejscowości znajdują się m.in.: kościół parafialny pw. św. Jana Nepomucena, szkoła podstawowa (klasy I-III, dalsza edukację uczniowie kontynuują w szkole podstawowej i gimnazjum w Tarnowie Opolskim) oraz remiza OSP, znajdująca się w KSRG.

Wikipedia


kosowianin

obywatel Kosowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Kosowa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gospodarze ośrodka powoli żegnają się z mieszkającymi od maja albańskimi rodzinami. Jednocześnie szykują się na przyjęcie kolejnej grupy Kosowian.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kosowo n.

:: fż. Kosowianka ż.

 przym. kosowski

Wiktionary


kosowianka

obywatelka Kosowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obywatelka Kosowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kosowo n.

:: fm. Kosowianin mos.

 przym. kosowski

Wiktionary


kosowice

Kosowice – wieś w Polsce, położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie ostrowieckim, w gminie Bodzechów. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa kieleckiego.

Przez miejscowość przebiega droga wojewódzka nr 751.

Wikipedia


kosowicz

nazwisko


SJP.pl


kosownik

w gwarze przestępczej: sprawca rozboju


SJP.pl


kosowo

1. terytorium sporne w południowej Europie ze stolicą w Prisztinie, państwo częściowo uznawane na arenie międzynarodowej;
2. wieś w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. częściowo uznawane państwo w Europie ze stolicą w Prisztinie;

Wiktionary

Kosowo, Republika Kosowa (alb. Kosova / Kosovë, Republika e Kosovës; serb. Косово, Kosovo, Република Косовo, Republika Kosovo) – państwo w południowej Europie ze stolicą w Prisztinie o ograniczonym uznaniu na arenie międzynarodowej (patrz: lista państw formalnie uznających niepodległość Kosowa), które jednostronnie ogłosiło niepodległość 17 lutego 2008 roku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Serbski parlament przyjął rezolucję w sprawie Kosowa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈsɔvɔ, AS: kosovo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kosowianin mos., Kosowianka ż.

 przym. kosowski, Kosowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Republika Kosowa

Wiktionary


kosoworotka

tradycyjna męska koszula rosyjska ze skośnie zapinanym kołnierzem, stójką


SJP.pl

Kosoworotka – tradycyjna rosyjska, prosta i długa koszula męska z kołnierzem-stójką, rozcięciem po lewej stronie oraz długimi rękawami, noszona na wierzch spodni i przewiązywana paskiem w pasie.

Wikipedia


kosowski

przymiotnik od: Kosowo, Kosów Lacki


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Kosowa

Wiktionary

Kosowski – polskie nazwisko. Według danych z lat 90. XX wieku nazwisko to nosiło 6 208 Polskich obywateli zarejestrowanych w rejestrze PESEL.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Kosów mrz., Kosowo n., Kosowianin mos., Kosowianka ż.

 przym. Kosowy

Wiktionary


kosoń

błonkówka z rodziny gąsieniczników


SJP.pl

Kosoń (ukr. Косонь, węg. Mezőkaszony) – wieś na Ukrainie w rejonie berehowskim obwodu zakarpackiego, siedziba hromady Kosoń.

W miejscowości znajduje się przejście graniczne Kosoń-Barabás z Węgrami.

Wikipedia


kossak

potocznie: dzieło Juliusza Kossaka - polskiego malarza, rysownika i ilustratora; Kossak


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gloria Kossak – malarka, poetka, siostra Simony
  • Hilary Kossak – polski oficer
  • Hryhorij Kossak – ukraiński oficer, pułkownik UHA, brat Iwana
  • Iwan Kossak – ukraiński oficer, brat Hryhorija
  • Janina Kossak-Pełeńska – pisarka, dziennikarka
  • Jerzy Kossak – polski malarz, syn Wojciecha, ojciec Simony
  • Jerzy Kossak (1927–1998) – polski socjolog literatury
  • Juliusz Kossak – polski malarz
  • Karol Kossak – polski malarz, akwarelista, wnuk Juliusza, bratanek Wojciecha
  • Leon Kossak – polski malarz, brat Juliusza
  • – ukraiński działacz społeczny, wydawca
  • – ukraiński dyrygent, brat Wasyla

Wikipedia


kossakowski

właściwy Kossakowi, charakterystyczny dla twórczości Kossaka


SJP.pl


kossobudzki

nazwisko


SJP.pl


kossowski

nazwisko


SJP.pl

Kossowski – polskie nazwisko.

Wikipedia


kossuth

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ferenc Kossuth – węgierski polityk i inżynier
  • Lajos Kossuth – węgierski bohater narodowy, przywódca rewolucji
  • Stanisław Kossuth – polski inżynier górnictwa
  • Stefan Kossuth – polski inżynier i działacz społeczny
  • Kossuth – wieś w stanie Missisipi, w hrabstwie Alcorn
  • Kossuth – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie Manitowoc
  • Kossuth (ang. Kossuth Town) – gmina w stanie Wisconsin, w hrabstwie Manitowoc
  • hrabstwo Kossuth (ang. Kossuth County) – w stanie Iowa
  • Kossuth Rádió – jedna z trzech państwowych stacji radiowych na Węgrzech

Wikipedia


kostarczyk

nazwisko


SJP.pl


kostaryka

państwo w Ameryce Środkowej ze stolicą w San José; Republika Kostaryki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. państwo w Ameryce Środkowej;

Wiktionary

Kostaryka (hiszp. ' dosł. „bogate wybrzeże”, Republika Kostaryki – República de Costa Rica) – państwo w Ameryce Centralnej nad Morzem Karaibskim i Oceanem Spokojnym. Graniczy od północy z Nikaraguą na odcinku 309 km i od południa z Panamą – 330 km. Łączna długość wybrzeża karaibskiego i pacyficznego wynosi 1290 km.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Już trzy lata mieszkam w Kostaryce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔstaˈrɨka, AS: kostaryka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kostarykanin mos., Kostarykanka ż., kostarykańskość ż.

 przym. kostarykański

Wiktionary


kostarykanin

obywatel Kostaryki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obywatel Kostaryki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mecz Serbów z Kostarykanami oglądało dziesięć milionów widzów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔstarɨˈkãɲĩn, AS: kostarykãńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kostaryka ż.

:: fż. Kostarykanka ż.

 przym. kostarykański

Wiktionary


kostarykanka

obywatelka Kostaryki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obywatelka Kostaryki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔstarɨˈkãŋka, AS: kostarykãŋka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kostaryka ż.

:: fm. Kostarykanin mos.

 przym. kostarykański

Wiktionary


kostarykański

przymiotnik od: Kostaryka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do Kostaryki, państwa w Ameryce Środkowej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W miarę upływu czasu przewagę na murawie uzyskali gracze tureccy. Częściej przebywali na połowie rywali, konstruując groźniejsze akcje i niepokojąc obrońców kostarykańskich.

 (1.1) Najwięcej jest chętnych na kawy smakowe, np. irlandzką, a z tradycyjnych najczęściej kupowana jest kolumbijska i kostarykańska.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔstarɨˈkãj̃sʲci, AS: kostarykãĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kostaryka ż., Kostarykanin mos., Kostarykanka ż.

Wiktionary


kostarz

w staropolszczyźnie: mężczyzna często grający w karty lub kości, zazwyczaj nieuczciwie; kostera


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. gracz w kości

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔstaʃ, AS: kostaš

Wiktionary


kostas

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m., forma poufała imienia Konstandinos

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mój grecki przyjaciel Kostas mieszka w Salonikach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kosta m., Konstandinos m., Konstanty m., Konstantyn m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Kosta

Wiktionary


kostański

nazwisko


SJP.pl


kostecki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ada Kostrz-Kostecka (ur. 1951) – dziennikarka i publicystka
  • Artur Kostecki (ur. 1978) – hokeista
  • Barbara Houwalt-Kostecka (ur. 1935) – malarka i poetka
  • Dawid Kostecki (1981-2019) – bokser
  • Franciszek Kostecki (1758-1844) – polski lekarz
  • Franciszek Kostecki (1792-przed 1856) – burmistrz Lipna, Wyszogrodu i Warki
  • Halina Kostecka-Kwiatkowska, ps. „Halusia” (1917-1944) – łączniczka, sanitariuszka w powstaniu warszawskim
  • Henryk Kostecki (1930-1999) – polityk, poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
  • Józef Kostecki (1922-1980) – aktor
  • Karol Kostecki (1917-1998) – kapitan piechoty Wojska Polskiego
  • Leon Kostecki (1911-1955) – polski oficer
  • Leszek Kostecki (1934-1988) – malarz i grafik

Wikipedia


kosteczka

zdrobnienie od: kostka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: kostka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jedyną usuniętą kosteczką słuchową był młoteczek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈstɛt͡ʃka, AS: kostečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kostka ż., kostucha ż., kość ż., kościstość ż., kostniak mrz.

 przym. kościsty

Wiktionary


kostek

rzadko: szczątki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) zdrobn. Konstanty lub Konstantyn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kostkówna ż.

:: fż. Kostkowa ż.

Wiktionary


kostencki

nazwisko


SJP.pl


kostenko

nazwisko


SJP.pl


kostera

1. drapieżna ryba z rzędu zrosłoszczękich, żyjąca w morzach tropikalnych;
2. (r. żeński) przestarzałe: kobieta często grająca w karty lub kości, zazwyczaj nieuczciwie; także o mężczyźnie, z silniejszym zabarwieniem ekspresywnym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) icht. ryba drapieżna

 (1.2) karc. namiętny, nieuczciwy gracz

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kostera – część wsi Widuchowa woj. świętokrzyskim, w pow. buskim, w gminie Busko-Zdrój
  • Kostera – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. buskim, w gminie Gnojno
  • kostera kropkowana (Lactophrys bicaudalis)
  • kostera rogata albo kostera rogaczek (Lactoria cornuta)
  • kostera czteroroga (Acanthostracion quadricornis)
  • kostera czteroróg (Acanthostracion quadricornis)
  • kostera gruzełkowata (Ostracion cubicus)
  • kostera grzbietoroga (Lactoria fornasini)
  • kostera jadowa (Rhinesomus triqueter)
  • kostera piramidalna (Tetrosomus gibbosus)
  • kostera plamista (Ostracion meleagris)
  • kostera plastromiodna (Acanthostracion polygonius)

Wikipedia


kosternik

kosternik leśniak - motyl z rodziny powszelatkowatych


SJP.pl


kosterski

→ kostera (osoba)


SJP.pl


kosterstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) daw. namiętne granie w kości lub karty

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Usunął oficerów, oddających się pijaństwu i kosterstwu, tudzież takich, którzy udręczali żołnierzy.

Wiktionary


kostioza

pasożytnicza choroba ryb wywoływana przez wiciowce


SJP.pl

Kostioza, ichtiobodoza, "Costiosis" – pasożytnicza choroba ryb wywoływana przez wiciowce z rodzaju "Ichthyobodo".

Wyróżnia się dwa gatunki wiciowców z rodzaju "Ichthyobodo": "I. necatrix" oraz "I. pyriformis", z czego ten pierwszy jest najczęstszą przyczyną wywoływania tej choroby. Nazwa wywodzi się od dawniej używanej nazwy rodzajowej "Costia".

Wikipedia


kostium

1. ubiór damski składający się z żakietu i spódnicy;
2. strój przeznaczony do uprawiania pewnych sportów np. gimnastyki, pływania;
3. strój balowy lub karnawałowy, charakterystyczny dla jakiejś epoki lub postaci;
4. ubranie aktora, charakteryzujące postać graną w teatrze lub filmie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) teatr. sceniczne ubranie aktora, charakteryzujące graną postać

 (1.2) odzież. ubranie damskie, w skład którego wchodzą żakiet i spódnica

 (1.3) odzież. specjalny strój przeznaczony do uprawiania pewnych sportów

 (1.4) odzież. strój używany jako przebranie na balach, zabawach i paradach głównie w okresie karnawału

 (1.5) odzież. kobiecy strój na plażaażę

 (1.6) strój typowy dla epoki, postaci czy bajki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W teatrze ważnym uzupełnieniem kostiumów są fryzury i charakteryzacja.

 (1.6) Kostium diukowski miecza nie przewidywał, co zawsze wydawało się Vimesowi zadziwiająco głupie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔstʲjũm, AS: kostʹi ̯ũm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kostiumeria ż.

 przym. kostiumowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przebranie

 (1.2) ubranie

 (1.3) ubranie

 (1.4) przebranie

 (1.5) ubranie

Wiktionary


kostiumer

pracownik teatru lub opery zajmujący się kostiumami


SJP.pl


kostiumeria

kostiumernia;
1. pracownia, w której szyje się kostiumy teatralne;
2. pomieszczenie na zapleczu teatru do przechowywania kostiumów


SJP.pl


kostiumerka

→ kostiumer


SJP.pl

Patrz:

kostiumer

kostiumernia

kostiumeria;
1. pracownia, w której szyje się kostiumy teatralne;
2. pomieszczenie na zapleczu teatru do przechowywania kostiumów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) teatr. pracownia kostiumów teatralnych

 (1.2) teatr. miejsce przechowywania kostiumów w teatrze

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kostiumer mos.

 przym. kostiumowy

Wiktionary


kostiumik

zdrobnienie od: kostium


SJP.pl


kostiumograf

osoba opracowująca koncepcję plastyczna kostiumów, fryzur, rekwizytów itp. dla postaci występujących w filmie lub teatrze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba zajmująca się kostiumografią

Wiktionary

Kostiumograf – osoba zajmująca się opracowywaniem koncepcji plastycznej kostiumów, fryzur oraz rekwizytów dla aktorów występujących w kinie lub teatrze. Praca kostiumografa zasadniczo różni się od pracy projektanta mody, jego uwaga skupia się przede wszystkim na stworzeniu ubioru na potrzeby filmu bądź spektaklu, na podstawie realiów w nim przedstawianych oraz koncepcji reżysera. Kostiumografowie zwykle pracują w grupach, aby skończyć pracę w wyznaczonym terminie.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kostiumografia ż.

 przym. kostiumograficzny

Wiktionary


kostiumografia

sztuka opracowywania koncepcji plastycznych kostiumów i fryzur postaci scenicznych lub telewizyjnych


SJP.pl


kostiumograficzny

→ kostiumografia


SJP.pl

Patrz:

kostiumografia

kostiumografka

→ kostiumograf


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta zajmująca się kostiumami w teatrze lub na planie filmowym

Wiktionary

Patrz:

kostiumograf

kostiumolog

specjalista w zakresie kostiumologii


SJP.pl


kostiumologia

nauka zajmująca się historią ubiorów


SJP.pl

Kostiumologia – nauka zajmująca się historią ubiorów, zapoczątkowana w XVI wieku. Od XVII wieku rozwijana była przede wszystkim we Francji. Pierwsze publikacje kostiumologiczne w języku polskim opracowano w XIX wieku, na co wpływ miała popularność malarstwa historycznego.

Wikipedia


kostiumolożka

→ kostiumolog


SJP.pl

Patrz:

kostiumolog

kostiumować

potocznie: ubierać w kostium


SJP.pl


kostiumowiec

potocznie: osoba zajmująca się kostiumami w filmie lub teatrze


SJP.pl


kostiumowy

przymiotnik od: kostium


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przym. od kostium

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔstʲjũˈmɔvɨ, AS: kostʹi ̯ũmovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kostium m., kostiumer m., kostiumerka ż., kostiumernia ż., kostiumik m., kostiumowanie n., kostiumowiec m., kostiumowość ż., kostiumówka ż.

 czas. kostiumować

 przym. kostiumerski

 przysł. kostiumowo

Wiktionary


kostiumówka

potocznie: bal kostiumowy


SJP.pl


kostka

1. zdrobnienie od: kość;
2. trójkątna płytka z masy lub kości używana do gry na gitarze;
3. sześcian z oznaczonymi punktami ścianami, używany w grach;
4. coś krojonego w kształt sześcianu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: kość

 (1.2) anat. mała kość łącząca stopę z nogą;

 (1.3) wojskowy bądź harcerski plecak o charakterystycznym kwadratowym kształcie;

 (1.4) muz. mała płytka, którą gra się na niektórych instrumentach strunowych

 (1.5) efekt gitarowy w postaci przełącznika nożnego

 (1.6) element sprzętu wspinaczkowego, używany do zakładania punktów asekuracyjnych

 (1.7) niewielki przedmiot w kształcie prostopadłościanu

 (1.8) anat. część kości strzałkowej nad stawem nadgarstkowym

 (1.9) pewna jednostkowa porcja towaru, zwykle tłuszczu

 (1.10) nawierzchnia drogi z prostopadłościennych kamieni

 (1.11) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pestka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kość do gry
  • kostka – potoczna nazwa górnego stawu skokowego
  • kostka – wyrostek na piszczeli lub kości strzałkowej
  • kostka wstawna – element czaszki
  • kostka – tornister (plecak)
  • kostka – element sprzętu wspinaczkowego
  • kostka gitarowa – rodzaj plektronu
  • kostka – potoczna nazwa urządzenia wspomagającego grę na gitarze
  • kostka brukowa
  • kostka – pojęcie z teorii grafów
  • kostka Rubika
  • kostka Bedlam

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Byłem tak głodny, że poogryzałem całego kurczaka do ostatniej kostki.

 (1.2) Nie mogę grać w piłkę z powodu zwichniętej kostki.

 (1.3) Zawiązał glany, zarzucił kostkę z książkami na plecy i pobiegł do szkoły.

 (1.4) Ta kostka jest dla mnie za miękka, nie dam rady zagrać żadnej solówki.

 (1.7) Ja jak pracowałam w teatrze, oczywiście, był obchodzony Dzień Kobiet (…), był tulipan, były rajstopy i była kostka mydła, tak, pamiętam jak dziś.

 (1.9) Edwardzie, kup proszę dwie kostki margaryny.

 (1.10) Na rynku przed rauszem położono nową kostkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔstka, AS: kostka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kość ż., kościec m., kostucha ż., kostyczność ż., kostnienie n., skostnienie n.

:: zdrobn. kosteczka ż.

 czas. kostnieć ndk., skostnieć dk.

 przym. kostny, kościany, kostkowy, kostyczny, kościsty, kostkowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kosteczka

 (1.3) plecak, tornister

 (1.4) plektron, piórko

 (1.8) nadgarstek

 (1.10) bruk

Wiktionary


kostkarz

robotnik wykładający nawierzchnię drogi kostką brukową


SJP.pl


kostki

rzadko: szczątki


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kostki – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sokołowskim, w gminie Sokołów Podlaski
  • Kostki – część wsi Ugoszcz w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Studzienice
  • Kostki – gromada w powiecie buskim
  • Kostki – zamknięty przystanek kolejowy w Kostkach, w województwie mazowieckim
  • Kostki Duże
  • Kostki Małe

Wikipedia


kostkiewicz

nazwisko


SJP.pl


kostkowanie

obróbka wykańczająca przedmiotów metalowych przez wykonywanie na ich powierzchni drobnych rysek tworzących określony wzór; mazerowanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kostkować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kostkować

Wiktionary


kostkowaty

przypominający kostkę


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przypominający kostkę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kostka

Wiktionary


kostkowice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kostkowice – wieś w woj. śląskim, w pow. cieszyńskim, w gminie Dębowiec
  • Kostkowice – wieś w woj. śląskim, w pow. zawierciańskim, w gminie Kroczyce

Wikipedia


kostkowie

nazwisko


SJP.pl

Kostka – kaszubski ród szlachecki.

Wikipedia


kostkowiec

przedstawiciel gromady zwierząt wodnych z typu parzydełkowców


SJP.pl


kostkowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kostkowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. wejherowskim, w gminie Gniewino
  • Kostkowo – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. działdowskim, w gminie Rybno
  • Kostkowo – gromada
  • Kostkowo – nieczynny przystanek kolejowy w Kostkowie, w województwie pomorskim

Wikipedia


kostkowski

nazwisko


SJP.pl


kostkowy

przymiotnik od: kostka


SJP.pl


kostkoza

zbyt wiele miejsc pokrytych kostką brukową w przestrzeni publicznej; brukoza


SJP.pl


kostkówka

potocznie:
1. but lub skarpeta sięgające do kostki;
2. droga z kostką brukową


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) środ. skarpeta sięgająca do kostki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kostka

Wiktionary


kostkówki

potocznie:
1. but lub skarpeta sięgające do kostki;
2. droga z kostką brukową


SJP.pl


kostniaczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kostniak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kostniak m.

Wiktionary


kostniak

niezłośliwy nowotwór w postaci guza wywodzący się z tkanki kostnej, umiejscowiony zwykle w kościach lub częściach miękkich do nich przylegających; osteoma


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. łagodny nowotwór tkanki kostnej

Wiktionary

Kostniak ( osteoma) – łagodny, wolno rosnący nowotwór kości, zbudowany z dojrzałej, zbitej lub gąbczastej tkanki kostnej. Zmiany te najczęściej lokalizują się w obrębie kości czaszki i twarzoczaszki, zwłaszcza w zatokach przynosowych (szczególnie czołowej), a także w kości czołowej, sitowej i żuchwie. Kostniaki mogą występować pojedynczo lub jako zmiany mnogie, szczególnie w przebiegu zespołu Gardnera – dziedzicznej choroby genetycznej.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kość ż., kosteczka ż., kościec m., kostnienie n., skostnienie n.

:: zdrobn. kostniaczek m.

 czas. kostnieć ndk., skostnieć dk.

 przym. kostny, kościany, kośćcowy

Wiktionary


kostnica

pomieszczenie, w którym przechowuje się ciała zmarłych do chwili pogrzebu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pomieszczenie, w którym przechowuje się ciała zmarłych do chwili pogrzebu;

 (1.2) przykościelna kaplica pogrzebowa

Wiktionary

Kostnica ("marownia", "ossarium") – pomieszczenie lub osobny budynek znajdujący się przy kościele, szpitalu lub cmentarzu, w którym przechowuje się ciała zmarłych do chwili pogrzebu. Kostnice służyły także do przechowywania kości, na które natrafiono podczas kopania nowych grobów. Po nagromadzeniu się odpowiedniej ilości takich szczątków dokonywano ich ponownego pochówku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ciało babki już przywieźli z kostnicy.

 (1.2) Obrzędy pogrzebowe rozpoczną się w kostnicy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈstʲɲit͡sa, AS: kostʹńica

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kostny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) promorta

Wiktionary


kostnienie

proces powstawania kości polegający na przekształcaniu się elementów chrzęstnych szkieletu w tkankę kostną; osyfikacja


SJP.pl


kostnina

tkanka kostna obrastająca powierzchnię uszkodzonej kości


SJP.pl

Kostnina ( callus) – grubowłóknista, splotowata, pierwotna tkanka kostna powstająca w ognisku uszkodzenia lub złamania kości, powodująca jej zrośnięcie. Powstaje w wyniku namnażania się i różnicowania komórek osteogennych rozrodczej warstwy okostnej, śródkostnej oraz szpiku. Wyróżnia się dwa rodzaje kostniny:

Wikipedia


kostniwo

cement; jedna z tkanek zęba, pokrywająca korzeń zęba, budową zbliżona do kości


SJP.pl


kostno-skórny

dotyczący kości i skóry


SJP.pl


kostno-stawowy

dotyczący kości i stawów


SJP.pl


kostnojęzykokształtne

rząd ryb promieniopłetwych; arapaimokształtne


SJP.pl

Kostnojęzykokształtne, arowanokształtne, arapaimokształtne (Osteoglossiformes) – rząd ryb promieniopłetwych (Actinopterygii) o wielu prymitywnych cechach budowy, zamieszkujących wody słodkowodne całego świata, głównie w obszarach tropikalnych. Większość gatunków prowadzi drapieżny tryb życia. Najstarsze otolity pochodzą z mastrychtu.

Wikipedia


kostnopromieniste

gromada ryb kostnoszkieletowych; promieniopłetwe, kostnopromienne, promienistopłetwe


SJP.pl


kostnopromienne

gromada ryb kostnoszkieletowych; promieniopłetwe, kostnopromieniste, promienistopłetwe


SJP.pl


kostnoszkieletowe

nadgromada ryb o szkielecie w różnym stopniu skostniałym


SJP.pl


kostnoszkieletowy

o cechach kostnoszkieletowych (nadgromada ryb)


SJP.pl


kostnotwórczy

sprzyjający tworzeniu się kości


SJP.pl


kostnołuski

o cechach kostnołuskich (podgromada ryb)


SJP.pl


kostnołuskie

podgromada ryb promieniopłetwych; kostołuskie, chrzęstnokostne


SJP.pl


kostny

dotyczący kości lub pochodzący od nich


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z kością

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z kostną budową szkieletu nie spotykamy się u bezkręgowców.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔstnɨ, AS: kostny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kostnica ż., kość ż., kostka ż., kostucha ż., kościec m., kościstość ż., kostniak mrz.

 przym. kościany, kościsty

Wiktionary


kostolice

rodzina ryb o głowach silnie skostniałych z wyrostkami kostnymi


SJP.pl


kostolicy

o cechach kostolicych (rodzina ryb)


SJP.pl


kostomłocianin

mieszkaniec Kostomłotów


SJP.pl


kostomłocianka

mieszkanka Kostomłotów


SJP.pl


kostomłocki

przymiotnik od: Kostomłoty


SJP.pl


kostomłoty

nazwa kilku miejscowości w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kostomłoty – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. średzkim, w gminie Kostomłoty
  • Kostomłoty – wieś w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Kodeń
  • Kostomłoty – osada w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Kodeń
  • Kostomłoty – gmina w powiecie średzkim
  • Kostomłoty – dawna gmina wiejska
  • Kostomłoty – gromada w powiecie średzkim
  • Kostomłoty – dawna wieś w województwie świętokrzyskim, podzielona na Kostomłoty Pierwsze i Kostomłoty Drugie
  • Kostomłoty – przystanek osobowy

Wikipedia


kostopol

miasto na Ukrainie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w zachodniej części Ukrainy;

Wiktionary

Kostopol ( Костопіль, "Kostopil") – miasto na Ukrainie, w obwodzie rówieńskim, w rejonie rówieńskim. Do 2020 siedziba rejonu kostopolskiego. Leży na Wołyniu.

Znajduje się tu stacja kolejowa Kostopol, położona na linii Równe – Baranowicze – Wilno.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. kostopolski

Wiktionary


kostopolski

→ Kostopol (miasto na Ukrainie)


SJP.pl


kostorz

nazwisko


SJP.pl


kostotom

przyrząd chirurgiczny w postaci mocnych metalowych nożyc o krótkich ostrzach do przecinania żeber i innych cienkich kości


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) med. nożyce do przecinania kości

Wiktionary


kostotomia

zabieg chirurgiczny polegający na przecięciu żebra lub wycięciu jego części


SJP.pl


kostowcowate

o cechach kostowcowatych (rodzina roślin)


SJP.pl

Kostowcowate ("Costaceae") – rodzina bylin z rzędu imbirowców. Należy do niej 7–8 rodzajów ze 143–162 gatunkami, większość z nich należy do rodzaju "Costus". Przedstawiciele występują w całej strefie tropikalnej, największe zróżnicowanie osiągając w tropikalnej części Ameryki Południowej oraz w rejonie Nowej Gwinei. Szereg gatunków z rodzaju "Costus" uprawianych jest jako rośliny ozdobne, wykorzystywanych jest jako warzywa i rośliny lecznicze.

Wikipedia


kostowcowaty

o cechach kostowcowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


kostowiec

rodzaj roślin tropikalnych z rodziny kostowcowatych


SJP.pl

Zobacz też: Kostowiec w innych znaczeniach tego słowa.

Kostowiec – wieś w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie pruszkowskim, w gminie Nadarzyn

W skład sołectwa "Urzut-Kostowiec" wchodzi także wieś Urzut.

Wikipedia


kostowski

nazwisko


SJP.pl


kostołuski

o cechach kostołuskich (podgromada ryb)


SJP.pl


kostołuskie

podgromada ryb promieniopłetwych; kostnołuskie, chrzęstnokostne


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kostołuskie (Chondrostei) - podgromada ryb promieniopłetwych (Actinopterygii).
  • Kostołuskie (Holostei) – infragromada ryb promieniopłetwych

Wikipedia


kostroma

miasto w Federacji Rosyjskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto obwodowe w europejskiej części Federacji Rosyjskiej;

 (1.2) geogr. rzeka w Rosji przeduralskiej, lewy dopływ Wołgi;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kostroma – miasto w Rosji
  • Kostroma – rzeka w Rosji, dopływ Wołgi
  • Kostroma – personifikacja wiosny i urodzaju w wierzeniach wschodniosłowiańskich
  • Obwód kostromski
  • Dinamo Kostroma
  • Spartak Kostroma

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈstrɔ̃ma, AS: kostrõma

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kostromski

Wiktionary


kostromski

przymiotnik od: Kostroma (rzeka lub miasto w Rosji)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Kostromą, dotyczący Kostromy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kostroma ż.

Wiktionary


kostropaty

szorstki, chropowaty


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pot. szorstki, chropowaty

 (1.2) przen. nieelegancki, szorstki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔstrɔˈpatɨ, AS: kostropaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chropawy, chropowaty, nierówny, szorstki

Wiktionary


kostrowicki

nazwisko


SJP.pl


kostruba

dawniej: nierówność, guz, wyrostek


SJP.pl


kostrubacz

gwarowo: osoba nieporządna, nieokrzesana


SJP.pl


kostrubaty

dawniej: kosmaty


SJP.pl


kostrubiec

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Franciszek Kostrubiec – polski materiałoznawca
  • Jarosław Kostrubiec – polski prawnik, nauczyciel akademicki

Wikipedia


kostrz

nazwisko


SJP.pl


kostrzeszyn

Kostrzeszyn – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie pińczowskim, w gminie Złota. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Wikipedia


kostrzewa

roślina należąca do rodziny wiechlinowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Festuca|L.|ref=tak., rodzaj roślin należący do rodziny wiechlinowatych;

 (1.2) bot. roślina z rodzaju kostrzewa (1.1)

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W strefie międzyzwrotnikowej gatunki kostrzewy rosną w górach.

 (1.2) Artysta przedstawił zwarte kępy kostrzewy smagane wiatrem.

 (1.2) Wiechowate pióropusze kostrzew dominują w krajobrazie.

Wiktionary


kostrzewiec

osadnik kostrzewiec - motyl z rodziny rusałkowatych


SJP.pl


kostrzewski

nazwisko


SJP.pl

Kostrzewski – polskie nazwisko, w Polsce nosi je ponad cztery tysiące osób.

Wikipedia


kostrzeń

kostrzeń baryłkowaty - gatunek chrząszcza z rodziny jelonkowatych


SJP.pl


kostrzyca

1. wieś i osada w Polsce;
2. szczyt w Czarnohorze


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kostrzyca – mieszaniec międzyrodzajowy traw
  • Kostrzyca – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. karkonoskim, w gminie Mysłakowice
  • Kostrzyca – część kolonii Bolesławowo w woj. pomorskim, w pow. człuchowskim, w gminie Debrzno
  • Kostrzyca – gromada w powiecie jeleniogórskim
  • Kostrzyca – szczyt w Czarnohorze
  • Harcerskie Schronisko Turystyczne Kostrzyca
  • Kostrzyca – nieczynny przystanek kolejowy w Kostrzycy w województwie dolnośląskim

Wikipedia


kostrzyn

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto i gmina w Polsce, w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim;

 (1.2) geogr. wieś w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie białobrzeskim;

 (1.3) geogr. zob. Kostrzyn nad Odrą.

Wiktionary

Kostrzyn – miasto w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Kostrzyn. Położone 21 km na wschód od Poznania, 32 km od Gniezna, 27 km od Wrześni oraz 20 km od Środy Wielkopolskiej.

Według danych z 1 stycznia 2019 roku miasto liczyło 9677 mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) […] rzucił w kąt Cycerona, przypasał szabelkę, wsadził na głowę konfederatkę z dwubarwnem piórkiem i ruszył z legionem pod Pogrzybowo, a potem za swoją imprezę pokutował wraz z innymi w Kostrzynie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔsṭʃɨ̃n, AS: kosṭšỹn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kostrzynianin m., kostrzynianka ż., Kostrzyń m.

 przym. kostrzyński

Wiktionary


kostrzynek

Zobacz też: Kostrzynek w innych znaczeniach tej nazwy.

Kostrzynek – osada w Polsce, położona w województwie wielkopolskim, w powiecie pilskim, w gminie Wysoka. Wchodzi w skład sołectwa Mościska.

W latach 1975–1998 osada należała administracyjnie do województwa pilskiego.

Wikipedia


kostrzynianin

mieszkaniec Kostrzyna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Kostrzyna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kostrzyn m.

:: fż. kostrzynianka ż.

 przym. kostrzyński

Wiktionary


kostrzynianka

mieszkanka Kostrzyna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Kostrzyna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kostrzyn m.

:: fm. kostrzynianin m.

 przym. kostrzyński

Wiktionary


kostrzyń

rzeka, lewy dopływ Liwca


SJP.pl

Nie mylić z: Kostrzynem.

Kostrzyń – niewielka rzeka w województwie mazowieckim, stanowiąca dopływ rzeki Liwiec, o długości 44,8 km.

Rzeka płynie przez tereny rolnicze, głównie łąkowe i leśne, a większymi leżącymi nad nią osadami są: Bojmie, Oleksin, Stara Sucha i inne.

Wikipedia


kostrzyński

przymiotnik od: Kostrzyn


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Kostrzynem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kostrzyn m., kostrzynianin m., kostrzynianka ż.

Wiktionary


kostucha

potocznie: postać śmierci wyobrażana jako kościotrup z kosą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. personifikacja śmierci zabierająca ludzi w zaświaty, przedstawiana jako szkielet, zwykle z atrybutami takimi jak kosa, klepsydra czy kaptur

forma rzeczownika|rodzaj=męskorzeczowy.

 (2.1) D. lp. od: kostuch

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Człowiek jest jako ten ptak bezbronny, na świat puszczony – a to go jastrząb, a to go zwierz, a to głód, a w końcu i ta kostucha dodusi (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈstuxa, AS: kostuχa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kość ż., kostka ż., kosteczka ż., kostuch m., kostur m.

:: zdrobn. kostusia ż.

 przym. kostny, kościsty, kościany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) śmiertka, kostuch

Wiktionary


kostuchna

Ko

Wikipedia


kostulski

nazwisko


SJP.pl


kostumbryzm

prąd w romantycznej literaturze hiszpańskiej


SJP.pl

Kostumbryzm (hiszp. costumbrismo, od "costumbre" – obyczaj) – kierunek w literaturze i sztuce hiszpańskiej i hispanoamerykańskiej. Zapoczątkowany w Hiszpanii w XVII w., rozwinął się w okresie romantyzmu. Kostumbryzm dąży do wiernego zobrazowania życia i obyczajów epoki, przedstawia lokalne regiony, ich codzienność i folklor.

Wikipedia


kostur

1. kij służący do podpierania się;
2. pręt służący do rozgarniania żarów lub rozbijania ziemi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kij lub laska używane jako podpórka przy chodzeniu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kostur – rodzaj laski
  • Kostur sadzarski – narzędzie do sadzenia drzew
  • Kostur – miejscowość w Bułgarii
  • Kostur – miejscowość w Macedonii Północnej
  • Kostur – miejscowość w Albanii
  • Kostur – wieś w Serbii, w okręgu pirockim, w mieście Pirot
  • Niżni Kostur – szczyt w Tatrach
  • Wyżni Kostur – szczyt w Tatrach
  • Karol Kostur – polski malarz

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niektóre staruszki wymyślały mu od ostatnich, jedna stłukła go kosturem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kostucha ż.

Wiktionary


kosturek

mały kostur; kij, drążek


SJP.pl


kostusia

zdrobnienie od: kostucha


SJP.pl


kostuś

zdrobnienie od: kostucha


SJP.pl


kostyczniej

stopień wyższy od przysłówka: kostycznie


SJP.pl


kostyczność

→ kostyczny


SJP.pl

Patrz:

kostyczny

kostyczny

o człowieku: uszczypliwy, złośliwy, zgryźliwy, szyderczy


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) niezwykle złośliwy lub opryskliwy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kostka ż., kostyczność ż.

 przysł. kostycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) opryskliwy, złośliwy

Wiktionary


kostyra

nazwisko


SJP.pl

Kostyra – polskie nazwisko.

Wikipedia


kostów

Kostów (niem. "Kostau") – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie kluczborskim, w gminie Byczyna. Usytuowana jest ok. 7 km od miasta na trasie Byczyna – Kępno. Leży na wysokości 170 m n.p.m. Na terenie Kostowa znajdują się stawy hodowlane i stacja PKP. Wieś znajduje się na szlaku kolejowym i szlaku drogowym łączącym Śląsk z Wielkopolską (Poznań).

Wikipedia


kosy

o oczach, spojrzeniu: krzywy, ukośny, zezujący


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) daw. krzywy, pochyły

forma rzeczownika.

 (2.1) M., B., i W. plural|kosa.

 (2.2) M., B. i W. lm. od: kos

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kosy – herb szlachecki
  • Kosy – część wsi Maruszyna w woj. małopolskim, w pow. nowotarskim, w gminie Szaflary
  • Kosy – wieś w woj. pomorskim, w pow. kartuskim, w gminie Kartuzy
  • Kosy – część wsi Międzybrodzie Bialskie w woj. śląskim, w pow. żywieckim, w gminie Czernichów
  • Kosy – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. bartoszyckim, w gminie Bartoszyce
  • Kosy – wieś w obwodzie odeskim, w rejonie podilskim, centrum administracyjne miejscowej rady wiejskiej
  • Kosy (Kossy) – wieś w obwodzie winnickim, w rejonie czerniweckim, w radzie wiejskiej Łozowe

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. ukos mrz., ukośnik mrz.

 przysł. koso

Wiktionary


kosycarz

nazwisko


SJP.pl


kosyginowski

przymiotnik

 (1.1) hist. związany z działaczem komunistycznym Aleksiejem Kosyginem

Wiktionary


kosynier

żołnierz uzbrojony w kosę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. żołnierz pieszy z kosą o ostrzu osadzonym na sztorc;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈsɨ̃ɲɛr, AS: kosỹńer

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosa ż., koszenie n., skoszenie n., podkoszenie n., podkaszanie n., pokos m.

 czas. kosić ndk., skosić dk., podkaszać ndk., podkosić dk.

 przym. kosynierski, kośny

Wiktionary


kosynierka

→ kosynier


SJP.pl

Patrz:

kosynier

kosynierski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. związany z kosynierem, dotyczący kosynierów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosa ż., kosynier mos.

Wiktionary


kosynka

regionalnie: trójkątna chustka


SJP.pl


kosz

1. rodzaj pojemnika; koszyk;
2. pojemnik na śmieci, odpadki;
3. rodzaj osłony;
4. pleciony fotel plażowy;
5. boczna przyczepa motocykla;
6. gondola balonu;
7. pot. koszykówka;
8. tatarski lub kozacki obóz wojskowy; komenda takiego obozu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pojemnik pleśćeciony z elastycznego materiału naturalnego lub sztucznego

 (1.2) jakikolwiek pojemnik przypominający kosz (1.1)

 (1.3) pojemnik na odpady

 (1.4) zawartość kosza (1.1-3)

 (1.5) zob. kosz plażowy.

 (1.6) lotn. gondola zawieszona pod balonem, mieszcząca pasażerów i bagaż

 (1.7) sport. obręcz z siatką umieszczona na tablicy, do której koszykarze starają się wrzucić piłkę

 (1.8) techn. element podnośnika, w którym stoi człowiek

 (1.9) mot. boczna przyczepa motocykla

 (1.10) stpol. obóz Tatarów lub Kozaków

 (1.11) inform. folder systemowy do przechowywania usuniętych plików

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) pot. koszykówka

 (2.2) pot. trafienie piłką do kosza (1.7)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kosz – rodzaj plecionego pojemnika
  • kosz (dach) – wklęsła krawędź dachu
  • kosz balonowy – gondola pod balonem
  • kosz – element broni białej chroniący dłoń
  • kosz – gondola z kołem doczepiana do motocykla
  • kosz plażowy – plażowa osłona od wiatru lub nadmiernego nasłonecznienia
  • kosz – rodzaj furmanki
  • kosz – obóz albo oddział Tatarów lub Kozaków
  • kosz dziobowy lub rufowy – barierka na dziobie lub rufie jachtu
  • kosz – część systemów operacyjnych
  • kosz – pojemnik przeznaczony na śmieci
  • kosz – pot. koszyk, pojemnik w sklepie samoobsługowym, służący do gromadzenia zakupywanych towarów

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na podłodze stał kosz z węglem.

 (1.2) Wchodząc do sklepu, wzięła kosz.

 (1.3) Wrzuć te papierki do kosza.

 (1.10) W drodze powrotnej natknęli się na kosz Tatarów.

 (2.1) Na mnie nie licz: jutro gram w kosza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔʃ, AS: koš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszykówka ż., koszykarz m., koszykarka ż., koszyczkowe n., koszykarstwo n.

:: zdrobn. koszyk m., koszyczek m.

 przym. koszowy, koszykowy, koszykarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-3) pojemnik

 (1.1) plecionka

 (1.3) kosz na śmieci / kosz na śmiecie, kubeł (na śmieci[e]), pojemnik (na śmieci[e]), śmietnik

 (1.4) zawartość

 (1.6) gondola

 (1.10) obóz, obozowisko

 (2.1) koszykówka

 (2.2) punkt

Wiktionary


koszajec

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koszajec – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pruszkowskim, w gminie Brwinów
  • Koszajec – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sochaczewskim, w gminie Rybno

Wikipedia


koszalin

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Polsce w województwie zachodniopomorskim, dawniej koszalińskim;

Wiktionary

}|- class="grafika iboxs"

Koszalin ( Köslin) – miasto na prawach powiatu w północno-zachodniej Polsce, położone w województwie zachodniopomorskim, nad rzeką Dzierżęcinką, nad jeziorami: Jamno i Lubiatowo Północne. Siedziba powiatu koszalińskiego, sądu okręgowego, wydziału zamiejscowego urzędu marszałkowskiego i delegatury urzędu wojewódzkiego. Według danych GUS z 30 czerwca 2024 r. Koszalin liczył 105 143 mieszkańców, a gęstość zaludnienia wynosiła 995,9 os./km².

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wielu dawnych wilniuków po wojnie osiedliło się w Koszalinie .

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʃalʲĩn, AS: košalʹĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszaliniak m., koszalinianin m., koszalinianka ż., Koszalińskie n.

 przym. koszaliński, podkoszaliński

Wiktionary


koszaliniak

potocznie: koszalinianin (mieszkaniec Koszalina)


SJP.pl


koszalinianin

mieszkaniec Koszalina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Koszalina

 (1.2) osoba pochodząca z Koszalina, urodzona w Koszalinie

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Urodziłem się w Koszalinie, jestem więc koszalinianinem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔʃalʲĩˈɲä̃ɲĩn, AS: košalʹĩńä̃ńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koszalin m., Koszalińskie n., koszaliniak m.

:: fż. koszalinianka ż.

 przym. koszaliński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) pot. koszaliniak

Wiktionary


koszalinianka

mieszkanka Koszalina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Koszalina

 (1.2) kobieta pochodząca z Koszalina, urodzona w Koszalinie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔʃalʲĩˈɲãnka, AS: košalʹĩńãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koszalin m., Koszalińskie n., koszaliniak m.

:: fm. koszalinianin m.

 przym. koszaliński

Wiktionary


koszaliński

przymiotnik od: Koszalin, Koszalińskie


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Koszalina, związany z Koszalinem, pochodzący z Koszalina

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Diecezja koszalińsko-kołobrzeska powstała 28 czerwca 1972 roku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔʃaˈlʲĩj̃sʲci, AS: košalʹĩĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koszalin m., Koszalińskie n., koszaliniak m., koszalinianin m., koszalinianka ż.

Wiktionary


koszalińskie

przymiotnik od: Koszalin, Koszalińskie


SJP.pl


koszanowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koszanowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Włocławek
  • Koszanowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kościańskim, w gminie Śmigiel
  • Koszanowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. szamotulskim, w gminie Pniewy
  • Koszanowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. świdwińskim, w gminie Brzeżno

Wikipedia


koszar

zagroda dla owiec i bydła; koszara


SJP.pl

Koszar – przenośna zagroda dla owiec w Karpatach Zachodnich, zbudowana z rozłącznych przęseł. Koszar był jednym z głównych elementów gospodarki pasterskiej (tzw. szałaśnictwa). Stawiano go na halach pasterskich na czas wypasu zwierząt w górach. Sebastian Flizak podał następującą definicję koszaru: "Koszar jest to ogrodzenie z krzaseł w kształcie prostokąta".

Wikipedia


koszara

zagroda dla owiec lub bydła; koszar


SJP.pl

Koszara ( Кашара; Кошара; hist. "Olmańska Koszara", Альма́нская Каша́ра) – wieś na Białorusi, w obwodzie brzeskim, w rejonie stolińskim, w sielsowiecie Struga, w pobliżu granicy z Ukrainą.

Wikipedia


koszarawa

wieś w Polsce


SJP.pl

Koszarawa – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie żywieckim, w gminie Koszarawa, ok. 20 kilometrów od Żywca. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bielskiego.

Miejscowość jest siedzibą gminy Koszarawa. Według danych GUS z 30 czerwca 2020 r. zamieszkiwały ją 2362 osoby.

Wikipedia


koszarawianin

mieszkaniec Koszarawy (wsi w Polsce)


SJP.pl


koszarawianka

mieszkanka Koszarawy (wsi w Polsce)


SJP.pl


koszarawski

→ Koszarawa


SJP.pl

Patrz:

Koszarawa

koszarka

statek bez napędu z pomieszczeniami mieszkalnymi dla robotników


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • koszarka – statek bez napędu, z pomieszczeniami mieszkalnymi dla robotników zatrudnionych przy pracach hydrotechnicznych»
  • Koszarka – część miasta Kielce
  • Koszarka – część wsi Jarosławiec w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Sitno
  • Koszarka – część wsi Gródek nad Dunajcem w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Gródek nad Dunajcem
  • Koszarka – część wsi Budy Augustowskie w woj. mazowieckim, w pow. kozienickim, w gminie Grabów nad Pilicą
  • Koszarka – kolonia wsi Ploski w woj. podlaskim, w pow. bielskim, w gminie Bielsk Podlaski
  • Koszarka – przysiółek wsi Potok Mały w woj. świętokrzyskim, w pow. jędrzejowskim, w gminie Jędrzejów
  • Koszarka – część wsi Dąbrowa w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Masłów
  • Koszarka – część wsi Wymysłów w woj. świętokrzyskim, w pow. starachowickim, w gminie Wąchock
  • Koszarka – szczyt w Beskidzie Niskim
  • Koszarka – szczyt w Pieninach
  • Koszarka – wieś w gminie Demir Kapija

Wikipedia


koszarniak

potocznie: kara stosowana w wojsku, polegająca na zakazie opuszczania koszar przez pewien czas


SJP.pl


koszarowiec

budynek koszarowy


SJP.pl


koszarowość

niewyszukana obyczajowość typowa dla wojskowych koszarów; trywialność, prostactwo


SJP.pl


koszarowy

przymiotnik od: koszary


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) wojsk. związany z koszarami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tekst popularnej piosenki ludowej niósł się echem po całym dworcu, wdzierając się we wszystkie kolejowe zakamarki, wnętrza wagonów i budki zawiadowców ruchu, oznajmiając radośnie każdemu pasażerowi, że odtąd spora grupa młodych ludzi nie będzie już miała nic wspólnego z mundurem, bronią i reżimem koszarowym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszary nmos.

 czas. koszarować, skoszarować

Wiktionary


koszary

zamknięty teren wraz z budynkami, w których kwaterują żołnierze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) teren i budynki, w których kwaterują żołnierze

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp.; M., B. i W. lm. od: koszara

 (2.2) M., B. i W. lm. od: koszar

Wiktionary

Koszary – budynek lub zespół budynków służący jako pomieszczenia dla wojska.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Żołnierze drugiego batalionu stanęli w szeregu na dziedzińcu koszar.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʃarɨ, AS: košary

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszar m., koszara ż., koszarniak m., koszarówka ż.

 czas. koszarować ndk.

 przym. koszarniany, koszarny, koszarowy, przykoszarowy, wokółkoszarowy

 przysł. koszarowo

Wiktionary


koszarzyć

umieszczać owce albo bydło na noc lub na czas dojenia na pastwisku w koszarze


SJP.pl


koszarówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. strój zawodowej straży pożarnej noszony w koszarach

Wiktionary

Koszarówka – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie grajewskim, w gminie Grajewo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa łomżyńskiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Matki Bożej Nieustającej Pomocy w Grajewie.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. koszary nmos.

Wiktionary


koszatka

mały gryzoń z rodziny pilchowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Dryomys|Thomas|ref=tak., rodzaj niedużego ssaka z rodziny popielicowatych;

 (1.2) zool. gryzoń z rodzaju koszatka (1.1)

Wiktionary

Koszatka ("Dryomys") – rodzaj ssaków z podrodziny koszatek (Leithiinae) w obrębie rodziny popielicowatych (Gliridae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Ciemne obwódki wokół oczu zwężają się u koszatek w stronę uszu.

Wiktionary


koszatniczka

niewielki gryzoń zamieszkujący Chile i zachodnie Andy


SJP.pl

Koszatniczka, koszatniczek ("Octodon") – rodzaj ssaków z rodziny koszatniczkowatych (Octodontidae). Najliczniejszym przedstawicielem rodzaju jest koszatniczka pospolita ("O. degus"). Koszatniczki tego gatunku są popularnym gatunkiem hodowanym hobbystycznie.

Wikipedia


koszatniczkowate

rodzina ssaków z rzędu gryzoni


SJP.pl

Koszatniczkowate, dawniej koszatniczki (Octodontidae) – rodzina ssaków z podrzędu jeżozwierzowców (Hystricomorpha) w obrębie rzędu gryzoni (Rodentia).

Wikipedia


koszatnik

rodzaj gryzoni z rodziny koszatniczkowatych


SJP.pl


koszałka

rodzaj koszyka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. koszyk lub torebka pleśćecione z wikliny, z przykrywką, służące zwykle do noszenia pokarmów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʃawka, AS: košau̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zdrobn. koszałeczka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg. koszarka

Wiktionary


koszałki-opałki

związek frazeologiczny

 (1.1) pot. głupstwa, brednie, rzeczy zmyślone

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przez cały wieczór opowiadał jakieś koszałki-opałki, ale dzieciaki były zachwycone.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʃawʲci ɔˈpawʲci, AS: košau̯ʹḱi opau̯ʹḱi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. banialuki, androny, farmazony, duby smalone; grub. pierdoły; reg. kipki-opałki, koszały-opały, koszyczki-opałeczki

Wiktionary


koszcik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od koszt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie koszt, lecz tylko mały koszcik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszt m.

Wiktionary


koszedary

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Litwie, w okręgu kowieńskim.

Wiktionary

Koszedary (lit. "Kaišiadorys") – miasto litewskie w regionie Auksztota w okręgu kowieńskim, siedziba gminy.

Koszedary leżą na drodze pomiędzy dwoma największymi miastami Litwy: Wilnem (67 km) i Kownem (37 km) w widłach Niemna i Wilii. Liczba mieszkańców gminy – 37 tys., miasta – 9 734.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. koszedarski

Wiktionary


koszela

nazwisko


SJP.pl


koszeliki

Koszeliki – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie bialskim, w gminie Międzyrzec Podlaski.

Wieś była własnością starosty guzowskiego i nowomiejskiego Stanisława Opalińskiego, leżała w województwie podlaskim w 1673 roku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bialskopodlaskiego.

Wikipedia


koszelówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koszelówka – wieś w woj. mazowieckim, w pow. łosickim, w gminie Stara Kornica
  • Koszelówka – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Łąck
  • Koszelówka – dawna kolonia. Tereny, na których była położona, leżą w obwodzie witebskim, w rejonie szarkowszczyńskim

Wikipedia


koszenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kosić.

Wiktionary

Koszenie, żęcie – ścinanie roślin dawniej ręcznie z pomocą m.in. sierpa, kosy lub współcześnie maszynowo z wykorzystaniem różnego typu kombajnów oraz kosiarek.

Ręczne koszenie łanu zboża przez kosiarza z pomocą kosy odbywało się metodą: „na pokos” oraz” na ścianę”.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈʃɛ̃ɲɛ, AS: košẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kosić ndk.

 rzecz. kosa ż./mrz.

Wiktionary


koszenila

1. pluskwiak należący do nadrodziny czerwców
2. karminowy barwnik naturalny otrzymywany z pluskwiaków o tej samej nazwie; koszenilina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) chem. naturalny ciemnoczerwony barwnik pozyskiwany z wysuszonych i zmielonych czerwców kaktusowych, dawniej także z czerwców polskich;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Znalezioną przez Hiszpanów w Meksyku koszenilę sprowadzano także do Europy. Początkowo do wybarwień koszenilą stosowano jako zaprawę ałun. Ale dopiero zastosowanie zaprawy cynowej dającej z koszenilą żywe i trwałe wybarwienia szkarłatne spowodowało wyparcie kermesu z farbiarni i zapewniło koszenili długotrwałe powodzenie – aż do 1880 r..

Wiktionary

Powiązane:

 przym. koszenilowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) karmina, kwas karminowy

Wiktionary


koszenilina

karminowy barwnik naturalny otrzymywany z pluskwiaków o tej samej nazwie; koszenila


SJP.pl


koszenilinowy

→ koszenilina; koszenilowy


SJP.pl


koszenilowy

→ koszenila; koszenilinowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z koszenilą

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszenila ż.

Wiktionary


koszer

1. w judaizmie: przepisy dotyczące zachowania rytualnej czystości potraw lub przedmiotów;
2. cecha potraw i przedmiotów, uznanych przez prawo mojżeszowe za rytualnie czyste;
3. potrawy lub przedmioty uznane przez prawo mojżeszowe za rytualnie czyste;
4. w sądzie rabinicznym: uznanie czyjejś wiarygodności


SJP.pl


koszerność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co koszerne

Wiktionary

Koszerność, kaszrut (z ‏כשרות‎, od ‏כשר‎ – dosł. „właściwy”) – pojęcie odnoszące się do reguł obowiązujących w prawie żydowskim (halacha), określających rodzaje produktów dozwolonych do spożywania (pokarmy, napoje i leki) oraz warunki, w jakich powinny być produkowane oraz spożywane.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. niekoszerny, koszerny

Wiktionary


koszerny

nadający się do użytku lub do spożycia zgodnie z żydowskimi zasadami religijnymi; koszer


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który spełnia wymogi żydowskiego prawa w zakresie czystości rytualnej pokarmów, napojów i leków

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jonatan popijał kawę i gryzł koszerną czekoladę przyniesioną w przetłuszczonym papierze.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszerność ż., koszernik m.

 przym. koszer, niekoszerny

 przysł. koszernie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koszer

Wiktionary


koszewko

Koszewko ( Klein Küssow) – osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie stargardzkim, w gminie Stargard.

Wikipedia


koszewo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koszewo – wieś w woj. podlaskim, w pow. bielskim, w gminie Brańsk
  • Koszewo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Skulsk
  • Koszewo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. stargardzkim, w gminie Stargard

Wikipedia


koszewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Koszewski (1922–2015) – kompozytor
  • Irvin Koszewski (1924–2009) – kulturysta
  • Radosław Koszewski (ur. 1972) – ekonomista
  • Stanisław Koszewski (ur. 1936) – satyryk
  • Waldemar Koszewski (ur. 1959) – neurochirurg

Wikipedia


koszka

słomiany ul


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pszcz. daw. ul wykonany ze słomy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔʃka, AS: koška

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kószka, dzion

 (1.2) kożka

Wiktionary


koszmar

1. okropny sen;
2. coś wstrząsającego, przerażającego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) marzenie senne o treści wywołującej u śniącego uczucie strachu;

 (1.2) przen. coś tak skrajnie nieprzyjemnego, strasznego lub wstrząsającego jak koszmar (1.1)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koszmar senny
  • Koszmar (film 2009)
  • Koszmar (powieść)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Psycholog pomoże ci uwolnić się od koszmarów.

 (1.2) „Szkoła średnia to był koszmar” – wyznał Sebastian.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔʃmar, AS: košmar

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszmarność ż.

:: zdrobn. koszmarek m.

 czas. koszmarnieć ndk.

 przym. koszmarny, koszmarowy, koszmarnie

 przysł. koszmarnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zły sen

 (1.2) horror

Wiktionary


koszmarek

zdrobnienie od: koszmar


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od koszmar

 (1.2) rzecz uważana za bardzo brzydką

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔʃˈmarɛk, AS: košmarek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszmar m., koszmarność ż.

Wiktionary


koszmarkowaty

potocznie: brzydki, w złym guście


SJP.pl


koszmarnie

przymiotnik

 (1.1) w sposób koszmarny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszmar mrz., koszmarność ż.

 przym. koszmarny

Wiktionary


koszmarniej

stopień wyższy od przysłówka: koszmarnie


SJP.pl


koszmarniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: koszmarny


SJP.pl


koszmarność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest koszmarne; cecha tych, którzy są koszmarni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszmar m., koszmarek m.

 przym. koszmarny, koszmarnie

 przysł. koszmarnie

Wiktionary


koszmarny

przymiotnik

 (1.1) bardzo zły, tragiczny; taki, jak w koszmarze

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wczoraj Fundacja (…) przyjęła pod opiekę 20 pekińczyków ze zlikwidowanej pseudohodowli pod Otwockiem. (…) Blisko 50 zwierząt było przetrzymywanych w koszmarnych warunkach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔʃˈmarnɨ, AS: košmarny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszmar m., koszmarność ż.

 przysł. koszmarnie

 przym. koszmarnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) makabryczny, odpychający, okropny, przeraźliwy, przerażający, straszny, szkaradny, upiorny

Wiktionary


koszmarowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z koszmarem, dotyczący koszmaru

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszmar m.

Wiktionary


kosznik

nazwisko


SJP.pl


koszokop

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wojsk. rodzaj okopu umocnionego koszami wypełnionymi ziemią;

Wiktionary

Koszokop – rodzaj okopu z ustawionymi na brzegach koszami wypełnionymi ziemią, stanowiącymi osłonę przed pociskami nieprzyjaciela.

Znane były koszokopy pojedyncze, podwójne, lotne (wiązki koszokopowe) i kryte. Zwykle stosowane jako osłona ludzi prowadzących prace saperskie w pobliżu twierdz, ale także przy budowie doraźnych umocnień, również o charakterze sanitarnym jak warszawskie okopy Lubomirskiego.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. koszokopowy

Wiktionary


koszopopielnica

pojemnik pełniący funkcje kosza na śmieci i popielniczki


SJP.pl


koszor

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. niezadaszona zagroda dla zwierząt

Wiktionary


koszowski

nazwisko


SJP.pl


koszowy

przymiotnik od: kosz


SJP.pl


koszt

suma pieniędzy na kupno lub opłacenie czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ekon. poniesiony wydatek

 (1.2) suma starań o coś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ta strategia umożliwia nam obcięcie kosztów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔʃt, AS: košt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszcik mrz., kosztorys m., kosztowność ż., koszty lm.

 czas. kosztować

 przym. kosztowny, kosztowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kwota, suma

 (1.1-2) cena

Wiktionary


koszta

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) daw. koszt

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔʃta, AS: košta

Wiktionary


kosztela

odmiana jabłoni; owoc tej jabłoni


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kosztelowy

→ kosztela


SJP.pl

Patrz:

kosztela

kosztem

suma pieniędzy na kupno lub opłacenie czegoś


SJP.pl


kosztochłonność

→ kosztochłonny


SJP.pl

Patrz:

kosztochłonny

kosztochłonny

wymagający poniesienia dużych kosztów; kosztowny


SJP.pl


kosztorys

1. plan wydatków, obliczenie przewidywanych kosztów jakiegoś przedsięwzięcia;
2. dokument zawierający takie obliczenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) dokument finansowy realizacji określonego zadania;

Wiktionary

Kosztorys – dokument finansowy realizacji określonego zadania.

Według "Słownika Języka Polskiego" kosztorys to obliczenie przewidywanych kosztów związanych z wykonaniem czegoś.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Szukam kosztorysu ofertowego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʃtɔrɨs, AS: koštorys

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kosztorysowy

 czas. kosztorysować

 rzecz. koszt mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wycena

Wiktionary


kosztorysant

osoba sporządzająca kosztorysy - plany wydatków jakiegoś przedsięwzięcia; kosztorysowiec, kosztorysiarz


SJP.pl

Kosztorysant – osoba sporządzająca kosztorys w procesie kosztorysowania. Osoba ta może wykonywać zawód kosztorysanta lub wykonywać kosztorys okazjonalnie z potrzeby chwili.

Wikipedia


kosztorysantka

kobieta sporządzająca kosztorysy - plany wydatków jakiegoś przedsięwzięcia


SJP.pl


kosztorysiarz

potocznie: osoba sporządzająca kosztorysy - plany wydatków jakiegoś przedsięwzięcia; kosztorysant, kosztorysowiec


SJP.pl


kosztorysować

sporządzać kosztorys - plan wydatków jakiegoś przedsięwzięcia


SJP.pl


kosztorysowiec

osoba sporządzająca kosztorysy - plany wydatków jakiegoś przedsięwzięcia; kosztorysant, kosztorysiarz


SJP.pl


kosztorysowo

→ kosztorysowy


SJP.pl

Patrz:

kosztorysowy

kosztorysowy

→ kosztorys


SJP.pl

Patrz:

kosztorys

kosztotwórczy

generujący koszty


SJP.pl


kosztowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kosztować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔʃtɔˈvãɲɛ, AS: koštovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kosztować

Wiktionary


kosztować

1. stanowić wartość pieniężną, wymagać nakładu pieniędzy;
2. jeść lub pić coś w celu zbadania smaku; próbować;
3. doznawać czegoś, poznawać coś;
4. być wynikiem wysiłku, ofiary, wyrzeczeń


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) mieć jakąś cenę w pieniądzu

 (1.2) przen. mieć jakąś cenę w wartościach niewymiernych

czasownik przechodni niedokonany (dk. skosztować)

 (2.1) próbować smakiem

 (2.2) przen. próbować korzystać z czegoś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cukierki kosztują piętnaście złotych.

 (1.2) Zdobycie złotego medalu kosztowało go 10 (dziesięć) lat ciężkich treningów.

 (2.1) Dawniej pan miał niewolnika, który kosztował jego potrawy, aby sprawdzić, czy nie zostały zatrute.

 (2.2) Bosman w każdym porcie kosztował wszelkich uciech.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʃtɔvat͡ɕ, AS: koštovać

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) zob. koszt.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) próbować, smakować

 (2.2) korzystać z, używać, folgować

Wiktionary


kosztowniak

nazwisko


SJP.pl


kosztowniej

stopień wyższy od przysłówka: kosztownie


SJP.pl


kosztowniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: kosztowny


SJP.pl


kosztowniś

potocznie: osoba lubiąca kosztowne rzeczy


SJP.pl


kosztowności

przedmioty mające dużą wartość materialną, zwłaszcza biżuteria, klejnoty; precjoza, drogocenności


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) kosztowne przedmioty

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie przejmuj się kosztownościami, oddamy je do depozytu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosztowność ż.

 przym. kosztowny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) drogocenności, precjoza

Wiktionary


kosztowność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co kosztowne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kosztowny

 rzecz. koszt mrz., kosztowności nmos.

Wiktionary


kosztowny

przymiotnik

 (1.1) posiadający dużą wartość materialną

 (1.2) wymagający dużych nakładów pieniężnych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Marta wszystkim się chwali, że chodzi w kosztownych ubraniach, a w rzeczywistości kupuje je w ciucholandach!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʃtɔvnɨ, AS: koštovny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszt m., kosztowność ż., kosztowności nmos.

 czas. kosztować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) drogi

 (1.2) nieekonomiczny, nieoszczędny

Wiktionary


kosztowo

przymiotnik od: koszt


SJP.pl

Kosztowo – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie pilskim, w gminie Wyrzysk.

W latach 1954–1959 wieś należała i była siedzibą władz gromady Kosztowo, po jej zniesieniu w gromadzie Wyrzysk. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

Wikipedia


kosztowość

→ kosztowy


SJP.pl

Patrz:

kosztowy

kosztowy

przymiotnik od: koszt


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kosztem, dotyczący kosztu

Wiktionary

Kosztowy (niem. "Kosztow") – dzielnica Mysłowic.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. koszt m.

Wiktionary


koszty

suma pieniędzy na kupno lub opłacenie czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) cena za produkcję np. prądu, gazu, produktów spożywczych

forma rzeczownika.

 (2.1) plural|koszt.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Znaczenia ekonomiczne:
    • koszt
    • koszt zmienny
    • koszt stały
    • koszt alternatywny
    • koszt komparatywny
    • koszt krańcowy
    • koszt transakcyjny
    • koszt utopiony
    • koszt pośredni
    • koszt implicite – koszt alternatywnego wykorzystania zasobów, niestanowiące wydatków danego przedsiębiorstwa.
    • koszt explicite – koszty rachunkowe odzwierciedlające widoczne wydatki na zakup czynników produkcji.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. koszt m.

 czas. kosztować ndk.

Wiktionary


kosztywał

roślina z rodziny selerowatych


SJP.pl


koszula

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odzież. kraw. lekkie ubranie z rękawami, nakładane na tułów, zapinane na guziki;

Wiktionary

Koszula – górna część ubioru, okrywająca tułów oraz ręce, historycznie będąca płócienną bielizną zarówno męską, jak i damską. Obecnie termin koszula oznacza niemal wyłącznie ubiór męski, będący samodzielnym okryciem górnej części ciała bądź noszony pod marynarką.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Biała koszula zawsze dodaje mężczyźnie elegancji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʃula, AS: košula

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. podkoszulek m., podkoszulka ż., koszulina ż., koszulnik m., koszulniczka ż., koszularka ż., kosz m., koszyk m., koszulnictwo n.

:: zdrobn. koszulka ż.

 przym. koszulowy, koszulny, koszulniczy, koszowy

Wiktionary


koszularka

krawcowa, szwaczka szyjąca koszule


SJP.pl


koszularz

krawiec specjalizujący się w szyciu koszul męskich


SJP.pl


koszuleczka

zdrobnienie od: koszula


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: koszulka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔʃuˈlɛt͡ʃka, AS: košulečka

Wiktionary


koszulina

nędzna koszula


SJP.pl


koszulinka

zdrobnienie od: koszulina


SJP.pl


koszulka

1. zdrobnienie od: koszula;
2. część ubrania noszona zwykle bezpośrednio na ciele;
3. osłonka nakładana na jakiś przedmiot; obwoluta; pokrowiec; futerał


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odzież. kraw. ubranie z rękawami lub bez noszone na tułowiu

 (1.2) biur. ochronne opakowanie nakładane na jakiś przedmiot

 (1.3) karc. tylna strona karty do gry

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • koszulka (ubiór)
    • koszulka sportowa, gimnastyczna
    • koszulka niemowlęca, dziecięca
    • zobacz też: koszula, podkoszulek, giezło
  • koszulka (osłona)
    • passe-partout, maska, obramienie
    • futerał, obwoluta, pokrowiec, zasłona ochronna
    • Koszulka – arkusz referatowy, stosowany w urzędach II RP
  • koszulka (technika), płaszcz
    • koszulka paliwowa – powłoka chroniąca pręt paliwowy w reaktorze jądrowym
    • koszulka wodna – warstwa cieczy, znajdująca się wewnątrz podwójnych ścianek osłony urządzenia
    • koszulka powietrzna – cieplna izolacja powietrzna w urządzeniach chłodniczych

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie mam już więcej białych koszulek.

 (1.2) Włóż ten dokument do tej przeźroczystej koszulki.

 (1.3) Te talie mają takie same koszulki, ale w różnych kolorach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʃulka, AS: košulka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszula, podkoszulka, podkoszulek

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) T-shirt, bluzka, polo

 (1.3) rewers, tył

Wiktionary


koszulkowy

→ koszulka


SJP.pl

Patrz:

koszulka

koszulowy

przymiotnik od: koszula


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z koszulą, dotyczący koszuli, przeznaczony na koszule

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszula ż.

Wiktionary


koszutka

Koszutka (niem. "Koschutka", "Kossutka") – część oraz dzielnica Katowic, położona w północnej części miasta, na Wzgórzach Chorzowskich, granicząca z Wełnowcem-Józefowcem, Bogucicami, Śródmieściem i Dębem. Jest najmniejszą powierzchniowo i jedną z najgęściej zaludnionych dzielnic miasta, z dużym udziałem osób w wieku poprodukcyjnym. Ma ona głównie charakter mieszkaniowy z rozwiniętym sektorem usług, jak też stanowi siedzibę szeregu placówek administracji publicznej.

Wikipedia


koszyce

1. miasto na Słowacji;
2. miasto w Polsce;
3. wieś w Polsce;
4. dzielnica Tarnowa;
5. dzielnica Piły


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto na Słowacji;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Koszycach wychodziły 4 gazety: biskupi dziennik klerykalny, dwa Partii Pracy i jeden konserwatywny w języku niemieckim.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʃɨt͡sɛ, AS: košyce

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszyczanin mos., koszyczanka ż.

 przym. koszycki

Wiktionary


koszycki

przymiotnik od: Koszyce


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Koszycami, dotyczący Koszyc

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszyczanin mos., koszyczanka ż., Koszyce nmos.

Wiktionary


koszyczanin

mieszkaniec Koszyc


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Koszyc; osoba z tego miasta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koszyce nmos.

:: fż. koszyczanka ż.

 przym. koszycki

Wiktionary


koszyczanka

mieszkanka Koszyc


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Koszyc; kobieta z tego miasta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koszyce nmos.

:: fm. koszyczanin mos.

 przym. koszycki

Wiktionary


koszyczek

1. mały koszyk;
2. fryzura z upiętych wokół głowy warkoczy;
3. figura w tańcu;
4. typ kwiatostanu;
5. zagłębienie na tylnej nodze pszczoły, w którym składany jest pyłek kwiatowy;
6. element łożyska tocznego maszyny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mały koszyk

 (1.2) zawartość koszyczka (1.1)

 (1.3) bot. typ kwiatostanu groniastego, w którym kwiaty są gęsto osadzone na dnie kwiatowym;

 (1.4) etn. figura taneczna polegająca na tym, że tańczący tworzą podwójne koło i splatają ręce

 (1.5) pszcz. zagłębienie na zewnętrznej powierzchni goleni tylnej nogi pszczoły-robotnicy, w którym składany jest pyłek kwiatowy

 (1.6) fryz. warkocz pleciony naokoło głowy

 (1.7) fryz. fryzura z zaplecionym naokoło głowy koszyczkiem

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W ręku wisiał zgrabny słomkowy koszyczek, który niezupełnie zamknięty, pozwalał obok robótek kobiecych widzieć jakąś elegancko oprawną książkę.

 (1.2) Zaprawiłam wczoraj trzy koszyczki jagód.

 (1.6) Przynieś grzebień, to zrobię ci koszyczek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʃɨt͡ʃɛk, AS: košyček

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosz m., koszykarz m., koszyk m., koszykarka ż.

 przym. koszyczkowaty

Wiktionary


koszyczki-opałeczki

związek frazeologiczny

 (1.1) reg. głupstwa, brednie, rzeczy zmyślone

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przez cały wieczór opowiadał jakieś koszyczki-opałeczki, ale dzieciaki były zachwycone.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. banialuki, brednie, farmazony, androny, duby smalone, koszałki-opałki; posp. pierdoły; reg. kipki-opałki, koszały-opały

Wiktionary


koszyczkowe

drobna kwota pozostawiana sobie przez osobę robiącą zakupy na czyjeś polecenie; koszykowe


SJP.pl


koszyczkowy

przymiotnik od: koszyczek


SJP.pl


koszyk

1. zdrobnienie od: kosz;
2. wózek sklepowy;
3. pojemnik do przechowywania lub przenoszenia przedmiotów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: kosz

 (1.2) mały, pleciony pojemnik służący do noszenia przedmiotów

 (1.3) inform. wirtualny pojemnik towarów w sklepie internetowym;

 (1.4) zob. koszyk walutowy.

 (1.5) zob. koszyk inflacyjny.

 (1.6) zob. koszyk dóbr i usług.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • koszyk inflacyjny
  • koszyk dóbr i usług
  • koszyk walutowy
  • koszyk (www)
  • święconka
  • kosz
  • koszyczek

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Spakowałem moje zakupy do koszyka.

 (1.3) Twój koszyk zawiera 3 towary.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔʃɨk, AS: košyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosz m., koszyczek m., koszykarz m., koszykówka ż., koszykarka ż., koszykarstwo n., koszula ż.

 przym. koszykowy, koszowy, koszykarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koszyczek

Wiktionary


koszykara

ekspresywnie: koszykarka


SJP.pl


koszykarka

1. sport: kobieta, dziewczyna grająca w koszykówkę, trenująca koszykówkę, profesjonalnie uprawiająca koszykówkę;
2. kobieta, dziewczyna wykonująca kosze i inne wyroby koszykarskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sport. zawodniczka grająca w koszykówkę

 (1.2) kobieta, która wyrabia kosze

 (1.3) wiklina, z której wyrabia się kosze

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔʃɨˈkarka, AS: košykarka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosz m., koszyk m., koszyczek m., koszykarstwo n., koszykówka ż.

:: fm. koszykarz m.

 przym. koszykarski, koszykowy

Wiktionary


koszykarnia

fabryka wyrobów koszykarskich


SJP.pl


koszykarski

przymiotnik od: koszykarz, koszykarstwo


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) sport. związany z koszykarzami lub koszykówką, dotyczący koszykarzy lub koszykówki

 (1.2) związany z koszykarstwem, wytwórstwem koszyków

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Skompromitowany przez Gabrysię przed całą żeńską drużyną koszykarską, której uczestniczki – jak się okazało – wszystkie miały okazję słuchać tych samych komplementów i romantycznych porównań do kwiatu jabłoni, mówi jej, że jest prozaiczna jak kalafior.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszykówka ż., koszykarz mos., koszykarka ż., koszyk mrz., kosz mrz.

Wiktionary


koszykarstwo

Koszykarstwo – rodzaj rzemiosła polegającego na wykorzystywaniu surowych lub wcześniej odpowiednio przygotowanych włókien roślinnych do wyplatania koszy. Przykładowe materiały, które mogą być wykorzystywane w koszykarstwie to między innymi: wiklina, trawa, rattan, słoma czy bambus.

Wikipedia


koszykarz

1. sport: osoba grająca w koszykówkę, trenująca koszykówkę, profesjonalnie uprawiająca koszykówkę;
2. osoba wykonująca kosze i inne wyroby koszykarskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) sport. sportowiec grający w koszykówkę

 (1.2) rzem. rzemieślnik wyplatający kosze i koszyki

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • koszykarz – sportowiec uprawiający koszykówkę
  • koszykarz – rzemieślnik zajmujący się koszykarstwem; inna nazwa to koszykarz-plecionkarz

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) W trzyletniej szkole zawodowej niewidoma młodzież uczy się zawodów: dziewiarza maszynowego, ślusarza, introligatora, szczotkarza i plecionkarza (koszykarza).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʃɨkaʃ, AS: košykaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosz m., koszyk m., koszyczek m., koszykówka ż., koszykarstwo n.

:: fż. koszykarka ż.

 przym. koszykarski, koszowy, koszykowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) łubiankarz

Wiktionary


koszykowe

wypleciony z wikliny


SJP.pl


koszykowski

nazwisko


SJP.pl


koszykowy

wypleciony z wikliny


SJP.pl


koszykówka

gra zespołowa polegająca na zdobywaniu punktów przez umieszczanie piłki w koszu rywali, przytwierdzonym do wysoko znajdującej się tablicy; piłka koszykowa, basketball (rzadko), basket (środowiskowo)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sport. dyscyplina sportu drużynowego, w której dwie pięcioosobowe drużyny grają przeciwko sobie, próbując zdobyć punkty, umieszczając piłkę w koszu;

Wiktionary

Koszykówka (lub piłka koszykowa) – dyscyplina sportu drużynowego (sport olimpijski), w której dwie pięcioosobowe drużyny grają przeciwko sobie próbując zdobyć jak największą liczbę punktów wrzucając piłkę do kosza drużyny przeciwnej. Za datę powstania koszykówki uznaje się 21 grudnia 1891 r., a za jej twórcę – Jamesa Naismitha.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔʃɨˈkufka, AS: košykufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszykarz m., koszykarka ż., kosz m., koszyk mrz., koszykarstwo n.

 przym. koszykarski, koszowy, koszykówkowy

 przysł. koszykarsko

Wiktionary


koszykówkarz

potocznie: koszykarz (sportowiec)


SJP.pl


koszykówkowy

→ koszykówka; basketballowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z koszykówką, dotyczący koszykówki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koszykówka ż.

Wiktionary


koszysta

szczyt w Tatrach


SJP.pl

Ko

Wikipedia


koszówka

motyl nocny, niewielkich rozmiarów, którego gąsienice budują sobie domki w kształcie koszyków


SJP.pl

Koszówka – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie warszawskim zachodnim, w gminie Kampinos.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa warszawskiego.

Wikipedia


koszówki

motyl nocny, niewielkich rozmiarów, którego gąsienice budują sobie domki w kształcie koszyków


SJP.pl


koszówkowate

o cechach koszówkowatych (rodzina motyli)


SJP.pl

Koszówkowate, koszówki ("Psychidae") – rodzina przeważnie małych, niepozornych szaro lub brunatno ubarwionych motyli nocnych należących do grupy tzw. Macrolepidoptera. W Palearktyce znanych jest 396 gatunków (Sauter i Hattenschwiller, 1991), zaś w Polsce występuje 37 gatunków (Marciniak, 2000), jednakże status taksonomiczny części z nich pozostaje nadal otwarty, dlatego liczba może ulec zmianie.

Wikipedia


koszówkowaty

o cechach koszówkowatych (rodzina motyli)


SJP.pl


koszący

lot koszący - lot samolotu lub szybowca na wysokości do około 50 metrów


SJP.pl


koszęcin

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koszęcin – wieś w woj. lubuskim, w pow. gorzowskim, w gminie Deszczno
  • Koszęcin – wieś w woj. śląskim, w pow. lublinieckim, w gminie Koszęcin
  • Koszęcin – gmina w powiecie lublinieckim
  • Koszęcin – gromada w powiecie lublinieckim
  • Koszęcin– stacja kolejowa w Koszęcinie, w województwie śląskim

Wikipedia


koszęcinianin

mieszkaniec Koszęcina (wsi w Polsce)


SJP.pl


koszęcinianka

mieszkanka Koszęcina (wsi w Polsce)


SJP.pl


koszęciński

→ Koszęcin


SJP.pl

Patrz:

Koszęcin

kosów

melodyjnie śpiewający ptak z rodziny drozdowatych, o upierzeniu brunatnym u samicy i prawie czarnym u samca, żyjący w Eurazji i Afryce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w zachodniej części Białorusi;

 (1.2) geogr. miasto w zachodniej części Ukrainy;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kosów – część wsi Krasne w woj. lubelskim, w pow. lubartowskim, w gminie Uścimów
  • Kosów – wieś w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Bedlno
  • Kosów – wieś w woj. łódzkim, w pow. piotrkowskim, w gminie Moszczenica
  • Kosów – część wsi Marianki w woj. mazowieckim, w pow. lipskim, w gminie Ciepielów
  • Kosów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. piaseczyńskim, w gminie Lesznowola
  • Kosów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. radomskim, w gminie Kowala
  • Kosów – przystanek kolejowy w Kosowie, w gminie Kowala
  • Kosów – dawna gmina w województwie poleskim
  • Kosów – dawna gminagmina w województwie tarnopolskim
  • Kosów (Kosów Poleski) – miasto w obwodzie brzeskim, w rejonie iwacewickim
  • Kosów (Kosów Huculski) – miasto w obwodzie iwanofrankiwskim, siedziba rejonu kosowskiego
  • Kosów – wieś w obwodzie tarnopolskim, w rejonie czortkowskim

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kosowianin m., kosowianka ż.

 przym. kosowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Kosów Poleski

 (1.2) Kosów Huculski

Wiktionary


kosówka

karłowaty gatunek sosny rosnący w górach powyżej górnej granicy lasu; kosodrzew, kosodrzewina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dendr. syst. nazwa systematyczna|Pinus mugo|Turra|ref=tak., gatunek drzewa lub krzewu iglastego należący do rodziny sosnowatych, rosnący w górach, powyżej górnej granicy lasu;

 (1.2) dendr. krzew z gatunku kosówek (1.1)

 (1.3) bot. piętro roślinności w wysokich górach

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kosodrzewina – gatunek roślin z rodziny sosnowatych
  • Kosówka – wieś w woj. łódzkim, w pow. radomszczańskim, w gminie Gomunice
  • Kosówka – część wsi Kamionka Wielka w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Kamionka Wielka
  • Kosówka – wieś w woj. podkarpackim, w pow. mieleckim, w gminie Wadowice Górne
  • Kosówka – wieś w woj. podlaskim, w pow. grajewskim, w gminie Rajgród
  • Kosówka – część wsi Kolosy w woj. świętokrzyskim, w pow. kazimierskim, w gminie Czarnocin
  • Kosówka (Косівка) – wieś na Ukrainie, w obwodzie kijowskim, w rejonie wołodarskim
  • Kosówka – rzeka, lewy dopływ rzeki Bug
  • Kosówka – strumień, prawy dopływ rzeki Mleczna
  • Kosówka – piętro roślinne

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pylenie kosówki następuje od maja do lipca.

 (1.2) Tę kosówkę posadził któryś z naszych ogrodników.

 (1.3) Wygląd kosówki zmienia się wraz z wysokością.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kosodrzew, kosodrzewina, kosówka właściwa, sosna górska

 (1.2) kosodrzew, kosodrzewina, kosówka właściwa, sosna górska

 (1.3) kosodrzewina

Wiktionary


kosówkowy

przymiotnik od: kosówka


SJP.pl


kot

1. zwierzę domowe z rodziny kotowatych, o miękkiej sierści, ostrych pazurach, długim ogonie, mające znakomity słuch i wzrok, żyjące zwykle 15-20 lat;
2. przedstawiciel rodziny ssaków drapieżnych - kotów (np. żbik, lew, lampart);
3. w łowiectwie: zając;
4. mała, czteroramienna kotwica; drapacz
5. (zwykle w liczbie mnogiej) potocznie o kłębie kurzu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Felis catus|Linnaeus|ref=tak., zwierzę domowe;

 (1.2) zool. każde zwierzę drapieżne z rodziny nazwa systematyczna|Felidae|G. Fischer|ref=tak., o smukłym ciele, miękkiej sierści i długim ogonie

 (1.3) łow. samiec zająca i rysia

 (1.4) pot. kłąb kurzu zbierającego się w zakamarkach mieszkania

 (1.5) daw. młode zwierzę

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) slang. rekrut, nowy uczeń

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kot – właściwie kot domowy, udomowiony gatunek ssaka z rzędu drapieżnych z rodziny kotowatych
  • kot – określenie każdego ssaka z rodziny kotowatych
  • kot (Felis) – rodzaj ssaków z rodziny kotowatych
  • kot – w gwarze łowieckiej zając
  • kot – w polskiej gwarze żołnierskiej żołnierz służby zasadniczej o krótkim stażu; zob. też fala w wojsku
  • Kot – jezioro w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie mrągowskim, w gminie Mrągowo, położone na Pojezierzu Mrągowskim
  • Kot – wieś w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie szczycieńskim, w gminie Jedwabno
  • Kot – część wsi Kodeń w województwie lubelskim, w powiecie bialskim, w gminie Kodeń
  • Kot – dawna gromada
  • Kot – właśc. gmina Wały, gmina wiejska istniejąca w latach 1945–54 w ówczesnym województwie olsztyńskim
  • Kot – wieś w gminie Ig
  • Kot – wieś w gminie Lendava

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kot goni za myszą.

 (1.2) Koty umieszczone są w północnym sektorze zoo.

 (1.3) On wczoraj złapał kota.

 (1.4) Rozalia zamiotła koty kurzu pod dywan.

 (2.1) Najbardziej ekscytującym aspektem służby wojskowej jest bycie kotem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔt, AS: kot

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotka ż., kocica ż., kocię n., kocik mzw., kocur mzw., kociarz mos., kociara ż., kocimiętka ż., kociarstwo n., kociamber mos./mzw., kociokwik mrz., kocenie n.

:: zdrobn. kotek mzw., kociak mzw., koteczek mzw., kociaczek mzw.

:: zgrub. kocisko n., kocurzysko n.

 czas. kocić się, kocić ndk., okocić dk., wykocić dk., kotować ndk.

 przym. koci, kociarski, kotny, kotowaty

 przysł. kocio

 temsłow. kocio-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kot domowy; żart. dachołaz, dachowiec; pogard. sierściuch, futrzak; gw. Poznań kociamber; gw. Lwów kacaraba

 (1.4) farfocel

Wiktionary


kota

liczba oznaczająca na mapie wysokość punktu nad przyjętym punktem odniesienia; rzędna wysokości punktu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kartogr. na mapie wysokość nad poziomem odniesienia

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od: kot

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kota – punkt wysokościowy na mapie
  • Kota – szczyt w Górach Wałbrzyskich
  • Kota – miasto w północnych Indiach, w stanie Radżastan
  • Kota – miasto w północnych Indiach, w stanie Uttar Pradesh, na Nizinie Hindustańskiej
  • Kota – miasto w Albanii, w okręgu Wlora
  • Kota – gaun wikas samiti we wschodniej części Nepalu w strefie Kośi w dystrykcie Bhojpur
  • Kota – gaun wikas samiti w zachodniej części Nepalu w strefie Gandaki w dystrykcie Tanahu
  • kota – jednostka podziału administracyjnego w Indonezji
  • kota – współrzędna z w przestrzeni trójwymiarowej
  • kota – oznaczenie wysokości w rysunku budowlanym
  • kota – rodzaj szałasu
  • kota – kura w kuchni greckiej

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔta, AS: kota

Wiktionary


kotala

nazwisko


SJP.pl


kotangens

cotangens; f. trygonometryczna; określająca, dla pewnego punktu A(x, y) i promienia wodzącego r, stosunek x do y; w trójkącie prostokątym - stosunek długości przyprostokątnej leżącej przy danym kącie do długości drugiej przyprostokątnej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zob. cotangens.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kotangens to spolszczona pisownia słowa cotangens.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈtãŋɡɛ̃w̃s, AS: kotãŋgẽũ̯s

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cotangens

Wiktionary


kotangensoida

linia krzywa przedstawiająca zmienność funkcji kotangens; cotangensoida


SJP.pl


kotara

zasłona z grubej tkaniny; portiera


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zasłona z grubej tkaniny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zamocowania dla metalowych drągów widać także nad drzwiami, co świadczy o tym, że kotarami zasłaniano wejścia, zupełnie tak samo jak dziś w barach czy sklepach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈtara, AS: kotara

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. kotarka ż.

Wiktionary


kotarba

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Kotarba − polski chemik
  • Beniamin Kotarba − polski oficer
  • Henryk Kotarba − polski technik elektronik, krótkofalowiec, artysta malarz, społecznik
  • Marek Kotarba − polski artysta ceramik, rzeźbiarz, malarz, rysownik i grafik
  • Maria Kotarba − polska kurierka ruchu oporu, Sprawiedliwa Wśród Narodów Świata

Wikipedia


kotarbiński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Anna Kotarbińska (1920–1944) – podporucznik, łączniczka Armii Krajowej
  • Janina Kotarbińska (1901–1997) – polska filozof i logik
  • Janusz Kotarbiński (1892–1945) – polski malarz
  • Jędrzej Kotarbiński (1935–2002) – polski geolog
  • Józef Kotarbiński (1849–1928) – polski pisarz, krytyk i aktor
  • Julia Kotarbińska (1895–1979) – polska artystka ceramik i pedagog
  • Mieczysław Kotarbiński (1890–1943) – polski malarz i grafik
  • Miłosz Kotarbiński (1854–1944) – polski artysta
  • Tadeusz Kotarbiński (1886–1981) – polski filozof i logik
  • Wilhelm Kotarbiński (1849–1921) – polski malarz

Wikipedia


kotarka

zdrobnienie od: kotara


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: kotara

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotara ż.

Wiktionary


kotarowy

→ kotara


SJP.pl

Patrz:

kotara

kotarski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bogdan Kotarski
  • Dominik Kotarski
  • Edmund Kotarski
  • Jarosław Kotarski
  • Mikołaj Kotarski
  • Radosław Kotarski
  • Władysław Kotarski

Wikipedia


kotarszyn

wieś w Polsce


SJP.pl

Kotarszyn – wieś w Polsce, położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie ostrowieckim, w gminie Waśniów. Ma status sołectwa.

Był wsią klasztoru norbertanek buskich w województwie sandomierskim w ostatniej ćwierci XVI wieku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Wikipedia


kotarwice

Kotarwice – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie radomskim, w gminie Kowala. Ma status sołectwa.

Prywatna wieś szlachecka "Kotarbice", położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie radomskim województwa sandomierskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa radomskiego.

Wikipedia


kotary

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. wertepy

forma rzeczownika.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: kotara

Wiktionary

Kotary – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie kłobuckim, w gminie Panki.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa częstochowskiego.

Wikipedia


kotas

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Kotas – polski geolog
  • Bolesław Kotas – żołnierz Legionów Polskich, oficer Wojska Polskiego i Policji Państwowej
  • Dorota Kotas – polska pisarka
  • Jacek Kotas – polski polityk, przedsiębiorca, w 2007 podsekretarz stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej
  • Jan Kotas – poseł na Sejm Śląski, notariusz
  • Jarosław Kotas – polski piłkarz występujący na pozycji pomocnika, trener i działacz piłkarski
  • Ludwik Kotas – działacz Francuskiej Partii Komunistycznej
  • Waldemar Kotas (ur. 27 lutego 1950 w Końskich) – polski aktor teatralny i filmowy
  • Ryszard Kotys

Wikipedia


kotawiec

rodzaj ssaka naczelnego z podrodziny koczkodanów


SJP.pl

Kotawiec ("Chlorocebus") – rodzaj ssaków naczelnych z podrodziny koczkodanów (Cercopithecinae) w obrębie rodziny koczkodanowatych (Cercopithecidae).

Wikipedia


kotański

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Kotański (1941-2018) - fizyk
  • Michał Kotański (ur. 1976) - reżyser, dyrektor Teatru im. Stefana Żeromskiego w Kielcach
  • Janusz Kotański (ur. 1957) – historyk, poeta
  • Marek Kotański (1942-2002) – psycholog, terapeuta, społecznik
  • Wiesław Kotański (1915-2005) – japonista
  • Zbigniew Kotański (1927–2005) – geolog

Wikipedia


kotbelka

żuraw lub belka, wystająca za burtę, używana na mniejszych statkach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) żegl. belka lub mały żurawik wystający pochyło za burtę statku służący do podwieszenia kotwicy typu admiralicji lub zamocowania drapacza na dziobie lub rufie;

Wiktionary

Kotbelka (ang. "cathead") - na dużych starych żaglowcach pozioma belka wystająca poza burtę, służąca w ostatnim etapie wyciągania kotwicy do wyjęcia jej z wody i położenia na pokładzie. Do kotbelki mocowana była zazwyczaj talia z liną zakończoną hakiem, którym łapano pierścień kotwicy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Spójrzcie na kotwice wiszące u kotbelek wielkiego statku! Jakże są drobne w stosunku do wielkiej objętości kadłuba!

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wytyk

Wiktionary


kotecki

nazwisko


SJP.pl

Kotecki – polskie nazwisko, w Polsce nosi je ok. 3 tys. osób.

Wikipedia


koteczek

zdrobnienie od: kotek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pieszcz. zdrobn. od: kotek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈtɛt͡ʃɛk, AS: koteček

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kot m., kotek m., kociak m., koteczka ż., koty nmos.

 przysł. kocio

Wiktionary


koteczka

1. zdrobnienie od: kotka;
2. potocznie: młoda, zalotna kobieta; kotka, kociczka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: kotka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈtɛt͡ʃka, AS: kotečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koteczek m., kotka ż., kocica ż.

Wiktionary


kotek

1. mały kot; zdrobnienie od: kot;
2. pieszczotliwe określenie miłej, bliskiej osoby;
3. w żeglarstwie: ochraniacz zapleciony na linie dla ochrony żagli przed przetarciem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) jęz. zdrobn. od: kot

 (1.2) młody lub mały kot

 (1.3) pieszcz. zwrot używany w odniesieniu do bliskich

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. zob. kotka.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kotek – jezioro w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. giżyckim, w gminie Ryn.
  • Kotek (Prionailurus) – rodzaj ssaka z rodziny kotowatych
    • kotek bengalski
    • kotek wyspowy
    • kotek kusy
    • kotek rudy
    • kotek cętkowany
  • Kot
  • Koty
  • Kotka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kotek łapczywie pił mleko ze spodka.

 (1.3) Kotku, czy odebrałeś dzieci z przedszkola?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔtɛk, AS: kotek

Wiktionary

Powiązane:

 zob. kot.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kiciuś, kocię, kociątko, kociak, kicia, kociaczek; gw. Górny Śląsk kocik, kociczek

 (1.2) gw. Górny Śląsk kocik, kociczek

 (1.3) złotko, kochanie; gw. Górny Śląsk kocik, kociczek

Wiktionary


koteka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. tradycyjna, nowogwinejska ozdobna osłona na prącie;

Wiktionary

Ko

Wikipedia


kotelnia

okres łączenia owiec w pary; czas wykotu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zootechn. okres godowy owiec

Wiktionary


kotelski

przymiotnik od: Kotla (gmina w województwie dolnośląskim)


SJP.pl


kotener

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) środ. żart. pojemnik do przenoszenia kota

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zapakowany w kotener kotek wykazuje zdezorientowanie i niesmak, acz względny spokój.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈtɛ̃nɛr, AS: kotẽner

Wiktionary


koterba

nazwisko


SJP.pl


koterbski

nazwisko


SJP.pl


koteria

grupa ludzi i środowisk powiązanych ze sobą wspólnymi interesami, popierających i broniących się wzajemnie; klika; stronnictwo; dawniej: towarzystwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. ekskluzywna grupa ludzi i środowisk związanych ze sobą wspólnym interesem, popierających się nawzajem, aby trwać na różnych poziomach i wymiarach władzy

Wiktionary

Koteria (fr. "coterie") – grupa ludzi wzajemnie się popierających i dążących do pewnych partykularnych, często osobistych celów, bez należytego uwzględnienia dobra publicznego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Chciał być niezależny, nie związany z żadną koterią, całkowicie wolny i był w tym szczęśliwym położeniu, że mógł sobie na to pozwolić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈtɛrʲja, AS: koterʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koteryjność ż.

:: zdrobn. koteryjka ż.

 przym. koteryjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kasta, klan, klika, mafia, sitwa; żart. towarzystwo wzajemnej adoracji, krewni i znajomi królika; przest. kamaryla

Wiktionary


koterski

nazwisko


SJP.pl


koteryjka

zdrobnienie od: koteria


SJP.pl


koteryjność

→ koteria


SJP.pl

Patrz:

koteria

koteryjny

dotyczący koterii; stronniczy


SJP.pl


kotew

wiązanie drewniane albo stalowe wzmacniające budowlę; kotwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) żegl. kotwica

 (1.2) bud. element wiążący ze sobą elementy budowlane konstrukcji

 (1.3) górn. element obudowy górniczej podtrzymujący warstwy górotwórcze

 (1.4) masz. element mocujący maszynę do podłoża lub ściany

Wiktionary

Kotew (spotyka się też określenia ankier, ankra, kotwa, kołek, dybel lub łącznik) – element konstrukcji stosowany do mocowania (kotwienia) monolitycznego podłoża, rzadziej do mocowania podłoża z otworami takiego jak cegły kratówki lub pustaki stropowe, stopy słupa z fundamentem, wsporników lub belek do słupów lub ścian, płyt okładzinowych itp.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sąsiednie panele, połączone na pióro i wpust, są mocowane do konstrukcji kotwami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔtɛf, AS: kotef

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotwica ż.

 czas. kotwić

Wiktionary


kotewka

1. zdrobnienie od: kotew;
2. rodzaj roślin wodnych z rodziny krwawnicowatych


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kotewkowate

o cechach kotewkowatych (rodzina roślin)


SJP.pl

Kotewkowate ("Trapaceae" Dumort. "nom. cons.") – monotypowa rodzina roślin wodnych z rzędu mirtowców, wyróżniana w dawniejszych systemach klasyfikacyjnych roślin okrytonasiennych. Zaliczano tu tylko jeden rodzaj – kotewka ("Trapa").

Wikipedia


kotewkowaty

o cechach kotewkowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


koteł

żartobliwie: kot (zwierzę domowe); kociak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) żart. slang. kot

Wiktionary

Koteł ( Котел) – miasto w Bułgarii, w obwodzie Sliwen, siedziba administracyjna gminy Koteł. Według danych szacunkowych Ujednoliconego Systemu Ewidencji Ludności oraz Usług Administracyjnych dla Ludności, 15 czerwca 2020 roku miejscowość liczyła 5471 mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mój koteł nie pozwala mi grać w gierki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kot mzw./mos.

Wiktionary


kotełeczek

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. kotełek

Wiktionary


kotełek

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. koteł

Wiktionary


koticzak

rodzaj ssaków drapieżnych z rodziny uchatkowatych


SJP.pl

Koticzak ("Callorhinus") – rodzaj ssaków z rodziny uchatkowatych (Otariidae).

Wikipedia


kotik

ssak morski z rodziny uchatek, bardzo ceniony ze względu na futro; niedźwiedź morski, uchatka niedźwiedziowata


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. drapieżny ssak morski z rodziny uchatkowatych, cuchujący się bardzo gęstym futrem, obecnością małych małżowin usznych oraz zdolnością do sprawnego poruszania się na lądzie dzięki podwijaniu tylnych płetw pod tułów

 (1.2) zool. nazwa systematyczna|Arctocephalus|É. Geoffroy Saint-Hilaire & F. Cuvier|ref=tak., rodzaj ssaków morskich z rodziny uchatkowatych, obejmujący gatunki występujące na wybrzeżach Ameryki, Australii i Afryki

 (1.3) zool. nazwa systematyczna|Callorhinus|J.E. Gray,|ref=tak., rodzaj ssaka morskiego z rodziny uchatkowatych, obejmujący jeden gatunek żyjący w północnych wodach Oceanu Spokojnego

Wiktionary

Kotik ("Arctocephalus") – rodzaj ssaków z rodziny uchatkowatych (Otariidae).

Wikipedia

Synonimy:

 (1.3) koticzak

Wiktionary


kotka

1. zdrobniale o samicy kota;
2. kwiatostan w kształcie miękkiego kłosa np. na wierzbie; bazia;
3. potocznie gałązka wierzby z baziami;
4. potocznie o młodej kobiecie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. samica kota

 (1.2) bot. bazia;

 (1.3) przen. o przymilnie zachowującej się kobiecie

forma rzeczownika|rodzaj=męskozwierzęcy.

 (2.1) D. i B. lp. od: kotek

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kotka – miasto w Finlandii
    • Kotka – stacja kolejowa w ww. mieście
  • Kotka – wieś w Estonii, w prowincji Võru, w gminie Haanja
  • Kotka – wieś w Estonii, w prowincji Harju, w gminie Kuusalu
  • kotka – typ kwiatostanu u roślin
  • Kotka (telenowela) – meksykańska telenowela z 2014 roku
  • Kotka Brygidy – książka dla dzieci
  • kotka – samica kota domowego
  • „Kotka” – fiński kuter rakietowy typu Helsinki z lat 80. XX wieku

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na balkonie pięć kocurów zaleca się do mojej kotki!

 (1.2) Na drzewach pojawiły się już pierwsze kotki.

 (1.3) A gdzie to moja kotka mnie dziś zabiera?

 (2.1) Zdechł kotek i nie ma już kotka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔtka, AS: kotka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kot m., kociarz m., kociara ż.

:: zdrobn. koteczka ż.

:: zgrub. kocica ż.

 czas. kocić się, okocić się

 przym. koci

 przysł. kocio

Wiktionary


kotkowaty

podobny do kotki - kwiatostanu w kształcie wiotkiego kłosa


SJP.pl


kotkowe

rząd drzew i krzewów wytwarzających kwiatostany w kształcie kotki; Amentaceae


SJP.pl

Patrz:

kotek

kotkowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Kotkowski (ur. 1940 - 2016) – reżyser filmowy
  • Juliusz Kotkowski (ur. 1913) – funkcjonariusz MBP
  • Kacper Kotkowski (1814-1875) – ksiądz
  • Stanisław Ostoja-Kotkowski (1922-1994) – malarz, rzeźbiarz
  • Władysław Kotkowski (1840-1866) – konspirator
  • Włodzimierz Kotkowski (1942-2011) – grafik

Wikipedia


kotkowy

→ kotek


SJP.pl

Patrz:

kotek

kotku

1. mały kot; zdrobnienie od: kot;
2. pieszczotliwe określenie miłej, bliskiej osoby;
3. w żeglarstwie: ochraniacz zapleciony na linie dla ochrony żagli przed przetarciem


SJP.pl

forma rzeczownika.

 (1.1) Ms. i W. lp. od: kotek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔtku, AS: kotku

Wiktionary


kotla

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kotla – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. głogowskim, w gminie Kotla
  • Kotla – gmina w powiecie głogowskim
  • Kotla – gromada w powiecie głogowskim
  • Kotla – zlikwidowany kolejowy przystanek kolejowy na linii nr 305 w Kotli
  • Kotla – wieś
  • Kotla Arab Ali Khan – miasto
  • Kotla Musa Khan – miejscowość
  • Paweł Kotla – dyrygent
  • Ryszard Kotla – dziennikarz, działacz i przewodnik turystyczny
  • Zdzisław Kotla – żeglarz i olimpijczyk

Wikipedia


kotlarczyk

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) czeladnik kotlarski, pomocnik kotlarza

Wiktionary


kotlarek

nazwisko


SJP.pl


kotlarnia

zakład produkujący kotły


SJP.pl

Kotlarnia (dodatkowa nazwa w j. niem. Jakobswalde) – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie kędzierzyńsko-kozielskim, w gminie Bierawa.

Wieś leży nad rzeką Bierawką, dopływem Odry.

Wikipedia


kotlarski

przymiotnik od: kotlarz


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący kotlarza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kocioł mrz., kociołek mrz., kotlarz mos., kotlista mos.

Wiktionary


kotlarstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rzem. rzemiosło kotlarza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotlarz mos., kotlista mos., kocioł mrz., kociołek mrz.

Wiktionary


kotlarz

rzemieślnik wyrabiający przedmioty metalowe


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzem. rzemieślnik, który wyrabia naczynia metalowe, kotły;

Wiktionary

Kotlarz – rzemieślnik zajmujący się wyrabianiem z blachy kotłów, rondli i innych przedmiotów (np. wężownic, aparatów gorzelniczych). Kotlarze zajmowali się też pobielaniem naczyń i urządzeń miedzianych. Przez wiele lat kotlarstwo należało do intratnych zawodów, a Cyganie byli uważani za fachowców w tej branży.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔtlaʃ, AS: kotlaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotłowy mos., kocioł m., kotlista m., kotłownia ż., kotlarstwo n., kotłowanie n., zakotłowanie n., kotłowanina ż., kociołek mrz.

 czas. kotłować, zakotłować

 przym. kotłowy, kotlarski

Wiktionary


kotleciarka

maszynka do rozbijania mięsa na kotlety; steaker


SJP.pl


kotlecik

zdrobnienie od: kotlet


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: kotlet

 (1.2) kulin. mały kotlet

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zamówiłem sobie właśnie kotleciki z ziemniaczkami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. kotlet m.

Wiktionary


kotlecisko

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) gastr. żart. lub grub. duży kotlet

Wiktionary


kotler

nazwisko


SJP.pl


kotlet

1. ubijane lub mielone mięso (czasami także jajka, jarzyny itp.) w formie placka, zwykle panierowane i usmażone na tłuszczu;
2. kotlet pożarski - kotlet z mięsa drobiowego lub mieszanego kurzego i cielęcego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) mięso (ale również warzywa, jajka) uformowane zazwyczaj w plasterastry i usmażone na tłuszczu;

 (1.2) pot. kotlet (1.1) ze schabu

 (1.3) gw-pl|Górny Śląsk. baki, bokobrody

Wiktionary

Kotlet ( côtelette – żeberko) – potrawa, najczęściej mięsna (choć wyróżnia się też odpowiedniki wegetariańskie i wegańskie), smażona zazwyczaj na patelni przy użyciu niewielkiej ilości tłuszczu. Kotlety przygotowuje się z mięsa: wieprzowego, wołowego, cielęcego i drobiowego, rzadziej z innych rodzajów mięsa lub ryb, a także z ziemniaków (kotlety ziemniaczane), warzyw, soi, jajek itd.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na obiad podano kotlety mielone z ziemniakami.

 (1.1) Zamówić ci kotlet schabowy czy bigos?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔtlɛt, AS: kotlet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. kotlecik m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk karminadel, lwów|karmenadel.

 (1.2) schabowy

Wiktionary


kotleta

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lp. od: kotlet

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈtlɛta, AS: kotleta

Wiktionary


kotletowy

→ kotlet


SJP.pl

Patrz:

kotlet

kotlewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Feliks Kotlewski – polski specjalista w dziedzinie termodynamiki i miernictwa cieplnego
  • Stefan Kotlewski – polski polityk, samorządowiec

Wikipedia


kotlicki

nazwisko


SJP.pl


kotliczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. rel. mała kropielnica

Wiktionary


kotlin

rozległe obniżenia terenu otoczone ze wszystkich stron wzniesieniami


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kotlin – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie jarocińskim, w gminie Kotlin
  • Kotlin – gmina wiejska w województwie wielkopolskim, w powiecie jarocińskim
  • Kotlin – gromada w powiecie jarocińskim
  • Kotlin – stacja kolejowa w Kotlinie, w województwie wielkopolskim
  • Kotlin – polska firma z siedzibą w Kotlinie
  • Kotlin – rosyjska wyspa na Morzu Bałtyckim
  • Kotlin – język programowania, kompilowany m.in. do kodu bajtowego Javy oraz do kodu języka JavaScript

Wikipedia


kotlina

rozległe obniżenia terenu otoczone ze wszystkich stron wzniesieniami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geogr. rozległe zagłębienie terenu o płaskim dnie, otoczonego wzniesieniami;

 (1.2) łow. ziemne legowisko zająca w okresie bezśnieżnym

Wiktionary

Kotlina – rozległa, niezbyt mocno wydłużona, wklęsła forma terenu, ze wszystkich stron otoczona wzniesieniami. Może być w postaci zamkniętej (bezodpływowej) lub otwartej. Kotliny powstają na skutek ruchów górotwórczych (czyli orogenezy) lub w wyniku erozji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zlewnie pozbawione odpływu, w szczególności te największe, leżą z reguły w strefie klimatu suchego, tj. w obrębie pustyń, półpustyń, śródgórskich kotlin i stepów.

 (1.2) Pies bez trudu wywęszył zająca zalegającego w kotlinie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kocioł m., kociołek m., kotłownia ż., Kotlina ż.

:: zdrobn. kotlinka ż.

 przym. kotlinowy, kotłowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) kotowina

Wiktionary


kotlinianin

mieszkaniec Kotlina (wsi w Polsce)


SJP.pl


kotlinianka

mieszkanka Kotlina (wsi w Polsce)


SJP.pl


kotlinka

zdrobnienie od: kotlina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: kotlina

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kotlinka – dawny folwark, na terenie obecnej Białorusi
  • Kotlinka – struga, dopływ Lutyni

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Kotlina ż., kotlina ż.

Wiktionary


kotlinny

→ kotlina; kotlinowy


SJP.pl


kotlinowaty

podobny kształtem do kotliny


SJP.pl


kotlinowski

nazwisko


SJP.pl


kotlinowy

→ kotlina; kotlinny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący kotliny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kotlina ż., kotlina ż.

Wiktionary


kotlista

osoba grająca na kotłach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) muz. muzyk grający na kotłach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈtlʲista, AS: kotlʹista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kocioł m., kotlarz m., kotłownia ż., kotlarstwo n., kotłowanie n., zakotłowanie n., kotłowanina ż.

:: fż. kotlistka ż.

 czas. kotłować, zakotłować

 przym. kotłowy, kotlarski

Wiktionary


kotlistka

→ kotlista


SJP.pl

Patrz:

kotlista

kotliński

związany z Kotlinem, dotyczący Kotlina


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Janusz Kotliński
    • Janusz Kotliński (kolarz)
    • Janusz Kotliński (lekkoatleta)
  • Kazimierz Kotliński
  • Roman Kotliński

Wikipedia


kotnik

w odniesieniu do zwierząt futerkowych: gniazdo dla samicy i jej młodych


SJP.pl

Kotnik – pomieszczenie rozrodcze dla ryb, które zastępuje akwarium rozrodcze. Spotyka się kilka rodzajów kotników:

Wikipedia


kotnowo

Kotnowo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie wąbrzeskim, w gminie Płużnica.

W latach 1954–1957 wieś należała i była siedzibą władz gromady Kotnowo, po jej zniesieniu w gromadzie Płużnica. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa toruńskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 122 mieszkańców. Jest dwunastą co do wielkości miejscowością gminy Płużnica.

Wikipedia


kotny

kotna - o kotce, owcy, zajęczycy itp.: ciężarna


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) wet. zootechn. o niektórych samicach zwierząt: będący w ciąży, spodziewający się potomstwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nasza kotka jest kotna, wkrótce będzie miała młode.

 (1.1) Nie wiem po czym poznać, że gupik jest kotny.

 (1.1) W małżeństwie jak się pokłócą, będzie tam albo psie złe, albo diabeł kotny.

 (1.1) Gdyby nie to, że był kocur, nie kocica, można by pomyśleć, że kotny i kocięta go tak rozepchały.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. okocenie n., kot mos./mzw.

 czas. kocić się ndk., okocić się dk., wykocić się dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ciężarny, brzemienny, w ciąży

Wiktionary


koto

narodowy japoński instrument szarpany, najczęściej z 13 strunami, podobny do europejskiej cytry


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) muz. tradycyjny, japoński instrument strunowy;

Wiktionary

Koto (jap. 箏 lub 琴) – tradycyjny japoński instrument muzyczny, należący do grupy chordofonów szarpanych, rodzaj cytry, narodowy instrument Japonii.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔtɔ, AS: koto

Wiktionary


kotoholiczka

potocznie: kobieta uwielbiająca koty


SJP.pl


kotoholik

potocznie: osoba uwielbiająca koty


SJP.pl


kotokształtne

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Feliformia|Kretzoi|ref=tak., podrząd ssaków z rzędu drapieżnych;

Wiktionary

Kotokształtne (Feliformia) – podrząd ssaków z rzędu drapieżnych (Carnivora), dawniej nadrodzina Feloidea w ramach podrzędu palconogie (Fissipedia).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nową systematykę kotokształtnych opracował zoolog z Tel Awiwu.

Wiktionary


kotolubny

potocznie:
1. lubiący koty;
2. przyjazny kotom, przystosowany do potrzeb kotów


SJP.pl


koton

dawniej: bawełna


SJP.pl


kotoniarz

robotnik zatrudniony przy wyrobie kotoniny


SJP.pl


kotonina

przędziwo uzyskane w wyniku kotonizacji włókien lnu, konopi itp., używane do wyrobu waty, a w połączeniu z innymi włóknami do wyrobu filcu


SJP.pl


kotonizacja

proces mech. oddzielania włókien lnu


SJP.pl


kotonowy

1. bawełniany, otrzymywany z bawełny;
2. używany do wyrobu dzianin


SJP.pl


kotonu

miasto w Beninie; Cotonou


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Beninie;

Wiktionary

Kotonu (fr. "Cotonou") – miasto w południowym Beninie, w departamencie Littoral. Położone jest pomiędzy Zatoką Gwinejską na południu a jeziorem Nokoué na północy, przy ujściu rzeki Ouémé. W spisie ludności z 11 maja 2013 roku liczyło 679 012 mieszkańców[]. Pod względem liczby ludności jest największym miastem kraju, jego głównym ośrodkiem gospodarczym i portem morskim. Kotonu jest także siedzibą parlamentu, ministerstw i Sądu Najwyższego Beninu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kotonu to największe miasto Beninu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈtɔ̃nu, AS: kotõnu

Wiktionary


kotor

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto portowe w południowo-zachodniej części Czarnogóry;

 (1.2) geogr. adm. gmina w Czarnogórze z siedzibą władz w Kotorze (1.1)

 (1.3) geogr. zob. Kotor Varoš.

Wiktionary

Kotor (cyr. Котор, wł. "Cattaro") – miasto portowe w południowo-zachodniej części Czarnogóry, siedziba gminy Kotor. W 2023 roku liczyło 21 916 mieszkańców.

Położone nad Zatoką Kotorską, na krańcu Zalewu Kotorskiego, na wybrzeżu Adriatyku. Miasto otoczone jest z trzech stron masywami górskimi: Lovćen, Vrmac i Dobrota.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Stary Kotor to miejsce niezwykle piękne, głównie za sprawą obfitości i różnorodności zabytkowej zabudowy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotorczyk m., kotorka ż.

 przym. kotorski

Wiktionary


kotorosl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka w północnej Rosji przeduralskiej, prawy dopływ Wołgi;

Wiktionary

Ko

Wikipedia


kotorowicz

nazwisko


SJP.pl


kotorowski

nazwisko


SJP.pl


kotorski

→ Kotórz Mały, → Kotórz Wielki


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Kotorem, dotyczący Kotoru, pochodzący z Kotoru

Wiktionary

Patrz:

Kotórz Mały, → Kotórz Wielki

Powiązane:

 rzecz. Kotor mrz.

Wiktionary


kotow

nazwisko, np. Aleksander Kotow (1913-1981), rosyjski szachista


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksandr Kotow – rosyjski arcymistrz szachowy, teoretyk i propagator szachów
  • Boris Kotow – radziecki operator filmowy
  • Jewhen Kotow – ukraiński piłkarz
  • Oleg Kotow – rosyjski lekarz, oficer sił powietrznych, kosmonauta

Wikipedia


kotowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kotować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kotować ndk.

Wiktionary


kotowate

rodzina ssaków drapieżnych obejmująca 37 gatunków, charakteryzujących się m.in. muskularną budową ciała, smukłą sylwetką, krótką sierścią i długim ogonem; koty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Felidae|ref=tak., rodzina ssaków z rzędu drapieżnych;

Wiktionary

Kotowate (Felidae) – rodzina ssaków z podrzędu kotokształtnych (Feliformia) w obrębie rzędu drapieżnych (Carnivora).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Siatkówka oczu kotowatych jest niezwykle czuła dzięki warstwie guaninowej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kot mzw., koty nmos.

Wiktionary


kotowaty

o cechach kotowatych (kotów)


SJP.pl


kotować

wyznaczać wysokość danych punktów pomiarowych, czyli tak zwanych kot


SJP.pl

czasownik

 (1.1) stpol. błaznować

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈtɔvat͡ɕ, AS: kotovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotowanie n., kot mzw./mos.

Wiktionary


kotowice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kotowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. głogowskim, w gminie Pęcław
  • Kotowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gminie Oborniki Śląskie
  • Kotowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wrocławskim, w gminie Siechnice
  • Kotowice – wieś w woj. lubuskim, w pow. zielonogórskim, w gminie Nowogród Bobrzański
  • Kotowice – wieś w woj. łódzkim, w pow. zgierskim, w gminie Zgierz
  • Kotowice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pruszkowskim, w gminie Brwinów
  • Kotowice – wieś w woj. śląskim, w pow. myszkowskim, w gminie Żarki
  • Kotowice – gromada w powiecie myszkowskim

Wikipedia


kotowicz

nazwisko


SJP.pl

Kotowicz (forma żeńska:Kotowicz, Kotowiczowa, Kotowiczówna;liczba mnoga:Kotowiczowie, Kotowicze; forma zniemczona: Kottwitz) – polskie nazwisko, które na początku lat 90. XX w. nosiło ok. 3500 osób.

Wikipedia


kotowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kotowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. słupskim, w gminie Dębnica Kaszubska
  • Kotowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. lidzbarskim, w gminie Lidzbark Warmiński
  • Kotowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. grodziskim, w gminie Granowo
  • Kotowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. śremskim, w gminie Dolsk
  • Kotowo – osada w woj. wielkopolskim, w pow. śremskim, w gminie Śrem
  • Kotowo (przystanek kolejowy) – przystanek kolejowy we wsi Kotowo, w powiecie grodziskim, w woj. wielkopolskim
  • Kotowo – część Poznania
  • Kotowo – miasto w Rosji, w obwodzie wołgogradzkim
  • Kotowo Stare – wieś w województwie podlaskim, w powiecie łomżyńskim, w gminie Jedwabne
  • Kotowo-Plac – wieś w województwie podlaskim, w powiecie łomżyńskim, w gminie Jedwabne
  • Kotów

Wikipedia


kotowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Kotowski (1626–1693) – urzędnik ziemski I Rzeczypospolitej
  • Albert Stefan Kotowski (ur. 1949) – polski historyk
  • Alfons Kotowski (1899–1944) – polski wojskowy
  • Alicja Jadwiga Kotowska (1899–1939) – polska siostra zakonna, zmartwychwstanka
  • Andrzej Kotowski (ur. 1951) – polski inżynier urządzeń sanitarnych
  • Artur Kotowski (ur. 1984) – polski prawnik
  • Barbara Kotowska (ur. 1966) – polska pięcioboistka nowoczesna
  • Bolesław Kotowski (1908–1996) – polski działacz państwowy na uchodźstwie
  • Damazy Kotowski (1861–1943) – polski malarz
  • Dmytro Kotowski (ur. 2001) – ukraiński narciarz dowolny
  • Dorota Łobos-Kotowska – polska prawniczka, radczyni prawna
  • Edward Kotowski (1941–2021) – polski funkcjonariusz organów bezpieczeństwa PRL

Wikipedia


kotołak

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) mit. folk. człowiek potrafiący zmienić się w kota lub kot ukrywająca się pod postacią człowieka

 (1.2) fant. człowiek, którego jedną z form jest kot

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Kotołak rozpłynął się w chłodnej nocy, zostawiając nas samych.

Wiktionary


kotoński

nazwisko


SJP.pl


kotsis

[czytaj; KOTs-is] nazwisko


SJP.pl


kott

[czytaj: kot] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • język kott
  • Bogusław Kott
  • Jan Kott

Wikipedia


kotte

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Sri Lanki;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Sri Dźajawardanapura Kotte

Wiktionary


kotuch

dawniej: pomieszczenie dla drobiu lub tuczonej trzody chlewnej


SJP.pl


kotuj

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka w Rosji, po połączeniu z Chetą tworzy Chatangę;

Wiktionary

Kotuj – rzeka w Rosji o długości 1409 km. Kotuj znajduje się w Kraju Krasnojarskim. Jej dorzecze zajmuje około 176 tys. km² powierzchni. Po połączeniu z Chetą tworzy Chatangę. Kotuj zamarza na przełomie września i października, odmarza w czerwcu.

Wikipedia


kotula

1. roślina kobiercowa z rodziny astrowatych;
2. rzadko: pieszczotliwie o kocie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Kotula (1919–1982) – romanista, historyk sztuki
  • Andrzej Kotula (1822–1891) – prawnik, działacz narodowy na Śląsku Cieszyńskim
  • Andrzej Kotula (1853–1934) – inżynier, dyrektor kolei żelaznej w Wiedniu
  • Bernard Kotula (1874–1915) – księgarz, poeta, nauczyciel
  • Bolesław Kotula (1849–1898) – botanik i zoolog
  • Brunon Kotula (1898–1961) – księgarz i wydawca
  • Franciszek Kotula (1900–1983) – etnograf, folklorysta i muzealnik
  • Jerzy Kotula (1855–1889) – księgarz i wydawca
  • Karol Kotula (1884–1968) – biskup ewangelicki
  • Katarzyna Kotula (ur. 1977) – nauczycielka, posłanka na Sejm RP IX i X kadencji
  • Ludwik Kotula (1907–1972) – górnik i dziennikarz
  • Oskar Kotula (1900–1967) – nauczyciel

Wikipedia


kotulanka

nazwisko


SJP.pl


kotulek

pieszczotliwie o kocie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) pieszcz. kotek

Wiktionary


kotulin

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kotulin – wieś w woj. łódzkim, w pow. brzezińskim, w gminie Rogów
  • Kotulin – wieś w woj. śląskim, w pow. gliwickim, w gminie Toszek
  • Kotulin – gromada w powiecie gliwickim
  • Kotulin – przystanek kolejowy w miejscowości Kotulin, w województwie śląskim

Wikipedia


kotulski

nazwisko


SJP.pl


kotunia

pieszczotliwie: kotka; kotusia


SJP.pl

Kotunia – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie słupeckim, w gminie Słupca. Nazwa wsi wyewoluowała z wcześniejszego "Chotunia".

Wieś duchowna "Chotunia", własność biskupstwa poznańskiego, pod koniec XVI wieku leżała w powiecie pyzdrskim województwa kaliskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa konińskiego.

Wikipedia


kotunio

pieszczotliwie: kotka; kotusia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pieszcz. kot

Wiktionary


koturn

1. bardzo gruba podeszwa w obuwiu, zwłaszcza damskim;
2. but na takiej podeszwie;
3. specjalny podwyższony but używany przez aktorów teatru antycznego dla podwyższenia sylwetki;
4. w przenośni: przesadna podniosłość i pompatyczność wypowiedzi i gestów; patos, zadęcie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) but o grubej podeszwie zakładany przez aktorów w antycznym teatrze greckim;

 (1.2) but damski na wysokiej podeszwie

 (1.3) podeszwa koturna (1.2)

 (1.4) publ. zob. koturnowość.

Wiktionary

Przykłady

 (1.3) A nowa jest przede wszystkim moda: znowu krótkie spódniczki i buty na koturnach.

 (1.4) O sprawach miasta mówi się tu wyłącznie na koturnach, z dużej litery i na baczność.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔturn, AS: koturn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. koturnowy

Wiktionary


koturnowość

przesadna podniosłość i pompatyczność wypowiedzi i gestów; patos, zadęcie


SJP.pl


koturnowy

1. przymiotnik od: koturn;
2. przenośnie: przesadnie podniosły, uroczysty


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z koturnem, dotyczący koturnu

 (1.2) przen. przesadnie uroczysty

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Jako humanistka i estetka z duszy zwrócę uwagę na rolę savoir vivre’u w kontaktach wszelakiego rodzaju. Nie tylko w sytuacjach wyjątkowych, specjalnych czy koturnowych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koturn m., koturnowość ż.

 przysł. koturnowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) patetyczny

Wiktionary


koturny

1. obuwie na bardzo grubej podeszwie;
2. specjalny rodzaj obuwia na bardzo wysokiej podeszwie używany przez aktorów teatru antycznego dla podwyższenia sylwetki


SJP.pl

Koturny – buty na bardzo wysokich obcasach. Używane były m.in. w starożytnym teatrze greckim. Ich podeszwy robiono z kilku warstw twardej wyprawionej skóry. Aktorzy w teatrze greckim wkładali je, aby można było ich lepiej widzieć z daleka.

Wikipedia


kotusia

pieszczotliwie o bliskiej osobie


SJP.pl


kotuszów

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kotuszów – wieś w woj. łódzkim, w pow. piotrkowskim, w gminie Aleksandrów
  • Kotuszów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. staszowskim, w gminie Szydłów
  • Kotuszów – gromada w powiecie buskim, później - staszowskim

Wikipedia


kotuła

nazwisko


SJP.pl


kotuń

pieszczotliwie: kotka; kotusia


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kotuń – wieś w woj. mazowieckim, w pow. siedleckim, w gminie Kotuń
  • Kotuń – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. pilskim, w gminie Szydłowo
  • Kotuń – gromada w powiecie siedleckim
  • Kotuń – przystanek kolejowy w Kotuniu, w województwie mazowieckim

Wikipedia


kotuński

przymiotnik od: Kotuń


SJP.pl


kotuś

pieszczotliwie o kocie lub bliskiej osobie


SJP.pl


kotwa

wiązanie drewniane albo stalowe wzmacniające budowlę; kotew


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kotwa (kotew) – element konstrukcji budowlanej
  • Kotwa – miasto w północnych Indiach, w stanie Uttar Pradesh

Wikipedia


kotwasice

Kotwasice – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie tureckim, w gminie Malanów.

Miejscowość położona jest 3 km na północ od Malanowa, przy drodze do Konina.

Nazwa miejscowości pochodzi od słowa kotwa, czyli poziomego pręta ściągającego elementy konstrukcji.

Wikipedia


kotwica

stalowa konstrukcja z trzonem i ramionami, która rzucona ze statku (na linie lub łańcuchu), zagłębia się w dno i utrzymuje statek w jednym miejscu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) żegl. przyrząd służący do unieruchomienia statku (czasem także innych pływających obiektów) przez zaczepienie o dno;

 (1.2) gwara. mar. postój statku na redzie

 (1.3) gwara. więzienna: drut z zakończeniem w kształcie kotwicy (1.1), używany do kaleczenia przełyku

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kotwicę wydobytego wraku ustawiono na pamiątkę na trawniku przez Urzędem Morskim.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔtˈfʲit͡sa, AS: kotfʹica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotwicowisko n., kotwiczenie n., zakotwiczenie n., kotwa ż., kotew ż., kotewka ż., kotwienie n., zakotwienie n.

:: zdrobn. kotwiczka ż.

 czas. kotwiczyć ndk., zakotwiczyć dk., kotwić ndk., zakotwić dk.

 przym. kotwicowy, kotwiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stpol. kotew

Wiktionary


kotwicki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Kotwicki – katolicki duchowny
  • Mikołaj Kotwicki – polski wojskowy

Wikipedia


kotwicowisko

obszar na redzie, w porcie lub przed portem, wyznaczony do rzucania przez statki kotwicy; przedporcie, przedmorze, przedport, awanport


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) mar. część redy (lub portu), w której można zakotwiczać statki;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔtfʲit͡sɔˈvʲiskɔ, AS: kotfʹicovʹisko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotwiczne n., kotwica ż., kotwiczka ż., kotwiczenie n., zakotwiczenie n., kotwicznik mos.

 czas. kotwiczyć ndk., zakotwiczyć dk.

 przym. kotwiczny, kotwicowy

Wiktionary


kotwicowy

przymiotnik od: kotwica


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) mors. związany z kotwicą, dotyczący kotwicy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotwiczne n., kotwica ż., kotwicowisko n.

 przym. kotwiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kotwiczny

Wiktionary


kotwiczka

1. zdrobnienie od: kotwica;
2. w wędkarstwie: haczyk mający kilka ramion


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kotwiczne

opłata statku za możliwość zatrzymania się w porcie; opłata kotwiczna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) mors. opłata za kotwiczenie w porcie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotwica ż., kotwicowisko n., kotwiczenie n., kotwiczka ż., zakotwiczenie n.

 czas. kotwiczyć ndk., zakotwiczyć dk.

 przym. kotwicowy, kotwiczny

Wiktionary


kotwicznik

dawniej: poborca podatkowy zbierający opłaty za zatrzymanie statku w porcie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. mar. poborca podatkowy zbierający opłaty za zarzucenie kotwicy w porcie

 (1.2) daw. mar. marynarz zawiadujący na okrętach kotwicą i linami

 (1.3) daw. rzem. kowal wykuwający kotwice

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotwica ż., kotwiczka ż., kotwicowisko n., kotwiczenie n., zakotwiczenie n.

 czas. kotwiczyć ndk., zakotwiczyć dk.

 przym. kotwiczny

Wiktionary


kotwiczny

przymiotnik od: kotwica


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) geogr. związany z kotwicą, dotyczący kotwicy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotwicznik mos., kotwica ż., kotwicowisko n., kotwiczenie n., kotwiczka ż., kotwiczne n., zakotwiczenie n.

 czas. kotwiczyć ndk., zakotwiczyć dk.

 przym. kotwicowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kotwicowy

Wiktionary


kotwiowy

→ kotew; kotwowy


SJP.pl


kotwić

łączyć poszczególne elementy budowlane za pomocą kotwi


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zakotwić)

 (1.1) techn. bud. wiązać, zamocowywać poszczególne elementy budowlane przy użyciu kotwi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotwica ż., kotew ż., kotwienie n.

 czas. kotwować ndk., zakotwić dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. kotwować

Wiktionary


kotwowy

→ kotwa, → kotew; kotwiowy


SJP.pl


koty

1. rodzina ssaków drapieżnych obejmująca 37 gatunków, charakteryzujących się m.in. muskularną budową ciała, smukłą sylwetką, krótką sierścią i długim ogonem; kotowate;
2. zszyte skóry kotów lub zajęcy służące za futrzane podbicie płaszcza;
3. kłębki kurzu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Felinae|G. Fischer|ref=tak., podrodzina ssaków drapieżnych z rodziny kotowatych;

forma rzeczownika.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: kot

Wiktionary

Koty (Felinae) – podrodzina ssaków drapieżnych z rodziny kotowatych (Felidae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podrodzina kotów obejmuje gatunki występujące w Eurazji, Afryce i Ameryce.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. koci

 przysł. kocio

 rzecz. kot mzw., koteczek mzw., kotowate lm nm., kotuś mzw.

Wiktionary


kotyledon

krzew lub podkrzew z rodziny gruboszowatych o mięsistych liściach i rurkowatych kwiatach; niektóre gatunki hodowane jako rośliny doniczkowe


SJP.pl


kotylion

taniec towarzyski, do którego dobierają się pary według jednakowych parzystych oznak; oznaka przypinana tańczącym ten taniec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) tradycyjna zbiorowa zabawa taneczna, o XIX-wiecznym francuskim rodowodzie, złożona z kilku samodzielnych tańców i zabaw, niekiedy z wymianą drobnych upominków, podczas której tańczy się walca figurowego, mazurka albo galop, a w której pary dobierają się według przypiętych wcześniej wstążek kotylionów (2.1);

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) każda z dwóch identycznych ozdób, zwykle w formie wstążki uformowanej w rozetkę, przypinanych na balu potencjalnym partnerom w kotylionie (1.1)

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jako jeden z bohaterów dzisiejszego dnia i prywatny detektyw incognito, zrozumiałem, że będę musiał odważyć się na słynny kotylion, a może także na kilka suwanych i skakanych.

 (2.1) Rozbawienie i atmosferę zabawy oraz klimat balu podnosił walc kotylionowy, w którym pary dobierały się według otrzymanych kotylionów i wirowały w przemyślnych układach i figurach wymyślanych przez wodzireja (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotylionówka ż.

:: zdrobn. kotylionik m.

 przym. kotylionowy

Wiktionary


kotylionik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kotylion

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotylion m.

Wiktionary


kotylionowy

przymiotnik od: kotylion


SJP.pl


kotylozaur

pierwotny gad kopalny z rodziny o tej samej nazwie, o masywnej budowie, długości do trzech metrów, żyjący w permie i triasie


SJP.pl


kotylozaury

rodzina najpierwotniejszych gadów kopalnych żyjących w permie i triasie, przodków wszystkich gadów


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kotynia

nazwisko


SJP.pl

Kotynia (kaszb. "Jezoro Kòtëniô") – polodowcowe jezioro wytopiskowe w mezoregionie Bory Tucholskie, na południe od wsi Zdunowice (gmina Sulęczyno, powiat kartuski, województwo pomorskie).

Powierzchnia całkowita jeziora wynosi 16,57 ha.

Wikipedia


kotynina

związek chemiczny powstały w wyniku rozkładu nikotyny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biochem. organiczny związek chemiczny z grupy amin aromatycznych, metabolit nikotyny,

Wiktionary

Ko

Wikipedia


kotyzacja

1. ustalenie wartości czegoś, zwłaszcza waloru finansowego, papieru wartościowego;
2. rozkład na raty jakiejś płatności, składki, podatku itp.


SJP.pl


kotyński

nazwisko


SJP.pl


kotówka

1. wieś w Polsce;
2. wieś na Ukrainie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kotówka – wieś w woj. podlaskim, w pow. hajnowskim, w gminie Hajnówka
  • Kotówka – osada leśna w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. świeckim, w gminie Jeżewo
  • Kotówka – przysiółek wsi Kasina Wielka, w woj. małopolskim, w pow. limanowskim, w gminie Mszana Dolna
  • Kotówka – część wsi Lubomia, w woj. śląskim, w pow. wodzisławskim, będąca stanowiskiem archeologicznym
  • Kotówka – część wsi Łapanów, w woj. małopolskim, w pow. bocheńskim, w gminie Łapanów
  • Kotówka – część wsi Palcza, w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Budzów
  • Kotówka – część wsi Sidzina, w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Bystra-Sidzina
  • Kotówka – część wsi Sudół, w woj. świętokrzyskim w pow. ostrowieckim w gminie Bodzechów
  • Kotówka – strumień na Kotowie, w Poznaniu, dopływ Strumienia Junikowskiego
  • Kotówka – wieś w obwodzie tarnopolskim, w rejonie husiatyńskim
  • Kotówka – wieś w obwodzie żytomierskim, w rejonie andruszowskim
  • Kotówka – przystanek kolejowy w miejscowości Kotówka, w rejonie husiatyńskim, w obwodzie tarnopolskim

Wikipedia


kotłowanina

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zamieszanie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kocioł mrz., kotlarz mos., kotlista mos.

Wiktionary


kotłowisko

coś co się kotłuje, kłębi, gwałtownie porusza; kłębowisko


SJP.pl


kotłownia

pomieszczenie, w którym zainstalowane są kotły podgrzewające wodę lub wytwarzające parę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pomieszczenie lub budynek, w którym zamontowane są kotły grzewcze

Wiktionary

Kotłownia – pomieszczenie lub budynek, przedział statku lub okrętu, w którym znajduje się kocioł grzewczy lub parowy.

Na statku część siłowni, przeważnie wydzielona. W odniesieniu do okrętownictwa termin archaiczny.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔtˈwɔvʲɲa, AS: kotu̯ovʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kociołek mrz., kotlina ż., Kotlina ż., kotlarz mos., kotlista mos., kocioł, kotłowy

 przym. kotłowy

Wiktionary


kotłowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kotłowo – osada w woj. pomorskim, w pow. słupskim, w gminie Kępice
  • Kotłowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Biesiekierz
  • Kotłowo – wieś w obwodzie grodzieńskim, w rejonie nowogródzkim, w sielsowiecie Walówka
  • Kotłowo – wieś w okręgu wileńskim, w rejonie wileńskim, w gminie Niemież
  • Kotłów, Kotłówka

Wikipedia


kotłowski

nazwisko


SJP.pl


kotłowy

przymiotnik od: kocioł


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z kotłami czy kotłownią

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) robotnik obsługujący kotły w kotłowni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kotłownia ż., kotlista mos., kotlina ż., kotlarz mos., kociołek mrz., kocioł mrz., Kotlina ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) palacz kotłowy

Wiktionary


kotłówka

zupa z wywaru, w którym gotowało się mięso na wędliny


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kotłówka – wieś w woj. mazowieckim, w pow. garwolińskim, w gminie Żelechów
  • Kotłówka – wieś w woj. podlaskim, w pow. hajnowskim, w gminie Narew
  • Kotłówka – część wsi Sopieszyno w woj. pomorskim, w pow. wejherowskim, w gminie Wejherowo
  • Kotłówka – część wsi Laliki w woj. śląskim, w pow. żywieckim, w gminie Milówka
  • Kotłówka – gromada w powiecie garwolińskim
  • Kotłówka – wieś w obwodzie grodzieńskim, w rejonie ostrowieckim
  • Kotłówka-Ławaryszki – białorusko-litewskie przejście graniczne
  • Kotłówka – część Wilna, w dzielnicy Rossa
  • Kotłówka – wieś w okręgu wileńskim, w rejonie wileńskim, w gminie Niemież
  • Kotłówka – kolonia w okręgu wileńskim, w rejonie wileńskim, w gminie Niemież
  • Kotłowo, Kotłów, Kotły

Wikipedia


kouign-amann

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kulin. słodkie bretońskie maślane ciasto drożdzowe, pieczone w formie rolek lub placekacka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cztery lub pięć razy próbowałem zrobić kouign-amann i za każdym razem wychodziło mi bardzo dobre, ale jednak zakalec.

Wiktionary


koulun

[czytaj: kałlun]
1. miasto w Chinach;
2. półwysep w Chinach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. obszar miejski w Hongkongu;

Wiktionary

Koulun (ang. "Kowloon", chiń. upr. 九龙; chiń. trad. 九龍; pinyin "Jǐulóng"; Yale "Gáulùhng") – region w Hongkongu.

Wraz z półwyspem Koulun i Nowym Koulunem liczy 2,06 mln mieszkańców (2003). Jest to ośrodek handlowo-finansowy o międzynarodowym znaczeniu, a także międzynarodowy port morski i lotniczy.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. kouluński

Wiktionary


kouluński

→ Koulun [czytaj: kałluński]


SJP.pl


kousa

dereń kousa - gatunek rośliny z rodziny dereniowatych pochodzący z Chin, Japonii i Korei


SJP.pl


kovacs

[czytaj: kowacz] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Erika Kovacs – rumuńska bobsleistka, olimpijka
  • Ernie Kovacs – amerykański komik, aktor, gospodarz programów telewizyjnych
  • Greg Kovacs – kanadyjski kulturysta
  • Răzvan Kovacs – rumuński zapaśnik

Wikipedia


kovacz

nazwisko


SJP.pl


kowacki

nazwisko


SJP.pl


kowacz

rzemieślnik trudniący się kuciem przedmiotów z metalu


SJP.pl

Zobacz też: Kowacz (Bułgaria).

Kowacz ( Ковач) – szczyt pasma górskiego Riła, w Bułgarii, o wysokości 2634 m n.p.m.

Wikipedia


kowadełko

1. zdrobnienie od: kowadło
2. jedna z trzech kosteczek słuchowych w jamie bębenkowej u ssaków
3. kulisty występ gniazda spłonki w łusce naboju


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) anat. jedna z trzech kosteczek słuchowych u ssaków;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kowadełko znajduje się w uchu środkowym.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔvaˈdɛwkɔ, AS: kovadeu̯ko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kowadło n., kowadło n.

Wiktionary


kowadełkowy

przymiotnik od: kowadełko


SJP.pl


kowadlnia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. kuźnia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈvadlʲɲa, AS: kovadlʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kowalczyk ż./mos., kowal, kowadło

Wiktionary


kowadło

1. żelazna lub stalowa podstawa, na której kuje się przedmioty metalowe;
2. w związku frazeologicznym: znajdować się między młotem a kowadłem - być w sytuacji, w której każde z dwu rozwiązań jest niekorzystne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) techn. ciężka, stalowa podstawa, na której kładzie się obrabiany przedmiot w trakcie kucia ręcznego;

 (1.2) techn. część młota mechanicznego, w której kształtowany jest obrabiany przedmiot

 (1.3) meteorol. dolna część chmury burzowej

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kowadło (narzędzie)
  • Kowadło – szczyt w Górach Złotych
  • Kowadło – skała na szczycie Kończystej w Tatrach
  • Kowadło – skała w rezerwacie przyrody Zielona Góra w województwie śląskim
  • Kowadło – skała w Wąwozie Ostryszni na Wyżynie Olkuskiej
  • kowadło – konkurencja zawodów siłaczy
  • kowadło chmurowe (kowadło burzowe)
  • Lodowe kowadło – saga fantasy Michaela Scotta Rohana
  • „Kowadło” – nagroda stowarzyszenia „Kuźnica”
  • „Kowadło” – kryptonim jednostki Związku Walki Zbrojnej „Obwód Luboml AK”
  • KOWADŁO – Festiwal Państwowych Młodzieżowych Ośrodków Wychowawczych w Kuźni Raciborskiej
  • „Latające kowadło” (Flying Anvil) – jedna z nieoficjalnych nazw samolotu McDonnell Douglas F-4 Phantom II

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kowal cisnął młot na kowadło.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈvadwɔ, AS: kovadu̯o

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kowal mos., kowalicha ż., kowalowa ż., kowanie n., Kowadło n.

:: zdrobn. kowadełko n.

 czas. kować ndk.

 przym. kowadłowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk ambos

Wiktionary


kowadłowy

→ kowadło


SJP.pl

Patrz:

kowadło

kowal

1. rzemieślnik wykonujący przedmioty z żelaza, podkuwający konie itp.; kuziennik;
2. wykwalifikowany robotnik obsługujący młoty maszynowe;
3. pogardliwie o osobie, która dużo się uczy; kujon;
4. dość duży, czerwono-czarny owad z rzędu pluskwiaków różnoskrzydłych, pospolity wczesną wiosną u podstaw pni niektórych drzew


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzem. rzemieślnik wyrabiający przedmioty z metalu;

 (1.2) robotnik obsługujący młoty mechaniczne

 (1.3) środ. kujon

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) ent. nazwa systematyczna|Pyrrhocoris apterus|ref=tak., pospolity pluskwiak o charakterystycznym czerwono-czarnym wzorze na odwłoku;

Wiktionary

Kowal – rzemieślnik zajmujący się kowalstwem. Zawód polegający na tworzeniu (wykuwaniu) przedmiotów z metalu. Miejscem pracy kowala jest kuźnia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kowal miał mi dziś wykuć podkowy dla konia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔval, AS: koval

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kowalski mos., kowalstwo n., kowalicha ż., kowalczyk m., kowalik m., kowalność ż., kowalka ż., kowanie n., kowadlnia ż., kowadło n., Kowadło n.

 czas. wykuć, kować ndk.

 przym. kowalski, kowalny

Wiktionary


kowala

1. rzemieślnik wykonujący przedmioty z żelaza, podkuwający konie itp.; kuziennik;
2. wykwalifikowany robotnik obsługujący młoty maszynowe;
3. pogardliwie o osobie, która dużo się uczy; kujon;
4. dość duży, czerwono-czarny owad z rzędu pluskwiaków różnoskrzydłych, pospolity wczesną wiosną u podstaw pni niektórych drzew


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kowala – wieś w woj. lubelskim, w pow. puławskim, w gminie Puławy
  • Kowala – wieś w woj. małopolskim, w pow. proszowickim, w gminie Proszowice
  • Kowala – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Sitkówka-Nowiny
  • Kowala – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. pińczowskim, w gminie Pińczów
  • Kowala – gmina wiejska, powiat miechowski, województwo kieleckie/krakowskie
  • Kowala – gmina wiejska, powiat nowoaleksandryjski, gubernia lubelska
  • Kowala – gmina wiejska w województwie mazowieckim, w powiecie radomskim
  • Kowala – gromada w powiecie opolsko-lubelskim
  • Kowala – gromada w powiecie proszowickim
  • Kowala – gromada w powiecie radomskim
  • Kowala Valenciennes,1847 – synonim rodzaju ryb Sardinella
  • Kowala Druga

Wikipedia


kowalak

nazwisko


SJP.pl


kowalanin

mieszkaniec Kowala (miasta w Polsce)


SJP.pl


kowalanka

mieszkanka Kowala (miasta w Polsce)


SJP.pl

Kowalanka – wieś w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie radomskim, w gminie Wolanów. Ma status sołectwa.

Do 2023 miejscowość była częścią wsi Wolanów.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa radomskiego.

Wikipedia


kowalczewski

nazwisko


SJP.pl


kowalczuk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksandra Kowalczuk – polska taekwondzistka
  • Anna Kowalczuk – rosyjska aktorka
  • Cezary Kowalczuk – polski montażysta filmowy
  • Cezary Kowalczuk – polski artysta fotograf
  • Daniel (Kowalczuk) – ukraiński duchowny prawosławny
  • Ilja Kowalczuk – rosyjski hokeista, olimpijczyk
  • Ilko-Sascha Kowalczuk – niemiecki historyk
  • Jegor Kowalczuk – rosyjski polityk, premier Ługańskiej Republiki Ludowej
  • Jerzy Kowalczuk – polski geofizyk
  • Michał Kowalczuk – polski architekt, konserwator zabytków i rzeźbiarz
  • Piotr Kowalczuk – polski samorządowiec, urzędnik i pedagog
  • Piotr Kowalczuk – polski profesor, oceanolog

Wikipedia


kowalczyk

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. uczeń kowala, czeladnik kowalski

 (1.2) daw. syn kowala

Wiktionary

Kowalczyk (forma żeńska: Kowalczyk, Kowalczykowa, Kowalczykówna, liczba mnoga: Kowalczykowie) – polskie nazwisko notowane od 1427 roku. Obecnie jest to piąte pod względem popularności nazwisko w Polsce. Według bazy PESEL 22 stycznia 2025 r. nazwisko to nosiło 48 449 Polek i 47 252 Polaków. Łącznie nazwisko to nosiło 95 701 obywateli Polski.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Kowalski mos., kowalstwo n., kowalicha ż., kowalik m., kowal m., kowalność ż., Kowadło n., kowadlnia ż., kowadło n., kowalka ż., kowanie n.

 czas. kować ndk.

 przym. kowalski, kowalny

Wiktionary


kowalencyjność

charakterystyka atomu określająca liczbę par elektronowych wspólnych z innymi atomami wchodzącymi razem z nim w skład związku chemicznego; kowalentność


SJP.pl


kowalencyjny

w fizyce, chemii: wiązanie kowalencyjne - wiązanie powstałe przez kwantowe sprzężenie pary elektronów pochodzących z dwóch sąsiednich atomów; wiązanie kowalentne


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) chem. dotyczący wiązania chemicznego polegającego na współdzieleniu pary (lub par) elektronów przez dwa atomy

Wiktionary


kowalenko

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksandr Kowalenko – białoruski lekkoatleta
  • Andriej Kowalenko – rosyjski hokeista, działacz hokejowy, olimpijczyk
  • Andrij Kowałenko – ukraiński piłkarz wodny
  • Andrij Kowałenko – ukraiński pływak
  • Igor Kowalenko – ukraiński szachista
  • Jan Kowalenko – prawosławny duchowny
  • Jan (Kowalenko) (właśc. Andriej Kowalenko) – prawosławny biskup
  • Jelena Kowalenko – rosyjska siatkarka
  • Nikander (Kowalenko) – prawosławny biskup
  • Siergiej Kowalenko – radziecki koszykarz
  • Władysław Kowalenko – polski historyk, archeolog, marynista

Wikipedia


kowalentność

charakterystyka atomu określająca liczbę par elektronowych wspólnych z innymi atomami wchodzącymi razem z nim w skład związku chemicznego; kowalencyjność


SJP.pl


kowalentny

w fizyce, chemii: wiązanie kowalentne - wiązanie powstałe przez kwantowe sprzężenie pary elektronów pochodzących z dwóch sąsiednich atomów; wiązanie kowalencyjne


SJP.pl


kowalewianin

mieszkaniec Kowalewa Pomorskiego (miasta w Polsce)


SJP.pl


kowalewianka

mieszkanka Kowalewa Pomorskiego (miasta w Polsce)


SJP.pl


kowalewice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kowalewice – wieś w woj. łódzkim, w pow. zgierskim, w gminie Parzęczew
  • Kowalewice – wieś w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Miastko
  • Kowalewice – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. sławieńskim, w gminie Darłowo

Wikipedia


kowalewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Kowalewicz
  • Ben Kowalewicz
  • Jan Kowalewicz
  • Stefan Kowalewicz
  • Julian Kowalewicz

Wikipedia


kowalewko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kowalewko – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. nakielskim, w gminie Kcynia
  • Kowalewko – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ciechanowskim, w gminie Glinojeck
  • Kowalewko – wieś w woj. mazowieckim, w pow. mławskim, w gminie Strzegowo
  • Kowalewko – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Stara Biała
  • Kowalewko – część wsi Kowalewo w woj. wielkopolskim, w pow. gnieźnieńskim, w gminie Mieleszyn
  • Kowalewko – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. obornickim, w gminie Oborniki
  • Kowalewko – gromada w latach 1954–1959
  • Kowalewko – gromada w latach 1954–1959
  • Kowalewko-Folwark
  • Kowal, Kowala, Kowalczyki, Kowale, Kowalewo, Kowalki, Kowalowa, Kowalów, Kowalówka, Kowalszczyzna

Wikipedia


kowalewski

przymiotnik od: Kowalewo Pomorskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Kowalewski (ujednoznacznienie)
  • Aleksander Kowalewski (ujednoznacznienie)
  • Anton Kowałewski – łyżwiarz figurowy
  • Bogdan Kowalewski (ur. 1953) – gitarzysta basowy
  • Bronisław Kowalewski (ujednoznacznienie)
  • Jan Kowalewski (1892-1965) – podpułkownik
  • Jerzy Kowalewski (ur. 1944) – skoczek do wody
  • Józef Kowalewski (1801-1878) – filolog
  • Krzysztof Kowalewski (1937-2021) – aktor
  • Leonard Kowalewski (XX w.) – prezydent Włocławka
  • Leszek Kowalewski (1910-1943) – porucznik
  • Maciej Kowalewski (ur. 1969) – aktor

Wikipedia


kowalicha

dawniej: żona kowala; kowalowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. żona kowala

 (1.2) kobieta zajmująca się kowalstwem

Wiktionary

Kowalicha – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie wołomińskim, w gminie Dąbrówka. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ostrołęckiego.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Miłosierdzia Bożego w Józefowie.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kowal m., kowalstwo n., kowadło n., kowalczyk mos., Kowadło n.

 przym. kowalski

 czas. wykuć

Wiktionary


kowalik

ptak leśny z rzędu wróblowych, zamieszkujący lasy Eurazji i Ameryki Północnej, w Polsce pod ochroną; bargiel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Sitta europaea|ref=tak., mały leśny ptak z rzędu wróblowych, zimą często spotykany w karmnikach;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kowalik – miejscowość w województwie warmińsko-mazurskim
  • Kowalik lub Kowalik Piski – część miasta Rucianego-Nidy w woj. warmińsko-mazurskim, w powiecie piskim
  • Kowalikowate
  • kowalik algierski – ptak z rodziny kowalikowatych
  • kowalik bahamski – ptak z rodziny kowalikowatych
  • kowalik białoczelny – ptak z rodziny kowalikowatych
  • kowalik czarnogłowy – ptak z rodziny kowalikowatych
  • kowalik duży – ptak z rodziny kowalikowatych
  • kowalik karoliński – ptak z rodziny kowalikowatych
  • kowalik korsykański – ptak z rodziny kowalikowatych
  • kowalik malutki – ptak z rodziny kowalikowatych
  • kowalik skalny – ptak z rodziny kowalikowatych

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈvalʲik, AS: kovalʹik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kowal mos./mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bargiel

Wiktionary


kowaliński

nazwisko


SJP.pl


kowalka

1. kobieta trudniąca się kowalstwem;
2. zajęcie, profesja kowala; kowalstwo


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kowalka – nieoficjalna nazwa części wsi Zaniemyśl w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie średzkim, w gminie Zaniemyśl
  • Kowalka (dawniej Nowy Młot, Nowy Hamerek, kaszb. Nowi Hômerk, niem. Neuhammer) – przysiółek wsi Kostkowo w Polsce położony w województwie pomorskim, w powiecie wejherowskim, w gminie Gniewino

Wikipedia


kowalkowski

nazwisko


SJP.pl


kowalno

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) stpol. kowadło

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈvalnɔ, AS: kovalno

Wiktionary


kowalność

zdolność metalu do zmiany kształtu pod wpływem kucia; klepalność, kujność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest kowalne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kowalny

 przysł. kowalnie

 rzecz. kowal mzw./mos.

Wiktionary


kowalny

o metalach: dający się łatwo kuć; kujny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) techn. o metalu: nadający się do obróbki poprzez kucie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kowalski mos., kowalczyk mos., kowal mos., kowalność ż.

 czas. kuć ndk.

 przym. kowalski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) klepalny, kujny

Wiktionary


kowalowa

żona kowala


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kowalowa – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wałbrzyskim, w gminie Mieroszów
  • Kowalowa – przysiółek wsi Lubień w woj. małopolskim, w pow. myślenickim, w gminie Lubień
  • Kowalowa – część wsi Trzebunia w woj. małopolskim, w pow. myślenickim, w gminie Pcim
  • Kowalowa – część wsi Naprawa w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Jordanów
  • Kowalowa – część wsi Osielec w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Jordanów
  • Kowalowa – przysiółek wsi Zawoja w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Zawoja
  • Kowalowa – wieś w woj. małopolskim, w pow. tarnowskim, w gminie Ryglice
  • Kowalowa – część wsi Iwla w woj. podkarpackim, w pow. krośnieńskim, w gminie Dukla
  • Kowal, Kowala, Kowalczyki, Kowale, Kowalewko, Kowalewo, Kowalki, Kowalów, Kowalówka, Kowalszczyzna

Wikipedia


kowalowate

rodzina owadów z podrzędu pluskwiaków różnoskrzydłych


SJP.pl

Kowalowate (Pyrrhocoridae) – rodzina owadów z podrzędu pluskwiaków różnoskrzydłych. Obejmuje ponad 360 gatunków.

Wikipedia


kowalować

rzadko: być kowalem, zajmować się kowalstwem


SJP.pl


kowalski

1. przymiotnik od: Kowal, Kowala, Kowale Oleckie;
2. związany z kowalem lub kowalstwem


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kowalstwem, dotyczący kowalstwa

Wiktionary

Zobacz też: Kowalski (ujednoznacznienie), Kowalska.

Kowalski (forma żeńska: Kowalska; liczba mnoga: Kowalscy) – drugie pod względem popularności (po Nowak) nazwisko w Polsce. Według bazy PESEL 30.01.2023 nazwisko to nosiło 68454 Polek i 67505 Polaków.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kowal mos., kowalowa ż., kowalstwo n., kowalicha ż., Kowalski m., kowalność ż., kowalczyk mos., kowalik mzw.

 przym. kowalowy, kowalny

Wiktionary


kowalstwo

1. dział technologii zajmujący się procesami obróbki przedmiotów metalowych przez kucie; kuziennictwo, kuźnictwo, przemysł kuźniczy;
2. zawód, zajęcie kowala; kowalka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rzem. fach kowala

 (1.2) rzem. produkcja kuźnicza

Wiktionary

Kowalstwo – rzemiosło wykonywane przez kowala, przy użyciu narzędzi kowalskich. Polega na wytwarzaniu przedmiotów przez kucie. Miejsce pracy kowala nazywane jest kuźnią.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mirek trudni się kowalstwem od czasów podstawówki.

 (1.2) Istnienie rodzimych rud sprzyjało rozwojowi kowalstwa śląskiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kowalczyk mos., kowal mos., Kowalski mos., kowalicha ż.

 przym. kowalski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) kuźnictwo

Wiktionary


kowaluk

nazwisko


SJP.pl


kowalówka

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kowalówka – część miasta Brzeszcze
  • Kowalówka – wieś w pow. wieruszowskim, w gminie Wieruszów
  • Kowalówka – część wsi Bełdów-Krzywa Wieś w powiecie zgierski, w gminie Aleksandrów Łódzki
  • Kowalówka – część wsi Ropa w powiecie gorlickim, w gminie Ropa
  • Kowalówka – część wsi Dobra w powiecie limanowskim, w gminie Dobra
  • Kowalówka – część wsi Szczawa w powiecie limanowskim, w gminie Kamienica
  • Kowalówka – część wsi Żmiąca w powiecie limanowskim, w gminie Laskowa
  • Kowalówka – część wsi Olszówka w powiecie limanowskim, w gminie Mszana Dolna
  • Kowalówka – część wsi Podłopień w powiecie limanowskim, w gminie Tymbark
  • Kowalówka – część wsi Poręba w powiecie myślenickim, w gminie Myślenice
  • Kowalówka – część wsi Skomielna Czarna w powiecie myślenickim, w gminie Tokarnia
  • Kowalówka – część wsi Wiśniowa w powiecie myślenickim, w gminie Wiśniowa

Wikipedia


kowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kować ndk.

 rzecz. kowadło n., Kowadło n., kowal mos./mzw.

Wiktionary


kowanówko

Kowanówko – wieś sołecka w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie obornickim, w gminie Oborniki, nad Wełną.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

W Kowanówku znajduje się szpital rehabilitacyjno-kardiologiczny.

Wikipedia


kowar

stop żelaza, kobaltu, niklu i manganu


SJP.pl

Kowar – stop żelaza zawierający przeciętnie 30% niklu, 15% kobaltu i 0,2% manganu o współczynniku rozszerzalności liniowej porównywalnym ze szkłem. Stosowany jest w elektronice próżniowej do produkcji elektrod i elementów wtapianych w szkło, np. w lampach elektronowych.

Wikipedia


kowara

nazwisko


SJP.pl


kowariancja

miara statystyczna określająca zależność dwóch zmiennych losowych (dla zmiennych niezależnych kowariancja wynosi 0)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mat. stat. iloczyn współczynnika korelacji Pearsona i odchyleń standardowych korelowanych zmiennych losowych;

Wiktionary

Kowariancja, formula_1 – liczba określająca odchylenie elementów od sytuacji idealnej, w której występuje zależność liniowa. Zależność tę określa się między zmiennymi losowymi formula_2 i formula_3.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kowariancja zmiennych niezależnych jest równa zero.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔvarʲˈjãnt͡sʲja, AS: kovarʹi ̯ãncʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kowariantny, kowariancyjny

Wiktionary


kowariancyjny

→ kowariancja


SJP.pl

Patrz:

kowariancja

kowariantny

w matematyce: pozostający w stałej relacji do czegoś; współzmienniczy


SJP.pl


kowarka

maszyna kuźnicza wielobijakowa; młotkownica


SJP.pl


kowarowy

przymiotnik od: kowar


SJP.pl


kowarsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Litwie, w okręgu uciańskim;

Wiktionary

Kowarsk (lit. "Kavarskas") – miasto na Litwie, położone w okręgu uciańskim, 15 km od Onikszt w rejonie onikszteckim.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔ.varsk

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kowarski

Wiktionary


kowarski

→ Kowary


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący Kowar

 (1.2) dotyczący Kowarska

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Felicjan Szczęsny Kowarski – polski malarz, rzeźbiarz, pedagog
  • Lew Kowarski – francuski fizyk atomowy polsko-rosyjskiego pochodzenia
  • Kowarski Grzbiet – grzbiet górski w Karkonoszach

Wikipedia

Patrz:

Kowary

Wymowa:

IPA: kɔˈvar.ski

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kowary, Kowarsk

Wiktionary


kowary

stop żelaza, kobaltu, niklu i manganu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Kowary ( Schmiedeberg im Riesengebirge) – miasto w województwie dolnośląskim, w powiecie karkonoskim, na pograniczu Karkonoszy, Rudaw Janowickich i Kotliny Jeleniogórskiej w Sudetach Zachodnich. Historycznie leżące na Dolnym Śląsku. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa jeleniogórskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pyrofillyt występuje w okolicach Kowar na Dolnym Śląsku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈvarɨ, AS: kovary

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kowarski

Wiktionary


kowarzanin

mieszkaniec Kowar (miasta w Polsce)


SJP.pl


kowarzanka

mieszkanka Kowar (miasta w Polsce)


SJP.pl


kowasz

nazwisko


SJP.pl


kować

dawniej: kuć


SJP.pl


kowboj

pasterz bydła, koni w Ameryce Północnej, charakteryzujący się specyficznym, gł. skórzanym ubiorem: szerokim kapeluszem, pasem z przypiętą bronią; cowboy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pasterz bydła w Ameryce;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Obraz kowboja wylansowany przez Hollywood odbiega od rzeczywistości.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔvbɔj, AS: kovboi ̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kowbojka ż.

 przym. kowbojski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cowboy

Wiktionary


kowbojka

skórzany but na obcasie ze spiczastym czubkiem i z wysoką, zaokrągloną u góry cholewką


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta pasąca bydło w Ameryce

 (1.2) obuw. skórzany but na obcasie z wysoką cholewką o spiczastym czubku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Historyk sztuki chce, by piękna kowbojka udawała wnuczkę weterana II wojny światowej.

 (1.2) Ubierał kapelusz kowbojski i kowbojki i grał nam na harmonijce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kowboj mos.

 przym. kowbojski

Wiktionary


kowbojki

skórzany but na obcasie ze spiczastym czubkiem i z wysoką, zaokrągloną u góry cholewką


SJP.pl


kowbojski

→ kowboj; cowboyski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kowbojami, dotyczący kowbojów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kowboj mos., kowbojka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cowboyski

Wiktionary


kowel

miasto na Ukrainie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Ukrainie, siedziba rejonu kowelskim, w obwodzie żytomierskim;

Wiktionary

Zobacz też: Kowel – przysiółek.

Kowel ( "Ковель") – miasto na Ukrainie, w obwodzie wołyńskim, siedziba administracyjna rejonu kowelskiego i hromady Kowel.

Leży na głównej drodze między Warszawą a Kijowem, około 65 km od granicy polsko-ukraińskiej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔ.vɛl

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kowelski

Wiktionary


kowelin

niebieskogranatowy minerał, siarczek miedzi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) miner. niebieskogranatowy minerał, siarczek miedzi;

Wiktionary

Kowelin (także covellin, dawniej używano także nazwy kawelin) – minerał z gromady siarczków. Rozpowszechniony, ale występujący w niewielkich ilościach.

Nazwa pochodzi od nazwiska włoskiego mineraloga, Nicoli Covelliego (1790–1829), który odkrył ten minerał w produktach ekshalacji Wezuwiusza.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈvɛlʲĩn, AS: kovelʹĩn

Wiktionary


kowelski

przymiotnik od: Kowel (miasto na Ukrainie)


SJP.pl


kowen

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. zorganizowana grupa wyznawców wicca lub innej religii neopogańskiej;

Wiktionary

Kowen – określona grupa wyznawców wicca. Polskie brzmienie tego terminu stanowi spolszczenie z angielskiego "coven".

Wikipedia


kowenant

warunek umowny określający wymogi dla pożyczkobiorcy


SJP.pl


kower

dawny przebój muzyczny lansowany przez nowego wykonawcę w nowej aranżacji; cover


SJP.pl


kowerkot

gęsta tkanina wełniana na płaszcze i kostiumy; covercoat


SJP.pl


kowid

potocznie: COVID-19 - ostra choroba zakaźna układu oddechowego wywołana koronawirusem SARS-CoV-2; covid, covidek, covidzik, koronainfekcja, wuhanka


SJP.pl


kowidowy

→ COVID-19; covidowy, COVID-owy


SJP.pl


kowidoza

sytuacja wywołana pandemią COVID-19 oraz zbyt intensywnymi, uciążliwymi działaniami mającymi na celu jej ograniczenie; covidoza, pandemioza


SJP.pl


kowieski

przymiotnik od: Kowiesy


SJP.pl


kowiesy

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kowiesy – wieś w woj. łódzkim, w pow. skierniewickim, w gminie Kowiesy
  • Kowiesy – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sokołowskim, w gminie Bielany
  • Kowiesy – wieś w woj. mazowieckim, w pow. żyrardowskim, w gminie Mszczonów
  • Kowiesy – gromada w powiecie skierniewickim
  • Kowiesy – dawna gmina wiejska w woj. lubelskim/warszawskim

Wikipedia


kowieński

→ Kowno; kownieński


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Kowna, związany z Kownem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kowno n., Kowieńszczyzna ż., kownianin m., kownianka ż.

Wiktionary


kowiór

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zootechn. staw (dla kaczek, gęsi)

Wiktionary


kownacki

nazwisko


SJP.pl

Kownacki, Kownacka – polskie nazwisko, w Polsce nosi je ok. 3 tys. osób.

Wikipedia


kownianin

mieszkaniec Kowna


SJP.pl


kownianka

mieszkanka Kowna


SJP.pl


kownieński

→ Kowno; kowieński


SJP.pl


kowno

miasto na Litwie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. drugie najważniejsze miasto Litwy, położone w środkowej Litwie u zbiegu Niemna i Wilii;

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z Wilna do Kowna jest 100 kilometrów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kowieńszczyzna ż., kownianin m., kownianka ż.

 przym. kowieński

Wiktionary


kowol

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. ent. czarny żuk

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. etn. choreogr. cieszyński taniec ludowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) My sie wdycki boli tych kowoli.

Wiktionary


kowolik

nazwisko


SJP.pl


kowr

skrótowiec

 (1.1) = Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Siedziba centrali KOWR mieści się w Warszawie.

Wiktionary


kowrow

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Rosji, położone w obwodzie włodzimierskim, nad Klaźmą;

Wiktionary

Kowrow (ros. Ковров) – miasto w Rosji, w obwodzie włodzimierskim, nad Klaźmą (dopływ Oki). 127,8 tys. mieszkańców.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. kowrowski

Wiktionary


kowrowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Kowrowem, dotyczący Kowrowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kowrow mrz.

Wiktionary


kowtun

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrij Kowtun – ukraiński piłkarz
  • Jurij Kowtun – rosyjski piłkarz
  • Ołeksij Kowtun – ukraiński piłkarz
  • Maksim Kowtun – rosyjski łyżwiarz figurowy
  • Natalja Kowtun – rosyjska lekkoatletka

Wikipedia


kowymiar

kowymiar podprzestrzeni - pojęcie odnoszące się do podprzestrzeni wektorowej


SJP.pl


kowzan

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Artur Julian Kowzan – poeta, historyk
  • Borys Kowzan – sowiecki lotnik, pułkownik
  • Franciszek Kowzan – poeta, powstaniec
  • Tadeusz Kowzan – historyk literatury, teatrolog

Wikipedia


koza

1. zwierzę hodowlane z rodziny krętorogich; samica tego zwierzęcia;
2. samica sarny i kozicy;
3. ryba z rodziny piskorzowatych;
4. ludowy instrument dęty; dudy, duda;
5. potocznie:
a) lekkomyślna, przesadnie wesoła dziewczyna; kózka;
b) mały, metalowy piecyk;
c) areszt, więzienie;
d) miejsce odbywania kary szkolnej;
e) smark, glut


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. ssak z rodziny krętorogich, z rodzaju nazwa systematyczna|Capra|ref=tak.;

 (1.2) pot. przest. areszt, więzienie; także szkolny areszt i kara dla ucznia

 (1.7) pot. radosna, pełna wigoru dziewczyna

 (1.9) łow. samica sarny (rodzaj nazwa systematyczna|Capreolus|ref=tak.);

 (1.10) kulin. tradycyjny kurpiowski placek smażony na oleju ze zsiadłego mleka, mąki, jajka, cukru i sody

 (1.11) daw. środ. deska z wystającymi podpórkami i uchwytami służąca do przenoszenia cegieł na plecyecach

 (1.12) hist. wojsk. niewielkie kołowe działko oblężnicze używane w XV-XVI wieku

 (1.13) icht. nazwa systematyczna|Cobitis taenia|ref=tak., mała ryba rzeczna z rodziny piskorzowatych

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • koza domowa i inne ssaki z rodzaju Capra, rodziny krętorogich:
    • koza śruboroga (markur)
    • koza bezoarowa
  • rasy kozy domowej:
    • koza saaneńska
    • koza burska
  • koza – w gwarze myśliwskiej samica sarny lub kozicy
  • koza lub kózka – gatunek (lub podgatunek) ryby z rodziny piskorzowatych (zwykle w odniesieniu do kozy pospolitej):
    • koza pospolita
    • koza aralska (podgatunek kozy złotawej)
    • koza dunajska
    • koza kaspijska

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Koza jest zwierzęciem gospodarskim, gdyż daje mleko.

 (1.10) Na Nowy Rok w każdym domu pieczono fafernuchy i kozy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔza, AS: koza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kozioł m., koźlę n., koźlina ż., koziołek m., koziarz m., koźlak m., koźlarz m., koźlątko n.

:: zdrobn. kózka ż.

 przym. kozi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) mamer, kić, pierdel, ciupa, więzienie

 (1.3) dudy, kobza

 (1.4) gil, gila, smark, glut

 (1.9) siuta

 (1.13) kózka

Wiktionary


kozacki

1. → Kozak (członek lub potomek ludności);
2. → kozak (żołnierz);
3. → kozak (ktoś odważny); chojracki;
4. potocznie: oceniany pozytywnie, świetny, porządny; gitny, gitesowy, fajowy, fajowski


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do Kozaków (ludności ruskiej/ukraińskiej)

 (1.2) odnoszący się do kozaków (oddziałów wojskowych)

 (1.3) pot. odważny

 (1.4) pot. niewiarygodnie szybki i zwinny

 (1.5) pot. bardzo wysoki

 (1.6) pot. wyśmienity, rewelacyjny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ludność kozacka zamieszkiwała stepy położone na południe od księstw ruskich,

 (1.2) Kozacka jazda była wykorzystywana głównie na kresach, w walce z Tatarami i… Kozakami.

 (1.3) To był kozacki skok maluchem.

 (1.4) Ależ on ma kozackie ruchy!

 (1.5) Ta gra ma kozacki poziom trudności.

 (1.6) Ten numer był kozacki, stary!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈzat͡sʲci, AS: kozacʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kozactwo n., Kozak m., kozak m., kozaczyzna ż.

 przysł. kozacko

Wiktionary


kozacko

przysłówek

 (1.1) pot. odważnie, budząc podziw, robiąc wrażenie

 (1.2) pot. bardzo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dla mnie koleś rysuje kozacko. (z internetu)

 (1.2) Te spodnie są kozacko drogie!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈzat͡skɔ, AS: kozacko

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1-2) przym. kozacki

Wiktionary


kozackość

→ kozacki


SJP.pl

Patrz:

kozacki

kozactwo

kozaczyzna; dawniej:
1. oddział wojska złożony z Kozaków;
2. kozacy, wojsko kozackie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) hist. pot. mieszkańcy południowo-wschodniej Ukrainy

 (1.2) daw. depr. wojsko kozackie, oddział (zwykle konny) złożony z kozaków

 (1.3) pot. przesadne, demonstracyjne okazywanie odwagi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kozactwo też wodę a ziemię tylko wszędy zostawiało, gorszych jeszcze dopuszczając się od nas i od Tatarów okrucieństw.

 (1.2) Znikły flankiery kozactwa i dragonów, co przez cztery z górą godziny miotały tyralierski ogień.

 (1.3) Uważano, że swoiste kozactwo było nieodrodną cechą tego pokolenia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kozak mzw./mos., Kozak mos., kozaczek mos., kozaczę mos., kozaczysko mos., geogr. Kozaczyzna ż., kozakiernia ż., kozaczynka ż., kozakinka ż.

 czas. kozaczyć ndk., kozakować ndk., kozaczyć się ndk.

 przym. kozacki, kozaczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Kozacy, kozaczyzna

 (1.2) kozaczyzna

 (1.3) brawura, chojractwo, zuchwalstwo, kozakeria

Wiktionary


kozacy

1. potocznie: ktoś odważny, mężny
2. żołnierz lekkiej jazdy kozackiej


SJP.pl

Kozacy (ukr. "козаки́" / "kozaky", ros. "каза́ки" a. "казаки́" / "kazaki", z tur. "quazzāq", "awanturnik") – grupa ludności o charakterze wieloetnicznym z dominującym substratem ruskim, zamieszkującej stepy położone na południe od księstw ruskich, określająca później także rodzaj osadnictwa wojskowego na zasiedlanych ziemiach pogranicznych Rzeczypospolitej i Rosji.

Wikipedia


kozaczek

zdrobnienie od: kozak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kozak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kozak m., Kozak m./ż.

Wiktionary


kozaczka

zdrobnienie od: kozak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przen. pot. dziewczyna lub kobieta lubiąca się popisywać brawurą

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. kozak mos.

Wiktionary


kozaczki

zdrobnienie od: kozak


SJP.pl

Kozaczki (ukr. Козачки) – wieś na Ukrainie w rejonie krzemienieckim należącym do obwodu tarnopolskiego.

W okresie międzywojennym w miejscowości stacjonowała strażnica KOP „Kozaczki”.

1 sierpnia 1943 roku (rzeź wołyńska) członkowie UPA zamordowali tutaj dwie Polki.

Wikipedia


kozaczok

[czytaj: kozaCZOK] taniec popularny w Europie Zachodniej w drugiej połowie lat sześćdziesiątych, oparty na różnych przeróbkach jednej z najbardziej znanych pieśni rosyjskich - "Katiusza"; kazaczok


SJP.pl


kozaczuk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Kozaczuk – polski aktor teatralny i filmowy
  • Władysław Kozaczuk – polski historyk wojskowości, wojskowy

Wikipedia


kozaczy

przymiotnik od: kozak


SJP.pl


kozaczyzna

kozactwo; dawniej:
1. oddział wojska złożony z Kozaków;
2. kozacy, wojsko kozackie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. pot. dawna ludność wspólnot wojskowo-rolniczych na Ukrainie

 (1.2) daw. tryb życia właściwy kozaczyźnie (1.1)

 (1.3) daw. depr. wojsko kozackie, zbrojni kozacy

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kozaczyzny − terytoria należące do Kozaków
  • Kozaczyzna − wieś na Litwie
  • Kozaczyzna – – wieś na Ukrainie w rejonie czortkowskim należącym do obwodu tarnopolskiego
  • Kozaczyzna – wieś na Ukrainie w obwodzie lwowskim, w rejonie złoczowskim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Właśnie teraz, w tej chwili, gdy wiózł buławę Chmielnickiemu, a ustępstwa kozaczyźnie, zwątpił o wszystkim – ujrzał oczywiście marność swoich wysileń.

 (1.2) W pierwotnej kozaczyźnie żywioł tatarski silnie przemagał, dopiero z czasem ruskiemu ustąpił.

 (1.3) Przed kolejnym natarciem jazdy kozaczyzna wycofała się i schroniła za swym umocnionym taborem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kozak mzw./mos., Kozak mos., kozaczek mos., kozaczę mos., kozaczysko mos., kozactwo n., geogr. Kozaczyzna ż., kozakiernia ż., kozaczynka ż., , kozakinka ż.

 czas. kozaczyć ndk., kozakować ndk.

 przym. kozacki, kozaczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kozactwo

 (1.3) kozactwo

Wiktionary


kozaczyć

1. dawniej: narzucać komuś kozacki tryb życia, kozackie obyczaje;
2. dawniej: pędzić życie typowe dla Kozaka, żyć jak Kozak; kozakować;
3. potocznie: udawać kozaka, starać się być śmiałkiem, kozakiem, popisywać się odwagą; kozakować


SJP.pl


kozaczyński

nazwisko


SJP.pl


kozak

1. potocznie: ktoś odważny, mężny
2. żołnierz lekkiej jazdy kozackiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. wojsk. żołnierz lekkiej pomocniczej jazdy w armii carskiej, także w szlacheckiej Polsce oraz w Turcji i Prusach;

 (1.2) przen. chwacki, żywy, śmiały chłopak lub dziewczyna

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) choreogr. rodzaj tańca ukraińskiego; muzyka skomponowana do wykonywania tego tańca;

 (2.2) pot. grzyb koźlarz, Leccinum Gray;

 (2.3) obuw. zwykle w lm. wysoki zimowy but damski ze skóry

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kozacy – lud zamieszkujący wschodnią Europę i Azję
    • Kozacy dunajscy
    • Kozacy zaporoscy
    • Kozacy dońscy
    • Kozacy kubańscy
    • Kozacy terscy
    • Kozacy astrachańscy
    • Kozacy uralscy (jaiccy)
    • Kozacy Siedmiorzecza
    • Kozacy orenburscy
    • Kozacy syberyjscy
    • Kozacy nadbajkalscy

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przed carem dumnie maszerował szwadron kozaków.

 (1.2) Zenek wypił sam pół litra wódki, kozak z niego!

 (2.1) Z podziwem patrzyliśmy na zespół tańczący kozaka.

 (2.3) Podobają mi się moje nowe kozaki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔzak, AS: kozak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kozak mos., Kozaczka ż., kozaczyzna ż., kozaczysko m., kozaczyna m., kozaczynka ż., kozakiernia ż.

:: zdrobn. kozaczek m.

 czas. kozaczyć ndk.

 przym. kozacki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. kozuń

 (1.2) chojrak, chwat, gieroj, junak, mołojec, śmiałek, zuch

 (2.1) kazaczok

 (2.2) koźlarz, koźlarek

 (2.3) botek

Wiktionary


kozaki

1. potocznie: ktoś odważny, mężny
2. żołnierz lekkiej jazdy kozackiej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kozaki – buty z wysoką cholewką, noszone zimą
  • Kozaki – wieś w województwie lubelskim, w powiecie biłgorajskim, w gminie Łukowa
  • Kozaki – przysiółek wsi Szcześniki, w województwie lubelskim, w powiecie włodawskim, w gminie Hańsk
  • Kozaki – przysiółek wsi Konieczki, w województwie śląskim, w powiecie kłobuckim, w gminie Panki
  • Kozaki – osada w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie gołdapskim, w gminie Gołdap
  • Kozaki – część wsi Tokarzew, w województwie wielkopolskim, w powiecie ostrzeszowskim, w gminie Doruchów
  • Kozaki – część wsi Kotłów, w województwie wielkopolskim, w powiecie ostrzeszowskim, w gminie Mikstat
  • Kozaki – wieś w obwodzie brzeskim, w rejonie prużańskim, w sielsowiecie Szczerczewo
  • Kozaki – chutor w obwodzie grodzieńskim, w rejonie ostrowieckim, w sielsowiecie Gudogaje
  • Kozaki – wieś w obwodzie mińskim, w rejonie mińskim, w sielsowiecie Horanie
  • Kozaki – wieś w obwodzie mińskim, w rejonie wołożyńskim, w sielsowiecie Raków.
  • Kozaki – wieś w obwodzie witebskim, w rejonie szarkowszczyńskim, w sielsowiecie Bildziugi

Wikipedia


kozakiewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Kozakiewicz – współzałożyciel zespołów Pidżama Porno i Strachy na Lachy
  • Antoni Kozakiewicz – polski malarz
  • Daniel Kozakiewicz – aktor i reżyser filmowy
  • Dariusz Kozakiewicz – polski gitarzysta
  • Ita Kozakiewicz – działaczka Polonii na Łotwie
  • Jarosław Kozakiewicz – polski artysta
  • Jerzy Kozakiewicz – polski aktor
  • Mikołaj Kozakiewicz – socjolog, polityk, poseł na Sejm
  • Stanisław Kozakiewicz – filomata
  • Władysław Kozakiewicz – lekkoatleta-tyczkarz

Wikipedia


kozakować

kozaczyć;
1. dawniej: pędzić życie typowe dla Kozaka, żyć jak Kozak;
2. potocznie: udawać kozaka, starać się być śmiałkiem, kozakiem, popisywać się odwagą


SJP.pl


kozakowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Józef Kozakowski – polski urzędnik, poseł na Sejm
  • Witold Kozakowski – polski muzyk, nauczyciel

Wikipedia


kozanecki

nazwisko


SJP.pl


kozankiewicz

nazwisko


SJP.pl


kozać

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. nakazywać, nauczać

Wiktionary


kozdra

nazwisko


SJP.pl


kozdrowski

nazwisko


SJP.pl


kozdrój

nazwisko


SJP.pl


kozenin

Kozenin – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie opoczyńskim, w gminie Sławno.

W latach 1954–1959 wieś należała i była siedzibą władz gromady Kozenin, po jej zniesieniu w gromadzie Sławno. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

Wikipedia


kozer

człowiek umiejący rozmawiać, gawędzić interesująco, dowcipnie; gawędziarz; causeur


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek rozmowny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gawędziarz

Wiktionary


kozera

dawniej:
1. powód, przyczyna;
2. kolor atutowy (w grze w karty), także karta atutowa;
3. awantura, kłótnia; dziś tylko w wyrażeniu "nie bez kozery" - nie bez powodu, nie bez przyczyny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. powód, przyczyna

 (1.2) daw. awantura, kłótnia

 (1.3) daw. karc. kolor atutowy, także karta atutowa

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈzɛra, AS: kozera

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) atut

Wiktionary


kozerka

1. miejsce łączenia się kołnierza marynarki oraz klapy;
2. zdrobnienie od: kozera


SJP.pl


kozerny

dawniej w kartach: atutowy


SJP.pl


kozerski

nazwisko


SJP.pl


kozeta

duża kozetka


SJP.pl

Kozeta (w oryginale francuskim Cosette) – jedna z fikcyjnych bohaterek powieści "Nędznicy" Wiktora Hugo.

Wikipedia


kozetka

wyściełana kanapka bez oparcia, używana w gabinetach lekarskich i szpitalach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wąski mebel bez oparcia, przeznaczony do leżenia

Wiktionary

Kozetka (fr. "causette" – pogawędka) – niewielka dwuosobowa kanapa, mająca oparcie z jednej lub z dwóch stron. Wprowadzona we Francji w połowie XVIII wieku, rozpowszechniona w XIX wieku.

W Polsce nazwa różnych leżanek, np. leżanki lekarskiej lub prostego łóżka.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Otuliła się w wytarte futro, umieściła się wygodniej na kozetce i powróciła do książki.

 (1.1) Podchodzę do kozetki i układam się wygodnie. Zamykam oczy, ale natychmiast otwieram je na powrót, bo doznaję nieprzyjemnego uczucia zapadania się, zupełnie jak po dużej dawce alkoholu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈzɛtka, AS: kozetka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kozetkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg-pl|Poznań|leżanka.

Wiktionary


kozi

związany z kozą, pochodzący od kozy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący kozy, odnoszący się do kozy (o zwierzęciu)

 (1.2) pochodzący od kozy

 (1.3) charakterystyczny dla kozy, mający cechy kozy

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Kozie mleko, do niedawna zapomniane, znalazło niedawno zastosowanie w przemyśle kosmetycznym.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔʑi, AS: koźi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koziczek mrz., koźlina ż., koźlątko n., koza ż., kozioł mzw., koźlę n., kózka ż., koziarz mos.

 przym. koźli

Wiktionary


koziak

nazwisko


SJP.pl


kozianin

mieszkaniec Kóz (wsi w Polsce)


SJP.pl


kozianka

mieszkanka Kóz (wsi w Polsce)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kozianka – część wsi Janik w woj. świętokrzyskim, w pow. ostrowieckim, w gminie Kunów
  • Kozianka – kolonia w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. iławskim, w gminie Iława

Wikipedia


koziara

nazwisko


SJP.pl


koziarka

1. rzadko: pasterka kóz;
2. dawniej: żona albo córka pasterza kóz


SJP.pl


koziarnia

pomieszczenie dla kóz


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • koziarnia – pomieszczenie dla kóz
  • Koziarnia – część wsi Osiny w woj. łódzkim, w pow. łaskim, w gminie Sędziejowice
  • Koziarnia – część wsi Stary Goniwilk w woj. mazowieckim, w pow. garwolińskim, w gminie Żelechów
  • Koziarnia – część wsi Wojsławice w woj. świętokrzyskim, w pow. kazimierskim, w gminie Kazimierza Wielka
  • Koziarnia – wieś w woj. podkarpackim, w pow. niżańskim, w gminie Krzeszów
  • Koziarnia – jaskinia w Ojcowskim Parku Narodowym
  • Koziarnia – skała w Ojcowskim Parku Narodowym
  • Koziarnia – szczyt w Gorcach
  • Koziarnia – wąwóz w Ojcowskim Parku Narodowym

Wikipedia


koziarski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Czesław Koziarski – polski inżynier mechanik.
  • Daniel Koziarski – polski prawnik, pisarz
  • Stanisław Koziarski – polski geograf

Wikipedia


koziarz

1. pasterz kóz;
2. osoba grająca na kozie, dudach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hodowca kóz

 (1.2) pasterz kóz

Wiktionary

Koziarz, Kosiarz (943 m) – szczyt w grzbiecie głównym Pasma Radziejowej w Beskidzie Sądeckim. Znajduje się w zachodnim końcu tego pasma, pomiędzy Jaworzynką (936 m) a Suchym Groniem (855 m). W północno-zachodnim kierunku stok Koziarza opada w widły dwóch źródłowych cieków potoku Klępowski, we wschodnim kierunku od Koziarza odchodzi niski grzbiet oddzielający dolinę potoku Kąty od doliny Obidzkiego Potoku. Na grzbiecie tym i w dolinach potoków rozłożone są przysiółki Obidzy.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. koza ż., kózka ż., kozioł m., koziołek m., koźlak m., koźlę n., kozik m., koźlak m., kozina ż., koźlina ż.

:: fż. koziarka ż.

 przym. kozi, koźli, koźlęcy

Wiktionary


koziatek

nazwisko


SJP.pl


kozibród

roślina zielna z rodziny astrowatych (złożonych), rosnąca w wielu gatunkach w Europie, Azji i Afryce


SJP.pl

Kozibród ("Tragopogon") – rodzaj roślin z rodziny astrowatych. Obejmuje 124 gatunki. Występują one w regionie Morza Środziemnego oraz w pozostałej części Europy i Azji w strefie umiarkowanej, rosnące w formacjach trawiastych. Są to rośliny zielne o trawiastych (długich i wąskich) liściach i kwiatach skupionych w koszyczek na szczycie pędu, otwierający się tylko rano.

Wikipedia


kozica

ssak górski z rodziny pustorożców; giemza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Rupicapra rupicapra|ref=tak., ssak górski o bujnej sierści i pionowo wyrastających rogach, zagiętych ku tyłowi u samca;

Wiktionary

Kozica ("Rupicapra") – rodzaj ssaków z podrodziny antylop (Antilopinae) w obrębie rodziny wołowatych (Bovidae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podczas wspinaczki po górach spotkaliśmy kilka kozic.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʑit͡sa, AS: koźica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koźlątko n.

Wiktionary


kozicki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Kozicki – polski matematyk
  • Marian Kozicki – polski jeździec sportowy
  • Stanisław Kozicki – polski polityk i publicysta
  • Stanisław Kozicki ps. „Howerla” – harcmistrz, podporucznik
  • Stefan Kozicki – polski pisarz, reportażysta i scenarzysta
  • Władysław Kozicki – polski historyk sztuki, poeta, dramaturg i publicysta
  • Majdanek Kozicki – wieś w Polsce w województwie lubelskim, w powiecie świdnickim

Wikipedia


kozicowy

piwo kozicowe - regionalny napój kurpiowski


SJP.pl


koziczek

zdrobnienie od: kozik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: kozik

 (1.2) mały kozik

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jasiek wyskrobał koziczkiem frasobliwego Pana Jezusa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koza ż., kozik mrz.

 przym. kozi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) kozik, nożyk

Wiktionary


koziczyn

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koziczyn – wieś w woj. lubuskim, w pow. słubickim, w gminie Cybinka
  • Koziczyn – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ciechanowskim, w gminie Regimin
  • Koziczyn – zlikwidowany przystanek osobowy w Koziczynie, w gminie Cybinka
  • Koziczyn – wieś na Litwie, w okręgu uciańskim, w rejonie ignalińskim, w gminie Ignalino.
  • Koziczyn – wieś na Litwie, w okręgu uciańskim, w rejonie ignalińskim, w gminie Ignalino

Wikipedia


koziczyński

nazwisko


SJP.pl


kozidrak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kozidrak – polskie nazwisko. Według danych z lat 90. XX wieku nazwisko to nosi mniej niż 50 osób w Polsce.
  • Beata Kozidrak (ur. 1960) – polska piosenkarka, autorka tekstów i kompozytorka
  • Jarosław Kozidrak (1955–2018) – polski gitarzysta i klawiszowiec, wokalista i kompozytor, założyciel zespołu Bajm

Wikipedia


koziegłowianin

mieszkaniec Koziegłów (miasta w Polsce)


SJP.pl


koziegłowianka

mieszkanka Koziegłów (miasta w Polsce)


SJP.pl


koziegłowski

przymiotnik od: Koziegłowy


SJP.pl


koziegłowy

1. miasto w Polsce;
2. nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koziegłowy – miasto w województwie śląskim, w powiecie myszkowskim, w gminie Koziegłowy
  • Koziegłowy – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, w gminie Czerwonak (druga pod względem liczby ludności wieś w Polsce)
  • Koziegłowy – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie konińskim, w gminie Kleczew
  • Koziegłowy – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie grójeckim, w gminie Jasieniec
  • Koziegłowy – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie pułtuskim, w gminie Pokrzywnica
  • Koziegłowy – gmina miejsko-wiejska w województwie śląskim, w powiecie myszkowskim
  • Koziegłowy – dawna gmina wiejska w guberni piotrkowskiej
  • Koziegłowy – dawna gmina wiejska głównie w woj. kieleckim i śląskim
  • dekanat Koziegłowy
  • gmina Koziegłowy
  • Kolonia Koziegłowy

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔʑɛɡˈwɔvɨ, AS: koźegu̯ovy

Wiktionary

Powiązane:

 przym. koziegłowski

Wiktionary


koziej

związany z kozą, pochodzący od kozy


SJP.pl

Koziej – nazwisko używane w Polsce.

Na początku lat 90. XX wieku nosiło je w Polsce 1226 pełnoletnich osób. Najwięcej w dawnym woj. lubelskim (482 osoby), zamojskim (117 osób) i chełmskim (99 osób).

Wikipedia


kozielec

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kozielec (Kozełeć) – osiedle typu miejskiego w obwodzie czernihowskim
  • Kozielec – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. bydgoskim, w gminie Dobrcz
  • : Kozielec – projektowany rezerwat przyrody w okolicy wsi
  • Kozielec – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. świeckim, w gminie Nowe
  • Kozielec (skały) – Karkonosze

Wikipedia


kozielecki

nazwisko


SJP.pl


kozielewicz

nazwisko


SJP.pl


kozielice

nazwa dwóch wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kozielice – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. kamieńskim, w gminie Golczewo
  • Kozielice – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. pyrzyckim, w gminie Kozielice
  • Kozielice – dawna gmina wiejska w woj. szczecińskim
  • Kozielice – gromada w powiecie pyrzyckim
  • Kozielice – nieczynny przystanek kolejowy w Kozielicach w województwie zachodniopomorskim

Wikipedia


kozielicki

przymiotnik od: Kozielice


SJP.pl


kozielsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w obwodzie kałuskim Rosji;

Wiktionary

Kozielsk ( Козельск) – miasto w obwodzie kałuskim Rosji.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. kozielski

Wiktionary


kozielski

przymiotnik od:
1. Koźle;
2. Kozielsk


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Kozielskiem, dotyczący Kozielska

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kazimierz kozielski (ur. ok. 1312, zm. po 1342) – książę kozielski w latach 1336–po 1342
  • Benedykt Kozielski (1918–2004) – polski działacz społeczny na Śląsku, więzień KL Auschwitz, samorządowiec
  • Stanisław Kozielski (ur. 1948) – polski informatyk z Politechniki Śląskiej
  • Marian Kozielski – polski fizyk, profesor nadzwyczajny Politechniki Warszawskiej
  • Robert Kozielski (ur. 1968) – polski ekonomista, były piłkarz, profesor Uniwersytetu Łódzkiego
  • Boris Kozielski, właśc. Bernard Wolfowicz Gołowaniewski (1902–1936) – funkcjonariusz radzieckich służb specjalnych, major bezpieczeństwa państwowego
  • (1729–1794) – rosyjski filozof
  • Piastowie bytomsko-kozielscy – linia dynastii Piastów śląskich zapoczątkowana przez Kazimierza bytomskiego, panująca w księstwach bytomskim i kozielskim oraz w Siewierzu i Toszku
  • Powiat kędzierzyńsko-kozielski – powiat w Polsce, na terenie województwa opolskiego, utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej
  • Powiat kozielski – powiat istniejący w latach 1945–1975 na terenie obecnego powiatu kędzierzyńsko-kozielskiego (woj. opolskie)

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Kozielsk mrz.

Wiktionary


kozienice

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Zobacz też: Kozienice w innych znaczeniach tej nazwy.

Kozienice – miasto w województwie mazowieckim, w powiecie kozienickim. Siedziba władz powiatu i miejsko-wiejskiej gminy Kozienice. Położone nad lewym dopływem Wisły – rzeką Zagożdżonką, na Nizinie Środkowomazowieckiej; historycznie – w Małopolsce.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam już po uszy Kozienic i tych wyranżerowanych szkap pułkowych, z którymi muszę grywać w mariasza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔʑɛ̇̃ˈɲit͡sɛ, AS: koźė̃ńice

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kozienicki

Wiktionary


kozienicki

przymiotnik od: Kozienice


SJP.pl


kozieniczanin

mieszkaniec Kozienic


SJP.pl


kozieniczanka

mieszkanka Kozienic


SJP.pl


kozieniec

wrodzona lub nabyta wada postawy nóg u konia, charakteryzująca się pochyleniem stawu nadgarstkowego do przodu; koziniec


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kozieniec – wieś w województwie lubelskim, w pow. krasnostawskim, w gminie Siennica Różana
  • Kozieniec – wieś w województwie mazowieckim, w pow. przysuskim, w gminie Potworów
  • Kozieniec – wzniesienie na Garbie Tenczyńskim w Czułowie w województwie małopolskim

Wikipedia


kozieradka

roślina zielna o jasnożółtych kwiatach, przypomina z wyglądu koniczynę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Trigonella|ref=tak., rodzaj aromatycznych roślin z rodziny bobowatych, używanych jako przyprawa i w celach leczniczych;

 (1.2) kulin. przyprawa z nasion kozieradki pospolitej (nazwa systematyczna|Trigonella foenum-graecum|ref=tak.)

Wiktionary

Kozieradka ("Trigonella" L.) – rodzaj roślin należący do rodziny bobowatych. Obejmuje ponad 100 gatunków występujących na wszystkich kontynentach Starego Świata sięgając po wyspy Oceanii. W Polsce jako przejściowo dziczejące (efemerofity) spotykane są dwa gatunki: kozieradka błękitna ("T. caerulea") i pospolita ("T. foenum-graecum").

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Dodawana do potraw, kozieradka wzbogaca ich smak i pobudza trawienie, działając przy tym regenerująco, przeciwzapalnie i przeciwalergicznie.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kozierodka

Wiktionary


kozierkiewicz

nazwisko


SJP.pl


kozietulski

nazwisko


SJP.pl


kozieł

nazwisko


SJP.pl

Kozieł – wieś w Polsce, położona w województwie opolskim, w powiecie oleskim, w gminie Praszka.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa częstochowskiego.

W 1929 r. wybudowano kapliczkę we wsi z wizerunkiem Maryi z dzieciątkiem Jezus, która stała się zabytkiem. Na początku 2015 r. wyremontowano i odświeżono wygląd kapliczki.

Wikipedia


kozieński

przymiotnik od: Kozy


SJP.pl


kozik

rodzaj małego nożyka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mały nóż ze składanym, spiczastym ostrzem i drewnianym trzonkiem

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kozik, cyganek – składany nóż w drewnianej oprawie
  • Kozik – nazwisko
  • Marcin Kozik – matematyk i informatyk związany z Uniwersytetem Jagiellońskim
  • Jakub Kozik – matematyk i informatyk związany z Uniwersytetem Jagiellońskim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Chuligan wyrył kozikiem na drewnianej ławce plugawy napis.

 (1.1) Do dziesiątego roku życia zepsuł ze cztery koziki, ale też strugał nimi dziwne rzeczy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔʑik, AS: koźik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koźlątko n., koźlę n., koziarz mos., koziczek mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nożyk, scyzoryk, reg. pozn. hajtok

Wiktionary


kozikowski

nazwisko


SJP.pl


kozina

mięso z kozy


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kozina (mięso)
  • Kozina – dwuwierzchołkowe wzniesienie w Sudetach Środkowych, w Górach Kamiennych, w zachodniej części pasma Gór Suchych
  • Kozina – wieś na Ukrainie w obwodzie tarnopolskim, w rejonie czortkowskim
  • Kozina – wieś na Ukrainie w obwodzie iwanofrankiwskiego, w rejonie tyśmienickim
  • Kozina – wieś w Słowenii, w gminie Hrpelje-Kozina
  • Kozina – część miasta Wolbromia
  • Kozina – część wsi Podgaje w woj. świętokrzyskim, w pow. buskim, w gminie Busko-Zdrój
  • Kozina – część wsi Donatkowic w woj. świętokrzyskim, w pow. kazimierskim, w gminie Kazimierza Wielka
  • Irma Kozina
  • Jan Kozina
  • Strażnica KOP „Kozina”
  • Gmina Hrpelje-Kozina

Wikipedia


koziniec

wrodzona lub nabyta wada postawy nóg u konia, charakteryzująca się pochyleniem stawu nadgarstkowego do przodu; kozieniec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zootechn. kozie łajno

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koziniec – część miasta Czchów
  • Koziniec – część miasta Zakopane
  • Koziniec – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. ząbkowickim, w gminie Ząbkowice Śląskie
  • Koziniec – część wsi Liszno-Kolonia w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Rejowiec Fabryczny
  • Koziniec – część wsi Ożegów w woj. łódzkim, w pow. pajęczańskim, w gminie Siemkowice
  • Koziniec – wieś w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Mucharz
  • Koziniec – część wsi Przybradz w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Wieprz
  • Koziniec – część wsi Nowy Borek w woj. podkarpackim, w pow. rzeszowskim, w gminie Błażowa
  • Koziniec – wieś w woj. podlaskim, w pow. monieckim, w gminie Jasionówka
  • Koziniec – dopływ Kaczawy
  • Koziniec – szczyt w słowackich Tatrach Zachodnich
  • Koziniec – potoczna nazwa szczytu Cuberniok w Beskidzie Śląskim

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. koziorz mos.

Wiktionary


koziobrody

przymiotnik

 (1.1) mający kozią brodę, podobną do koziej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔʑɔˈbrɔdɨ, AS: koźobrody

Wiktionary


koziogłowy

przymiotnik

 (1.1) mający kozią głowę

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔʑɔɡˈwɔvɨ, AS: koźogu̯ovy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stpol. koziogłów

Wiktionary


koziogłów

przymiotnik

 (1.1) stpol. mający kozią głowę

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʑɔɡwuf, AS: koźogu̯uf

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koziogłowy

Wiktionary


koziokopytny

przymiotnik

 (1.1) mający kozie kopyta

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔʑɔkɔˈpɨtnɨ, AS: koźokopytny

Wiktionary


kozionogi

przymiotnik relacyjny

 (1.1) mający kozie nogi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dla siebie zaś wynalazł inny przemyślny instrument, piszczałkę, syrinks (my jednak dalej w tej książce usłyszymy o niej jako o melancholijnej zdobyczy kozionogiego Pana).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔʑɔ̃ˈnɔɟi, AS: koźõnoǵi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kozłonogi, koźlonogi, koziostopy

Wiktionary


koziooki

przymiotnik

 (1.1) mający kozie oczy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔʑɔˈːci, AS: koź•oḱi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzad. kozioki, rzad. kozooki

Wiktionary


koziorogi

przymiotnik

 (1.1) mający kozie rogi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔʑɔˈrɔɟi, AS: koźoroǵi

Wiktionary


koziorowicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krzysztof Koziorowicz – polski koszykarz
  • Michał Koziorowicz – polski szachista

Wikipedia


koziorowski

nazwisko


SJP.pl


koziorożec

zwierzę górskie o dużych rogach zagiętych ku tyłowi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. ssak z rzędu parzystokopytnych;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • koziorożec – zwierzę krętorogie z rodzaju Capra:
    • koziorożec abisyński (Capra walie)
    • koziorożec alpejski (Capra ibex ibex)
    • koziorożec kaukaski (Capra caucasica)
    • koziorożec nubijski (Capra ibex nubiana)
    • koziorożec pirenejski (Capra pyrenaica)
    • koziorożec syberyjski (Capra ibex sibirica)
    • koziorożec wschodniokaukaski (Capra cylindricornis)
  • Koziorożec – gwiazdozbiór
  • Koziorożec – jeden z astrologicznych znaków zodiaku
  • Koziorożec – belgijska seria komiksowa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dostałam widokówkę z koziorożcem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koziorożec m.

Wiktionary


koziorz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zootechn. pasterz kóz

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koziniec mrz.

Wiktionary


kozioróg

kozioróg dębosz - chrząszcz żyjący w lasach liściastych


SJP.pl


kozioł

1. samiec kozy;
2. samiec sarny, rogacz;
3. siedzenie dla woźnicy w pojeździe konnym;
4. drążki drewniane zbite na skos w kształcie litery X, używane jako konstrukcja wsporcza;
5. przyrząd gimnastyczny używany do ćwiczeń w skokach;
6. odbicie piłki od ziemi;
7. ludowy instrument dęty, odmiana dud


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) zool. dorosły samiec kozy;

 (1.2) zool. samiec sarny;

 (1.3) przen. człowiek uparty, nieprzejednany

 (1.4) sport. odbicie piłki od ziemi;

 (1.5) muz. ludowy instrument muzyczny z grupy aerofonów stroikowych;

 (1.6) przest. drewniana konstrukcja do noszenia cegieł na plecyecach

 (1.7) bud. umocnienie kalenicy dachu krytego strzechą

 (1.8) druk. drukarski stół z pochyłym blatem

 (1.9) stojak do piłowania drewna;

 (1.10) roln. stojak do suszenia siana

 (1.11) stojak służący jako podpora lub zapora

 (1.12) siedzenie powożącego pojazdem zaprzęgowym

 (1.13) wojsk. karabiny (lub inna broń długa) ustawione na sztorc i oparte o siebie nawzajem

 (1.14) stpol. rodzaj mocnego piwa

 (1.15) sport. przyrząd gimnastyczny, używany w akrobatyce

 (1.16) daw. przen. człowiek niedbały

 (1.17) kolej. wózek do przewożenia wagonów szerokotorowych po torach węższych

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kozioł – wieś w woj. lubelskim, w pow. puławskim, w gminie Baranów
  • Kozioł – wieś w woj. podlaskim, w pow. kolneńskim, w gminie Kolno
  • Kozioł – osiedle w Sławkowie
  • Kozioł koło Strzemieszyc – osiedle w Sławkowie
  • Kozioł – gromada w powiecie koleńskim
  • Kozioł – góra w Górach Wałbrzyskich wysokość 773 m n.p.m.
  • Kozioł – wieś w obwodzie wołyńskim, w rejonie koszyrskim
  • Andrzej Kozioł (ujednoznacznienie)
  • Janusz Kozioł – polski lektor filmowy, radiowy i telewizyjny
  • Magdalena Kozioł – polska judoczka
  • Marcin Kozioł (ujednoznacznienie)
  • Mariusz Kozioł – polski wokalista, kompozytor, aranżer, instrumentalista, aktor, lektor telewizyjny i radiowy

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Kolega zabrał złom z pyska upolowanego przeze mnie kozła.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔʑɔw, AS: koźou̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koźlina ż., koźlątko n., koza ż., kozłowanie n.

:: zdrobn. koziołek m., koźlę n.

 czas. kozłować, koziołkować, przekoziołkować

 przym. koźli, kozi, koziołkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cap

 (1.2) rogacz

 (1.5) kozioł ślubny, kozioł weselny, kozioł wielkopolski

 (1.14) koźlak

Wiktionary


koziołeczek

zdrobnienie od: koziołek


SJP.pl


koziołek

mały kozioł


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) zool. młody lub mały kozioł

 (1.2) zool. młody samiec sarny

 (1.3) ćwiczenie fizyczne z przewrotem ciała

 (1.4) lekkie siedzisko woźnicy

 (1.5) lud. drewniana figurka używana podczas obchodów wsi i na zabawie w ostatni wtorek karnawału

 (1.6) techn. lekka konstrukcja podpierająca

 (1.7) ornit. zob. kszyk.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • «mały, młody kozioł – samiec kozy lub sarny»
  • «małe, o lekkiej konstrukcji siedzenie dla woźnicy; też: podwyższenie nakładane na kozioł»
  • «niewielki kozioł – konstrukcja»
  • «inaczej fikołek»
  • Koziołek – kolonia w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. lipnowskim, w gminie Skępe
  • Koziołek – część wsi Skrzynno w województwie łódzkim, w pow. wieluńskim, w gminie Ostrówek
  • Koziołek – zniesiona nazwa osady leśnej w województwie łódzkim, w powiecie wieruszowskim, w gminie Bolesławiec
  • Koziołek – kolonia wsi Żdżary w województwie łódzkim, w powiecie wieruszowskim, w gminie Bolesławiec
  • Koziołek – wieś w woj. mazowieckim, w pow. kozienickim, w gminie Grabów nad Pilicą
  • Koziołek – część wsi Rusinów w woj. podkarpackim, w pow. kolbuszowskim, w gminie Majdan Królewski
  • Koziołek – przystanek kolejowy w Koziołku, w województwie kujawsko-pomorskim
  • koziołek – skórny, błoniasty wyrostek w małżowinie usznej niektórych nietoperzy

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈʑɔwɛk, AS: koźou̯ek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koziołkowanie n., kozioł m., koźlątko n., koźlak m., koźlina ż., koza ż., koźlę n., koziarz mos.

 przym. koźli, koziołkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) capek, koźlak, koźlątko

 (1.3) fikołek

 (1.6) kawaleto, kobyłka

Wiktionary


koziołkowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) robienie koziołków

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kozioł mzw., koziołeczek mzw., koziołek mzw., koźlątko n., koźlę n.

 czas. koziołkować ndk.

 przym. koziołkowy

Wiktionary


koziołkować

wykonywać całym ciałem szybki obrót przez głowę


SJP.pl


koziołkowy

przymiotnik od: koziołek


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do koziołka

przymiotnik relacyjny

 (2.1) dotyczący koziołka, określający koziołka, używany przy koziołku

przymiotnik jakościowy

 (3.1) charakterystyczny dla koziołka, mający cechy koziołka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kozioł mzw., koziołek mzw., koźlątko n., koźlę n., koziołkowanie n.

Wiktionary


koziułkowate

rodzina owadów z rzędu muchówek


SJP.pl

Koziułkowate, komarnice (Tipulidae) – rodzina owadów z rzędu muchówek.

Ich odnóża mogą oderwać się od reszty ciała, co może je ratować po złapaniu przez ptaki.

Większość osiąga do 60 mm długości, niektóre tropikalne gatunki nawet ponad 100 mm. Samice mają wypukłe od strony brzusznej odwłoki z powodu zgromadzonych jaj oraz spiczaste pokładełka służące do ich składania.

Wikipedia


koziułkowaty

o cechach koziułkowatych (rodzina owadów)


SJP.pl


koziński

nazwisko


SJP.pl

Koziński v. Zagłoba, Zdan, Kojleńczyk (Koileńczyk) – własny

Wikipedia


kozodoje

rodzina ptaków z rzędu lelkowych; lelkowate


SJP.pl


kozodój

przedstawiciel rodziny kosmopolitycznych ptaków nocnych lub zmierzchowych o krótkim, szerokim dziobie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. ten, który doi kozy

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) ornit. zob. lelek kozodój.

Wiktionary


kozojebca

wulgarnie: osoba z Bliskiego Wschodu lub innych krajów muzułmańskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wulg. dosł. osoba uprawiająca seks z kozą

 (1.2) wulg. obraź. mieszkaniec Afryki Północnej albo Bliskiego Wschodu i innych krajów muzułmańskich

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kozojebiec m., kozojeb m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) kozojebiec, kozojeb

Wiktionary


kozok

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gwara. chłopak

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pot. mykol. koźlarz

 (2.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. etn. choreogr. cieszyński taniec ludowy

Wiktionary


kozowate

rodzina słodkowodnych ryb karpiokształtnych; piskorzowate, kózkowate


SJP.pl


kozowoński

przymiotnik

 (1.1) stpol. woniejący kozą

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔzɔˈvɔ̃j̃sʲci, AS: kozovõĩ ̯sʹḱi

Wiktionary


kozub

w budownictwie: część sklepienia krzyżowego o rzucie poziomym w postaci trójkąta równoramiennego; kozuba, kozubek, siodełko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. stara koza

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) zob. kozuba.

 (2.2) reg-pl|Częstochowa. kożuch na mleku

 (2.3) gw-pl|Krakowskie, Podhale,Śląsk. kobiałka na jagody z kory

 (2.4) gw-pl|Podhale,Śląsk Cieszyński. otwór w suficie umożliwiający ujście dymu z chaty lub szałasu

 (2.5) gw-pl|Opole. część kołowrotka

 (2.6) gw-pl|Pszczyna. wiadro ze skóry używane przy gaszeniu pożaru

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (3.1) gw-pl|Kraków, Biecz, Śląsk Cieszyński, Sieradz. daw. stary, niedołężny człowiek

 (3.2) gw-pl|Orzesze. człowiek nieznośny, uparty

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kozub – miejscowość w powiecie wieruszowskim
  • Ernst Kozub – niemiecki śpiewak
  • Kazimierz Kozub – polski polityk
  • Longin Kozub – rzymskokatolicki duchowny
  • Łukasz Kozub – polski siatkarz
  • Wojciech Kozub (strona ujednoznaczniająca)
  • Wiaczesław Kozub – rosyjski hokeista
  • Zbigniew Kozub – polski kompozytor
  • Kozuby – kilka polskich miejscowości
  • Kozubek – nazwisko polskie

Wikipedia


kozuba

w budownictwie: część sklepienia krzyżowego o rzucie poziomym w postaci trójkąta równoramiennego; kozub, kozubek, siodełko


SJP.pl


kozubek

w budownictwie: część sklepienia krzyżowego o rzucie poziomym w postaci trójkąta równoramiennego; kozub, kozuba, siodełko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Dariusz Kozubek – polski piłkarz i trener
  • Jan Kozubek – porucznik w powstaniu warszawskim
  • Lidia Kozubek – polska pianistka i pedagog
  • Marcin Kozubek – polski łyżwiarz figurowy i sędzia
  • Roman Kozubek – górnośląski duchowny katolicki i werbista
  • Stanislav Kozubek – czeski kolarz
  • Kozubek – staw w Katowicach
  • Kozub
  • Kozuby

Wikipedia


kozubowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Ludwik Kozubowski (1803–1853) – polski architekt
  • Antoni Kozubowski (1805–1880) – polski lekarz i chirurg, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego
  • Feliks Kozubowski (ujednoznacznienie)
  • Władysław Kozubowski (1876–1914) – polski oficer wojskowy

Wikipedia


kozubski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jerzy Jarosław Kozubski (ur. 1 stycznia 1928 w Wilnie, zm. 18 lutego 2010) – polski ekonomista i matematyk.
  • Włodzimierz Antoni Kozubski (ur. 10 sierpnia 1880 w Bochni, zm. 14 października 1951 w Warszawie) – polski prawnik, profesor Uniwersytetu Warszawskiego, członek Towarzystwa Naukowego Warszawskiego.
  • Henryk Kozubski (ur. 10 grudnia 1911 w Bieczu, zm. 4 lutego 2021) – polski malarz i działacz społeczny.

Wikipedia


kozubszczyzna

wieś w Polsce


SJP.pl

Kozubszczyzna – kolonia w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie lubelskim, w gminie Konopnica.

Miejscowość jest sołectwem, siedzibą gminy Konopnica. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 kolonia liczyła 875 mieszkańców.

W wyniku III rozbioru Polski, do którego doszło w 1795 roku, Kozubszczyzna znalazła się na obszarze zaboru austriackiego. W 1809 wieś została włączona do Księstwa Warszawskiego. W 1815 znalazła się w Królestwie Kongresowym w zaborze rosyjskim.

Wikipedia


kozucha

pieszczotliwie: koza; kozula, kozunia


SJP.pl


kozula

pieszczotliwie: koza; kozunia, kozucha


SJP.pl

Kozula – osada kolonii Grabanów-Kolonia w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie bialskim, w gminie Biała Podlaska. Leży na północ od miasta Biała Podlaska przy drodze do Rokitna.

Jest to jedyna miejscowość w Polsce sklasyfikowana jako "osada kolonii".

Wikipedia


kozulka

kozulka sosnówka - gatunek chrząszcza z rodziny kózkowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kozulka (Pogonocherus) – rodzaj chrząszczy z rodziny kózkowatych
  • Kozulka – osiedle typu miejskiego w Rosji, w Kraju Krasnojarskim
  • Kozulka – wieś na Ukrainie, w obwodzie lwowskim

Wikipedia


kozunia

pieszczotliwie: koza; kozula, kozucha


SJP.pl


kozy

1. zwierzę hodowlane z rodziny krętorogich; samica tego zwierzęcia;
2. samica sarny i kozicy;
3. ryba z rodziny piskorzowatych;
4. ludowy instrument dęty; dudy, duda;
5. potocznie:
a) lekkomyślna, przesadnie wesoła dziewczyna; kózka;
b) mały, metalowy piecyk;
c) areszt, więzienie;
d) miejsce odbywania kary szkolnej;
e) smark, glut


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. największa wieś w Polsce;

Wiktionary

Zo

Wikipedia


kozymaza

organiczny związek chemiczny, nukleotyd pełniący ważną rolę w procesach oddychania komórkowego; dinukleotyd nikotynoamidoadeninowy


SJP.pl


kozyra

nazwisko


SJP.pl

Kozyra – część wsi Anielówka w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie lubartowskim, w gminie Michów. Nie ma sołtysa, należy do sołectwa Anielówka.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa lubelskiego.

Wikipedia


kozyrek

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) białystok. daszek od czapki

Wiktionary


kozyriew

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksiej Kozyriew – rosyjski historyk filozofii
  • Andriej Kozyriew – rosyjski polityk
  • Grzegorz (Kozyriew) – prawosławny biskup
  • Siemion Kozyriew – radziecki dyplomata i polityk

Wikipedia


kozłek

roślina zielna o białych lub jasnoróżowych kwiatach, stosowana w stanach wyczerpania nerwowego; waleriana


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. rodzaj roślin z rodziny kozłkowatych;

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔzwɛk, AS: kozu̯ek

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) waleriana

Wiktionary


kozłkowate

rodzina roślin dwuliściennych, rosnących w Eurazji, obejmująca wiele gatunków, niektóre wykorzystywane w lecznictwie i jako przyprawy


SJP.pl

Kozłkowate ("Valerianaceae" Batsch) – rodzina roślin zielnych należąca do rzędu szczeciowców ("Dipsacales" Dumort.). Należy tu 15–17 rodzajów (w zależności od ujęcia systematycznego) skupiających 315 gatunków. Rośliny te występują głównie na półkuli północnej, ale także w Ameryce Południowej, w Afryce, w Azji południowo-wschodniej.

Wikipedia


kozłkowaty

o cechach kozłkowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


kozłoduj

miasto w Bułgarii


SJP.pl

Kozłoduj ( Козлодуй) – bułgarskie miasto nad Dunajem, w obwodzie Wraca. Około 14 tys. mieszkańców.

W latach 80. XX wieku zbudowano tam elektrownię atomową. Dziś działanie elektrowni jest pod stałym nadzorem. Ze względu na słabą jakość wykonania rozważa się możliwość zamknięcia. Unia Europejska uważa cztery starsze bloki elektrowni w Kozłoduju za niebezpieczne. Ich zamknięcie było jednym z warunków przystąpienia Bułgarii do UE w 2007 roku.

Wikipedia


kozłonogi

przymiotnik relacyjny

 (1.1) mający kozie nogi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔzwɔ̃ˈnɔɟi, AS: kozu̯õnoǵi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kozionogi, koźlonogi, koziostopy

Wiktionary


kozłow

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. Miczuryńsk (nazwa obowiązująca do 1932 roku);

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kozłowski

Wiktionary


kozłowa

→ kozioł (samiec kozy); koźli


SJP.pl


kozłować

prowadzić piłkę, odbijając ją ręką od podłoża


SJP.pl


kozłowianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec miejscowości Kozłowo lub Kozłów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kozłowo n., Kozłów m.

:: fż. kozłowianka ż.

 przym. kozłowski

Wiktionary


kozłowianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka miejscowości Kozłowo lub Kozłów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kozłowo n., Kozłów m.

:: fm. kozłowianin m.

 przym. kozłowski

Wiktionary


kozłowice

wieś w Polsce


SJP.pl

Kozłowice (niem. "Koselwitz") – wieś w Polsce, położona w województwie opolskim, w powiecie oleskim, w gminie Gorzów Śląski. Z Kozłowicami związane są trzy przysiółki: Czerwone Osiedle, Dęby i Siwe Osiedle. W Czerwonym Osiedlu znajduje się kopalnia iłów dolnojurajskich, na bazie której działa cegielnia.

Wikipedia


kozłowicki

przymiotnik od: Kozłowice


SJP.pl


kozłowicz

nazwisko


SJP.pl


kozłowiec

omieg kozłowiec - gatunek rośliny z rodziny astrowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kozłowiec – część wsi Wielki Komorsk w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. świeckim, w gminie Warlubie
  • Kozłowiec – część wsi Świątkowo w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Janowiec Wielkopolski
  • Kozłowiec – wieś w woj. łódzkim, w pow. opoczyńskim, w gminie Poświętne
  • Kozłowiec – wieś w woj. mazowieckim, w pow. przysuskim, w gminie Przysucha
  • Kozłowiec – osada w woj. pomorskim, w pow. kościerskim, w gminie Dziemiany
  • Kozłowiec – część wsi Świrna w woj. świętokrzyskim w pow. ostrowieckim w gminie Bodzechów
  • Kozłowiec – gromada w powiecie opoczyńskim, później w przysuskim
  • Kozłowiec – półwysep w obrębie akwenu jezior Wdzydzkich
  • RTCN Kozłowiec
  • Kozłówek

Wikipedia


kozłowo

1. nazwa wielu miejscowości w Polsce;
2. wieś na Litwie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kozłowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. grudziądzkim, w gminie Łasin
  • Kozłowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. świeckim, w gminie Świecie
  • Kozłowo – wsi Bogucin w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Fabianki
  • Kozłowo – część wsi Unikowo w woj. mazowieckim, w pow. mławskim, w gminie Strzegowo
  • Kozłowo – wieś w woj. mazowieckim, w, w pow. płockim, w gminie Drobin
  • Kozłowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pułtuskim, w gminie Gzy
  • Kozłowo – kolonia wsi Jaszczułty w woj. mazowieckim, w pow. wyszkowskim, w gminie Długosiodło
  • Kozłowo – wieś w woj. podlaskim, w pow. siemiatyckim, w gminie Grodzisk
  • Kozłowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. mrągowskim, w gminie Sorkwity
  • Kozłowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. nidzickim, w gminie Kozłowo
  • Kozłowo – wieś w woj. wielkopolskie, w pow. gnieźnieńskim, w gminie Trzemeszno
  • Kozłowo – wieś w woj. wielkopolskie, w pow. nowotomyskim, w gminie Opalenica

Wikipedia


kozłowski

przymiotnik od: Kozłowo, Kozłów, Kozłów Biskupi, Kozłów Szlachecki


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) od Kozłowo, Kozłów

Wiktionary

Kozłowski (forma żeńska Kozłowska, liczba mnoga: Kozłowscy) – dwunaste pod względem liczby noszących je osób nazwisko w Polsce. Według bazy PESEL z 19 stycznia 2024 roku nosiło je 37 265 Polek i 36 640 Polaków.

W województwie podlaskim i warmińsko-mazurskim jest na drugim miejscu pod względem popularności. Nosi je tam odpowiednio: około 5560 i 7764 osób[].

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Kozłow mrz., Kozłowo n., Kozłów m., kozłowianin m., kozłowianka ż.

Wiktionary


kozłowy

→ kozioł (samiec kozy); koźli


SJP.pl


kozłów

1. samiec kozy;
2. samiec sarny, rogacz;
3. siedzenie dla woźnicy w pojeździe konnym;
4. drążki drewniane zbite na skos w kształcie litery X, używane jako konstrukcja wsporcza;
5. przyrząd gimnastyczny używany do ćwiczeń w skokach;
6. odbicie piłki od ziemi;
7. ludowy instrument dęty, odmiana dud


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kozłów – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. bolesławieckim, w gminie Bolesławiec
  • Kozłów – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wrocławskim, w gminie Kąty Wrocławskie
  • Kozłów – wieś w woj. małopolskim, w pow. dąbrowskim, w gminie Gręboszów
  • Kozłów – wieś w woj. małopolskim, w pow. miechowskim, w gminie Kozłów
  • Kozłów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. białobrzeskim, w gminie Radzanów
  • Kozłów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. białobrzeskim, w gminie Wyśmierzyce
  • Kozłów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. garwolińskim, w gminie Parysów
  • Kozłów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. grójeckim, w gminie Chynów
  • Kozłów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. radomskim, w gminie Jastrzębia
  • Kozłów – wieś w woj. podkarpackim, w pow. dębickim, w gminie Dębica
  • Kozłów – wieś w woj. śląskim, w pow. gliwickim, w gminie Sośnicowice
  • Kozłów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. jędrzejowskim, w gminie Małogoszcz

Wikipedia


kozłówek

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kozłówek – część wsi Bistuszowa w woj. małopolskim, w pow. tarnowskim, w gminie Ryglice
  • Kozłówek – wieś w woj. podkarpackim, w pow. strzyżowskim, w gminie Wiśniowa
  • Kozłówek – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. opatowskim, w gminie Tarłów
  • Kozłówek – potoczna nazwa osiedla Na Kozłówce w Krakowie
  • Kozłówek – uroczysko w woj. pomorskim, w pow. słupskim, w gminie Kobylnica
  • Kozłówek – wzniesienie na Wyżynie Olkuskiej

Wikipedia


koł

zgrubienie od: kołek (kawałek ociosanego drewna); kół


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) przest. zob. kół.

 (1.2) daw. uczn. stud. gw-pl|Warszawa. ocena niedostateczna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jakoby w ziemię wetknął koł. → Jakby w ziemię wetknął pal.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔw, AS: kou̯

Wiktionary

Powiązane:

 zdrobn. kołek

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) drąg, pal, kół

Wiktionary


koła

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka w północno-zachodniej Rosji, w obwodzie murmańskim, na Półwyspie Kolskim, uchodzi do Zatoki Kolskiej Morza Barentsa w odległości;

 (1.2) geogr. miasto na półwyspie Kola w Rosji, położone nad rzeką Koła (1.1)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koła Apollina
  • koła wodne
  • koła olimpijskie
  • Kołowie herbu Junosza – ród magnacki
  • Vierraden (pol. Koła) – dawne miasto, obecnie dzielnica miasta Schwedt/Oder w Niemczech
  • Koła (Rosja)
  • Koła – rzeka w północno-zachodniej Rosji, w obwodzie murmańskim, na Półwyspie Kolskim

Wikipedia

Powiązane:

 przym. kolski

Wiktionary


kołaciński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Agnieszka Kołacińska – polski lekarz
  • Rafał Kołaciński – polski kompozytor i producent muzyczny
  • Władysław Kołaciński – polski żołnierz podziemia
  • Zbigniew Kołaciński – polski elektrotechnik

Wikipedia


kołacki

przymiotnik od: Kołaki Kościelne


SJP.pl


kołacz

ciasto weselne nazwane od kolistego kształtu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) folk. spoż. rodzaj obrzędowego pieczywa, pierwotnie o okrągłym kształcie;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kołacz – rodzaj pieczywa
  • kołacz – inaczej sękacz
  • kołocz śląski – placek popularny na Górnym Śląsku
  • Kołacz – wieś w woj. mazowieckim, w pow. mińskim, w gminie Mrozy
  • Kołacz – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. świdwińskim, w gminie Połczyn-Zdrój
  • Kołacz – gromada w powiecie białogardzkim
  • Kołacz – wzgórze na Przedgórzu Sudeckim
  • Kołacz – nieistniejąca stacja kolejowa w Kołaczu, w województwie zachodniopomorskim, w powiecie świdwińskim
  • Leszek Kołacz – polski architekt, powstaniec warszawski
  • Roman Kołacz – polski lekarz weterynarii, profesor UP Wrocław

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) U wszystkich warstw narodu polskiego kołacz był w dawnych wiekach obrzędowym ciastem weselnym.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔwat͡ʃ, AS: kou̯ač

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koło n., kołocz mrz.

:: zdrobn. kołaczyk mrz.

Wiktionary


kołaczek

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kołaczek – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. świdwińskim, w gminie Połczyn-Zdrój
  • Kołaczek – część wsi Budy-Grzybek w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie grodziskim, w gminie Jaktorów
  • Kołaczek – dawna nazwa kolonii Kołoczek w Polsce, w województwie opolskim, w powiecie kluczborskim, w gminie Wołczyn
  • Barbara Kołaczek (1931–2017) – polska kartografka i geodetka
  • Jan Kołaczek-Placentinus (1630–1683) – polski filozof, matematyk i astronom
  • Natalia Kołaczek (ur. 1989) – polska skandynawistka i tłumaczka

Wikipedia


kołaczkowianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Kołaczkowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kołaczkowo m.

:: fm. kołaczkowianin m.

 przym. kołaczkowski

Wiktionary


kołaczkowice

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kołaczkowice – wieś w woj. śląskim, w pow. kłobuckim, w gminie Miedźno
  • Kołaczkowice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. buskim, w gminie Busko-Zdrój
  • Kołaczkowice – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. rawickim, w gminie Miejska Górka
  • Kołaczkowice – gromada
  • Kołaczkowice – dawna gmina

Wikipedia


kołaczkowicki

przymiotnik od: Kołaczkowice; kołaczkowski


SJP.pl


kołaczkowo

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kołaczkowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. nakielskim, w gminie Szubin
  • Kołaczkowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gnieźnieńskim, w gminie Witkowo
  • Kołaczkowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wrzesińskim, w gminie Kołaczkowo
  • Kołaczkowo – gmina w powiecie wrzesińskim
  • Kołaczkowo – gromada w powiecie wrzesińskim
  • Kołaczkowo – przystanek kolejowy we wsi Kołaczkowo, w woj. kujawsko-pomorskim, w powiecie nakielskim

Wikipedia


kołaczkowski

1. przymiotnik od: Kołaczkowice; kołaczkowicki;
2. przymiotnik od: Kołaczkowo


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Kołaczkowski – polski urzędnik staropolski
  • Bartosz Kołaczkowski – polski prawnik
  • Edward Kołaczkowski – polski ziemianin, samorządowiec
  • Hieronim Kołaczkowski – polski urzędnik staropolski
  • Jerzy Kołaczkowski – polski dyrygent, kompozytor, publicysta
  • Julian Kołaczkowski – polski inżynier kolejnictwa, historyk sztuki, kolekcjoner
  • Klemens Kołaczkowski – polski generał
  • Leon Kołaczkowski – oficer Wojska Polskiego II Rzeczypospolitej
  • Marcin Kołaczkowski – polski aktor teatralny i filmowy
  • Stefan Kołaczkowski – polski historyk literatury, krytyk, publicysta
  • Władysław Kołaczkowski – major artylerii Wojska Polskiego II Rzeczypospolitej
  • Wojciech Kołaczkowski – polski wojskowy i kierowca rajdowy

Wikipedia


kołaczowy

przymiotnik od: kołacz


SJP.pl


kołaczycanin

mieszkaniec Kołaczyc (miasta w Polsce); Kołaczyczanin


SJP.pl


kołaczycanka

mieszkanka Kołaczyc (miasta w Polsce); Kołaczyczanka


SJP.pl


kołaczyce

miasto w Polsce


SJP.pl

}|-

Kołaczyce – miasto w Polsce, w województwie podkarpackim, w powiecie jasielskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Kołaczyce.

W latach 1954–1972 wówczas wieś należała i była siedzibą władz gromady Kołaczyce. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krośnieńskiego.

Wikipedia


kołaczycki

→ Kołaczyce


SJP.pl

Patrz:

Kołaczyce

kołaczyczanin

mieszkaniec Kołaczyc (miasta w Polsce); Kołaczycanin


SJP.pl


kołaczyczanka

mieszkanka Kołaczyc (miasta w Polsce); Kołaczycanka


SJP.pl


kołaczyk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kołaczyk – fikcyjna postać z bajki
  • Kołaczyk – wzgórze w grupie Skał Kroczyckich na Wyżynie Częstochowskiej
  • Katarzyna Dziubalska-Kołaczyk – prof. Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
  • Krzysztof Kołaczyk – polski piłkarz

Wikipedia


kołaczyński

nazwisko


SJP.pl


kołak

nazwisko


SJP.pl


kołakowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Kołakowski – działacz opozycyjny, pieśniarz i poeta
  • Andrzej Kołakowski – polski filozof
  • Hieronim Kołakowski – polski lekarz, profesor i rektor Akademii Zamojskiej
  • Jakub Kołakowski – polski windsurfer
  • Jerzy Kołakowski – polski inżynier, rektor Politechniki Częstochowskiej
  • Klemens Kołakowski – polski redaktor i wydawca
  • Lech Kołakowski – polski polityk, poseł na Sejm V Kadencji z ramienia Prawa i Sprawiedliwości
  • Leszek Kołakowski – polski filozof
  • Miron Kołakowski – polski adwokat, działacz katolicki, poseł na Sejm PRL II kadencji
  • Piotr Kołakowski – polski historyk
  • Robert Kołakowski – polski polityk, poseł na Sejm V Kadencji z ramienia Prawa i Sprawiedliwości
  • Roman Kołakowski – autor piosenek, kompozytor, poeta, piosenkarz, dyrektor artystyczny Przeglądu Piosenki Aktorskiej we Wrocławiu

Wikipedia


kołat

rzadko: łomot, stukot, kołatanie


SJP.pl

Kołat – wieś w Polsce, w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie lipnowskim, w gminie Kikół.

Do 31 grudnia 2024 miejscowość była częścią wsi Kołat-Rybniki.

Wikipedia


kołata

1. uderzając w coś, powodować przytłumiony odgłos; stukać, łomotać;
2. przenośnie: usilnie zabiegać, prosić o coś lub domagać się czegoś;
3. kołatać się:
a) uderzać, obijać się o coś;
b) jadąc, trząść się na wybojach;
c) żyć w trudnych warunkach;
d) stale zmieniać miejsce pobytu;
e) o uczuciach, myślach itp.: istnieć w sposób niejasny, niesprecyzowany;
f) o uczuciach, myślach itp.: istnieć mimo niesprzyjających warunków


SJP.pl

Kołata – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, w gminie Pobiedziska. We wsi znajdują się Rodzinne Ogródki Działkowe "Zielona Polana".

Pierwsza wzmianka o wsi ("Colatha") pojawiła się w 1328. Było to gniazdo rodziny Kołackich. Nazwa wywodziła się od rodzaju grzechotki. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

Wikipedia


kołatanie

1. uderzając w coś, powodować przytłumiony odgłos; stukać, łomotać;
2. przenośnie: usilnie zabiegać, prosić o coś lub domagać się czegoś;
3. kołatać się:
a) uderzać, obijać się o coś;
b) jadąc, trząść się na wybojach;
c) żyć w trudnych warunkach;
d) stale zmieniać miejsce pobytu;
e) o uczuciach, myślach itp.: istnieć w sposób niejasny, niesprecyzowany;
f) o uczuciach, myślach itp.: istnieć mimo niesprzyjających warunków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kołatać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔwaˈtãɲɛ, AS: kou̯atãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołatka ż.

 czas. kołatać ndk.

Wiktionary


kołatanka

1. regionalnie: drewniana klekotka; kłapacz, kłapaczka, trzaskacz, tyrkawka;
2. podhalańskie danie z ugotowanej kaszy jęczmiennej wymieszanej z brukwią i miodem


SJP.pl


kołatać

1. uderzając w coś, powodować przytłumiony odgłos; stukać, łomotać;
2. przenośnie: usilnie zabiegać, prosić o coś lub domagać się czegoś;
3. kołatać się:
a) uderzać, obijać się o coś;
b) jadąc, trząść się na wybojach;
c) żyć w trudnych warunkach;
d) stale zmieniać miejsce pobytu;
e) o uczuciach, myślach itp.: istnieć w sposób niejasny, niesprecyzowany;
f) o uczuciach, myślach itp.: istnieć mimo niesprzyjających warunków


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. kołatnąć, zakołatać)

 (1.1) książk. uderzać za pomocą kołatki w drzwi

 (1.2) wydawać głuchy odgłos poprzez uderzanie

 (1.3) książk. zabiegać w jakiejś sprawie u osoby lub instytucji

 (1.4) książk. przen. niepewnie istnieć, zaledwie dawać o sobie znać

czasownik zwrotny niedokonany kołatać się (dk. zakołatać się)

 (2.1) przest. poruszać się w tę i we w tę

 (2.2) książk. przemieszczać się, jadąc z ogromną trudnością

 (2.3) książk. przestawać to tu to tam, miotać się

 (2.4) książk. przen. niepewnie istnieć, zaledwie dawać o sobie znać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wczoraj do furty klasztornej kołatała przygarbiona staruszka, prosząc o widzenie z gwardianem.

 (1.1) Każdy bowiem, kto prosi, otrzymuje; kto szuka, znajduje; a kołaczącemu otworzą.

 (1.2) Młodsi ministranci głośno kołaczą drewnianymi kołatkami w Wielki Piątek podczas procesji.

 (1.3) Ich inspicjentka kołatała już w tej sprawie w magistracie, ale nic nie wskórała.

 (2.1) Cmentarny kwestarz trzymał puszkę z kilkoma kołatającymi się monetami.

 (2.2) Dyliżans zaczął kołatać się powoli drogą wzdłuż potoku.

 (2.3) Pod koniec życia kołatał się nieszczęśnik od przytułku do przytułku po całej Galicji.

 (2.4) Tak to kołatały się w jego sercu resztki nadziei.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołatanie n., kołatka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.2) kolebać się, telepać się

 (2.3) włóczyć się

Wiktionary


kołatek

drobny, brunatny chrząszcz, którego larwy żyją w drewnie i produktach spożywczych


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kołatka

1. najczęściej metalowy przedmiot, mocowany na drzwiach wejściowych lub bramie, służący do stukania;
2. drewniany instrument perkusyjny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. często ozdobny przedmiot, zazwyczaj metalowy, przymocowany przy drzwiach wejściowych służący do stukania;

 (1.2) pot. drewniany przedmiot wieszany bydłu u szyi, wydający głuchy odgłos

 (1.3) rel. etn. ludowy instrument muzyczny, złożony z rączki i osadzonej na niej deseczki, w którą przy potrząsaniu uderza ruchomy młoteczek; używany m.in. w Wielki Piątek w kościele zamiast dzwonków

 (1.4) pot. muz. etn. ludowy instrument muzyczny, złożony z rączki, koła zębatego i ocierającej się o nie podczas kręcenia deseczki; używany m.in. w Wielki Piątek w kościele zamiast dzwonków

forma rzeczownika|rodzaj=męskozwierzęcy.

 (2.1) D. i B. lp. od: kołatek

Wiktionary

Kołatka – drewniany instrument muzyczny wydający przy potrząsaniu charakterystyczne dźwięki. Składa się z deseczki osadzonej na rączce oraz zamocowanego na zawiasie młotka, który uderzając w deseczkę wydaje klekoczący dźwięk.

Drewniane kołatki, w okresie Triduum Paschalnego, od hymnu „Gloria” (Chwała na wysokości) w czasie mszy w Wielki Czwartek, aż do tego samego hymnu Wigilii Paschalnej, podczas liturgii zastępują milczące w tym czasie dzwony.

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Ministranci zamiast dzwonków użyli podczas procesji kołatek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈwatka, AS: kou̯atka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołatanie n., kołatek mzw., zakołatanie n.

 czas. kołatać ndk., zakołatać dk.

 przym. kołatkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) antaba

 (1.4) terkotka

Wiktionary


kołatki

rodzina chrząszczy, których larwy żerują w drewnie i szyszkach drzew iglastych, a także w suchym drewnie, np. w meblach; kołatkowate


SJP.pl

Kołatki, to drewniane deseczki z przymocowanymi do nich młoteczkami. Stosowane podczas obchodów Triduum Paschalnego zamiast dzwonków ministranckich.

Klekocząc hałaśliwie kołatkami (klekotkami) młodzież obchodziła kiedyś wieś oznajmiając w Wielki Piątek nadejście żałoby.

Wikipedia


kołatkowate

rodzina chrząszczy, których larwy żerują w drewnie i szyszkach drzew iglastych, a także w suchym drewnie, np. w meblach


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kołatkowaty

o cechach kołatkowatych (rodzina owadów)


SJP.pl


kołatnąć

1. spowodować uderzeniem przytłumiony odgłos; stuknąć, łomotnąć;
2. kołatnąć się:
a) uderzyć, obić się o coś;
b) zatrząść się na wybojach podczas jazdy;
c) o uczuciach, myślach itp.: zaistnieć w sposób niejasny, niesprecyzowany;
d) o uczuciach, myślach itp.: zaistnieć mimo niesprzyjających warunków


SJP.pl


kołbacz

wieś w województwie zachodniopomorskim, słynna ze względu na zespół klasztorny cystersów


SJP.pl

Kołbacz (niem. "Kolbatz") – osada w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, w gminie Stare Czarnowo, nad Płonią, 3,5 km na zachód od Miedwia, 2 km na wschód od Wzgórz Bukowych. Według danych z 2006 zamieszkana przez 1400 osób.

Komunikacyjnie miejscowość położona przy drodze wojewódzkiej nr 120 oraz 2 km na wschód od drogi wojewódzkiej nr 119 prowadzącej ze Szczecina (Płoni) do granicy województwa zachodniopomorskiego z lubuskim Przystanek PKS.

Wikipedia


kołbasiuk

nazwisko


SJP.pl


kołbaskowianin

mieszkaniec Kołbaskowa


SJP.pl


kołbaskowianka

mieszkanka Kołbaskowa


SJP.pl


kołbaskowo

wieś w Polsce


SJP.pl

Kołbaskowo (do 1945 niem. "Kolbitzow", daw. "Colbitzow") – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie polickim, w gminie Kołbaskowo, na Wzniesieniach Szczecińskich. Miejscowość jest siedzibą gminy Kołbaskowo. Położona jest w odległości 10 km od Szczecina.

Wikipedia


kołbaskowski

przymiotnik od: Kołbaskowo


SJP.pl


kołbiel

wieś w Polsce


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kołbielanin

mieszkaniec Kołbiela


SJP.pl


kołbielanka

mieszkanka Kołbiela


SJP.pl


kołbielski

przymiotnik od: Kołbiel


SJP.pl


kołchoz

rolnicza spółdzielnia produkcyjna w Związku Radzieckim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. spółdzielcze gospodarstwo rolne w Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich;

 (1.2) przen. przeludnione miejsce pobytu o niskim komforcie

 (1.3) przen. bałagan, stan w kołchozie (1.2)

Wiktionary

Kołchoz (ros. колхоз) – rolnicza spółdzielnia produkcyjna, przedsiębiorstwo rolnicze charakterystyczne dla byłego ZSRR.

"Kołchoz" to skrótowiec od nazwy "kollektiwnoje choziajstwo" ("коллективное хозяйство"), tzn. "gospodarstwo kolektywne". W republikach związkowych ZSRR występowały lokalne odpowiedniki, np. "kołhosp" na Ukrainie radzieckiej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kołchozy powstawały w wyniku przymusowego przejęcia ziemi od indywidualnych rolników na rzecz państwa.

 (1.1) Mój dziadek był kierownikiem kołchozu.

 (1.2) Ciągle ktoś wchodzi lub wychodzi, mam dość siedzenia w tym kołchozie.

 (1.3) Istny kołchoz macie na tym poddaszu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔwxɔs, AS: kou̯χos

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołchoźnictwo n., kołchoźnik m., kołchoźnica ż., kołchoźniczka ż.

 przym. kołchoźniczy, kołchozowy, kołchoźniany, kołchoźny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) bajzel

Wiktionary


kołchozowy

→ kołchoz; kołchoźniany, kołchoźny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący kołchozu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołchoz mrz., kołchoźnik mos./mrz.

 przym. kołchoźniczy

Wiktionary


kołchoźniany

→ kołchoz; kołchoźny, kołchozowy (częściej)


SJP.pl


kołchoźnica

członkini kołchozu; kołchoźniczka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) członkinii kołchozu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołchoz mrz., kołchoźnik mos./mrz.

 przym. kołchoźniczy

Wiktionary


kołchoźnictwo

zespół kołchozów; ogół kołchoźników


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) ogół kołchoźników

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołchoz mrz., kołchoźnik mos./mrz.

Wiktionary


kołchoźniczka

członkini kołchozu; kołchoźnica


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: kołchoźnica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołchoz mrz., kołchoźnik mos./mrz.

Wiktionary


kołchoźniczy

przymiotnik

 (1.1) dotyczący kołchoźnika, związany z kołchoźnikami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rodzeństwu udało się przetrwać pobyt w kazachstańskim stepie, ciężką pracę w kołchoźniczej brygadzie, głód i mróz.

 (1.1) Moja babcia nie lubiła koncelebr, mówiła, że to msze „kołchoźnicze”.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołchoz m., kołchoźnik m., kołchoźnica ż.

 przym. kołchozowy

Wiktionary


kołchoźnik

członek kołchozu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. członek kołchozu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) pot. głośnik połączony z radiowęzłem przewodowo służący do transmitowania audycji radiowychfakt.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Żartowaliśmy sobie z bohaterów tej literatury. Stachanowcy, dojarki, kołchoźnicy, rębacze-górnicy, frezerzy - postaci niemal posągowe, walczące z wrogiem klasowym, który działał w ukryciu, podstępnie i bez pardonu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołchoz mrz., kołchoźnictwo n.

:: fż. kołchoźnica ż., kołchoźniczka ż.

 przym. kołchozowy, kołchoźniany, kołchoźny, kołchoźniczy

Wiktionary


kołchoźny

→ kołchoz; kołchoźniany, kołchozowy (częściej)


SJP.pl


kołcz

nazwisko


SJP.pl


kołczan

pojemnik na strzały lub bełty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) podłużny pojemnik na strzały noszony na pasku u boku lub na plecyecach;

Wiktionary

Kołczan, łubie – futerał na strzały do łuku, w dawnych czasach wykonywany z drewna lub skóry, wzmacniany i ozdabiany metalowymi okuciami; noszony głównie u pasa. W Polsce według informacji podanych w "Opisie obyczajów..." ks. J. Kitowicza, używany do II połowy XVIII wieku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W kołczanie została ostatnia strzała.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔwt͡ʃãn, AS: kou̯čãn

Wiktionary


kołczanowy

→ kołczan


SJP.pl

Patrz:

kołczan

kołczewo

Kołczewo (do 1945 niem. "Kolzow") – wieś letniskowa w Polsce, położona w woj. zachodniopomorskim, w pow. kamieńskim, w gminie Wolin.

W latach 1945–1954 i 1973–1976 miejscowość była siedzibą gminy Kołczewo. W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Kołczewo. W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Wikipedia


kołczygłowianin

mieszkaniec Kołczygłów


SJP.pl


kołczygłowianka

mieszkanka Kołczygłów


SJP.pl


kołczygłowski

przymiotnik od: Kołczygłowy, gmina w województwie pomorskim


SJP.pl


kołczygłowy

wieś w Polsce


SJP.pl

Kołczygłowy (kaszub. "Kòłczëgłowë", niem. "Alt Kolziglow", przed 1939 pol. "Kołcigłowy", tuż po wojnie "Stare Kołcigłowy") – wieś w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie bytowskim, w gminie Kołczygłowy. Jest siedzibą gminy i ma status sołectwa.

Wikipedia


kołczyk

nazwisko


SJP.pl


kołderka

zdrobnienie od: kołdra


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: kołdra

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przykryj nóżki kołderką, byś nie zmarzł.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołdra ż.

Wiktionary


kołderkowy

→ kołderka


SJP.pl

Patrz:

kołderka

kołdowo

Kołdowo (niem. "Kaldau", kaszub. "Kòłdowò") – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie człuchowskim, w gminie Człuchów. Leży przy drodze krajowej nr 25.

Wieś jest siedzibą sołectwa "Kołdowo". W skład sołectwa wchodzą również miejscowości Dąbki, Murzynowo, Nowosiółki i Piaskowo.

Wikipedia


kołdra

watowane, puchowe lub wełniane przykrycie będące częścią pościeli


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) element pościeli składający się z tkaniny oraz wypełnienia, służący do okrywania ciała podczas snu

Wiktionary

Kołdra – zszyte razem dwie warstwy tkaniny, z wypełnieniem izolującym cieplnie.

Kołdra służy do okrywania ciała, najczęściej podczas snu. Izolującym wypełnieniem może być włókno syntetyczne, pierze, puch ptasi lub wełna. Wypełnienie kołdry, w przeciwieństwie do wypełnienia pierzyny, jest poprzez pikowanie lub podział kołdry na komory unieruchamiane, tak by pozostawało równomiernie rozłożone na całej powierzchni kołdry.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pościel zaś cała składała się z pary poduszek, prześcieradła, kołdry i siennika, słomą albo sianem, albo sieczką wypchanego (…).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔwdra, AS: kou̯dra

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. kołderka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk sztebdeka

Wiktionary


kołdrowy

→ kołdra


SJP.pl

Patrz:

kołdra

kołdrzarski

dotyczący wyrobu kołder


SJP.pl


kołdrzarz

rzemieślnik zajmujący się wyrobem lub naprawą kołder


SJP.pl


kołdrzyna

potocznie: marna, licha kołdra


SJP.pl


kołdun

rodzaj małego pierożka z nadzieniem mięsnym, pochodzenia litewskiego


SJP.pl


kołduny

potrawa z niewielkich pierożków nadziewanych mięsem, podawana zwykle jako dodatek do rosołu lub barszczu, rzadziej jako samoistne danie


SJP.pl

Kołduny (kałduny) – małe lub średniej wielkości pierogi, tradycyjna potrawa kuchni litewskiej oraz białoruskiej, a także polskiej. Najbardziej klasycznym nadzieniem kołdunów jest siekana surowa wołowina, łój wołowy, duszona cebula i przyprawy. Ciasto na kołduny wyrabiane jest z mąki, wody, jajek i niewielkiej ilości masła. Po ulepieniu kołduny są gotowane w wodzie albo rosole bądź pieczone.

Wikipedia


kołecki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hubert Kołecki – polski prawnik
  • Stanisław Kołecki – polski kierowca wyścigowy
  • Szymon Kołecki – polski sztangista i zawodnik mieszanych sztuk walki (MMA)

Wikipedia


kołeczek

zdrobnienie od: kołek


SJP.pl


kołeczkowy

→ kołeczek


SJP.pl

Patrz:

kołeczek

kołek

podłużny kawałek ociosanego drewna; także: gładki sworzeń drewniany lub metalowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ociosany kawałek drewna o podłużnej formie

 (1.2) mech. wyszlifowany sworzeń

 (1.3) bud. drewniany lub plastikowy walec wciskany do ściany, w który wkręcana jest śruba

 (1.4) pot. tępak, głupek

 (1.5) muz. walec naciągający struny w instrumentach

 (1.6) rzem. szewski gwóźdź

 (1.7) żegl. pręt do nakręcania lin

 (1.8) gw-pl|Mazury. kołowrotek

Wiktionary

Kołek – element pośredniczący w połączeniu kołkowym, jako element ustalający lub podpierający. Może być stożkowy lub walcowy, gładki lub karbowany, pełny lub sprężysty. Dla potrzeb budowy maszyn wykonuje się kołki metalowe - głównie stalowe. W meblarstwie materiałem na kołki jest głównie drewno i tworzywa sztuczne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wrzucił do ogniska długo i namiętnie strugany kołek i podniósł głowę.

 (1.1) Brał ze sobą naszego Burka, wbijał kołek w ziemię i przywiązywał zwierzaka, żeby go pilnował przed handlarzami dusz.

 (1.1) Czemu stoisz jak kołek! Zabierz stąd więźnia!

 (1.3) W żelbet takiego kołka nie wbijesz. No nie, ale takie kołki tynkowe, no.

 (1.4) Dać takiemu kołkowi trochę władzy i strach się bać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołeczek mrz., kół mrz.

 przym. kołkowy

 czas. kołowacieć

Wiktionary


kołem

naokoło, dookoła, wokół kogoś, czegoś; kółkiem


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) otaczając coś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koło n.

 przyim. koło

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dookoła

Wiktionary


kołkastla

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. węglarka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔwˈkastla, AS: kou̯kastla

Wiktionary


kołkowaty

sztywny, niezgrabny; podobny do kołka


SJP.pl


kołkowski

nazwisko


SJP.pl


kołkowy

przymiotnik od: kołek


SJP.pl


kołmogorow

nazwisko, np. Andriej Nikołajewicz Kołmogorow (1903-87), matematyk rosyjski


SJP.pl


kołnierz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) część ubrania otaczająca szyję;

 (1.2) występ na powierzchni elementu konstrukcyjnego otaczający go na całym obwodzie, który służy do połączeń;

 (1.3) u niektórych zwierząt pas sierści lub piór odmiennej barwy, który otacza szyję

 (1.8) bud. pas blachy wokół komina zabezpieczający przed wilgocią

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Moja ulubiona koszula ma zielony kołnierz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔwʲɲɛʃ, AS: kou̯ʹńeš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołnierzówka ż.

:: zdrobn. kołnierzyk m., kołnierzyczek m.

 przym. kołnierzowy

 przysł. kołnierzowato

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg. śl. kragel

Wiktionary


kołnierzowaty

przypominający kołnierz


SJP.pl


kołnierzowy

przymiotnik od: kołnierz


SJP.pl


kołnierzyczek

zdrobnienie od: kołnierzyk


SJP.pl


kołnierzyk

mały kołnierz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: kołnierz

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mężczyzna poczerwieniał. Mięśnie jego szyi napinały się, gdy się krztusił. Szarpał za kołnierzyk i wodził wybałuszonymi ze strachu oczyma.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔwʲˈɲɛʒɨk, AS: kou̯ʹńežyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołnierz m.

 przym. kołnierzowy

Wiktionary


kołnierzykowaty

1. mający kształt kołnierzyka, przypominający kołnierzyk;
2. komórka kołnierzykowata - występująca w wewnętrznej warstwie ciała gąbek komórka o kształcie cylindrycznym, zaopatrzona w wić i charakterystyczny, otaczający ją kołnierzyk plazmatyczny, wychwytująca z wody cząstki pokarmowe; choanocyt


SJP.pl


kołnierzykowy

1. → kołnierzyk;
2. wiciowce kołnierzykowe - klad jednokomórkowych, wodnych organizmów eukariotycznych;
3. trzmiel kołnierzykowy - gatunek trzmiela


SJP.pl


koło

1. część płaszczyzny ograniczona okręgiem;
2. zamknięta linia krzywa przypominająca okręg;
3. okrągła, spodnia część pojazdu, umożliwiająca ruch przez toczenie;
4. okrągły element maszyn i urządzeń, służący przenoszeniu ruchu obrotowego;
5. przedmiot w kształcie koła geometrycznego;
6. grupa osób podobnych pod względem jakichś warunków; grono, krąg;
7. grupa osób o wspólnych dążeniach lub zainteresowaniach; stowarzyszenie, zrzeszenie, związek;
8. średniowieczne narzędzie tortur;
9. krąg ludzi trzymających się za ręce;
10. potocznie: tysiąc złotych; patyk, patol, kafel;
11. potocznie: kolokwium; kolo;
12. w dawnej Polsce: obradujący sejmik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) geom. okrąg wraz z odciętym wewnątrz niego fragmentem płaszczyzny;

 (1.2) pot. linia o kształcie brzegu koła (1.1), okrąg

 (1.3) przedmiot o takim kształcie, zwykle część maszyny lub urządzenia, zwłaszcza pojazdu;

 (1.4) określona grupa osób, stowarzyszenie ludzi o podobnych celach

 (1.5) gw-pl|Górny Śląsk. rower

 (1.6) forma zabawy lub tańca, gdy uczestnicy trzymają się za ręce

 (1.7) pot. duże pieniądze (zwykle jeden milion jakiejś waluty)

 (1.8) posp. pot. kolokwium

 (1.9) daw. pot. zero

przyimek

 (2.1) obok, przy, blisko czegoś

 (2.2) około

Wiktionary

Koło – zbiór wszystkich punktów płaszczyzny, których odległość od ustalonego punktu na tej płaszczyźnie, nazywanego "środkiem koła", jest mniejsza lub równa długości "promienia koła".

Równoważna definicja: część płaszczyzny ograniczona przez pewien okrąg; okrąg ten zawiera się w kole i jest zarazem jego brzegiem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jaki jest wzór na pole koła?

 (1.2) Procesja zatoczyła koło wokół rynku i skierowała się w stronę kościoła.

 (1.3) Samochód ma cztery koła.

 (1.4) Koło naukowe studentów socjologii zaprasza na wykład.

 (1.5) Jechołech do cia na kole.

 (1.7) — Ile kosztował cię remont domu? — A, szkoda gadać, prawie pół koła (= prawie 500 000).

 (1.9) — Sądzisz, że nam dosuną, blondyneczko?… Wyrzuć te myśli, melduję ci, załatwimy ich sześć koło.

 (2.1) Sklep jest zaraz koło przystanku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔwɔ, AS: kou̯o

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koleina ż., kołowanie n., kolarstwo n., kolarz m., zakole n.

:: zdrobn. kółko n., kółeczko n.

 czas. kołować, skołować, kołowacieć

 przym. kołowy, bezkołowy

 przysł. kołem, koleśno

 przyim. wokół

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) okrąg, krąg, stpol. cerkiel

 (1.4) krąg, grono

 (1.7) bańka

 (1.8) kolo

 (2.1) gw. Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk kole

Wiktionary


kołobieg

słup z zamocowanym na szczycie ruchomym kołem z linkami, służący do ćwiczeń gimnastycznych lub zabawy; krążnik


SJP.pl


kołobrulion

gruby zeszyt z kartkami spiętymi spiralą lub zamykającymi się pierścieniami


SJP.pl

Kołobrulion albo kołonotatnik – określenie zeszytu, którego kartki przymocowane są do okładki ruchomymi kółeczkami lub spiralą.

Do dzisiaj kołobruliony są w sprzedaży i można je kupić w sklepach z artykułami szkolnymi.

Wikipedia


kołobrzeg

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce; miasto powiatowe w województwie zachodniopomorskim;

Wiktionary

Kołobrzeg ( Kolberg) – miasto w północnej części województwa zachodniopomorskiego, siedziba powiatu kołobrzeskiego oraz gminy wiejskiej Kołobrzeg, u ujścia Parsęty do Morza Bałtyckiego, przy drodze krajowej nr 11 i drodze ekspresowej nr S6. Czwarty ośrodek miejski województwa (pod względem liczby mieszkańców), uzdrowisko z dziesięcioma letnimi kąpieliskami morskimi.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) — Tylko niech pan doktor napisze do Kołobrzegu. — Mogę tylko dopisać, że pacjentka bardzo prosi o miejscowość nadmorską.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈwɔbʒɛk, AS: kou̯obžek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołobrzeżanin m., kołobrzeżanka ż.

 przym. kołobrzeski

Wiktionary


kołobrzeski

przymiotnik od: Kołobrzeg


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Kołobrzegu, związany z Kołobrzegiem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Diecezja koszalińsko-kołobrzeska powstała 28 czerwca 1972 roku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kołobrzeg m., kołobrzeżanin mos., kołobrzeżanka ż.

Wiktionary


kołobrzeżanin

mieszkaniec Kołobrzegu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Kołobrzegu

 (1.2) osoba pochodząca z Kołobrzegu, urodzona w Kołobrzegu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wieczorami kołobrzeżanie wylegają na aleje parkowe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔwɔbʒɛˈʒãɲĩn, AS: kou̯obžežãńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kołobrzeg mrz.

:: fż. kołobrzeżanka ż.

 przym. kołobrzeski

Wiktionary


kołobrzeżanka

mieszkanka Kołobrzegu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Kołobrzegu

 (1.2) kobieta pochodząca z Kołobrzegu, urodzona Kołobrzegu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najstarsza kołobrzeżanka odzyska twarz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔwɔbʒɛˈʒãnka, AS: kou̯obžežãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kołobrzeg mrz.

:: fm. kołobrzeżanin mos.

 przym. kołobrzeski

Wiktionary


kołocz

prostokątne ciasto z nadzieniem z sera, maku lub jabłek, popularne na Górnym Śląsku; kołacz śląski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ciasto z makiem, serem lub jabłkiem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołacz m.

Wiktionary


kołoczek

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kulin. drożdżówka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kołoczek – kolonia w województwie opolskim, w powiecie kluczborskim, w gminie Wołczyn.
  • Kołoczek – wzniesienie w miejscowości Kroczyce na Wyżynie Częstochowskiej

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) A kołoczki to nic innego jak zmniejszona wersja kołocza, czyli po prostu drożdżówki.

Wiktionary


kołodko

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzegorz Kołodko – polski polityk, profesor nauk ekonomicznych, minister finansów
  • Jewgienija Kołodko – rosyjska lekkoatletka

Wikipedia


kołodno

Kołodno (białorus. Калодна) – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie białostockim, w gminie Gródek.

Wieś zachowała charakter dwuwyznaniowy. Rzymskokatoliccy mieszkańcy wsi przynależą do parafii Świętej Trójcy w Supraślu, a prawosławni do parafii św. Anny w pobliskim Królowym Moście.

Wikipedia


kołodróbka

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. wieś na Ukrainie, położona w rejonie zaleszczyckim obwodu tarnopolskiego;

Wiktionary

Kołodróbka – wieś na Ukrainie w rejonie czortkowskim należącym do obwodu tarnopolskiego.

W okresie międzywojennym stacjonowała w miejscowości placówka Straży Celnej „Kołodróbka”, a potem strażnica KOP „Kołodróbka”.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. kołodróbecki

Wiktionary


kołodyński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Kołodyński (ur. 1937) – polski filmoznawca
  • Czesław Kołodyński – polski lekarz, rzeźbiarz
  • Czesław Kołodyński (1941-2014) – polski lekkoatleta
  • Dorota Kołodyńska – polska chemiczka
  • Dorota Kołodyńska (scenografka) – polska scenografka, kostiumografka
  • Iwan Mazepa-Kołodyński (1639-1709) – polski szlachcic, hetman
  • Marcin Kołodyński (1980-2001) – polski aktor

Wikipedia


kołodziej

rzemieślnik wykonujący drewniane części wozów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. zaw. rzem. rzemieślnik wyrabiający i naprawiający koła do wozów;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) środ. sport. w kolarstwie: rower marki Wheeler

Wiktionary

Kołodziej, stelmach (z niem. "Stellmacher") – rzemieślnik zajmujący się wyrobem drewnianych wozów i kół.

Po zbudowaniu drewnianej części wozu przekazywano go do okucia kowalowi (który wykonywał części metalowe).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈwɔd͡ʑɛ̇j, AS: kou̯oʒ́ėi ̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołodziejstwo n.

 przym. kołodziejski

Wiktionary


kołodziejak

nazwisko


SJP.pl


kołodziejczak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jerzy Kołodziejczak (ur. 1967) – polski koszykarz, reprezentant Polski
  • Magdalena Kołodziejczak (ur. 1958) – polska polityk, prawniczka i samorządowiec
  • Michał Kołodziejczak (ur. 1988) – polski rolnik i polityk
  • Piotr Kołodziejczak (ur. 1957) – polski pisarz, kompozytor i dziennikarz
  • Tomasz Kołodziejczak (ur. 1967) – polski pisarz science fiction
  • Timothée Kolodziejczak (ur. 1991) – francuski piłkarz pochodzenia polskiego
  • Kołodziejczyk

Wikipedia


kołodziejczyk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kołodziejczyk – nazwisko
  • Adam Kołodziejczyk – polski lekkoatleta płotkarz
  • Arkadiusz Kołodziejczyk – polski historyk
  • Dariusz Kołodziejczyk – polski historyk, profesor Uniwersytetu Warszawskiego i Instytutu Historii PAN
  • Dariusz Kołodziejczyk – polityk i przedsiębiorca
  • Edmund Kołodziejczyk – krakowski bibliograf, nauczyciel
  • Józef Kołodziejczyk – polski krajoznawca, pedagog, członek honorowy PTTK
  • Katarzyna Kołodziejczyk (ujednoznacznienie)
  • Krystyna Kołodziejczyk – polska aktorka
  • Marcin Kołodziejczyk – polski dziennikarz
  • Marian Kołodziejczyk – polski artysta grafik
  • Marta Kołodziejczyk – polska judoczka

Wikipedia


kołodziejek

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ewa Kołodziejek – polska językoznawczyni
  • Henryk Kołodziejek – polski pilot wojskowy

Wikipedia


kołodziejewo

Kołodziejewo (niem. "Altraden") – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie inowrocławskim, w gminie Janikowo.

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Kołodziejewo. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego.

Wikipedia


kołodziejnia

miejsce produkcji i naprawy drewnianych części wozów, warsztat pracy kołodzieja


SJP.pl


kołodziejski

nazwisko


SJP.pl

Kołodziejski (forma żeńska: Kołodziejska; liczba mnoga: Kołodziejscy) – polskie nazwisko. Nazwa osobowości pochodzi od średniowiecznego zawodu kołodziej. Ponad 70% osób o tym nazwisku mieszka w całej dolinie Wisły oraz w Polsce centralnej.

Wikipedia


kołodziejówka

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. wieś na Ukrainie, położona w rejonie podwołoczyskim obwodu tarnopolskiego;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kołodziejówka – dawna gmina
  • Kołodziejówka – skała w górnej części wąwozu Babie Doły, w granicach wsi Sąspów w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Jerzmanowice-Przeginia
  • Kołodziejówka – wieś w obwodzie iwanofrankiwskim, w rejonie tyśmienickim na Ukrainie
  • Kołodziejówka – wieś w obwodzie tarnopolskim, w rejonie podwołoczyskim na Ukrainie
  • Kołodziejówka – przystanek kolejowy w pobliżu miejscowości Kołodziejówka, w rejonie tarnopolskim, w obwodzie tarnopolskim, na Ukrainie
  • Kołodijiwka
  • Kołodyjówka

Wikipedia

Powiązane:

 przym. kołodziejówecki

Wiktionary


kołodziński

nazwisko


SJP.pl


kołogniot

maszyna do rozdrabniania, kołotok


SJP.pl


kołokolnia

dzwonnica przy cerkwi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) archit. rel. wolno stojąca lub wtopiona w bryłę budynku dzwonnica cerkiewna

Wiktionary


kołomański

nazwisko


SJP.pl


kołomaź

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. smar

Wiktionary


kołomieński

→ Kołomna (miasto w Rosji)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Kołomną, dotyczący Kołomny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kołomna ż.

Wiktionary


kołomna

miasto w Rosji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Rosji, w obwodzie moskiewskim, nad Oką, przy ujściu rzeki Moskwy;

Wiktionary

Kołomna (ros. Коломна) – miasto w Rosji, w obwodzie moskiewskim, nad Oką, przy ujściu rzeki Moskwa.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Moskwa wpływa do Oki w mieście Kołomna.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kołomieński

Wiktionary


kołomyja

przestarzale: zamieszanie, zamęt, kołowacizna; kołomyjka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zamieszanie, zamęt z jakiegoś powodu

Wiktionary

Kołomyja (ukr. Коломия) – miasto na zachodniej Ukrainie, w obwodzie iwanofrankiwskim, siedziba rejonu kołomyjskiego i hromady Kołomyja.

W mieście rozwinął się przemysł maszynowy, odzieżowy, obuwniczy, metalowy, spożywczy, drzewny oraz papierniczy. Miasto jest centrum huculskiej sztuki ludowej, znajduje się tu m.in. muzeum etnograficzne i muzeum pisanek.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) – Trzeba iść spać. Wystarczy wrażeń jak na dzisiaj. Trzeba wypocząć. – Ja, Grześ, nie zasnę. – Jagoda, trzeba się kłaść spać. Nie ma co dłużej siedzieć. – Ja mam we łbie kołomyję.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozgardiasz

Wiktionary


kołomyjka

1. przestarzale: zamieszanie, zamęt, kołowacizna; kołomyja;
2. ukraiński taniec góralski;
3. muzyka lub piosenka związana z tym tańcem


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kołomyjka – wieś w woj. podlaskim, w pow. zambrowskim, w gminie Rutki
  • Kołomyjka (muzyka)
  • Kołomyjka (rzeka)

Wikipedia


kołomyjski

przymiotnik od: Kołomyja (miasto na Ukrainie lub wieś w Polsce)


SJP.pl


kołomąt

regionalnie: zamęt, zamieszanie; kołomęt


SJP.pl

Kołomąt – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie drawskim, w gminie Czaplinek.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa koszalińskiego. W roku 2007 wieś liczyła 175 mieszkańców.

W miejscowości działało "Państwowe Gospodarstwo Rolne Kołomąt".

Wikipedia


kołomąć

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w województwie zachodniopomorskim;

Wiktionary

Kołomąć (niem. "Koldemanz") – wieś w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim, w gminie Gryfice, nad Jeziorem Kołomąckim.

W latach 1946–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kołomąć jest położony nad Jeziorem Kołomąckim.

 (1.1) W Kołomąciu znajduje się stary cmentarz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈwɔ̃mɔ̃ɲt͡ɕ, AS: kou̯õmõńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołomącianin m., kołomącianka ż.

 przym. kołomącki

Wiktionary


kołomęt

regionalnie: zamęt, zamieszanie; kołomąt


SJP.pl


kołonotatnik

notatnik z kartkami spiętymi spiralą lub zamykającymi się pierścieniami; kołonotes


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) notes, którego kartki spięte są metalową lub plastikowyastikową spiralą;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Komisarz wyciągnął swój kołonotatnik i położył go na biurku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔwɔ̃nɔˈtatʲɲik, AS: kou̯õnotatʹńik

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kołobrulion

Wiktionary


kołonotes

notes z kartkami spiętymi spiralą lub zamykającymi się pierścieniami; kołonotatnik


SJP.pl


kołosowski

nazwisko


SJP.pl


kołosz

pająk z rodziny krzyżakowatych


SJP.pl


kołotocznik

roślina z rodziny złożonych, o żółtych lub pomarańczowych kwiatach, rosnąca w terenach górzystych; wołowe oko


SJP.pl

Kołotocznik, buptalmum ("Buphthalmum") – rodzaj roślin z rodziny astrowatych. Obejmuje trzy gatunki. Występują w Europie na obszarze od Francji i Wielkiej Brytanii na zachodzie po Niemcy i Węgry na wschodzie, na południu we Włoszech), północno-zachodniej Afryce oraz na Bliskim Wschodzie. Rosną w widnych lasach i w miejscach kamienistych, często na skałach wapiennych.

Wikipedia


kołotok

maszyna do rozdrabniania; kołogniot


SJP.pl


kołotokowy

przymiotnik od: kołotok


SJP.pl


kołowa

forma przymiotnika.

 (1.1) ż. lp. od: kołowy

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) sport. (w piłce ręcznej) zawodniczka grająca bezpośrednio przed linią pola bramkowego, pomiędzy obrońcami drużyny przeciwnej, zob. obrotowa.

 (2.2) rel. w żeńskim zakonie klauzurowym zakonnica nie przebywająca na stałe za klauzurą

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Kontuzja Kulwińskiej. Kołowa Vistalu nie zagra przez dwa tygodnie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koło n., kołowy mos.

 przym. kołowy

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) obrotowa

Wiktionary


kołowacieć

1. o zwierzętach: dostawać kołowacizny;
2. tracić orientację na skutek jakiegoś zamieszania;
3. potocznie: sztywnieć, drętwieć


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. skołowacieć)

 (1.1) niepokojąc się, poruszać się w kółko

 (1.2) pot. tracić w czymś rozeznanie i orientację

 (1.3) stawać się odrętwiałym i sztywnym

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koło n., kółko n., kółeczko n., kołek m., kół m., kołowacenie n., skołowacenie n., zakole n., kołowy mos.

 czas. skołowacieć dk., kołować ndk.

 przym. kołowy, kolisty, kółeczkowy, skołowaciały

 przysł. koliście

 przyim. koło

Wiktionary


kołowacizna

1. ciężka choroba niektórych zwierząt, głównie owiec i kóz; cenuroza
2. potocznie: zamieszanie, zamęt, kołomyjka


SJP.pl

Kołowacizna (z Coenurosis) – enzootyczna, pasożytnicza pasażowalna encefalopatia gąbczasta dotykająca głównie owce. Choroba rozwija się u żywicieli pośrednich niektórych gatunków tasiemców (Taenia multiceps, Taenia serialis, lub Taenia brauni). Wywołuje ją cenurus, drugie stadium larwalne tych tasiemców. Zakażenia u ludzi są rzadkie w wyniku przypadkowego spożycia jaj tasiemca.

Wikipedia


kołowanie

1. zataczać kręgi; krążyć;
2. o samolocie: poruszać się na kołach po lotnisku;
3. potocznie: nadkładać drogi; błądzić, kluczyć;
4. potocznie: mówić wykrętnie, używać wybiegów; bałamucić, oszukiwać;
5. kołować się -
a) kręcić się; wirować;
b) potocznie: oszukiwać jeden drugiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kołować.

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkɔwɔˈvãɲɛ, AS: kou̯ovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kołować

 rzecz. koleina ż., koło n., kolarz mos., kołowy mos.

 przyim. koło

 przym. kołowy

Wiktionary


kołowatek

kołowatek jasnoczułki, kołowatek plamisty - gatunki błonkówki z rodziny nasteczników


SJP.pl


kołowatość

stan odurzenia, otępienia; ogłupienie


SJP.pl


kołowaty

1. podobny kształtem do koła;
2. podobny do kołu; sztywny, zdrewniały, zdrętwiały;
3. skołowany, odurzony;
4. chory na kołowaciznę


SJP.pl


kołować

1. zataczać kręgi; krążyć;
2. o samolocie: poruszać się na kołach po lotnisku;
3. potocznie: nadkładać drogi; błądzić, kluczyć;
4. potocznie: mówić wykrętnie, używać wybiegów; bałamucić, oszukiwać;
5. kołować się -
a) kręcić się; wirować;
b) potocznie: oszukiwać jeden drugiego


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) o samolocie: poruszać się po ziemi na kołach

 (1.2) pot. oszukiwać, zwodzić

 (1.3) zataczać kręgi wokół czegoś, zwykle w powietrzu

 (1.4) pot. mówić w pokrętny sposób

 (1.5) pot. nadkładać drogi

czasownik zwrotny niedokonany kołować się

 (2.1) pot. oszukiwać się nawzajem

 (2.2) kręcić się

Wiktionary

Przykłady

 (1.3) Nie było wiatru, długo więc kołował w powietrzu, lądując wreszcie na ścieżce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈwɔvat͡ɕ, AS: kou̯ovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koleśność ż., koleina ż., koło n., kółko n., kołowanie n., kolarz mos.

 przyim. koło

 czas. kołowacieć

 przysł. koleśno

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) rolować, kiwać, nabierać, kantować; pot. nabijać w butelkę, robić w balona, robić w bambuko, robić w jajo, robić w konia, wpuszczać w maliny; posp. wykręcać wała; wulg. robić w chuja; eufem. robić w człona

Wiktionary


kołowiec

statek kołowy


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kołowiec – rodzaj statku wodnego
  • kołowiec – rodzaj statku powietrznego

Wikipedia


kołowo

1. mający kształt koła; kolisty;
2. biegnący po linii obwodu koła;
3. poruszany za pomocą kół;
4. związany z pojazdami poruszającymi się na kołach


SJP.pl

Zobacz też: Kołowo (Białoruś).

Kołowo (do 1945 r. niem. "Kolow") – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, w gminie Stare Czarnowo.

Wieś jest położona w obrębie Polany Kołowskiej w centralnej części Puszczy Bukowej.

Wikipedia


kołowość

→ kołowy


SJP.pl

Patrz:

kołowy

kołowrotek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: kołowrót

 (1.2) wędk. przyrząd wędkarski w formie szpuli z rączką służący do nawijania i rozwijania zapasu żyłki, zwykle będący częścią wędki spinningowej;

 (1.3) mech. włók. daw. urządzenie mechaniczne służące do przędzenia nici;

 (1.4) mech. obrotowe urządzenie umieszczane przy wejściach do miejsc, gdzie trzeba przepuszczać ludzi pojedynczo

 (1.5) mech. urządzenie w formie ruchomego bębna służące do biegania hodowanym w domu gryzoniom i innym małym zwierzętom

 (1.6) pot. przen. zamęt, często związany z natłokiem wydarzeń lub obowiązków

Wiktionary

Kołowrotek – urządzenie mechaniczne do wytwarzania przędzy z włókien. Dawniej bardziej powszechne, szczególnie w wytwórstwie chałupniczym, obecnie dość rzadko używane.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Podstawowa zasada powodzenia, to takie zmontowanie zestawu (spławik, ciężarek), by ryba biorąc nie wyczuła najmniejszego oporu. Łowiąc z gruntu bez spławika radziłbym poszerzyć otwór ciężarka, zostawić otwarty kabłąk kołowrotka.

 (1.3) W porze bajek i pieśni, późną jesienią, palce wyciągały z motka wełny przędzę, przy miarowym stukaniu pedału kołowrotków.

 (1.5) Chomik potrafi biegać w kołowrotku nawet kilka godzin i przemierzyć do ośmiu kilometrów w ciągu jednej nocy.

 (1.6) Ale mam dziś kołowrotek w pracy! Od rana urywają się telefony, mam trzy spotkania z klientami i jeszcze ten raport na jutro.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołowrót mrz.

 przym. kołowrotkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) bramka obrotowa, turnikiet

 (1.5) bieżnia, karuzela

Wiktionary


kołowrotowy

przymiotnik od: kołowrót


SJP.pl


kołowrót

1. maszyna prosta do przemieszczania ciężarów przy pomocy liny lub łańcucha nawijanych na bęben;
2. zmienność i powtarzalność zjawisk, czynności;
3. rodzaj ćwiczenia gimnastycznego;
4. dawne wrota, których skrzydła mocowano do słupa pośrodku drogi;
5. średniowieczne narzędzie tortur


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mech. drewniana oś z korbą, np. do wyciągania ze studni wiadra z wodą

 (1.2) mech. urządzenie zapewniające przepuszczanie ludzi po jednej osobie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kołowrót (maszyna prosta)
  • Kołowrót (ćwiczenie gimnastyczne)
  • Kołowrót (symbol)
  • Kołowrót – część wsi Sąspów w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Jerzmanowice-Przeginia
  • Kołowrót – część wsi Wola Rzeczycka w woj. podkarpackim, w pow. stalowowolskim, w gminie Radomyśl nad Sanem
  • Kołowrót – przełęcz w północno-wschodnim ramieniu Szyndzielni, w Paśmie Klimczoka i Szyndzielni
  • Kołowrót– spiętrzenie grzbietu, odchodzącego w kierunku północno-wschodnim od masywu Szyndzieln

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. kołowrotek mrz.

Wiktionary


kołowy

1. mający kształt koła; kolisty;
2. biegnący po linii obwodu koła;
3. poruszany za pomocą kół;
4. związany z pojazdami poruszającymi się na kołach


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) o kształcie koła

 (1.2) taki, który biegnie po linii obwodu koła

 (1.3) poruszany za pomocą kół

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) sport. (w piłce ręcznej) zob. obrotowy.

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Kamilowi Syprzakowi, kołowemu Orlen Wisły Płock, na weekendowym turnieju w hiszpańskim Oviedo rozleciały się buty.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koło n., kołowa ż., kołowanie n.

:: zdrobn. kółko n.

 przyim. koło

 czas. kołowacieć

 przysł. koleśno

Wiktionary


kołozeszyt

zeszyt z kartkami spiętymi spiralą lub zamykającymi się pierścieniami


SJP.pl


kołoząbianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Kołoząbia (w Ciechanowskiem)

 (1.2) mieszkanka Kołozębu (w Elbląskiem)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kołoząbianki i kołoząbianie wspólnie przygotowali wieniec dożynkowy.

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

:: rzecz. Kołoząb m.

::: fm. kołoząbianin m.

:: przym. kołoząbski

 (1.2)

:: rzecz. Kołoząb m.

::: fm. kołoząbianin m.

:: przym. kołozębski

Wiktionary


kołp

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w obwodach leningradzkim i nowogrodzkim Rosji, prawy dopływ Sudy

Wiktionary


kołpaczek

zdrobnienie od: kołpak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kołpak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołpak m.

Wiktionary


kołpak

1. wysoka czapka; kłobuk;
2. pokrywa osłonna w kształcie półkuli


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mot. wypukła pokrywa osłaniająca np. piastę koła samochodowego od zewnętrznej strony, piastę śmigła w samolocie itp.;

 (1.2) hist. wysoka czapka bez daszka o cylindrycznym lub stożkowatym kształcie, futrzana lub obszyta futrem, noszona w średniowieczu przez Tatarów, popularna w Polsce od XV do XIX w.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kołpak – zwyczajowa nazwa płachetki zwyczajnej (p. kołpakowatej, Cortinarius caperatus), jadalnego grzyba
  • kołpak – rodzaj nakrycia głowy
  • kołpak – osłona felgi samochodowej.
  • kołpak parowy
  • Kołpaki

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. kołpaczek m.

Wiktionary


kołpakowaty

podobny kształtem do kołpaka


SJP.pl


kołpakowy

→ kołpak


SJP.pl

Patrz:

kołpak

kołsut

nazwisko


SJP.pl


kołton

nazwisko


SJP.pl


kołtryna

włoski rodzaj tapety powszechny w Polsce w XVII wieku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. szt. obicie ścienne lub zasłona z tkaniny lub papieru stosowane w polskich dworach szlacheckich XVI-XVIII wieku;

Wiktionary

Kołtryna (wł. "coltre", "coltrina") – obicie ścienne lub zasłona z tkaniny lub papieru, ozdoba pochodzenia włoskiego spotykana w polskich dworach szlacheckich w XVI-XVIII wieku.

Do produkcji kołtryn stosowano tkaniny jedwabne, bawełniane i lniane lub papier.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kołtryniarz mos.

Wiktionary


kołtryniarski

dotyczący kołtryniarza, wyrobu kołtryn


SJP.pl


kołtryniarstwo

dawne rzemiosło zajmujące się wytwarzaniem obić ściennych lub zasłon z papieru lub tkaniny, będących dekoracją ścian pałaców, dworów i niekiedy kościołów


SJP.pl


kołtryniarz

dawny rzemieślnik zajmujący się wytwarzaniem obić ściennych lub zasłon z papieru lub tkaniny, będących dekoracją ścian pałaców, dworów i niekiedy kościołów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. rzem. szt. artysta rzemieślnik zajmujący się wytwarzaniem drukowanych i malowanych obić, tapet;

Wiktionary

Kołtryniarz, szpalernik (jęz. niem. "Spallierer", jęz. łac. "aulearius", "aulearum confector", "colthrinarius", "aulearum inauratorum confector") – dawniej rzemieślnik, artysta zajmujący się wytwarzaniem drukowanych i malowanych obić, tapet.

Kołtryniarze, szpalernicy byli pod koniec XVI w. w Polsce malarzami obić i tapet, dawniej noszących nazwy kołtryn, szpalerów, kurdybanów, obić tkanych, skórzanych, od XVIII w. papierowych.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kołtryna ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szpalernik

Wiktionary


kołtrynowy

przymiotnik od: kołtryna


SJP.pl


kołtun

pogardliwie o człowieku zacofanym, ograniczonym intelektualnie; obskurant


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kłąb włosów sklejonych łojem;

 (1.2) pot. potargane i brudne włosy

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) pogard. człowiek zacofany i ograniczony

Wiktionary

Ko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Koty perskie trzeba często czesać, bo inaczej im się robią kołtuny.

 (1.1) Najdłuższy zachowany kołtun znajduje się w muzeum w Krakowie.

 (1.2) Jak ty wyglądasz?! Umaluj się chociaż i zrób coś z tym kołtunem na głowie!

 (2.1) W tej mieścinie to same kołtuny mieszkają.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔwtũn, AS: kou̯tũn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołtuneria ż., kołtuństwo n.

:: fż. kołtunka ż.

 czas. kołtunić, kołtunić się, kołtunieć

 przym. kołtuniasty, kołtuński, kołtunowaty

 przysł. kołtuńsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) lwów|chyra.

 (2.1) drobnomieszczanin, filister, obskurant

Wiktionary


kołtuneria

drobnomieszczańska moralność, zakłamanie, obłuda


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. pogard. mentalność, moralność i postawa właściwa kołtunowi

 (1.2) książk. pogard. zbiorowość ludzi zacofanych, ciemnych i nietolerancyjnych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czym możemy pochwalić się przed światem? Najbardziej to jesteśmy znani ze swojej kołtunerii, bigoterii i głupoty…

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołtun m., kołtunka ż., kołtuństwo n., kołtunienie n.

 czas. kołtunić ndk., skołtunić dk., kołtunieć ndk., skołtunieć dk.

 przym. kołtuński, kołtunowy, kołtunowaty

 rzecz. kołtuńsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zacofanie; książk. kołtuństwo, ciemnota, dulszczyzna, obskurantyzm, wstecznictwo; przest. filisterstwo; pot. ciemniactwo

 (1.2) książk. kołtuństwo, ciemnota, ciemnogród

Wiktionary


kołtuniak

nazwisko


SJP.pl


kołtuniasty

1. mający kołtun;
2. podobny do kołtuna: zmierzwiony, splątany


SJP.pl


kołtunka

pogardliwie o kobiecie zacofanej, ograniczonej intelektualnie


SJP.pl


kołtunowaty

1. o włosach, sierści: zmierzwiony, zbity w kłaki, rozczochrany;
2. pogardliwie o człowieku: taki jak u kołtuna, kołtuński


SJP.pl


kołtunowicz

nazwisko


SJP.pl


kołtunowy

przymiotnik od: kołtun


SJP.pl


kołtuny

potocznie: włosy


SJP.pl


kołtuński

zacofany, obskurancki


SJP.pl


kołtuństwo

ciemnota, zacofanie, głupota


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) książk. pogard. mentalność, moralność i postawa właściwa kołtunowi

 (1.2) książk. pogard. zbiorowość ludzi zacofanych, ciemnych i nietolerancyjnych

Wiktionary

Kołtuństwo, także «kołtuneria» jako grupa społeczna – obraźliwe określenie z przełomu XIX i XX wieku oznaczające ludzi o zacofanych, wstecznych, nietolerancyjnych poglądach. Niegdyś nazywało się nim także ludzi wierzących w przesądy i zabobony.

Twórca literatury XVIII wieku Wespazjan Kochowski upatrywał w kołtunie sensu wyższego – znaku szczególnej opieki i wybrania przez Boga.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wspomnienia o Magdalenie Samozwaniec to (…) kopalnia wiedzy o pisarce, która przez całe życie piórem walczyła z hipokryzją, zakłamaniem i kołtuństwem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołtun m., kołtunka ż., kołtuneria ż., kołtunienie n.

 czas. kołtunić ndk., skołtunić dk., kołtunieć ndk., skołtunieć dk.

 przym. kołtuński, kołtunowy, kołtunowaty

 rzecz. kołtuńsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zacofanie; książk. kołtuneria, ciemnota, dulszczyzna, obskurantyzm, wstecznictwo; przest. filisterstwo; pot. ciemniactwo

 (1.2) książk. kołtuneria, ciemnota, ciemnogród

Wiktionary


kołudzki

1. → Kołuda Wielka (osada w Polsce);
2. owca kołudzka - rasa owiec wyhodowana w osadzie Kołuda Wielka


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paweł Kołudzki – katolicki duchowny i urzędnik
  • Walenty Kołudzki – polski urzędnik

Wikipedia


kołwa

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka w Kraju Permskim Rosji, uchodzi do Wiszery jako jej prawy dopływ

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kołwa – rzeka w Rosji, dopływ Usy
  • Kołwa – rzeka w Rosji, dopływ Wiszery

Wikipedia


kołychliwy

dawniej: chwiejny, kołyszący się


SJP.pl


kołyma

rzeka w Rosji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka na wschodzie Federacji Rosyjskiej w Jakucji;

Wiktionary

Zobacz też: Kołyma (łagry).

Kołyma ( Колыма́) – rzeka w azjatyckiej części Rosji, w obwodzie magadańskim i Jakucji; długość 2129 km, długość ciągu rzecznego Kułu-Kołyma 2600 km; powierzchnia dorzecza 644 000 km²; średni roczny przepływ przy ujściu 3800 m³/s.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Panregion wschodni (strefa wpływów ZSRR) sięgał po Kołymę i Bajkał, na południu zaś Haushofer włączył do niego Iran, Afganistan i Półwysep Indyjski z Burmą.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kołymski

Wiktionary


kołymski

1. przymiotnik od: Kołyma (rzeka w Federacji Rosyjskiej);
2. przymiotnik od: Góry Kołymskie


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Kołymą (rzeką w Rosji azjatyckiej)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kołyma ż.

Wiktionary


kołysanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kołysać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołysanka ż., kołyska ż.

 czas. kołysać ndk.

Wiktionary


kołysanka

1. utwór muzyczny o kołyszącym rytmie;
2. piosenka śpiewana przy usypianiu dziecka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) piosenka śpiewana małym dzieciom, żeby łatwiej zasnęły;

Wiktionary

Kołysanka – krótka piosenka, śpiewana w celu uśpienia dziecka. Jest to forma wywodząca się z tradycji pieśni ludowej. Posiada miarowy rytm i melodię imitującą kołysanie, przeważnie w metrum 3/4 lub 6/8. Odmiana poezji dziecięcej, również forma literacka. Łączy w sobie aspekt psychologiczno-kulturowy, słowo i muzykę.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niemowlę spokojnie zasnęło, słuchając pięknej kołysanki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔwɨˈsãnka, AS: kou̯ysãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołyska ż., kołysanie n., ukołysanie n., rozkołys m.

 czas. kołysać ndk., ukołysać dk.

Wiktionary


kołysankowy

przymiotnik od: kołysanka


SJP.pl


kołysać

czasownik przechodni niedokonany (dk. zakołysać)

 (1.1) wprawiać w ruch wahadłowy

czasownik przechodni niedokonany (dk. ukołysać)

 (2.1) usypiać dziecko, bujając je

czasownik zwrotny niedokonany kołysać się (dk. zakołysać się)

 (3.1) poruszać się wahadłowo w przód i w tył lub na boki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wiatr kołysał falami.

 (2.1) Mama kołysze dziecko do snu.

 (3.1) Most wiszący kołysze się niebezpiecznie w tę i z powrotem, a dla tych z nas, którzy cierpią na akrofobię, która jest wyrafinowanym słowem na lęk wysokości, poruszanie się w powietrzu na wysokości 15 metrów stanowi pewne wyzwanie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołysanie n., kołyska ż., kołysanka ż., ukołysanie n., zakołysanie n.

 czas. ukołysać dk., zakołysać dk.

 ims. kołysany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bujać, huśtać, chwiać, gibać, kolebać, reg. śl. kolybać

 (2.1) bujać, kolebać, lulać, reg. śl. hulać-lulać, reg. śl. kolybać

 (3.1) bujać się, chwiać się, huśtać się, kiwać się, kolebać się, wahać się

Wiktionary


kołyseczka

zdrobnienie od: kołyska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: kołyska

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔwɨˈsɛt͡ʃka, AS: kou̯ysečka

Wiktionary


kołyska

1. dziecinne łóżeczko do huśtania, kołysania; kolebka;
2. urządzenie do przewracania samochodów na bok;
3. w wojsku: część działa umożliwiająca przesunięcie się lufy względem podstawy w czasie strzału;
4. drewniana konstrukcja do wodowania statków z pochylni, budowana pod ich dnem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sprzęt do kołysania małych dzieci np. łóżeczko na biegunach;

 (1.2) wojsk. część łoża działa lub wielkokalibrowego karabinu maszynowego, na której spoczywa lufa;

 (1.3) uchylny wózek służący do wodowania statku z pochylni

 (1.4) konstrukcja do stawiania łodzi i jachtów na nabrzeżu

 (1.5) sprzęt do przewracania samochodów na bok np. w celu przeprowadzenia konserwacji

 (1.6) górn. urządzenie służące do przerzucania urobku z przodu w tył

 (1.7) środ. sport. pad siatkarza na plecy po odbiciu niskiej piłki

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kołyska (broń palna) – część broni palnej
  • Kołyska (góra) – góra w Beskidzie Żywieckim
  • Kołyska (kolebka) – sprzęt do kołysania dzieci

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niania włożyła dziecko do kołyski.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈwɨska, AS: kou̯yska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kołysanka ż., kołysanie n., rozkołys mrz.

 czas. kołysać ndk., ukołysać dk., rozkołysać dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kolebka

Wiktionary


kołyskowy

przymiotnik od: kołyska


SJP.pl


kołyszący

→ kołysać


SJP.pl

Patrz:

kołysać

kołówka

potocznie: jednoosiowa przyczepa transportowa


SJP.pl


kołłątaj

nazwisko, np. Hugo Kołłątaj (1750-1812), polski ksiądz, polityk, pisarz i filozof


SJP.pl

Kołłątaj (ros. i ukr. Коллонтай, Колонтай, biał. Калантай) – polskie nazwisko pochodzenia ruskiego, pierwotnie Kołłontaj (Kołontaj). W XV i XIV wieku nazwisko występowało również w wariantach "Kołontajew" i "Kołontajewicz", a w XVI wieku pojawiła się wersja spolszczona "Kołłątaj""." Nazwisko obecnie występuje zarówno w Polsce, jak i w Rosji, na Ukrainie i na Białorusi.

Wikipedia


kołłątajowski

przymiotnik dzierżawczy - należący do Kołłątaja lub z nim związany


SJP.pl


koń

1. ssak nieparzystokopytny hodowany jako zwierzę domowe, pociągowe lub wierzchowe;
2. figura szachowa w kształcie głowy konia; konik, skoczek;
3. zabawka dziecięca wyobrażająca konia;
4. podłużna skrzynka do ćwiczeń gimnastycznych;
5. żartobliwie: penis; kuśka, banan, ptaszek;
6. koń mechaniczny - jednostka mocy silnika;
7. koń trojański - złośliwe oprogramowanie o destruktywnym działaniu, instalujące się i działające w ukryciu; trojan;
8. koń plamisty - gatunek ryby z rodziny karpiowatych; koń pstry


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. zwierzę z gatunku nazwa systematyczna|Equus caballus|L.|ref=tak., hodowane jako pociągowe lub do jazdy wierzchem;

 (1.2) sport. przyrząd gimnastyczny w formie skrzyni na czterech nogach

 (1.3) szach. pot. skoczek szachowy;

 (1.4) dziecięca zabawka wyobrażająca konia (1.1)

 (1.5) przen. grub. męski członek

 (1.6) przest. wojsk. koń (1.1) wraz z jeźdźcem, żołnierz konny

 (1.7) daw. uczn. stud. gw-pl|Warszawa. ocena niedostateczna

 (1.8) daw. więz. przesyłka spuszczana na sznurze przez okno celi

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) pot. osoba spekulująca biletami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Konie to najpiękniejsze zwierzęta na świecie!

 (1.2) Nigdy nie umiałem skakać przez konia.

 (1.3) Może pan zbić koniem białą wieżę.

 (1.5) Przestań walić konia, ty zboczeńcu!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃ɲ, AS: kõń

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniuszy m., konnica ż., koniarz m., koniuch m., konny m., konina ż., koniowate nmos.

:: zdrobn. konik m., koniczek m.

 przym. koński, konny, koniowaty

 przysł. konno

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rumak; gwara. kóń, konicek; pejor. muc, szkapa, szkapina, marcha, chabeta, bronowłok, wywłoka; gwara. chmyz, harhar; żart. rosynant

 (1.3) skoczek

 (1.4) konik

 (1.5) penis; wulg. kutas; slang. kapucyn

 (2.1) konik

Wiktionary


końcoworoczny

dotyczący końca roku


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z końcem roku, dotyczący końca roku, odbywający się w końcówce roku – zwykle roku szkolnego

Wiktionary

Powiązane:

 przym. końcoroczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzad. końcoroczny

Wiktionary


końcowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest końcowe; cecha tych, którzy są końcowi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. końcowy

 przysł. końcowo

 rzecz. końcówka ż.

Wiktionary


końcowy

będący na końcu czegoś, kończący coś; ostatni


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) ten przed definitywnym końcem; bliski końcowi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W końcowej części aktu dojdzie do zbrodni i zupełnie odwróci się stosunek kierownika do pracowników.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃j̃nˈt͡sɔvɨ, AS: kõĩ ̯ncovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniec m., zakończenie n., końcóweczka ż., końcówka ż., końcowość ż.

 czas. kończyć

 przysł. końcowo

 przym. skończony

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) finalny, ostatni

Wiktionary


kończanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kończać.

Wiktionary

Kończanie ( Канчані; Кончани) – wieś na Białorusi, w obwodzie mińskim, w rejonie miadzielskim, w sielsowiecie Słoboda.

Wikipedia

Powiązane:

 czas. kończać ndk.

Wiktionary


kończasty

przestarzałe: ostro zakończony; spiczasty


SJP.pl


kończać

czasownik

 (1.1) stpol. konać, umierać

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃j̃n͇t͡ʃat͡ɕ, AS: kõĩ ̯ṇčać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kończanie n.

Wiktionary


kończenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kończyć.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gruszka nie radził sobie z kończeniem ataków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃j̃n͇ˈt͡ʃɛ̃ɲɛ, AS: kõĩ ̯ṇčẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kończyć

 rzecz. zakończenie n., dokończenie n., końcówka ż.

Wiktionary


kończewice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kończewice – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. toruńskim, w gminie Chełmża
  • Kończewice – wieś w woj. pomorskim, w pow. malborskim, w gminie Miłoradz
  • Kończewice – gromada
  • Kończewice – dawny wąskotorowy przystanek kolejowy we wsi Kończewice, w województwie pomorskim

Wikipedia


kończyce

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kończyce – część miasta Zabrze
  • Kończyce – część miasta Radom
  • Kończyce – wieś w województwie dolnośląskim, w pow. oławskim, w gminie Domaniów
  • Kończyce – wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w pow. świeckim, w gminie Nowe
  • Kończyce – kolonia w województwie kujawsko-pomorskim, w pow. świeckim, w gminie Nowe
  • Kończyce – wieś w województwie małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Michałowice
  • Kończyce – wieś w województwie podkarpackim, w pow. niżańskim, w gminie Nisko
  • Kończyce – dawna gmina
  • Kończyce – przystanek kolejowy w Kończycach Małych
  • Kończyce – wieś w obwodzie brzeskim, w rejonie pińskim, w sielsowiecie Duboja
  • Kończyce Małe
  • Kończyce Wielkie

Wikipedia


kończyk

koniuszek, brzeżek


SJP.pl


kończyna

narząd ruchu kręgowców


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) anat. narząd ruchu u kręgowców

 (1.2) daw. zakończenie, kres, granica

Wiktionary

Na

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Następnie połączył nerwy i ścięgna kończyny z serwoukładami, które miały reagować na skurcze mięśni i elektryczne impulsy nerwowe wysyłane przez mózg i ciało pacjenta.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃j̃n͇ˈt͡ʃɨ̃na, AS: kõĩ ̯ṇčỹna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniec m., końcówka ż.

Wiktionary


kończynowy

przymiotnik od: kończyna


SJP.pl


kończysta

1. kłykciny kończyste - grudki i brodawki skórne w okolicy odbytu, kanału odbytu i okolicach narządów płciowych; brodawki płciowe, brodawki weneryczne;
2. dawniej: ostro zakończony, spiczasty


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kończysto

→ kończysty


SJP.pl

Patrz:

kończysty

kończysty

1. kłykciny kończyste - grudki i brodawki skórne w okolicy odbytu, kanału odbytu i okolicach narządów płciowych; brodawki płciowe, brodawki weneryczne;
2. dawniej: ostro zakończony, spiczasty


SJP.pl


kończyć

doprowadzać coś do końca


SJP.pl

czasownik przechodni

 (1.1) wykonywać coś, co zostało zaczęte, do końca

 (1.2) przen. zabijać; nieprzechodni umierać

 (1.3) zrywać z czymś, przestawać coś robić

czasownik zwrotny

 (2.1) dochodzić do końca, wyczerpywać się

 (2.2) przerywać jakiś stan

 (2.3) mieć koniec, zakończenie

 (2.4) dawać jako wynik, powodować, mieć konsekwencję

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Właśnie kończę czytać książkę.

 (1.2) Kończ waść, wstydu oszczędź!

 (1.3) Od jutra kończę z paleniem papierosów.

 (2.1) Muszę znaleźć stację benzynową, bo w samochodzie kończy się paliwo.

 (2.2) Jutro kończy mi się ważność mojego paszportu, nie będę mógł wyjechać za granicę.

 (2.3) Wiesz, jak kończy się ostatni odcinek tego serialu? Wyjaśnia się, kto był mordercą?

 (2.3) Film kończy się sceną wesela.

 (2.3) Pierwsza część toru kończy się ostrym zakrętem.

 (2.4) Nieodpowiedzialne zachowanie w miejscu pracy nierzadko kończy się wypadkiem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃j̃n͇t͡ʃɨt͡ɕ, AS: kõĩ ̯ṇčyć

Wiktionary

Powiązane:

 (1) czas. kończyć się, dokańczać/dokończyć, ukańczać/ukończyć, wykańczać/wykończyć, zakańczać/zakończyć; zobacz też: koniec

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przestawać, wypełniać, dopełniać, finalizować

 (1.2) zabijać

 (1.3) zrywać, przestawać

Wiktionary


końcóweczka

zdrobnienie od: końcówka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od końcówka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔ̃j̃nt͡suˈvɛt͡ʃka, AS: kõĩ ̯ncuvečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. końcówka ż., koniec mrz.

 przym. końcowy

Wiktionary


końcówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. końcowa część czegoś

 (1.2) pot. ostatni fragment filmu, spektaklu, rozgrywek sportowych

 (1.3) jęz. gram. końcowy element wyrazu podlegający odmianie

 (1.4) techn. stała lub wymienna część, stanowiąca zakończenie urządzenia

 (1.5) inform. przest. terminal

 (1.6) szach. ostatnia faza partii szachów, gdy w grze pozostało niewiele bierek;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • końcówka:
  • Końcówka – część wsi Harbutowice w woj. małopolskim, w pow. myślenickim, w gminie Sułkowice
  • Końcówka – część wsi Palcza w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Budzów
  • Końcówka – sztuka teatralna
  • Końcówka fleksyjna
  • Koniec

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sklepy odzieżowe wyprzedają końcówki kolekcji.

 (1.2) Z całego filmu najbardziej podobała mi się końcówka.

 (1.3) W podanych wyrazach wydziel temat i końcówkę.

 (1.4) Majster podważył wieko puszki końcówką śrubokrętu.

 (1.5) Na naszym wydziale były cztery końcówki podłączone do głównego komputera w centrum obliczeniowym.

 (1.6) Końcówki szachowe z różnobarwnymi gońcami często kończą się remisem nawet wówczas, gdy jedna ze stron ma przewagę w pionach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔ̃j̃nˈt͡sufka, AS: kõĩ ̯ncufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koniec m., kończenie n., kończyna ż., skończenie n., końcowość ż., skończoność ż., zakończenie n., zakańczanie n., wykańczanie n., wykończenie n., ukończenie n.

:: zdrobn. końcóweczka ż.

 czas. kończyć ndk., skończyć dk., zakończyć dk., zakańczać ndk., zakończyć dk., ukończyć dk.

 przym. końcowy, skończony

 przysł. końcowo, skończenie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) przyrostek fleksyjny

 (1.6) endszpil

Wiktionary


końcówkowy

przymiotnik od: końcówka


SJP.pl


końdzia

zdrobnienie od: Kunegunda (imię żeńskie); Kundzia


SJP.pl


koński

dotyczący konia, związany z koniem


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do konia

przymiotnik relacyjny

 (2.1) związany z koniem, dotyczący konia

przymiotnik jakościowy

 (3.1) charakterystyczny dla konia, mający cechy konia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nagły tupot końskich kopyt był jakby ocknieniem z dziwnego snu.

 (1.1) Jej kroki na kocich łbach bębnią jak niedawno kopyta końskie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃j̃sʲci, AS: kõĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Końskie n./nmos., koniarz mos., koniowate nmos., koniucha mos., koniuch mos., konisko n., koń m., konik m., konina ż., konnica ż., koniuszy m., koniuszanka ż.

 przym. konny, koniowaty

Wiktionary


końskie

dotyczący konia, związany z koniem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce, w województwie świętokrzyskim;

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (2.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie podkarpackim, w gminie Dydnia;

Wiktionary

Końskie – miasto w województwie świętokrzyskim, siedziba powiatu koneckiego i gminy miejsko-wiejskiej Końskie. Należy do ziemi sandomierskiej historycznej Małopolski. Położone jest na północnym skraju Wyżyny Kielecko-Sandomierskiej, wśród Lasów Koneckich. Powiatowy ośrodek przemysłowy (przemysł metalurgiczny, wytwórnie płytek ceramicznych) i handlowy. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. kieleckiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od Lipska do Końskich była to szosa jednokierunkowa, dziwaczny kręty produkt fantazji drogowców, wymagający od kierowcy odwagi i doświadczenia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔ̃j̃sʲcɛ, AS: kõĩ ̯sʹḱe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konecczanin mos., konecczanka ż.

 przym. konecki, koński

Wiktionary


końskowola

miasto w Polsce


SJP.pl

Ko

Wikipedia


końskowolanin

mieszkaniec Końskowoli (miasta w Polsce)


SJP.pl


końskowolanka

mieszkanka Końskowoli (miasta w Polsce)


SJP.pl


końskowolski

przymiotnik od: Końskowola, wieś gminna w województwie lubelskim


SJP.pl


kośba

koszenie zboża lub trawy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. koszenie traw, zbóż

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W tym roku nie planowaćanujemy kośby. Nie mamy pieniędzy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosiarz mos., kosa ż., kosiarka ż., kosior m., kosisko n.

 czas. kosić ndk., skosić dk., wykosić dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koszenie, żęcie, żniwa, reg. kosowica

Wiktionary


kośbiarz

regionalnie: kosiarz


SJP.pl


kośc.

skrót od: kościelny


SJP.pl


kości

1. gra hazardowa, polegająca na rzucaniu sześcianikami, których ścianki oznacza się cyframi od 1 do 6;
2. pot. ciało człowieka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gra hazardowa sześciennymi kostkami

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

 (2.1) D., C., Ms. i W. lp.; M., D., B. i W. lm. od: kość

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔɕt͡ɕi, AS: kośći

Wiktionary


kościan

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Kościan – miasto w województwie wielkopolskim, siedziba powiatu kościańskiego oraz gminy wiejskiej Kościan.

Miasto królewskie, należące do starostwa kościańskiego, pod koniec XVI wieku leżało w powiecie kościańskim województwa poznańskiego.

Według danych GUS z 31 grudnia 2025, miasto liczyło 22,956 mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kościan to miasto w województwie wielkopolskim.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔɕt͡ɕãn, AS: kośćãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kościanianin m., kościanianka ż.

 przym. kościański

Wiktionary


kościanianin

mieszkaniec Kościana


SJP.pl


kościanianka

mieszkanka Kościana


SJP.pl


kościanożółty

żółty o kościanym odcieniu


SJP.pl


kościany

wykonany ze zwierzęcych kości


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wykonany z kości

 (1.2) daw. kościsty

Wiktionary

Kościany – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie kaliskim, w gminie Szczytniki.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kaliskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tanie kościane bransolety postukiwały na jej śniadych, szczupłych ramionach.

 (1.1) Aby założyć oczko, podnoszą się ostrzem kościanem końce kory pod nacięciem poprzecznem […]

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈɕt͡ɕãnɨ, AS: kośćãny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kość ż., kostka ż., kościec m., kostucha ż., kostniak mrz.

 przym. kostny, kościsty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kostny

Wiktionary


kościański

przymiotnik od: Kościan


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Kościana, związany z Kościanem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kościan m., kościanianin m., kościanianka ż.

Wiktionary


kościec

szkielet;
1. twarda konstrukcja ciała zwierząt i ludzi, składająca się z kości i chrząstek; układ kostny;
2. zespół najważniejszych elementów jakiejś całości


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) anat. mocna kostna i częściowo chrzęstna konstrukcja anatomiczna stanowiąca podporę dla ciała organizmu i nadająca jemu kształt

 (1.2) pot. zespół istotnych elementów określonej całości

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • szkielet, układ kostny – układ szkieletowy zwierząt i protistów zwierzęcych
  • Alagaësia – fikcyjna kraina

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zachował się niemal cały kościec odkrytego wczoraj australopiteka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔɕt͡ɕɛt͡s, AS: kośćec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kość ż., kostka ż., kostniak mrz.

 przym. kośćcowy, kościany, kostny, kościsty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szkielet, układ szkieletowy

 (1.2) istota rzeczy, rdzeń

Wiktionary


kościecha

nazwisko


SJP.pl


kościelak

nazwisko


SJP.pl


kościelcowy

→ Kościelec (nazwa kilku szczytów w Polsce)


SJP.pl


kościelczanin

mieszkaniec Kościelca (wsi w Polsce)


SJP.pl


kościelczanka

mieszkanka Kościelca (wsi w Polsce)


SJP.pl


kościelec

1. nazwa kilku wsi w Polsce;
2. nazwa kilku szczytów w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kościelec – część miasta Chrzanów
  • Kościelec – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. legnickim, w gminie Krotoszyce
  • Kościelec – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. inowrocławskim, w gminie Pakość
  • Kościelec – wieś w woj. małopolskim, w pow. proszowickim, w gminie Proszowice
  • Kościelec – przysiółek wsi Bukowo w woj. pomorskim, w pow. sztumskim; w gminie Stary Targ
  • Kościelec – wieś w woj. śląskim, w pow. częstochowskim, w gminie Rędziny
  • Kościelec – część wsi Szewna w woj. świętokrzyskim, w pow. ostrowieckim, w gminie Bodzechów
  • Kościelec – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Mycielin
  • Kościelec – część wsi Dąbrowice Stare w woj. wielkopolskim, pow. kolskim, w gminie Kościelec
  • Kościelec – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kolskim, w gminie Kościelec
  • Kościelec – gmina w powiecie kolskim
  • Kościelec – dawna gmina w powiecie pińczowskim

Wikipedia


kościelecki

→ Kościelec (nazwa kilku wsi w Polsce)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Kościelca, związany z Kościelcem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kościelec m., kościelczanin m., kościelczanka ż.

Wiktionary


kościeliski

przymiotnik od: Kościelisko


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Kościeliska, związany z Kościeliskiem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W piątek pojechaliśmy do Kościeliskiej, w sobotę do Chochołowskiej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kościelisko n., Kościelisko n., kościeliszczanin mos., kościeliszczanka ż., kościół mrz.

Wiktionary


kościelisko

przymiotnik od: Kościelisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) archeol. miejsce gdzie stał lub miał stać kościół; ruiny kościoła;

 (1.2) daw. miejsce obok kościoła

 (1.3) daw. plac, cmentarz kościelny

Wiktionary

Kościelisko – wieś podhalańska w Polsce w województwie małopolskim, w powiecie tatrzańskim, siedziba gminy Kościelisko.

W latach 1973–1977 miejscowość była siedzibą gminy Kościelisko-Witów. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kościelna ż., kościół mrz., kościelny mos., Kościelisko n., kościeliszczanin mos., kościeliszczanka ż.

 przym. kościelny, kościeliski

Wiktionary


kościeliszczanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Kościeliska

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od 1845 kościeliszczanie mają własną parafię katolicką.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kościelisko n., Kościelisko n.

:: fż. kościeliszczanka ż.

 przym. kościeliski

Wiktionary


kościeliszczanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Kościeliska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kościelisko n., Kościelisko n.

:: fm. kościeliszczanin mos.

 przym. kościeliski

Wiktionary


kościelna

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kośc. kobieta pomagająca w kościele

forma przymiotnika.

 (2.1) ż. od: kościelny

Wiktionary

Kościelna (niem. "Kirchberg", 513 m n.p.m.) – szczyt w północnej części Gór Kruczych, w Sudetach Środkowych, stanowiący ich północne zakończenie. Ma dwa wierzchołki o wysokości 513 i 511 m n.p.m. (ten niższy zwany jest "Górą Parkową").

Masyw Kościelnej wznosi się w widłach Bobru i Zadrny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ministrant poprosił panią kościelną o rozpalenie kadzidła.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kościół mrz., Kościół mrz., kościółek mrz., kościelisko n.

:: fm. kościelny mos.

 przym. kościelny, kościołowy

 przysł. kościelnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zakrystianka

Wiktionary


kościelniak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Cyprian Kościelniak (ur. 1948) – grafik filmowy
  • Ireneusz Kościelniak (ur. 1974) – piłkarz
  • Jacek Kościelniak (ur. 1963) – polityk, poseł na Sejm RP V kadencji
  • Krzysztof Kościelniak (ur. 1965) – ksiądz, profesor
  • Małgorzata Kościelniak (ur. 1973) – dziennikarka
  • Mieczysław Kościelniak (1912–1993) – malarz, grafik i rysownik
  • Tadeusz Kościelniak – (1910–1996) – polski malarz, grafik i rysownik;
  • Władysław Kościelniak (1916–2015) – malarz, grafik i rysownik
  • Wojciech Kościelniak (ur. 1965) – aktor, reżyser teatralny
  • Zdzisław Kościelniak – rzeźbiarz

Wikipedia


kościelnie

przysłówek sposobu

 (1.1) w sposób kościelny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kościół mrz., Kościół mrz., kościelna ż., kościelny mos., kościółek mrz., kościółeczek mrz.

 przym. kościelny, kościołowy, przykościelny, wewnątrzkościelny, wokółkościelny

Wiktionary


kościelnik

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kościelnik – wieś w woj. dolnośląskim, w powiecie lubańskim, w gminie Lubań
  • Kościelnik – przysiółek wsi Błądkowo w woj. zachodniopomorskim, w powiecie łobeskim, w gminie Dobra.
  • Kościelnik – dawna gmina
  • Kościelnik – zamknięty przystanek kolejowy w Kościelniku, w województwie dolnośląskim

Wikipedia


kościelność

dawniej: sprawy religijne, dotyczące Kościoła


SJP.pl


kościelny

mężczyzna wykonujący w kościele drobne czynności pomocnicze; zakrystian


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z określonym kościołem (instytucją)

 (1.2) związany z regułami określonego kościoła (instytucji)

 (1.3) archit. szt. związany z budynkiem kościoła

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) kośc. mężczyzna pomagający w kościele

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kiedyś chodziłam do kościoła, mam chrzest, komunię i bierzmowanie, ale na pewno nie wezmę ślubu kościelnego (…).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔɕˈt͡ɕɛlnɨ, AS: kośćelny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kościół mrz., Kościół mrz., kościółek mrz., kościelisko n.

:: fż. kościelna ż.

 przym. kościołowy, kościółkowy

 przysł. kościelnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.?) przest. cyrkwny

 (2.1) zakrystian

Wiktionary


kościelski

nazwisko


SJP.pl


kościernica

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kościernica – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. białogardzkim, w gminie Białogard
  • Kościernica – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Polanów
  • Kościernica – gromada w powiecie białogardzkim
  • Kościernica – gromada w powiecie koszalińskim
  • Kościernica – przystanek kolejowy w Kościernicy, w powiecie białogardzkim

Wikipedia


kościerski

przymiotnik od: Kościerzyna; kościerzyński


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Kościerzyny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kościerzyna ż., Kościerzynianin m., Kościerzynianka ż.

 przym. kościerzyński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kościerzyński

Wiktionary


kościerzyce

Kościerzyce (niem. "Gross Neudorf") – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie brzeskim, w gminie Lubsza, nad rzeką Odrą.

W latach 1945–1954 siedziba gminy Kościerzyce. W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Kościerzyce.

Wikipedia


kościerzyna

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce, w województwie pomorskim;

Wiktionary

Kościerzyna (dodatkowa nazwa w języku Kòscérzna; Berent, dawniej "Bern") – miasto w Polsce, w województwie pomorskim, w powiecie kościerskim, którego jest siedzibą.

Według danych pochodzących z Głównego Urzędu Statystycznego z 30 czerwca 2021 r., Kościerzyna liczyła 23 698 mieszkańców i była pod względem liczby ludności piętnastym miastem w województwie pomorskim.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) 17 kwietnia do Kościerzyny wjechały pociągi „Jeleń” i „Niedźwiadek”.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔɕt͡ɕɛˈʒɨ̃na, AS: kośćežỹna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kościerzynianin m., Kościerzynianka ż.

 przym. kościerski, kościerzyński

Wiktionary


kościerzynianin

mieszkaniec Kościerzyny


SJP.pl


kościerzynianka

mieszkanka Kościerzyny


SJP.pl


kościerzyński

przymiotnik od: Kościerzyna; kościerski


SJP.pl


kościesza

nazwisko


SJP.pl


kościk

nazwisko


SJP.pl


kościkiewicz

nazwisko


SJP.pl


kościogubny

komórki kościogubne - komórki odpowiadające za niszczenie zbędnych komórek kostnych w celu umożliwienia prawidłowego wzrostu kości; osteoklasty


SJP.pl


kościotrup

1. szkielet człowieka;
2. w kulturze: personifikacja śmierci - wyobrażenie śmierci w postaci kościotrupa, np. taniec szkieletów; szkielet, kostucha, kostusia, śmierć;
3. potocznie: ktoś bardzo chudy, wynędzniały; szkielet, chudzielec, chudzina, chuderlak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) szkielet ludzki

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) pot. bardzo chudy, mizerny człowiek

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kościotrup (symbol)
  • Kościotrup (czasopismo)

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔɕˈt͡ɕɔtrup, AS: kośćotrup

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kościotrupi

 rzecz. trupięgi nmos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. kościej

Wiktionary


kościotrupek

potocznie: kobieta przebrana za kościotrupa


SJP.pl


kościotrupi

taki, który dotyczy kościotrupa, przypomina swoim wyglądem kościotrupa - szkielet człowieka; wynędzniały, bardzo chudy


SJP.pl


kościotrupka

potocznie: kobieta przebrana za kościotrupa


SJP.pl


kościotwórczy

tworzący kości


SJP.pl


kościozrost

wrodzony zrost kości powstały wskutek zaburzenia w tworzeniu się szczelin stawowych; synostoza


SJP.pl

Kościozrost ( synostosis) – najmocniejsze połączenie międzykostne, rozwijające się z wiekiem a zachodzące w obrębie więzozrostów i chrząstkozrostów. W kościozrost mogą przekształcać się także stawy, np. stawy kości krzyżowej, a patologicznie często i inne, na przykład po złamaniu. Charakterystyczną cechą kościozrostu jest całkowity zanik ruchomości.

Wikipedia


kościołeczek

zdrobnienie od: kościołek


SJP.pl


kościołek

mały kościół; kościółek


SJP.pl

Ko

Wikipedia


kościołowy

potocznie:
1. odświętny, np. ubranie kościołowe
2. zwiazany z religią i kościołem


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pot. iron. sprzyjający Kościołowi katolickiemu, związany z Kościołem katolickim, mający ortodoksyjnie katolickie poglądy

 (1.2) pot. żart. kościelny

 (1.3) pot. żart. używany przy odświętnych okazjach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Potrzebny jest kandydat prawicowy, kościołowy i jednocześnie kompetentny i wtedy elektorat o prawicowych poglądach będzie rozbity, a lewicowy i centrowy da głosy na przeciwnika Nowaka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kościół m., kościół, m., kościelny m.

:: zdrobn. kościółek m.

 przym. kościelny, przykościelny, wewnątrzkościelny

 przysł. kościelnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) prokościelny, klerykalny, parafiański, religiancki, bigoteryjny, dewocyjny, świętoszkowaty, ultrakatolicki; pot. moherowy; wulg. żart. świętojebliwy

 (1.3) odświętny, niedzielny, galowy

Wiktionary


kościoły

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. dwie turnie w Pośredniej Grani w słowackich Tatrach Wysokich;

forma rzeczownika|rodzaj=męskorzeczowy.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: Kościół

Wiktionary

Kościoły (słow. "Kostoly") – grupa turni w Zimnowodzkiej Grani w słowackich Tatrach Wysokich. Wznoszą się one pomiędzy Ciemniastą Przełęczą ("Bránička") na północnym zachodzie a Rywocińską Przełęczą ("Sedlo za Oštepmi") na południowym wschodzie i górują nad Doliną Małej Zimnej Wody ("Malá Studená dolina") oraz Doliną Staroleśną ("Veľká Studená dolina"). Najwybitniejsze turnie Kościołów to Mały Kościół (2095 m n.p.m.) i Wielki Kościół (2151 m).

Wikipedia


kościsko

zgrubienie od: kość


SJP.pl


kościste

największa podgromada ryb promieniopłetwych


SJP.pl


kościstość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzymiotnikowy od|kościsty.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kość ż., kostucha ż.

:: zdrobn. kostka ż., kosteczka ż.

 przym. kostny, kościsty

Wiktionary


kościsty

przymiotnik jakościowy

 (1.1) o ciele lub o części ciała: o wydatnych, wystających kościach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bardzo mi przyjemnie poznać, — rzekł Marks, wyciągając długą, kościstą rękę, bardzo podobną do wroniej nogi.

 (1.1) Na koniec, po godzinie pisania podniósł twarz znad bibuły, spojrzał na szyby zalane deszczem i końcem długiego, kościstego palca powiódł po brzegu zaczerwienionej powieki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kość ż., kościstość ż., kostucha ż., kostka ż., kosteczka ż., kościec m.

 przym. kostny, kostkowy, kościany, ościsty

Wiktionary


kościuch

nazwisko


SJP.pl


kościuk

nazwisko


SJP.pl


kościukiewicz

nazwisko


SJP.pl


kościum

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) reg-pl|Kresy Północne, Podlasie. garnitur

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zmarłego chowano przeważnie w czarnym ubraniu, często był to kościum ślubny, bo mówiono, że ubranie ślubne powinno wystarczyć aż do śmierci.

 (1.1) — Chodź, Antoś, ze mną do Hersego na Wołówkie, to mi nowy kościum fondniesz, bo mi już z kiecki obraza publiczna wyłazi!

 (1.1) Pot zimny wderzył na głowa, fybra trząść jego poczeła— ale w ta pora we drzwiach pojawił sie jakiści młody człowiek w granatowym kościumie (…)

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zob. garnitur.; gw-pl|Podlasie. kostium

Wiktionary


kościuszko

nazwisko, np. Tadeusz Bonawentura Kościuszko (1746-1817), generał polski


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ludzie:
    • Konstanty (Kostiuszko) Fiodorowicz (XV/XVI w.) – sekretarz wielkich książąt litewskich w latach 1492–1509, protoplasta rodu Kostiuszków-Kościuszków
    • Aleksander Jan Kościuszko (ur. 1629, zm. 1711) – pradziadek Tadeusza Kościuszki
    • Ambroży Kazimierz Kościuszko (ur. 1667, zm. ok. 1720) – dziadek Tadeusza Kościuszki
    • Ludwik Tadeusz Kościuszko (ur. 1700, zm. 1758) – pułkownik, ojciec Tadeusza Kościuszki
    • Tadeusz Kościuszko (ur. 1746, zm. 1817) – generał, bojownik o wolność Polski i Stanów Zjednoczonych
    • Jan Kościuszko (ur. 1954) – polski kierowca rajdowy i wyścigowy, przedsiębiorca, restaurator, filantrop
    • Michał Kościuszko (ur. 1985) – polski kierowca rajdowy
    • Karol Kościuszko-Waluszyński (ur. 1847, zm. 1907) – polski archeolog, badacz Chersonezu na Krymie
  • Nazwy geograficzne oraz miejsca nazwane imieniem Tadeusza Kościuszki:
    • W Polsce:
      • Kopiec Kościuszki w Krakowie

Wikipedia


kościuszkowa

przymiotnik dzierżawczy - należący do Kościuszki lub z nim związany


SJP.pl


kościuszkowiec

żołnierz pierwszej dywizji im. Tadeusza Kościuszki, utworzonej w ZSRR do walki z Niemcami hitlerowskimi w okresie drugiej wojny światowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. wojsk. żołnierz 1. Polskiej Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki sformowanej w Sielcach nad Oką w maju 1943 roku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W rocznicę bitwy pod Grunwaldem kościuszkowcy złożyli przysięgę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kościuszków m., Kościuszkowo n., Kościuszki nmos.

 przym. kościuszkowski, Kościuszkowski

Wiktionary


kościuszkowski

1. taki, jak u Tadeusza Kościuszki, np. nos kościuszkowski - nos zadarty w charakterystyczny sposób;
2. dotyczący insurekcji z 1794 roku, powstania kościuszkowskiego, np. dukat kościuszkowski - moneta bita przez władze powstańcze


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Tadeuszem Kościuszką i jego działalnością

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bitwa pod Błoniem miała miejsce podczas insurekcji kościuszkowskiej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kościuszkowiec mos.

 przym. Kościuszkowski

Wiktionary


kościuszkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Kościuszki lub z nim związany


SJP.pl


kościów

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Kościów – polski kompozytor, altowiolista, pedagog i pisarz
  • Zbigniew Kościów – polski pisarz i pedagog muzyczny, badacz kultury muzycznej

Wikipedia


kościół

1. ogół wyznawców jakiejś religii; Kościół;
2. instytucja kościelna, zwłaszcza katolicka, reprezentowana przez duchownych; Kościół;
3. budynek, miejsce modlitwy chrześcijan, w którym odbywają się uroczystości religijne i odprawiane są msze święte


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) archit. rel. świątynia chrześcijańska;

 (1.2) pot. przen. czas nabożeństwa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kościół – budynek przeznaczony dla celów kultu
  • Kościół – religijna organizacja wyznawców i ich duchowieństwa
  • Kościół – w teologii chrześcijańskiej: wspólnota wierzących założona przez Jezusa Chrystusa, stanowiąca Lud Boży, Ciało Chrystusa i Świątynię Ducha Świętego
  • Kościół – formacja skalna w Wąwozie Kraków w polskich Tatrach Zachodnich
  • Kościoły – dwie turnie w Pośredniej Grani w słowackich Tatrach Wysokich
  • Kościół – włoski film z 1989 r., reż. Michele Soavi

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pierwszej niedzieli po tym wypadku pomyślałam, że prędzej czy później odkryto by u mnie pierścień, będąc więc w kościele udałam, że znalazłam go pod nogami, i pokazałam mojej matce, która orzekła, że jest to bez wątpienia kawałek szkła, oprawny w tombak; zaleciła mi jednak, abym go schowała do kieszeni.

 (1.2) Zobaczę się z nią po kościele.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔɕt͡ɕuw, AS: kośćuu̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kościół m., kościelny m.

:: zdrobn. kościółek m., kościółeczek m.

 przym. kościelny, kościołowy, przykościelny, wewnątrzkościelny, wokółkościelny, kościeliski, kościółkowy

 przysł. kościelnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dom Boży, zbór, cerkiew, reg. śl. kośćůu

Wiktionary


kościółeczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bardzo mały kościół

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. kościelnie

 rzecz. kościół mrz., kościółek mrz., Kościół mrz.

Wiktionary


kościółek

mały kościół; kościołek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: kościół

 (1.2) mały kościół

 (1.3) bot. lud. dziurawiec

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kościółek (Gumionek) – skalisty szczyt w Pieninach Czorsztyńskich
  • Kościółek (Kościołek) – turnia w słowackich Tatrach Wysokich
  • Kościółek – wzniesienie na Pojezierzu Ełckim
  • Kościółek – wzniesienie w gminie Jasionówka, powiecie monieckim, województwie podlaskim
  • Kościółek – wzniesienie w gminie Widawa, powiecie łaskim, województwie łódzkim
  • Kościółek – wzniesienie u ujścia strugi Jeleń do rzeki Tanew we wsi Susiec w województwie lubelskim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Susiec

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jacusiu, idź z babunią do kościółka po śniadanku.

 (1.2) We wsi Nowa Biela stał ongiś modrzewiowy kościółek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔɕˈt͡ɕuwɛk, AS: kośćuu̯ek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kościół m., kościółeczek m., Kościół m., kościelny m., kościelna ż.

 przym. kościelny, kościołowy, antykościelny, kościółkowy

 przysł. kościelnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kościółeczek

Wiktionary


kościółkowość

potocznie: przesadna pobożność


SJP.pl


kościółkowy

→ kościółek


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący kościółka

Wiktionary

Patrz:

kościółek

kościński

nazwisko


SJP.pl


kośi

rzeczownik, nazwa własna

 (1.1) geogr. strefa w regionie Purwańćal, w Nepalu;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔɕi, AS: kośi

Wiktionary


kośka

nazwisko


SJP.pl


kośla

nazwisko


SJP.pl


koślacz

nazwisko


SJP.pl


koślaczek

roślina z rodziny storczykowatych o karminowoczerwonych kwiatach


SJP.pl

Ko

Wikipedia


koślak

1. pogardliwie: osoba z wadą postawy;
2. krzywa noga;
3. kulfon; gryzmoł


SJP.pl


koślarz

regionalnie: jadalny grzyb o rudopomarańczowym lub jasnobrązowym kapeluszu i wysmukłej, białej nodze; koźlak, koźlarz


SJP.pl


koślawiec

potocznie o człowieku koślawym, niezgrabnym


SJP.pl


koślawiej

stopień wyższy od przysłówka: koślawo


SJP.pl


koślawka

rodzaj chrząszczy z rodziny poświętnikowatych; krzywonóg


SJP.pl


koślawość

→ koślawy


SJP.pl

Patrz:

koślawy

koślawy

potocznie:
1. krzywy, powykręcany;
2. mający krzywe nogi;
3. pełen błędów, usterek


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) krzywego kształtu, ze zniekształceniem

 (1.2) anat. kątem skierowany do wewnątrz, osią odchylony na zewnątrz od osi symetrii ciała

 (1.3) o różnej długości nóg

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ha, ha, ha, ale ten ogórek koślawy! Jeszcze takiego nie widziałam.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔɕˈlavɨ, AS: koślavy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koślawość ż.

 przysł. koślawo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krzywy, niezgrabny, powykręcany, skrzywiony, wygięty, wykręcony, zdeformowany

 (1.2) krzywonogi

 (1.3) kulawy

Wiktionary


kośmicki

nazwisko


SJP.pl


kośmider

nazwisko


SJP.pl


kośmin

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kośmin – rodzaj roślin z rodziny pierwiosnkowatych
  • Kośmin – dzielnica miasta Piława Górna, w pow. dzierżoniowskim, w gminie Piława Górna
  • Kośmin – wieś w woj. lubelskim, w pow. puławskim, w gminie Żyrzyn
  • Kośmin – wieś w woj. mazowieckim, w pow. grójeckim, w gminie Grójec

Wikipedia


kośminek

Kośminek – dzielnica Lublina we wschodniej części miasta. Składa się z właściwego Kośminka, Majdanka, osiedli Maki i Wyzwolenie-Południe.

Wikipedia


kośnica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kostnica

Wiktionary


kośnik

ptak leśny z rodziny kośników; hoacyn


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. roln. kosiarz

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) ornit. nazwa systematyczna|Opisthocomus hoazin|Müller|ref=tak., średniej wielkości tropikalny ptak z rodziny hoacynów

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • hoacyn, kośnik czubaty
  • Kośnik – część wsi Mokrsko w woj. łódzkim, pow. wieluńskim, w gminie Mokrsko
  • Kośnik – część miasta Drawno w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Drawno
  • Kośnik – kolonia w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Drawno
  • Kośnik – alternatywna nazwa strugi Kośnej

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kosa ż.

 czas. kosić ndk., skosić dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) hoacyn

Wiktionary


kośno

jezioro w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kośno – jezioro na Pojezierzu Olsztyńskim, położone w woj. warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Purda
  • Kośno – jezioro na Pojezierzu Choszczeńskim, położone w woj. zachodniopomorskim, w powiecie choszczeńskim, w gminie Bierzwnik
  • Kośno – dawna osada w Polsce, położona w woj. warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Purda.

Wikipedia


kośny

nadający się do koszenia lub przeznaczony do koszenia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przeznaczony, nadający się do koszenia

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Augustyn Kośny – polski działacz społeczny i polityczny
  • Bolesław Kośny – powstaniec śląski
  • Maksymilian Kośny – polski lekarz, działacz społeczny i polityczny

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔɕnɨ, AS: kośny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kosiarz mos., kosynier mos., kosa

 czas. wykaszać

Wiktionary


kośwa

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka w Rosji, w obwodzie swierdłowskim i Kraju Permskim

Wiktionary


kość

1. część szkieletu kręgowców, zbudowana z tkanki kostnej;
2. sześcian z zaznaczonymi punktami przeznaczony do gry; * forma narzędnika l.mn. "kościami" możliwa tylko w wyrażeniu "poczciwy/dobry/uczciwy z kościami" - prawdziwie, do gruntu poczciwy, dobry


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) anat. część szkieletu ludzi lub zwierząt;

 (1.2) elektron. pot. układ scalony

 (1.3) inform. pot. niewielki podzespół na płytce drukowanej

 (1.4) wielościan z oczkami służący do gry;

 (1.5) zob. kości.

Wiktionary

Kość (łac. "os", lm ossa; gr. "ostéon") – narząd budujący układ kostny. Nauką zajmującą się kośćmi jest osteologia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kość udowa jest kością długą.

 (1.1) Ta dopiero jest kością z moich kości i ciałem z mego ciała!

 (1.2) Dzisiejsze kości są bardzo wydajne.

 (1.4) Rzuć kośćmi dwa razy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔɕt͡ɕ, AS: kość

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ość, kościec m., kostucha ż., okostna ż.

:: zdrobn. kostka ż., kosteczka ż.

 czas. kostnieć, skostnieć

 przym. kostny, kościsty, kościany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gnat

 (1.2) scalak, chip

 (1.4) kostka, kostka do gry

Wiktionary


kośćcowy

przymiotnik od: kościec


SJP.pl


koźbiał

nazwisko


SJP.pl


koźlak

1. jadalny grzyb o rudopomarańczowym lub jasnobrązowym kapeluszu i wysmukłej, białej nodze; kozak; koźlarz;
2. gatunek mocnego i ciemnego piwa ze słodu jęczmiennego;
3. koźlę, koziołek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. zool. koziołek, koźlę

 (1.2) mykol. zob. koźlarz.

 (1.3) mykol. reg. zob. maślak zwyczajny.

 (1.4) kulin. spoż. rodzaj mocnego piwa;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • koźlak – typ wiatraka
  • Koźlak – osada w Polsce, w województwie warmińsko-mazurskim, powiecie węgorzewskim, gminie Budry.
  • koźlak – (potocznie) rodzaj grzyba z rodziny borowikowatych, zob. koźlarz
  • koźlak – gatunek piwa
    • Koźlak – marka piwa browaru Amber

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkɔʑlak, AS: koźlak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. koźlarek m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) kozak, koźlarek

 (1.3) maślarz, maśloch, maślicha, maślórka, maśluk, pępek, ślimak, sośniak

Wiktionary


koźlakowy

→ koźlak


SJP.pl

Patrz:

koźlak

koźlanin

mieszkaniec Koźla


SJP.pl


koźlanka

mieszkanka Koźla


SJP.pl

Koźlanka – osada leśna w Polsce, w województwie wielkopolskim, w powiecie wągrowieckim, w gminie Wągrowiec.

Do 2023 miejscowość była częścią wsi Rąbczyn.

W latach 1975–1998 Koźlanka administracyjnie należała do województwa pilskiego.

Wikipedia


koźlarek

rodzaj grzybów z rodziny borowikowatych


SJP.pl


koźlarz

jadalny grzyb o rudopomarańczowym lub jasnobrązowym kapeluszu i wysmukłej, białej nodze; kozak, koźlak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) mykol. grzyb z rodzaju nazwa systematyczna|Leccinum|Gray|ref=Leccinum. z charakterystycznymi kosmkami na trzonie;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔʑlaʃ, AS: koźlaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koźlak m.

:: zdrobn. koźlarek m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kozak, koźlarek, koźlak

Wiktionary


koźle

→ kozioł (samiec kozy); kozłowy


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koźle – wieś w woj. łódzkim, w pow. zgierskim, w gminie Stryków
  • Koźle – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. szamotulskim, w gminie Szamotuły
  • Koźle – dawne miasto, od 1975 część miasta Kędzierzyn-Koźle
  • Koźle – gromada w powiecie brzezimskim
  • Koźle – wzniesienie w Beskidzie Małym (inaczej: Królicza Góra)

Wikipedia


koźli

→ kozioł (samiec kozy); kozłowy


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do kozła

przymiotnik relacyjny

 (2.1) dotyczący kozła, określający kozła, używany przy koźle

przymiotnik jakościowy

 (3.1) charakterystyczny dla kozła, mający cechy kozła

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na błocie zobaczył koźle ślady.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koźlę n., kozioł mzw., koziołek mzw., koziarz mos., koźlina ż.

 przym. kozi

Wiktionary


koźlice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koźlice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. lubińskim, w gminie Rudna
  • Koźlice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. polkowickim, w gminie Gaworzyce
  • Koźlice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. zgorzeleckim, w gminie Zgorzelec
  • Koźlice – część wsi Sominy w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Studzienice
  • Koźlice – przystanek kolejowy we wsi Koźlice w województwie dolnośląskim, powiecie lubińskim, gminie Rudna

Wikipedia


koźlik

nazwisko


SJP.pl

Koźlik – występ umieszczony w przedniej części łoża karabinu służący do ustawiania broni w „kozły”.

Aby ustawić broń w „kozły”, opierano karabiny kolbami o ziemię i zaczepiano je o siebie nawzajem koźlikami. Często funkcję koźlika pełni wycior lub założony na broń bagnet (np. w karabinie Lebel – bagnet Mle 1886 wyposażony w pełniący funkcję koźlika hak jelca).

Wikipedia


koźlina

mięso z kozy lub kozła


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mięso z kozy, kozła lub koźlęcia

 (1.2) skrzyżowane drągi na szczycie strzechy wzmacniające poszycie

 (1.3) pot. bot. nazwa systematyczna|Salix viminalis|L.|ref=tak., wierzba wiciowa, gatunek wierzby

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔʑˈlʲĩna, AS: koźlʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koza ż., kozioł m., koźlę n., koziołek m., koźlątko n., koziarz mos.

 przym. kozi, koźli, koźlęcy

Wiktionary


koźlonogi

mający nogi kozła, np. faun, satyr koźlonogi


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) mający kozie nogi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkɔʑlɔ̃ˈnɔɟi, AS: koźlõnoǵi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kozłonogi, kozionogi, koziostopy

Wiktionary


koźlątko

pieszczotliwe zdrobnienie od: koźlę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zdrobn. od: koźlę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nasza koza Kasia urodziła wiosną dwa koźlątka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔʑˈlɔ̃ntkɔ, AS: koźlõntko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koza ż., kózka ż., kozioł m., koziołek m., koźlak m., koźlę n., koźlarz m., koźlina ż., kozica ż., kozik m., koziołkowanie n., kozłowanie n.

 czas. koziołkować ndk., kozłować ndk.

 przym. kozi, koźlęcy, koziołkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kózka ż., koziołek m., koźlak m., koźlę n.

Wiktionary


koźlę

1. młode kozy domowej, młoda kozica, sarna;
2. młody jeleń, koziorożec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zootechn. młode kozy domowej

 (1.2) zool. młode mniejszych zwierząt kopytnych, np. sarny, muflona, kozicy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kozioł m., koza ż., koźlina ż., koziołek m., koźlak m., kózka ż., koźlarz m., kozłowanie n., kozik m., koziołkowanie n., przekoziołkowanie n., kozłowanie n.

:: zdrobn. koźlątko n.

 czas. kozłować ndk., koziołkować ndk., przekoziołkować dk.

 przym. kozi, koźlęcy, koziołkowy, koźli

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koźlak

Wiktionary


koźlęcy

przymiotnik od: koźlę


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do koźlęcia

przymiotnik relacyjny

 (2.1) dotyczący koźlęcia, określający koźlęcia, używany przy koźlęciu

przymiotnik jakościowy

 (3.1) charakterystyczny dla koźlęcia, mający cechy koźlęcia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Usłyszeliśmy koźlęcy bek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koźlątko n., koźlę n., koziarz mos., koźlina ż.

Wiktionary


koźmian

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kajetan Koźmian (1771–1856) – poeta polski, krytyk literacki, pamiętnikarz
  • Jan Koźmian (1814–1877) – ksiądz publicysta i działacz społeczny
  • Stanisław Egbert Koźmian (1811–1885) – polski tłumacz, wsławił się przekładami utworów Williama Szekspira
  • Stanisław Koźmian (1836–1922) – polityk konserwatywny, reżyser, krytyk teatralny, publicysta i historyk

Wikipedia


koźmice

wieś w Polsce


SJP.pl

Koźmice ( Kosemitz) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie ząbkowickim, w gminie Ciepłowody.

Wikipedia


koźmin

1. nazwa kilku wsi w Polsce;
2. wieś na Ukrainie;
3. część Jaworzna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. toponim, nazwa części miasta i szeregu wsi w Polsce;

 (1.2) geogr. wieś na Ukrainie;

 (1.3) zob. Koźmin Wielkopolski.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Koźmin – część miasta Jaworzno
  • Koźmin – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. zgorzeleckim, w gminie Zgorzelec
  • Koźmin – wieś w woj. pomorskim, w pow. starogardzkim, w gminie Skarszewy
  • Koźmin – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. szamotulskim, w gminie Obrzycko
  • Koźmin – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. tureckim, w gminie Brudzew
  • Koźmin – gromada w powiecie krotoszyńskim
  • Koźmin – gromada w powiecie tureckim
  • Koźmin – dawna gmina
  • Koźmin – wieś na Ukrainie
  • Koźmin Wielkopolski

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Będąc w Koźminie, zrobiliśmy zakupy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koźminianin mos., koźminianka ż.

 przym. koźmiński

Wiktionary


koźminczanin

mieszkaniec Koźminka (miasta lub wsi w Polsce)


SJP.pl


koźminczanka

mieszkanka Koźminka (miasta lub wsi w Polsce)


SJP.pl


koźminecki

związany z Koźminkiem, dotyczący Koźminka


SJP.pl


koźminek

1. miasto w Polsce;
2. wieś w Polsce


SJP.pl

Koźminek – miasto w Polsce w województwie wielkopolskim, w powiecie kaliskim, siedziba miejsko-wiejskiej gminy Koźminek.

Prawa miejskie od 1369. W 1555 został zwołany różnowierczy synod w Koźminku, na którym polscy bracia czescy i kalwiniści zawarli krótkotrwałą unię. Koźminek utracił prawa miejskie (miasto zostało przemianowane na osadę) 31 maja 1870; prawa miejskie Koźminek uzyskał ponownie 1 stycznia 2021.

Wikipedia


koźminianin

mieszkaniec Koźmina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Koźmina

 (1.2) osoba pochodząca z Koźmina, urodzona w Koźminie

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Grzesiek jest rodowitym koźminianinem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koźmin mrz.

:: fż. koźminianka ż.

 przym. koźmiński

Wiktionary


koźminianka

mieszkanka Koźmina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Koźmina

 (1.2) kobieta pochodząca z Koźmina, urodzona w Koźmina

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koźmin mrz.

:: fm. koźminianin mos.

 przym. koźmiński

Wiktionary


koźminiec

wieś w Polsce


SJP.pl

Koźminiec – (niem. "Deutsch Koschmin") wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie pleszewskim, w gminie Dobrzyca.

W latach 1954–1961 wieś należała i była siedzibą władz gromady Koźminiec, po jej zniesieniu w gromadzie Dobrzyca. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kaliskiego.

Wikipedia


koźmiński

związany z Koźminem, dotyczący Koźmina


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Koźmina, związany z Koźminem

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Czesław Koźmiński (1932-2026) – profesor nauk przyrodniczych, klimatolog
  • Andrzej Koźmiński (ur. 1943) – profesor zarządzania
  • Honorat Koźmiński (1829–1916) – kapucyn, założyciel wielu zgromadzeń zakonnych
  • Jan Ksawery Koźmiński (znany również jako Jan Ksawery Poraj-Koźmiński) (1892–1940) – polski malarz i ilustrator.
  • Karol Koźmiński (1888–1967) – polski pisarz
  • Leon Koźmiński (1904–1993) – polski ekonomista
  • Maciej Koźmiński herbu Poraj (zm. 1748), wojewoda kaliski, kasztelan kaliski, kasztelan poznański.
  • Maciej Koźmiński herbu Poraj – kapitan sztabowy
  • Marek Koźmiński (ur. 1971) – polski piłkarz, grający jako obrońca
  • Stanisław Koźmiński
  • Zbigniew Koźmiński – działacz piłkarski
  • Koźmiński – popularna nazwa Akademii Leona Koźmińskiego

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wszedł do budynku koźmińskiego ratusza.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Koźmin mrz., koźminianin mos., koźminianka ż.

Wiktionary


koźniewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Koźniewski – polski konstruktor samolotów i śmigłowców
  • Kazimierz Koźniewski – historyk harcerstwa, prozaik i publicysta
  • Tadeusz Koźniewski – polski farmaceuta i chemik

Wikipedia


koża

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. skóra zwierzęca

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔʒa, AS: koža

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kuża

Wiktionary


kożdy

zaimek upowszechniający

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. każdy

Wiktionary


kożekrzył

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) stpol. nietoperz

Wiktionary


kożuch

1. wierzchnie ubranie ze skóry owczej lub baraniej;
2. futro, skóra zwierzęcia o długim włosiu wykorzystywana najczęściej na ubrania wierzchnie;
3. osad powstający na gorącym mleku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) odzież. kraw. wyprawiona skóra zwierzęca o długim włosie; ciepła odzież wierzchnia z takiej skóry (najczęściej włosem do wewnątrz)

 (1.2) wierzchnia, gęstsza lub stężała warstwa jakiegoś płynu

 (1.3) ekol. drobna roślinność, liście lub zanieczyszczenie pokrywające powierzchnię wody

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Babcia nosiła kożuch i chustkę w kwiaty.

 (1.2) Zdejmij sobie ten kożuch z mleka, jak nie lubisz.

 (1.3) Staw został pokryty przez kożuch z rzęsy drobnej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkɔʒux, AS: kožuχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kożuszkarz mos., kożusznik mos., kożuchowanie n., kożuchówka ż., Kożuchów mrz.

:: zdrobn. kożuszek mrz.

:: zgrub. kożuszysko n.

 czas. kożuchować ndk.

 przym. kożuchowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) futro, skóra zwierzęca, skóra

Wiktionary


kożuchować

szczepić drzewa owocowe poprzez wsunięcie krótko przyciętego zrazu tuż za korę podkładki


SJP.pl


kożuchowianin

mieszkaniec Kożuchowa


SJP.pl


kożuchowianka

mieszkanka Kożuchowa


SJP.pl


kożuchowski

przymiotnik od: Kożuchów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Henryk Kożuchowski (1911-1943) – kapitan dyplomowany artylerii Wojska Polskiego, cichociemny
  • Jan Kożuchowski
  • Małgorzata Kożuchowska (ur. 1971) – polska aktorka filmowa i teatralna oraz prezenterka telewizyjna
  • Stanisław Kożuchowski (1712-1776) – podczaszy orłowski, konfederat barski, poseł na sejm
  • Tomasz Kożuchowski (ur. 1965) – polski perkusista
  • Kożuchów
  • Powiat kożuchowski
  • Kożuchowski Młyn
  • Wólka Kożuchowska

Wikipedia


kożuchowy

przymiotnik od: kożuch


SJP.pl


kożuchów

1. wierzchnie ubranie ze skóry owczej lub baraniej;
2. futro, skóra zwierzęcia o długim włosiu wykorzystywana najczęściej na ubrania wierzchnie;
3. osad powstający na gorącym mleku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Kożuchów ( Freystadt in Schlesien) – miasto w południowej części województwa lubuskiego, w powiecie nowosolskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Kożuchów, którą tworzą miasto Kożuchów i 22 wsie. Historycznie na Dolnym Śląsku. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. zielonogórskiego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kɔˈʒuxuf, AS: kožuχuf

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kożuchowski

 rzecz. kożuch mrz.

Wiktionary


kożuchówka

Zobacz też: Kożuchówka w innych znaczeniach tej nazwy.

Kożuchówka – wieś w Polsce, położona w województwie lubelskim, w powiecie łukowskim, w gminie Krzywda.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa siedleckiego.

Wikipedia


kożuszany

przymiotnik

 (1.1) rzem. zrobiony z kożucha

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kożusznik mos.

Wiktionary


kożuszek

zdrobnienie od: kożuch


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobnienie od|kożuch.

 (1.2) mały kożuch, małego rozmiaru

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zdejmij, proszę, Stasiowi ten kożuszek z mleka.

 (1.2) Po ile ma pan te dziecięce kożuszki z owczej skóry?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kożuch mrz., kożusznik mos.

 przym. kożuchowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) futerko, skórka

Wiktionary


kożuszeć

rzadko: zamieniać się w stężałą masę, pokrywać się kożuchem


SJP.pl


kożuszkarz

rzemieślnik zajmujący się wyrobem kożuchów; kożusznik


SJP.pl


kożuszkowy

→ kożuszek


SJP.pl

Patrz:

kożuszek

kożusznictwo

zawód kożusznika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zajęcie kuśnierza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kożusznik mos.

Wiktionary


kożusznik

rzemieślnik zajmujący się wyrobem kożuchów; kożuszkarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzemieślnik wyrabiający kożuchy

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Barbara Kożusznik (ur. 1951) – polska psycholożka
  • Bogusław Kożusznik (1910–1996) – polski lekarz, działacz społeczny i polityczny
  • Janusz Kożusznik (ur. 1951) – polski rysownik, satyryk i ilustrator
  • Tadeusz Kożusznik (1914–1988) – polski aktor
  • mól kożusznik – mały motyl nocny z rodziny molowatych

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W tym regionie nadal można znaleźć kożuszników.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kɔˈʒuʃʲɲik, AS: kožušʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kożuch m., kożuszek m., kożuszysko n., kożuchowanie n., kożuszkarz m., kożusznictwo n., kożuszyna ż.

 czas. kożuchować ndk.

 przym. kożuchowy, kożuszany, kożuszny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kożuszkarz

Wiktionary


kożuszyna

lichy, nędzny kożuch


SJP.pl


kożuszysko

zgrubienie od: kożuch


SJP.pl


kp

1. symbol kiloponda, jednostki siły
2. [czytaj: ka-pe] skrót od: kodeks pracy (skrót czytany także jako całe wyrażenie); k.p.


SJP.pl

skrótowiec w funkcji rzeczownika

 (1.1) = sport. klub piłkarski

 (1.2) = szt. Komitet Paryski (grupa artystyczna)

 (1.3) = księg. kasa przyjmie (druk wpłaty)

 (1.4) = praw. kodeks pracy;

 (1.5) = hist. Królestwo Polskie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kp – dwuznak
  • kp – symbol jednostki siły o nazwie kilopondem lub kilogram siły
  • KP – kernel panic
  • Krzyż Partyzancki – polskie państwowe odznaczenie wojskowe
  • KP (Klasa pancerza) – współczynnik stosowany w grach fabularnych.
  • KP (kasa przyjmie) – pokwitowanie odbioru gotówki przez kasę firmy.
  • KP – pojęcie statystyczne z zakresu wojskowości (Kill Probability)
  • Krytyka Polityczna – polski kwartalnik
  • K.P. (Komitet Paryski) – grupa malarzy z krakowskiej ASP (zobacz: kapizm)
  • KP – Kompania Piwowarska
  • KP – Kodeks pracy
  • Korea Północna – państwo w Azji

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Toruński KP

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ka‿ˈpɛ, AS: ka‿pe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kapizm m., kapista m., kapistka ż.

Wiktionary


kpc

[czytaj: ka-pe-ce] skrót od: kodeks postępowania cywilnego (skrót czytany także jako całe wyrażenie); k.p.c.


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kpc – kodeks postępowania cywilnego
  • kpc – kiloparsek
  • KPC – β-laktamazy o skrajnie rozszerzonym spektrum aktywności

Wikipedia


kpch

skrót od: Komunistyczna Partia Chin


SJP.pl


kpeir

skrótowiec

 (1.1) = Krajowa Partia Emerytów i Rencistów;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌka‿pɛ‿ː‿i‿ˈɛr, AS: ka‿p•‿e‿i‿er

Wiktionary


kph

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) harc. koło przyjaciół harcerstwa

 (1.2) społ. Kampania Przeciw Homofobii;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • KPH – Koło Przyjaciół Harcerstwa
  • KPH – Komunistyczna Partia Hiszpanii
  • KPH – Kampania Przeciw Homofobii

Wikipedia


kpiarski

książkowo: wyrażający kpinę, charakterystyczny dla kpiarza; złośliwy, ironiczny, kpiący, drwiący


SJP.pl


kpiarstwo

kpienie, szydzenie, wyśmiewanie się


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kpienie, naigrawanie się, wyśmiewanie kogoś

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkpʲjarstfɔ, AS: kpʹi ̯arstfo

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kpić

 rzecz. kiep m./mrz./mos., kpiarz

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szydzenie

Wiktionary


kpiarz

książkowo: osoba skłonna do kpin, szydząca z innych; szyderca, prześmiewca, drwinkarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek skłonny do kpin, naśmiewający się z innych

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kpʲjaʃ, AS: kpʹi ̯aš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kpiarstwo n., kpina ż., kiep m./mrz./mos.

 czas. kpić ndk.

 przym. kpiarski

 przysł. kpiarsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dowcipniś, żartowniś

Wiktionary


kpienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kpić.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kpić

 rzecz. kpina ż.

Wiktionary


kpina

drwina, szyderstwo, żart


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) drwina, szyderstwo, żart

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To są jakieś kpiny!

 (1.1) Niefortunna wypowiedź nieradzącego sobie z językiem obcym urzędnika państwowego była z jednej strony dyplomatycznym zgrzytem, z drugiej – obiektem kpin, żartów i niezliczonych memów.

 (1.1) Czytelnicy (ci z urzędu) węszyli aluzje, kpinę z nowego ładu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkpʲĩna, AS: kpʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kpiarz m., kpienie n., kiep m./mrz./mos.

 czas. kpić ndk., zakpić dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) drwina, ironia, sarkazm, szyderstwo; książk. persyflaż

Wiktionary


kpinka

zdrobnienie od: kpina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. kpina

Wiktionary


kpinkarz

osoba lubiąca żartować, kpić z kogoś; żartowniś


SJP.pl


kpinkowaty

skłonny do kpinek; drwinkowaty


SJP.pl


kpinkować

przestarzałe: z lekka kpić z kogoś lub czegoś; podśmiewać się


SJP.pl


kpiny

drwina, szyderstwo, żart


SJP.pl


kpiący

książkowo: wyrażający kpinę; drwiący, ironiczny, kpiarski, złośliwy


SJP.pl


kpić

szydzić, naigrawać się, żartować albo drwić z kogoś


SJP.pl

czasownik

 (1.1) odnosić się z lekceważeniem, żartować, wyśmiewać, drwić

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gombrowicz kpi sobie z jej oficjalnej reprezentacji i ze środowiska rodaków, zastygłych w sarmackiej mentalności, obyczaju i ceremonialności…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kpʲit͡ɕ, AS: kpʹić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kpina ż., kpienie n., kpiarz m., kpiarstwo n., kiep m./mrz./mos.

 przym. kpiarski, kpiący

 przysł. kpiarsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szydzić

Wiktionary


kpk

[czytaj: ka-pe-ka] skrót od: kodeks postępowania karnego (skrót czytany także jako całe wyrażenie); k.p.k.


SJP.pl

skrót

 (1.1) = praw. kodeks postępowania karnego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • KPK (k.p.k., kpk) – skrótowiec nazw kodeksów:
    • kodeks postępowania karnego (1928) – w polskiej procedurze karnej od 1929 do 1983
    • kodeks postępowania karnego (1969) – w polskiej procedurze karnej od 1970 do 1998
    • kodeks postępowania karnego (1997) – w polskiej procedurze karnej od 1998
    • kodeks prawa kanonicznego – w prawie Kościoła katolickiego od 1983
  • KPK – Kościół Polskokatolicki w RP
  • KPK – Komunalne Przedsiębiorstwo Komunikacyjne w Białymstoku
  • KPK – Kozienicki Park Krajobrazowy
  • KPK – Krajowy Punkt Kontaktowy
  • KPK – Kongres Polonii Kanadyjskiej

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ka‿pɛ‿ˈka, AS: ka‿pe‿ka

Wiktionary


kplm.

skrót

 (1.1) = wojsk. kapelmistrz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pod sprężystym kierunkiem por. kplm. Wójcika orkiestra ta postawiła sobie za jeden z chlubnych celów propagandę muzyki symfonicznej i to w najpoważniejszym tego słowa znaczeniu.

Wiktionary


kpn

[czytaj: ka-pe-EN] skrót od:
1. Konfederacja Polski Niepodległej;
2. Kampinoski Park Narodowy;
3. Karkonoski Park Narodowy;
4. Komunistyczna Partia Niemiec


SJP.pl

skrótowiec w funkcji rzeczownika rodzaju męskorzeczowego

 (1.1) = polit. Konfederacja Polski Niepodległej;

 (1.2) = adm. Kampinoski Park Narodowy;

 (1.3) = adm. Karkonoski Park Narodowy;

 (1.4) = żart. koniak pędzony nocą (bimber)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konfederacja Polski Niepodległej
  • Kadra Polski Niepodległej
  • Kampinoski Park Narodowy
  • Karkonoski Park Narodowy
  • KPN – holenderskie przedsiębiorstwo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mój ojciec działał w KPN-ie jeszcze za czasów PRL-u.

 (1.2) W 2000 roku KPN został wpisany na światową listę rezerwatów biosfery UNESCO.

 (1.3) Polski KPN tworzy z czeskim KRNAP-em spójny obszar chronionej przyrody.

 (1.4) Jak skończy się nam wódka, to skoczymy po KPN na metę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ka‿pɛ‿ˈɛ̃n, AS: ka‿pe‿ẽn

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

:: rzecz. KPN-owiec mos., kapeenowiec mos.

:: przym. KPN-owski, kapeenowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) kapeenówka

Wiktionary


kpn-owiec

członek KPN-u; kapeenowiec


SJP.pl


kpn-owski

→ KPN (Konfederacja Polski Niepodległej); kapeenowski


SJP.pl


kpo

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) = ekon. polit. Krajowy Plan Odbudowy;

Wiktionary


kpp

skrót od:
1. Komunistyczna Partia Polski;
2. Konfederacja Pracodawców Polskich;
3. Komenda Powiatowa Policji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński lub nijaki

 (1.1) = Komunistyczna Partia Polski;

 (1.2) = kwalifikowana pierwsza pomoc

 (1.3) = Karta Praw Podstawowych;

 (1.4) = komenda powiatowa policji

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Komunistyczna Partia Polski – polska partia polityczna okresu II RP
  • Komunistyczna Partia Polski – polska partia polityczna okresu PRL
  • Komunistyczna Partia Polski – polska partia polityczna okresu III RP
  • Karta praw podstawowych – zbiór praw człowieka uchwalony przez państwa Unii Europejskiej w 2001
  • kwalifikowana pierwsza pomoc – zbiór czynności ratunkowych udzielanych przez ratownika
  • Kwartalnik Prawa Prywatnego
  • Kwartalnik Prawa Publicznego
  • Kwartalnik Prawa Podatkowego
  • Kyary Pamyu Pamyu – japońska modelka, wokalistka, blogerka i przedsiębiorczyni
  • Klub Państwowców Polskich

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przed wojną należał do KPP i był związany z ruchami robotniczymi.

 (1.2) Właśnie Pomorskie Stowarzyszenie Przewoźników Drogowych wystartowało ze szkoleniem na kat. C lub D dla ratowników medycznych i ratowników KPP.

 (1.3) Profesor zwrócił też uwagę, że zakres stosowania KPP ogranicza się do tego, co jest przedmiotem unijnych regulacji.

 (1.4) Dziś o północy zakończyła się osiemnastogodzinna akcja „Pomiar”, przeprowadzana przez Referat Ruchu Drogowego KPP w Olkuszu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ka‿pɛ‿ˈpɛ, AS: ka‿pe‿pe

Wiktionary


kpp-owiec

członek KPP (Komunistycznej Partii Polski); kapepowiec


SJP.pl


kpp-owski

→ KPP (Komunistyczna Partia Polski); kapepowski


SJP.pl


kpr

skrótowiec

 (1.1) = sport. Klub Piłki Ręcznej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Obecnie trenuję w KPR w Ostrowie Wielkopolskim.

Wiktionary


kpr.

skrót od: kapral (czytany jako cały, odmienny wyraz)


SJP.pl

skrót

 (1.1) = wojsk. kapral

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kapral mos.

Wiktionary


kprm

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) = adm. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na stanowisku sekretarza stanu w KPRM polityk zarabia 18 tysięcy brutto.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌka‿pɛ‿ːr‿ˈɛ̃m, AS: ka‿p•‿er‿ẽm

Wiktionary


kprp

skrótowiec

 (1.1) = Kancelaria Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej

Wiktionary


kps

skrót

 (1.1) = komputeropis

Wiktionary


kpsw

skrótowiec

 (1.1) = praw. kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Karkonoska Państwowa Szkoła Wyższa w Jeleniej Górze
  • Kaszubsko-Pomorska Szkoła Wyższa w Wejherowie
  • Kujawsko-Pomorska Szkoła Wyższa w Bydgoszczy

Wikipedia


kpt

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki albo męskorzeczowy

 (1.1) = Krakowski Park Technologiczny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jadąc do KPT, słuchaliśmy z Jurkiem radia.

Wiktionary


kpt.

skrót od: kapitan (czytany jako cały, odmienny wyraz)


SJP.pl

skrót

 (1.1) = wojsk. kapitan

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kapitan mos.

Wiktionary


kpw

skrót od: Komisja Papierów Wartościowych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krupnokalibirnyj Pulemiot Władimirowa – radziecki wielkokalibrowy karabin maszynowy
  • Won północnokoreański – skrót według konwencji ISO 4217
  • KPW Poznań – dawna nazwa klubu sportowego z Poznania
  • Komenda Portu Wojennego Marynarki Wojennej
  • Krąg Płaskiego Węzła
  • Komisja Papierów Wartościowych – działająca w Polsce w latach 1991-2006
  • Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
  • Kolejowe Przysposobienie Wojskowe
  • Kombat Pro Wrestling – polska federacja wrestlingu
  • Kronika polskiej Wikipedii

Wikipedia


kpzb

skrótowiec

 (1.1) = hist. polit. Komunistyczna Partia Zachodniej Białorusi;

Wiktionary


kpzr

skrót od: Komunistyczna Partia Związku Radzieckiego


SJP.pl

skrótowiec

 (1.1) = hist. polit. Komunistyczna Partia Związku Radzieckiego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Te sprawy wybuchły po ucieczce Światły. Ale właśnie wtedy nastąpiła fala krytyki wewnątrz partii, powiał jakiś nowy prąd, Chruszczow wygłosił swój słynny referat na XX zjeździe KPZR.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌka‿pɛ‿zɛt‿ˈɛr, AS: ka‿pe‿zet‿er

Wiktionary


kpzu

skrótowiec

 (1.1) = hist. polit. Komunistyczna Partia Zachodniej Ukrainy;

Wiktionary


kpł

skrót od: Księga Kapłańska - trzecia księga Pisma Świętego, należąca do Starego Testamentu, zaliczana do Pięcioksięgu


SJP.pl

skrót

 (1.1) = bibl. Księga Kapłańska

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kpł 1:12 lub Kpł 1,12 itp. → Księga Kapłańska, rozdział 1, werset 12

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈcɕɛ̃ŋɡa kapˈwãj̃ska, AS: ḱśẽŋga kapu̯ãĩ ̯ska

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) 3 Mojż.

Wiktionary


kr

symbol kryptonu, pierwiastka chemicznego


SJP.pl


kr.

skrót od: Kraków


SJP.pl


kra

tafla lodu dryfująca na powierzchni wody


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) tafla lodu oddzielona od reszty pokrywy lodowej na rzece, jeziorze itp.; także: o zbiorowisku takich tafli;

wykrzyknik

 (2.1) pot. wyraz dźwiękonaśladowczy, zwykle powtarzany, naśladujący niski, gardłowy dźwięk wydawany przez kruki i wrony

Wiktionary

Kra jest określeniem zjawiska geologicznego lub hydrologicznego, w którym wolnopłynące (dryfujące) po obszarach obniżonej lepkości powierzchniowe fragmenty ("płyty") różnych kształtów i rozmiarów mogące przemieszczać się poziomo, tworzą się poprzez odłamywanie od pokrywy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kra, AS: kra

Wiktionary

Powiązane:

 (2.1)

 czas. krakać ndk.

 rzecz. krakanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) krra, kraa, krak

Wiktionary


kraa

wykrzyknik

 (1.1) dźwięk. rzad. onomatopeja imitująca głosy krukowatych

Wiktionary

Powiązane:

 wykrz. kra

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kra, krra, krak

Wiktionary


kraal

obronna osada plemion afrykańskich


SJP.pl

Kraal – tradycyjny rodzaj osady w Afryce, głównie w krajach położonych nad Wielkimi Jeziorami (np. Rwanda, Angola). Rozróżnia się:

Współcześnie nazwą kraala określa się przede wszystkim zagrodę dla bydła, która dawniej znajdowała się w środku osady.

Wikipedia


krab

skorupiak z podrzędu o tej samej nazwie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. skorupiak ciepłych mórz;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) archit. w gotyku ozdoba w kształcie liścia lub pąka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kraby (Brachyura) – skorupiaki
  • Krab – mgławica w gwiazdozbiorze Byka
  • Krab – polski samochód wyścigowy
  • AHS Krab – polska armatohaubica
  • Krab – rosyjski podwodny stawiacz min

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bo straszna to przecie myśl dla ludzkiego rozumu i nieznośne czucie dla serca matki sierocej, iż jej syn wałęsa się na dnie morza, nie mogąc znaleźć spoczynku, miotany i targany, z miejsca na miejsce przez tajemnicze i straszliwe oceanu potwory, jakoby w duszy szatana wyśnione - przez diabły morskie i rekiny, przez głowonogi ośmiornice, przez gruboskorupe langusty, ohydne kraby, oślizgłe mięczaki, ukwiały i jeżowce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: krap, AS: krap

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krabik mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) żabka

Wiktionary


krabi

→ krab; krabowy


SJP.pl

Zobacz też: Krabi (Varstu).

Krabi (język tajski: กระบี่) miasto w południowo-zachodniej Tajlandii, położone na wybrzeżu Morza Andamańskiego. Stolica prowincji Krabi. Liczy około 25 tysięcy mieszkańców. Popularny kurort ze względu na piękne plaże, wysepki i możliwości nurkowania.

Wikipedia


krabik

mały krab


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. od: krab

 (1.2) mały krab

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krab m.

 przym. krabowy

Wiktionary


krabojad

1. gatunek foki; krabojad foczy, foka krabojad;
2. gatunek ptaka z rzędu siewkowych; krabożer;
3. lis krabojad - gatunek drapieżnego ssaka z rodziny psowatych; majkong, majkong krabożerny


SJP.pl

Krabojad ("Lobodon") – rodzaj ssaków z rodziny fokowatych (Phocidae).

Wikipedia


krabojady

1. gatunek foki; krabojad foczy, foka krabojad;
2. gatunek ptaka z rzędu siewkowych; krabożer;
3. lis krabojad - gatunek drapieżnego ssaka z rodziny psowatych; majkong, majkong krabożerny


SJP.pl


krabon

krab pacyficzny osiągający wagę do 7 kg


SJP.pl


krabony

grupa skorupiaków z rzędu dziesięcionogów


SJP.pl


kraboszka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. rel. maska noszona przez słowiańskich pogan podczas świąt poświęconym zmarłym;

Wiktionary

Kraboszka (ze stcz. "kraboška") – obrzędowa maska pojawiająca się w obrzędach zadusznych w religii Słowian.

Wikipedia


krabownik

sieć do połowu krabów


SJP.pl


krabowy

→ krab; krabi


SJP.pl


krabołów

statek przystosowany do połowu i przetwórstwa krabów pacyficznych


SJP.pl


krabożer

gatunek ptaka z rzędu siewkowych; krabojad


SJP.pl

Krabożer ("Dromas ardeola") – gatunek ptaka, będący jedynym przedstawicielem rodziny krabożerów (Dromadidae), należącej do rzędu siewkowych. Badania, których wyniki opublikowano w 2010 wykazały, że rodzina ta jest najbliżej spokrewniona ze żwirowcowatymi. Nie wyróżnia się podgatunków.

Wikipedia


krabożerny

1. majkong krabożerny - gatunek drapieżnego ssaka z rodziny psowatych; majkong, lis krabojad;
2. makak krabożerny - gatunek ssaka naczelnego z podrodziny koczkodanów; makak krabojad, makak jawajski, makak długoogoniasty;
3. szop krabożerny - gatunek ssaka z rodziny szopowatych; szop rakojad


SJP.pl


krabożery

gatunek ptaka z rzędu siewkowych; krabojad


SJP.pl


kraby

1. podrząd raków dziesięcionogich o szerokim, pokrytym pancerzem głowotułowiu i silnie zredukowanym odwłoku; liczne gatunki jadalne
2. gotycki motyw dekoracyjny w kształcie zwiniętego liścia lub pączka; żabki


SJP.pl

Kraby (Brachyura, z języka greckiego "krótki odwłok/ogon") – grupa krótkoodwłokowych skorupiaków z rzędu dziesięcionogów (Decapoda).

Kraby są najliczniejszą (opisano 10 500 gatunków) grupą dziesięcionogów, u której pierwsza para odnóży krocznych przekształciła się w szczypce. Wielkość ciała bardzo zróżnicowana, o rozpiętości odnóży od kilku milimetrów ("Pinnotheres pisum") do prawie 4 m (japoński krab pacyficzny).

Wikipedia


krach

1. bankructwo, plajta, załamanie ekonomiczne
2. potocznie: niepowodzenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ekon. bankructwo, upadek gospodarczy, załamanie ekonomiczne

 (1.2) ekon. nagły, gwałtowny spadek kursu walut, akcji, obligacji lub innych aktywów;

 (1.3) przen. klęska

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • krach giełdowy
  • krach gospodarczy
  • Wielki Krach
  • Wielki krach grawitacyjny
  • Krach – utwór muzyczny polskiego zespołu 2 plus 1 z 1983 roku.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: krax, AS: kraχ

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) upadłość, bankructwo, plajta, kryzys

 (1.3) fiasko, porażka, przegrana, niepowodzenie, klapa, upadek

Wiktionary


krachla

butelka z kabłąkowym zamknięciem i porcelanowym korkiem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kraków. sprzężynowe mechanizm z pałąkiem i porcelanowym korkiem służący do zamykania butelki lub słoika;

 (1.2) kraków. butelka z zamknięciem (1.1)

Wiktionary

Krachla – rodzaj butelki o różnej pojemności z zamknięciem kabłąkowym (pałąkowym), z porcelanowym korkiem. Butelki początkowo używane były do przechowywania oranżady, współcześnie stosowane są zazwyczaj w piwowarstwie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) W krachlach oczywiście nic nie ma, lecz nie znalazłem też oranżady na cukrze.

Wiktionary


kraciak

ludowy wyrób tkacki


SJP.pl


kraciany

dawniej: kraciasty - mający wzór w kratę, zrobiony z krat


SJP.pl


kraciasty

mający wzór w kratę; zrobiony z krat


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) o wzorze w kratę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wydobył z kieszeni swojej kraciastej marynarki niewielki notesik w siwej obwolucie z plastiku i odczepił od niego długopis.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krata ż.

Wiktionary


kraczkowski

nazwisko


SJP.pl


kradmo

przysłówek

 (1.1) stpol. po kryjomu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkradmɔ, AS: kradmo

Wiktionary


kradnik

pustosz kradnik - niewielki, jasnobrązowy chrząszcz z rodziny pustoszowatych


SJP.pl


kradzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kraść.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈd͡zɛ̃ɲɛ, AS: kraʒẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kraść

Wiktionary


kradziej

potocznie: złodziej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot., często żart. złodziej, ktoś, kto kradnie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) — Co ty żeś tam Jasiowi nagadał, co? Że kto co wziął ze szkoły, co? — Bo ze mnie kradzieja robi!

Wiktionary

Powiązane:

 temsłow. -kradztwo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zob. złodziej.

Wiktionary


kradziejka

→ kradziej


SJP.pl

Patrz:

kradziej

kradzież

1. bezprawne pozbawianie kogoś jego własności; złodziejstwo, rabunek, grabież;
2. dawniej: rzecz ukradziona


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przejęcie cudzej własności bez zgody właściciela i bez podstawy prawnej

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie kończą się dyskusje, czy ściąganie piosenek z Internetu jest kradzieżą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrad͡ʑɛʃ, AS: kraʒ́eš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kradzieżność ż.

 czas. wkraść się, okraść, okradać, kraść ndk., ukraść dk.

 temsłow. -kradztwo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przywłaszczenie, złodziejstwo; pot. capnięcie, chapnięcie, gwizdnięcie; starop|chąsba.

Wiktionary


kradzieżność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. skłonność do dokonywania kradzieży

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈd͡ʑɛʒnɔɕt͡ɕ, AS: kraʒ́ežność

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kradzież ż., okradanie n.

 przym. kradzieżny

 czas. wkraść się

Wiktionary


kradzieżowy

rzadko: związany z kradzieżą, pochodzący z kradzieży


SJP.pl


kradziony

pochodzący z kradzieży


SJP.pl


kraft

środowiskowo:
1. rzemiosło zajmujące się produkcją piwa rzemieślniczego;
2. mały browar produkujący piwo rzemieślnicze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rzem. spoż. dział, typ browarnictwa obejmujący niewielkie, niezależne browary warzące tradycyjnymi metodami, często z użyciem oryginalnych składników

 (1.2) rzem. niewielki, niezależny browar warzący tradycyjnymi metodami, często z użyciem oryginalnych składników

 (1.3) piwo pochodzące z kraftu (1.2)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Kraft (ok. 1455–1509) – niemiecki rzeźbiarz i architekt
  • Antonín Kraft (1749–1820) – czeski kompozytor i wiolonczelista
  • Erika Kraft (ur. 1931) – niemiecka łyżwiarka figurowa
  • Hannelore Kraft (ur. 1961) – niemiecka polityk, premier Nadrenii Północnej-Westfalii
  • Ivonne Kraft (ur. 1970) – niemiecka kolarka górska
  • Jurij Kraft (ur. 1964) – ukraiński piłkarz i trener
  • Karen Kraft (ur. 1969) – amerykańska wioślarka, medalistka olimpijska
  • Maja Kraft (ur. 1983) – polska piosenkarka
  • Mikuláš Kraft (1778–1853) – czeski kompozytor i wiolonczelista
  • Randy Kraft (ur. 1945) – amerykański seryjny morderca
  • Stefan Kraft (ur. 1993) – austriacki skoczek narciarski
  • Thomas Kraft (ur. 1988) – niemiecki piłkarz

Wikipedia

Powiązane:

 przym. kraftowy

 przysł. kraftowo

Wiktionary


kraftowy

1. → kraft;
2. piwo kraftowe - piwo uwarzone przez mały i niezależny browar; piwo rzemieślnicze


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kraftem, dotyczący kraftu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mówiąc o browarze kraftowym, należy mieć na myśli miejsce, w którym właściciel sam opracowuje technologię, a później sam ją wdraża w życie, warząc piwo fizycznie u siebie na miejscu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kraft m.

 przysł. kraftowo

Wiktionary


kraftwerk

niemiecki zespół muzyczny


SJP.pl

Kraftwerk (niem. „siłownia” (w znaczeniu: „elektrownia”), wymowa: [ˈkʁaftvɛɐk]) – niemiecki zespół tworzący muzykę elektroniczną, wywodzący się ze sceny krautrockowej, założony w 1970 roku przez Ralfa Hüttera i Floriana Schneidera. Od połowy lat 70. do połowy lat 80. do grupy należeli także Wolfgang Flür i Karl Bartos, tworząc tym samym kwartet uznawany za „klasyczny” skład Kraftwerk.

Wikipedia


kragel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kołnierz

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. koloratka

 (1.3) gw-pl|Górny Śląsk. daw. kołnierz naszyty na mundurze

 (1.4) gw-pl|Górny Śląsk. peleryna będąca elementem płaszcza

Wiktionary


kragiel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zob. kragel.

Wiktionary


kraglik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zob. kragel.

Wiktionary


kragujevac

miasto w Serbii; Kragujewac


SJP.pl

Zobacz też: Kragujevac (Bośnia i Hercegowina).

Kragujevac (cyr. Крагујевац) – miasto w Serbii, stolica okręgu szumadijskiego i siedziba miasta Kragujevac. Położone jest nad rzeką Lepenicą, 125 km na południe od Belgradu. W 2011 roku liczyło 150 835 mieszkańców.

Wikipedia


kragujewac

miasto w Serbii; Kragujevac


SJP.pl


kragujewacki

→ Kragujewac


SJP.pl

Patrz:

Kragujewac

kraik

zdrobnienie od: kraj


SJP.pl


kraina

1. część państwa stanowiąca etnograficzną, geograficzną i administracyjną całość;
2. obszar wyróżniający się położeniem geograficznym, typem roślinności, fauny itp.;
3. sfera czyichś doznań, uczuć, myśli;
4. miejsce, często wymyślone, związane z jakimiś postaciami, wspomnieniami itp.;
5. kraj, ojczyzna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geogr. obszar wydzielony ze względu na jakąś cechę, np. wspólną historię, cechy środowiska itp., rejon, region;

 (1.2) książk. sfera doznań, uczuć, myśli

 (1.3) przen. miejsce, często wymyślone, związane z jakimiś postaciami, wspomnieniami itp.

 (1.4) książk. obszar państwa

Wiktionary

Kraina – część państwa, obszar stanowiący pewną całość pod względem geograficznym, historycznym lub etnicznym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Teraz wjeżdżamy do kolejnej krainy historycznej – proszę zwrócić uwagę na charakterystyczny styl architektury ludowej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈjĩna, AS: krai ̯ĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ukrainizacja ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) region, obszar, ziemia

 (1.3) świat

 (1.4) kraj, państwo

Wiktionary


krainka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: kraina

 (1.2) pszcz. pot. pszczoła kraińska

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ta gmina to mała, przepiękna krainka z dużą ilością uroczych zakątków, stworzona do weekendowego wypoczynku.

 (1.2) Krainki to jeden z najpopularniejszych podgatunków pszczół miodnych w naszym kraju.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈjĩŋka, AS: krai ̯ĩŋka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kraina ż.

 przym. kraiński

Wiktionary


kraiński

związany z Krainą


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Krainą, dotyczący Krainy

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Kraiński (ur. 1964) – muzyk rockowy
  • Edmund Kraiński herbu Jelita (1804–1887) – powstaniec z powstania listopadowego, działacz społeczno-polityczny
  • Jerzy Kraiński herbu Jelita (1920–2012) – marynarz, wojskowy
  • Krzysztof Kraiński (1556–1618) – kaznodzieja kalwiński, pisarz teologiczny
  • Maria Kraińska, de domo Foltynowicz, herbu Jelita (1920–2002) – pielęgniarka, amazonka
  • Maurycy Kraiński herbu Jelita (1804–1885) – ziemianin galicyjski
  • Roman Cyriak Kraiński herbu Jelita (ok. 1770 – ok. 1840) – ziemianin galicyjski, oficer
  • Stanisław Kraiński (1905–1940) – kapitan Wojska Polskiego, zginął w Katyniu
  • Wincenty Kraiński (1786–1885) – pisarz i pedagog
  • Wincenty Kraiński (1884–1924) – ziemianin galicyjski
  • Władysław Kraiński (1841–1926) – ziemianin galicyjski

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. krainka ż., Kraina ż.

Wiktionary


kraj

1. określony obszar stanowiący całość państwową; państwo, ojczyzna,
2. jednostka podziału administracyjnego w państwach o ustroju federacyjnym,
3. okolice, kraina, strony,
4. przestarzale: kraniec, skraj, krawędź, brzeg; * forma dopełniacza l.poj. "kraja" możliwa tylko w przysłowiu "moja chata z kraja" - to mnie nie dotyczy, to nie mój problem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geogr. kraina, obszar geograficzny;

 (1.2) geogr. adm. polit. jednostka administracyjna w niektórych państwach (Czechy, Słowacja)

 (1.3) państwo (obszar państwa)

 (1.4) kraniec, koniec

forma czasownika.

 (2.1) 2. os. lp. rozk. od: krajać

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kraj – obszar państwa
  • kraj – ojczyzna
  • kraj – jednostka podziału administracyjnego niektórych państw świata:
    • kraj – w Czechach,
    • kraj – na Słowacji,
    • kraj – w Rosji i ZSRR,
    • kraj (związkowy) – w Niemczech oraz Austrii
  • „Kraj” – wydawany w Krakowie XIX-wieczny dziennik o profilu liberalno-antyklerykalnym,
  • „Kraj” – tygodnik wydawany na przełomie XIX i XX wieku w Petersburgu.
  • „Kraj” (dwutygodnik) – a potem miesięcznik wydawany od 1991 w Auckland w Nowej Zelandii, następnie od 1996 do 2001 w Brisbane, QLD Australia (). Od 1994 również Oficyna Wydawnicza Kraj. Wydawcą był Wi...
  • ang. state, hiszp. estado, port. estado tłumaczone są na polski jako stan
  • niem. das Land tłumaczony jako kraj lub kraj (związkowy)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W czasach zaborów obszar Polski był nazywany Krajem Przywiślańskim.

 (1.3) Przez jakie kraje przejeżdżaliście w drodze na urlop?

 (1.4) Kraj tej sukni jest bardzo poszarpany.

 (2.1) Kraj równo, nie rób takich zygzaków!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraj, AS: krai ̯

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) rzecz. kraina ż., krajobraz m., krajan m.

 (1.3) przym. krajowy, wewnątrzkrajowy; rzecz. krajowiec m.

 (1.4) czas. krajać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) państwo

 (1.2) kraina, region

 (1.3) województwo, okręg, region

Wiktionary


kraj.

skrót

 (1.1) = krajowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rada szkolna nie tylko nie ma prawa z funduszu krajowego kwot budżetem nieobjętych, ale w ogóle nie przysłużą jej żadne prawo asygnowania czy to z funduszu krajowego czy z funduszów pod zarządem Wydziału kraj. pozostających. Nie przysłużą jej także prawo asygnowania z funduszu kraj. i z funduszu szkolnego kwot na cele szkolne przeznaczonych.

 (1.1) Oprócz nielicznych artykułów umieszczonych w Zbiorze Wiadomości do Antropol. Kraj. i niektórych czasopismach, oraz kilku zbiorów pieśni dawniej wydanych, w literaturze naszej nie więcej odnaleźć nie można

Wiktionary


kraja

forma czasownika.

 (1.1) 3 os. lp. ter. od: krajać

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kraja – dzielnica Bleicherode
  • Marie Kraja – albańska śpiewaczka operowa
  • Norbert Kraja – niemiecki polityk
  • Kraja – szwedzka grupa muzyczna

Wikipedia


krajacz

1. przyrząd lub urządzenie do krajania lub nacinania czegoś, np. krajacz do warzyw, krajacz do śrub;
2. pracownik drukarni lub introligatorni zajmujący się przycinaniem papieru


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. przyrząd kuchenny służący do krajania warzyw lub serów

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) druk. pracownik drukarni lub introligatorni zajmujący się przycinaniem papieru

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrajat͡ʃ, AS: krai ̯ač

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krajalnica ż., krajarka ż., krajanie n.

:: fż. krajaczka ż.

 czas. krajać ndk.

Wiktionary


krajaczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) forma żeńska od: krajacz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Matylda jest krajaczką w drukarni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈjat͡ʃka, AS: krai ̯ačka

Wiktionary

Powiązane:

 zob. krajacz.

Wiktionary


krajak

nóż stolarski do nacinania drewna lub przecinania szkła


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) nóż stolarski

Wiktionary


krajalnia

miejsce, gdzie kroi się materiał na ubrania, blachę itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) techn. dział, pomieszczenie lub budynek w zakładzie przeznaczony do krajania, krojenia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) ponadto ruszy piła tarczowa, sieczkarnia, krajalnia buraków oraz elektryczna dojarka.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. krajać

 rzecz. krojenie n.

Wiktionary


krajalnica

urządzenie do krojenia (np. krajalnica do warzyw, mięsa, pieczywa)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) urządzenie służące do krojenia, np. chleba, wędlin, sera;

Wiktionary

Krajalnica – urządzenie służące do krojenia produktów spożywczych (chleba, wędlin). Narzędziem tnącym jest ostra, wolnoobrotowa tarcza. Krajalnica posiada prowadnicę umożliwiającą krojenie plastrów równej grubości. Większość krajalnic ma regulowaną grubość cięcia ustawianą pokrętłem. Uruchamiana jest zazwyczaj, dla zapewnienia bezpieczeństwa użytkownika, dwoma lub więcej przyciskami umiejscowionymi tak, by utrudnić ich naciśnięcie przez dzieci, co ma zapobiec ich okaleczeniu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkrajalʲˈɲit͡sa, AS: krai ̯alʹńica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wykrawacz mos./mrz., krojenie n., krajacz, krajarka, krajanie

 czas. krajać, kroić

Wiktionary


krajalniczy

związany z krojeniem materiałów włókienniczych


SJP.pl


krajalny

dający się pokroić


SJP.pl


krajan

osoba pochodząca z tego samego rejonu, miejscowości lub kraju; ziomek, swojak, rodak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. człowiek pochodzący z tej samej okolicy, miejscowości lub kraju

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrajãn, AS: krai ̯ãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kraj m., krajowiec m., krajówka ż.

:: fż. krajanka ż.

 przym. krajowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rodak, ziomek, swojak

Wiktionary


krajaneczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: krajanka

Wiktionary


krajanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|krajać.

forma rzeczownika.

 (2.1) M. i W. lm. od: krajan

Wiktionary

Powiązane:

 czas. krajać ndk.

 rzecz. krajacz mos./mrz.

Wiktionary


krajanka

1. kobieta pochodząca z tej samej okolicy;
2. makaron w formie krótkich pasków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta pochodząca z tego samego kraju, regionu

 (1.2) techn. w przemyśle, pokrojony surowiec przeznaczony do dalszego przetwarzania

 (1.3) spoż. artykuły żywnościowe fabrycznie pokrojone w krótkie paski lub kostkę

 (1.4) pot. kulin. żywność pokrojona w krótkie paski lub kostkę krajanego w krótkie paski

 (1.10) kulin. spoż. twaróg o zwartej strukturze, dobrze nadający się do krojenia, uformowany w kostkę

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • krajanka – rodzaj makaronu krajanego w krótkie paski (wstążki) lub nitki
  • krajanka – rodzaj klusek (krutonów) przygotowanych z ugotowanej kaszy krakowskiej lub kaszy manny
  • Krajanka – wieś w Polsce, w województwie łódzkim, w powiecie wieruszowskim, w gminie Czastary
  • Krajanka – strumień w Polsce, w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Dębnica Kaszubska

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Posortowane, umyte i obrane ziemniaki kroi się mechanicznie w paski lub talarki (plasterastry) na krajalnicy z poziomo wirującymi nożami. Krajanka może być wstępnie blanszowana (w temp. 95÷100 ℃) lub kierowana do suszenia bezpośrednio po krojeniu.

 (1.2) Ponad 900 kilogramów krajanki tytoniowej o szacunkowej wartości blisko 600 tysięcy złotych przechwycili funkcjonariusze z placówkaacówki Straży Granicznej w Augustowie.

 (1.3, 1.6) Makaron można kupić w trzech kształtach: niteczki, krajaneczka i krajanka.

 (1.10) (…) Na wety zastawiają półki, / Tam w pięknych piramidach krajanki, gomółki, / Tatarskie ziele w cukrze, imbier chiński w miodzie (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈjãnka, AS: krai ̯ãnka

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

 rzecz. kraj m., krajowiec m., kraik m., krajówka ż.

:: fm. krajan m.

 przym. krajowy

 (1.6)

 rzecz.

:: zdrobn. krajaneczka ż.

 (1.2-10)

 rzecz. krojenie n., krajalnica ż., krojenie n., pokrojenie n., krajanie n., krojczy m., krajarka ż., wykrój m., krój m., wykrajanie n., wykrawanie n., wykrojenie n.

 czas. kroić ndk., krajać ndk., pokroić dk., wykrajać ndk., wykrawać ndk., wykroić dk.

Wiktionary


krajareczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: krajarka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krajarka ż.

Wiktionary


krajarka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) urządzenie do krojenia

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • krajarka – urządzenie do krojenia ułożonych w warstwę materiałów włóknistych (papieru, wyrobów włókienniczych, skór)
    • krajarka introligatorska
    • nożyce gilotynowe
  • krajarka do jaj, krajalnica do jaj
  • krajalnica

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. krajacz mos./mrz.

Wiktionary


krajać

1. kroić;
a) ciąć na sztuki, oddzielać kawałek od reszty;
b) ciąć na kawałki; rozcinać;
2. potocznie: przeprowadzać operację;
3. łowieckie: (o zwierzętach) przedzierać się przez gąszcz;
4. krajać się - być krajanym


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) kroić

czasownik zwrotny niedokonany krajać się

 (2.1) rozdzierać się (tylko w wyrażeniu serce się kraje)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Babcia zawsze krajała chleb bardzo cienko.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrajät͡ɕ, AS: krai ̯äć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wykrawacz mos./mrz., kraj, skraj, krajacz, krajczy, krajalnica, krajanie

 czas. kroić

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kroić

Wiktionary


krajcar

srebrna, potem miedziana moneta bita niegdyś w Austrii i południowych Niemczech; grajcar


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) hist. numizm. dawna drobna moneta austriacka lub południowoniemiecka o wartości jednej setnej reńskiego;

Wiktionary

Krajcar, grajcar – moneta srebrna. Bita od XIII wieku początkowo w Tyrolu. Od XVI wieku moneta zdawkowa w krajach habsburskich (równa 1/60 złotego reńskiego, w latach 1857–1892 1/100 reńskiego).

Polska nazwa monety była spolszczeniem niemieckiego określenia tego pieniądza – "Kreuzer" (dawniej "Creutzer"), które z kolei nawiązywało do wizerunku krzyża (niem. "Kreuz"), jaki pojawił się na pierwszych tego typu monetach.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. krajcarowy

Wiktionary


krajczostwo

urząd, funkcja krajczego (dawnego urzędnika dworskiego)


SJP.pl


krajczy

do XIII w. urzędnik dworski obowiązany do krajania potraw podawanych panującemu


SJP.pl

Nie mylić z: Krojczy.

Krajczy (łac. "structor mensae", "incisor") – urzędnik dworski pierwotnie mający obowiązek krajania potraw na stół królewski, potem tytuł honorowy.

Wikipedia


krajenczanin

mieszkaniec Krajenki (miasta w Polsce)


SJP.pl


krajenczanka

mieszkanka Krajenki (miasta w Polsce)


SJP.pl


krajenecki

przymiotnik od: Krajenka


SJP.pl


krajenka

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

}|-

Krajenka (niem. "Krojanke") – miasto w woj. wielkopolskim, w powiecie złotowskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Krajenka.

Według danych z 30 czerwca 2016 miasto liczyło 3733 mieszkańców.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kraˈjɛ̃ŋka, AS: krai ̯ẽŋka

Wiktionary


krajer

1. jednomasztowy żaglowiec transportowy, używany w XIII–XVI wieku na Bałtyku;
2. trójmasztowy żaglowiec handlowy, używany w XIX wieku na Bałtyku


SJP.pl

Krajer – żaglowiec 1-3 masztowy, używany w XV-XIX wieku na Morzu Bałtyckim; podobny do kogi, lecz od niej mniejszy.

Wikipedia


krajewice

Kr

Wikipedia


krajewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Krajewski – strona ujednoznaczniająca
  • Andrzej Krajewski (ur. 1949) – polski dziennikarz i publicysta.
  • Artur Krajewski – strona ujednoznaczniająca
  • Henryk Krajewski – strona ujednoznaczniająca
  • Juliusz Krajewski (1905–1992) – malarz, członek grupy „Czapka Frygijska”
  • Karol Lesław Krajewski (1929–2021) – polski inżynier, wykładowca Politechniki Warszawskiej
  • Konrad Krajewski (1899-1977) – polski wojskowy, generał brygady Ludowego Wojska Polskiego
  • Konrad Krajewski (ur. 1963) – polski duchowny rzymskokatolicki, doktor teologii, kardynał
  • Marek Krajewski – strona ujednoznaczniająca
  • Michał Krajewski – strona ujednoznaczniająca
  • Mirosław Krajewski – strona ujednoznaczniająca
  • Rafał Krajewski (1834–1864) – dyrektor Wydziału Spraw Wewnętrznych w powstaniu styczniowym

Wikipedia


krajeński

związany z Krajną


SJP.pl


krajiczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kromka

Wiktionary


krajina

region na Półwyspie Bałkańskim, przy granicy Bośni


SJP.pl

Kr

Wikipedia


krajiński

→ Krajina


SJP.pl

Patrz:

Krajina

krajka

1. kolorowy pas lub wstążka tkane z grubych nici;
2. brzeg tkaniny w innym kolorze niż cała tkanina


SJP.pl

Kr

Wikipedia


krajkowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krajkowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Drobin
  • Krajkowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Raciąż
  • Krajkowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Mosina
  • Krajkowo – gromada w powiecie sierpeckim
  • Krajkowo - rezerwat przyrody w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Mosina

Wikipedia


krajna

1. polska kraina historyczna;
2. region w Słowenii;
3. region w Chorwacji


SJP.pl

Krajna (hist. "Skrajna", "Kraina", Crayen) – region historyczno-etnograficzny w północno-zachodniej Polsce, stanowiący część Wielkopolski.

Wikipedia


krajnik

element architektoniczny wieńczący mur w formie poziomego (zwykle profilowanego) pasa, wysuniętego przed lico muru, stosowany m.in. do ochrony elewacji przed ściekającą wodą, w celach dekoracyjnych; korona, ucios


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krajnik (jezioro) – jezioro w województwie lubuskim, w powiecie sulęcińskim, w gminie Lubniewice
  • Krajnik (wieś) – wieś w Polsce w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, w gminie Gryfino
  • Krajnik (starosta wołoski) – osoba będąca zwierzchnikiem wszystkich osad wołoskich znajdujących się w obrębie średniowiecznego starostwa

Wikipedia


krajobraz

1. fragment przestrzeni, który możemy zobaczyć
2. w sztuce: przedstawienie rzeczywistego lub fantastycznego widoku natury; pejzaż


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wygląd ziemi w określonym miejscu, widok okolicy;

 (1.2) książk. przen. fakty, wydarzenia charakterystyczne dla jakichś zjawisk, tworzące je

 (1.3) szt. przedstawienie malarskie widoku natury

Wiktionary

Kr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nieodłącznym elementem nadbużańskiego krajobrazu są liczne przydrożne krzyże, stawiane najczęściej przy wjeździe do wsi czy przy „świętych źródełkach”.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈjɔbras, AS: krai ̯obras

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krajobrazista m.

:: zdrobn. krajobrazik m., krajobrazek m.

 przym. krajobrazowy

 przysł. krajobrazowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pejzaż, obraz

 (1.3) pejzaż, landszaft

Wiktionary


krajobrazek

zdrobnienie od: krajobraz


SJP.pl


krajobrazik

zdrobnienie od: krajobraz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od krajobraz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie krajobraz, lecz tylko mały krajobrazik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krajobraz m.

Wiktionary


krajobrazista

malarz malujący krajobrazy


SJP.pl


krajobrazowo

przysłówek

 (1.1) jako krajobraz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Odbyła się wycieczka (…) która zwiedziła piękne krajobrazowo, a ciekawe naukowo okolice doliny górnego Hronu (Ziemia Zwoleńska) i jego dopływów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krajobraz mrz.

Wiktionary


krajobrazowy

przymiotnik od: krajobraz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z krajobrazem, dotyczący krajobrazu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W niedzielę pojechaliśmy do parku krajobrazowego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krajobraz mrz.

Wiktionary


krajograficzny

dawniej, żartobliwie: opisujący kraj, krajobraz


SJP.pl


krajopis

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. geograf

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈjɔpʲis, AS: krai ̯opʹis

Wiktionary


krajowa

→ kraj


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Rumunii, historyczna stolica regionu Oltenia;

Wiktionary

Krajowa (rum. "Craiova") – miasto w Rumunii (Wołoszczyzna), historyczna stolica regionu Oltenia, ośrodek administracyjny i największe miasto okręgu Dolj. Leży na lewym brzegu rzeki Jiu.

Liczy 298 928 mieszkańców (dane z 2009 r.) i jest szóstym co do wielkości miastem Rumunii. Węzeł kolejowy i port lotniczy.

Wikipedia

Patrz:

kraj

Przykłady

 (1.1) W 1939 r. w Krajowie przebywał internowany prezydent Polski Ignacy Mościcki.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. krajowski

Wiktionary


krajowianin

mieszkaniec Krajowy (miasta w Rumunii)


SJP.pl


krajowianka

mieszkanka Krajowy (miasta w Rumunii)


SJP.pl


krajowiec

rdzenny mieszkaniec danego kraju; autochton, aborygen, tubylec, tuziemiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba od zawsze mieszkający w danym kraju

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdy Anglicy i Francuzi wyjechali, zostali już sami krajowcy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kraj mrz., krajan mos., krajowość ż., krajówka ż.

 przym. krajowy

Wiktionary


krajowo-zagraniczny

dotyczący kraju i zagranicy, pochodzący z kraju i zagranicy, taki jak w kraju i zagranicy


SJP.pl


krajowski

przymiotnik od: Krajowa


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Krajową, dotyczący Krajowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Krajowa ż.

Wiktionary


krajowy

→ kraj


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z konkretnym krajem; uzyskany, wytworzony w tym kraju, dziejący się wewnątrz kraju

Wiktionary

Patrz:

kraj

Wymowa:

IPA: kraˈjɔvɨ, AS: krai ̯ovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kraj mrz., krajowiec mos., krajówka ż., krajowość ż., krajan mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ojczysty, ojczyźniany

Wiktionary


krajoznawca

specjalista w dziedzinie wiedzy o kraju ojczystym lub regionie


SJP.pl


krajoznawczy

związany z wiedzą o kraju ojczystym lub regionie w zakresie różnych dziedzin: geografii, przyrody, architektury itp.


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z krajoznawstwem; przeznaczony do wykorzystania w krajoznawstwie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W konkursie krajoznawczym wzięła udział młodzież z pierwszych klas licealnych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krajoznawca mos., krajoznawstwo n.

Wiktionary


krajoznawczyni

specjalistka w dziedzinie wiedzy o kraju ojczystym lub regionie


SJP.pl


krajoznawstwo

wiedza o kraju ojczystym lub regionie w zakresie różnych dziedzin: geografii, przyrody, architektury itp.


SJP.pl

Krajoznawstwo (dawniej "krajopisarstwo", "krainopisarstwo", "ziemiopisarstwo") – szeroko pojęty zbiór wszelkich (nie tylko geograficznych) wiadomości o danym kraju, a także gromadzenie wiadomości z zakresu geologii, meteorologii, świata roślinnego i zwierzęcego.

Wikipedia


krajski

nazwisko


SJP.pl


krajuszek

końcowy kawałek, sam brzeg czegoś


SJP.pl


krajzega

regionalnie: stołowa pilarka tarczowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) reg. stołowa pilarka tarczowa

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. techn. piła tarczowa z blatem

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg. trajzega, reg. cyrkulatka

 (1.2) gw. Górny Śląsk krajzyga

Wiktionary


krajzyga

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. piła tarczowa z blatem

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk krajzega

Wiktionary


krajówka

potocznie:
1. droga krajowa;
2. lot krajowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. mot. droga krajowa

Wiktionary

Powiązane:

 przym. krajowy

 rzecz. krajan mos., kraj m., krajowiec mos.

Wiktionary


krak

crack;
1. pochodna kokainy w formie wolnej zasady, przeznaczona do palenia;
2. program komputerowy do łamania zabezpieczeń w programach i grach komputerowych;
3. plik komputerowy pozbawiony zabezpieczeń przed kopiowaniem


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) onomatopeja imitująca głosy krukowatych

Wiktionary

Krak I "(Krakus lub Gracchus)" – legendarny władca Polaków, założyciel Krakowa. Według Kadłubka, którego świadectwo jest najstarsze, miał być jednym z książąt czy namiestników Polaków walczących z Galami w Panonii lub Karyntii (kronikarz nie stwierdza tego wprost), po czym został wybrany królem i dał początek zorganizowanemu państwu polskiemu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: krak, AS: krak

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kra, krra, kraa

Wiktionary


krak.

skrót od: krakowski


SJP.pl

skrót

 (1.1) = krakowski

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kraków mrz.

 przym. krakowski

Wiktionary


krakacz

żartobliwie: człowiek lub ptak, który kracze


SJP.pl


krakanie

odgłos wydawany przez kruka, wronę i niektóre inne ptaki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|krakać.

 (1.2) dźwięk powstający podczas czynności krakania (1.1)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈkãɲɛ, AS: krakãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. krakać ndk., wykrakać dk.

Wiktionary


krakatau

wulkan w Indonezji


SJP.pl

Krakatau, nazywana też Krakatoa lub Krakatao – wyspa wulkaniczna, znajdująca się w Cieśninie Sundajskiej, pomiędzy wyspami Sumatra i Jawa w Indonezji.

Wyspa jest aktywnym wulkanem klasyfikowanym jako stratowulkan.

Wikipedia


krakauer

[czytaj: krakałer] lekceważąco: mieszkaniec Krakowa


SJP.pl


krakauerka

[czytaj: krakałerka] lekceważąco: mieszkanka Krakowa


SJP.pl


krakauerolog

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) znawca historii Krakowa

Wiktionary


krakauerski

→ krakauer [czytaj: krakałerski]


SJP.pl


krakać

1. o ptakach (krukach, wronach): wydawać charakterystyczny skrzek;
2. mówić, że coś się źle skończy


SJP.pl

czasownik

 (1.1) wydawać charakterystyczny dla wron i kruków dźwięk

 (1.2) przen. wygłaszać pesymistyczne sądy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wrona gdzieniegdzie kracze i puchają puchacze. (Adam Mickiewicz)

 (1.2) Nie kracz, dlaczego miałoby się nie udać?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrakat͡ɕ, AS: krakać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krakanie n., zakrakanie n., wykrakanie n.

 czas. zakrakać, wykrakać

Wiktionary


krakelura

spękania na obrazach, rzeźbach, wyrobach ceramicznych itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) szt. konserwat. siateczka spękań, która tworzy się z czasem na powierzchni obrazów olejnych, fresków, szkliwionej ceramiki;

Wiktionary

Krakelura ( craquelure) – charakterystyczna siatka spękań tworząca się na powierzchni obrazu olejnego. Może powstawać w warstwie werniksu, ale także w warstwach malarskich, a nawet w gruncie. Powstaje w wyniku upływu czasu, niewłaściwego przechowywania i działania czynników atmosferycznych bądź wskutek technicznych wad wykonania (nieprawidłowego przygotowania farb lub zaprawy). Rysunek krakelur i ich głębokość jest pomocniczym źródłem ustaleń w badaniach nad autentycznością dzieła.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) rzad. krakelaż

Wiktionary


kraken

legendarny potwór morski przypominający ośmiornicę lub kałamarnicę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) mit. legendarny potwór morski zatapiający statki, zwykle przedstawiany jako ogromna ośmiornica;

Wiktionary

Kraken – legendarny stwór morski. Prawdopodobnie źródłem legend są spotkania z kałamarnicą olbrzymią.

Pisał o nim Pliniusz Starszy – potwór miał blokować Cieśninę Gibraltarską, nie przepuszczając przepływających tamtędy okrętów. W epoce nowożytnej pierwszy opisał to monstrum Erik Pontoppidan w swoim dziele "Historia naturalna Norwegii" (1752).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkrakɛ̃n, AS: krakẽn

Wiktionary


kraker

(informatyka) cracker;
1. osoba włamująca się do sieci komputerowych w celach niezgodnych z prawem;
2. osoba zajmująca się łamaniem zabezpieczeń aplikacji komputerowych


SJP.pl


krakers

kruche, słonawe ciastko; crakers


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) kulin. suche, cienkie, kruche, słonawe ciastko;

Wiktionary

Na tę stronę wskazuje „Krakersy”. Zobacz też: Krakersy (zespół muzyczny).

Krakers (crackers) – cienkie, chrupiące, słonawe ciastko.

Krakersy mogą zawierać dodatki smakowe takie jak ser, cebula, zioła czy też pikantne przyprawy. Podobnie jak precle, krakersy są spożywane jako przekąska lub jako mały dodatek do wina, piwa, sera i tym podobnych. Można używać ich również jako podstawy do tartinek.

Wikipedia


krakersik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: krakers; mały krakers

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kupujemy małą puszeczkę kawioru, nakładamy na krakersiki lub babeczki odrobinę, ozdabiamy małym trójkącikiem cytryny obranej ze skórki. (z Internetu)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈkɛrʲɕik, AS: krakerʹśik

Wiktionary

Powiązane:

 zob. krakers.

Wiktionary


krakerski

→ kraker


SJP.pl

Patrz:

kraker

krakersowy

→ krakers


SJP.pl

Patrz:

krakers

krakersy

kruche, słonawe ciastko; crakers


SJP.pl


kraking

proces technologiczny rozkładu ciężkich frakcji ropy naftowej, polegający na pękaniu długich łańcuchów węglowych w węglowodorach, sposób otrzymywania m.in. benzyny syntetycznej; cracking; krakowanie


SJP.pl

Kr

Wikipedia


krakingowy

→ kraking; crackingowy


SJP.pl


krakowanie

proces technologiczny rozkładu ciężkich frakcji ropy naftowej, polegający na pękaniu długich łańcuchów węglowych w węglowodorach, sposób otrzymywania m.in. benzyny syntetycznej; kraking; cracking


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|krakować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. krakować

Wiktionary


krakować

łamać zabezpieczenia oprogramowania komputerowego; crackować


SJP.pl


krakowczyk

nazwisko


SJP.pl

Krakowczyk − polski herb szlachecki z nobilitacji.

Wikipedia


krakowiaczek

zdrobnienie od: krakowiak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zdrobn. od krakowiak (osoba)

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zdrobn. od krakowiak (taniec)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krakowiak m., Krak mzw./mos.

Wiktionary


krakowiak

polski taniec ludowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Krakowa

 (1.2) etn. postać w krakowskim stroju ludowym

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) choreogr. jeden z polskich tańców ludowych;

 (2.2) muz. muzyka do krakowiaka (2.1);

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • krakowiak – taniec ludowy
  • krakowiak – muzyczna forma taneczna
  • krakowiak – mieszkaniec okolic Krakowa (mieszkaniec Krakowa to krakowianin)
  • krakowiak – mężczyzna ubrany w krakowski strój ludowy
  • Krakowiacy – grupa etnograficzna
  • Krakowiak – nazwisko
  • „Krakowiak” – pseudonim Janusza Treli, polskiego gangstera, członka tzw. „grupy katowickiej”
  • ORP Krakowiak (ujednoznacznienie)
  • Pesa Krakowiak – krakowska wersja tramwaju Pesa Twist

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kraˈkɔvʲjak, AS: krakovʹi ̯ak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Krak mos., Kraków mrz., krakowianka ż., krakowianin mos., krakus mos., krakuska ż.

:: zdrobn. krakowiaczek mos./mzw.

 przym. krakowski, podkrakowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krakowianin, krakus

Wiktionary


krakowiakowy

→ krakowiak (polski taniec ludowy)


SJP.pl


krakowian

prostokątna tablica liczbowa o m wierszach i n kolumnach, indeksowana odwrotnie niż w przypadku macierzy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mat. tablica zastępująca w obliczeniach macierz;

forma rzeczownika.

 (2.1) lm. D. zob. krakowianin.

Wiktionary

Krakowian – tablica zastępująca macierz w obliczeniach ręcznych zaproponowana przez Tadeusza Banachiewicza. Ma inaczej zdefiniowane mnożenie, w krakowianach mnoży się przez siebie kolumny, dzięki temu do wykrywania błędów obliczeń można stosować sumy kontrolne.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kraˈkɔvʲjãn, AS: krakovʹi ̯ãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Krak m., Kraków m., krakowianin m., krakowianka ż., krakowiak m., krakowiaczek m., krakus m., krakuska ż., krakówek m.

 przym. krakowski

Wiktionary


krakowianeczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: krakowianka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krakowianka ż.

Wiktionary


krakowianin

mieszkaniec Krakowa; potocznie: Krakus, Krakowiak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Krakowa

 (1.2) osoba pochodząca z Krakowa, urodzona w Krakowie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na chwałę przeszłym pokoleniom / Przytulił się do grosza grosz, / By, ku krakowian zachwyceniu, / Cudeńka rzeźbił pan Wit Stwosz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkrakɔˈvʲjä̃ɲĩn, AS: krakovʹi ̯ä̃ńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kraków mrz., Krak m., krakówek mrz., krakus mos., krakowiak mos., krakowian m.

:: fż. krakowianka ż.

 przym. krakowski

 przysł. krakowsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krakus, krakowiak

Wiktionary


krakowianizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. regionalizm krakowski

Wiktionary


krakowianka

mieszkanka Krakowa; Krakuska (potocznie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Krakowa

 (1.2) kobieta pochodząca z Krakowa, urodzona w Krakowie

Wiktionary

Krakowianka – struga długości około 4,5 km, dopływ Mielnicy, mający źródła na Wzgórzach Trzebnickich w Krakowianach (gmina Długołęka). Od nazwy tej miejscowości bierze się nazwa strugi. Płynie przez tereny rolnicze. Uchodzi do Mielnicy pomiędzy Bierzycami a Michałowicami (gmina Długołęka).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Obok wejścia do sukiennic stały dwie krakowianki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kraków mrz., Krak m., krakówek mrz., Krakowianin m., Krakowianka ż., Krakowskie n., krakus mos., krakowiak mos., krakowian m.

:: fm. krakowianin m.

 przym. krakowski, krakowianowy

 przysł. krakowsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krakuska

Wiktionary


krakowianowy

dotyczący krakowiana


SJP.pl


krakowice

hipotetyczna metropolia, która mogłaby powstać przez połączenie Krakowa z Katowica


SJP.pl

Krakowice – kolonia w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim, w gminie Gryfice.

Wikipedia


krakowski

przymiotnik od: Kraków, Krakowskie


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Krakowem, dotyczący Krakowa

przymiotnik jakościowy

 (2.1) charakterystyczny dla Krakowa lub krakowian, mający cechy lub właściwości przypisywane Krakowowi lub krakowianom

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Około godziny dziesiątej na rynku krakowskim pojawił się Tadeusz Kościuszko, po czym odczytano akt powstania.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈkɔfsʲci, AS: krakofsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krakowian mrz., Kraków m., Krakówek m., Krak m., krakowianin m., krakowianka ż., krakowiak m., krakus m., krakuska ż., krakowiaczek m., Krakowskie n., krakowskość ż., krakówek mrz.

 przysł. z krakowska, po krakowsku, krakowsko

 skr. krak.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skr. krak.

Wiktionary


krakowskie

przymiotnik od: Kraków, Krakowskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. region w południowej Polsce

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Krakowskiem wystąpiły liczne podtopienia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kraków mrz., krakowiak mos./mrz., krakowianin mos., krakowianka ż., krakusek mos., krakuska ż.

 przym. krakowski

Wiktionary


krakowsko

przysłówek sposobu

 (1.1) na sposób krakowski, po krakowsku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najbardziej krakowsko wyglądały szopki wykonane przez dzieci z Rabki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kraków mrz., Krakowskie n., krakowiak mos./mzw., krakowianin mos., krakowianka ż., krakowskość ż., krakus mos., krakusek mos., krakuska ż.

 przym. krakowski

 przysł. z krakowska

Wiktionary


krakowskość

1. zespół cech charakterystycznych dla Krakowa lub mieszkańców Krakowa;
2. pochodzenie z Krakowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co krakowskie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) O krakowskości szopki świadczy obecność lajkonika.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kraków mrz., krakus mos.

 przym. krakowski

 przysł. z krakowska, po krakowsku, krakowsko

Wiktionary


kraksa

wypadek ze znacznymi uszkodzeniami pojazdów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. wypadek, w wyniku którego będący w ruchu pojazd zostaje uszkodzony lub rozbity; także. nieszczęśliwe lądowanie samolotu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kraksa kolarska – zdarzenie losowe w sporcie kolarskim
  • Kraksa (La Piu bella serata della mia vita) – film francusko-włoski z 1972 roku
  • Kraksa – polski krótkometrażowy film dokumentalny z 1963 roku
  • Kraksa (Avariya) – radziecki film kryminalny z 1965 roku
  • Kraksa – opowiadanie szwajcarskiego pisarza Friedricha Dürrenmatta
  • Kraksa (Avariya) – radziecki film z 1974 roku, adaptacja opowiadania F. Dürrenmatta
  • Kraksa (Crash) – powieść J. G. Ballarda
  • Kraksa – singel Bryski

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W kraksie brały udział trzy pojazdy – dwa osobowe oraz jeden dostawczy.

Wiktionary


krakus

żołnierz lekkiej jazdy polskiej z okresu Księstwa Warszawskiego i powstania listopadowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. mieszkaniec Krakowa

 (1.2) hist. wojsk. żołnierz lekkiej kawalerii polskiej z okresu Księstwa Warszawskiego i powstania listopadowego;

 (1.3) hist. wojsk. w okresie międzywojennym: uczestnik wojskowego przysposobienia konnego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krakus (Krak) – legendarny władca
  • ZPiT AGH „Krakus” – zespół pieśni i tańca
  • Krakus – wódka
  • krakusi – rodzaj polskiej lekkiej kawalerii
  • „Krakus” – pismo wydawane w latach 1891–1895
  • Fort cytadelowy 33 „Krakus” – fort w Krakowie
  • Krakus - marka produktów spożywczych firmy Animex
  • statki i okręty:
    • „Krakus” – holownik polskiej Marynarki Wojennej z lat 1920–1939
    • „Krakus” – polski holownik z lat 1926–1929, późniejszy „Lech”

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ten zagorzały krakus zarzekał się, że nigdy nie pojedzie do Warszawy.

 (1.2) Co za śmiałość, co za siła, / Zazdrość widzieć tych wiarusów; / Gdybym chłopcem się rodziła, / Tobym poszła do Krakusów, (…) sic.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrakus, AS: krakus

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kraków mrz., Krakowskie n., krakowiak mos./mzw., krakowianin mos., krakowianka ż., krakowskość ż.

:: zdrobn. krakusek mos.

:: fż. krakuska ż.

 przym. krakowski

 przysł. krakowsko, z krakowska

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krakowiak, krakowianin

Wiktionary


krakuska

1. męska czapka bez daszka, wykonana z sukna, obszyta barankiem, element stroju krakowskiego;
2. dawniej: każda rogatywka obszyta futrem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. żart. mieszkanka Krakowa lub Krakowskiego

 (1.2) etn. męska czapka bez daszka wykonana z sukna, w kolorze czerwonym, obszyta barankiem, zazwyczaj z piórkiem; element stroju krakowskiego

 (1.3) daw. każda rogatywka obszyta futrem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To prawdziwa krakuska od pokoleń.

 (1.2) Janek założył czerwoną krakuskę i pomaszerował dalej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈkuska, AS: krakuska

Wiktionary

Powiązane:

 zob. krakus.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) rogatywka, konfederatka

Wiktionary


krakwa

ptak łowny z rodziny kaczkowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Anas strepera|ref=tak., gatunek kaczki pływającej;

Wiktionary

Krakwa, kaczka krakwa ("Mareca strepera") – gatunek średniego lub dużego wędrownego ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych (Anatidae). Zamieszkuje Eurazję i Amerykę Północną, zimą także Afrykę. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkrakfa, AS: krakfa

Wiktionary


kraków

crack;
1. pochodna kokainy w formie wolnej zasady, przeznaczona do palenia;
2. program komputerowy do łamania zabezpieczeń w programach i grach komputerowych;
3. plik komputerowy pozbawiony zabezpieczeń przed kopiowaniem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce, w województwie małopolskim, dawna stolica Polski;

 (1.2) astr. planetoida o numerze katalogowym 46977;

forma rzeczownika|rodzaj=męskoosobowy.

 (2.1) D. i B. lm. od Krak

Wiktionary

Kr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do Krakowa przybył wierny współpracownik zmarłego króla, arcybiskup gnieźnieński, Wojciech Jastrzębiec.

 (1.2) Kraków porusza się w obszarze między orbitami Marsa i Jowisza, czyli w pasie głównym planetoid.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrakuf, AS: krakuf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krakowian mrz., Krak mos., krakowianin mos., krakowianka ż., krakowiak mrz., krakus mos., krakuska ż., krakowiaczek mrz., Krakowskie n., krakówek mrz., krakowskość ż., Krakowiany lm nm., Krakowiec mrz.

 przym. krakowski, podkrakowski

 przysł. z krakowska, po krakowsku, krakowsko

 skr. krak.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. Krak; skr. K-ów, krk; żart. Krakówek; peryfr. gród Kraka, podwawelski gród

Wiktionary


krakówek

z niechęcią o mieszkańcach Krakowa; Krakówek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) iron. wpływowa grupa osób związanych z Krakowem, elita towarzyska i opiniotwórcza Krakowa

Wiktionary

Krakówek – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim, w gminie Drzycim.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 112 mieszkańców. Jest dwunastą co do wielkości miejscowością gminy Drzycim.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Kraków ż., krakowianin m., krakus m., krakowianka ż., krakowian mrz.

 przym. krakowski

Wiktionary


krall

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Diana Krall – (ur. 1964) kanadyjska wokalistka i pianistka jazzowa
  • Hanna Krall – (ur. 1935) polska pisarka i dziennikarka
  • Krall i Seidler – wytwórnia fortepianów i pianin

Wikipedia


kralowe

Hradec Kralowe - miasto w Czechach; Hradec Králové


SJP.pl


kram

1. mały sklepik z drobym towarem; stragan;
2. potocznie:
a) stos rzeczy w nieładzie;
b) zamieszanie, zamęt, kłopot


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. rodzaj prowizorycznego sklepu zainstalowanego w budce lub rozłożonego na ławie;

 (1.2) pot. stos nieuporządkowanych, nagromadzonych rzeczy

 (1.3) przen. zamieszanie, kłopot

Wiktionary

Zobacz też: Kram (zespół muzyczny) i Kram (Bośnia i Hercegowina).

Kram, stragan lub stoisko handlowe – mały, prowizoryczny sklep w formie budki albo stołu lub ławy z towarem. Pierwotnie zwykle drewniany. Metalowy stragan w formie rozkładanej budki, której część po rozłożeniu tworzy zadaszenie, określany jest jako szczęki.

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Ale kramu mi narobiłeś podejmując tych kolegów w domu!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: krãm, AS: krãm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kramarz m., kramarka ż., kramarzenie n.

:: zdrobn. kramik m.

 czas. kramarzyć

 przym. kramarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stragan, stoisko; gw. Górny Śląsk rómel

 (1.2) bałagan, bajzel

 (1.3) kłopot

Wiktionary


kramarczyk

nazwisko


SJP.pl


kramarka

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kramarka – miejscowość w województwie warmińsko-mazurskim
  • Kramarka – polana w Beskidzie Sądeckim

Wikipedia


kramarski

straganiarski, straganowy;
1. związany z prowadzeniem kramu (straganu);
2. odznaczający się niskim poziomem artystycznym


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący kramarza, kramarstwa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kram mrz.

 czas. kramarzyć

Wiktionary


kramarstwo

1. handlowanie drobnymi towarami; zawód kramarza;
2. ogół kramarzy


SJP.pl


kramarz

1. osoba prowadząca kram; straganiarz
2. przenośnie o poświęcającym coś dla zysku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) właściciel kramu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kramarz – dawniej kupiec, osoba prowadząca kram
  • Kramarz – polski film obyczajowy z 1990 r. w reżyserii Andrzeja Barańskiego z Romanem Kłosowskim w roli głównej
  • Jolanta Eleonora Kramarz – polska psycholog
  • Mieczysław Kramarz – polski wojskowy i policjant
  • Władysław Kramarz – polski wojskowy

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kram mrz.

 czas. kramarzyć

Wiktionary


kramarzyć

1. przestarzałe: prowadzić kram, sprzedawać na straganie;
2. kramarzyć się - spierać się, targować się o coś


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) przest. zajmować się sprzedażą towarów w niewielkich ilościach

czasownik zwrotny niedokonany kramarzyć się (dk. brak)

 (2.1) przest. wymieniać zdania, nie zgadzając się z kimś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dalej wznosiły się szopy i budy z herbatą, z wojłokami, z porcelaną chińską, z futrami, przenośne szynki, zasieki cedrowych orzechów, a kramarzyli tam Chińczycy południowcy, […]

 (2.1) Otrzymawszy te wyjaśnienia Cezary, pouczony i pokrzepiony na duchu, już się o nic nie kramarzył.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kram mrz., kramarka ż., kramarstwo n., kramarz m.

 przym. kramarski

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) kłócić się, spierać się

Wiktionary


kramatorsk

miasto na Ukrainie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto we wschodniej Ukrainie;

Wiktionary

Kramatorsk ( Краматорськ) – miasto we wschodniej Ukrainie, w obwodzie donieckim, nad rzeką Kazennyj Toreć (dopływ Dońca). W 2026 roku liczyło 58 tys. mieszkańców.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kraˈma.tɔrsk

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kramatorski

Wiktionary


kramatorski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Kramatorskiem, dotyczący Kramatorska

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W połowie maja byłem obecny podczas rozmowy J. Stalina z dowódcą Frontu i doskonale zapamiętałem, że Naczelny Dowódca wyraził poważną obawę co do kramatorskiego zgrupowania nieprzyjaciela.

 (1.1) Ale i odwrotnie, kapitał finansowy Królestwa angażował się też za granicą, na terenie Ukrainy. Bank Handlowy w Warszawie przejął część akcji Kramatorskiego Towarzystwa Metalurgicznego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kramatorsk mrz.

Wiktionary


krambambula

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. rodzaj słodkiej wódki ziołowej, kresowej nalewki przyrządzanej z różnych składników roślinnych;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krambambula – starobiałoruska nalewka
  • Krambambula – białoruski zespół rockowy

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tu wódki, z których jedna przedniejsza, podobna nieco do przechrzczonej krambambuli.

Wiktionary


kramek

nazwisko


SJP.pl


kramer

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alfred Kramer (1898–1946) – niemiecki zbrodniarz nazistowski
  • Bogdan Kramer (ur. 1944) – polski żeglarz lodowy, olimpijczyk
  • Clare Kramer (ur. 1974) – amerykańska aktorka
  • Chris Kramer (ur. 1975) – kanadyjski aktor
  • Eric Allan Kramer (ur. 1962) – amerykański aktor
  • Hans Kramer (?–1577) – niemiecki architekt i fortyfikator
  • Heinrich Kramer (ok. 1430–1505) – niemiecki duchowny katolicki
  • Jack Kramer (1921–2009) – amerykański tenisista
  • Joey Kramer (ur. 1950) – amerykański perkusista
  • Josef Kramer (1906–1945) – niemiecki zbrodniarz nazistowski
  • Ken Kramer (ur. 1942) – amerykański polityk
  • Max Kramer (1920–?) – niemiecki zbrodniarz nazistowski

Wikipedia


kramik

zdrobnienie od: kram


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: kram

 (1.2) mały kram

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na kramiku odpustowym leżały zabawkowe pistolety – korkowce i na kapiszony.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kram m., kramikarz

 przym. kramikarski

Wiktionary


kramnik

nazwisko


SJP.pl

Kramnik – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie gołdapskim, w gminie Dubeninki, przy jeziorze Pobłędzie i na wschodniej granicy Puszczy Rominckiej.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Wikipedia


krampocz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kilof

Wiktionary


krampus

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. diabeł

Wiktionary

Krampus (niem. "Krampen" – „pazur”) wywodzi się z austriacko-bawarskiego folkloru alpejskiego, uważany za pół kozę, pół demona. W trakcie Świąt Bożego Narodzenia karze dzieci, które źle się zachowywały przez cały rok, w przeciwieństwie do Świętego Mikołaja, który nagradza dzieci za dobre zachowanie. Popularny m.in. w Niemczech, Austrii, w północnych Włoszech, w Chorwacji i Słowenii. Krampus obchodzi swoje święto 5 grudnia, tak zwane "Krampusnacht" (niem. „Noc Krampusa”), dzień przed Mikołajkami.

Wikipedia


kramsk

wieś w Polsce


SJP.pl

Zobacz też: Kramsk w innych znaczeniach tego słowa.

Kramsk – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie konińskim, w gminie Kramsk. Siedziba gminy Kramsk. Dawniej miasto; uzyskał lokację miejską w 1440 roku, zdegradowany przed 1550 rokiem. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa konińskiego.

Wikipedia


kramski

→ Kramsk (wieś w Polsce)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Kramska, związany z Kramskiem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kramsk m., kramszczanin m., kramszczanka ż.

Wiktionary


kran

1. zawór kurkowy; kurek;
2. urządzenie do podnoszenia i przemieszczania ciężarów;
3. kran zdjęciowy: wózek (często na torach) wyposażony w długie ramię (lub wysięgnik) zakończony platformą, na której znajduje się ekipa operatorska wraz z kamerą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rodzaj zaworu pozwalający na regulację przepływu cieczy lub gazu;

 (1.2) techn. rodzaj dźwigu służącego do przemieszczania kamery z operatorem lub samej kamery podczas kręcenia zdjęć

 (1.3) techn. dźwig, żuraw

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Uszczelnij w końcu ten kran, bo ten bezustanny dźwięk kapania doprowadza mnie do szału!

 (1.2) Ujęcia wykonywane z kamery zamocowanej na kranie są bardzo interesujące.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: krãn, AS: krãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kranówa ż., kranówka ż.

:: zdrobn. kranik m.

 przym. kranowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kurek, zawór, bateria, reg. śl. kokotek

 (1.3) zob. dźwig.

Wiktionary


kranc

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. Zielenogradsk;

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kranecki

Wiktionary


krancek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kawałek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mosz sam krancek wusztu, bajsnij se.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk koncek, gw. Śląsk Cieszyński ożmytek

Wiktionary


kranianka

potocznie: woda z kranu; kranówka, kranówa, kraniczanka


SJP.pl


kraniczanka

potocznie: woda z kranu; kranówka, kranówa, kranianka


SJP.pl


kraniec

miejsce, gdzie coś się kończy; brzeg; skraj


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książk. koniec, granica czegoś

Wiktionary

Kraniec – wzgórze, wzniesienie, położone w obrębie Wzgórz Trzebnickich, w mikroregionie Wzgórz Skrzypińskich. Wierzchołek znajduje się w gminie Wołów, w obrębie ewidencyjnym wsi Gródek. W jego pobliżu przebiega granica ze wsią Strupina leżącą w gminie Prusice. Położony jest na wysokości bezwzględnej wynoszącej 178 m n.p.m.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na podstawie sprzedaży biletów będziemy mogli rozlokować antagonistycznie nastawione grupy po przeciwległych krańcach Stadionu Śląskiego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrãɲɛt͡s, AS: krãńec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krańcowość ż.

 przym. krańcowy

 przysł. krańcowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) limit, bariera, skraj, brzeg, krawędź

Wiktionary


kranik

zdrobnienie od kran


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) zdrobn. kran

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Musiałem odkręcić kranik, żeby doprowadzić paliwo.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrãɲik, AS: krãńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kranówka ż., kran mrz., kranówa ż.

 przym. kranowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zaworek, kurek

Wiktionary


kraniografia

obrazowanie lub opis budowy czaszki


SJP.pl


kraniolit

rodzaj muszli skamieniałej


SJP.pl


kraniolog

specjalista w zakresie kraniologii


SJP.pl


kraniologia

1. nauka zajmująca się badaniem czaszki, dział antropologii i zoologii;
2. przestarzała, błędna teoria, według której poszczególne części mózgu odpowiadają za konkretne cechy psychiczne człowieka, a na podstawie budowy czaszki można je określić; frenologia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) anat. antrop. nauka zajmująca się budową czaszki człowieka i innych naczelnych;

Wiktionary

Kraniologia (gr. "kranion" ‘czaszka’) – dział anatomii porównawczej zajmujący się budową czaszki (u człowieka i innych naczelnych) oraz jej kształtowaniem się w rozwoju osobniczym i filogenetycznym.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. kraniolog m., kraniolożka ż.

 przym. kraniologiczny

 przysł. kraniologicznie

Wiktionary


kraniometr

przyrząd służący do badania wymiarów czaszki


SJP.pl


kraniometria

technika pomiarów czaszek, dział kraniologii


SJP.pl

Kraniometria (gr. "kranion" ‘czaszka’) – w antropologii fizycznej technika pomiaru czaszki, mająca zastosowanie w antropometrii, również w ortodoncji.

W badaniach kraniometrycznych wykonuje się pomiary określonych odcinków między zdefiniowanymi punktami, pomiary kątów i łuków czaszki w celu określenia przeciętnych charakterystycznych wymiarów (wyrażonych w wartościach bezwzględnych), służących np. do obliczania tzw. wskaźników antropologicznych.

Wikipedia


kraniometryczny

przymiotnik

 (1.1) dotyczący kraniometrii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kraniometria ż.

Wiktionary


kranioplastyka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. operacja mająca na celu skorygowanie zniekształceń czaszki

Wiktionary


kranioskopia

dział antroposkopii zajmujący się opisem cech jakościowych czaszki


SJP.pl


kraniostenoza

wada wrodzona, przedwczesne zarośnięcie szwów czaszkowych; kraniosynostoza, craniostenosis


SJP.pl


kraniosynostoza

wada wrodzona, przedwczesne zarośnięcie szwów czaszkowych; kraniostenoza, craniostenosis


SJP.pl

Kraniosynostoza – wada wrodzona polegająca na przedwczesnym zarośnięciu jednego bądź kilku szwów czaszkowych, mogąca prowadzić do deformacji głowy. Może się tworzyć jeszcze przed narodzinami lub w pierwszych miesiącach po porodzie.

W pierwotnym przedwczesnym zarastaniu szwów wraz ze wzrostem mózgu dochodzi do wzrostu czaszki tylko w tych odcinkach szwów, które pozostają nieskostniałe. Jeśli jednocześnie zarośnie przedwcześnie kilka szwów, może dojść do wzrostu ciśnienia śródczaszkowego.

Wikipedia


kraniotabes

niedostateczne uwapnienie potyliczno-ciemieniowej części czaszki u niemowląt


SJP.pl


kraniotomia

w medycynie: operacyjne otwarcie czaszki


SJP.pl

Kraniotomia – operacyjne otwarcie czaszki w celu uzyskania dostępu neurochirurgicznego do mózgowia. W kraniotomii część kości czaszki usunięta przy jej otwieraniu jest umieszczana z powrotem na miejscu, co odróżnia kraniotomię od kraniektomii.

Wikipedia


krankasa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. ubezpieczalnia, kasa chorych

Wiktionary


krankfoter

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. pielęgniarz

Wiktionary


krankszychta

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. dzień wolny z powodu choroby, absencja chorobowa

Wiktionary


kranowy

przymiotnik od: kran


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z kranem, dotyczący kranu, pochodzący z kranu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kran mrz., kranik mrz., kranówa ż., kranówka ż.

Wiktionary


kranówa

potocznie: woda z kranu; kranówka, kranianka, kraniczanka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zgrub. od: kranówka

 (1.2) pogard. o kranówce

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Nie pij kranówy, napij się kompotu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kran mrz., kranik mrz., kranówka ż.

 przym. kranowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kranówka

Wiktionary


kranówka

potocznie: woda z kranu; kranówa, kranianka, kraniczanka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. woda prosto z kranu, zwykle do picia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ponoć nie powinno się teraz pić kranówki.

 (1.1) Kranówką mieszkańcy Żor podlewają grządki i rabaty.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kran mrz., kranik mrz.

:: zgrub. kranówa ż.

 przym. kranowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zgrub. kranówa

Wiktionary


krapkowice

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce, w województwie opolskim;

Wiktionary

( Krappitz, Krapkovice, Chrapkovice) – miasto w Polsce położone w województwie opolskim, w powiecie krapkowickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Krapkowice. Historycznie leży na Górnym Śląsku, w Kotlinie Raciborskiej, będącej częścią Niziny Śląskiej. Przepływają przez nie rzeki Odra i Osobłoga.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wiktorowi zależało na kupnie działki w Krapkowicach nad Odrą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkrapkɔˈvʲit͡sɛ, AS: krapkovʹice

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krapkowiczanin m., krapkowiczanka ż.

 przym. krapkowicki

Wiktionary


krapkowicki

przymiotnik od: Krapkowice


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Krapkowic, związany z Krapkowicami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przez miasto przepływa Odra, stąd są tu także osady rzeczne kenozoiku, a sama rzeka tworzy tzw. przełom krapkowicki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Krapkowice nmos., krapkowiczanin m., krapkowiczanka ż.

Wiktionary


krapkowiczanin

mieszkaniec Krapkowic (miasta w Polsce)


SJP.pl


krapkowiczanka

mieszkanka Krapkowic (miasta w Polsce)


SJP.pl


kraplak

czerwony barwnik stosowany w malarstwie artystycznym


SJP.pl


krapowy

czerwień krapowa - farba z grupy laków stosowana dawniej w malarstwie artystycznym, otrzymywana z korzenia marzanny farbiarskiej


SJP.pl


krapsztać

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) gw-pl|Wileńszczyzna. dłubać (w nosie)

czasownik zwrotny niedokonany krapsztać się

 (2.1) gw-pl|Wileńszczyzna. zwlekać, guzdrać się, długo się zbierać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krapszta mos.

Wiktionary


krarupizacja

dawna metoda zwiększenia indukcyjności toru przewodowego przez otoczenie każdego przewodu warstwą materiału magnetycznego; krarupizację opracował w 1902 roku elektrotechnik duński - C.E. Krarup


SJP.pl


kras

1. proces rozpuszczania skał przez wody powierzchniowe i podziemne;
2. charakterystyczna rzeźba terenu, formy morfologiczne powierzchniowe i podziemne związane z procesem krasowienia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. proces rozpuszczania skał wapiennych;

 (1.2) geol. formy skalne powstające w wyniku krasu (1.1)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kras – wieś w żupanii istryjskiej, w mieście Buzet
  • Kras – wieś w żupanii primorsko-gorskiej, w gminie Dobrinj
  • Kras – aluwialna rówień w Krościenku nad Dunajcem
  • Anna Kras – polska judoczka
  • Josip Kraš – chorwacki komunista i partyzant
  • Kras – płaskowyż w Słowenii i Włoszech
  • kras – zjawisko rozpuszczania skał krasowiejących przez wodę z dwutlenkiem węgla
  • Cras

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. krasowienie, krasologia

 przym. krasowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krasowienie

Wiktionary


krasa

inaczej uroda


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) poet., także. stpol., gw-pl|Podhale,Spisz,Śląsk Cieszyński,Brasławszczyzna. piękno, uroda, powab

 (1.2) daw., także. gw-pl|San,Kurpie. barwa, kolor

 (1.3) daw. kolor czerwony

 (1.4) gw-pl|Syców. zob. okrasa.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na szczytach gór tatrzańskich / Są łąki pełne krasy, / Halami zwą się one, / A siedzą tam Juhasy.

 (1.1) (…) wokoło nich ciągnęły się lasy / Litewskie, tak poważne i tak pełne krasy!

 (1.2) Na licach różana krasa, / Piersi jak jabłuszka mleczne, / Rybią ma płetwę do pasa; / Płynie pod chrósty nadrzeczne.

 (1.3) A róża kochała, / Z kochania więdniała, / Krasa jej listeczków pobladła; (…).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasula ż., kraska ż., okrasa ż., krasawica ż.

 czas. krasić

 przym. krasy, krasiaty

Wiktionary


krasanka

rodzaj pluskwiaków z rodziny krasankowatych


SJP.pl


krasankowate

o cechach krasankowatych (rodzina pluskwiaków)


SJP.pl

Krasankowate (Cercopidae) – rodzina pluskwiaków z podrzędu cykadokształtnych. Obejmuje około 1500 opisanych gatunków. Nimfy żerują, chroniąc się za pomocą pienistej wydzieliny. Owady dorosłe często mają jaskrawy wzór w ubarwieniu.

Wikipedia


krasankowaty

o cechach krasankowatych (rodzina pluskwiaków)


SJP.pl


krasawica

piękna kobieta, dziewczyna; ślicznotka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) poet. piękna kobieta, piękna dziewczyna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Takiej ja krasawicy na oczy nie widział…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkrasaˈvʲit͡sa, AS: krasavʹica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasa ż.

Wiktionary


krasice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krasice – wieś w woj. śląskim, w pow. częstochowskim, w gminie Mstów
  • Krasice – wieś w woj. podkarpackim, w pow. przemyskim, w gminie Krasiczyn
  • Krasice – gromada w powiecie częstochowskim
  • Krasice – dawna gmina

Wikipedia


krasicki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Krasicki – polski aktor i dyrektor teatrów;
  • Fryderyk Krasicki – poseł na Sejm II RP, ojciec Jana;
  • Ignacy Krasicki – biskup, poeta, dramaturg i publicysta;
  • Jan Krasicki – polski działacz komunistyczny, syn Fryderyka;
  • Jerzy Krasicki – polski prozaik;
  • Kazimierz Krasicki – jeden z ostatnich dyplomatów II Rzeczypospolitej.
  • Krasicki Hrabia – herb hrabiowski rodziny Krasickich.

Wikipedia


krasiczyn

wieś w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. podkarpacka wieś gminna (dawniej miasteczko) opodal Przemyśla, położona nad Sanem

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wydaliśmy ślub na Zamku w Krasiczynie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Krasicki m., Krasicka ż.

 przym. krasiczyński

Wiktionary


krasiczynianin

mieszkaniec Krasiczyna (wsi w Polsce)


SJP.pl


krasiczynianka

mieszkanka Krasiczyna (wsi w Polsce)


SJP.pl


krasiczyński

→ Krasiczyn


SJP.pl

Patrz:

Krasiczyn

krasiejowianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Krasiejowa

 (1.2) osoba pochodząca z Krasiejowa, urodzona w Krasiejowie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uhonorujemy znanych krasiejowian, publikując ich biografie.

 (1.2) Dziadek Marysi, krasiejowianin z dziada pradziada, chciał być pochowany na miejscowym cmentarzu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Krasiejów mrz.

:: fż. krasiejowianka ż.

 przym. krasiejowski

Wiktionary


krasiejowianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Krasiejowa

 (1.2) kobieta pochodząca z Krasiejowa, urodzona w Krasiejowie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Krasiejów mrz.

:: fm. krasiejowianin mos.

 przym. krasiejowski

Wiktionary


krasiejowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Krasiejowa, związany z Krasiejowem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Główna ekspozycja skamieniałości krasiejowskich oraz ich rekonstrukcji znajduje się w Muzeum Ewolucji PAN w Warszawie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasiejowianin mos., krasiejowianka ż., Krasiejów mrz.

Wiktionary


krasiejów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie opolskim, w powiecie opolskim, w gminie Ozimek;

 (1.2) geogr. część wsi Jankowice, w województwie śląskim, w powiecie raciborskim, w gminie Kuźnia Raciborska

Wiktionary

Krasiejów (niem. "Krascheow", "Schönhorst") – wieś w Polsce, położona w województwie opolskim, w powiecie opolskim, w gminie Ozimek.

Wieś leży około 5 km na wschód od drogi krajowej nr 46 Opole-Lubliniec-Częstochowa i siedziby gminy – Ozimka, na południe od drogi wojewódzkiej nr 453 Bierdzany-Zawadzkie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na bazie skamieniałości z Krasiejowa ustanowiono 14 nowych taksonów (…)

 (1.2) Mieszkając pod Krasiejowem mieliśmy blisko do przychodni.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasiejowianin mos., krasiejowianka ż.

 przym. krasiejowski

Wiktionary


krasieński

→ Krasne


SJP.pl

Patrz:

Krasne

krasikoń

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. koniczyna

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koniczyna, kraśka, rasikoń, rosikoń

Wiktionary


krasin

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krasin – wieś w Polsce w województwie warmińsko-mazurskim
  • Krasin – wieś na Ukrainie
  • Leonid Borysowicz Krasin (1870–1926) – działacz bolszewicki, komisarz ludowy przemysłu i handlu oraz transportu i handlu zagranicznego RFSRR, dyplomata
  • Wiktor Krasin (1929–2017) – rosyjski ekonomista, dysydent i obrońca praw człowieka w ZSRR
  • „Krasin” – lodołamacze radziecki
    • Krasin – rosyjski oraz radziecki lodołamacz, zbudowany w 1916 roku w Anglii. Obecnie statek muzeum w Petersburgu

Wikipedia


krasiniec

część wsi Szczuki


SJP.pl

Krasiniec – wieś w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie makowskim, w gminie Płoniawy-Bramura.

Do 2023 miejscowość była częścią wsi Szczuki.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa ostrołęckiego.

Wikipedia


krasiniecki

przymiotnik od: Krasiniec


SJP.pl


krasić

okraszać;
1. zaprawiać potrawę okrasą; omaszczać;
2. zdobić, upiększać; doprawiać;
3. farbować, powodując dekoracyjny rezultat


SJP.pl

czasownik

 (1.1) poet. zdobić, upiększać, polewać po wierzchu

 (1.2) kulin. dodawać okrasę

 (1.3) reg. farbować jajka wielkanocne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Babcia zawsze krasiła ziemniak skwarkami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkraɕit͡ɕ, AS: kraśić

Wiktionary

Powiązane:

 przym. krasny

 czas. okraszać ndk., okrasić dk.

 rzecz. krasa ż., kraszenie n., kraszanka ż., okrasa

Wiktionary


krasiński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krasińscy:
    • Adam Stanisław (1810–1891) – biskup wileński i pisarz polski.
    • Adam (1870–1909) – pisarz i redaktor, IV ordynat opinogórski.
    • Andrzej (ur. 1946) – polski fizyk teoretyczny.
    • Cyryl (1905–1992) – polski duchowny katolicki, teolog i benedyktyn, autor książek o kulturze i medycynie tybetańskiej.
    • Edward (1925–2004) – polski rzeźbiarz.
    • Grzegorz (ur. 1975) – w latach 1994-2003 reprezentant Polski w rzucie oszczepem. Wielokrotny mistrz Polski juniorów, młodzieżowców oraz seniorów.
    • Janusz (1928–2012) – polski prozaik, dramatopisarz i reportażysta.
    • John Burke Krasinski (ur. 1979) – amerykański aktor komediowy.
    • Józef (1914–1998) − pilot wojskowy, inżynier lotnictwa, odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari.
    • Walerian Skorobohaty (1795–1855) – hrabia, historyk i publicysta.
    • Zdzisław (1930–2016) – polski działacz państwowy, ekonomista.

Wikipedia


kraska

ptak z rodziny o tej samej nazwie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Coracias garrulus|ref=tak., ptak o jaskrawym upierzeniu, najczęściej owadożerny;

 (1.2) gw-pl|Mazowsze. kraszanka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kraska – ptak z rodziny krasek, zwykle w odniesieniu do gatunku kraska zwyczajna (Coracias garrulus)
  • Kraska – wieś w Polsce województwie podlaskim
  • Kraska – część miasta Łomża
  • Kraska – rzeka, prawy dopływ Jeziorki
  • Kraska – struga, lewy dopływ Jeziorki
  • Kraska – szczyt w Górach Opawskich
  • Kraska – wieś w obwodzie wołyńskim, w rejonie ratnowskim
  • Kraska – przystanek kolejowy w miejscowości Kraska
  • Kraski

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkraska, AS: kraska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasa ż., kraszanka ż., kraski nmos., kraskowate nmos., kraskowe nmos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kraska zwyczajna

Wiktionary


kraski

rodzina ptaków z rzędu kraskowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Coraciidae|ref=tak., rodzina ptaków z rzędu kraskowych;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kraski – rodzina ptaków
  • Kraski – wieś w województwie łódzkim
  • Kraski Dolne – wieś w województwie mazowieckim
  • Kraski Górne – wieś w województwie mazowieckim
  • Kraski-Ślesice – wieś w województwie mazowieckim
  • Kraski – stacja kolejowa w Kraskach (powiat łęczycki)
  • Kraski – wieś w obwodzie grodzieńskim, w rejonie wołkowyskim
  • Kraski − wieś w obwodzie witebskim, w rejonie postawskim, w sielsowiecie Komaje
  • Kraska

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Generalnie kraski polują na owady w locie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kraska ż.

Wiktionary


kraskowate

rząd ptaków obejmujący ponad 200 gatunków, występujących na całym świecie z wyjątkiem rejonów okołobiegunowych; kraskowe


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Coraciiformes|ref=tak., rząd ptaków z podgromady Neornithes;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do rzędu kraskowatych należą ptaki zróżnicowane pod względem trybu życia i morfologii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kraska ż., kraskowe lm nm.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kraskowe

Wiktionary


kraskowaty

o cechach kraskowatych (rodzina ptaków)


SJP.pl


kraskowe

rząd ptaków obejmujący ponad 200 gatunków, występujących na całym świecie z wyjątkiem rejonów okołobiegunowych; kraskowate


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Coraciiformes|ref=tak., rząd ptaków z podgromady nazwa systematyczna|Neornithes|ref=tak.;

Wiktionary

Kraskowe, kraskowate (Coraciiformes) – rząd ptaków z podgromady Neornithes.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do rzędu kraskowych zalicza się ptaki zróżnicowane pod względem trybu życia i morfologii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kraska ż., kraskowate lm nm.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kraskowate

Wiktionary


kraskowszczyzna

wieś w Polsce


SJP.pl

Kraskowszczyzna – osada położona w województwie podlaskim, w powiecie hajnowskim, w gminie Dubicze Cerkiewne.

W latach 1975–1998 administracyjnie należała do województwa białostockiego.

Ludowa nazwa brzmi Korchi i pochodzi od nazwiska Korch, rodu mieszkającego w tej wsi.

Wikipedia


kraskowy

1. → kraska;
2. o cechach kraskowych (rząd ptaków)


SJP.pl


krasków

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krasków – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. świdnickim, w gminie Marcinowice
  • Krasków – wieś w woj. opolskim, w pow. kluczborskim, w gminie Kluczbork
  • Krasków – zniesiona nazwa kolonii w woj. opolskim, w pow. kluczborskim, w gminie Kluczbork
  • Krasków – przysiółek wsi Przepiórów, w woj. świętokrzyskim, w pow. opatowskim, w gminie Iwaniska
  • Krasków – przysiółek wsi Grójec, w woj. świętokrzyskim w pow. ostrowieckim w gminie Ćmielów

Wikipedia


kraskówka

rodzaj ptaków z rodziny krasek


SJP.pl


krasnal

krasnoludek, krasnalek;
1. malutka istota baśniowa z brodą i w spiczastej czapce, pomagająca ludziom;
2. żartobliwie: osoba niskiego wzrostu; mikrus, skrzat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) folk. liter. bajkowy brodaty ludek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) przen. pot. o małym dziecku

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • krasnolud
  • krasnoludek
  • Krasnolud (Śródziemie)
  • krasnal ogrodowy – figurka przeznaczona do dekoracji ogrodu przydomowego
  • wrocławskie krasnale – figurki krasnali umieszczane na ulicach Wrocławia od 2005 roku

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pod łopianowym liściem ukryły się dwa krasnale.

 (2.1) Nasze krasnale dostały dziś na podwieczorek ciastka z posypką.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasnolud m., krasnoludek m.

:: zdrobn. krasnalek m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chochlik, gnom, skrzat

 (2.1) brzdąc, malec

Wiktionary


krasnalek

krasnoludek, krasnal;
1. malutka istota baśniowa z brodą i w spiczastej czapce, pomagająca ludziom;
2. żartobliwie: osoba niskiego wzrostu; mikrus, skrzat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. od: krasnal

Wiktionary

Patrz:

krasnal

Przykłady

 (1.1) Za żerdką płotu skrył się krasnalek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasnal m., krasnoludek mzw.

Wiktionary


krasnalka

krasnoludek, krasnal;
1. malutka istota baśniowa z brodą i w spiczastej czapce, pomagająca ludziom;
2. żartobliwie: osoba niskiego wzrostu; mikrus, skrzat


SJP.pl

Patrz:

krasnal

krasnalowy

→ krasnal


SJP.pl

Patrz:

krasnal

krasne

1. piękny, urodziwy, przystojny;
2. poetycko: czerwony, jaskrawoczerwony


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krasne – część miasta Rejowiec Fabryczny
  • Krasne – wieś w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Rejowiec Fabryczny
  • Krasne – wieś w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Wojsławice
  • Krasne – wieś w woj. lubelskim, w pow. lubartowskim, w gminie Uścimów
  • Krasne – część wsi Mazanów w woj. lubelskim, w pow. opolskim, w gminie Józefów nad Wisłą
  • Krasne – wieś w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Stary Zamość
  • Krasne – wieś w woj. mazowieckim, w pow. przasnyskim, w gminie Krasne
  • Krasne – wieś w woj. podkarpackim, w pow. przeworskim, w gminie Adamówka
  • Krasne – wieś w woj. podkarpackim, w pow. rzeszowskim, w gminie Krasne
  • Krasne – część wsi Wólka Niedźwiedzka w woj. podkarpackim, w pow. rzeszowskim, w gminie Sokołów Małopolski
  • Krasne – wieś w woj. podlaskim, w pow. augustowskim, w gminie Lipsk
  • Krasne – osada leśna w woj. podlaskim, w pow. białostockim, w gminie Supraśl

Wikipedia


krasnoarmiejec

żołnierz Armii Czerwonej (wojsk lądowych Sił Zbrojnych ZSRR); czerwonoarmiejec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. wojsk. żołnierz Armii Czerwonej

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) czerwonoarmiejec, czerwonoarmista

Wiktionary


krasnoborowik

rodzaj grzybów z rodziny borowikowatych


SJP.pl


krasnobrodzianin

mieszkaniec Krasnobrodu (miasta w Polsce)


SJP.pl


krasnobrodzianka

mieszkanka Krasnobrodu (miasta w Polsce)


SJP.pl


krasnobrodzki

przymiotnik od: Krasnobród


SJP.pl


krasnobrzuchy

łąkówka krasnobrzucha - gatunek ptaka z rodziny papug wschodnich


SJP.pl


krasnobród

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce w województwie lubelskim;

Wiktionary

Krasnobród – miasto w województwie lubelskim, w powiecie zamojskim, nad Wieprzem, na terenie Krasnobrodzkiego Parku Krajobrazowego, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Krasnobród. Według danych GUS z 31 grudnia 2019 Krasnobród liczył 3101 mieszkańców.

Położone historycznie w dawnej ziemi chełmskiej. Prywatne miasto szlacheckie lokowane w 1572 położone było w XVI wieku w województwie ruskim.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: krasˈnɔbrut, AS: krasnobrut

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasnobrodzianin m., krasnobrodzianka ż.

 przym. krasnobrodzki

Wiktionary


krasnodar

miasto w Rosji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto europejskiej części Rosji, port nad rzeką Kubań, siedziba administracyjna Kraju Krasnodarskiego;

Wiktionary

Krasnodar (ros. Краснодар), do 1920 Jekaterynodar (ros. Екатеринодар, "Jekatierinodar", dosłownie „dar Katarzyny”) – miasto w europejskiej części Rosji, położone nad rzeką Kubań, około 100 km od Morza Azowskiego i Morza Czarnego, siedziba administracyjna Kraju Krasnodarskiego. W 2021 roku liczyło 1 099 344 mieszkańców. Miasto jest głównym ośrodkiem przemysłowym i kulturalnym, a także węzłem komunikacyjnym regionu kubańskiego.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. krasnodarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hist. Jekaterynodar (przed 1920)

Wiktionary


krasnodarski

przymiotnik od: Krasnodar (miasto w Rosji)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Krasnodarem, dotyczący Krasnodaru

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Krasnodar mrz.

Wiktionary


krasnodrzew

krzew pochodzący z Andów, którego liście zawierają kokainę (od 0,3 do 1,25%); krzew kokainowy; koka


SJP.pl

Krasnodrzew ("Erythroxylum" P.Browne) – rodzaj roślin należący do rodziny krasnodrzewowatych. Wyróżnianych jest 259 gatunków. Zasięg ich obejmuje wszystkie kontynenty w strefie międzyzwrotnikowej. Kilka z nich posiada dużą zawartość kokainy (np. "E. coca" i "E. novogranatense"). Gatunkiem typowym jest "E. areolatum" Linnaeus (Syst. Nat. ed. 10. 1035. 1759).

Wikipedia


krasnodrzewowate

rodzina roślin dwuliściennych obejmująca około 90 gatunków drzew i krzewów strefy międzyzwrotnikowej


SJP.pl

Kr

Wikipedia


krasnodrzewowaty

o cechach krasnodrzewowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


krasnodzioby

łowiec krasnodzioby, nurniczek krasnodzioby - gatunki ptaków


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma krasny (czerwony) dziób

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkrasnɔˈd͡ʑɔbɨ, AS: krasnoʒ́oby

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) czerwonodzioby

Wiktionary


krasnodębski

nazwisko


SJP.pl

Krasnodębski (albo "Sławęcin") – polski herb szlachecki, odmiana herbu Pobóg.

Wikipedia


krasnogonek

krasnogonek oliwkowy - gatunek ptaka z rodziny astryldowatych


SJP.pl


krasnogwardiejsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. Gatczyna (oficjalna nazwa miasta w latach 1929-1944);

Wiktionary

Powiązane:

 przym. krasnogwardiejski

Wiktionary


krasnogwardiejski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. związany z Krasnogwardiejskiem, dotyczący Krasnogwardiejska (współcz. Gatczyna)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Krasnogwardiejsk mrz.

Wiktionary


krasnogłowy

dzięciur krasnogłowy - gatunek ptaka z rodziny dzięciołowatych


SJP.pl


krasnojarsk

miasto w Rosji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Federacji Rosyjskiej na Syberii, stolica Kraju Krasnojarskiego;

Wiktionary

Zobacz też: Krasnojarsk (meteoryt).

Krasnojarsk ( Красноярск) – miasto w azjatyckiej części Rosji, trzecie co do wielkości miasto Syberii, położone nad rzeką Jenisej; stolica Kraju Krasnojarskiego; 1 093 771 mieszkańców (2020). Wraz z aglomeracją liczy 1 211 756 mieszkańców (stan na 2025), dzięki czemu stanowi 12. miasto w Rosji pod względem liczby ludności.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Papa chciał mnie wysłać z Krasnojarska, bo uważa, że wszystkie tamtejsze panny, moje przyjaciółki, są przeraźliwe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: krasˈnɔjarsk, AS: krasnoi ̯arsk

Wiktionary

Powiązane:

 przym. krasnojarski

Wiktionary


krasnojarski

przymiotnik od: Krasnojarsk (miasto w Rosji)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Krasnojarska, związany z Krasnojarskiem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkrasnɔˈjarsʲci, AS: krasnoi ̯arsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Krasnojarsk m.

Wiktionary


krasnokamsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Rosji, w Kraju Permskim, nad Kamą;

Wiktionary

Krasnokamsk ( Краснока́мск) – miasto w Rosji, w Kraju Permskim, nad Kamą.

W 1929 zdecydowano o lokalizacji kombinatu celulozowo-papierniczego, w 1933 Krasnokamsk stał się osiedlem typu miejskiego. Prawa miejskie od 1938 r. Kombinat rozpoczął produkcję w 1936 i był największy w Europie.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. krasnokamski

Wiktionary


krasnokamski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Krasnokamskiem, dotyczący Krasnokamska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Krasnokamsk mrz.

Wiktionary


krasnokwiat

roślina cebulowa z rodziny amarylkowatych; hemant; hemantus


SJP.pl

Krasnokwiat ("Haemanthus" L.) – rodzaj roślin z rodziny amarylkowatych. Obejmuje 22 gatunki. Wszystkie występują w południowej Afryce. Część gatunków tradycyjnie tu zaliczanych, nieco szerzej rozpowszechnionych, różniących się m.in. liczbą chromosomów (tu zaliczane rośliny mają ich 16) wyodrębniono w rodzaj "Scadoxus" (18 chromosomów).

Wikipedia


krasnolica

urodziwa kobieta; piękność


SJP.pl


krasnolicowate

rodzina roślin jednoliściennych z rzędu liliowców


SJP.pl

Krasnolicowate ("Alstroemeriaceae") – rodzina roślin jednoliściennych z rzędu liliowców ("Liliales"). Zasięg ich obejmuje głównie Amerykę Południową, sięgają na północ po Meksyk, poza tym rosną w Australii i na Nowej Zelandii. W węższym ujęciu systematycznym rodzina obejmuje tylko trzy rodzaje południowoamerykańskie (plemię "Alstroemerieae"), w szerszym zalicza się tu także dwa dalsze rodzaje (plemię "Luzuriageae") spotykane po obu stronach Pacyfiku (takie ujęcie przyjmuje system APG III i APG IV).

Wikipedia


krasnolicy

mający piękne lub rumiane lica


SJP.pl


krasnolud

1. w literaturze, filmach i grach fantasy: członek rasy górniczej zajmującej się głównie kowalstwem, wyobrażany jako krępy osobnik z długą brodą;
2. ekspresywnie: krasnoludek - bajkowa istota


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mit. folk. podobna do niskiego człowieka istota z mitologii nordyckiej i germańskiej;

 (1.2) przedstawiciel fantastycznej rasy pochodzącej od krasnoludów (1.1)

 (1.3) zgrub. od krasnoludek

Wiktionary

Krasnolud (szwed. "dvärg", norw. "dverg", niem. "Zwerg", ang. "dwarf") – istoty z mitologii nordyckiej i germańskiej, obecne później także w folklorze niemieckim i skandynawskim, a współcześnie w literaturze, filmach i grach fantasy.

Wzorowane na istotach z nordyckich mitów krasnoludy pierwszy wprowadził do literatury fantasy J.R.R. Tolkien.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Krasnolud łypnął na niego i uśmiechnął się przebiegle.

 (1.2) Gry pełniły ważną rolę w historii zarówno krasnoludów, jak i trolli.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasnoludzkość ż.

:: zdrobn. krasnoludek m.

:: fż. krasnoludka ż.

 przym. krasnoludzki, krasnoludkowy, krasnoludowy, krasnoludzi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) karzeł

Wiktionary


krasnoludek

krasnalek, krasnal;
1. malutka istota baśniowa z brodą i w spiczastej czapce, pomagająca ludziom;
2. żartobliwie: osoba niskiego wzrostu; mikrus, skrzat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) bajkowy, dobrotliwy człowieczek, bardzo małej postury, tradycyjnie z długą brodą, ubrany w czerwony kubraczek i takąż szpiczastą czapkę;

 (1.2) przen. abstrakcyjny powód, winowajca lub sprawca

Wiktionary

Krasnoludek, krasnal, gnom, skrzat – przyjazna ludziom istota pojawiająca się często w literaturze polskiej i zagranicznej, szczególnie w baśniach. Krasnoludki wyglądem przypominają małych ludzi. Przeważnie są przedstawiane w szpiczastych czerwonych czapeczkach, od koloru których pochodzi ich polska nazwa. Występują zarówno w baśniowej tradycji polskiej, jak i innych narodów europejskich.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Powiadał dziadek, że jego samego Krasnoludki tak śpiewać uczyły i zawsze im okruszyny chleba albo i twarogu na ławie zostawiał, bo z ziemi takie jeść nie chcą, jako że swój honor mają.

 (1.2) To krasnoludki namówiły nas do wódki, • to krasnoludki wszystkiemu winne są.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasnal m., krasnalek m.

:: zgrub. krasnolud m.

:: fż. krasnoludka ż.

 przym. krasnoludzki, krasnoludkowy, krasnoludzi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krasnal, krasnalek

Wiktionary


krasnoludka

baśniowa istota żeńska; krasnalka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wyimaginowana żeńska forma krasnoludka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Opłotkami przez ogródek • wraca pierwszy krasnoludek. • Skąd ty wracasz, mój malutki? • Wracam od swej krasnoludki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasnoludek mzw., krasnolud m./ż.

Wiktionary


krasnoludkowy

przymiotnik od: krasnoludek


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z krasnoludkiem, dotyczący krasnoludka

przymiotnik dzierżawczy

 (2.1) należący do krasnoludka, będący jego własnością

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasnoludek m., krasnolud m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krasnoludzki

 (2.1) krasnoludzki

Wiktionary


krasnoludowy

→ krasnolud; krasnoludzi, krasnoludzki


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z krasnoludem, dotyczący krasnoluda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasnolud m.

Wiktionary


krasnoludzi

→ krasnolud; krasnoludzki, krasnoludowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) typowy dla krasnoludów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Widuję ostatnio więcej krasnoludzich lektyk – powiedział. – No wiesz, tych niesionych przez dwa trolle.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasnolud, krasnoludek

Wiktionary


krasnoludzki

→ krasnolud; krasnoludzi, krasnoludowy


SJP.pl


krasnoludzkość

→ krasnoludzki


SJP.pl

Patrz:

krasnoludzki

krasnopierśny

afrykanka krasnopierśna - gatunek ptaka z rodziny papugowatych


SJP.pl


krasnopiórka

ryba z rodziny karpiowatych; wzdręga


SJP.pl


krasnopióry

1. mający piękne lub czerwone pióra;
2. cudowronka krasnopióra - gatunek ptaka z rzędu wróblowych, występujący na Nowej Gwinei i pobliskich wyspach


SJP.pl


krasnopol

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krasnopol – dawny folwark w obwodzie grodzieńskim, w rejonie oszmiańskim, w sielsowiecie Holszany.
  • Krasnopol – dawna kolonia na Białorusi, w obwodzie witebskim, w rejonie miorskim, w sielsowiecie Jazno.
  • Krasnopol – dawny folwark na Białorusi, w obwodzie witebskim, w rejonie miorskim, w sielsowiecie Jazno.
  • Krasnopol – wieś w okręgu uciańskim, w rejonie jezioroskim, w starostwie Turmont.
  • Krasnopol – wieś w województwie podlaskim
  • Krasnopol – gmina wiejska w województwie podlaskim, w powiecie sejneńskim
  • Krasnopol – gromada
  • Krasnopol – wieś w rejonie berdyczowskim obwodu żytomierskiego
    • Krasnopol – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1867–1923, z siedzibą w Krasnopolu
  • Krasnopol – wieś w rejonie hołowaniwskim
  • Krasnopol – wieś w rejonie korosteńskim
  • Krasnopol – dawna nazwa miejscowości Niżankowice na Ukrainie

Wikipedia


krasnopolski

przymiotnik od: Krasnopol


SJP.pl


krasnorost

glon morski, zwykle o czerwonych plechach


SJP.pl


krasnorosty

gromada wyspecjalizowanych glonów, obejmująca około 5000 gatunków


SJP.pl

Krasnorosty ("Rhodophyta") – typ (gromada) wyspecjalizowanych glonów należących do królestwa roślin, liczący ok. 5 tysięcy gatunków wyraźnie odrębnych od protistów. W aktualnych ujęciach jeden z trzech kladów bazowych supergrupy Archaeplastida. Jak sama nazwa krasnorostów wskazuje, oprócz chlorofilu ("a" i "d") zawierają także inne barwniki, a mianowicie czerwoną fikoerytrynę i niebieską fikocyjaninę.

Wikipedia


krasnosielc

wieś w Polsce


SJP.pl

Krasnosielc – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie makowskim, w gminie Krasnosielc, nad rzeką Orzyc.

Dawniej miasto; uzyskał lokację miejską w 1824, zdegradowany w 1870.

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Krasnosielc. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ostrołęckiego.

Wikipedia


krasnosielecki

przymiotnik od: Krasnosielc


SJP.pl


krasnosok

południowoamerykański krzew przypominający tarninę, w którego liściach znajduje się kokaina; krasnodrzew pospolity, krzew kokainowy, czerwik


SJP.pl


krasnosokowate

rodzina roślin dwuliściennych występujących w Ameryce; czerwikowate


SJP.pl


krasnosokowaty

o cechach krasnosokowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


krasnostawianin

mieszkaniec Krasnegostawu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Krasnegostawu

 (1.2) osoba pochodząca z Krasnegostawu, urodzona w Krasnymstawie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W tegorocznym plebiscytebiscycie kolejny raz wygrał krasnostawianin.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Krasnystaw mrz.

:: fż. krasnostawianka ż.

 przym. krasnostawski

Wiktionary


krasnostawianka

mieszkanka Krasnegostawu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Krasnegostawu

 (1.2) kobieta pochodząca z Krasnegostawu, urodzona w Krasnymstawie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Krasnystaw mrz.

:: fm. krasnostawianin mos.

 przym. krasnostawski

Wiktionary


krasnostawski

przymiotnik od: Krasnystaw


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Krasnegostawu, związany z Krasnymstawem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kraśniczyn należy do powiatu krasnostawskiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Krasnystaw mrz., krasnostawianin mos., krasnostawianka ż.

Wiktionary


krasnoturjinsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Rosji, w obwodzie swierdłowskim, na Uralu;

Wiktionary

Krasnoturjinsk ( Краснотурьинск) – miasto w Rosji, w obwodzie swierdłowskim, na Uralu.

W mieście funkcjonują dwie linie tramwajowe.

W Krasnoturjinsku urodził się niemiecki hokeista rosyjskiego pochodzenia, Eduard Lewandowski.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) Krasnoturyjsk

Wiktionary


krasnouchy

motylik krasnouchy - gatunek małego ptaka z rodziny astryldowatych


SJP.pl


krasnowo

Krasnowo – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie sejneńskim, w gminie Sejny.

Do 1954 roku miejscowość należała do gminy Krasnowo. W latach 1954–1971 wieś należała do gromady Jodeliszki, po jej zniesieniu i należała była siedzibą władz gromady Krasnowo. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Wikipedia


krasnowodsk

dawniej: Turkmenbaszy (miasto portowe w Turkmenistanie); Krasnowodzk


SJP.pl


krasnowodzk

dawniej: Turkmenbaszy (miasto portowe w Turkmenistanie); Krasnowodsk


SJP.pl


krasnowodzki

przymiotnik od: Krasnowodzk


SJP.pl


krasnowolski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Antoni Krasnowolski (1855–1911) – polski językoznawca i polonista
  • Bogusław Krasnowolski (ur. 1943) – polski naukowiec, wykładowca teorii konserwacji zabytków, dr hab.
  • Jan Krasnowolski (ur. 1972) – polski prozaik, tłumacz
  • Józef Krasnowolski (1879–1939) – polski malarz
  • Stanisław Krasnowolski (1947–2020) – polski biofizyk i działacz opozycji

Wikipedia


krasnowski

nazwisko


SJP.pl


krasny

1. piękny, urodziwy, przystojny;
2. poetycko: czerwony, jaskrawoczerwony


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) poet. także reg-pl|Kresy. czerwony

 (1.2) poet. piękny

 (1.3) reg-pl|Kresy. dobry

 (1.4) daw. reg-pl|Kresy. świeży

 (1.5) daw. reg-pl|Kresy. barwny

 (1.6) daw. reg-pl|Kresy. walny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) A Pantera zawiązał na cienkiej szyjce krasną kitajkę „od uroku”.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. krasić

Wiktionary


krasnystaw

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce, w województwie lubelskim, w powiecie krasnostawskim;

Wiktionary

Kr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po przeprowadzce do Krasnegostawu Marian zerwał z Mirą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: krasˈnɨstaf, AS: krasnystaf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasnostawianin mos., krasnostawianka ż.

 przym. krasnostawski

Wiktionary


krasocin

wieś w Polsce


SJP.pl

Krasocin – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie włoszczowskim, w gminie Krasocin. Ma status sołectwa.

Wieś w powiecie chęcińskim województwa sandomierskiego była w latach 70. XVI wieku własnością kasztelana sandomierskiego Stanisława Szafrańca. W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie kieleckim.

Wikipedia


krasociński

przymiotnik od: Krasocin


SJP.pl


krasomowca

dawniej: krasomówca - człowiek umiejący pięknie przemawiać; orator, retor


SJP.pl


krasomowczy

dawniej: krasomówczy - dotyczący sztuki pięknego mówienia; retoryczny, oratorski, elokwentny, wymowny


SJP.pl


krasomowstwo

dawniej: krasomówstwo - umiejętność sprawnego, jasnego wyrażania swoich myśli, sztuka pięknego mówienia; oratorstwo, retoryka


SJP.pl


krasomówca

człowiek mistrzowsko władający słowem, umiejący pięknie przemawiać; orator, retor, mówca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba, która potrafi pięknie przemawiać, po mistrzowsku włada słowem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zwycięzca konkursu „Krasomówca roku” zachwycił wszystkich swoim wystąpieniem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkrasɔ̃ˈmuft͡sa, AS: krasõmufca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasomówstwo n.

:: fż. krasomówczyni ż.

 przym. krasomówczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) orator, retor, kaznodzieja

Wiktionary


krasomówczy

taki, który dotyczy krasomówcy lub krasomówstwa - sztuki pięknego mówienia; retoryczny, oratorski, elokwentny, wymowny


SJP.pl


krasomówczyni

kobieta umiejąca pięknie przemawiać; oratorka


SJP.pl


krasomówstwo

umiejętność sprawnego, jasnego wyrażania swoich myśli, sztuka pięknego mówienia; oratorstwo, retoryka, elokwencja, wymowność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) umiejętność elokwentnego przemawiania

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasomówca mos.

Wiktionary


krasopani

1. krasopani poziomkówka - gatunek motyla z rodziny mrocznicowatych;
2. krasopani hera - gatunek motyla z rodziny mrocznicowatych


SJP.pl


krasowacieć

o skałach: ulegać rozpuszczaniu przez wody powierzchniowe i podziemne; krasowieć


SJP.pl


krasowicz

nazwisko


SJP.pl


krasowieć

o skałach: ulegać rozpuszczaniu przez wody powierzchniowe i podziemne; krasowacieć


SJP.pl


krasowość

działalność krasowa


SJP.pl


krasowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Edmund Krasowski (ur. 1955, Elbląg) – polityk, poseł na Sejm X kadencji
  • Jerzy Krasowski (oficer) (1918–2011)
  • Jerzy Krasowski (1925–2008) – aktor, reżyser, kierownik artystyczny, dyrektor teatru
  • Krystyna Skuszanka-Krasowska 1924–2011) – reżyser teatralna oraz dyrektor teatrów
  • Krzysztof Zbigniew Krasowski (ur. 1955) – prawnik, specjalista w zakresie historii państwa i prawa
  • Marcin Krasowski (ur. 1970) – wokalista reggae
  • Ołena Krasowśka (ur. 1976) – ukraińska lekkoatletka
  • Robert Krasowski (ur. 1966) – historyk filozofii, publicysta, wydawca
  • Stefania Krasowska (1886–1964) – legionistka
  • Teresa Maria Krasowska (ur. 1950) – prawnik i samorządowiec
  • Krassowski

Wikipedia


krasowy

przymiotnik od: kras


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z geologicznym zjawiskiem krasu, dotyczący krasu

Wiktionary

Krasowy (niem. "Krassow") – dzielnica Mysłowic, położona na południu miasta.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W granicach Tomaszowa leży rezerwat Niebieskie Źródła. Są to unikatowe wywierzyska krasowe - podobne można znaleźć jeszcze tylko w Holandii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kras m., Kras m., krasowienie n., krasologia ż., krasolog m.

 czas. krasowieć ndk.

Wiktionary


krasoń

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Krasoń (1933–2015) – polsko-amerykański geolog
  • Janusz Krasoń (ur. 1956) – polityk
  • Katarzyna Stanisława Krasoń – polska pedagog, doktor habilitowany nauk humanistycznych, profesor nadzwyczajny Katedry Pedagogiki Muzyki Wydziału Kompozycji, Interpretacji, Edukacji i Jazzu Akademii Mu...
  • Katarzyna Joanna Krasoń – polska pedagog, profesor tytularny w dziedzinie nauk społecznych
  • Kazimierz Krasoń (ur. 1907, zm. 1991) – pułkownik piechoty Wojska Polskiego
  • Łukasz Krasoń (ur. 1988) – polski polityk i działacz na rzecz osób niepełnosprawnych
  • Piotr Krasoń (ur. 1956) – matematyk

Wikipedia


kraspedodon

rodzaj dinozaura ptasiomiednicznego


SJP.pl

Kr

Wikipedia


krassowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Czesław Krassowski (ur. 1917, zm. 1985) – architekt, historyk architektury, historyk sztuki.
  • Florian Krassowski (ur. 1816, zm. 1889) – polski lekarz, publicysta.
  • Jan Krassowski (zm. 1827), duchowny greckokatolicki.
  • Jan Marian Krassowski (ur. 1883, zm. 1947) – polski astronom.
  • Maciej Krassowski (1730–1790) – polski szlachcic, poseł na sejm elekcyjny w 1764, podczaszy wielki koronny i podwojewodzi rawski.
  • Piotr Krassowski – budowniczy i architekt epoki renesansu.
  • Stanisław Krassowski (ur. 1896, zm. 1966) – oficer intendent Wojska Polskiego, podpułkownik Polskich Sił Zbrojnych.
  • Witold Krassowski (ur. 1956) – polski fotograf.

Wikipedia


krassus

wódz rzymski, 115-53 p.n.e.


SJP.pl


krasucki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Anatol Krasucki – białoruski polityk
  • Florian Krasucki (1928–1997) – polski naukowiec, prof. zw. dr hab. inż. Politechniki Śląskiej
  • Franciela Krasucki (ur. 1988) – brazylijska lekkoatletka
  • Henri Krasucki (1924–2003) – uczestnik francuskiego ruchu oporu
  • Jerzy Krasucki (ur. 1942) – polski piłkarz
  • Ludwik Krasucki (1925–2004) – polski dziennikarz i scenarzysta
  • Stanisław Krasucki (ur. 1937) – polski piłkarz
  • Witold Krasucki (ur. 1959) – polski dziennikarz

Wikipedia


krasula

żartobliwie o krowie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. krowa w czarnym i białym kolorze

 (1.2) pieszcz. żart. krowa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • krasula – pot. krowa w czarnym i białym kolorze
  • Krasula – wieś na Ukrainie, w obwodzie żytomierskim, w rejonie baranowskim
  • Krasula – potok, dopływ Potoku Lubońskiego, w województwie małopolskim
  • Krasula i my – francusko-hiszpański serial animowany
  • Wikipedia:Skarbnica Wikipedii/Słownik geograficzny Królestwa Polskiego/Krasula

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Co dzień wyganiał krasule na pastwisko.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈsula, AS: krasula

Wiktionary

Powiązane:

 przym. krasy

 rzecz. krasa ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) mućka

Wiktionary


krasuski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Krasuski (ur. 1976) – polski inżynier informatyk
  • Aleksander Krasuski (1890–1940) – polski lekarz i historyk
  • Baltazar Krasuski (1913–1999) – kanadyjski biznesmen polskiego pochodzenia, mecenas sztuki
  • Eugeniusz Krasuski (1878–1944) – polski chemik, działacz społeczny i polityczny
  • Feliks Krasuski (1837–1885) – polski rzeźbiarz, zamachowiec na generała Fiodora Berga
  • Hieronim Krasuski (zm. przed 29 października 1703) – urzędnik ziemski I Rzeczypospolitej
  • Jerzy Krasuski (1930–2009) – polski historyk
  • Michał Krasuski (ur. 2000) – polski koszykarz

Wikipedia


krasy

1. dawniej: piękny, krasny, czerwony;
2. o maści konia: czarny z białymi plamkami; srokaty


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) daw. krasny, piękny

 (1.2) gwara. srokaty (o umaszczeniu)

 (1.3) reg-pl|Kresy. kolorowy

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp. i M., B., W. lm. od: krasa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krasa ż., krasula ż., kraszanka ż.

Wiktionary


krasz

potocznie: osoba, w której ktoś się zauroczył; crush


SJP.pl


kraszanka

jajko kurze zabarwione na jeden kolor, będące tradycyjną ozdobą wielkanocnego stołu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. wielkanocne, jednolicie kolorowe jajko, bez deseni

 (1.2) daw. piękna kobieta

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈʃãnka, AS: krašãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. okrasa ż., kraszenie n., okraszenie n., kraska ż., Krasula ż., okraszanie n.

 czas. krasić ndk., okrasić dk., okraszać ndk.

 przym. krasy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) malowanka, byczek

Wiktionary


kraszenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|krasić.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. krasić

 rzecz. kraszanka ż.

Wiktionary


kraszewice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kraszewice – wieś w woj. łódzkim, w pow. radomszczańskim, w gminie Masłowice
  • Kraszewice – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. ostrzeszowskim, w gminie Kraszewice
  • Kraszewice – gmina w powiecie ostrzeszowskim
  • Kraszewice – gromada w powiecie ostrzeszowskim
  • Kraszewice – gromada w powiecie radomszczańskim

Wikipedia


kraszewicki

→ Kraszewice


SJP.pl

Patrz:

Kraszewice

kraszewo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kraszewo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ciechanowskim, w gminie Ojrzeń
  • Kraszewo – wieś w woj. pomorskim, w pow. malborskim, w gminie Stare Pole
  • Kraszewo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. działdowskim, w gminie Iłowo-Osada
  • Kraszewo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. lidzbarskim, w gminie Lidzbark Warmiński
  • Kraszewo – gromada w powiecie ciechanowskim
  • Kraszewo – gromada w powiecie lidzbarskim

Wikipedia


kraszewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Antoni Feliks Kraszewski (ur. 1797, zm. 1870) – polski polityk ziemiański, poseł do poznańskiego sejmu prowincjonalnego i parlamentu pruskiego
  • Charles S. Kraszewski (ur. 1962) – amerykański slawista, tłumacz
  • Jarosław Wacław Kraszewski (ur. 1968) – polski generał brygady
  • Józef Ignacy Kraszewski (ur. 1812, zm. 1887) – polski pisarz, wydawca i historyk
  • Kajetan Kraszewski (ur. 1827, zm. 1896) – polski literat
  • Kazimierz Kraszewski (ur. 1910, zm. 1990) – polski komandor pilot
  • Lucjan Kraszewski (ur. 1820, zm. 1892) – polski malarz, rysownik i fotografik
  • Marek Kraszewski (ur. 1967) – polski zapaśnik, wicemistrz Europy w zapasach, wielokrotny medalista Mistrzostw Polski
  • Ryszard Kraszewski (ur. 1937, zm. 2012) – polski polityk, poseł na Sejm X kadencji
  • Tadeusz Kraszewski (ur. 1903, zm. 1973) – polski pisarz
  • Tadeusz Michał Kraszewski (ur. 1912, zm. 1993) – polski lekarz
  • Witold Józef Eugeniusz Kraszewski (ur. 1874, zm. 1943) – polski uczony, profesor technologii chemicznej

Wikipedia


kraszkiewicz

nazwisko


SJP.pl


kraszowice

Kraszowice (dawniej Kroischwitz) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie bolesławieckim, w gminie Bolesławiec, na pograniczu Pogórza Izerskiego i Pogórza Kaczawskiego w Sudetach.

W latach 1945–1954 siedziba gminy Kraszowice. W latach 1954–1972 wieś należała do gromady Kraszowice i była siedzibą jej władz. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa jeleniogórskiego.

Wikipedia


krasław

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto we wschodniej Łotwie, stolica gminy Krasław;

Wiktionary

Kr

Wikipedia

Powiązane:

 przym. krasławski

Wiktionary


krat

forma rzeczownika.

 (1.1) D. plural|krata.

Wiktionary


krata

1. krzyżujące się, przeplatające się pręty metalowe mające stanowić przeszkodę trudną do przejścia; ogrodzenie, brama itp. wykonane z takich prętów;
2. wzór tworzony przez prostopadle krzyżujące się linie; materiał w taki wzór


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bud. krzyżujące się pręty metalowe lub drewniane; ażurowe zamknięcie otworu (wejściowego, okiennego) lub rodzaj ogrodzenia konkretnej przestrzeni wewnątrz lub na zewnątrz budowli

 (1.2) techn. urządzenie służące do oddzielania ciał stałych ze ścieków

 (1.3) mat. nazwa struktury matematycznej

 (1.4) wzór na papierze, tkaninie itp., skrzyżowanie barwnych linii

 (1.5) materiał z kratą (1.4)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • krata – nazwa struktury matematycznej
  • krata – nazwa elementu budowlanego
  • krata – nazwa urządzenia do wstępnego oczyszczania ścieków
  • krata – nazwa narzędzia tortur
  • Krata – pismo internowanych wydawane w Ośrodku Odosobnienia Kielce-Piaski

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkrata, AS: krata

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kratownica ż., skratek m.

:: zdrobn. kratka ż., krateczka ż.

 czas. kratować, kratkować

 przym. kratowy, kraciasty

Wiktionary


krateczka

zdrobnienie od: kratka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: kratka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Był wystrojony bardzo starannie, spod baranicy wystawał mu kołnierz wspaniałej koszuli w krateczkę i węzeł modnego włóczkowego krawata.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈtɛt͡ʃka, AS: kratečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krata ż.

Wiktionary


krategus

krzew lub niskie drzewo z rodziny różowatych; głóg


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. przest. głóg

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) U nas wiosna, za oknem zielono, krategusy, cisy, hortensje puszczają nowe gałązki i zastanawiam się, czy przeżyją.

Wiktionary


kratek

forma rzeczownika.

 (1.1) D. plural|kratka.

Wiktionary


krater

1. zagłębienie na szczycie wulkanu; wylot kanału, którym wydostaje się lawa i gazy;
2. zagłębienie spowodowane uderzeniem meteorytu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. lejkowate zagłębienie na szczycie stożka wulkanicznego, przez który wydobywa się lawa i gazy wulkaniczne;

 (1.2) geol. owalne zagłębienie spowodowane upadkiem meteorytu;

 (1.3) hist. w starożytnej Grecji rodzaj naczynia używanego do mieszania wina z wodą;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • krater wulkaniczny – zagłębienie na szczycie stożka wulkanicznego
  • krater uderzeniowy – owalne zagłębienie spowodowane upadkiem meteorytu
  • krater – naczynie używane w starożytnej Grecji
  • Krater (zespół) – zespół grający thrash metal

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wulkanolodzy powoli zbliżali się do krawędzi krateru.

 (1.2) Geolodzy odkryli krater, który powstał w wyniku upadku asteroidy 65 milionów lat temu.

 (1.3) Muzeum posiada dużą kolekcję starogreckich kraterów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkratɛr, AS: krater

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kraterozaur m.

:: zdrobn. kraterek m.

 przym. kraterowy

Wiktionary


kraterotwórczy

mający wpływ na tworzenie się krateru


SJP.pl


kraterowaty

przypominający krater


SJP.pl


kraterowy

przymiotnik od: krater


SJP.pl


kraterozaur

rodzaj czworonożnego, roślinożernego dinozaura z grupy stegozaurów


SJP.pl

Kraterozaur, "Craterosaurus" – czworonożny, roślinożerny, mało znany dinozaur należący do grupy stegozaurów.

Wikipedia


kratka

1. zdrobnienie od: krata;
2.
a) wzór powstały ze skrzyżowanych linii lub pasków;
b) materiał o takim wzorze;
3. kwadracik utworzony przez krzyżujące się linie;
4. potocznie: wyćwiczone mięśnie brzucha; ośmiopak, sześciopak, six-pack, ABS, kratka, dziesięciopak, kaloryfer


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: krata

 (1.2) wzór na danym materiale (np. papierze, tkaninie), złożony z układu linii krzyżujących się pod kątem prostym lub ułożonych w pionowe i poziome pasy kwadratów

 (1.3) nadrukowany, mały, pusty prostokąt

 (1.4) częściowo zamknięty wlot kanalizacji deszczowej, wywietrznika itp.

 (1.5) tylko w lm.: pot. przen. więzienie

 (1.6) pot. znak #, hashtag

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kratka (symbol) – znak na klawiaturze (#).
  • Kratka (film) – polski film obyczajowy wyprodukowany w 1996 roku w reżyserii Pawła Łozińskiego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkratka, AS: kratka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krata ż., kratownica ż., skratki nmos.

 czas. kratkować, kratować, zakratować

Wiktionary


kratko

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od kratka

Wiktionary


kratkowanie

kratki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kratkować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niekratkowanie n.

 czas. kratkować ndk.

Wiktionary


kratkowiec

motyl z podrodziny rusałek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) środ. praw. adwokat, który specjalizuje się w sprawach karnych

Wiktionary


kratkowy

1. taki, który jest w kratkę, ma kratki; kratkowany;
2. środowiskowo: adwokacki, sądowy


SJP.pl


kratofania

objawienie się boskiej mocy, przejaw mocy i władzy bóstwa


SJP.pl

Kratofania (z gr. "kratós" ‘siła’ lub ‘moc’, "phaínein" ‘ukazywać’) – rodzaj hierofanii, w której dochodzi do objawienia, manifestacji mocy sacrum.

Za kratofanię mogą być uważane zjawiska spodziewane i często pojawiające się, jak np. narodziny dziecka, wzejścia roślin, ale także wydarzenia niespodziewane: klęski, czy zdarzenia poczytywane za cuda. Przez swą dwojaką naturę mogą stać się zarówno przedmiotem ludzkiej czci, jak i bojaźni.

Wikipedia


kratogen

w geologii: platforma kontynentalna nieobjęta ruchami górotwórczymi; kraton


SJP.pl


kraton

w geologii: platforma kontynentalna nieobjęta ruchami górotwórczymi; kratogen


SJP.pl

Kraton (z gr. κράτος "krátos" – „potęga, moc”) – najstarsza, utwardzona część skorupy ziemskiej, niepodlegająca już w zasadzie fragmentacji. Największe współczesne kratony to: Sinia – platforma chińska, Angoria – platforma syberyjska, kraton wschodnioeuropejski; kratony Kongo, Kalahari i saharyjski, a w Ameryce m.in.: kraton północnoamerykański i amazoński. Kratony budują, obok pasów fałdowych, znaczną część powierzchni kontynentów.

Wikipedia


kratowanie

kraty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kratować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kratować

Wiktionary


kratować

wstawiać kraty w jakiś otwór, zabezpieczać kratami; okratowywać


SJP.pl


kratownica

1. ogrodzenie lub przegroda z krzyżujących się prętów;
2. konstrukcja kratowa; sztywna konstrukcja mająca postać kraty, pełniąca funkcję dźwigara w mostach, dachach, dźwigach itp. lub szkieletu w kadłubach samochodów, samolotów;
3. krata z drewnianych listew układana na dnie łodzi, jachtu, chroniąca przed zbierającą się wodą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) płaska przegroda z krzyżujących się prętów

 (1.2) bud. rodzaj sztywnej konstrukcji złożonej prętów;

 (1.3) żegl. kratka z listewek na podłodze jachtu

Wiktionary

Kratownica, krata – rodzaj konstrukcji prętowej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkratɔvʲˈɲit͡sa, AS: kratovʹńica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kratka ż., krata ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krata

 (1.3) greting

Wiktionary


kratownicowy

→ kratownica


SJP.pl

Patrz:

kratownica

kratowy

przymiotnik od: krata


SJP.pl


kratyzm

Kr

Wikipedia


kraul

najszybszy styl pływacki; crawl


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sport. sposób pływania polegający na naprzemiennych, zagarniających ruchach rąk oraz nóg pracujących jak nożyce;

Wiktionary

Kraul, właściwie kraul na piersiach – najszybszy i najpopularniejszy styl pływacki. Styl ten jest tak popularny wśród zawodników, że wiele osób utożsami kraul, ze stylem dowolnym. Kraul wymaga idealnej koordynacji oddechu i pracy rąk.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: krawl, AS: krau̯l

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kraulowy

 rzecz. kraulista m.

Wiktionary


kraulista

sportowiec uprawiający pływanie kraulem (crawlem): crawlista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) sport. pływak pływający kraulem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kraul m.

:: fż. kraulistka ż.

 przym. kraulowy

Wiktionary


kraulistka

→ kraulista; crawlistka


SJP.pl


kraulować

potocznie: pływać kraulem


SJP.pl


kraulowy

przymiotnik od: kraul - najszybszy styl pływacki; crawlowy


SJP.pl


kraus

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Albert Kraus (ur. 1980) – holenderski kick-boxer
  • Alfred Kraus (1922-?) – zbrodniarz nazistowski
  • Alfredo Kraus (1927-1999) – hiszpański śpiewak, tenor
  • August Kraus (1868-1934) – niemiecki rzeźbiarz
  • Brigitte Kraus (ur. 1956) – niemiecka lekkoatletka
  • Christian Kraus (1753-1807) – niemiecki filozof
  • Engelbert Kraus (1934-2016) – piłkarz niemiecki
  • Ernst Kraus (1863-1941) – niemiecki śpiewak operowy
  • Franz Xaver Kraus (1903-1948) – zbrodniarz hitlerowski
  • Friedrich Kraus (1858-1936) – austriacki lekarz, internista
  • Jan Józef Kraus (1894-1940) – oficer piechoty, kawaler Virtuti Militari
  • Janina Kraus (ur. 1952) – polska polityk

Wikipedia


kraushar

nazwisko


SJP.pl


krauszów

wieś w województwie małopolskim, w powiecie nowotarskim


SJP.pl

Krauszów – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie nowotarskim, w gminie Nowy Targ.

Wieś duchowna, własność opactwa cystersów szczyrzyckich położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie sądeckim województwa krakowskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Wikipedia


krautrock

[czytaj: krałt rok] odmiana eksperymentalnego rocka progresywnego powstała w drugiej połowie lat 60. XX wieku na terenie Niemiec


SJP.pl

Krautrock – odmiana eksperymentalnego rocka powstała w drugiej połowie lat 60. XX wieku na terenie Niemiec.

Wśród jej cech charakterystycznych wymieniane są (oprócz miejsca powstania) inspiracje muzyką awangardową i psychodeliczną, nowatorskie w tamtym okresie użycie technik elektronicznych, mechaniczne brzmienie, rozbudowane kompozycje i improwizacje.

Wikipedia


krautrockowy

→ krautrock [czytaj: krałt rokowy]


SJP.pl


krauz

nazwisko


SJP.pl


krauza

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. słoik

Wiktionary


krauze

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krauze – polskie nazwisko.
  • Aleksander Krauze – polski koszykarz
  • Andrzej Krauze – polski grafik
  • Antoni Krauze – polski reżyser (zm. 2018)
  • Armands Krauze – łotewski polityk i minister rolnictwa
  • August Krauze (Krause) – polski i niemiecki urzędnik, burmistrz Włocławka i Gdyni (zm. 1957)
  • Enrique Krauze (Enrique Krauze Kleinbort) – meksykański historyk, pisarz, sn Helen
  • Ewa Krauze – polska kostiumograf
  • Helen Kleinbort Krauze – meksykańska pisarka i dziennikarka pochodzenia żydowsko-polskiego
  • Ignacy Krauze – polski duchowny (zm. 1984)
  • Jan Krauze – polski profesor, rektor AGH (zm. 1969)
  • Jan Krauze – poseł na Sejm Ustawodawczy w Kromieryżu (1848)

Wikipedia


krava

potocznie: krav maga - izraelski system walki wręcz i samoobrony, bazujący na odruchach obronnych człowieka; kravka


SJP.pl


kravitz

[czytaj: krawic] nazwisko


SJP.pl


kravka

potocznie: krav maga - izraelski system walki wręcz i samoobrony, bazujący na odruchach obronnych człowieka; krava


SJP.pl


krawaciarka

→ krawaciarz


SJP.pl

Patrz:

krawaciarz

krawaciarstwo

1. wyrób krawatów;
2. zawód polegający na wyrobie krawatów


SJP.pl


krawaciarz

1. wytwórca krawatów;
2. pejoratywnie: urzędnik lub pracownik korporacji;
3. potocznie: osoba chętnie chodząca w krawacie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba często nosząca krawat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krawat mrz.

Wiktionary


krawacik

zdrobnienie od: krawat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: krawat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Adaś wystąpi w nowym ubranku i krawaciku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krawat m.

Wiktionary


krawacz

szewski nóż do krajania skór; krawalnik


SJP.pl


krawak

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. etn. członek historycznej grupy etnicznej zamieszkującej Racibórz i okolice;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tereny nad górną Odrą na Górnym Śląsku zamieszkiwali Krawaki i Raciborzanie.

Wiktionary


krawal

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. hałas, zgiełk, awantura, bijatyka

Wiktionary


krawalnica

deska, na której szewc przykrawa skórę


SJP.pl


krawalnik

szewski nóż do krajania skór; krawacz


SJP.pl


krawanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|krawać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. krawać ndk.

Wiktionary


krawat

1. wąski, ozdobny pasek materiału wiązany wokół szyi na kołnierzu koszuli;
2. u zwierząt: pionowy pas białej sierści na szyi i piersiach;
3. w sportach walki: chwyt za szyję


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kraw. pasek materiału noszony na szyi przez mężczyzn, rzadziej przez kobiety;

 (1.2) sport. w zapasach: niedozwolony chwyt za szyję

 (1.3) żegl. wąski pas płótna stosowany do przywiązywania opuszczonego i zwiniętego żagla do bomu

 (1.4) pot. wąski pasek białej sierści na szyi niektórych zwierząt (najczęściej u psów i kotów)

 (1.5) środ. sport. węzeł stosowany we wspinaczce m.in. do łączenia karabinka i taśmy albo lonży do łącznika uprzęży

 (1.6) żegl. krótki odcinek linki na jachcie bez specjalnego przeznaczenia

 (1.7) przen. więz. stryczek

Wiktionary

Krawat (fr. "cravate") – ozdoba męskiego lub damskiego stroju, będąca wąskim paskiem materiału wiązanym wokół szyi na kołnierzu koszuli. Współczesny krawat wywodzi się od długich, kolorowych chust lub szarf noszonych dawniej na szyi w Chorwacji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie umiem wiązać krawatów.

 (1.4) Mój kotek jest prawie cały czarny – ma tylko mały, biały krawat.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkravat, AS: kravat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krawaciarz m., krawaciarka ż., krawaciarstwo n., krawatówka ż.

:: zdrobn. krawacik m.

 przym. krawatowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kraków|krawatka.; gw. Górny Śląsk binder, ślips, szlips; daw. szyjnica, halsztuch; gwara. uczniowska: kurwacik; żart. zwis męski

 (1.3) sejzing

 (1.5) główka skowronka

Wiktionary


krawatka

potocznie lub gwarowo: wąski, ozdobny pasek materiału wiązany wokół szyi na kołnierzu koszuli; krawat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) papierowa etykieta na szyjce butelki piwa umieszczona nad etykietą główną;

 (1.2) metalowy element, służący do zawieszenia wisiorka na łańcuszku, rzemyku itp.

 (1.3) gw-pl|Kraków. krawat

Wiktionary

Krawatka to papierowa etykieta na szyjce butelki piwa umieszczona powyżej etykiety głównej, zawierająca logo i nazwę browaru oraz ewentualnie inne dane.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kraˈvatka, AS: kravatka

Wiktionary


krawatomuszka

połączenie muszki i krawata; musznik


SJP.pl


krawatowy

przymiotnik od: krawat


SJP.pl


krawać

czasownik

 (1.1) stpol. krajać

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkravat͡ɕ, AS: kravać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krawanie n., krawiectwo n., krawcowa ż., krawiec

 przym. krawiecki

Wiktionary


krawcewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Krawcewicz (1909–1962) – polski lotnik, kapitan PSP, kawaler orderów
  • Lucyna Krawcewicz (ur. 1938) – polska lekkoatletka, oszczepniczka (olimpijka) oraz szachistka
  • Stanisław Krawcewicz (1930–1987) – polski pedagog, prof. dr hab.
  • Wiesław Krawcewicz – polski matematyk
  • Paweł Krawczewicz (1907–1945) – polski brat zakonny, Sługa Boży, męczennik za wiarę

Wikipedia


krawcowa

1. kobieta zawodowo zajmująca się szyciem;
2. żona krawca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzem. kobieta zajmująca się krawiectwem

 (1.2) żona krawca

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Muszę pójść do krawcowej, aby zwęziła mi sukienkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: krafˈt͡sɔva, AS: krafcova

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krawiectwo n., krawczyk m.

:: fm. krawiec m.

 czas. kroić ndk., krawać ndk., wykrawać ndk.

 przym. krawiecki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szwaczka; gw. Górny Śląsk, Śląsk Cieszyński szwoczka

Wiktionary


krawczak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Maciej Krawczak – polski profesor nauk technicznych
  • Tadeusz Krawczak – polski historyk
  • Volker Krawczak – niemiecki basista heavymetalowy

Wikipedia


krawczuk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Krawczuk (1922-2023) – polski historyk
  • Łeonid Krawczuk (1934–2022) – prezydent Ukrainy w latach 1991–1994
  • Elżbieta Krawczuk-Trylińska (1960–2017) – polska lekkoatletka
  • Agnieszka Krawczuk (ur. 1983) – polska lekkoatletka
  • Łukasz Krawczuk (ur. 1989) – polski lekkoatleta

Wikipedia


krawczyk

przestarzałe: terminator krawiecki, czeladnik w zakładzie krawieckim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. czeladnik krawca

 (1.2) daw. syn krawca

Wiktionary

Zobacz też: Krawczyk - ptak.

Krawczyk (forma żeńska: Krawczyk, Krawczykowa, Krawczykówna; liczba mnoga: Krawczykowie) – nazwisko należące do grupy 20 najpopularniejszych nazwisk używanych w Polsce. Według bazy PESEL 17.01.2015 r. nosiło je 40 878 Polek i 40 572 Polaków. Najwięcej osób noszących to nazwisko mieszka w Warszawie i jej okolicach.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. krawiec mos., krawiectwo n., krawcowa ż.

 przym. krawiecki

 czas. kroić

Wiktionary


krawczykowski

nazwisko


SJP.pl


krawczyni

regionalnie: kobieta trudniąca się zawodowo szyciem odzieży; krawcowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Lwów. krawcowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krawiec mos.

Wiktionary


krawczyński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Krawczyński (1946–2016) – polski konstruktor i wynalazca, twórca pierwszego w Polsce joysticka, pionier gier telewizyjnych
  • Karol Krawczyński (1915–1988) – pilot Wojska Polskiego
  • Kazimierz Krawczyński (1853–?) – urzędnik podatkowy
  • Maciej Krawczyński (ur. 1967) – polski okulista i genetyk
  • Marcin Krawczyński (ur. 1969) – psycholog i nauczyciel akademicki, profesor w Akademii Nauk Stosowanych w Gdańsku i Akademii Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku
  • Marian Krawczyński (1920–2009) – oficer, pułkownik, pracownik (śledczy) Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego, autor aktu oskarżenia w procesie rotmistrza Witolda Pileckiego
  • Marian Ireneusz Krawczyński (ur. 1934) – polski lekarz pediatra, profesor medycyny
  • Stanisław Krawczyński (ur. 1955) – polski dyrygent
  • Stanisław Krawczyński (1884–1940) – polski lekarz ginekolog, polityk
  • Siergiej Krawczynski (1851–1895) – rosyjski narodnik, działacz anarchistyczny, rewolucjonista, pisarz
  • Wiesław Krawczyński (1884–1962) – polski inżynier leśnictwa
  • Zdzisław Krawczyński (1893–1965) – doktor filozofii, pedagog

Wikipedia


krawiec

osoba zawodowo szyjąca ubrania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzem. rzemieślnik zajmujący się szyciem ubrań i innych rzeczy z tkanin;

Wiktionary

Krawiec – rzemieślnik, zajmujący się szyciem (ręcznie – igłą lub maszyną) bielizny oraz odzieży, z tkaniny, dzianiny i sukna.

Krawiec jest to rzemieślnik szyjący odzież na miarę dla indywidualnego odbiorcy. Krawiec miarowy wykonuje cały cykl technologiczny od opracowania szablonu do gotowego wyrobu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czy można się dziwić, że blady syn damskiego krawca, ofiara nawet w siatkówce i kujon, a co gorsza lizus, jak mówili, bo byłem zawsze pierwszy na znak profesorów, działał wszystkim na nerwy i prowokował drwiny?

 (1.1) Muszę pójść do krawca, aby skrócił mi sukienkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkravʲjɛt͡s, AS: kravʹi ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krawiectwo n.

:: zdrobn. krawczyk m.

:: fż. krawcowa ż., reg. krawczyni ż.

 czas. kroić ndk., krawać ndk., wykrawać ndk., wykroić dk.

 przym. krawiecki

Wiktionary


krawiecki

przymiotnik od: krawiec


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z krawiectwem, dotyczący krawiectwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dziś wyraz „krój” jest dość mocno skojarzony ze znaczeniem krawieckim.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈvʲjɛt͡sʲci, AS: kravʹi ̯ecʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krawiec m., krawczyk m., krawcowa ż., krawiectwo n.

 czas. kroić, krawać, wykrawać

Wiktionary


krawiectwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) dział rzemiosła zajmujący się szyciem ubrań i innych wyrobów

Wiktionary

Krawiectwo – dziedzina rzemiosła i przemysłu zajmująca się szyciem odzieży i bielizny z tkanin i dzianin.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: kraˈvʲjɛt͡stfɔ, AS: kravʹi ̯ectfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krawiec m., krawczyk m., krawcowa ż.

 czas. kroić, krawać, wykrawać

 przym. krawiecki

Wiktionary


krawy

przymiotnik

 (1.1) stpol. krwawy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkravɨ, AS: kravy

Wiktionary


krawędziak

czterostronnie płaska belka o zaokrąglonych narożach, stosowana w budownictwie; krawężniak


SJP.pl


krawędziowy

przymiotnik od: krawędź


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z krawędzią, dotyczący krawędzi; położony na lub wzdłuż krawędzi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krawędź ż., krawędziak m., krawężnik m., krawędziarka ż., krawędziówka ż.

 przysł. krawędziowo

Wiktionary


krawędź

1. linia zetknięcia się dwóch powierzchni lub wąski pas jakiejś powierzchni przy samym jej brzegu
2. metalowy ochraniacz nakładany na brzeg narty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) miejsce wyznaczające ostry lub ekstremalny koniec czegoś

 (1.2) geom. odcinek łączący dwa sąsiednie wierzchołki wielościanu lub powierzchni wielościennej;

 (1.3) mat. połączenie między dwoma wierzchołkami grafu;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • krawędź wielościanu
  • krawędź grafu
  • krawędź natarcia, krawędź spływu – lotnictwo
  • krawędź erozyjna, krawędź pasywna, Krawędź Romanche – ukształtowanie terenu
  • krawędź tkaniny – tkactwo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Linia ciągła wyznaczająca krawędź jezdni oznacza zakaz zatrzymywania się.

 (1.2) Dla wielościanów wypukłych suma liczby wierzchołków i ścian jest zawsze o dwa większa od liczby krawędzi.

 (1.3) Graf planarny to taki, który da się przedstawić na płaszczyźnie bez przecinania się krawędzi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkravɛ̃ɲt͡ɕ, AS: kravẽńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krawędziak m., krawężnik m., krawędziarka ż., krawędziówka ż.

 przym. krawędziowy

 przysł. krawędziowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) brzeg, kontur, obrys, kant, skraj, kraj, rant, obrzeże, rąbek, kraniec

Wiktionary


krawężniak

czterostronnie płaska belka o zaokrąglonych narożach, stosowana w budownictwie; krawędziak


SJP.pl


krawężnica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bud. krokiew w narożu dachu

 (1.2) rodzaj piły

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Piła krzywica jest piłą ramową, tak jak i (…) krawężnica.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krokiew narożna

Wiktionary


krawężnik

betonowy pas oddzielający chodnik od jezdni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bud. element budowlany oddzielający chodnik od jezdni i wyznaczający granicę między chodnikiem a jezdnią

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) pot. obraź. policjant pracujący w drogówce lub patrolu pieszym

Wiktionary

Krawężnik – zewnętrzna część chodnika oddzielająca go od jezdni. Na przejściach dla pieszych jest on obniżony, by ułatwić pieszym wejście na poziom chodnika.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jacuś spadł z roweru i rozbił sobie kolano o krawężnik.

 (2.1) Byłbym wcześniej, ale krawężnik zatrzymał mnie tuż przed domem i wlepił mandat za brak świateł.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraˈvɛ̃w̃ʒʲɲik, AS: kravẽũ̯žʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krawędź ż., krawędziak m.

 przym. krawężnikowy, krawędziowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk borsztajn, gw. Kujawy burtnik

Wiktionary


krawężnikowy

→ krawężnik


SJP.pl

Patrz:

krawężnik

krałza

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. słoik z gwintem na zakrętkę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. krałzka ż.

Wiktionary


krańcowo

przysłówek

 (1.1) skrajnie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kraniec m., krańcowość ż.

 przym. krańcowy

Wiktionary


krańcowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest krańcowe; cecha tych, którzy są krańcowi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Trójka była jedynym stopniem używanym przez profesora Jastrebowa, który miał zasadę trzymać się w tym względzie złotego środka, unikając wszelkich krańcowości.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. krańcowy

 przysł. krańcowo

 rzecz. kraniec mrz.

Wiktionary


krańcowy

przymiotnik

 (1.1) maksymalnie odbiegający od głównego nurtu, normy

 (1.2) znajdujący się na krańcu czego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kraniec mrz., krańcowość ż., krańcówka ż.

 przysł. krańcowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ekstremalny, radykalny, skrajny

 (1.2) graniczny, końcowy, ostatni, skrajny

Wiktionary


krańcówka

1. w gwarze łódzkiej: pętla tramwajowa lub autobusowa;
2. zakończenie trasy bez pętli do zawracania;
3. wyłącznik krańcowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) łódź. ostatni przystanek tramwajowy lub autobusowy

 (1.2) łódź. pętla linii tramwajowej lub autobusowej

 (2.1) elektr. typ łącznika elektrycznego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • krańcówka – w gwarze łódzkiej, pętla lub przystanek końcowy linii komunikacji tramwajowej lub autobusowej
  • krańcówka – typ łącznika elektrycznego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wysiadam na krańcówce.

 (1.2) Jak dojdziesz do krańcówki tramwajowej, musisz skręcić w lewo w ulicę Warszawską.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. krańcowy

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) łącznik krańcowy

Wiktionary


kraśko

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Kraśko (ur. 1954)
  • Piotr Kraśko (ur. 1971)
  • Ryszard Kraśko (ur. 1931, zm. 1980)
  • Tadeusz Kraśko (ur. 1940, zm. 2019)
  • Wincenty Kraśko (ur. 1916, zm. 1976)

Wikipedia


kraśnia

tłuszcz płowej zwierzyny


SJP.pl


kraśniak

kraśniak ciemny - gatunek pająka z rodziny worczakowatych


SJP.pl


kraśnianin

mieszkaniec Krasnego (wsi w Polsce)


SJP.pl


kraśnianka

mieszkanka Krasnego (wsi w Polsce)


SJP.pl


kraśnica

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kraśnica – osiedle w Szczecinie
  • Kraśnica – wieś w woj. łódzkim, w pow. opoczyńskim, w gminie Opoczno
  • Kraśnica – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Golina
  • Kraśnica – część wsi Zosin w województwie lubelskie, w powiecie hrubieszowskim, w gminie Horodło
  • Kraśnica – gromada w powiecie opoczyńskim
  • Kraśnica – wieś w rejonie samborskim obwodu lwowskiego
  • Kraśnica – wieś w obwodzie mińskim, w rejonie wilejskim, w sielsowiecie Narocz.

Wikipedia


kraśnicki

przymiotnik od: Kraśnik


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Kraśnika, związany z Kraśnikiem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Maliniak kraśnicki zwany również wódką malinówką przygotowywany jest z owoców pochodzących tylko z tego regionu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kraśnik m., kraśniczanin m., kraśniczanka ż.

Wiktionary


kraśniczanin

mieszkaniec Kraśnika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Kraśnika

 (1.2) osoba pochodząca z Kraśnika, urodzona w Kraśniku

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kraśnik m.

:: fż. kraśniczanka ż.

 przym. kraśnicki

Wiktionary


kraśniczanka

mieszkanka Kraśnika


SJP.pl


kraśniczek

rodzaj ptaków z rodziny astryldowatych


SJP.pl


kraśniczyn

wieś w Polsce


SJP.pl

Kraśniczyn – wieś (dawniej miasto) w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie krasnostawskim, w gminie Kraśniczyn, nad rzeką Wojsławką (prawy dopływ Wieprza). Miejscowość jest siedzibą gminy Kraśniczyn.

Kraśniczyn uzyskał lokację miejską przed 1500 rokiem. Prawa miejskie do 3 lipca 1821 roku.

Wikipedia


kraśniczyński

przymiotnik od: Kraśniczyn


SJP.pl


kraśniej

czerwienić się


SJP.pl


kraśniejszy

stopień wyższy od przymiotników: kraśny, krasny


SJP.pl


kraśniewski

nazwisko


SJP.pl


kraśnieć

czerwienić się


SJP.pl


kraśnik

gatunek motyla dziennego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce w województwie lubelskim;

Wiktionary

Kraśnik – miasto w Polsce w województwie lubelskim, siedziba powiatu kraśnickiego, położone 49 km na południowy zachód od Lublina. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa lubelskiego.

Pod względem historycznym Kraśnik położony jest w Małopolsce, początkowo należał do ziemi sandomierskiej, a następnie do ziemi lubelskiej. Miasto szlacheckie położone było w drugiej połowie XVI wieku w powiecie urzędowskim województwa lubelskiego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈkraɕɲik, AS: kraśńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kraśniczanin m., kraśniczanka ż.

 przym. kraśnicki

Wiktionary


kraśniki

gatunek motyla dziennego


SJP.pl


kraśnikowate

rodzina motyli obejmująca ponad 800 gatunków; kraśniki


SJP.pl

Kraśnikowate (Zygaenidae) – rodzina motyli z podrzędu Glossata i infrarzędu motyli różnoskrzydłych, obejmująca ponad 1000 opisanych gatunków. Kosmopolityczna, ale głównie tropikalna i subtropikalna.

Wikipedia


kraśnikowaty

o cechach kraśnikowatych (rodzina motyli)


SJP.pl


kraśnię

regionalnie: gnom, krasnoludek


SJP.pl


kraśny

1. tłusty;
2. przestarzałe: czerwony;
3. dawniej: piękny, jaskrawy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) łow. dobrze odżywiony; w dobrej kondycji

 (1.2) przest. czerwony

 (1.3) daw. jaskrawy

 (1.4) daw. piękny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-4) war. krasny

 (1.1) łojny, sadlisty, tłusty

Wiktionary


kraść

przywłaszczać bezprawnie cudzą własność


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) brać coś na własność bez zgody i wiedzy właściciela

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na osiedlu nieznana szajka kradnie rowery.

 (1.1) Złodzieje mają niezły tupet i wyobraźnię, kradną świeżo posadzone rośliny przed kamerami monitoringu.

 (1.1) Nie kradnij.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: kraɕt͡ɕ, AS: kraść

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kradzenie n., kradzież ż.

 czas. rozkraść, okradać ndk., okraść dk., wkradać się ndk., wkraść się dk., zakradać się ndk., zakraść się dk., ukraść dk., skraść dk.

 przyr. -kradztwo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przywłaszczać, zagarniać, pot. kosić, reg. pozn. iść na skibę

Wiktionary


krażowski

nazwisko


SJP.pl


krciny

rzeczownik

 (1.1) daw. chrzciny (obrzęd)

 (1.2) daw. uroczystość związana z obrzędem chrzcin

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkr̥ʲt͡ɕĩnɨ, AS: kr̦ʹćĩny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) chrzest, daw. krzciny, daw. chrciny

Wiktionary


krd

[czytaj: ka-er-DE] skrót od: Krajowy Rejestr Długów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krajowy Rejestr Długów
  • Krajowa Reprezentacja Doktorantów

Wikipedia


kreacja

1. akt tworzenia czegoś, powoływanie do istnienia;
2. efekt takiego tworzenia, zwłaszcza dzieło sztuki; utwór;
3. szczególny, oryginalny sposób odtworzenia przez aktora jakiejś postaci teatralnej lub filmowej;
4. elegancki, oryginalny strój lub fryzura


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rola aktora w filmie lub w sztuce teatralnej, zwykle oryginalny lub wybitny sposób odtworzenia postaci

 (1.2) elegancki i oryginalny strój, szczegół stroju lub uczesania o walorach artystycznych, zwykle kobiecy

 (1.3) akt tworzenia czegoś

 (1.4) przest. wytwór kreacji (1.3)

 (1.5) daw. mianowanie kogoś czymś

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kreacja par w fizyce
  • kreacja pieniądza w ekonomii
  • Kreacja – sztuka Ireneusza Irydańskiego
  • kreacja aktorska
  • kreacja – strój
  • kreacja – sztuka teatralna Ireneusza Iredyńskiego

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Moja siostra do wieczorowych kreacji lubi zakładać na uszy duże kolczyki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: krɛˈat͡sʲja, AS: kreacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kreacyjność ż., kreacjonizm m., kreacjonista m., kreator m., kreowanie n., kreacjonistka ż., kreatywność ż.

 czas. wykreować, kreować ndk.

 przym. kreacyjny, kreatywny, kreacjonistyczny

 przysł. kreatywnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) ubiór, ubranie

 (1.3) tworzenie, stwarzanie, stworzenie, kreowanie

 (1.4) utwór, dzieło, wytwór, twór, twórczość

 (1.5) mianowanie

Wiktionary


kreacjonista

zwolennik, propagator kreacjonizmu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zwolennik kreacjonizmu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kreacja ż., kreacjonizm mrz.

:: fż. kreacjonistka ż.

 przym. kreacjonistyczny

Wiktionary


kreacjonistka

→ kreacjonista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zwolenniczka kreacjonizmu

Wiktionary

Patrz:

kreacjonista

Wymowa:

IPA: ˌkrɛat͡sʲjɔ̇̃ˈɲistka, AS: kreacʹi ̯o̊̃ńistka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kreacja ż., kreacjonizm m.

:: fm. kreacjonista m.

 czas. kreować ndk.

 przym. kreacjonistyczny

Wiktionary


kreacjonistyczny

→ kreacjonizm


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kreacjonizmem, dotyczący kreacjonizmu

Wiktionary

Patrz:

kreacjonizm

Powiązane:

 rzecz. kreacjonizm mrz., kreacjonista mos., kreacjonistka ż., kreacja ż.

Wiktionary


kreacjonizm

1. w biologii: dawny pogląd, według którego przyroda powstała w akcie twórczym Boga i pozostaje niezmienna co do gatunków roślin i zwierząt;
2. koncepcja w sztuce, według której dzieło jest wyłącznie tworem wyobraźni artysty;
3. w teologii katolickiej: koncepcja, według której Bóg stwarza duszę ludzką każdorazowo przy powstawaniu istoty ludzkiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pogląd, według którego świat i życie powstały w wyniku stworzenia przez istotę wyższą (np. Boga);

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kreacjonizm teologiczny – obok materializmu i emanatyzmu jeden z trzech poglądów o pochodzeniu Wszechświata.
  • kreacjonizm – zespół poglądów o pochodzeniu świata, cechuje go konkordyzm, próba uzgodnienia historii wszechświata z literalnym odczytaniem biblijnego opisu stworzenia świata.
    • kreacjonizm młodej Ziemi
  • kreacjonizm ewolucyjny – uzgadnia pogląd o ewolucji Wszechświata z religijną koncepcją stworzenia.
  • kreacjonizm – pogląd o pochodzeniu duszy.
  • kreacjonizm – prąd literacki I połowy XX wieku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wśród zwykłych Amerykanów zaskakująco wielu jest zwolennikami kreacjonizmu, a ewolucjoniści często są w mniejszości.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkrɛaˈt͡sʲjɔ̇̃ɲism̥, AS: kreacʹi ̯o̊̃ńism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kreacja ż., kreacjonista m., kreacjonistka ż.

 czas. kreować ndk.

 przym. kreacjonistyczny

Wiktionary


kreacyjność

zdolność do tworzenia; twórczość


SJP.pl


kreacyjny

→ kreacja


SJP.pl

Patrz:

kreacja

kreator

autor czegoś, twórca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) książk. autor czegoś, twórca

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) inform. program ułatwiający użytkownikowi wykonanie określonej procedury

Wiktionary

Kreator – niemiecki zespół muzyczny wykonujący thrash metal, powstały w 1982 pod nazwą Tyrant, później znany jako Tormentor. Pod obecną nazwą działa od 1984.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jednakże, jest państwo, które nazwane jest kreatorem polityki gospodarczej świata. Tym państwem są niewątpliwie Stany Zjednoczone.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kreacja ż., kreatywność ż.

:: fż. kreatorka ż.

 czas. kreować ndk., wykreować dk.

 przym. kreacyjny, kreatywny

 przysł. kreatywnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) twórca

 (2.1) asystent

Wiktionary


kreatorka

autorka czegoś; twórczyni


SJP.pl


kreatura

osoba budząca wstręt, odrazę swoim postępowaniem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ktoś podły, bez skrupułów, kto budzi odrazę swoim zachowaniem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ty nędzna kreaturo! Jak mogłeś mnie zdradzić?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkrɛaˈtura, AS: kreatura

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łajdak

Wiktionary


kreaturalny

rzadko: prezentujący w istocie ludzkie to, co podlega cierpieniom, skazane jest na śmierć i zniszczenie


SJP.pl


kreaturka

zdrobnienie od: kreatura


SJP.pl


kreatyna

związek azotu wydalany wraz z moczem z organizmu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biochem. organiczny związek chemiczny obecny w mięśniach organizmów zwierzęcych oraz w ludzkim, pośredniczący w magazynowaniu i uwalnianiu energii niezbędnej do wielu procesów chemicznych zachodzących w komórkach, w tym do syntezy białek mięśniowych; stosowany jako suplement przy zwiększaniu masy mięśniowej;

Wiktionary

Nie mylić z: kreatyniną lub keratynami.

Kreatyna, kwas β-metyloguanidynooctowy – organiczny związek chemiczny zawierający elementy strukturalne guanidyny i kwasu octowego. W organizmach zwierzęcych tworzy się w trakcie przemiany materii, występuje głównie w mięśniach i ścięgnach. Kreatyna została odkryta w 1832 roku przez Michela Eugène’a Chevreula jako składnik mięśnia szkieletowego, a nazwę nadano jej od greckiego słowa kreas („mięso”).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) […] kreatyna w mięśniach nie pochodzi wyłącznie z endogennej syntezy, może być też pozyskiwana ze źródeł zewnętrznych, jak witaminy.

 (1.1) Podwyższenie stężenia fosfokreatyny w mięśniach sportowiec może osiągnąć przede wszystkim przez spożywanie białek o dużej zawartości aminokwasów: argininy, metioniny i leucyny, z których organizm syntetyzuje kreatynę, podawaną również jako odżywkę.

Wiktionary


kreatynina

pochodna kreatyny, organiczny związek chemiczny występujący we krwi i w moczu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biochem. bezwodnik kreatyny, metabolit stanowiący parametr do oceny wydolności nerek;

Wiktionary

Kr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jakie pacjent ma dzisiaj stężenie kreatyniny w surowicy?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkrɛatɨ̃ˈɲĩna, AS: kreatỹńĩna

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nazwa systematyczna: 2-imino-1-metyloimidazolidyn-4-on

 wzór sumaryczny: wzór chemiczny|C4H7N3O.

Wiktionary


kreatyninowy

→ kreatynina


SJP.pl

Patrz:

kreatynina

kreatynowy

→ kreatyna


SJP.pl

Patrz:

kreatyna

kreatywnie

przysłówek

 (1.1) w sposób kreatywny, twórczy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkrɛaˈtɨvʲɲɛ, AS: kreatyvʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kreatywny

 rzecz. kreatywność ż., kreacja ż., kreator m.

 czas. kreować

Wiktionary


kreatywniej

stopień wyższy od przysłówka: kreatywnie


SJP.pl


kreatywniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: kreatywny; bardziej kreatywny


SJP.pl


kreatywność

→ kreatywny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co kreatywne; cecha tych, którzy są kreatywni

Wiktionary

Kreatywność (postawa twórcza; od creatus „twórczy”) – proces umysłowy pociągający za sobą powstawanie nowych idei, koncepcji lub nowych skojarzeń, powiązań z istniejącymi już ideami i koncepcjami. Myślenie kreatywne to myślenie prowadzące do uzyskania oryginalnych i stosownych rozwiązań. Alternatywna, bardziej codzienna definicja kreatywności mówi, że jest to po prostu zdolność tworzenia czegoś nowego.

Wikipedia

Patrz:

kreatywny

Przykłady

 (1.1) Kształtowanie wizerunku wroga jest czynnością tak starą jak tworzenie malowideł naskalnych. Dziś jednak problem polega nie tyle na kreatywności twórców, ile raczej na nadużywaniu owych negatywnych wizerunków w praktyce politycznej (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kreacja ż., kreator m., kreatorka ż., kreowanie n.

 czas. kreować ndk.

 przym. kreatywny

 przysł. kreatywnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) twórczość, pomysłowość

Wiktionary


kreatywny

1. zdolny do tworzenia czegoś nowego, oryginalnego; twórczy, pomysłowy;
2. mający na celu tworzenie czegoś nowego, oryginalnego, np. kreatywna dyskusja, decyzja


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) twórczy, wnoszący coś nowego, odkrywczego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wykonawcą tego projektu powinna zostać osoba odpowiedzialna i kreatywna.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkrɛaˈtɨvnɨ, AS: kreatyvny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kreacja ż., kreatywność ż., kreator m.

 przysł. kreatywnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pomysłowy

Wiktionary


krebs

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krebs – miasto w stanie Oklahoma, w hrabstwie Pittsburg
  • Charles J. Krebs (ur. 1936) – amerykański zoolog, ekolog
  • Edwin G. Krebs (1918–2009) – amerykański biochemik i lekarz, laureat Nagrody Nobla
  • Emil Krebs (1867–1930) – niemiecki poliglota
  • Fritz Krebs (1896–1917) – niemiecki lotnik, as myśliwski
  • Hans Krebs (1898–1945) – niemiecki generał
  • Hans Adolf Krebs (1900–1981) – niemiecki biochemik i lekarz pochodzenia żydowskiego, laureat Nagrody Nobla
  • Helmut Krebs (1913–2007) – niemiecki śpiewak, tenor
  • Johann Ludwig Krebs (1713–1780) – niemiecki organista i kompozytor (syn Johanna Tobiasa)
  • Johann Tobias Krebs (1690–1762) – niemiecki organista i kompozytor (ojciec Johanna Ludwiga)
  • Karl August Krebs (1804–1880) – niemiecki kompozytor i dyrygent
  • Konrad Krebs (1492–1540) – niemiecki architekt

Wikipedia


krecha

1. gruba kreska;
2. środowiskowo: cienka linia narkotyku w proszku; kreska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zgrub. kreska

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na świeżo malowanej ścianie ktoś narysował czerwoną krechę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrɛxa, AS: kreχa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kreślarnia ż., krycha ż., kreślarz mos., kresa ż., kreska ż.

 przym. kreskowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg. krycha

Wiktionary


krechtać

o krektunach: wydawać urywany, pojedynczy ton w okresie toków; krektać


SJP.pl


krechtun

młody głuszec kogut, nie biorący jeszcze czynnego udziału w tokach; krektun


SJP.pl


kreci

→ kret


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) charakterystyczny dla kreta; dotyczący, odnoszący się do kreta

Wiktionary

Patrz:

kret

Wymowa:

IPA: ˈkrɛt͡ɕi, AS: kreći

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kret mzw., kretowisko n., kretowina ż.

Wiktionary


krecik

zdrobnienie od: kret


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. od kret

Wiktionary

Krecik ( Krtek) – czechosłowacki, następnie czeski cykl filmów animowanych dla dzieci. Stworzył go Zdeněk Miler.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W dzieciństwie uwielbiałem oglądać filmy animowane o przygodach krecika.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrɛt͡ɕik, AS: krećik

Wiktionary

Powiązane:

 zob. kret.

Wiktionary


krecz

w tenisie: poddanie meczu z powodu kontuzji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sport. w tenisie ziemnym: wycofanie się zawodnika w trakcie meczu, zwykle, choć nie zawsze, z powodu kontuzji

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kreczować ndk., skreczować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skrecz

Wiktionary


kreczmar

Kreczmar – polskie nazwisko. W 2014 r. w Polsce było niespełna 30 osób o tym nazwisku.

Wikipedia


kreczować

w tenisie ziemnym: poddawać mecz bez walki


SJP.pl


kreda

1. miękka, rozcieralna, wapienna skała osadowa składająca się gł. z węglanowych szkieletów organizmów morskich;
2. biała substancja wytworzona ze skały o tej samej nazwie;
3. potocznie: papier kredowany;
4. trzeci, ostatni okres ery mezozoicznej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geol. miner. miękka skała osadowa składająca się z węglanu wapnia;

 (1.2) eduk. kruchy, najczęściej biały materiał z kredy (1.1) do pisania po tablicy lub kartonie

 (1.3) sport. kostka z kredy (1.1) używana do smarowania końcówki kija bilardowego

 (1.4) geol. okres geologiczny trwający od około 145 do 66 mln lat temu, w którym tworzyły się pokłady kredy (1.1);

 (1.5) szt. technika rysunku z użyciem kredy (1.2);

 (1.6) pot. papier kredowy

 (1.7) daw. pot. kredyt

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kreda − ostatni okres ery mezozoicznej, trwający około 80 milionów lat (od 145,5 ± 4,0 do 65,5 ± 0,3 mln lat temu)
  • kreda − skała osadowa powstała na dnie mórz i oceanów
    • kreda jeziorna − skała osadowa powstała na dnie jezior
  • kreda − technika artystyczna
  • Kreda − jezioro w północno-zachodniej Słowenii

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kredę łatwo skruszyć.

 (1.2) Dzieci rysowały kolorową kredą po chodniku.

 (1.4) Młodsze łańcuchy Gór Skalistych wypiętrzyły się w późniejszym okresie kredy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrɛda, AS: kreda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kredka ż., kredowanie n., kredkowanie n., kredówka ż.

 czas. kredować ndk., kredkować ndk.

 przym. kredowy, kredkowy

Wiktionary


kredencarz

kredensarz, kredencerz; dawniej:
1. służący opiekujący się kredensem w pałacach i na dworach;
2. sługa serwujący trunki; podczaszy


SJP.pl


kredencerz

kredencarz, kredensarz; dawniej:
1. służący opiekujący się kredensem w pałacach i na dworach;
2. sługa serwujący trunki; podczaszy


SJP.pl


kredencja

stolik na naczynia liturgiczne i inne przedmioty używane podczas mszy


SJP.pl

Kredencja (łac. "credentio" – mały stół) lub kredens - stolik (czasem półka) ustawiony w prezbiterium, na którym ustawia się naczynia liturgiczne używane podczas liturgii, głównie kielich, patenę, ampułki, puryfikaterz.

Na kredencji diakon może przygotować wodę i wino do Eucharystii.

Wikipedia


kredens

mebel składający się z szafek i szuflad


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mebl. dwuczęściowy mebel kuchenny do przechowywania naczyń i przyborów stołowych;

 (1.2) daw. pomieszczenie dla przechowywania stołowej zastawy i dla usługującej służby kuchennej

 (1.5) daw. otwarty list polecający

Wiktionary

Kr

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po skończonej kolacji mama jak zawsze schowała większość naczyń do kredensu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrɛdɛ̃w̃s, AS: kredẽũ̯s

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg. śl. bifyj

 (1.5) list kredencjalny

Wiktionary


kredensarz

kredencarz, kredencerz; dawniej:
1. służący opiekujący się kredensem w pałacach i na dworach;
2. sługa serwujący trunki; podczaszy


SJP.pl


kredensik

zdrobnienie od: kredens


SJP.pl


kredensowy

przymiotnik od: kredens


SJP.pl


kredka

1. kolorowy grafit w oprawce używany do pisania lub rysowania;
2. ołówek kosmetyczny do brwi lub rzęs;
3. szminka do ust


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ołówek z kolorowym grafitem służący do rysowania lub pisania

 (1.2) szt. laseczka z barwionej masy służąca do rysowania lub pisania

 (1.3) ołówek kosmetyczny do obrysowywania powiek, ust

 (1.4) mała kreda

Wiktionary

Kredka – przyrząd do pisania i rysowania, wykonany z kolorowego pastelu, węgla drzewnego, kredy lub innego materiału.

Według Słownika języka polskiego słowo „kredka” oznacza: „kolorowy grafit w drewnianej lub plastikowej oprawce, służący do rysowania i pisania” lub też „kolorową laseczkę z masy przypominającej wosk, służącą do rysowania i pisania”.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Moja kredka jest złamana.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrɛtka, AS: kretka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kredkowy, kredowy

 rzecz. kreda ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk kryklok

Wiktionary


kredki

pudełko z kredkami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) slang. młodz. awantura, afera

 (1.2) slang. młodz. zła, niebezpieczna, nieudana sytuacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) D. lp. M. B. W. lm. zob. kredka.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Słyszałeś o tym, że Tomka wyrzucili z budy? Ale kredki!

 (1.2) Nie mamy hajsu? No to kredki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrɛtʲci, AS: kretʹḱi

Wiktionary


kredkować

1. potocznie: kolorować coś kredką;
2. w latach 1939-1945: wypisywać kredą na murach hasła przeciwko okupantowi


SJP.pl


kredkowe

przymiotnik od: kredka


SJP.pl


kredkowy

przymiotnik od: kredka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający cechy kredki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kredka ż., kreda ż.

Wiktionary


kredo

credo;
1. wyznanie wiary;
2. przenośnie: wyznawane przez kogoś poglądy i system wartości


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zob. credo.

Wiktionary


kredować

powlekać maszynowo papier (z jednej lub z obu stron) cienką warstwą mieszaniny białego pigmentu mineralnego (zwykle siarczanu barowego i kaolinu) oraz kleju dla nadania mu dużej gładkości (ważnej np. w druku wielobarwnym)


SJP.pl


kredowobiało

przysłówek sposobu

 (1.1) z użyciem kredowobiałej barwy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W słońcu kredowobiało jarzyły się kły słonia.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kredowobiały

Wiktionary


kredowobiały

mający kolor zimnej bieli; kredowy


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) mający odcień zimnej bieli

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przeraziłam się – jej twarz była kredowobiała, usta sine, a wielkie oczy wydawały się otwartą bramą do szaleństwa.

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. kredowobiało

Wiktionary


kredowy

przymiotnik od: kreda


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący kredy, zrobiony z kredy

 (1.2) biały, jasny, blady

 (1.3) geol. dotyczący kredy (okresu geologicznego), występujący lub powstały w kredzie

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Ale album pachniał jedynie dobrą cielęcą skórą i kredowym, ciężkim papierem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kreda ż., kredka ż.

Wiktionary


kredyciara

pejoratywnie: kretydobiorczyni


SJP.pl


kredyciarz

potocznie: z niechęcią o kredytobiorcy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. osoba, która zaciągnęła kredyt, często w odniesieniu do kredytu hipotecznego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Założę się, że za kilka lat znów zacznie się zbiorowy lament w stylu „oszukali nas”, „my nie wiedzieliśmy, że tak będzie” albo „nikt wtedy nie mógł tego przewidzieć”. Bzdura. Ostrzegano frankowców przed 2008 rokiem. Tak samo jak teraz ostrzegamy kredyciarzy złotowych zadłużających się po korek w rekordowo tanim pieniądzu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kredyt m.

:: zdrobn. kredycik

 przym. kredytowy

Wiktionary


kredycik

zdrobnienie od: kredyt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od kredyt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie kredyt, lecz tylko mały kredycik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kredyt m., kredytorstwo n., kredytor m., kredyciarz mos.

 przym. kredytowy

Wiktionary


kredyt

1. odstąpienie określonej wartości w pieniądzu lub w towarach na warunkach zwrotu równowartości w ustalonym terminie;
2. przestarzale: zaufanie, wiara


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ekon. odstąpienie określonej wartości w pieniądzach lub w towarach pod warunkiem zwrotu równowartości i odsetek w ustalonym terminie

 (1.2) sf. wspólna waluta różnych układów planetarnych

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kredyt bankowy
  • kredyt hipoteczny
  • kredyt inwestycyjny
  • kredyt konsolidacyjny
  • kredyt konsumpcyjny
  • kredyt lombardowy
  • kredyt obrotowy
  • kredyt towarowy (kredyt kupiecki, kredyt handlowy)
  • kredyt w rachunku bieżącym
  • kredyt w rachunku kredytowym
  • kredyt społeczny
  • kredyt konsumencki

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dopuszczalna jest międzybankowa wymiana informacji o udzielonych kredytach, obrotach i stanach rachunków bankowych, w zakresie, w jakim są one potrzebne w związku z udzielaniem kredytów, pożyczek, poręczeń i gwarancji bankowych.

 (1.2) Dzięki kredytom, które za chwilę wygra, spłaci co bardziej naglące długi, zapłaci pierw­szą tran­szę za statek, znów będzie w ruchu i prze­kona się, jakie to cuda ma do zaofe­ro­wa­nia galaktyka oso­bie o jego wyjątkowych zdol­no­ściach i wraż­li­wo­ści.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrɛdɨt, AS: kredyt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kredytor m., kredytowanie n., skredytowanie n.

:: zdrobn. kredycik mrz.

 czas. kredytować ndk., skredytować dk.

 przym. kredytowy, kredytorski

Wiktionary


kredytobiorca

osoba otrzymująca, biorąca kredyt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) osoba zaciągająca kredyt

Wiktionary

Kredytobiorca – osoba fizyczna, prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, która otrzymała od kredytodawcy kredyt.

W polskim prawie pojęcie kredytobiorcy odnosi się tylko do kredytu bankowego; osoba fizyczna, która zaciągnęła kredyt konsumencki w rozumieniu Ustawy o kredycie konsumenckim, jest określana mianem konsumenta.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niedoinformowany kredytobiorca traci.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. współkredytobiorca m.

Wiktionary


kredytobiorczyni

→ kredytobiorca


SJP.pl

Patrz:

kredytobiorca

kredytodawca

osoba udzielająca kredytu


SJP.pl

Kredytodawca – osoba fizyczna, prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, która udziela kredytobiorcy kredytu.

W polskich warunkach prawnych kredytodawcą może być:

Bank będący kredytodawcą ma prawo do prowadzenia czynności związanych z oceną sytuacji finansowej i gospodarczej kredytobiorcy oraz kontroli wykorzystania i spłaty kredytu.

Wikipedia


kredytodawczyni

→ kredytodawca


SJP.pl

Patrz:

kredytodawca

kredytor

dawniej: osoba udzielająca kredytu; wierzyciel, kredytodawca


SJP.pl


kredytorka

→ kredytor


SJP.pl

Patrz:

kredytor

kredytorski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) daw. związany z kredytorem, dotyczący kredytora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kredytor mos., kredyt mrz.

 przym. kredytowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) współcz. wierzycielski

Wiktionary


kredytowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kredytować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niekredytowanie n., kredyt mrz.

 czas. kredytować ndk.

Wiktionary


kredytować

1. udzielać komuś kredytu, dawać coś na kredyt;
2. kupować coś na kredyt


SJP.pl


kredytowiec

potocznie: kredytodawca


SJP.pl


kredytowy

→ kredyt


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący kredytu, dotyczący sprzedaży bez pieniędzy

Wiktionary

Patrz:

kredyt

Wymowa:

IPA: ˌkrɛdɨˈtɔvɨ, AS: kredytovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kredyt mrz., kredycik mrz., kredyciarz mos.

 przym. kredytorski

Wiktionary


kredyty

1. odstąpienie określonej wartości w pieniądzu lub w towarach na warunkach zwrotu równowartości w ustalonym terminie;
2. przestarzale: zaufanie, wiara


SJP.pl


kredytywa

pismo uwierzytelniające


SJP.pl


kredytówka

potocznie: karta kredytowa


SJP.pl


krefeld

miasto w Niemczech


SJP.pl

Krefeld (do 1929 "Crefeld") – miasto na prawach powiatu w Niemczech, w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, w rejencji Düsseldorf, położone na południowy zachód od Zagłębia Ruhry w pobliżu Renu.

Wikipedia


krefeldzki

→ Krefeld


SJP.pl

Patrz:

Krefeld

kreft

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adrianna Kreft – polska zawodniczka mieszanych sztuk walki (MMA)
  • Galina Kreft – radziecka kajakarka
  • Joanna Kreft-Baka – polska aktorka teatralna i filmowa
  • Krefft

Wikipedia


krefta

nazwisko


SJP.pl


kreisky

[czytaj: KRAJski] nazwisko


SJP.pl


kreja

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bogusław Kreja – polski językoznawca
  • Ireneusz Kreja – polski inżynier

Wikipedia


krejczi

nazwisko, np. Karel Krejczi - czeski historyk, bohemista i polonista; Krejczy


SJP.pl


krejczy

nazwisko, np. Karel Krejczy - czeski historyk, bohemista i polonista; Krejczi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. rzem. krawiec

Wiktionary


krejwiany

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie podlaskim, w powiecie suwalskim;

 (1.2) geogr. wieś w Polsce, w województwie podlaskim, w powiecie sejneńskim;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krejwiany – wieś w woj. podlaskim, w pow. sejneńskim, w gminie Puńsk
  • Krejwiany – wieś w woj. podlaskim, w pow. suwalskim, w gminie Rutka-Tartak

Wikipedia

Powiązane:

 przym. krejwiański

Wiktionary


krejzol

potocznie: osoba zwariowana, szaleniec


SJP.pl


krejzolka

→ krejzol


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. slang. szalona, niezrównoważona dziewczyna lub kobieta

Wiktionary

Patrz:

krejzol

Powiązane:

 rzecz. krejzolek m., krejzik m.

:: fm. krejzol m.

 przym. krejzolski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) świruska

Wiktionary


krekora

nazwisko


SJP.pl


krektać

o krektunach: wydawać urywany, pojedynczy ton w okresie toków; krechtać


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zakrektać)

 (1.1) zool. łow. o młodym samcu głuszca: wydawać charakterystyczny, chrapliwy odgłos

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po chwili z łopotem i trzaskiem skrzydeł przybywać poczęły na tokowisko inne głuszce i sadowić się, i krektać, i przesiadać z gałęzi na gałąź.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krektanie n.

 czas. zakrektać dk.

Wiktionary


krektun

młody głuszec kogut, nie biorący jeszcze czynnego udziału w tokach; krechtun


SJP.pl


krekucha

dzika kaczka wyhodowana w niewoli, używana do wabienia kaczorów; krykucha


SJP.pl


krem

1. preparat kosmetyczny w postaci maści;
2. produkt cukierniczy, dodatek do ciast i lodów
3. przecierana zupa z jarzyn
4. kolor kremowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kosmet. stała lub półtłusta emulsja nakładana na skórę w dermatologii i kosmetyce;

 (1.2) kulin. rodzaj deseru;

 (1.3) kulin. cuk. spoż. masa do przekładania ciast i ciastek

 (1.4) kulin. spoż. rodzaj gęstej zupy z warzyw lub grzybów

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • krem – kosmetyk do pielęgnacji i ochrony skóry
  • krem – postać leku
  • krem – rodzaj deseru zestalanego żelatyną
  • krem – masa do przekładania ciast i ciastek
  • krem – rodzaj zupy

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przed pójściem na plażaażę posmaruj skórę kremem do opalania.

 (1.3) Mam ochotę na ciastko z kremem.

 (1.4) Dzisiaj polecam krem z kurek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: krɛ̃m, AS: krẽm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kremówka ż., kremowanie n., nakremowanie n.

:: zdrobn. kremik mrz.

 czas. kremować ndk., nakremować dk.

 przym. kremowy

Wiktionary


krem-żel

środek kosmetyczny lub leczniczy o cechach kremu i żelu; żelokrem


SJP.pl


kremacja

palenie zwłok w celu ich pogrzebania; kremowanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spalenie ciała zmarłej osoby

 (1.2) forma pogrzebu obejmująca kremację (1.1)

Wiktionary

Na tę stronę wskazuje „ciałopalenie”. Zobacz też: całopalenie.

Kremacja ( cremare „spalić”), ciałopalenie – forma pogrzebu zwłok zmarłego, polegająca na spaleniu ciała, znana i uznawana przez wiele religii.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kilka dni po wypadku zwłoki poddano kremacji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: krɛ̃ˈmat͡sʲja, AS: krẽmacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krematorium n., kremowanie n., skremowanie n.

 czas. kremować ndk., skremować dk.

 przym. kremacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spopielenie

Wiktionary


kremacyjny

związany z kremacją


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z kremacją, dotyczący kremacji, spalenia ciała

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kremacja ż.

Wiktionary


kremator

pracownik zakładu pogrzebowego, obsługujący piec kremacyjny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pracownik zakładu pogrzebowego, obsługujący piec kremacyjny

Wiktionary


krematorium

pomieszczenie do palenia zwłok ludzkich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) budynek, w którym spopiela się zwłoki ludzkie;

Wiktionary

Krematorium ( cremo „palę”), także: spopielarnia – urządzenie, w którym przeprowadza się pośmiertne spalenie ("kremację") zwłok przed pochówkiem. Kremacja odbywa się w temperaturze 900–1100 °C. Spalanie trwa ponad godzinę. Prócz popiołów wydziela się woda i dwutlenek węgla.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie przewiduje się tam wybudowania krematorium, które wciąż nie może powstać w kaplicy przy ul. Ku Słońcu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkrɛ̃maˈtɔrʲjũm, AS: krẽmatorʹi ̯ũm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kremacja ż., kremowanie n.

 czas. kremować ndk., skremować dk.

 przym. krematoryjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spopielarnia

Wiktionary


krematorka

→ kremator


SJP.pl

Patrz:

kremator

krematorzysta

osoba pełniąca nadzór nad uśmiercaniem ludzi w komorach gazowych w hitlerowskich obozach zagłady


SJP.pl


kremer

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kremer, polski herb szlachecki z nobilitacji
  • Andrzej Stanisław Kremer (1961-2010), polski prawnik, dyplomata
  • Anne Kremer (ur. 1975), luksemburska tenisistka
  • Armin Kremer (ur. 1968), niemiecki kierowca rajdowy
  • Gerhard Kremer (Gerard Merkator) (1512–1594), flamandzki matematyk i geograf
  • Gidon Kremer, łot.: Gidons Krēmers (ur. 1947), łotewski skrzypek i dyrygent
  • Henry Kremer – brytyjski przemysłowiec
    • Nagroda Kremera, seria nagród za osiągnięcia w lotach na mięśniolotach
  • Johann Paul Kremer (1883–1965), niemiecki zbrodniarz wojenny, profesor anatomii
  • Józef Kremer (1806–1875), polihistor: filozof, estetyk, historyk sztuki
  • Karol Kremer (1812-1860), polski architekt i konserwator zabytków

Wikipedia


kremik

zdrobnienie od: krem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. zdrobn. od: krem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeszcze tylko nałożymy kremik i możemy iść na spacerek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrɛ̃mʲik, AS: krẽmʹik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krem m.

 czas. kremować (się) ndk., nakremować (się) dk.

Wiktionary


kreml

gród warowny lub forteca w obrębie dawnych miast ruskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. warownia w obrębie dawnych miast ruskich ;

Wiktionary

Kreml ( кремль) – warownia lub twierdza sytuowana w obrębie miast ruskich, zwana wcześniej dietińcem.

Budowana zwykle na wzniesieniu, obejmowała: siedzibę władcy, cerkwie, arsenał, koszary oraz budynki o funkcjach urzędowych lub państwowych. W XVIII wieku, w związku z rozbudową miast, kremle straciły swoje obronne znaczenie, pełniąc jedynie funkcje reprezentacyjne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kremle budowane były zwykle na wzniesieniach i mieściły siedzibę władcy, cerkwie oraz budynki o funkcjach urzędowych lub państwowych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kreml mrz.

 przym. kremlowski

Wiktionary


kremlinolog

specjalista w zakresie kremlinologii (sowietologii); sowietolog


SJP.pl


kremlinologia

dziedzina nauk politycznych zajmująca się zagadnieniami związanymi z ustrojem komunistycznym, w szczególności problemami polityczno-ustrojowymi Związku Radzieckiego; sowietologia


SJP.pl


kremlolog

badacz zagadnień związanych z ustrojem komunistycznym, w szczególności problemów polityczno-ustrojowych Związku Radzieckiego; sowietolog, kremlinolog


SJP.pl


kremlowski

związany z Kremlem, władzami rosyjskimi


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pot. związany z Kremlem, najwyższymi władzami Rosji (a wcześniej ZSRR)

 (1.2) związany z kremlem lub Kremlem (zespołami budynków)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Byłem w Moskwie, kiedy kremlowscy dygnitarze nieudolnie obalali cara komunistycznego imperium Michaiła Gorbaczowa, gdy ten, chcąc ratować państwo przed bankructwem, doprowadził je do ostatecznego upadku.

 (1.1) Usiłowała coś powiedzieć, ale zakrzyczał ją dyspozycyjny kremlowski politolog Siergiej Markow, główny zwolennik tezy o „spisku amerykańsko-polskim” z profesorem Zbigniewem Brzezińskim w roli głównej.

 (1.2) 31 lipca 1991 roku, czyli drugiego dnia szczytu, chwilę po tym, jak zegar na kremlowskiej wieży wybił 15.30, George Bush i Michaił Gorbaczow pojawili się w ogrodzie zimowym Wielkiego Pałacu Kremlowskiego.

 (1.2) Napoleon tymczasem wkroczył do Moskwy 15 września i stanął kwaterą w Kremlu, zamku carów moskiewskich. I znowu, jak przed dwoma wiekami, kopyta koni polskich zadźwięczały na podworcach kremlowskich.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kreml mrz., kreml mrz.

 przym. prokremlowski

Wiktionary


kremogen

Kr

Wikipedia


kremogenowy

→ kremogen


SJP.pl

Patrz:

kremogen

kremonka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Cremony

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Cremona ż.

:: fm. kremończyk mos.

 przym. kremoński

Wiktionary


kremować

1. palić ciało zmarłego człowieka lub zwierzęcia zgodnie z określonym zwyczajem;
2. przekształcać produkt spożywczy w jednolitą, gęstą, miękką masę poprzez ucieranie lub ubijanie;
3. nakładać krem


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. nakremować, pokremować)

 (1.1) kosmet. med. smarować ciało kremem

 (1.2) rzad. kulin. smarować kremem produkt spożywczy, wypełniać kremem

czasownik przechodni niedokonany (dk. skremować)

 (2.1) spopielać zwłoki; poddawać kremacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krematorium n., krem mrz., kremowanie n., kremacja ż.

Wiktionary


kremowiec

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. ciasto z kremem mlecznym lub śmietanowym

Wiktionary


kremowo

przymiotnik

 (1.1) w kolorze kremowym

Wiktionary

Powiązane:

 przym. kremowy

 rzecz. kremówka ż.

Wiktionary


kremowobeżowy

beżowy o kremowym odcieniu


SJP.pl


kremowobiały

biały o kremowym odcieniu


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) biały o kremowym odcieniu

Wiktionary


kremowobrązowy

brązowy o kremowym odcieniu


SJP.pl


kremowość

→ kremowy


SJP.pl

Patrz:

kremowy

kremowożółty

żółty o kremowym odcieniu


SJP.pl


kremowy

1. zrobiony z kremu, zawierający krem;
2. bladożółty, śmietankowy; écru


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zawierający krem lub zrobiony z kremu

 (1.2) bladożółty

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kremowe nadzienie w tym ciastku było przesłodzone i za tłuste.

 (1.2) Do kawiarni weszła dziewczyna w kremowej sukience.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: krɛ̃ˈmɔvɨ, AS: krẽmovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krem m., kremówka ż.

 przysł. kremowo

 przym. kremowo

Wiktionary


kremończyk

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Cremony

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pierwszym wydarzeniem nie budzącym wątpliwości w życiu Stradivariego jest wykonanie skrzypiec pochodzących z najwcześniejszego okresu działalności, wewnątrz których znajduje się kartka z napisem: „Antonio Stradivari kremończyk uczeń Nicola Amatiego wykonane w 1666 r.”''

 (1.1) Kremończycy (z nienawiści do kremijczyków stanęli wtedy po stronie cesarza wraz z pawijczykami i lodijczykami) zbudowali przepotężne machiny oblężnicze — które kosztowały życie większej liczby oblegających niż oblężonych, ale tak to już jest.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Cremona ż.

:: fż. kremonka ż.

 przym. kremoński

Wiktionary


kremoński

przymiotnik od: Cremona


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Cremoną, dotyczący Cremony

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Budował instrumenty wzorując się na modelach bresciańskich i kremońskich.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Cremona ż., kremończyk mos., kremonka ż.

Wiktionary


krempa

dawniej: wywinięty brzeg kapelusza


SJP.pl


krempacz

dawniej: kilof


SJP.pl


krempaski

przymiotnik

 (1.1) dotyczący Krempach

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Krempachy, krempaszanin, krempaszanka

Wiktionary


krempiński

przymiotnik od: Krempna; krempski


SJP.pl


kremplina

bistor; we włókiennictwie:
1. skędzierzawiona przędza syntetyczna o dużej puszystości;
2. tkanina, dzianina z tej przędzy;
3. potocznie: odzież z takiej dzianiny


SJP.pl

Kremplina (z crimplene) – nazwa handlowa nierozciągliwego włókna poliestrowego i dzianiny z niego produkowanej. Pojawiła się na rynku w 1959 r.. W Polsce była popularna w latach 60. i 70., podobnie jak bistor, jej cieńszy odpowiednik.

Jest nieprzewiewna i odporna na gniecenie, wykazuje ograniczoną rozciągliwość Wykorzystywana do szycia garniturów, spodni i sukienek.

Wikipedia


kremplinowy

przymiotnik od: kremplina


SJP.pl


krempna

wieś w Polsce


SJP.pl

Krempna (dawniej też "Krępna"; j. rusiński Крампна) – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie jasielskim, w gminie Krempna. Ma status sołectwa.

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Krempna. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krośnieńskiego.

Wikipedia


krempnianin

mieszkaniec Krempnej


SJP.pl


krempnianka

mieszkanka Krempnej


SJP.pl


krempski

przymiotnik od miejscowości: Krempna; krempiński


SJP.pl


kremski

→ Krems an der Donau (miasto w Austrii)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Kremsem, dotyczący Kremsu (Krems an der Donau)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bolesław Kremski – polski aktor teatralny i dyrektor teatrów
  • Jan Kremski – polski pilot wojskowy
  • Karol Kremski – polski aktor teatralny, dyrektor teatrów
  • Teodor Kremski – prawnik, duchowny rzymskokatolicki

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Krems mrz.

Wiktionary


kremówka

regionalnie:
1. regionalnie: ciastko z ciasta francuskiego przekładanego kremem śmietankowym; napoleonka;
2. śmietanka o wysokiej zawartości tłuszczu; śmietanka kremowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. ciastko złożone z dwóch płatów ciasta francuskiego, przekładane kremem;

 (1.2) pot. śmietanka o dużej zawartości tłuszczu;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W kawiarni za rogiem do kremówki dają kawę gratis.

 (1.1) Po maturze Karol poszedł na kremówkę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krem m., kremik m.

 przym. kremowy, kremówkowy, kremowo

 przysł. kremowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) napoleonka

 (1.2) śmietana kremówka

Wiktionary


kremówkowy

1. → kremówka;
2. potocznie o wierze: powierzchowny, płytki


SJP.pl


krenel

występ w zwieńczeniu murów obronnych z prześwitem ułatwiającym strzelanie; krenelaż, blank, blanka


SJP.pl


krenelaż

zębate zwieńczenie średniowiecznych murów obronnych i baszt, służące do osłony łuczników; blank, blanka, blankowanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) archit. zwieńczenie średniowiecznego muru obronnego lub baszty w kształcie szeregu zębatych prostokątnych ścianek osłaniających obrońców, z bocznymi prześwitami umożliwiającymi strzelanie;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wszystkie elewacje, podobnie jak i fasadę, zamyka krenelaż, z nadwieszonymi wieżyczkami w narożach.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) blankowanie, blanki

Wiktionary


krenelażowy

→ krenelaż; blankowy


SJP.pl


krenelowany

krenelowany mur - mur zębaty, mający krenelaż, zaopatrzony w strzelnice


SJP.pl


krenelowy

→ krenel


SJP.pl

Patrz:

krenel

krenneryt

minerał, tellurek złota, zawierający również srebro


SJP.pl

Krenneryt – jest minerałem rzadkim, jest tellurkiem złota zawierającym stosunkowo niewielkie ilości srebra. Wzór #PATRZ zmienia się w przedziale #PATRZ.

Krenneryt został odkryty w 1877 roku w Sacaramb, w Rumunii przez węgierskiego mineraloga Józefa Krennera (1839–1920), na cześć którego został nazwany.

Wikipedia


krenobiont

Krenobiont – gatunek żyjący w początkowym odcinku rzek (w źródłach i ich początkowych odpływach), biologicznie przystosowany do specyficznych warunków panujących w takich wodach (czystych, ale zimnych i słabo natlenionych). Ze względu na zbyt małą ilość wody wśród krenobiontów brak ryb.

Wikipedia


krenolog

specjalista w dziedzinie krenologii


SJP.pl


krenologia

dział hydrografii (hydrogeologii) dotyczący źródeł wodnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauk. geogr. nauka o źródłach wodnych;

Wiktionary

Krenologia, hydrologia źródeł – dział hydrologii badający źródła. Omawia geologiczne i geomorfologiczne warunki ich powstania, opisuje ich zasilanie i wydajność, a także skład chemiczny i stosunki termiczne.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌkrɛ̃nɔˈlɔɟja, AS: krẽnoloǵi ̯a

Wiktionary


krenowy

kwas krenowy - kwas wchodzący w naturalne substancje próchnicze gleby


SJP.pl


krenz

[czytaj: krenc] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Egon Krenz – niemiecki polityk komunistyczny
  • Eric Krenz – amerykański lekkoatleta
  • Igor Krenz – polski artysta wizualny
  • Jacek Krenz – polski profesor, architekt i malarz
  • Jan Krenz – polski dyrygent
  • Jan Krenz-Mikołajczak – polski sportowiec
  • Katarzyna Krenz – polska poetka, powieściopisarka i tłumaczka
  • Grenz

Wikipedia


kreodont

przedstawiciel prymitywnych, mięsożernych, wymarłych ssaków łożyskowych, żyjących w czasie od paleocenu do końca trzeciorzędu


SJP.pl


kreodonty

rząd wymarłych, prymitywnych ssaków łożyskowych, żyjących w czasie od paleocenu do końca trzeciorzędu; pramięsożerne; pradrapieżne


SJP.pl

Kreodonty, pradrapieżne, pramięsożerne (†Creodonta) – rząd kopalnych ssaków drapieżnych różnej wielkości. Pierwsze kreodonty przypominały ssaki owadożerne. U późniejszych rozwinęły się łamacze, ale w odmiennej formie niż u ssaków drapieżnych (Carnivora).

Pojawiły się w paleocenie, zaczęły wymierać w oligocenie, nieliczne dotrwały do miocenu.

Wikipedia


kreol

członek społeczności powstałej w wyniku wymieszania różnych ras


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Określenie potomka białych kolonizatorów (hiszpańskich, portugalskich i francuskich), urodzonego i osiadłego w Ameryce Łacińskiej oraz na południu Stanów Zjednoczonych – zob. Kreole.
  • Określenie członka społeczności, ukształtowanej w wyniku wymieszania różnych ras.
  • Określenie języka powstałego w wyniku zlania się dwóch (lub więcej) języków – języki kreolskie. Językami kreolskimi zajmuje się subdyscyplina językoznawstwa – kreolingwistyka.
  • Aleksandra R. Knapik, Piotr P. Chruszczewski, Kreolingwistyka w zarysie – Językowo-kulturowe mechanizmy przetrwania, rozwoju i dezintegracji, 2023, ISBN 978-1-68346-166-1 (pol. • ang.).

Wikipedia


kreolina

produkt destylacji smoły węglowej, mający właściwości bakteriobójcze


SJP.pl

Kr

Wikipedia


kreolizacja

środowiskowo: wymieszanie obyczajów i kultur lokalnych


SJP.pl


kreolizm

kierunek w literaturach hispanoamerykańskich, propagujący związek twórcy z ziemią rodzinną


SJP.pl


kreolizować

1. mieszać kultury lokalne;
2. mieszać z innym językiem etnicznym


SJP.pl


kreolka

członkini społeczności powstałej w wyniku wymieszania różnych ras


SJP.pl


kreolski

dotyczący Kreolów, właściwy Kreolom


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Kreolami, dotyczący Kreolów; będący kreolem

 (1.2) jęz. związany z językami kreolskimi; mający cechy języka kreolskiego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Kreol mos., Kreolka ż.

Wiktionary


kreon

w mitologii greckiej:
1. król Koryntu, syn Likajtosa;
2. król Teb, syn Menojkeusa, postać z tragedii Sofoklesa "Antygona"


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kreon () – w mitologii greckiej król Teb, syn Menojkeusa, brat Jokasty
  • Kreon (łac. ) – w mitologii greckiej król Koryntu, syn Likajtosa, ojciec Kreuzy (Glauke)
  • Kreon – polska grupa muzyczna
  • Creon – rodzaj motyli z rodziny modraszkowatych
  • USS Creon (ARL-11) – okręt US Navy
  • Créon – miejscowość i gmina we Francji

Wikipedia


kreowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|kreować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌkrɛɔˈvãɲɛ, AS: kreovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. kreować, wykreować

 rzecz. kreatywność ż., kreacja ż.

Wiktionary


kreować

1. tworzyć (stworzyć) coś nowego, zwłaszcza dzieło sztuki;
2. grać (zagrać) jakąś rolę w teatrze lub filmie;
3. kształtować (ukształtować) czyjś wizerunek;
4. wybierać (wybrać), mianować lub proponować (zaproponować) kogoś na jakieś stanowisko;
5. przypisywać (przypisać) czemuś realny byt


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. wykreować)

 (1.1) tworzyć

 (1.2) przedstawiać

 (1.3) książk. odgrywać rolę w teatrze/filmie

 (1.4) przest. mianować, obierać, powołać

 (2.2) naśladować, udawać (kogoś); stylizować/upodabniać się (do kogoś)

Wiktionary

Przykłady

 (1.3) Znana aktorka świetnie kreowała swoją rolę w spektaklu.

 (1.4) Niedawno wykreowany na premiera polityk partii rządzącej został zastrzelony.

 (2.1) Sądzę, że Maciej niepotrzebnie kreuje się na cwaniaka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: krɛˈɔvat͡ɕ, AS: kreovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kreacja ż., kreowanie n., kreacjonistka ż., kreacjonizm mrz., kreator mrz./mos.

 przysł. kreatywnie

Wiktionary


kreozol

fenolowy związek aromatyczny, będący składnikiem kreozotu drzewnego, znajdujący się także w nasionach wanilii pod postacią glikozydu


SJP.pl

Kreozol – (wzór sumaryczny: C8H10O2, nazwa systematyczna: 2-metoksy-4-metylofenol lub 4-metylogwajakol) to fenolowy związek aromatyczny będący składnikiem kreozotu drzewnego. Znajduje się także w nasionach wanilii pod postacią glikozydu.

Wikipedia


kreozot

mieszanina fenoli otrzymywana podczas destylacji smoły drzewnej; krezotol


SJP.pl

Kreozot, kreozot drzewny – składnik smoły drzewnej o temp. wrzenia ok. 200–215 °C; produkt suchej destylacji drewna. Wydziela się również ze spalin na ściankach czopuchów i kominów przy spalaniu niedostatecznie wysuszonego drewna (np. w kominkach). Jest palny, ma postać żółtej, rzadziej bezbarwnej oleistej cieczy o piekącym smaku i charakterystycznym zapachu. Stanowi mieszaninę dwuwodorotlenowych fenoli i metylofenoli oraz ich eterów metylowych, w tym gwajakolu i kreozolu (metylogwajakolu).

Wikipedia


kreozotowy

przymiotnik od: kreozot


SJP.pl


krepa

1. kauczuk naturalny;
2. rodzaj tkaniny;
3. czarny materiał symbolizujący żałobę; kir


SJP.pl


krepdeszyn

miękka, lekka tkanina jedwabna o splocie płóciennym, ze słabo zarysowanymi prążkami poprzecznymi; krepa chińska, krepdeszyna


SJP.pl

Kr

Wikipedia


krepdeszyna

miękka, lekka tkanina jedwabna o splocie płóciennym, ze słabo zarysowanymi prążkami poprzecznymi; krepa chińska, krepdeszyn


SJP.pl


krepdeszynowy

przymiotnik od: krepdeszyn


SJP.pl


krepel

1. gwarowo: pączek;
2. dawniej: rodzaj smażonego ciastka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. pączek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kreplik mrz.

Wiktionary


krepiarka

maszyna do krepowania papieru


SJP.pl


krepidoma

3-stopniowa (zwykle) podbudowa świątyni greckiej


SJP.pl

Krepidoma – najniższa, widoczna część świątyni greckiej, kamienna podstawa w formie trzech stopni (krepis) obiegająca dookoła budowlę. Krepidoma jest częścią fundamentu (euthynerii) widoczną nad poziomem terenu. Górną płaszczyznę krepidomy nazywano stylobatem lub też stereobatem. W przypadku, gdy stopnie krepidomy były bardzo wysokie, od frontu układano na nich mniejsze bloki ułatwiające wchodzenie.

Wikipedia


krepina

1. kolorowa, marszczona bibułka do wyrobu dekoracji;
2. taśma tapicerska;
3. sztuczne włosy służące do charakteryzacji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kolorowa bibułka o marszczonej fakturze, służąca do wyrobu elementów dekoracyjnych, np. sztucznych kwiatów

 (1.2) teatr. element charakteryzacji w postaci sztucznych włosów

 (1.3) rzem. taśma tapicerska do wykańczania mebli

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bardzo lubię tworzyć kwiaty z krepiny na różne okazje.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: krɛˈpʲĩna, AS: krepʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 zdrobn. krepinka

 rzecz. krepa

 przym. krepinowy, krepowy

Wiktionary


krepinka

1. zdrobnienie od: krepina;
2. taśma, wstążka z ząbkami; koronka; haftowany brzeg


SJP.pl


krepinowy

→ krepina


SJP.pl

Patrz:

krepina

krepitacja

charakterystyczny charczący odgłos towarzyszący oddechowi osób chorych na zapalenie płuc i niektóre inne ciężkie choroby układu oddechowego


SJP.pl


kreplach

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. pierożek w tradycyjnej kuchni żydowskiej, z nadzieniem z wołową wątróbką, podawany w rosole lub barszczu, przygotowywany zwykle na Święto Szałasów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kreplachy można przyrządzać na wiele sposobów – wybór farszu zależy od naszych upodobań.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kreplech, krepl

Wiktionary


kreplik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. cuk. spoż. pączek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krepel mrz.

Wiktionary


krepon

rodzaj mięsistej tkaniny o pomarszczonej powierzchni


SJP.pl


kreponowy

→ krepon


SJP.pl

Patrz:

krepon

krepowacz

osoba zajmująca się marszczeniem tkanin lub papieru metodami przemysłowymi


SJP.pl


krepować

1. poddawać tkaninę lub papier procesowi marszczenia metodami przemysłowymi;
2. przycinać i przypasowywać listwy przed ich przybiciem


SJP.pl


krepowy

przymiotnik od: krepa


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) wykonany z krepy

 (1.2) związany z krepą, dotyczący krepy

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Idzie kondukt żałobny, krepowy i krwawy: / Drugi raz Pan Prezydent jest dzisiaj na mieście.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. krepina ż., krepa ż.

Wiktionary


kres

1. koniec czegoś;
2. część kraju leżąca blisko granicy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) granica pewnej przestrzeni

 (1.2) koniec, schyłek czegoś

 (1.3) zob. kresy.

 (1.4) mat. największe z górnych lub najmniejsze z dolnych ograniczeń danego zbioru;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Feliks W. Kres – polski pisarz
  • Maryna Kres – białoruska koszykarka
  • Kresy dolny i górny

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po długim marszu dotarł do kresu lasu.

 (1.2) Wszystko ma swój kres.

 (1.2) Upadek Jerozolimy położył kres istnieniu państwa żydowskiego.

 (1.3) Jest coś magicznego w kresach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: krɛs, AS: kres

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kreślarnia ż., kresowiak mos., kresowiaczka ż., kresowość ż., Kres mrz., zakres m., kresy nmos.

 przym. kresowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) granica, kraniec

 (1.2) schyłek

Wiktionary


kresa

długa, gruba kreska; krecha


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. długa, gruba linia

 (1.2) przest. blizna

 (1.3) gw-pl|Augustów. kolej jednodniowa na posyłki w urzędzie wójta gminy; służba

 (1.4) gw-pl|Bełk,Kochanowice,Gierałtowice. nasturcja

 (1.5) gw-pl|Śląsk. koniec, kres

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To ten koń z czarną kresą na grzbiecie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈkrɛsa, AS: kresa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. kreska, kreseczka

:: zgrub. krecha

 przym. kresowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) stójka

Wiktionary


kresak

nazwisko


SJP.pl


krescencja

dawniej: plony uzyskane w ciągu jednego roku w gospodarstwie rolnym


SJP.pl

Krescencja – imię żeńskie pochodzenia łacińskiego, wywodzące się od nazwy rodu, która z kolei pochodzi od słowa "crescere" – „wzrastać, narastać”. Wśród patronów – św. Maria Krescencja Höss (1682–1744).

Męskie odpowiedniki: Krescencjusz, Krescenty, Krescens.

Wikipedia


krescencjusz

imię męskie


SJP.pl


krescencjuszostwo

Krescencjusz z małżonką; Krescencjuszowie


SJP.pl


krescencjuszowie

Krescencjusz z małżonką; Krescencjuszostwo


SJP.pl


krescencjuszowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Krescencjusza lub z nim związany


SJP.pl


kresceniusz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Krescenty m., Krescens m.

:: fż. Krescencja ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Krescenty, Krescens

Wiktionary


krescensjusz

imię męskie


SJP.pl


krescent

utwór wierszowany, w którym kolejne wersy są dłuższe o jedną sylabę


SJP.pl


krescentywa

dawniej: pokolenie, generacja; pochodzenie


SJP.pl