oversizowy

[czytaj: ołwersajzowy] o ubraniu: luźny i sprawiający wrażenie za dużego; oversize


SJP.pl


overton

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Overton – wieś w stanie Nebraska, w hrabstwie Dawson
  • Overton – jednostka osadnicza w stanie Nevada, w hrabstwie Clark
  • Overton – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Rusk
  • Overton (ang. Overton Township) – gmina w stanie Pensylwania, w hrabstwie Bradford
  • hrabstwo Overton (ang. Overton County) – w stanie Tennessee
  • Overton – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Cheshire, w civil parish Frodsham
  • Overton – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Cheshire, w civil parish Malpas
  • Overton – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Gloucestershire
  • Overton – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Hampshire
    • Overton – stacja kolejowa w powyższej wsi
  • Overton – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Lancashire
  • Overton – miejscowość w Anglii, w hrabstwie North Yorkshire

Wikipedia


overturyzm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) turyst. zjawisko przesycenia jakiegoś miejsca, destynacji ruchem turystycznym ponad możliwości jego obsługi lub wywołujący dużą uciążliwość dla mieszkańców

Wiktionary


oviedo

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Hiszpanii

Wiktionary

Oviedo (ast. "Uviéu") – miasto w Hiszpanii, historyczna i współczesna stolica Asturii.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kamilowi Syprzakowi, kołowemu Orlen Wisły Płock, na weekendowym turnieju w hiszpańskim Oviedo rozleciały się buty.

Wiktionary


owa

zaimek

 (1.1) stpol. oto, tak też

forma zaimka.

 (2.1) ż. od ów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔva, AS: ova

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. owak

Wiktionary


owacja

wyrażenie zbiorowego uznania przez tłum poprzez okrzyki, oklaski itp.; owacje


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ostentacyjne i publiczne wyrażenie komuś uznania lub czci, w szczególności burzą braw

 (1.2) hist. w starożytnym Rzymie: przyznawana przez senat nagroda dla zwycięskiego wodza w postaci uroczystego wjazdu do Rzymu, mająca status niższy niż triumf;

Wiktionary

Owacja (łac. "ovatio") – nagroda przyznawana w starożytnym Rzymie zwycięskiemu wodzowi, hierarchicznie niższa od triumfu.

Owację obchodzono z o wiele mniejszym przepychem, a odbywający ją wódz przechodził przez miasto pieszo bądź też przejeżdżał konno. Ubrany był w ozdobną togę, skromniejszą niż w czasie triumfu, z mirtowym wieńcem na skroni ("corona ovalis"). Towarzyszyli mu fleciści.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) […] dokument spotkał się z ciepłym przyjęciem – towarzyszyły mu okrzyki i owacje na stojąco.

 (1.1) Wspaniały występ solowy znanego aktora wzbudził owację publiczności.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈvat͡sʲja, AS: ovacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. owacyjny

 przysł. owacyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) brawa, aplauz, oklaski, wiwaty

Wiktionary


owacje

wyrażenie zbiorowego uznania przez tłum poprzez okrzyki, oklaski itp.; owacje


SJP.pl


owacyjny

książkowo: wyrażający zachwyt, uznanie, podziw; euforyczny, ekstatyczny, frenetyczny, entuzjastyczny


SJP.pl


owad

przedstawiciel gromady stawonogów charakteryzującej się ciałem złożonym z segmentów (głowa, tułów i odwłok)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ent. niewielkie zwierzę, zaliczane do stawonogów, posiadające trzy pary odnóży oraz zazwyczaj dwie pary skrzydeł;

 (1.2) daw. gw-pl|Podkarpacie. zazw. w lm. żywy inwentarz domowy

rzeczownik zbiorowy, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) daw. owady (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Owady są najliczniejszą grupą zwierząt.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔvat, AS: ovat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owady nmos., owadziarka ż., owadziarnia ż.

 przym. owadzi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) insekt, pot. robak

Wiktionary


owadek

zdrobnienie od: owad; owadzik


SJP.pl


owadobójczy

zabijający owady; insektobójczy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) używany do zabijania owadów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔvadɔˈbujt͡ʃɨ, AS: ovadobui ̯čy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) insektobójczy, dezynsekcyjny

Wiktionary


owadopylność

zapylanie kwiatów przez owady; entomogamia, entomofilia


SJP.pl

Owadopylność (entomogamia, entomofilia) – jeden z zoogamicznych sposobów zapylania oznaczający zapylanie kwiatów przez owady przenoszące pyłek.

Owadopylność jest zależnością mutualistyczną, powstała na drodze koewolucji.

Wikipedia


owadopylny

o roślinach: zapylany przez owady


SJP.pl


owadoznawca

specjalista w dziedzinie zoologii badającej owady; entomolog


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) entomolog

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dziadek Karoliny, przedwojenny owadoznawca, badał populacje ciem w Beskidach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owadoznawstwo n.

:: fż. owadoznawczyni ż.

 przym. owadoznawczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) entomolog

Wiktionary


owadoznawczy

związany z dziedziną zoologii badającą owady; entomologiczny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do owadoznawstwa, związany z owadoznawstwem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeremiasz pojedzie w lutym na olimpiadę owadoznawczą do Bielska-Białej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owadoznawca m., owadoznawczyni ż., owadoznawstwo n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) entomologiczny

Wiktionary


owadoznawczyni

specjalistka w dziedzinie zoologii badającej owady; entomolożka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) badaczka owadów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Profesor Michalska była znaną owadoznawczynią, opublikowała kilka opracowań na temat trzmieli.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owadoznawstwo n.

:: fm. owadoznawca m.

 przym. owadoznawczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) entomolożka

Wiktionary


owadoznawstwo

dziedzina zoologii badająca owady; entomologia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zool. zob. entomologia.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Entomolodzy zajmują się owadoznawstwem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔvadɔˈznafstfɔ, AS: ovadoznafstfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owadoznawca m., owadoznawczyni ż.

 przym. owadoznawczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) entomologia

Wiktionary


owadożer

rodzaj ptaków z rodziny jastrzębiowatych


SJP.pl


owadożerca

organizm żywiący się owadami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zwierzę lub roślina żywiąca się owadami

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔvadɔˈʒɛrt͡sa, AS: ovadožerca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owadożer m., owadożerność ż.

 przym. owadożerny

Wiktionary


owadożerne

rząd sskaków należący do szczepu łożyskowców


SJP.pl

Owadożerne (Insectivora) – niewielkie ssaki łożyskowe o prymitywnej budowie, żywiące się głównie owadami. Zasiedlają licznie wszystkie kontynenty z wyjątkiem Australii i Antarktydy. Prowadzą podziemny lub naziemny tryb życia.

Wikipedia


owadożerność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. sposób odżywiania się organizmów polegający na żywieniu się owadami

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owadożerca m., owadożer m., owadożerne nmos.

 przym. owadożerny

 przysł. owadożernie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) entomofagia

Wiktionary


owadożerny

odżywiający się owadami


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zool. żywiący się owadami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gatunki żyjące w Polsce są wyłącznie owadożerne, więc zimą, gdy brakuje pokarmu, zapadają w głęboki sen.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔvadɔˈʒɛrnɨ, AS: ovadožerny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owadożerność ż., owadożerca m.

Wiktionary


owady

gromada stawonogów z podtypu tchawkowców (stanowiąca najliczniejszą grupę zwierząt), występująca we wszystkich środowiskach na całej kuli ziemskiej, mająca ogromne znaczenie w przyrodzie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ent. nazwa systematyczna|Insecta|ref=tak., gromada stawonogów;

forma rzeczownika.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: owad

Wiktionary

Ow

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zaraz po chrząszczach łuskoskrzydłe stanowią drugą pod względem liczebności grupę owadów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owad mzw.

Wiktionary


owadzi

przymiotnik od: owad


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) charakterystyczny dla owada; dotyczący, odnoszący się do owada

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nagle w celi dał się słyszeć owadzi bzyk.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈvad͡ʑi, AS: ovaʒ́i

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owad mzw.

Wiktionary


owadzik

zdrobnienie od: owad; owadek


SJP.pl


owadzisko

zgrubienie od: owad


SJP.pl


owak

potocznie: w inny sposób, inaczej


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) przest. lub książk. w sposób odmienny, inaczej; oznacza wykonanie czynności lub stan rzeczy różniący się od wcześniej wspomnianego lub oczekiwanego

 (1.2) w połączeniu tak czy owak: niezależnie od okoliczności

 (1.3) w połączeniu tak i owak: w różnorodny sposób

 (1.4) stpol. byle jak, niestarannie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mnie się wydaje tak, im wydałoby się owak, a losowi jeszcze inaczej….

 (1.2) Dźwignęła się z łóżka. Może obrażona. Może przemówiłem jej do rozsądku. Tak czy owak, poczułem żal.

 (1.3) Kalkulował i tak, i owak, liczył i przeliczał, lecz korzyści jeszcze nie widział.

 (1.3) Tłumaczył się z tego przed ludźmi tak i owak.

Wiktionary

Powiązane:

 zaim. owędy, ów m., owa ż., owo n., owóż

 przym. owaki

 przysł. owako, owędy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) inaczej, odmiennie; stpol. inak, owako

Wiktionary


owaki

potocznie: inny, różny (bez dalszego sprecyzowania różnic)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) posiadający cechę przeciwstawioną innej cesze, do której odnosimy słowo taki

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. owak

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) inny

Wiktionary


owal

krzywa płaska, zamknięta, zbliżona kształtem do elipsy; kształt zbliżony do tej krzywej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geom. krzywa płaska, zamknięta, kształtem przypominająca elipsę;

 (1.2) kontur przypominający tę krzywą

Wiktionary

Owal (z ovum – jajko) – figura posiadająca dwie osie symetrii, wykreślona przez odpowiednie połączenie czterech wycinków łuków o dwóch promieniach. Wycinki łuków są tak dobrane, że zachodzi płynne przejście z jednego promienia krzywizny w drugi. Punkt poruszający się po obwodzie owalu zawsze znajduje się na jednym z dwóch stałych promieni krzywizny – w przeciwieństwie do elipsy, gdzie promień krzywizny ulega ciągłej zmianie.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɔval, AS: oval

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owalność ż.

 przym. owalny

 przysł. owalnie

Wiktionary


owalen

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. związek organiczny, policykliczny węglowodór aromatyczny;

Wiktionary

Owalen – organiczny związek chemiczny, policykliczny węglowodór aromatyczny, zbudowany z dziesięciu skondensowanych pierścieni benzenowych. Wykazuje podobieństwo do koronenu.

Owalen jest czerwonopomarańczowym związkiem, bardzo słabo rozpuszczalnym w rozpuszczalnikach takich jak benzen, toluen i dichlorometan. Jego roztwory wykazują zjawisko zielonej fluorescencji pod wpływem światła UV.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Owalen jest słabo rozpuszczalny w rozpuszczalnikach organicznych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈvalɛ̃n, AS: ovalẽn

Wiktionary


owalnica

dawny układ wsi w formie mocno wydłużonego placu obwiedzionego dwoma drogami obudowanymi domostwami; wieś placowa, oblicówka


SJP.pl


owalny

mający kształt owalu, elipsy, podłużny i zaokrąglony; elipsowaty


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) geom. mający kształt owalu

 (1.2) przypominający kształtem owal

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Więc najpierw ten mur z owalnymi dziurami, za którym z pewnością ukrywa się Tajemniczy Ogród.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈvalnɨ, AS: ovalny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owal m., owalność ż.

 przysł. owalnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pot. jajowaty

Wiktionary


owalowaty

przypominający kształtem owal


SJP.pl


owamten

potocznie: zaimek sygnalizujący zakończenie wyliczania, np. "Nie ten, nie tamten, nie owamten."


SJP.pl


owamto

potocznie: zaimek sygnalizujący zakończenie wyliczania, np. "On nigdy nie chce przyjść, bo to, bo tamto, bo owamto."; siamto


SJP.pl


owantowanie

osadzić na statku wanty


SJP.pl


owantować

osadzić na statku wanty


SJP.pl


owarowywać

rzadko: obwarowywać


SJP.pl


owarunkować

dawniej: postawić coś jako warunek, poczynić zastrzeżenie


SJP.pl


owarzać

dawniej: warzyć


SJP.pl


owatować

nałożyć podatek VAT


SJP.pl


owca

ssak z rodziny pustorożców


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Ovis|ref=tak., zwierzę hodowlane o białej wełnie;

 (1.2) zool. samica owcy (1.1)

Wiktionary

Owca ("Ovis") – rodzaj ssaków z podrodziny antylop (Antilopinae) w obrębie rodziny wołowatych (Bovidae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Owca Dolly była pierwszym w historii ssakiem, który przyszedł na świat wskutek sklonowania komórek dorosłego osobnika.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔft͡sa, AS: ofca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owczę n., owczarstwo n., owczarz mos., owczarczyk m., owczarka ż., owczarnia ż., owczarek mzw., owczarzenie n.

:: zdrobn. owieczka ż.

 czas. owczarzyć ndk.

 przym. owczy, owczarski

Wiktionary


owczak

sargus owczak - gatunek ryby z rodziny prażmowatych


SJP.pl


owczarczak

nazwisko


SJP.pl


owczarczyk

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. pomocnik owczarza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Owczarz miał do pomocy kilku owczarczyków.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owczarstwo n., owca ż., owieczka ż., owczę n., owczarz m., owczarka ż., owczarnia ż., owczarek m., owczarzenie n.

 czas. owczarzyć ndk.

 przym. owczy, owczarski

Wiktionary


owczarek

rasa psów o różnym przeznaczeniu (pasterskie, stróżujące, tropiące etc.), występująca w kilkudziesięciu odmianach, najpopularniejszą z nich jest owczarek niemiecki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) kynol. duży, silny pies o różnym przeznaczeniu (pasterski, stróżujący, tropiący itp.), występujący w kilkudziesięciu odmianach

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Biały owczarek szwajcarski
  • Owczarek australijski (typ amerykański)
  • Owczarek australijski – Kelpie
  • Owczarek belgijski
  • Owczarek belgijski Groenendael
  • Owczarek belgijski Malinois
  • Owczarek bułgarski
  • Owczarek francuski Beauceron
  • Owczarek francuski Briard
  • Owczarek kataloński
  • Owczarek kaukaski
  • Owczarek niemiecki

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɔfˈt͡ʃarɛk, AS: ofčarek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owca ż., owieczka ż., owczę n., owczarstwo n., owczarz m., owczarczyk m., owczarka ż., owczarnia ż., owczarzenie n.

 czas. owczarzyć ndk.

 przym. owczy, owczarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pies pasterski

Wiktionary


owczarka

rasa psów o różnym przeznaczeniu (pasterskie, stróżujące, tropiące etc.), występująca w kilkudziesięciu odmianach, najpopularniejszą z nich jest owczarek niemiecki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. żona owczarza

 (1.2) przest. pasterka owiec

Wiktionary

Owczarka (niem. "Schafberg", 796 m n.p.m.) – szczyt w Karkonoszach, w obrębie Lasockiego Grzbietu.

Położony jest w południowej części Lasockiego Grzbietu, w bocznym ramieniu, odchodzącym ku północnemu wschodowi od Kopiny, na zachód od ostatnich zabudowań Opawy. Zachodnie zbocza opadają stromo do doliny Srebrnika, wschodnie opadają łagodnie w stronę Opawy. Na południowym zachodzie łączy się z Kopiną, a na północnym wschodzie z Pańską Górą.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Spotkaliśmy schodzącą z hali owczarkę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owca ż., owczarczyk m., owczarnia ż., owczarek m., owczarstwo n., owczarzenie n., owczę n., owieczka ż.

:: fm. owczarz m.

 czas. owczarzyć ndk.

 przym. owczy, owczarski

Wiktionary


owczarkowaty

→ owczarek, np. owczarkowata suczka


SJP.pl


owczarkowy

→ owczarek


SJP.pl

Patrz:

owczarek

owczarnia

1. pomieszczenie przeznaczone dla owiec;
2. ośrodek hodowli owiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zootechn. pomieszczenie gospodarskie dla owiec;

 (1.2) zootechn. stado owiec stanowiące własność hodowcy

 (1.3) zootechn. hodowla owiec

 (1.4) bibl. wspólnota kościoła

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • owczarnia – budynek w którym trzyma się owce
  • Owczarnia – część miasta Gdańsk
  • Owczarnia – wieś w woj. lubelskim, w pow. kraśnickim, w gminie Trzydnik Duży
  • Owczarnia – wieś w woj. lubelskim, w pow. opolskim, w gminie Józefów nad Wisłą
  • Owczarnia – część wsi Karczmiska Drugie w woj. lubelskim, w pow. opolskim, w gminie Karczmiska
  • Owczarnia – część wsi Karniowice w woj. małopolskim, w pow. chrzanowskim, w gminie Trzebinia
  • Owczarnia – przysiółek wsi Olesno w woj. małopolskim, w pow. dąbrowskim, w gminie Olesno
  • Owczarnia – osada w woj. małopolskim, w pow. oświęcimskim, w gminie Kęty
  • Owczarnia – część wsi Zebrzydowice w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Kalwaria Zebrzydowska
  • Owczarnia – przysiółek wsi Skawinki w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Lanckorona
  • Owczarnia – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pruszkowskim, w gminie Brwinów
  • Owczarnia – część wsi Trzebiszyn w woj. opolskim, w pow. kluczborskim, w gminie Lasowice Wielkie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tradycyjnie owczarnia służyła jako miejsce całodobowego pobytu owiec tylko w zimie (…)

 (1.4) I będą słuchać głosu mego, i nastanie jedna owczarnia, jeden pasterz.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owczę n., Owczarnia ż., owca ż., owczarstwo n., owczarz m., owczarczyk m., owczarka ż., owczarek m., owczarzenie n., owieczka ż.

 czas. owczarzyć ndk.

 przym. owczy, owczarski

Wiktionary


owczarski

dotyczący owczarza, owczarstwa


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z owczarstwem lub owczarzem, dotyczący owczarstwa lub owczarza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owczarstwo n., owczarz mos., owca ż., owieczka ż., owczę n., owczarczyk m., owczarka ż., owczarnia ż., owczarek m., owczarzenie n.

 czas. owczarzyć ndk.

 przym. owczy

Wiktionary


owczarstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zootechn. produkcja zwierzęca obejmująca chów i hodowlę owiec

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Polskie owczarstwo było kiedyś głównym źródłem mięsa na stołach Polaków.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owca ż., owczarz m., owczarczyk m., owczarka ż., owczarnia ż., owczarek m., owczarzenie n., owczę n., owieczka ż.

 czas. owczarzyć ndk.

 przym. owczy, owczarski

Wiktionary


owczarz

pomocnik bacy, młodszy pasterz owiec; juhas


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) roln. hodowca owiec

 (1.2) roln. osoba wypasająca owce

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Katarzyna Owczarz – polska aktorka dubbingowa
  • Karolina Owczarz – polska bokserka i zawodniczka mieszanych sztuk walki (MMA)
  • Łukasz Owczarz – polski siatkarz
  • Radek Owczarz – polski perkusista

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po śmierci ojca, przyjaciel jego, owczarz dworski, Szymon Brzost, wziął Klemensa do owczarni i tam go przezimował, dzieląc się z nim swoją strawą.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owca ż., owczarstwo n., owczarczyk m., owczarnia ż., owczarek m., owczarzenie n., owczę n., owieczka ż.

:: fż. owczarka ż.

 czas. owczarzyć ndk.

 przym. owczy, owczarski

Wiktionary


owczarzak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Dominika Owczarzak – polska koszykarka
  • Jerzy Owczarzak – polski szachista, trener i sędzia szachowy

Wikipedia


owczarzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) hodowanie owiec, wypasanie owiec

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Owczarzenie po halach stało się sensem jego życia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owca ż., owczarz m., owczarczyk m., owczarka ż., owczarnia ż., owczarek m., owczarstwo n., owczę n., owieczka ż.

 czas. owczarzyć ndk.

 przym. owczy, owczarski

Wiktionary


owczarzyć

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) rzad. prowadzić hodowlę owiec

 (1.2) rzad. być pasterzem owiec

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Do jesieni owczarzyli po beskidzkich łąkach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owca ż., owczarz m., owczarczyk m., owczarka ż., owczarnia ż., owczarek m., owczarstwo n., owczarzenie n., owczę n., owieczka ż.

 przym. owczy, owczarski

Wiktionary


owczok

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. sweter z owczej wełny

Wiktionary


owczor

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pasterz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Owczor szeł, a owieczki za nim.

Wiktionary


owczy

związany z owcą, dotyczący owcy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z owcami, pochodzący od owcy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔft͡ʃɨ, AS: ofčy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owca ż., owieczka ż., owczę n., owczarstwo n., owczarz m., owczarczyk m., owczarka ż., owczarnia ż., owczarek m., owczarzenie n.

 czas. owczarzyć ndk.

 przym. owczarski

Wiktionary


owczyna

1. skóra owcza wraz z wełną;
2. współczujące określenie owcy (biedna, chora itp.)


SJP.pl


owczę

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rzad. młode owcy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Matki rozpoznają głosy owcząt.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owca ż., owczarstwo n., owczarz m., owczarczyk m., owczarka ż., owczarnia ż., owczarek m., owczarzenie n., owieczka ż.

 czas. owczarzyć ndk.

 przym. owczy, owczarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jagnię, jagniątko, owieczka

Wiktionary


owdowiały

taki, któremu zmarła żona i został wdowcem


SJP.pl


owdowieć

zostać wdową lub wdowcem, osobą, której zmarł współmałżonek


SJP.pl

czasownik nieprzechodni dokonany

 (1.1) zostać wdowcem lub wdową

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Helena owdowiała w 1960.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wdowieństwo n., owdowienie n., wdowa ż., wdowiec mos., wdówka ż.

 czas. wdowieć ndk., owdowić dk.

 przym. owdowiały

Wiktionary


owdowić

dawniej: umrzeć, pozostawiając współmałżonka wdowcem lub wdową


SJP.pl


owdzie

ówdzie;
1. w innym miejscu, gdzieś indziej;
2. dawniej: w owym miejscu, tam, tutaj


SJP.pl

zaimek

 (1.1) ówdzie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tylko przepalone domy zapadały się jeszcze tu i owdzie, wyrzucając w górę węże płomieni i słupy skier.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ówdzie

Wiktionary


owe

forma zaimka.

 (1.1) nmos. lm. od: ów

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Olimpiada Wiedzy Ekonomicznej
  • Olimpiada Wiedzy Ekologicznej
  • Ove

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Owe książki leżą na stole.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔvɛ, AS: ove

Wiktionary


owen

[czytaj: ołen] nazwisko obce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Owen – miasto w kraju związkowym Badenia-Wirtembergia, w powiecie Esslingen
  • Owen – miasto w stanie Australia Południowa
  • Owen – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie Clark
  • Owen (ang. Owen Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Dallas
  • Owen (ang. Owen Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Lincoln
  • Owen (ang. Owen Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Poinsett
  • Owen (ang. Owen Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Saline
  • Owen (ang. Owen Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Winnebago
  • Owen (ang. Owen Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Clark
  • Owen (ang. Owen Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Clinton
  • Owen (ang. Owen Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Jackson
  • Owen (ang. Owen Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Warrick

Wikipedia


owenista

zwolennik owenizmu


SJP.pl


owenistka

→ owenista [czytaj: ołenistka]


SJP.pl


owenizm

[czytaj: ołenizm] teoria polityczna i społeczna walijskiego socjalisty utopijnego, pisarza i działacza Roberta Owena (1771-1858)


SJP.pl


ower

styl pływacki charakteryzujący się pływaniem na boku i przenoszeniem ręki do przodu ponad wodą; overarm


SJP.pl


owerlok

overlock;
1. maszyna służąca do wykańczania szwów i skracania tkanin, przede wszystkim trykotowych;
2. czynność wykonywana przez maszynę o tej samej nazwie


SJP.pl

Owerlok (z overlock) – rodzaj ściegu krawieckiego służącego do łączenia, zabezpieczania lub ozdobnego wykańczania elementów odzieży i innych wyrobów przemysłu odzieżowego. Niezbędny przy produkcji odzieży wykonanej z materiałów elastycznych, np. dzianin. Nazwa ta również odnosi się do maszyn szwalniczych wykonujących ten ścieg.

Wikipedia


owerlokowy

→ owerlok


SJP.pl

Patrz:

owerlok

owernia

kraina historyczna i region administracyjny w centralnej Francji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) hist. geogr. region w środkowej Francji;

Wiktionary

Owernia ( Auvergne, ; owern. "Auvèrnhe", "Auvèrnha") – region administracyjny w centralnej Francji. Na mocy ustawy z dnia 27 stycznia 2014 roku, która weszła w życie 1 stycznia 2016 roku, został połączony z Rodanem-Alpami, tworząc tym samym nowy region Owernia-Rodan-Alpy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W tym roku chciałbym zwiedzić Owernię.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈvɛrʲɲja, AS: overʹńi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Owerniak mos., Owernianka ż., Owerniaczka ż., owerniacki mrz.

 przym. owernijski, owerniacki

Wiktionary


owernia-rodan-alpy

rzeczownik, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. region administracyjny Francji w jej południowo-wschodniej części, przy granicy ze Szwajcarią i Włochami;

Wiktionary

Owernia-Rodan-Alpy ( Auvergne-Rhône-Alpes,) – region administracyjny Francji. Utworzony na mocy ustawy z dnia 27 stycznia 2014 roku, która weszła w życie 1 stycznia 2016 roku. Powstał poprzez połączenie dwóch wcześniej istniejących regionów – Owernii i Rodanu-Alp. Stolicą nowo powstałego regionu jest Lyon.

Wikipedia


owerniacki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Owerniakami albo Owernią, dotyczący Owerniaków albo Owernii

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. dialekt owerniacki;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie znaczy to, abym był bardzo biegły w mej perygordczyźnie: nie więcej mam w niej ćwiczenia niż w niemieckim i nie troszczę się o to; ot, język sobie jak inne dookoła, w tej czy innej prowincji, poatweński, sentongeński, angomoryński, limuzyński, owerniacki, miętki, rozciągły, niechlujny.

 (1.1) Niektóre owerniackie wsie wysyłały część ludzi na długie okresy, a migranci wracali dopiero, gdy im się poszczęściło.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Owernia ż., Owerniak mos., Owernianka ż.

 przym. owernijski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) owernijski

Wiktionary


owerniak

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Owernii; osoba z tej krainy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Właściciel restauracji, jowialny, czerwony na twarzy, skory do żartu Owerniak (…), przyglądał się z uśmieszkiem koncertowi zapełniania żołądków przez swych gości.

 (1.1) Ten przebiegły Owerniak rozważał sprawy polityki zagranicznej wyłącznie pod kątem spraw wewnętrznych.

 (1.1) W Paryżu Owerniacy pracowali jako woziwodowie, nosiwodowie, tragarze.

 (1.1) Jeszcze Suger, piewca zjednoczenia Francji wokół króla, przeciwstawiał „Franków" Owerniakom, opisując wyprawę Ludwika VI przeciwko nim podobnie, jak wojny z wrogami zewnętrznymi (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Owernia ż.

:: fż. Owernianka ż., Owerniaczka ż., Owernijka ż.

 przym. owerniacki, owernijski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Owernijczyk

Wiktionary


owernianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Owernii; kobieta z tej krainy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jakkolwiek Ludwika rodowitą była Owernianką, przedstawiała w sobie wytworny typ piękności, jaki nader rzadko daje się napotykać wśród czerstwych cór owych okolic.

 (1.1) – Niepodobna?! — podchwyciła Owernianka, — Otóż ja panu powiadam, że tak jest.

 (1.1) Świeży zapach zieleni i stajni unosił się pod olbrzymimi, zielonymi czubami drzew, a ulicą przechodziły powolnym, poważnym krokiem Owernianki (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Owernia ż.

:: fm. Owerniak mos.

 przym. owerniacki, owernijski

Wiktionary


owernijczyk

mieszkaniec Owernii (krainy historycznej i regionu we Francji)


SJP.pl


owernijka

mieszkanka Owernii (krainy historycznej i regionu we Francji)


SJP.pl


owernijski

dotyczący Owernii, krainy historycznej i regionu administracyjnego we Francji


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Owernią, dotyczący Owernii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Właściciel firmy miał lekki owernijski akcent, ale ważniejszy był ton jego głosu, sprawiający wrażenie, że zwraca się do rozmówcy z czubka jednego z wulkanów tego regionu.

 (1.1) Stała rekrutacja nowych członków w Europie i lawinowy nieomal wzrost ilości dóbr zakonnych nadawanych joannitom na terenie całego kontynentu spowodowały konieczność podziału rycerzy na grupy narodowościowo-terytorialne, zwane później „językami”. Powstało ich osiem: prowansalski, owernijski, francuski, włoski, aragońsko-kataloński i wyodrębniony z niego później kastylijsko-portugalski, a także niemiecki i angielski.

 (1.1) Ze wszystkich opinii miarkując, nie przestawała być damą, w salonie naśladującą (i jak!) swadę jakiejś swej znajomej farmerki, jakiejś prostej kobiety, uczciwej rzetelnej rubachy owernijskiej czy burgundzkiej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Owernianka ż., Owerniak mos., Owernia ż., owerniacki mrz.

 przym. owerniacki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) owerniacki

Wiktionary


owerol

overall;
1. rodzaj kombinezonu roboczego, służącego do ochrony ubrań;
2. dres treningowy;
3. strój kobiecy mający fason podobny do kombinezonu o tej samej nazwie


SJP.pl


owersztag

manewr polegający na przejściu dziobem statku żaglowego przez linię wiatru


SJP.pl


owełka

roślina z rodziny srebrnikowatych o pięknych, dużych kwiatach, rosnąca w Afryce; protea królewska


SJP.pl


owełkowate

rodzina roślin drzewiastych z rzędu srebrnikowców, o barwnych kwiatach zebranych w kwiatostany i skórzastych liściach, często srebrzystych na spodniej stronie, występujących wyłącznie na półkuli południowej; srebrnikowate


SJP.pl


owełkowaty

o cechach owełkowatych (rodzina roślin drzewiastych); srebrnikowaty


SJP.pl


owełnica

owełnica lucernianka - drobny owad z rodziny chrząszczy


SJP.pl

Owełnica ("Subcoccinella") – rodzaj chrząszczy z rodziny biedronkowatych i plemienia Epilachnini. Obejmuje dwa opisane gatunki. Występuje w palearktycznej Eurazji.

Wikipedia


owh

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) = hand. ogólne warunki handlowe

Wiktionary


owi

forma zaimka.

 (1.1) mos. M. lm. ów

 (1.2) mos. W. lm. ów

Wiktionary


owianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|owiać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owiewka ż., owiewanie n.

 czas. owiać dk., owiewać ndk., wiać ndk.

Wiktionary


owiać

1. wiejąc, otoczyć coś dymem, zapachem itp.;
2. spowić coś (mgłą, ale również w znaczeniu przenośnym, np. duchem, tajemnicą);
3. wianiem oczyścić zboże z plew


SJP.pl


owicyd

chem. pestycyd służący do niszczenia jaj owadów lub roztoczy, które są szkodnikami roślin


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) środek jajobójczy, unieszkodliwiający jaja przędziorków i owadów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rozwijające się jaja, ostatnie stadia larwalne, poczwarki i diapauzujące osobniki dorosłe silnie oddziaływują na egzogenne hormony. Nie przepoczwarczają się lecz przedłuża się rozwój larwy, pomnaża się liczba linień. Na jaja działają jak owicydy.

Wiktionary


owidiusz

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) staroż. liter. starożytny poeta rzymski;

 (1.2) imię|polski|m.

Wiktionary

Owidiusz, właśc. Publiusz Owidiusz Nazo ( Publius Ovidius Naso), niekiedy Publiusz Owidiusz Nazon (ur. 20 marca 43 p.n.e. w Sulmonie, zm. 17 lub 18 n.e. w Tomi) – poeta rzymski, często określany mianem najwybitniejszego elegika starożytności. Należał do młodszego pokolenia pisarzy epoki Augusta, uważany jest – obok Wergiliusza i Horacego – za jedną z najważniejszych postaci w dziejach poezji łacińskiej i europejskiej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Można tę pracę uznać za jeden z powodów wygnania Owidiusza z Rzymu.

 (1.1) (…) w zbiorowych kodeksach tak zwanych „Auctores latini”, powstałych w szkołach pod dyktatem magistra, gdzie pośród Katonów, Ezopów i Owidiuszów lub Pseudo-Owidiuszów łatwo się mógł zabłąkać łaciński wiersz autora Polaka.

 (1.2) Mijając Owidiusza na schodach, rozmawiała przez komórkę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Owid m.

 przym. Owidiuszowy, owidiański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. Owid

Wiktionary


owidiuszowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Owidiusza lub z nim związany


SJP.pl


owidzki

nazwisko


SJP.pl


owiecki

nazwisko


SJP.pl


owieczka

1. młoda owca, jagnię;
2. przenośnie o ludziach kierowanych przez kogoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: owca

 (1.2) młoda owca

 (1.3) rel. członek chrześcijańskiej wspólnoty religijnej

Wiktionary

Owieczka – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie limanowskim, w gminie Łukowica. Leży nad potokiem Słomka.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Wieś stanowi sołectwo gminy Łukowica. W 2025 Owieczka liczyła 330 mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czy ta owieczka nie jest urocza?

 (1.3) Potem bardzo wymownie i z wielkim przejęciem się ostrzegał swoje owieczki, aby jako prostaczkowie, ubodzy niby owi ptakowie niebiescy, a zatem mili Bogu, nie słuchali rozmaitych fałszywych mędrców…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈvʲjɛt͡ʃka, AS: ovʹi ̯ečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owca ż., owczę n., owczarstwo n., owczarz m., owczarczyk m., owczarka ż., owczarnia ż., owczarek m., owczarzenie n.

 czas. owczarzyć ndk.

 przym. owczy, owczarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) wierny, parafianin

Wiktionary


owies

roślina zbożowa o kwiatostanie w kształcie wiechy z kłosami otulonymi plewami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. roln. nazwa systematyczna|Avena|L.|ref=tak., roślina zbożowa należąca do rodziny wiechlinowatych, mających kwiatostan w kształcie wiechy;

 (1.2) roln. ziarno owsa (1.1)

Wiktionary

Owies ("Avena" L.) – rodzaj roślin z rodziny wiechlinowatych. Obejmuje 25 gatunków. Rośliny te występują w Europie, Azji i północnej oraz wschodniej Afryce. Kilka gatunków jest uprawianych, głównie owies zwyczajny "A. sativa", do najbardziej uciążliwych chwastów należy owies głuchy "A. fatua".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ziemia jest tu na ogół piaszczysta i kamienista, zdatna pod uprawę tylko kartofli, żyta, owsa i lnu.

 (1.2) Mleko owsiane zwykle robi się z owsa, wody i oleju słonecznikowego, ale można je też wzbogacić wapniem, wanilią i witaminami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔvʲjɛs, AS: ovʹi ̯es

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owsianka ż., owsica ż., owsiak m.

:: zdrobn. owsik m., owiesek m.

 przym. owsiany, owsikowy, owsicowy

Wiktionary


owiesek

zdrobnienie od: owies


SJP.pl


owiesno

Owiesno (niem. "Habendorf", do XIX w. także "Owesno") – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie dzierżoniowskim, w gminie Dzierżoniów, między wzgórzami Bielawskimi a Niemczańskimi.

W latach 1945–1954 siedziba gminy Owiesno. W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa wałbrzyskiego.

Wikipedia


owiew

w technice: owiewanie, owianie


SJP.pl


owiewanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|owiewać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owiewka n., owianie n.

 czas. owiewać ndk., owiać dk., wiać ndk.

Wiktionary


owiewać

o wietrze, mgle itp.: wiejąc, otaczać kogoś lub coś


SJP.pl


owiewka

opływowa osłona używana do zmniejszenia oporu powietrza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) aerodynamiczna osłona w konstrukcji pojazdu lub samolotu;

Wiktionary

Owiewka – wyprofilowana osłona aerodynamiczna stosowana w konstrukcji statków powietrznych (w szczególności podwozia), samochodów wyścigowych, motocykli itp. Celem stosowania owiewki osłaniającej wystające części pojazdu jest zmniejszenie ich oporu aerodynamicznego lub interferencyjnego – np. przy przejściu kadłuba w skrzydło.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɔˈvʲjɛfka, AS: ovʹi ̯efka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owiewanie n., owianie n.

 czas. owiewać ndk., wiać ndk., owiać dk.

Wiktionary


owiewowy

→ owiew


SJP.pl

Patrz:

owiew

owieńczać

rzadko: otaczać wieńcem


SJP.pl


owieśny

przymiotnik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. owsiany

Wiktionary


owijacz

pas tkaniny służący do owijania nóg poniżej kolan


SJP.pl

Owijacz – rodzaj długiego, prostokątnego kawałka płótna, owijanego spiralnie na nodze od kostki do kolana, zakończonego trokami do wiązania.

Zakładane na trzewik i na spodnie owijacze stosowane były jako część umundurowania piechoty i strzelców konnych w wielu krajach, także w Polsce.

Wikipedia


owijak

1. pas tkaniny służący do owijania nóg poniżej kolan, używany zwłaszcza przez żołnierzy piechoty przed II wojną światową; owijacz;
2. narzędzie bosmańskie, używane przy motowiązaniu


SJP.pl


owijanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) okręcanie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔvʲĩˈjãɲjɛ, AS: ovʹĩi ̯ãńi ̯e

Wiktionary

Powiązane:

 czas. owijać, owinąć

Wiktionary


owijać

zawijać, obwijać, okręcać, okrywać, otulać


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. owinąć)

 (1.1) otaczać szczelnie, osłaniać dookoła

czasownik zwrotny niedokonany owijać się (dk. owinąć się)

 (2.1) okręcać czym samego siebie

 (2.2) otaczać co, wijąc się wokół tego

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈvʲĩjat͡ɕ, AS: ovʹĩi ̯ać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owijacz m., owijak m., owijarka ż., owijka ż., owijanie n., owinięcie n.

 czas. owinąć dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) okładać, okręcać, otulać, zawijać

 (2.1) okręcać się, okrywać się, otulać się, zawijać się

 (2.2) obejmować, okrążać, okręcać się, oplatać, otaczać

Wiktionary


owijka

1. to, co służy do owinięcia czegoś; osłonka;
2. zabezpieczenie antypoślizgowe umieszczane na rączkach np. rowerów, rakiet tenisowych itp


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1)  coś co służy do owinięcia czegoś, osłonka

 (1.2)  zabezpieczenie antypoślizgowe na kierownicy

Wiktionary

Owijka – taśma owijana wokół kierownicy roweru szosowego, której zadaniem jest zapobiegnięcie ślizganiu się rąk, zapewniając przy tym dobrą kontrolę roweru podczas jazdy.

W kierownicy szosowej nie stosuje się tzw. „rączek” – tak jak w przypadku innych konstrukcji – przez wzgląd na to, iż kolarz podczas jazdy korzysta z całej jej długości, co jest z kolei spowodowane konstrukcją tejże kierownicy.

Wikipedia

Powiązane:

 czas. owijać

Wiktionary


owinąć

obwinąć;
1. okręcić coś czymś dookoła, np. w celu ochrony przed czymś; zawinąć;
2. owinąć się:
a) obtoczyć coś dookoła;
b) otulić z każdej strony


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. owijać)

 (1.1) dokonany od|owijać.

czasownik zwrotny dokonany owinąć się (ndk. owijać się)

 (2.1) dokonany od|owijać się.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Luke uświadamia sobie, że poszycie maszyny kroczącej jest zbyt wytrzymałe, by przebiły je lasery, co oznacza, że będą musieli podlecieć przerażająco blisko, by owinąć nogi maszyn linkami harpunów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈvʲĩnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: ovʹĩnõńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owijanie n., owinięcie n.

 czas. owijać ndk.

Wiktionary


owiraptor

Ow

Wikipedia


owisać

dawniej: obwisać


SJP.pl


owista

zwolennik teorii głoszącej, że w jaju znajduje się miniaturowy osobnik dorosły; owulista


SJP.pl


owiynzi

przymiotnik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. wołowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Owiynzi miynso je zdrowsze jako świński.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owiynzina ż., owiynziok m.

Wiktionary


owiynzina

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. spoż. wołowina

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owiynziok m.

 przym. owiynzi

Wiktionary


owiynziok

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. choreogr. trzyczęściowy taniec górali śląskich

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owiynzina ż.

 przym. owiynzi

Wiktionary


owić

rzadko: opleść dookoła; spowić


SJP.pl


owlec

dawniej:
1. powlec, zawlec;
2. ubrać kogoś w coś; wdziać; włożyć coś; oblec;
3. powłóczyć coś


SJP.pl


owlekać

dawniej:
1. powlekać, zawlekać;
2. ubierać kogoś w coś; wdziewać; wkładać coś, oblekać;
3. włóczyć coś


SJP.pl


owo

forma zaimka.

 (1.1) lp. n. zaimka ów

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. owak

Wiktionary


owo-

przedrostek

 (1.1) jajo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) owo- + -logia — owologia

 (1.1) owo- + wegetarianizm — owowegetarianizm

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔvɔ, AS: ovo

Wiktionary


owoc

1. występujący u roślin okrytozalążkowych wytwór zalążni słupka kwiatowego;
2. rezultat działań, wynik, skutek;
3. potocznie, zbiorowo: płody drzew oraz krzewów owocowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. organ rozrodczy roślin, powstający z zalążni, zawierający nasiona;

 (1.2) przen. skutek pewnych działań

 (1.3) kulin. mięsisty i słodki owoc (1.1) lub owocostan różnych roślin, który można spożywać na surowo

Wiktionary

Ow

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Owocem dyni jest nibyjagoda o zróżnicowanym kształcie i wielkości.

 (1.2) Owocem naszej ciężkiej pracy nie zawsze są sukcesy.

 (1.3) W jego diecie musi być więcej owoców i warzyw.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔvɔt͡s, AS: ovoc

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owocnik m., owocnia ż., owocówka ż., owocowanie n., zaowocowanie n., owocowość ż., owocność ż., owocarstwo n.

:: zdrobn. owocek m.

 czas. owocować ndk., zaowocować dk.

 przym. owocny, owocowy, owocarski

 przysł. owocowo, owocnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) rezultat, skutek, plon

Wiktionary


owocanka

owocanka południówka - owad z rodziny nasionnicowatych, szkodnik roślin uprawnych


SJP.pl


owocarka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) naczynie do przechowywania lub podawania owoców, na ogół dekoracyjne

 (1.2) kobieta handlująca owocami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na zewnętrznej ściance owocarki została wygrawerowana grupa rozbawionych ludzi.

 (1.2) Jeżeli Babcia sięgnęła po owoce, które, według owocarki, nie były jej „godne”, mówiła: „Ten towar nie dla pani”, zwrot genialny w swojej delikatności, bo i niedyskredytujący handlującego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔvɔˈt͡sarka, AS: ovocarka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owoc m., owocek m., owocówka ż., owocowość ż., owocność ż., owocowanie n., zaowocowanie n., owocnik m., owocowiec m., owocnica ż.

:: fm. owocarz m.

 czas. owocować ndk., zaowocować dk.

 przym. owocowy, owocny

 przysł. owocnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) owocnica

Wiktionary


owocarnia

1. dawniej: pomieszczenie do przechowywania owoców;
2. sklep z owocami


SJP.pl


owocarski

dotyczący owocarza, owocarstwa


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący owocarstwa lub owocarza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owoc mrz., owocówka ż.

Wiktionary


owocarstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) hodowla owoców

 (1.2) nauka o hodowli owoców

 (1.3) handel owocami

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owoc mrz., owocówka ż.

Wiktionary


owocarz

sadownik lub sprzedawca owoców


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba hodująca owoce lub nimi handlująca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owoc m., owocek m., owocówka ż., owocowość ż., owocność ż., owocowanie n., zaowocowanie n., owocnik m., owocowiec m.

:: fż. owocarka m.

 czas. owocować ndk., zaowocować dk.

 przym. owocowy, owocny

 przysł. owocnie

Wiktionary


owoce

1. występujący u roślin okrytozalążkowych wytwór zalążni słupka kwiatowego;
2. rezultat działań, wynik, skutek;
3. potocznie, zbiorowo: płody drzew oraz krzewów owocowych


SJP.pl


owocek

zdrobnienie od: owoc


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: owoc

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owocówka ż., owocarz mos., owoc mrz., owocarka ż.

 czas. zaowocować

Wiktionary


owocnia

część owocu powstała ze ścianek zalążni słupka kwiatowego lub z płonnych elementów kwiatu; perykarp


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. część owocu, powstająca ze ściany zalążni;

Wiktionary

Owocnia ("perykarp") – część owocu, powstająca ze ściany zalążni (tj. z jednego lub wielu owocolistków). Jeżeli owocnia powstaje z zalążni dolnej jest nazywana ścianą owocu. Owocnia otacza nasiona do czasu osiągnięcia przez nie dojrzałości, a w przypadku owoców beznasiennych (partenokarpicznych) buduje cały owoc.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Orzeszki zawierające 1–3 nasiona, otoczone twardą, zdrewniałą owocnią, rzadziej torebki o owocni skórzastej i pękającej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈvɔt͡sʲɲa, AS: ovocʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owocówka ż., owoc, owocnik, owocowanie

 czas. owocować

 przym. owocowy, owocny

 przysł. owocnie, owocowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) perykarp

Wiktionary


owocnica

błonkówka z rodzaju pilarzy składająca jaja w zawiązkach owoców drzew owocowych


SJP.pl


owocnie

przysłówek

 (1.1) w sposób owocny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pracował owocnie w wielu instytucjach społecznych

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈvɔt͡sʲɲɛ, AS: ovocʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. owocny, owocowy

 rzecz. owocówka ż., owocarz mos., owocarka ż., owocnia ż., owoc

 czas. owocować, zaowocować

Wiktionary


owocniej

stopień wyższy od przysłówka: owocnie


SJP.pl


owocniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: owocny


SJP.pl


owocnik

wytwór grzybni grzybów wyższych, nadziemny lub podziemny, zbudowany ze zbitych strzępek tkanki rzekomej; wytwarza zarodniki i służy do rozmnażania się


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mykol. zbita część grzybni, występująca u grzybów wyższych, tworząca zarodniki;

Wiktionary

Owocnik, karpofor, sporofor, sporokarp – zbita część grzybni, w której na zewnątrz lub wewnątrz powstają zarodniki płciowe (mejospory). Owocniki występują głównie u grzybów wyższych; workowców i podstawczaków. Ich budowa jest charakterystyczna dla różnych grup grzybów. Wyróżnia się w nich dwa rodzaje grzybni: płonną – hamatecjum, stanowiącą rusztowanie – i zarodnionośną – hymenium (obłocznię), w której wytwarzane są zarodniki.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Owocniki podstawczaków są zbudowane z trzonu i kapelusza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈvɔt͡sʲɲik, AS: ovocʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owocówka ż., owocarz mos., owoc mrz., owocnia ż., owocarka ż.

 przym. owocny, owocowy

 czas. zaowocować

Wiktionary


owocnikować

o grzybach: wydawać owocniki


SJP.pl


owocnikowy

→ owocnik


SJP.pl

Patrz:

owocnik

owocność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co owocne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. owocny

 rzecz. owocówka ż., owocarz mos., owoc mrz., owocarka ż.

 czas. zaowocować

Wiktionary


owocny

przynoszący zyski, dobry, udany


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) dający rezultaty, przynoszący korzyści

 (1.2) przest. rodzący owoce, obfitujący w nie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ta zaledwie kilkugodzinna sesja była jednak na tyle owocna, że Wexler zdecydował się na dalszą pracę z tą samą ekipą, tyle że w Nowym Jorku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈvɔt͡snɨ, AS: ovocny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owocarz mos., owoc m., owocnik m., owocnia ż., owocówka ż., owocowanie n., zaowocowanie n., owocność ż., owocarka ż.

 czas. owocować, zaowocować

 przym. owocowy

 przysł. owocowo, owocnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) korzystny, skuteczny

 (1.2) współcz. owocowy

Wiktionary


owocobranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) ogrod. jesienne zbiory owoców

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do owocobrania zatrudniliśmy dwudziestu Ukraińców.

Wiktionary


owocodajny

rodzący owoce, bogaty w owoce


SJP.pl


owocojad

rodzaj ptaków z rodziny bławatnikowatych


SJP.pl


owocolistek

Ow

Wikipedia


owoconośny

rodzący owoce


SJP.pl


owocorodny

dostarczający owoców


SJP.pl


owocostan

owoc wielokrotny; owoce powstałe z jednego kwiatostanu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. owoce z jednego kwiatostanu;

Wiktionary

Owocostan, owoc złożony – owoce powstające z przeobrażenia całych kwiatostanów. W różnych źródłach termin jest różnie ujmowany. W wąskim ujęciu owocostany tworzone są z owoców zrastających się w różnym stopniu z pozostałymi częściami kwiatostanu, takimi jak: dno kwiatowe, okwiat, liście przykwiatowe i oś kwiatostanu. Takie owocostany po dojrzeniu w całości odpadają od rośliny. W zależności od sposobu wykształcenia owocu dzieli się je na:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌɔvɔˈt͡sɔstãn, AS: ovocostãn

Wiktionary


owocowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|owocować.

Wiktionary

Owocowanie to przekształcanie się całej zalążni lub tylko jej części i dna kwiatowego (np. gruszki, jabłka, truskawki) w owoc, natomiast zalążków w nasiona u roślin wyższych, natomiast u roślin niższych wykształcają się w trakcie owocowania różnego typu zarodniki.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ze względu na to, że po owocowaniu drzewo zamiera waląc się na otoczenie i powodując w nim szkody – rośliny te sadzone są poza tym tylko na odpowiednio rozległych terenach zielonych i w kolekcjach botanicznych.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. zaowocować, owocować ndk.

 rzecz. owocówka ż., owocarz mos., owoc mrz., owocnia ż., owocarka ż.

 przym. owocny, owocowy

Wiktionary


owocować

czasownik

 (1.1) rodzić owoce

 (1.2) przen. przynosić konsekwencje, rezultaty jakiegoś działania

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Takie działania już zaczynają owocować - powiedział reporterowi "Detektywa" jeden z utajnionych specjalistów grupy "Obcy".

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔvɔˈt͡sɔvat͡ɕ, AS: ovocovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owocówka ż., owocarz mos., owocarka ż., owocowanie n., owocnia ż., owoc

 przym. owocny, owocowy

 przysł. owocnie

 czas. zaowocować

Wiktionary


owocowiec

1. statek przystosowany do transportu owoców;
2. część nazwy systematycznej wielu owadów żerujących na owocach, np. przędziorek owocowiec, krasanka owocowiec, pędruś owocowiec;
3. potocznie: ciasto z owocami


SJP.pl

Owocowiec ("Artibeus") – rodzaj ssaków z podrodziny owocnikowców (Stenodermatinae) w obrębie rodziny liścionosowatych (Phyllostomidae).

Wikipedia


owocowość

cecha czegoś zrobionego z owoców, smakującego lub pachnącego jak owoc


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co owocowe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. owocowy

 rzecz. owocówka ż., owocarz mos., owoc mrz., owocarka ż.

 czas. zaowocować

Wiktionary


owocowy

1. zrobiony z owoców, np. wino owocowe;
2. wydający jadalne owoce, np. krzew owocowy;
3. powiązany ze sprzedażą i przetwórstwem owoców, np. dział owocowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który jest zrobiony z owoców, smakuje lub pachnie jak owoc

 (1.2) dotyczący owoców, związany z owocami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mamo! Kup mi jakiś sok owocowy!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔvɔˈt͡sɔvɨ, AS: ovocovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owocarz mos., owoc m., owocnik m., owocnia ż., owocówka ż., owocowanie n., zaowocowanie n., owocowość ż., owocarka ż.

 czas. owocować, zaowocować

 przym. owocny

 przysł. owocowo, owocnie

Wiktionary


owocoznawstwo

nauka o drzewach i krzewach owocowych; pomologia


SJP.pl


owocożer

rodzaj ptaków z rodziny gołębiowatych


SJP.pl


owocożerność

→ owocożerny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. sposób odżywiania się zwierząt, także człowieka, polegający na żywieniu się owocami

Wiktionary

Patrz:

owocożerny

Powiązane:

 przym. owocożerny

 przysł. owocożernie

Wiktionary


owocożerny

przymiotnik

 (1.1) zool. żywiący się owocami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czy ten dziwny ssak jest mięsożerny, miodożerny, owadożerny, owocożerny, czy trawożerny?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owocożerność ż.

Wiktionary


owocożery

rodzaj ptaków z rodziny gołębiowatych


SJP.pl


owocyt

komórka jajowa; oocyt


SJP.pl


owoczesny

przestarzałe: właściwy wcześniej wspomnianym czasom; ówczesny


SJP.pl


owocześnie

→ owoczesny


SJP.pl

Patrz:

owoczesny

owocówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. muszka owocowa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przez chwilę w półcieniu się kotłowało, wzbijały się kłęby kurzu i wirowały jak roje owocówek nad koszykiem pełnym zgniłych gruszek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owoc mrz., owocnik m., owocnia ż., owocowanie n., zaowocowanie n., owocowość ż., owocność ż., owocarstwo n.

:: zdrobn. owocek m.

 czas. owocować ndk., zaowocować dk.

 przym. owocny, owocowy, owocarski

 przysł. owocowo, owocnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) muszka owocowa, muszka owocówka

Wiktionary


owodnia

wewnętrzny płat błony otaczającej płód u kręgowców; amnion


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) anat. jedna z błon płodowych;

Wiktionary

Ow

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɔˈvɔdʲɲa, AS: ovodʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. bezwodzie n., bezowodniowiec mzw., owodniowiec mzw., owodniowce nmos., woda ż.

 przym. owodniowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) amnion

Wiktionary


owodniowce

kręgowiec (gad, ptak i ssak), u którego w rozwoju zarodkowym pojawiają się błony płodowe


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Amniota|Haeckel|ref=tak., klad obejmujący kręgowce zdolne do rozwoju zarodkowego na lądzie;

Wiktionary

Owodniowce (Amniota) – klad obejmujący kręgowce, mające zdolność rozwoju zarodkowego na lądzie (gady, ptaki i ssaki). Uzyskały ją dzięki wytworzeniu błon płodowych, które tworzą środowisko dla właściwego rozwoju zarodka.

W kladystyce przedstawiane są jako część grupy czworonogich obejmującą zauropsydy i synapsydy, które rozdzieliły się od siebie w karbonie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na tablicy przedstawiony został kladogram owodniowców.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owodnia ż.

Wiktionary


owodniowiec

kręgowiec (gad, ptak i ssak), u którego w rozwoju zarodkowym pojawiają się błony płodowe


SJP.pl


owodniowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z owodnią, dotyczący owodni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. woda ż., bezwodzie n., owodnia ż.

Wiktionary


owogeneza

proces tworzenia się u człowieka i zwierząt dojrzałej komórki jajowej z pierwotnych komórek płciowych; oogeneza


SJP.pl


owoglobulina

proteina występująca głównie w białku jaj


SJP.pl


owolaktarianin

wegetarianin, którego dieta obejmuje także mleko, produkty mleczne oraz jaja; laktoowowegetarianin


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wegetarianin jedzący jajka i przetwory mleczne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jestem owolaktarianinem od 6. roku życia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔvɔlaktarʲˈjä̃ɲĩn, AS: ovolaktarʹi ̯ä̃ńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owolaktarianizm m.

:: fż. owolaktarianka ż.

 przym. owolaktariański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) laktoowowegetarianin

Wiktionary


owolaktarianizm

forma wegetarianizmu dopuszczająca spożywanie jaj i produktów mlecznych; laktoowowegetarianizm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) odmiana wegetarianizmu przyzwalająca na spożycie jajek i przetworów mlecznych;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔvɔlaktarʲˈjä̃ɲism̥, AS: ovolaktarʹi ̯ä̃ńism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owolaktarianin m., owolaktarianka ż.

 przym. owolaktariański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) laktoowowegetarianizm

Wiktionary


owolaktarianka

kobieta stosująca dietę wyłączającą mięso i ryby, ale dopuszczającą mleko, produkty mleczne i jaja; laktoowowegetarianka


SJP.pl


owolaktariański

→ owolaktarianizm, → owolaktarianin


SJP.pl

Patrz:

owolaktarianizm, → owolaktarianin

owolog

ornitolog badający ptasie jaja; oolog


SJP.pl


owologia

dziedzina ornitologii zajmująca się badaniem jaj ptasich; oologia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. dział ornitologii zajmujący się jajami, w szczególności ptasimi – ich budową, ubarwieniem, wielkością, kształtem i zmiennością;

Wiktionary

Ow

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) oologia

Wiktionary


owoskop

przyrząd służący do prześwietlania jaj ptactwa domowego celem sprawdzenia ich świeżości lub kontroli zarodka


SJP.pl

Owoskop (ooskop) (łac. "ovum" „jajo” + gr. "skopeín" „patrzeć”) – przyrząd służący do prześwietlania ptasich jak i innych jaj, aby sprawdzić ich świeżość lub rozwój zarodka.

Wikipedia


owowegetarianin

osoba niejedząca mięsa i ryb, lecz dopuszczająca w swojej diecie jajka


SJP.pl


owowegetarianizm

forma wegetarianizmu dopuszczająca spożywanie jaj


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rzad. odmiana weganizmu dopuszczająca spożycie jaj;

Wiktionary

Owowegetarianizm ("ovo" – łac. jajko) – odmiana wegetarianizmu przyzwalająca na spożycie jaj. Owowegetarianie nie spożywają mięsa (w tym mięsa ryb) i przetworów mlecznych, a także innych produktów pochodzących z uboju zwierząt, takich jak żelatyna.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rzadziej znanymi rodzajami diet eliminujących mięso jest owowegetarianizm oraz laktoowowegetarianizm.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owowegetarianin mos., owowegetarianka ż.

 przym. owowegetariański

Wiktionary


owowegetarianka

→ owowegetarianin


SJP.pl

Patrz:

owowegetarianin

owowegetariański

→ owowegetarianizm, → owowegetarianin


SJP.pl

Patrz:

owowegetarianizm, → owowegetarianin

owoż

przestarzale: otóż (partykuła wprowadzająca nową wypowiedź); owóż


SJP.pl


owp

1. Obóz Wielkiej Polski - organizacja polityczna działająca w latach 1926-33;
2. Organizacja Wyzwolenia Palestyny - palestyńska organizacja polityczna powstała w roku 1964


SJP.pl

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj żeński lub nijaki

 (1.1) = polit. Organizacja Wyzwolenia Palestyny;

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy lub nijaki

 (2.1) = polit. Obóz Wielkiej Polski;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Obóz Wielkiej Polski
  • Organizacja Wojskowa Pomorza
  • Organizacja Wyzwolenia Palestyny

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jeszcze raz mógł zginąć w roku 1985, kiedy w odpowiedzi na kolejne zamachy minister obrony Icchak Rabin, po konsultacji z premierem Szimonem Peresem, dał rozkaz zbombardowania tuniskiej kwatery OWP.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔ‿vu‿ˈpɛ, AS: o‿vu‿pe

Wiktionary


owrzodzenie

okryć się wrzodami


SJP.pl


owrzodzeniowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z owrzodzeniem, dotyczący owrzodzenia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owrzodzenie n.

Wiktionary


owrzodziały

okryć się wrzodami


SJP.pl


owrzodzieć

okryć się wrzodami


SJP.pl


owrzodzony

przymiotnik

 (1.1) med. mający wrzody albo pokryty wrzodami

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wrzód mrz., wrzodzik mrz.

 czas. wrzodzieć ndk.

 przym. wrzodowy

Wiktionary


owrzódka

owrzódka konwaliowa - gatunek błonkówki z rodziny pilarzowatych


SJP.pl


owręż

rodzaj krzywej


SJP.pl


owrężenie

wykres kształtu kadłuba statku


SJP.pl


ows

skrótowiec

 (1.1) = ogólne warunki spedycyjne

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔ‿vu‿ˈɛs, AS: o‿vu‿es

Wiktionary


owsiak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jerzy Owsiak (ur. 1953) – polski społecznik, twórca Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy
  • Stanisław Owsiak (ur. 1946) – polski ekonomista, członek Rady Polityki Pieniężnej

Wikipedia


owsiakowy

przymiotnik

 (1.1) należący do Owsiaka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Owsiak

Wiktionary


owsianeczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: owsianka

Wiktionary

Owsianeczka – dawny zaścianek. Tereny, na których leżał, znajdują się obecnie na Białorusi, w obwodzie witebskim, w rejonie miorskim, w sielsowiecie Nowy Pohost.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. owsianka ż.

Wiktionary


owsianka

1. potrawa przygotowana z płatków owsianych;
2. słoma z wymłóconego owsa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. zupa z płatków owsianych na mleku lub wodzie;

 (1.2) roln. słoma z owsa używana jako pasza dla zwierząt;

 (1.3) icht. zob. słonecznica.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • owsianka – potrawa przyrządzona z płatków owsianych
  • owsianka – pasza dla zwierząt
  • owsianka – inna nazwa słonecznicy pospolitej, gatunku ryby z rodziny karpiowatych
  • Owsianka – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wrocławskim, w gminie Kobierzyce
  • Owsianka – część wsi Nowe Dwory w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Brzeźnica
  • Owsianka – przysiółek wsi Zawiszyn w woj. mazowieckim, w pow. wołomińskim, w gminie Jadów
  • Owsianka – część wsi Kosowy w woj. podkarpackim, w pow. kolbuszowskim, w gminie Niwiska
  • Owsianka – kolonia w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Czarna Dąbrówka
  • Owsianka – potok, dopływ Tarnawki
  • Owsianka – wieś w obwodzie witebskim, w rejonie miorskim, w sielsowiecie Nowy Pohost
  • Owsianka (ros. Овсянка) – wieś w Rosji, w Kraju Krasnojarskim, w okręgu miejskim Diwnogorska

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɔfʲˈɕãnka, AS: ofʹśãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owies m., owsik mrz./mzw.

 przym. owsiany

Wiktionary


owsiankowy

→ owsianka


SJP.pl

Patrz:

owsianka

owsiany

→ owies


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący owsa; zrobiony z owsa

Wiktionary

Patrz:

owies

Powiązane:

 rzecz. owies mrz., owsianka ż., owsik mrz./mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Śląsk Cieszyński owieśny

Wiktionary


owsica

choroba przewodu pokarmowego wywoływana przez pasożyty zwane owsikami; enterobioza


SJP.pl

Owsica, enterobioza (łac. "enterobiosis", "oxyuriasis") – inwazyjna choroba pasożytnicza spowodowana przez drobnego nicienia – owsika ludzkiego ("Enterobius vermicularis").

Wikipedia


owsik

1. mały pasożyt występujący w jelitach ssaków, głównie u dzieci;
2. inna nazwa niektórych roślin z rodziny traw, m.in.:
a) owies głuchy;
b) owies szorstki;
c) owsik złocisty - konietlica;
d) owsik wyniosły - rajgras wyniosły a. francuski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Enterobius vermicularis|ref=tak., owsik ludzki, nicień pasożytujący w jelicie człowieka;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) zdrobn. od: owies

 (2.2) bot. pot. owies szorstki

 (2.3) bot. zob. owsik złocisty., konietlica łąkowa

 (2.4) bot. zob. owsik wyniosły., rajgras wyniosły

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • owsik ludzki – pasożyt
  • owsik wyniosły – gatunek trawy

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɔfʲɕik, AS: ofʹśik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owies m., owsianka ż., owsica ż., owsiak m., owiesek m.

 przym. owsiany, owsikowy, owsicowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. rupia

 (2.1) owiesek

 (2.2) owies szorstki

 (2.3) konietlica łąkowa

 (2.4) rajgras wyniosły

Wiktionary


owsiki

1. mały pasożyt występujący w jelitach ssaków, głównie u dzieci;
2. inna nazwa niektórych roślin z rodziny traw, m.in.:
a) owies głuchy;
b) owies szorstki;
c) owsik złocisty - konietlica;
d) owsik wyniosły - rajgras wyniosły a. francuski


SJP.pl


owsisko

1. zgrubienie od: owies;
2. pole obsiane owsem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. roln. ściernisko po owsie

Wiktionary


owsiński

nazwisko


SJP.pl


owszejki

przysłówek

 (1.1) stpol. całkiem, w ogóle, zupełnie

przymiotnik

 (2.1) stpol. całkowity, nieograniczony

 (2.3) stpol. zwłaszcza

 (2.4) stpol. wszelako

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) A widząc to biskupowie i lucemiernicy, iż Jezus owszejki już chodzić nie może, bojąc sie, aby na drodze nie umarł, kazali jednemu człowiekowi Szymunowi idąc ze wsi, aby on wziął krzyż Jezusowy.

 (1.1) To wszytko w jego moc dał, / Jedno mu drzewo zakazał, / By go owszejki nie ruszał / Ani się na nie pokuszał (…).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔfˈʃɛjci, AS: ofšei ̯ḱi

Wiktionary


owszem

partykuła potwierdzająca wypowiedź rozmówcy; tak


SJP.pl

partykuła

 (1.1) odpowiedź twierdząca, potwierdzająca słowa rozmówcy (także na pytanie z partykułą nie)

 (1.2) z dodatkowym zdaniem, zaprzeczającym słowom rozmówcy: odpowiedź przecząca

spójnik / partykuła

 (2.1) książk. wprowadzenie zdania będącego potwierdzeniem i intensyfikacją zdania poprzedniego

Wiktionary

Owszem – debiutancka płyta zespołu Zmaza.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wiedziałeś o tym? – Owszem.

 (1.1) Nie masz przy sobie ani grosza? – Owszem.

 (1.2) Chyba nie pójdziesz tam teraz? – Owszem, pójdę.

 (2.1) Nikt mu złego słowa nie powiedział, owszem, nawet go chwalili.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔfʃɛ̃m, AS: ofšẽm

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) tak, dokładnie, dokładnie tak, racja, właśnie, jak najbardziej, naturalnie, oczywiście, rzecz jasna, w rzeczy samej, ano, faktycznie, istotnie, naprawdę, nie inaczej, no, no tak, rzeczywiście, w istocie, przest. zaiste

 (2.1) a nawet, ba, co więcej, nawet lepiej, powiem więcej

Wiktionary


owulacja

uwolnienie dojrzałej komórki jajowej z dojrzałego pęcherzyka jajnikowego do jajowodu lub jamy ciała u kobiet i samic ssaków; jajeczkowanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. fizj. proces wytwarzania komórek jajowych u ssaków płci żeńskiej;

Wiktionary

Ow

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z dwunastu sztuk krów, u których stwierdzili mnogą owulację, jedynie trzy krowy urodziły bliźnięta.

 (1.1) U kobiet owulacja występuje co ok. 28 dni.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owulowanie n.

 czas. owulować

 przym. owulacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jajeczkowanie

Wiktionary


owulacyjny

dotyczący owulacji, związany z owulacją (np. proces owulacyjny, testy owulacyjne)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) biol. związany z owulacją

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kora nadnerczy wydziela zbyt małe ilości estrogenów dla podtrzymania funkcji owulacyjnej jajników.

 (1.1) W czasie całego cyklu miesięcznego, tylko w ciągu 36 godzin (tyle trwa faza owulacyjna) może dojść do zapłodnienia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owulacja ż., owulowanie n.

 czas. owulować ndk.

Wiktionary


owulista

zwolennik teorii głoszącej, że w jaju zawarty jest miniaturowy osobnik dorosły


SJP.pl


owulka

potocznie: owulacja


SJP.pl


owulowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|owulować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owulacja ż.

 czas. owulować ndk.

 przym. owulacyjny

Wiktionary


owulować

przechodzić (przejść) owulację, czyli jajeczkowanie; jajeczkować


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) biol. przechodzić owulację

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. owulacja ż., owulowanie n.

 przym. owulacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jajeczkować

Wiktionary


owy

dawniej: ów (ten, ten właśnie)


SJP.pl

zaimek

 (1.1) daw. ów

forma zaimka.

 (2.1) daw. nmos. od: ów (= owe)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kto tedy widział owy kocioł z kaszą / Lub ową izbę – ten łatwo zrozumie, / Jaki gwar powstał w tylu pułków tłumie, …

 (2.1) Nuż owy rzezane kabatki, nuż owy pontaliki, nuż owy zawiesiste delijki, jeden drugiemu się równając, nic nie patrząc na stan i na majętności swoje (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔvɨ, AS: ovy

Wiktionary

Powiązane:

 zaim. ów

Wiktionary


owóż

przestarzale: otóż (partykuła wprowadzająca nową wypowiedź); owoż


SJP.pl

zaimek przysłowny

 (1.1) przest. … rozpoczynający komentarz lub uzupełnienie poprzedniej wypowiedzi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Owóż nie może być inaczej, tylko on ją z rzezi salwował i gdzieś wywiózł.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔvuʃ, AS: ovuš

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. owak

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) otóż, tak więc, zatem

Wiktionary


owędy

inną drogą, tamtędy; zwykle w wyrażeniu "tędy (i) owędy" - tu i tam, różnymi drogami


SJP.pl

zaimek

 (1.1) inną drogą, ani tędy, ani tamtędy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈvɛ̃ndɨ, AS: ovẽndy

Wiktionary

Powiązane:

 zaim. ów

 przysł. owak

Wiktionary


owędzać

przesycać coś dymem; obwędzać


SJP.pl


owędzić

przesycić coś dymem; obwędzić


SJP.pl


owładać

1. brać we władanie, w posiadanie;
2. o uczuciach, namiętnościach: opanowywać kogoś


SJP.pl


owładnąć

1. wziąć we władanie, objąć w posiadanie; zawładnąć, zagarnąć;
2. o uczuciach, namiętnościach: opanować, ogarnąć, zawładnąć


SJP.pl


owłaszać

rzadko: owłaszać się - pokrywać się włosami; uwłaszać się


SJP.pl


owłosienie

rzadko: owłosić się - pokryć się włosami; uwłosić się


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) włosy na ciele człowieka lub zwierzęcia

 (1.2) włoski na liściach lub innych częściach roślin

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • ogólnie włos jako część owłosienia
  • owłosienie ciała

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌɔvwɔˈɕɛ̇̃ɲɛ, AS: ovu̯ośė̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. włos m., włosie n., włosy nmos., włoch mrz., włosięta nmos.

 przym. owłosiony, włochaty

Wiktionary


owłosiony

pokryty włosami, szczeciną lub rzęskami; owłoszony, uwłoszony, uwłosiony


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) taki, który ma włosy, owłosienie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jacek ma seksownie owłosioną klatę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔvwɔˈɕɔ̃nɨ, AS: ovu̯ośõny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. włosięta nmos., włoch mrz., włos m., owłosienie n., włosek m., włosiennica ż.

 przym. włosowy, włosisty, uwłosiony, włochaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kosmaty, porosły włosami, włosisty

Wiktionary


owłosić

rzadko: owłosić się - pokryć się włosami; uwłosić się


SJP.pl


owłoszony

pokryty włosami, szczeciną lub rzęskami; owłosiony, uwłoszony, uwłosiony


SJP.pl


oxazepam

organiczny związek chemiczny, lek przeciwlękowy z grupy benzodiazepin; oksazepam


SJP.pl


oxeladin

środek przeciwkaszlowy


SJP.pl


oxer

przeszkoda w jeździectwie; okser


SJP.pl


oxford

miasto w Anglii; Oksford


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) zob. Oksford.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔksfɔrt, AS: oksfort

Wiktionary


oxfordzki

→ Oxford; oksfordzki


SJP.pl


oxycort

[czytaj: oksykort] preparat leczniczy zawierający antybiotyk, stosowany w stanach zapalnych skóry, występujących razem z zakażeniem bakteryjnym i w alergiach


SJP.pl


oxyterracyna

nazwa handlowa antybiotyku zawierającego oksytetracyklinę


SJP.pl


oyrzanowski

nazwisko


SJP.pl


oz

wąski wał zbudowany z piasków i żwirów naniesionych przez wody płynące szczelinami wewnątrzlodowcowymi; esker


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. wał lub silnie wydłużony pagórek, powstały wskutek osadzania piasku i żwiru przez płynące wody polodowcowe;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Oz – fiński zespół muzyczny
  • -Oz- – japoński zespół visual kei, grający głównie rock alternatywny
  • OZ – polski zespół rockowy Oddział Zamknięty, który zyskał popularność w Polsce w latach 80.
  • Amos Oz – izraelski pisarz
  • Frank Oz – amerykański aktor, reżyser, lalkarz
  • Mehmet Oz – chirurg płucno-sercowy
  • Oz Sanchez – amerykański niepełnosprawny kolarz
  • Oz – siglum biblijne Księgi Ozeasza
  • oz – forma rzeźby terenu (forma wąskiego wału piaskowego)
  • Oz – miejscowość i gmina we Francji
  • oz (uncja) – jednostka masy lub objętości
  • Kraina Oz – fikcyjna kraina wymyślona przez Lymana Franka Bauma

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɔs, AS: os

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ozowy

Wiktionary


ozalid

materiał światłoczuły uczulony związkami dwuazowymi, wykorzystywany w drukarstwie do kopiowania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) druk. wydruk kontrolny publikacji po wykonaniu impozycji składek;

Wiktionary

Ozalid – materiał światłoczuły uczulony związkami dwuazowymi, wykorzystywany w drukarstwie, a dawniej w architekturze i inżynierii do kopiowania. Ma szary kolor (kiedyś fioletowy).

W poligrafii ozalidy oznaczały próbne (robocze) wydruki przeznaczone do sprawdzenia przez klienta, wykonane techniką ozalidową z materiałów światłoczułych (klisz), z których, po akceptacji i wprowadzeniu poprawek, naświetlane były ostateczne formy drukowe (tzw. blachy) do druku offsetowego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wykonawca musi dostarczyć wydruk próbny (ozalid kolorowy) oraz proof (cromalin) okładki. (z Internetu)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈzalʲit, AS: ozalʹit

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ozalidowy

Wiktionary


ozalidowy

przymiotnik od: ozalid


SJP.pl


ozan

ludowy poeta i pieśniarz w krajach azjatyckich; aszyk, akyn, żyrau


SJP.pl

Ozan – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Owernia-Rodan-Alpy, w departamencie Ain.

Wikipedia


ozawa

[czytaj: oDZAła albo oZAła] nazwisko


SJP.pl


ozdabianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|ozdabiać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔzdaˈbʲjä̃ɲɛ, AS: ozdabʹi ̯ä̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ozdabiać

 rzecz. ozdoba ż.

Wiktionary


ozdabiać

czasownik

 (1.1) czynić coś ładniejszym lub strojniejszym

czasownik zwrotny niedokonany ozdabiać się (dk. ozdobić się)

 (2.1) stroić siebie samego, upiększać się, sprawiać, że wygląda się ładniej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mają papier, który umieją ozdabiać różnokolorowymi obrazami…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔzˈdabʲjät͡ɕ, AS: ozdabʹi ̯äć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ozdobność ż., ozdoba, ozdobnik, ozdobienie, ozdabianie

 czas. ozdobić, zdobić

 przym. ozdobny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przystrajać, dekorować, upiększać

Wiktionary


ozdjęciować

potocznie: obfotografować


SJP.pl


ozdoba

element zdobniczy obiektu, zwykle niemający wartości użytkowej, natomiast stanowiący o odczuciach estetycznych obserwatora


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) coś, co ozdabia; dodatek upiększający coś

 (1.2) coś lub ktoś, z czego można być dumnym

 (1.3) daw. gw-pl|Podkarpacie. omasta

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To złoto, srebro i ozdoby tej komnaty do kogo należą?

 (1.2) Toteż zapraszają ją wszędzie, bo to niemała ozdoba salonu taka figura.

 (1.2) Żona uczciwa ozdoba mężowi • I napewniejsza podpora domowi; (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔzˈdɔba, AS: ozdoba

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ozdobnik m., ozdabianie n., ozdobienie n., zdobienie n., ozdabiacz m.

:: zdrobn. ozdóbka ż.

 czas. ozdabiać ndk., ozdobić dk., przyozdobić dk., zdobić ndk.

 przym. ozdobny, zdobny, zdobniczy

 przysł. ozdobnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dekoracja, stroik

 (1.2) chluba

Wiktionary


ozdobić

czasownik przechodni dokonany

 (1.1) dokonany od|ozdabiać.

czasownik zwrotny dokonany ozdobić się (ndk. ozdabiać się)

 (2.1) upiększyć siebie samego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Makata na ścianie za bufetem była ozdobiona banknotami z całego świata.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈzdɔbʲit͡ɕ, AS: ozdobʹić

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ozdabiać, zdobić

 przym. ozdobny

 rzecz. ozdoba ż., ozdobnik m., ozdobność ż., zdobienie n.

 przysł. ozdobnie

Wiktionary


ozdobnica

błonkówka z rodziny mrówkowatych


SJP.pl


ozdobnie

przysłówek

 (1.1) w sposób ozdobny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ozdoba ż., ozdobnik mrz., ozdobność ż.

 czas. ozdobić

 przym. ozdobny

Wiktionary


ozdobniej

stopień wyższy od przysłówka: ozdobnie


SJP.pl


ozdobniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: ozdobny


SJP.pl


ozdobnik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) archit. szt. element, który zdobi

 (1.2) druk. materiał zecerski służący do otrzymywania ornamentów

 (1.3) muz. dźwięki upiększające, dające urozmaicenie, ożywiające, uzupełniające melodię

Wiktionary

Ozdobnik – element melodii wprowadzający dodatkowe dźwięki mające charakter ornamentów.

W dawnych czasach stosowanie ozdobników zależało od smaku i inwencji wykonawcy, lecz z czasem ustalono pewien zasób standardowych ozdobników i zasady ich zapisu. Ozdobniki nie zwiększają czasu trwania taktu i wykonywane są kosztem czasu dźwięku, który ozdabiają, lub dźwięku poprzedzającego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɔˈzdɔbʲɲik, AS: ozdobʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ozdoba ż., zdobienie n., ozdobienie n.

:: zdrobn. ozdóbka ż.

 czas. ozdabiać ndk., zdobić ndk., ozdobić dk.

 przym. ozdobny, zdobniczy

 przysł. ozdobnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ornament

 (1.3) fiorytura

Wiktionary


ozdobnikowy

przymiotnik od: ozdobnik


SJP.pl


ozdobność

ozdobny charakter czegoś; dekoracyjność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co ozdobne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ozdoba ż., ozdobienie n.

 czas. ozdobić dk., ozdabiać ndk.

 przym. ozdobny

 przysł. ozdobnie

Wiktionary


ozdobny

1. posiadający ozdoby;
2. o wymowie, stylu: obfitujący w przenośnie zwroty retoryczne;
3. będący ozdobą


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) stanowiący ozdobę; o cechach właściwych ozdobie

 (1.2) o wymowie, stylu: obfitujący w przenośnie, zwroty retoryczne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Był to ozdobny ogródek, w którym hodowano aloesy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈzdɔbnɨ, AS: ozdobny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ozdoba ż., ozdóbka ż., zdobienie n., zdobnictwo n., ozdobność ż., ozdobnik m.

 czas. ozdabiać ndk., ozdobić dk., zdobić ndk., przyozdobić dk., przyozdabiać ndk.

 przym. zdobniczy, zdobny

 przysł. ozdobnie, zdobniczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dekoracyjny, ornamentowy, zdobny

 (1.2) barokowy, kwiecisty, napuszony, pompatyczny

Wiktionary


ozdrowienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) powrót do zdrowia, zwalczenie choroby

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ozdrowieniec m., zdrowie n.

 czas. ozdrowieć dk., zdrowieć ndk.

 przysł. zdrowo

Wiktionary


ozdrowieniec

osoba powracająca do zdrowia; uzdrowieniec, rekonwalescent


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) med. książk. osoba, która wraca do zdrowia po jakiejś chorobie

Wiktionary

Ozdrowieniec – osoba, u której ustąpiły objawy choroby zakaźnej.

Zgodnie z Ustawą o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi z dnia 5 grudnia 2008 określenie "ozdrowieniec" zarezerwowane jest dla osoby, u której ustąpiły objawy choroby zakaźnej. W języku potocznym, jak również według Słownika Języka Polskiego, mianem ozdrowieńca określa się każdą niedawno chorującą osobę czy rekonwalescentów.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌɔzdrɔˈvʲjɛ̇̃ɲɛt͡s, AS: ozdrovʹi ̯ė̃ńec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zdrowie n., zdrówko n., zdrowienie n., ozdrowienie n., wyzdrowienie n.

 czas. zdrowieć ndk., ozdrowieć dk., wyzdrowieć dk.

 przym. zdrowy, ozdrowieńczy

 przysł. zdrowo, niezdrowo

 wykrz. zdrówko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rekonwalescent

Wiktionary


ozdrowieńczy

uzdrowieńczy;
1. odnoszący się do ozdrowieńca, osoby powracającej do zdrowia po długiej chorobie; rekonwalescencyjny;
2. w przenośni: taki, który niesie poprawę; uzdrawiający


SJP.pl


oze

skrót od: odnawialne źródła energii


SJP.pl

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) = odnawialne źródło energii;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Oze – miejscowość we Francji
  • Park Narodowy Oze – park narodowy Japonii
  • (7358) Oze – planetoida z grupy Amora
  • OZE – skrótowiec od nazwy odnawialne źródła energii
  • Oze – pięćdziesiąty siódmy duch Goecji

Wikipedia


ozeasz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) rzad. imię|polski|m.;

 (1.2) bibl. Księga Ozeasza;

Wiktionary

Ozeasz ( ‏הוֹשֵׁעַ‎, „Oszua” skrót od "Jehoszua", "Hoszea", które znaczy: "Jahwe jest zbawieniem") – prorok Starego Testamentu, znany z księgi Ozeasza; syn Beeriego. Jest jednym z dwunastu proroków Biblii, znanych jako tzw. prorocy mniejsi. Według Talmudu był największym prorokiem swojego pokolenia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Powiedz Ozeaszowi, by zabrał lornetkę.

 (1.1) Sprawdzimy, ile razy ten czasownik pojawia się u Ozeasza.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Hoser m./ż.

:: zdrobn. Ozeaszek m.

 przym. Ozeaszowy

Wiktionary


ozeaszek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) zdrobn. Ozeasz

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Ozeasz m.

Wiktionary


ozeaszowy

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) przest. gwara. taki, który należy do Ozeasza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Ozeaszowym nauczaniu zauważyć można wpływy wcześniejszych proroków.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Ozeasz mos.

Wiktionary


ozeki

mistrz sumo


SJP.pl


ozempikowy

1. potocznie: charakterystyczny dla efektów stosowania leków na odchudzanie;
2. → Ozempic


SJP.pl

Patrz:

Ozempic

ozena

zanikowy, cuchnący nieżyt nosa


SJP.pl


ozewrzić

czasownik dokonany

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. szeroko otworzyć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozwieranie n., rozwarcie n., rozwartość ż.

 czas. rozwierać ndk., rozewrzeć dk., gwara. ozewrzyć dk., łozewrzyć dk.

 przym. rozwarty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gwara. ozewrzyć, łozewrzyć

Wiktionary


ozewrzyć

czasownik dokonany

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. szeroko otworzyć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ano kie tak, to nie ma redy, to me jus jedz, ino zeby mi zaś nie było żol długo umierać, to se na brzyzku siednij, ozewrzyj kute, a jo skocem do tobie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozwieranie n., rozwarcie n., rozwartość ż.

 czas. rozwierać ndk., rozewrzeć dk., gwara. ozewrzić dk., łozewrzyć dk.

 przym. rozwarty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gwara. ozewrzić, łozewrzyć

Wiktionary


ozi

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) = osobowe źródło informacji;

Wiktionary


oziasz

imię męskie


SJP.pl


oziewicz

nazwisko


SJP.pl


ozimczanin

mieszkaniec Ozimka (miasta w Polsce)


SJP.pl


ozimczanka

mieszkanka Ozimka (miasta w Polsce)


SJP.pl


ozimecki

przymiotnik od: Ozimek


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Ozimkiem, dotyczący Ozimka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Ozimek mrz.

Wiktionary


ozimek

miasto w Polsce


SJP.pl

Ozimek (niem. "Malapane") – miasto w Polsce, w województwie opolskim, w powiecie opolskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Ozimek.

Ozimek położony jest nad rzeką Małą Panwią (prawy dopływ Odry), na Równinie Opolskiej, na pograniczu Niziny i Wyżyny Śląskiej, na Górnym Śląsku, w odległości 10 km od kompleksu jezior turawskich. Rozciąga się pomiędzy drogą krajową nr 46 a linią kolejową nr 144.

Wikipedia


ozimina

zboże ozime (czyli pochodzące z jesiennego siewu)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) roln. zboże wysiewane jesienią

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rośliny ozime – uprawne rośliny jednoroczne
  • Ozimina – powieść Wacława Berenta

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pola okrywały się już ciemnoszmaragdowym puchem ozimin, dobywających się cieniutkimi źdźbłami, co jak mgła przysłaniały zagony z lekka wygięte, podobne do rąk długich, oplatających w miłosnym uścisku pierś ziemi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔʑĩˈmʲĩna, AS: oźĩmʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zima ż.

 przym. ozimy, oziminny, zimowy

 przysł. zimą, zimowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zboże ozime, pszenica ozima

Wiktionary


oziminny

przymiotnik

 (1.1) daw. i gwara. przym. od: ozimina

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zasiew oziminny żytem i pszenicą wczas zacząć potrzeba, (…) pilnie pospieszając, aby się za ciepła zboże na zimę zakorzeniło.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ozimina ż.

 przym. ozimy

Wiktionary


oziminy

zboże ozime (czyli pochodzące z jesiennego siewu)


SJP.pl


ozimość

zdolność rośliny do przetrwania okresu zimowego (po zasianiu jesienią)


SJP.pl


ozimy

siany na jesień, potrzebujący do rozwoju niskich temperatur


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) roln. przeznaczony do jesiennego siewu, pochodzący z jesiennego siewu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈʑĩmɨ, AS: oźĩmy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ozimina ż., zima ż.

 przym. zimowy, oziminny

 przysł. zimą, zimowo

Wiktionary


ozimówka

1. śmietka ozimówka - owad z rodziny śmietkowatych, groźny szkodnik zbóż;
2. rolnica ozimówka - gatunek rolnicy występujący w Polsce


SJP.pl


oziorsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto rejonowe w obwodzie królewieckim, w Rosji;

 (1.2) geogr. adm. miasto zamknięte w rosyjskim obwodzie czelabińskim;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Oziorsk – miasto w obwodzie czelabińskim w Rosji
  • Oziorsk – miasto w obwodzie królewieckim w Rosji

Wikipedia

Powiązane:

 przym. oziorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hist. Darkiejmy

Wiktionary


oziorski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Oziorskiem, dotyczący Oziorska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Oziorsk mrz.

Wiktionary


oziębiacz

urządzenie chłodnicze; chłodnik


SJP.pl


oziębialnictwo

chłodnictwo


SJP.pl


oziębiarka

maszyna służąca do obniżania temperatury i do wytwarzania sztucznego lodu


SJP.pl


oziębiać

czasownik przechodni niedokonany (dk. oziębić)

 (1.1) obniżać temperaturę

 (1.2) przen. sprawiać, że relacje lub uczucia stają się chłodne, mniej serdeczne

czasownik zwrotny niedokonany oziębiać się (dk. oziębić się)

 (2.1) stawać się zimniejszym

 (2.2) przen. stawać się mniej serdecznym; tracić bliskość emocjonalną

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oziębianie n., oziębienie n., oziębłość ż.

 przysł. ozięble

 przym. oziębły

Wiktionary


oziębienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|oziębić.

 (1.2) fiz. spadek temperatury

 (1.3) meteorol. zepsucie się pogody

 (1.4) osłabienie relacji między osobami lub instytucjami

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) W warunkach klimatu umiarkowanego proces oziębienia pośmiertnego trwa zwykle 16-20 godzin.

 (1.3) W połowie września nastąpiło oziębienie i właściciele zaczęli grzać.

 (1.4) Jakie skutki pociągnęło za sobą oziębienie stosunków pomiędzy obu krajami?

Wiktionary

Powiązane:

 czas. oziębić dk., oziębiać ndk.

 przym. oziębły

 przysł. ozięble

 rzecz. oziębiacz mrz., oziębialnictwo n., oziębialnik mrz., oziębianie n., oziębiarka ż., oziębłość ż.

Wiktionary


oziębić

czasownik przechodni dokonany (ndk. oziębiać)

 (1.1) obniżyć temperaturę

 (1.2) przen. sprawić, że relacje lub uczucia stają się chłodne, mniej serdeczne

czasownik zwrotny dokonany oziębić się (ndk. oziębiać się)

 (2.1) stać się zimniejszym

 (2.2) przen. stać się mniej serdecznym; stracić bliskość emocjonalną

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oziębienie n., oziębłość ż.

 przysł. ozięble

 przym. oziębły

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ochłodzić, schłodzić

 (1.2) ochłodzić, osłabić, zniechęcić

Wiktionary


ozięble

przysłówek

 (1.1) chłodno, bez uczuć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Burmistrz zawsze traktował nas ozięble.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oziębienie n., oziębłość ż.

 czas. oziębić dk., oziębiać ndk.

 przym. oziębły

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) oschle

Wiktionary


ozięblej

stopień wyższy od przysłówka: ozięble


SJP.pl


ozięblejszy

stopień wyższy od przymiotnika: oziębły


SJP.pl


oziębnąć

oziębić się;
1. stać się zimniejszym;
2. stać się obojętnym, mniej przyjaznym


SJP.pl


oziębłość

1. dystans wobec kogoś lub czegoś, brak emocjonalnej więzi; oschłość, obojętność, chłód;
2. oziębłość płciowa - zaburzenie występujące głównie u kobiet polegające na niezdolności do przeżywania orgazmu; anorgazmia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zobojętnienie, oschłość, brak żywszych uczuć

 (1.2) seks. osłabienie popędu płciowego, hipolibidemia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jedną z głównych przeszkód do osiągnięcia świętości jest oziębłość duchowa. Jak możemy określić człowieka oziębłego? Oziębły jest taki człowiek, który chciałby służyć Bogu, ale pod warunkiem, że nic go to nie będzie kosztowało (…).

 (1.2) Powodem ich rozwodu była oziębłość męża.

 (1.2) Wśród czterech tysięcy kobiet w grupie czterdziesto-, pięćdziesięcioletnich, które zaczęły współżyć w dwudziestym ósmym — trzydziestym roku życia, stwierdziłam w sześćdziesięciu ośmiu procentach oziębłość seksualną.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈʑɛ̃mbwɔɕt͡ɕ, AS: oźẽmbu̯ość

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oziębienie n.

 czas. oziębić dk., oziębiać ndk.

 przym. oziębły

 przysł. ozięble

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niewrażliwość

 (1.2) hipolibidemia

Wiktionary


oziębły

pozbawiony żywszych uczuć, odnoszący się z rezerwą do kogoś lub czegoś, np. oziębłe stosunki, oziębły ton; chłodny, obojętny, oschły


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się z rezerwą

 (1.2) seks. chłodny

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Moja Kasia jest coś ostatnio zbyt oziębła.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oziębienie n., oziębłość ż.

 czas. oziębić dk., oziębiać ndk.

 przysł. ozięble

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bezuczuciowy, niewrażliwy, obojętny, oschły, szorstki

Wiktionary


ozjasz

imię męskie


SJP.pl


ozma

1. księżniczka Ozma - postać z serialu animowanego "W krainie czarnoksiężnika Oza";
2. projekt Ozma - pionierski eksperyment SETI z 1960 roku, który miał na celu znalezienie śladów obcych w odległych systemach


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Projekt Ozma – pionierski eksperyment SETI
  • Ozma – album Melvins
  • Ozma – amerykański zespół muzyczny
  • DJ Ozma – japoński DJ i muzyk

Wikipedia


ozn

skrót od:
1. Obóz Zjednoczenia Narodowego - organizacja polityczna działająca w latach 1937-39; Ozon;
2. Okręgowy Związek Narciarski


SJP.pl

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) = osoba z niepełnosprawnością

Wiktionary


ozn-owiec

członek OZN-u (Ozonu, Obozu Zjednoczenia Narodowego); ozonowiec


SJP.pl


oznaczalność

w analizie chemicznej: możliwość oznaczenia daną metodą analityczną określonego składnika w badanym materiale


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) chem. najmniejsze stężenie lub ilość składnika w próbce, przy którym można oznaczyć ten składnik daną metodą

Wiktionary


oznaczalny

możliwy do oznaczenia


SJP.pl


oznaczanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|oznaczać.

 (1.2) nauk. czynność laboratoryjna prowadząca do określenia parametrów danego preparatu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • oznaczanie – w biologii, określanie nazwy taksonu
  • oznaczanie – w chemii, ilościowe określanie zawartości składników roztworu, mieszaniny gazów czy ciała stałego
  • oznaczanie – w logice, relacja między nazwą a jej desygnatem; także jakakolwiek relacja między znakiem a tym, do czego znak ten się odnosi („odnoszenie się”)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Średnika używa się w niektórych językach programowania do oznaczania zakończenia poszczególnych instrukcji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔznaˈt͡ʃãɲɛ, AS: označãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. oznaczać

 rzecz. oznaka ż.

Wiktionary


oznaczać

czasownik

 (1.1) wyrażać określoną treść

 (1.2) być oznaką

 (1.3) znakować, wyróżniać, robić znak

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wykrzyknik albo trupia czaszka oznaczają niebezpieczeństwo.

 (1.2) Woda na Marsie oznacza, że może istnieć tam życie.

 (1.2) Brak białka w moczu nie oznacza, że go w ogóle nie wydalamy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔzˈnat͡ʃat͡ɕ, AS: označać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. odznaka ż., znaczek mrz., znakownik mrz., oznaka ż., oznaczanie n., znak, znaczenie

 czas. znaczyć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) znaczyć

 (1.2) wskazywać, świadczyć

 (1.3) znaczyć, znakować, znamionować, cechować

Wiktionary


oznaczenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|oznaczyć.

 (1.2) etykietka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. odznaka ż., oznaka ż.

 przym. znakowy

Wiktionary


oznacznik

umowne oznaczenie czegoś; symbol liczbowy lub literowy


SJP.pl


oznaczoność

dawniej: wyrazistość, konkretność, jednoznaczność


SJP.pl


oznaczony

przymiotnik jakościowy

 (1.1) mat. o układach równań: taki, którego rozwiązaniem jest dokładnie jedna para liczb;

Wiktionary


oznaczyć

czasownik przechodni dokonany (ndk. oznaczać)

 (1.1) dokonany od|oznaczać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stary kocur dokładnie oznaczył swoje terytorium moczem.

 (1.1) Gajowy oznaczył farbą drzewa do wycinki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈznat͡ʃɨt͡ɕ, AS: označyć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oznaka ż., znakownik mrz., znaczek mrz., odznaka ż.

 przym. znaczący, znakowy

Wiktionary


oznajmiać

informować o czymś oficjalnie lub uroczyście; zawiadamiać, komunikować, oświadczać


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. oznajmić)

 (1.1) podawać wiadomość w sposób oficjalny, uroczysty lub zdecydowany

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tekst popularnej piosenki ludowej niósł się echem po całym dworcu, wdzierając się we wszystkie kolejowe zakamarki, wnętrza wagonów i budki zawiadowców ruchu, oznajmiając radośnie każdemu pasażerowi, że odtąd spora grupa młodych ludzi nie będzie już miała nic wspólnego z mundurem, bronią i reżimem koszarowym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oznajmianie n., oznajmienie n.

 czas. oznajmić dk., oznajmować ndk.

 przym. oznajmujący

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) donosić, informować, komunikować, ogłaszać, oświadczać, podawać do wiadomości, składać oświadczenie, daw. oznajmować

Wiktionary


oznajmienie

poinformować o czymś oficjalnie lub uroczyście; zawiadomić, zakomunikować, oświadczyć


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|oznajmić.

 (1.2) jęz. równoważnik zdania

Wiktionary

Powiązane:

 czas. oznajmić, oznajmiać

Wiktionary


oznajmić

poinformować o czymś oficjalnie lub uroczyście; zawiadomić, zakomunikować, oświadczyć


SJP.pl

czasownik przechodni

 (1.1) dokonany od|oznajmiać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Około jedenastej, głos trąby oznajmił rozpoczęcie widowiska. Sułtan i Szeherezada zajęli miejsce na dywanie, a reszta zebranych stłoczyła się w jaskini Aladyna (…) Po zakończeniu pierwszej bajki, przeszli jej aktorzy, w uroczystym pochodzie do sali głównej i podniósłszy nad głową ramiona, oddali sułtanowi głęboki salaam. Potem zostawali jako widzowie w sali, która się napełniała zwolna.

 (1.1) – Niestety, nie zdał Pan – oznajmił egzaminator beznamiętnym głosem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔzˈnajmʲit͡ɕ, AS: oznai ̯mʹić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oznajmienie n.

 czas. oznajmiać

Wiktionary


oznajmować

dawniej: oznajmiać; dziś żywe tylko w imiesłowie współczesnym "oznajmujący"


SJP.pl


oznajmujący

dawniej: oznajmiać; dziś żywe tylko w imiesłowie współczesnym "oznajmujący"


SJP.pl


oznaka

1. to, po czym da się poznać jakiś stan lub proces; objaw, przejaw, symptom, sygnał;
2. przedmiot będący symbolem przynależności do jakiejś organizacji lub pełnienia jakiejś funkcji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) objaw świadczący o czymś; dowód, znak czegoś

 (1.2) przedmiot, który jest symbolem, znakiem czegoś

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • oznaka – symptom; taki przedmiot, że z jego obecności dowiedzieć można się o obecności innego przedmiotu na podstawie więzi naturalnej
  • oznaka – pojęcie zbliżone do pojęcia odznaki

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Spóźnianie się nie zawsze jest oznaką braku szacunku.

 (1.2) W swojej kwaterze dyrektor włożył bluzę z oznakami sierżanta kanadyjskich komandosów i czerwony beret.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔzˈnaka, AS: oznaka

Wiktionary

Powiązane:

 czas. oznaczać ndk., oznaczyć dk., oznakować dk.

 rzecz. oznaczanie n., oznaczenie n., odznaka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przejaw, objaw, symptom

Wiktionary


oznakowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) opatrzenie znakami

 (1.2) zbiór znaków dotyczących czegoś

Wiktionary

Powiązane:

 czas. oznakować dk.

 rzecz. znakownik mrz.

 przym. znakowy

Wiktionary


oznakowość

coś, po czym poznajemy jakiś stan lub proces


SJP.pl


oznakowy

taki, po którym można poznać jakiś stan lub proces


SJP.pl


oznamować

czasownik niedokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. ogłaszać z ambony

Wiktionary


ozoja

gatunek słodkiego, aromatycznego wina


SJP.pl


ozokeryt

kopalna mieszanina stałych węglowodorów, powstająca w następstwie odgazowania ropy naftowej; wosk ziemny


SJP.pl

Ozokeryt, dawniej: wosk ziemny – mieszanina stałych wielkocząsteczkowych węglowodorów, głównie "n-" i izoparafinowych. Nazwa została nadana przez Ernsta Friedricha Glockera w 1833 r.

Wikipedia


ozon

odmiana tlenu; gaz o charakterystycznym zapachu i błękitnej barwie; silny utleniacz, stosowany do odkażania wody i odświeżania powietrza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. alotropowa odmiana tlenu o trzech atomach;

Wiktionary

Zobacz też: Ozon (ujednoznacznienie).

Ozon (stgr. "ὄζον" [odzon] – pachnący), tritlen lub trójtlen (O3) – alotropowa odmiana tlenu składająca się z trójatomowych cząsteczek.

Posiada silne własności aseptyczne i toksyczne, w związku z czym stosowany jest przy dezynfekcji wody. Naturalnie gromadzi się w stratosferze tworząc warstwę ozonową, która pochłania część promieniowania z zakresu nadfioletu o długości fali między 200 nm a 300 nm dochodzącego ze Słońca do Ziemi.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɔzɔ̃n, AS: ozõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ozonowanie n., ozonizacja ż.

 czas. ozonować ndk.

 przym. ozonowy

Wiktionary


ozonator

urządzenie wytwarzające ozon z tlenu pod wpływem mikrowyładowań elektrycznych; ozonizator


SJP.pl


ozonek

związek organiczny powstały przez przyłączenie cząsteczki ozonu do podwójnego wiązania między atomami węgla; ozonid


SJP.pl


ozonid

związek organiczny powstały przez przyłączenie cząsteczki ozonu do podwójnego wiązania między atomami węgla; ozonek


SJP.pl


ozonidy

związek organiczny powstały przez przyłączenie cząsteczki ozonu do podwójnego wiązania między atomami węgla; ozonek


SJP.pl


ozonit

handlowa nazwa środka dezynfekującego i wybielającego


SJP.pl


ozonizacja

poddawanie czegoś działaniu ozonu; ozonowanie


SJP.pl


ozonizator

urządzenie wytwarzające ozon z tlenu pod wpływem mikrowyładowań elektrycznych; ozonator


SJP.pl


ozonizowanie

poddawać coś działaniu ozonu


SJP.pl


ozonizować

poddawać coś działaniu ozonu


SJP.pl


ozonki

związek organiczny powstały przez przyłączenie cząsteczki ozonu do podwójnego wiązania między atomami węgla; ozonid


SJP.pl

Ozonki – grupa niestabilnych, reaktywnych związków chemicznych powstających pod wpływem ozonu. Mają właściwości utleniające i wybuchowe, rozkładają się w obecności wody.

Wikipedia


ozonoliza

metoda określania miejsca podwójnego wiązania w alkenach


SJP.pl

Ozonoliza – technika analityczna ustalania struktury chemicznej węglowodorowej części organicznych związków chemicznych opierająca się na reakcji chemicznej ozonu z tymi związkami i jednocześnie nazwa samej reakcji.

Analiza produktów hydrolizy tworzących się ozonków umożliwia określenie niektórych aspektów budowy organicznych związków chemicznych. Między innymi można tą metodą określić miejsce występowania wiązania podwójnego w alkenach:

Wikipedia


ozonosfera

warstwa atmosfery ziemskiej na wysokości od 10 do 50 km nad powierzchnią Ziemi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) warstwa zwiększonej koncentracji ozonu w stratosferze Ziemi;

Wiktionary

Ozonosfera (warstwa ozonowa, powłoka ozonowa) – warstwa zwiększonej koncentracji ozonu w stratosferze. Za obszar jej występowania przyjmuje się wysokości 10–50 lub 20–40 km nad poziomem morza. Najwyższe stężenie ozonu występuje na wysokości około 32 km nad powierzchnią Ziemi. Na tej wysokości stężenie ozonu może wynosić nawet 15 części na milion (0,0015%).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ozonosfera jest warstwą ochronną bardzo ważną dla życia na Ziemi.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) warstwa ozonowa, powłoka ozonowa

Wiktionary


ozonosferyczny

→ ozonosfera


SJP.pl

Patrz:

ozonosfera

ozonoterapia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. terapia ozonem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈzɔ̃nɔtɛˈrapʲja, AS: ozõnoterapʹi ̯a

Wiktionary


ozonowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|ozonować.

Wiktionary

Ozonowanie – technologia oczyszczania i dezynfekcji z wykorzystaniem ozonu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌɔzɔ̃nɔˈvãɲɛ, AS: ozõnovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ozonować

 rzecz. ozon m.

 przym. ozonowy

Wiktionary


ozonować

dezynfekować wodę przy użyciu ozonu


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) chem. poddawać coś działaniu ozonu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔzɔ̃ˈnɔvat͡ɕ, AS: ozõnovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ozon m., ozonowanie n., ozonizacja ż.

 przym. ozonowy

Wiktionary


ozonowiec

członek Ozonu (OZN-u, Obozu Zjednoczenia Narodowego); OZN-owiec


SJP.pl


ozonowski

dotyczący Ozonu (OZN-u); OZN-owski


SJP.pl


ozonowy

dotyczący ozonu, wykonywany przy użyciu ozonu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) chem. związany z ozonem, wykorzystujący ozon

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔzɔ̃ˈnɔvɨ, AS: ozõnovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ozon m., ozonowanie n.

 czas. ozonować

Wiktionary


ozorek

1. języczek, jęzorek;
2. potrawa z języka bydlęcego;
3. gatunek grzyba pasożytującego na dębach


SJP.pl


ozorka

1. języczek, jęzorek;
2. potrawa z języka bydlęcego;
3. gatunek grzyba pasożytującego na dębach


SJP.pl


ozorkowianin

mieszkaniec Ozorkowa


SJP.pl


ozorkowianka

mieszkanka Ozorkowa


SJP.pl


ozorkowski

przymiotnik od: Ozorków


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Ozorkowem, dotyczący Ozorkowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Ozorków mrz.

Wiktionary


ozorków

1. języczek, jęzorek;
2. potrawa z języka bydlęcego;
3. gatunek grzyba pasożytującego na dębach


SJP.pl

Ozorków – miasto nad rzeką Bzurą, w województwie łódzkim, w powiecie zgierskim. Miasto znajduje się 20 km na północ od Łodzi. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do tzw. „małego” województwa łódzkiego.

Według danych GUS z 31 grudnia 2023 r. miasto miało 18 064 mieszkańców.

Wikipedia


ozornica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. gw-pl|Tykocin. kobieta gadatliwa, wygadana

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) Zarno wszyćko dokumentnie rzeknę, z czego się pokaże la prześwietnego sądu i la zgromadzonego narodu, co jestem niewinowaty a Dominikowa cygan jest baba, pleciuch i ozornica zapowietrzona!

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. jęzornica, jęzorzysta

Wiktionary


ozorowice

Ozorowice (niem. "Sponsberg") – wieś w Polsce w województwie dolnośląskim, w powiecie trzebnickim, w gminie Wisznia Mała. Na północ od miejscowości rozciągają się Wilczyńskie Lasy.

Wikipedia


ozorowski

nazwisko


SJP.pl


ozorowy

przymiotnik od: ozór


SJP.pl


ozotypia

zabytkowa metoda fotograficzna, stosowana do powielania rysunków


SJP.pl


ozowy

→ oz


SJP.pl

Patrz:

oz

ozurgecki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Ozurgeti, dotyczący Ozurgeti

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Ozurgeti n.

Wiktionary


ozurgeti

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w zachodniej Gruzji, stolica regionu Guria;

Wiktionary

Ozurgeti ( ოზურგეთი) – miasto w zachodniej Gruzji, stolica regionu Guria, siedziba gminy Ozurgeti.

Prawa miejskie posiada od 1840 roku. W latach 1934–1989 oficjalna nazwa miasta brzmiała Macharadze, na cześć Filipe Macharadze, gruzińskiego działacza komunistycznego.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. ozurgecki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hist. Macharadze (1934-1989)

Wiktionary


ozusować

nałożyć na pracodawcę obowiązek płacenia składek ZUS za pracownika


SJP.pl


ozusowywać

nakładać na pracodawcę obowiązek płacenia składek ZUS za pracownika


SJP.pl


ozuwać

1. wkładać, nakładać obuwie; wzuwać, obuwać;
2. rzadko o bucie: ubierać, osłaniać nogę


SJP.pl


ozuć

dawniej: włożyć, nałożyć obuwie; wzuć, obuć


SJP.pl


ozwany

taki, który się ozwał


SJP.pl


ozwać

przestarzałe: ozwać się -
a) zwrócić się bezpośrednio do kogoś, zabrać głos;
b) o zwierzętach: wydać głos;
c) dać się słyszeć, rozlec się


SJP.pl


ozyrys

w starożytnym Egipcie: bóg zaświatów i sędzia zmarłych, mąż i brat Izydy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) mitegip. staroegipski bóg śmierci i odrodzonego życia, wielki sędzia zmarłych;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy, nazwa własna

 (2.1) astr. planeta spoza Układu Słonecznego;

Wiktionary

Ozyrys (/oʊˈsaɪrɪs/, z egipskiego wsjr) – w mitologii egipskiej bóg śmierci i odrodzonego życia, Wielki Sędzia zmarłych. Syn bogini Nut i boga Geba, brat Seta, Izydy i Neftydy. Poślubił Izydę, był władcą ziemi, podziemi i krainy umarłych (Pola Jaru). Miał dwóch synów: Anubisa z Neftydą i Horusa z Izydą. Główny ośrodek kultu: Abydos i Busiris.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɔˈzɨrɨs, AS: ozyrys

Wiktionary


ozywać

przestarzale: zwracać się bezpośrednio do kogoś, zabierać głos


SJP.pl


ozór

język (zwłaszcza zwierzęcia); jęzor


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spoż. mięso z języka zwierzęcia

 (1.2) pot. przen. język człowieka

 (1.3) kulin. odpowiednio przyrządzony ozór (1.1) bydlęcy

Wiktionary

Ozór – pojęcie z zakresu technologii żywności, oznaczające język zwierzęcy jako element podrobów. Razem z wszystkimi podrobami zaliczany jest do ubocznych artykułów poubojowych. Nazwą tą określa się także dania przyrządzone z języków zwierzęcych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Nie lubię tej Maryśki, na mój widok zawsze wywala ozór.

 (1.3) Na drugie danie podano ozór w galarecie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔzur, AS: ozur

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. ozorek m.

 przym. ozorkowy

Wiktionary


ozębna

unaczyniona i unerwiona tkanka łączna otaczająca korzeń zęba; wiąże go ze ścianą zębodołu, tworzy więzadła zęba


SJP.pl

Ozębna, więzadło przyzębne (łac. "periodontium"), desmodont (tj. więzadło przyzębia) – tkanka wypełniająca przestrzeń między cementem korzeniowym a kością wyrostka zębodołowego, łącząca jednocześnie obie struktury.

Zbudowana jest z dwóch typów tkanki łącznej: włóknistej (o układzie regularnym) oraz wiotkiej (bogatej w komórki, naczynia i nerwy).

Wikipedia


ozębnowy

→ ozębna


SJP.pl

Patrz:

ozębna

oćczyc

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. dziedzic

Wiktionary


oćczym

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) stpol. ojczym datadef|1424}}

Wiktionary


oćma

przestarzałe: mrok, ciemność; ćma


SJP.pl


oćmiewać

przestarzałe: czynić coś ciemnym, mrocznym; przyciemniać


SJP.pl


oćmić

dawniej: uczynić coś ciemnym, mrocznym; przyciemnić, poćmić


SJP.pl


oćpany

gwarowo: taki, który się oćpał (zjadł za dużo, objadł się)


SJP.pl


oćpać

oćpać się - pospolicie, gwarowo: zjeść za dużo, objeść się


SJP.pl


oćwiczać

bić mocno batem, rózgą itp.


SJP.pl


oćwiczyć

zbić mocno batem, rózgą itp.; wychłostać, wysmagać


SJP.pl


oładek

regionalnie o małym placku z mąki lub tartych kartofli, smażonym na tłuszczu; oładka, ołatka


SJP.pl


oładka

regionalnie o małym placku z mąki lub tartych kartofli, smażonym na tłuszczu; oładek, ołatka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. placuszek z tartych ziemniaków i mąki, racuszek

 (1.2) kulin. smażony placek drożdżowy z mąki

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp. od: oładek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na drugie danie podano kotlety z oładkami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈwatka, AS: ou̯atka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) placuszek, racuszek, białystok|oładek., reg. oładzie lm.

Wiktionary


ołatka

regionalnie o małym placku z mąki lub tartych kartofli, smażonym na tłuszczu; oładek, oładka


SJP.pl


oława

1. miasto w Polsce;
2. gmina wiejska w Polsce;
3. miasto na Litwie;
4. rzeka na Śląsku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka w południowo-zachodniej Polsce, dopływ Odry;

 (1.2) geogr. miasto w Polsce, w województwie dolnośląskim, w powiecie oławskim;

 (1.3) geogr. miasto na Litwie;

Wiktionary

Oława ( Olavia, Ohlau, Olava) – miasto w Polsce, w województwie dolnośląskim, w aglomeracji wrocławskiej, siedziba powiatu oławskiego oraz gminy wiejskiej Oława. Miasto leży nad rzekami Oławą, potocznie zwaną Oławką i Odrą, 27 km na południowy wschód od Wrocławia. Według danych GUS z 1 stycznia 2023 r. Oława liczyła 33 153 mieszkańców (133. miejsce w kraju). Powierzchnia wynosi 27,36 km² (206. miejsce w kraju), natomiast gęstość zaludnienia wynosi 1211,7 osób/1 km² (15. miejsce w województwie).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Płynąc Oławą widzieliśmy z kajaka wilki.

 (1.2) Średni przepływ wynosi w Oławie 3,43 m³/s.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oławianin mos., oławianka ż.

 przym. oławski

Wiktionary


oławianin

mieszkaniec Oławy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Oławy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔwaˈvʲjä̃ɲĩn, AS: ou̯avʹi ̯ä̃ńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Oława ż.

:: fż. oławianka ż.

 przym. oławski

Wiktionary


oławianka

mieszkanka Oławy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Oławy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔwaˈvʲjãnka, AS: ou̯avʹi ̯ãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Oława ż.

:: fm. oławianin m.

 przym. oławski

Wiktionary


oławski

przymiotnik od: Oława


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) od Oława

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈwafsʲci, AS: ou̯afsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Oława, oławianin, oławianka

Wiktionary


ołberiba

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zob. oberiba.

Wiktionary


ołdak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Anna Ołdak – polska piosenkarka
  • Janusz Ołdak – polski bokser
  • Stefan Ołdak – polski inżynier
  • Zofia Ołdak – polska reżyserka, animatorka i operatorka filmowa

Wikipedia


ołdakowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Ołdakowski (ur. 1955) – polski polityk i inżynier
  • Jan Ołdakowski (ur. 1972) – polski urzędnik, polityk, menedżer kultury i muzealnik
  • Jerzy Ołdakowski (1883–?) – polski samorządowiec
  • Kazimierz Ołdakowski (1878–1940) – polski inżynier technolog
  • Marek Ołdakowski (1936–2012) – polski pisarz, publicysta i dziennikarz
  • Mariusz Ołdakowski (1920–2005) – oficer Polskiej Marynarki Wojennej
  • Melchior Ołdakowski (ok. 1767–1838) – sędzia ziemski bielski, poseł, marszałek szlachty
  • Stanisław Michał Ołdakowski (XVII w.) – miecznik drohicki

Wikipedia


ołdrzychowicki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Ołdrzychowicami, dotyczący Ołdrzychowic

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Ołdrzychowice nmos.

Wiktionary


ołeksij

ukraińskie imię męskie


SJP.pl


ołgać

oszukać kogoś


SJP.pl


ołgiwać

przestarzale: okłamywać


SJP.pl


ołomuniec

miasto w Czechach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Czechach;

Wiktionary

Ołomuniec (cz., Olmütz, hanacki "Olomóc" albo "Holomóc", Eburum albo Olomucium) – miasto statutarne na Morawach we wschodniej części Czech, na Obniżeniu Górnomorawskim, u ujścia Młyńskiego Potoku i Bystrzycy do Morawy. Jest stolicą kraju ołomunieckiego, powiatu Ołomuniec, a także archidiecezji Kościoła rzymskokatolickiego i Czechosłowackiego Kościoła Husyckiego oraz eparchii Kościoła Prawosławnego Czech i Słowacji. Stanowi historyczną stolicę Moraw i jest głównym miastem regionu etnograficznego Haná.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przyjechało kilku filatelistów z Ołomuńca.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔwɔ̃ˈmũɲɛt͡s, AS: ou̯õmũńec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ołomuńczanin mos., ołomuńczanka ż.

 przym. ołomuniecki

Wiktionary


ołomuniecki

przymiotnik od: Ołomuniec


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do czeskiego miasta Ołomuniec

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie wiadomo, co zaprowadziło Arona Gajera - jak wówczas mawiano - przed kratki sądowe i w konsekwencji do ołomunieckiego kryminału.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Ołomuniec mrz.

Wiktionary


ołoniec

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w północno-zachodniej Rosji, na terenie Republiki Karelii;

Wiktionary

Ołoniec (ros. Олонец, karelski "Anus" lub "Anuksenlinnu", fiń. "Aunus") – miasto w północno-zachodniej Rosji, na terenie wchodzącej w skład tego państwa Republiki Karelii.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. ołoniecki

Wiktionary


ołoniecki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Ołońcem, dotyczący Ołońca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Ołoniec mrz.

Wiktionary


ołowian

sól kwasu ołowianego; ołowin


SJP.pl


ołowianka

ołowiany ciężarek zawieszony na lince, do mierzenia głębokości wody; sonda


SJP.pl

Ołowianka (niem. "Bleihof") – wyspa w Gdańsku na rzece Motławie i Kanale na Stępce, położona w dzielnicy Śródmieście.

Wikipedia


ołowianoniebieski

niebieski o odcieniu ołowianym


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) koloru niebieskiego o odcieniu ołowianym

Wiktionary


ołowianoszary

szary o odcieniu ołowianym


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) koloru szarego o odcieniu ołowianym

Wiktionary


ołowiany

1. zrobiony z ołowiu
2. mający kolor ołowiu


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) wykonany z ołowiu, związany z ołowiem, dotyczący ołowiu

przymiotnik jakościowy

 (2.1) przen. taki, który ma cechy podobne do ołowiu, np. barwę, ciężar

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔwɔˈvʲjãnɨ, AS: ou̯ovʹi ̯ãny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ołów m., ołówek m., ołowica ż., ołowiowanie n.

 czas. ołowiować ndk.

 przym. ołowiowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ołowiowy

Wiktionary


ołowica

przewlekłe zatrucie ołowiem; saturnizm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. zatrucie ołowiem

Wiktionary

Ołowica, saturnizm, plumbizm – zespół objawów rozwijający się wskutek narażenia organizmu na ołów i jego związki. Powoduje osłabienie, bezsenność, brak łaknienia, zaburzenia widzenia i uszkodzenia wewnętrznych narządów ciała (wątroby oraz nerek). Dodatkowo, poprzez wiązanie się z niektórymi enzymami, mogą uszkadzać krwinki czerwone, a także komórki układu nerwowego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) U drukarzy wówczas wystąpiły objawy ołowicy jak: zaparcie, bóle brzucha, spadek masy ciała, osłabienie i drażliwość.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ołów mrz., ołówek mrz.

 przym. ołowiany, ołowiawy, ołowicowy, ołowiowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) saturnizm

Wiktionary


ołowin

sól kwasu ołowianego; ołowian


SJP.pl


ołowionośny

obfitujący w ołów; dostarczający ołowiu; zawierający ołów


SJP.pl


ołowioryt

wariant metalorytu, polegający na wycinaniu wypukłego reliefu za pomocą rylców drzeworytniczych i dłut w ołowianej płytce


SJP.pl


ołowiowy

przymiotnik od: ołów


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z ołowiem, dotyczący ołowiu; wykonany z ołowiu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ołów mrz., ołówek mrz., ołowica ż., ołowiowanie n.

 czas. ołowiować ndk.

 przym. ołowiany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ołowiany

Wiktionary


ołownica

roślina z rodziny zawciągowatych, rosnąca zwykle na niżu na piaszczystych glebach oraz na górskich łąkach


SJP.pl


ołownicowate

rodzina roślin okrytonasiennych z rzędu goździkowców; zawciągowate


SJP.pl

Oł

Wikipedia


ołownicowaty

o cechach ołownicowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


ołownik

afrykańskie pnącze z rodziny ołownicowatych; plumbago


SJP.pl

Ołownik (niem. "Launingken", 1938–1945 "Sanden") – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie węgorzewskim, w gminie Budry.

Do sołectwa Ołownik należą: wieś Ołownik oraz osady Ołownik i Pochwałki.

Przysiółkami wsi Ołownik są Rososze (dawniej Ławniki) i Rożny (dawniej PGR Piotrowo).

Wikipedia


ołowski

nazwisko


SJP.pl


ołpa

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. dziadek

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. gw. Górny Śląsk opa, oupa, oupik, upa, staraszek, starek, staroszek, starzik, starziyk, starzyk

Wiktionary


ołtarny

przymiotnik

 (1.1) rzad. rel. związany z ołtarzem; będący częścią wyposażenia ołtarza

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ołtarzowy

Wiktionary


ołtarz

1. miejsce składania ofiar religijnych;
2. stół ofiarny przeznaczony do odprawiania mszy w chrześcijaństwie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. stół lub podwyższenie, na którym składa się ofiarę bogu lub bóstwu;

 (1.2) właśc. nastawa ołtarzowa, dekoracja za ołtarzem (1.1)

Wiktionary

Ołtarz ( altare, "altarium") – miejsce składania ofiar religijnych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kapłan w natchnieniu podszedł do ołtarza.

 (1.1) Wybrano trzystu spośród pojmanych (…) i złożono ich w dniu id marcowych jako krwawe ofiary na ołtarzu wzniesionym ku czci boskiego Juliusza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔwtaʃ, AS: ou̯taš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Ołtarz m., Ołtarzew m.

:: zdrobn. ołtarzyk m.

 przym. ołtarzowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gwara. ółtarz, oltarz, óltarz, ontarz

Wiktionary


ołtarzew

wieś w Polsce


SJP.pl

Ołtarzew – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie warszawskim zachodnim, w gminie Ożarów Mazowiecki. Ma status sołectwa.

Wikipedia


ołtarzewski

→ Ołtarzew (wieś w Polsce)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Konstanty Ołtarzewski − polski szlachcic, urzędnik staropolski, poseł na Sejm
  • Wojciech Ołtarzewski − polski kick-bokser

Wikipedia


ołtarzowy

przymiotnik

 (1.1) rel. związany z ołtarzem; będący częścią wyposażenia ołtarza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ołtarz mrz., ołtarzyk mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ołtarny

Wiktionary


ołtarzyk

1. zdrobnienie od: ołtarz;
2. mały ołtarz lub udekorowana figurka;
3. obraz lub rzeźba noszona w czasie procesji; feretron


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: ołtarz

 (1.2) mały ołtarz kościelny

 (1.3) figurka lub obraz w mieszkaniu, udekorowany świecami i/lub kwiatami

 (1.4) obraz, rzeźba noszona w czasie procesji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔwˈtaʒɨk, AS: ou̯tažyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ołtarz m.

 przym. ołtarzowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) feretron

Wiktionary


ołupić

dawniej: obłupić


SJP.pl


ołyka

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w zachodniej części Ukrainy;

Wiktionary

Ołyka ( Олика) – miasto na Ukrainie, w obwodzie wołyńskim, w rejonie łuckim, siedziba hromady. W 2022 roku liczyło ok. 3123 mieszkańców.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. ołycki

Wiktionary


ołów

1. pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 82 i symbolu Pb, metal wykorzystywany np. do wyrobu rur, amunicji;
2. coś wytworzonego z ołowiu (metalu), zwłaszcza kula, śrut


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu Pb i liczbie atomowej 82;

 (1.2) peryfr. pocisk wystrzeliwany z broni strzeleckiej

Wiktionary

Ołów (Pb, plumbum) – pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 82. Należy do metali ciężkich, jest miękki i kowalny, ma też względnie niską temperaturę topnienia. Świeżo cięty jest białawo-niebieski, na powietrzu matowieje do matowej szarości. Ma najwyższą liczbę atomową ze wszystkich stabilnych pierwiastków, kończy trzy szeregi rozpadu cięższych pierwiastków promieniotwórczych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jakie właściwości chemiczne ma ołów?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔwuf, AS: ou̯uf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ołowica ż., ołowian m., ołowin m., ołowianka ż., ołówek m., ołóweczek m.

 przym. ołowiowy, ołowiany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. Pb

 (1.2) kula, pocisk, śrut

Wiktionary


ołóweczek

zdrobnienie od: ołówek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: ołówek

 (1.2) mały ołówek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔwuˈvɛt͡ʃɛk, AS: ou̯uveček

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ołówek m., ołów m.

 przym. ołówkowy

Wiktionary


ołówek

1. przyrząd do pisania z wkładem grafitowym
2. obrazek narysowany ołówkiem; technika jego wykonania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przyrząd służący do pisania, mający rysik z grafitu, można go zmazywać;

Wiktionary

Ołówek – narzędzie do pisania lub rysowania na papierze lub drewnie. Cechuje się czarnym lub ciemnoszarym kolorem pisma oraz możliwością starcia naniesionego za jego pomocą napisu.

Metalowe zakończenie akselbantów noszonych przy współczesnym umundurowaniu jest pozostałością przymocowywanego do nich dawniej kawałka ołowiu, który spełniał rolę ołówka.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przed wyjściem do szkoły włożył do piórnika ołówek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈwuvɛk, AS: ou̯uvek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ołów m.

:: zdrobn. ołóweczek m.

 przym. ołówkowy, ołowiany, ołowiowy

Wiktionary


ołówkowe

świadczenie pieniężne pracodawcy na rzecz pracownika, którego dziecko uczęszcza do szkoły; kredkowe, piórnikowe


SJP.pl


ołówkowy

1. → ołówek;
2. mający kolor grafitu ołówka;
3. mający podłużny, wąski kształt


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do ołówka

 (1.2) wykonany ołówkiem

 (1.3) przypominający wyglądem lub kształtem ołówek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔwufˈkɔvɨ, AS: ou̯ufkovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ołówek m., ołóweczek m.

Wiktionary


oń

o niego


SJP.pl

forma ściągnięta

 (1.1) książk. o niego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie położono też żadnego napisu, aby się oń żaden konsul nie potknął, albo znakomity ród nie zawstydził.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔ̃ɲ, AS: õń

Wiktionary


oś

1. część maszyny, pojazdu itp., na której osadzone są inne części, obracające się dokoła niej lub wraz z nią
2. prosta będąca centralną linią jakiegoś układu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) centralna linia danego układu

 (1.2) przen. główny punkt czegoś; rdzeń, istota czegoś

 (1.3) techn. element mechanizmu lub maszyny, służący utrzymaniu w określonym położeniu osadzonych na osi (1.1) wirujących elementów;

 (1.4) mat. prosta, na której wyróżniono zwrot i punkt O zwany zerowym oraz ustalono odcinek jednostkowy;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • oś urbanistyczna
  • oś elewacji
  • oś świata
  • oś obrotu
  • oś optyczna
  • oś optyczna kryształu
  • oś doliny
  • oś ziemska
  • Oś – wieś w Polsce, w województwie opolskim, w powiecie kluczborskim, w gminie Lasowice Wielkie.
  • Państwa Osi
  • Oś zła
  • oś liczbowa

Wikipedia

Przykłady

 (1.4) Początek układu współrzędnych to punkt przecięcia jego osi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔɕ, AS: oś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośka ż., osiowość ż.

 czas. osiować

 przym. osiowy

 przysł. osiowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) piasta

Wiktionary


ościał

krzew z rodziny berberysowatych; mahonia


SJP.pl


ościca

roślina z rodziny traw


SJP.pl


ościenność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest ościenne; cecha tych, którzy są ościenni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ościenny

 przysł. ościennie

Wiktionary


ościenny

sąsiadujący


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) położony po drugiej stronie granicy; taki, który sąsiaduje

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W latach po zjednoczeniu Niemiec kanclerz wprowadził Realpolitik, która oznaczała liczne – często tajne – sojusze z państwami ościennymi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈɕt͡ɕɛ̃nːɨ, AS: ośćẽ•ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ościenność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sąsiedni

Wiktionary


oścień

1. narzędzie - ostre widełki osadzone na drewnianym trzonku - służące do połowu ryb
2. skaza fizyczna lub emocjonalna


SJP.pl

Oścień (inna nazwa: ość) – rodzaj narzędzia w postaci ostrych stalowych widełek osadzonych na drewnianym trzonku, służącego do kłucia ryb przy połowie;

dawniej ościeniem zwano także spiczasty kij (kostur) do popędzania bydła.

Wikipedia


oścież

dawniej: ościeże - wewnętrzna powierzchnia otworu okiennego lub drzwiowego; roścież; rozcież


SJP.pl

przysłówek sposobu

 (1.1) daw. zob. na oścież.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ościeże nmos., ościeżnica ż.

 przysł. na oścież

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) roścież, rozcież

Wiktionary


ościeże

wewnętrzna powierzchnia otworu okiennego lub drzwiowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) bud. wewnętrzna powierzchnia otworu okiennego lub drzwiowego;

Wiktionary

Ościeże – powierzchnie poprzeczne do płaszczyzny muru przy otworze okiennym lub drzwiowym. Mogą być to powierzchnie boczne (pionowe), górna (pozioma, ukośna lub w kształcie łuku) zamykająca od góry otwór. Powierzchnia poprzeczna może być prowadzona prostopadle do lica ściany lub ukośnie (glif).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. ościeżnica ż.

 przysł. oścież

Wiktionary


ościeżnica

rama przylegająca do ościeża drzwiowego lub okiennego; futryna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rama okna lub drzwi zamontowana w otworze ściany;

Wiktionary

Ościeżnica – nieruchoma rama osadzona w ościeży, czyli wewnętrznej krawędzi otworu ściany budynku – w otworze okiennym lub drzwiowym. Ościeżnica drzwiowa różni się od okiennej tym, że ma tylko trzy boki: dwa stojaki i nadproże. Czwarty bok tworzy tzw. ślepy próg. Do ościeżnicy montuje się na zawiasach skrzydła drzwiowe, okienne lub bramowe, rzadziej bezpośrednio przeszklenie.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. ościeże nmos., oścież

 przysł. oścież, na oścież

Wiktionary


ościeżnicowy

→ ościeżnica


SJP.pl

Patrz:

ościeżnica

ościstość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co ościste

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ościsty

 rzecz. ostka ż., ość ż.

Wiktionary


ościsty

1. mający wiele rybich ości;
2. o roślinach: pokryty kolcami, plewami; kłujący, kolący;
3. o pieczywie: zawierający ości, plewy itp.


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) icht. o rybie: mająca dużo ości

 (1.2) bot. o kłosie: mający dużo ości

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Flądra jest bardzo oścista, ale też bardzo smaczna.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔɕˈt͡ɕistɨ, AS: ośćisty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ość ż., ostka ż., oścień m., ościstość ż.

 przym. kościsty

Wiktionary


ościsłowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ościsłowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ciechanowskim, w gminie Glinojeck
  • Ościsłowo (SIMC 0114784) – osada leśna w woj. mazowieckim, w pow. ciechanowskim, w gminie Glinojeck
  • Ościsłowo (SIMC 0114790) – osada leśna w woj. mazowieckim, w pow. ciechanowskim, w gminie Glinojeck
  • Ościsłowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Wilczyn
  • Ościsłowo – dawna gromada

Wikipedia


ościęgna

w anatomii: łącznotkankowa błona otaczająca ścięgno


SJP.pl


oścowate

o cechach oścowatych (rodzina błonkówek)


SJP.pl

Oścowate (Aphelinidae) – rodzina błonkówek z nadrodziny bleskotek (Chalcidoidea).

Wikipedia


oścowaty

o cechach oścowatych (rodzina błonkówek)


SJP.pl


ośka

zdrobnienie od: oś (część urządzenia)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mała oś

 (1.2) slang. pot. osiedle

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ośka (OŚKa) – Ośrodek Informacji Środowisk Kobiecych Ośka
  • Ośka (O$ka, właściwie Michał Ośka) – polski raper, producent muzyczny

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Coraz częściej bywam na starej ośce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔɕka, AS: ośka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oś ż., osiowość ż.

 czas. osiować, wyosiować

 przym. osiowy

 przysł. osiowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) bloki, dzielnia, rejon, rewir

Wiktionary


oślada

1. dawniej: trop, ślad;
2. w łowiectwie: ślad kuny na śniegu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. ślad, trop

 (1.2) łow. ślad kuny na śniegu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pies ruszył po ośladzie a myśliwy za nim.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ślad mrz.

Wiktionary


oślak

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zootechn. młody osioł

Wiktionary

Oś

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Oślarzowi kazano wyprowadzić także młode oślaki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. osioł mzw., osiołek mzw., oślarz mos., oślę mzw., oślica ż., oślina ż., oślątko n.

 przym. ośli

Wiktionary


oślarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. zootechn. mężczyzna pasący osły

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Droga na pastwisko zajęła oślarzowi pół godziny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oślak mzw., osioł mzw., osiołek mzw., oślę mzw., oślica ż., oślina ż., oślątko n.

:: fż. oślarka ż.

 przym. ośli

Wiktionary


oślepiający

pozbawiać zdolności widzenia


SJP.pl


oślepiać

pozbawiać zdolności widzenia


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. oślepić)

 (1.1) pozbawiać wzroku

 (1.2) poprzez silne świecenie czy blask uniemożliwiać patrzenie

 (1.3) pozbawiać rozumu, uniemożliwiać panowanie nad sobą

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Nagle reflektor rozbłysł światłem o sile ponad siedemnastu tysięcy luksów, całkowicie oślepiając zgromadzonych.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. oślepianie n., oślepić dk., oślepienie n., oślepnąć dk.

 przym. oślepiający

 przysł. oślepiająco

 rzecz. ślep mrz., ślepak mos./mrz./mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) razić

 (1.3) zaślepiać

Wiktionary


oślepić

pozbawić zdolności widzenia


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. oślepiać)

 (1.1) dokonany od|oślepiać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. oślepiać

 rzecz. ślep mrz., ślepak mos./mrz./mzw.

Wiktionary


oślepnąć

stracić wzrok, zdolność widzenia; ociemnieć, zaniewidzieć


SJP.pl

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. ślepnąć)

 (1.1) med. stać się ślepym; przestać widzieć, stracić wzrok

 (1.2) przen. przestać coś dostrzegać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pod koniec życia nasz pies Bruno prawie całkiem już oślepł.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oślepnięcie n., ślepy mos., ślep mrz., ślepak mzw./mos./mrz.

 przym. ślepy

 czas. oślepiać

Wiktionary


oślepły

taki, który przestał widzieć; niewidomy


SJP.pl


ośli

związany z osłem, charakterystyczny dla osła


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do osła

przymiotnik relacyjny

 (2.1) dotyczący osła, określający osła, używany przy ośle

przymiotnik jakościowy

 (3.1) charakterystyczny dla osła, mający cechy osła

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔɕlʲi, AS: oślʹi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oślarz mos., oślak mzw., oślę n., osioł mos./mzw., osiołek mzw., oślica ż., oślina ż., oślątko n.

Wiktionary


oślica

1. samica osła;
2. potocznie: kobieta niezbyt inteligentna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. samica osła

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dam rozkaz osiodłania oślicy, wsiądę na nią i pójdę wraz z królem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔɕˈlʲit͡sa, AS: oślʹica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oślarz mos., oślak mzw., osioł mzw., osiołek mzw., oślę n., oślina ż., oślątko n.

 przym. ośli

Wiktionary


ośliczka

1. zdrobnienie od: oślica (samica osła);
2. słodkowodny skorupiak


SJP.pl


oślik

bezpłodny mieszaniec powstały ze skrzyżowania konia i oślicy; osłomuł


SJP.pl


oślina

mięso z osła


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. mięso osła

 (1.2) pobłażliwie o ośle

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Salami produkuje się z ośliny.

 (1.2) Aż nareszcie przyszła pora, że oślina pośród jadła z głodu padła.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈɕlʲĩna, AS: oślʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. osiołek mzw., oślarz mos., oślę n., oślak mzw., osioł mzw., oślica ż.

 przym. ośli

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) osiołek

Wiktionary


ośliniać

ślinić, obśliniać;
1. brudzić lub zwilżać śliną;
2. ośliniać się -
a) brudzić się własną śliną;
b) brudzić się wzajemnie swoimi ślinami;
c) potocznie: zbyt otwarcie okazywać ochotę na coś


SJP.pl


ośliniony

obślinić;
1. pobrudzić lub zwilżyć śliną;
2. oślinić się -
a) pobrudzić się własną śliną;
b) pobrudzić się wzajemnie swoimi ślinami;
c) potocznie: zbyt otwarcie okazać ochotę na coś


SJP.pl


oślinić

obślinić;
1. pobrudzić lub zwilżyć śliną;
2. oślinić się -
a) pobrudzić się własną śliną;
b) pobrudzić się wzajemnie swoimi ślinami;
c) potocznie: zbyt otwarcie okazać ochotę na coś


SJP.pl


oślisko

zgrubienie od: osioł; pogardliwie o starym lub brzydkim ośle


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zgrub. osioł

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do płotu przywiązał swoje oślisko i pomaszerował do tawerny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. osioł mzw.

 przym. ośli

Wiktionary


oślizgać

dawniej: spowodować pośliźnięcie się


SJP.pl


oślizgiwać

oślizgiwać się - zsuwać się po czymś śliskim; obślizgiwać się


SJP.pl


oślizgnięty

obślizgły, obślizły, oślizgły, oślizły, obślizgnięty (rzadko), obśliźnięty (rzadko), ośliznięty (rzadko); rzadko:
1. śliski na skutek wilgoci;
2. pokryty czymś śliskim i lepkim


SJP.pl


oślizgłość

1. mokra, lepka gładkość;
2. właściwość skóry ryb i niektórych płazów, np. węgorza, żaby


SJP.pl


oślizgły

obślizgły, obślizły, oślizły, obślizgnięty (rzadko), obśliźnięty (rzadko), oślizgnięty (rzadko), ośliznięty (rzadko);
1. śliski na skutek wilgoci;
2. pokryty czymś śliskim i lepkim


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) o śliskiej, gładkiej i wilgotnej powierzchni

 (1.2) przen. budzący obrzydzenie, odrazę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bo straszna to przecie myśl dla ludzkiego rozumu i nieznośne czucie dla serca matki sierocej, iż jej syn wałęsa się na dnie morza, nie mogąc znaleźć spoczynku, miotany i targany, z miejsca na miejsce przez tajemnicze i straszliwe oceanu potwory, jakoby w duszy szatana wyśnione - przez diabły morskie i rekiny, przez głowonogi ośmiornice, przez gruboskorupe langusty, ohydne kraby, oślizgłe mięczaki, ukwiały i jeżowce.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) wstrętny, odrażający

Wiktionary


ośliznięty

obślizgły, obślizły, oślizgły, oślizły, obślizgnięty (rzadko), obśliźnięty (rzadko), oślizgnięty (rzadko); rzadko:
1. śliski na skutek wilgoci;
2. pokryty czymś śliskim i lepkim


SJP.pl


oślizłość

→ oślizły


SJP.pl

Patrz:

oślizły

oślizły

obślizgły, obślizły, oślizgły, obślizgnięty (rzadko), obśliźnięty (rzadko), oślizgnięty (rzadko), ośliznięty (rzadko);
1. śliski na skutek wilgoci;
2. pokryty czymś śliskim i lepkim


SJP.pl


oślątko

pieszczotliwe zdrobnienie od: oślę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zdrobn. oślę, młode osła

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oślarz delikatnie oczyścił oślątku kopytko.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. osiołek mzw., oślak mzw., osioł mzw., oślarz mos., oślica ż., oślę n.

 przym. ośli

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) oślę

Wiktionary


oślę

źrebię osła


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zool. młode osła

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Za oślicą dreptało oślę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oślarz mos., oślak mzw., osioł mzw., osiołek mzw., oślica ż., oślina ż., oślątko n.

 przym. ośli

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) oślątko

Wiktionary


ośmiać

obśmiać, wyśmiać;
1. wydrwić, ośmieszyć kogoś lub coś;
2. ośmiać się - śmiejąc się, ubawić się


SJP.pl

czasownik dokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. roześmiać

Wiktionary


ośmiał

roślina z rodziny astrowatych


SJP.pl

Ośmiał ("Cerinthe") – rodzaj roślin należący do rodziny ogórecznikowatych ("Boraginaceae"). Obejmuje około 10 gatunków. Występują one w Europie (4 gatunki) i basenie Morza Śródziemnego po Kaukaz, Iran i Kazachstan na wschodzie. W Polsce występują w naturze dwa gatunki: ośmiał mniejszy "C. minor" i alpejski "C. glabra". Pierwszy uznany jest za gatunek rodzimy, a drugi występuje tylko jako efemerofit (przejściowo dziczejący z upraw).

Wikipedia


ośmielający

→ ośmielać


SJP.pl

Patrz:

ośmielać

ośmielanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|ośmielać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɛˈlãɲɛ, AS: ośmʹi ̯elãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ośmielać ndk., ośmielić dk., onieśmielać ndk., onieśmielić dk.

 rzecz. ośmielenie n., onieśmielanie n., onieśmielenie n., śmiałek mos./mrz.

Wiktionary


ośmielać

czasownik przechodni niedokonany (dk. ośmielić)

 (1.1) niedokonany od|ośmielić.

czasownik zwrotny niedokonany ośmielać się (dk. ośmielić się)

 (2.1) niedokonany od|ośmielić się.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośmielanie n., śmiałek mos./mrz.

 czas. ośmielić

Wiktionary


ośmielić

czasownik przechodni dokonany (ndk. ośmielać)

 (1.1) dodać śmiałości

czasownik zwrotny dokonany ośmielić się (ndk. ośmielać się)

 (2.1) stać się śmielszym; nabrać otuchy

 (2.2) zdecydować się na zrobienie czegoś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośmielenie n., ośmielanie n., śmiałek mos./mrz.

 czas. ośmielać ndk.

 przym. ośmielony

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zachęcić

Wiktionary


ośmieszająco

→ ośmieszać


SJP.pl

Patrz:

ośmieszać

ośmieszanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) powodowanie, że ktoś lub coś staje się przedmiotem śmiechu i drwin

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɛˈʃãɲɛ, AS: ośmʹi ̯ešãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośmieszenie n., uśmiech mrz.

 czas. ośmieszać ndk., ośmieszyć dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kompromitowanie

Wiktionary


ośmieszać

czasownik przechodni niedokonany (dk. ośmieszyć)

 (1.1) czynić przedmiotem śmiechu; wystawiać na pośmiewisko

czasownik zwrotny niedokonany ośmieszać się (dk. ośmieszyć się)

 (2.1) wystawiać siebie na pośmiewisko; stawać się przedmiotem śmiechu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośmieszanie n., uśmiech mrz.

 przym. śmieszny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kompromitować, wykpiwać

 (2.1) blamować się, błaźnić się, kompromitować się, wygłupiać się

Wiktionary


ośmieszyć

czasownik przechodni dokonany (ndk. ośmieszać)

 (1.1) uczynić przedmiotem śmiechu; wystawić na pośmiewisko

czasownik zwrotny dokonany ośmieszyć się (ndk. ośmieszać się)

 (2.1) wystawić siebie na pośmiewisko; stać się przedmiotem śmiechu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośmieszenie n., ośmieszanie n., uśmiech mrz.

 przym. śmieszny

Wiktionary


ośmiewać

wydrwiwać, ośmieszać kogoś lub coś; obśmiewać


SJP.pl


ośmina

dawna rosyjska miara pojemności; 32 garnce


SJP.pl


ośmioabonentowy

dotyczący ośmiu abonentów


SJP.pl


ośmioaktowy

o utworze scenicznym: mający osiem aktów


SJP.pl


ośmioarkuszowy

składający się z ośmiu arkuszy


SJP.pl


ośmioarowy

mający powierzchnię ośmiu arów


SJP.pl


ośmioatomowy

złożony z ośmiu atomów


SJP.pl


ośmiobarwny

składający się z ośmiu barw; ośmiokolorowy


SJP.pl


ośmiobiegowy

mający osiem biegów


SJP.pl


ośmiobiegunowy

mający osiem biegunów


SJP.pl


ośmiobitowy

w informatyce:
1. zawierający osiem bitów;
2. działający w oparciu o rozkazy, dane długości ośmiu bitów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) inform. taki, który zawiera osiem bitów

 (1.2) inform. taki, który działa w oparciu o słowa (rozkazy, dane) długości ośmiu bitów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔbʲiˈtɔvɨ, AS: ośmʹi ̯obʹitovy

Wiktionary


ośmioboczny

dotyczący ośmioboku, mający osiem boków, ograniczony ośmioma płaszczyznami itp.


SJP.pl


ośmiobok

figura geometryczna płaska ograniczona ośmioma liniami prostymi; ośmiokąt


SJP.pl


ośmiobramkowy

charakteryzujący się strzeleniem ośmiu bramek


SJP.pl


ośmiobój

konkurencja lekkoatletyczna złożona z ośmiu dyscyplin


SJP.pl


ośmiocalowy

mający długość ośmiu cali


SJP.pl


ośmiocyfrowy

złożony z ośmiu cyfr


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) składający się z ośmiu cyfr, mający osiem cyfr

Wiktionary


ośmiocylindrowy

mający osiem cylindrów


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) techn. mający osiem cylindrów

Wiktionary


ośmioczęściowy

mający osiem części


SJP.pl


ośmioczłonowy

składający się z ośmiu członów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) liczący osiem członów, składający się z ośmiu członów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔt͡ʃwɔ̃ˈnɔvɨ, AS: ośmʹi ̯oču̯õnovy

Wiktionary


ośmiodaniowy

składający się z ośmiu dań


SJP.pl


ośmiodniowy

mający osiem dni, trwający osiem dni itp.


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) trwający osiem dni

 (1.2) będący w wieku ośmiu dni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Młodzież pojedzie na ośmiodniowy obóz do Okuninki w województwie lubelskim.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔˈdʲɲɔvɨ, AS: ośmʹi ̯odʹńovy

Wiktionary


ośmiodolarowy

mający wartość ośmiu dolarów


SJP.pl


ośmiodrzwiowy

przymiotnik

 (1.1) mający ośmioro drzwi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na chodniku stał długi, srebrzysty ośmiodrzwiowy samochód z ciemnymi szybami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔˈḍʒvʲjɔvɨ, AS: ośmʹi ̯oḍžvʹi ̯ovy

Wiktionary


ośmiodzielny

dzielący się na osiem części


SJP.pl


ośmioelementowy

składający się z ośmiu elementów


SJP.pl


ośmioetapowo

przysłówek

 (1.1) w ośmiu etapach, fazach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔɛtaˈpɔvɔ, AS: ośmʹi ̯oetapovo

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ośmioetapowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ośmiofazowo, ośmiostopniowo

Wiktionary


ośmioetapowy

składający się z ośmiu etapów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) składający się z ośmiu stopni, etapów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Jordanowie dobiegł końca ośmioetapowy turniej brydża sportowego o Puchar Burmistrza Miasta.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔɛtaˈpɔvɨ, AS: ośmʹi ̯oetapovy

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. ośmioetapowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ośmiostopniowy, ośmiofazowy

Wiktionary


ośmiofazowo

przysłówek

 (1.1) w ośmiu fazach, etapach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔfaˈzɔvɔ, AS: ośmʹi ̯ofazovo

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ośmiofazowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ośmioetapowo, ośmiostopniowo

Wiktionary


ośmiofazowy

1. składający się z ośmiu faz, etapów;
2. działający w układzie odpowiednich ośmiu prądów przemiennych


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) składający się z ośmiu stopni, faz, etapów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔfaˈzɔvɨ, AS: ośmʹi ̯ofazovy

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. ośmiofazowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ośmiostopniowy, ośmioetapowy

Wiktionary


ośmiofrankowy

mający wartość ośmiu franków


SJP.pl


ośmiofunkcyjny

mający osiem funkcji


SJP.pl


ośmiofuntowy

mający wartość ośmiu funtów


SJP.pl


ośmiogodzinny

trwający osiem godzin


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) trwający osiem godzin

 (1.2) będący w wieku ośmiu godzin

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przypomnę, że poprzedni strajk w Bełchatowie – ostrzegawczy, ośmiogodzinny – wiązał się z nierównościami płac w kopalniach i elektrowniach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔɡɔˈd͡ʑĩnːɨ, AS: ośmʹi ̯ogoʒ́ĩ•ny

Wiktionary


ośmiogramowy

ważący osiem gramów


SJP.pl


ośmiogroszowy

mający wartość ośmiu groszy


SJP.pl


ośmiogwiazdkowy

oceniony na osiem gwiazdek


SJP.pl


ośmiogłosowy

złożony z ośmiu głosów, skomponowany na osiem głosów, wykonywany przez osiem głosów itp.


SJP.pl


ośmiogłowy

mający osiem głów


SJP.pl


ośmiohektarowy

mający powierzchnię ośmiu hektarów


SJP.pl


ośmioipółgodzinny

trwający osiem i pół godziny


SJP.pl


ośmioipółletni

mający osiem lat i pół roku


SJP.pl


ośmioipółmilionowy

liczący osiem i pół miliona czegoś


SJP.pl


ośmioizbowy

mający osiem izb


SJP.pl


ośmiojajeczny

mający w składzie osiem jajek


SJP.pl


ośmiojęzyczny

1. posługujący się ośmioma językami;
2. napisany w ośmiu językach;
3. o jakimś terenie: zamieszkany przez ludność posługującą się ośmioma językami


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) posługujący się ośmioma językami

 (1.2) napisany w ośmiu językach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔ̇jɛ̃w̃ˈzɨt͡ʃnɨ, AS: ośmʹi ̯ȯi ̯ẽũ̯zyčny

Wiktionary


ośmiokanałowy

mający osiem kanałów


SJP.pl


ośmiokaratowy

ważący osiem karatów


SJP.pl


ośmiokartkowy

mający osiem kartek


SJP.pl


ośmiokierunkowy

prowadzony w ośmiu kierunkach


SJP.pl


ośmiokilogramowy

1. ważący 8 kilogramów;
2. przeznaczony na 8 kilogramów czegoś


SJP.pl


ośmiokilometrowy

mający długość ośmiu kilometrów, wynoszący osiem kilometrów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma wielkość (długość) ośmiu kilometrów

Wiktionary


ośmiokilowy

potocznie: ośmiokilogramowy


SJP.pl


ośmioklasista

ktoś, kto ukończył osiem klas


SJP.pl


ośmioklasistka

→ ośmioklasista


SJP.pl

Patrz:

ośmioklasista

ośmioklasowy

obejmujący osiem klas, mający osiem klas


SJP.pl


ośmioklasówka

potocznie: szkoła mająca osiem klas


SJP.pl


ośmiokolorowy

składający się z ośmiu kolorów; ośmiobarwny


SJP.pl


ośmiokolumnowy

mający osiem kolumn


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który składa się z ośmiu kolumn

Wiktionary


ośmiokomorowy

mający osiem komór


SJP.pl


ośmiokomórkowy

składający się z ośmiu komórek


SJP.pl


ośmiokondygnacyjny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma osiem kondygnacji

Wiktionary


ośmiokonny

1. o pojeździe: zaprzężony w osiem koni;
2. o silniku: mający moc ośmiu koni mechanicznych


SJP.pl


ośmiokołowy

mający osiem kół


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma osiem kół

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔkɔˈwɔvɨ, AS: ośmʹi ̯okou̯ovy

Wiktionary


ośmiokrotnie

przysłówek

 (1.1) osiem razy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Raport stwierdzał, że między listopadem a końcem maja „szok systemu” powtarzał się ośmiokrotnie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔˈkrɔtʲɲɛ, AS: ośmʹi ̯okrotʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośmiokrotność ż.

 przym. ośmiokrotny

 przysł. osiemkroć, ośmiokroć

 liczgł. osiemkroć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. ośmiokroć, osiemkroć

Wiktionary


ośmiokrotność

→ ośmiokrotny


SJP.pl

Patrz:

ośmiokrotny

ośmiokrotny

powtarzający się osiem razy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odbywający się/powtarzający się osiem razy

 (1.2) taki, który osiągnął/zdobył/robił coś osiem razy

 (1.3) osiem razy większy bądź mniejszy od czegoś

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔˈkrɔtnɨ, AS: ośmʹi ̯okrotny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośmiokrotność ż.

 przysł. ośmiokrotnie, ośmiokroć, osiemkroć

 liczgł. osiemkroć

Wiktionary


ośmioksiąg

cykl ośmiu utworów literackich stworzonych przez jednego autora i odpowiednio powiązanych ze sobą tematycznie


SJP.pl


ośmiokącik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od ośmiokąt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie ośmiokąt, lecz tylko mały ośmiokącik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośmiokąt m.

 przym. ośmiokątny

Wiktionary


ośmiokąt

wielokąt płaski o ośmiu bokach; ośmiobok, oktagon


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mat. figura geometryczna mająca osiem kątów;

Wiktionary

Ośmiokąt, ośmiobok, oktagon – wielokąt o ośmiu bokach.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. ośmiokącik m.

 przym. ośmiokątny

 przysł. ośmiokątnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ośmiobok, oktagon

Wiktionary


ośmiokątny

mający osiem kątów; oktagonalny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma osiem kątów; mający kształt ośmiokąta

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Krzyżowcy zamienili ośmiokątny meczet Omara na kościół (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośmiokąt m., ośmiokącik m., ośmiokątność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) oktagonalny

Wiktionary


ośmiolatek

chłopiec ośmioletni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) chłopiec mający osiem lat

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zwierzę, roślina lub rzecz mająca osiem lat

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od ośmiolatka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔˈlatɛk, AS: ośmʹi ̯olatek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ośmioletni

 rzecz. ośmiolatka ż.

Wiktionary


ośmiolatka

dziewczynka albo samica zwierząt mająca osiem lat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dziewczynka mająca osiem lat

 (1.2) zwierzę, rzecz lub roślina mająca osiem lat

 (1.3) eduk. ośmioletnia szkoła podstawowa

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od ośmiolatek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔˈlatka, AS: ośmʹi ̯olatka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośmiolatek m.

 przym. ośmioletni

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) ośmioklasówka

Wiktionary


ośmiolatki

dziewczynka albo samica zwierząt mająca osiem lat


SJP.pl


ośmiolecie

1. okres ośmiu lat;
2. ósma rocznica czegoś


SJP.pl


ośmioletni

1. trwający osiem lat; przypadający za osiem lat;
2. będący w wieku ośmiu lat, mający osiem lat


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający osiem lat

 (1.2) trwający osiem lat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ośmioletni Sylwek był dzieckiem adoptowanym, znalezionym w czasie wojny w lesie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔˈlɛtʲɲi, AS: ośmʹi ̯oletʹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośmiolecie n., ośmiolatek m., ośmiolatka ż.

Wiktionary


ośmioliniowy

mający osiem linii


SJP.pl


ośmiolistkowy

mający osiem listków


SJP.pl


ośmiolistny

mający osiem liści


SJP.pl


ośmioliterowy

złożony z ośmiu liter


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który składa się z ośmiu liter

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Moje imię jest ośmioliterowe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔlʲitɛˈrɔvɨ, AS: ośmʹi ̯olʹiterovy

Wiktionary


ośmiolitrowy

mający objętość ośmiu litrów


SJP.pl


ośmiolufowy

mający osiem luf


SJP.pl


ośmiomandatowy

ośmiomandatowy okręg wyborczy - okręg, w którym do objęcia jest osiem mandatów poselskich


SJP.pl


ośmiomasztowy

mający osiem masztów


SJP.pl


ośmiomecz

spotkanie rozgrywane z udziałem ośmiu drużyn jednocześnie


SJP.pl


ośmiometrowy

mający długość ośmiu metrów, wynoszący osiem metrów


SJP.pl


ośmiomiejscowy

mający osiem miejsc


SJP.pl


ośmiomiesięczny

mający osiem miesięcy, trwający osiem miesięcy itp.


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) trwający osiem miesięcy

 (1.2) będący w wieku ośmiu miesięcy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wyjątek stanowiła Francja, która udzielała Polakom dziesięciu stypendiów ośmiomiesięcznych.

 (1.2) Ma na imię Tadeusz i wychowywany jest w polskiej tradycji. Drugi, ośmiomiesięczny, został z dziadkiem, nosi imię japońskie, kimonka i chowany jest z zachowaniem obyczaju japońskiego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔ̃mʲjɛ̇ˈɕɛ̃n͇t͡ʃnɨ, AS: ośmʹi ̯õmʹi ̯ėśẽṇčny

Wiktionary


ośmiomiliardowy

liczący osiem miliardów czegoś


SJP.pl


ośmiomilionowy

liczący osiem milionów czegoś


SJP.pl


ośmiomilowy

mierzący osiem mil


SJP.pl


ośmiominutowy

trwający osiem minut


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) trwający osiem minut

Wiktionary


ośmiomodułowy

zbudowany z ośmiu modułów


SJP.pl


ośmiomorgowy

mający powierzchnię ośmiu mórg


SJP.pl


ośmionabojowy

o ręcznej broni palnej: mieszczący w magazynku maksymalnie osiem nabojów; ośmiostrzałowy


SJP.pl


ośmionitkowy

mający osiem nitek


SJP.pl


ośmionogi

mający osiem nóg


SJP.pl


ośmionożny

mający osiem nóg


SJP.pl


ośmioodcinkowy

składający się z ośmiu odcinków


SJP.pl


ośmiooddziałowy

mający osiem oddziałów


SJP.pl


ośmioodsłonowy

mający osiem odsłon


SJP.pl


ośmiooktawowy

mający rozpiętość ośmiu oktaw


SJP.pl


ośmioosiowy

mający osiem osi


SJP.pl


ośmioosobowy

1. składający się z ośmiu osób;
2. przeznaczony dla ośmiu osób


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przeznaczony dla ośmiu osób, mogący pomieścić osiem osób

 (1.2) złożony z ośmiu osób, wykonywany przez osiem osób

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W ośmioosobowym finale znalazło się dwóch szermierzy AZS Bydgoszcz.

 (1.2) Wczoraj w Gdyni gościła ośmioosobowa delegacja z Karlskrony.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔːsɔˈbɔvɨ, AS: ośmʹi ̯•osobovy

Wiktionary


ośmioostrzowy

mający osiem par ostrzy


SJP.pl


ośmiootworowy

mający osiem otworów


SJP.pl


ośmiopak

1. zgrzewka zawierająca osiem jednostek danego produktu, np. piwa, wody mineralnej;
2. potocznie: wyćwiczone mięśnie brzucha; sześciopak, ABS, six-pack, kaloryfer, kratka, dziesięciopak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hand. paczka zbiorcza po osiem sztuk towaru

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kup ze dwa ośmiopaki taśmy izolacyjnej.

Wiktionary


ośmiopalnikowy

mający osiem palników


SJP.pl


ośmiopartyjny

składający się z ośmiu partii


SJP.pl


ośmiopasmowy

składający się z ośmiu pasm


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma osiem pasm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośmiopasmówka ż.

Wiktionary


ośmiopiętrowy

mający osiem pięter


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) złożony z parteru i ośmiu wyższych kondygnacji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z trzech budynków, które są właśnie w trakcie realizacji, dwa będą czterokondygnacyjne, a jeden ośmiopiętrowy.

Wiktionary


ośmiopokojowy

złożony z ośmiu pokojów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) z ośmioma pokojami

Wiktionary


ośmiopokładowy

mający osiem pokładów


SJP.pl


ośmiopolowy

mający osiem pól


SJP.pl


ośmiopoziomowy

mający osiem poziomów


SJP.pl


ośmiopołaciowy

mający osiem połaci dachowych


SJP.pl


ośmioprocentowy

stanowiący osiem procent czegoś


SJP.pl


ośmiopromienny

o czymś mającym kształt gwiazdy: mający osiem promieni; ośmioramienny


SJP.pl


ośmiopromilowy

mający osiem promili


SJP.pl


ośmioprzewodowy

mający osiem przewodów elektrycznych


SJP.pl


ośmioprzęsłowy

mający osiem przęseł


SJP.pl


ośmiopręcikowy

mający osiem pręcików


SJP.pl


ośmiopunktowy

1. składający się z ośmiu punktów;
2. mający wymiar ośmiu punktów (np. czcionka)


SJP.pl


ośmiopłaszczyznowy

przymiotnik

 (1.1) rozmieszczony na ośmiu płaszczyznach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔpwaʃt͡ʃɨzˈnɔvɨ, AS: ośmʹi ̯opu̯aščyznovy

Wiktionary


ośmiopłatkowy

1. mający osiem płatków;
2. dębik ośmiopłatkowy - gatunek z rodziny różowatych, roślina o białych lub biało-żółtych kwiatach składających się z ośmiu płatków


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) bot. mający osiem płatków

Wiktionary


ośmiopłytowy

składający się z ośmiu płyt


SJP.pl


ośmioraczek

dziewczynka wśród ośmioraczków


SJP.pl


ośmioraczka

dziewczynka wśród ośmioraczków


SJP.pl


ośmioraczki

ośmioro dzieci z jednej ciąży


SJP.pl


ośmioraki

występujący w ośmiu rodzajach, gatunkach, odmianach itp.


SJP.pl

liczebnik wieloraki

 (1.1) dotyczący ośmiu typów, rodzajów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔˈraci, AS: ośmʹi ̯oraḱi

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. ośmiorako

Wiktionary


ośmiorako

przysłówek

 (1.1) przysł. od przymiotnika → ośmioraki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔˈrakɔ, AS: ośmʹi ̯orako

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ośmioraki

 licz. ośmioraki

Wiktionary


ośmioramienny

mający osiem ramion, odnóg itp.


SJP.pl


ośmiordzeniowy

mający osiem rdzeni, np. ośmiordzeniowy procesor


SJP.pl


ośmiornica

1. ośmioramienny morski głowonóg;
2. mięso z tego głowonoga;
3. zorganizowana grupa przestępcza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. drapieżny głowonóg o ośmiu ramionach;

 (1.2) kulin. danie z ośmiornicy (1.1)

 (1.3) przen. mafia lub podobna organizacja przestępcza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bo straszna to przecie myśl dla ludzkiego rozumu i nieznośne czucie dla serca matki sierocej, iż jej syn wałęsa się na dnie morza, nie mogąc znaleźć spoczynku, miotany i targany, z miejsca na miejsce przez tajemnicze i straszliwe oceanu potwory, jakoby w duszy szatana wyśnione - przez diabły morskie i rekiny, przez głowonogi ośmiornice, przez gruboskorupe langusty, ohydne kraby, oślizgłe mięczaki, ukwiały i jeżowce.

 (1.2) Kiedy jest okazja do świętowania, jak zdanie egzaminu czy ukończenie eseju, schodzą, żeby zjeść musakę, okrę, taramosalatę, łatę jagnięcą czy ośmiornicę przy drewnianych, lakierowanych stołach, które wyglądają, jakby przyniesiono je tu prosto ze starego żaglowca.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔˈrʲɲit͡sa, AS: ośmʹi ̯orʹńica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośmiornik m.

:: zdrobn. ośmiorniczka ż.

 przym. ośmiorniczy

 licz. ośmioro

Wiktionary


ośmiornice

1. ośmioramienny morski głowonóg;
2. mięso z tego głowonoga;
3. zorganizowana grupa przestępcza


SJP.pl

Oś

Wikipedia


ośmiornicowy

→ ośmiornica; ośmiorniczy


SJP.pl


ośmiorniczka

1. mała ośmiornica;
2. potocznie: przyrząd do przepompowywania gazu z butli do cystern


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ośmiorniczka – zbiór opowiadań Iana Felminga z 1966 roku
    • Ośmiorniczka – tytułowe opowiadanie ze zbioru Fleminga znane też pod tytułem Ośmiornica
  • Ośmiorniczka – film z 1983 roku

Wikipedia


ośmiorniczy

→ ośmiornica; ośmiornicowy


SJP.pl


ośmioro

liczebnik zbiorowy odpowiadający liczbie 8, używany w odniesieniu do osób różnej płci, dzieci i młodych zwierząt oraz do przedmiotów o nazwie występującej tylko w liczbie mnogiej


SJP.pl

liczebnik zbiorowy

 (1.1) …odpowiadający liczbie 8

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ośmioro uczniów z naszej klasy (sześciu chłopców i dwie dziewczynki) zakwalifikowało się do finału konkursu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔɕˈmʲjɔrɔ, AS: ośmʹi ̯oro

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ósmy mrz., ósemka ż., ośmiornica ż.

 przym. ósmy

 licz. osiem

Wiktionary


ośmiorodzinny

składający się z ośmiu rodzin


SJP.pl


ośmiorundowy

trwający osiem rund


SJP.pl


ośmiosalowy

mający osiem sal


SJP.pl


ośmiosekcyjny

mający osiem sekcji


SJP.pl


ośmiosekundowy

trwający osiem sekund


SJP.pl


ośmiosesyjny

składający się z ośmiu sesji


SJP.pl


ośmiosezonowy

o serialu: mający osiem sezonów


SJP.pl


ośmiosilnikowy

mający osiem silników


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który jest wyposażony w osiem silników

Wiktionary


ośmioskibowy

związany z ośmioma skibami, np. pług ośmioskibowy


SJP.pl


ośmiostopniowo

przysłówek

 (1.1) w ośmiu etapach, fazach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔstɔpʲˈɲɔvɔ, AS: ośmʹi ̯ostopʹńovo

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ośmiostopniowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ośmioetapowo, ośmiofazowo

Wiktionary


ośmiostopniowy

1. mający osiem stopni (w jakiejś skali);
2. mający osiem stopni, etapów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) składający się z ośmiu stopni, schodków

 (1.2) składający się z ośmiu stopni, etapów

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Mogą być bardzo różne w zależności od modelu, niektóre wyposażone są w ośmiostopniowy czy siedmiostopniowy system filtracji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔstɔpʲˈɲɔvɨ, AS: ośmʹi ̯ostopʹńovy

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. ośmiostopniowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) ośmioetapowy, ośmiofazowy

Wiktionary


ośmiostopowiec

wiersz składający się z ośmiu stóp


SJP.pl


ośmiostopowy

składający się z ośmiu stóp


SJP.pl


ośmiostrefowy

związany z ośmioma strefami


SJP.pl


ośmiostrofowy

składający się z ośmiu strof; ośmiozwrotkowy


SJP.pl


ośmiostronicowy

składający się z ośmiu stronic


SJP.pl


ośmiostronny

mający osiem stron


SJP.pl


ośmiostrunny

mający osiem strun; ośmiostrunowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający osiem strun

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Muzyk grał na ośmiostrunnej lutni.

Wiktionary


ośmiostrunowy

mający osiem strun; ośmiostrunny


SJP.pl


ośmiostrzałowy

o ręcznej broni palnej: mieszczący w magazynku maksymalnie osiem nabojów; ośmionabojowy


SJP.pl


ośmiosylabowy

złożony z ośmiu sylab (zgłosek); ośmiozgłoskowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) liczący osiem sylab, składający się z ośmiu sylab

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔsɨlaˈbɔvɨ, AS: ośmʹi ̯osylabovy

Wiktionary


ośmiotaktowy

złożony z ośmiu taktów


SJP.pl


ośmiotomowy

składający się z ośmiu tomów, zawarty w ośmiu tomach


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) składający się z ośmiu tomów, zawarty w ośmiu tomach, wydany w ośmiu tomach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔtɔ̃ˈmɔvɨ, AS: ośmʹi ̯otõmovy

Wiktionary


ośmiotonowy

ważący osiem ton


SJP.pl


ośmiotorowy

mający osiem torów


SJP.pl


ośmiotygodniowy

mający osiem tygodni, trwający osiem tygodni itp.


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) trwający osiem tygodni

 (1.2) będący w wieku ośmiu tygodni

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔtɨɡɔdʲˈɲɔvɨ, AS: ośmʹi ̯otygodʹńovy

Wiktionary


ośmiotysięcznik

górski szczyt o wysokości ponad ośmiu tysięcy metrów nad poziomem morza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) góra o wysokości przekraczającej osiem tysięcy metrów n.p.m.;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) wędk. ryba o wadze przekraczającej osiem kilogramów

Wiktionary

Oś

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Polski himalaista zdobył kolejny ośmiotysięcznik.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔtɨˈɕɛ̃n͇t͡ʃʲɲik, AS: ośmʹi ̯otyśẽṇčʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ośmiotysięczny

Wiktionary


ośmiotysięczny

przymiotnik odliczebnikowy

 (1.1) liczący osiem tysięcy

 (1.2) będący ostatnim elementem zbioru wielkości ośmiu tysięcy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Blisko ośmiotysięczny tłum górników stawił się przed katowickim urzędem.

 (1.2) Przewoźnik zafundowała ośmiotysięcznemu klientowi niezwykłą niespodziankę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośmiotysięcznik m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wielotysięczny

 (1.2) enty

Wiktionary


ośmiouncjowy

1. ważący 8 uncji;
2. przeznaczony na 8 uncji czegoś


SJP.pl


ośmiowarstwowy

składający się z ośmiu warstw


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) liczący osiem warstw, składający się z ośmiu warstw

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕmʲjɔvarˈstfɔvɨ, AS: ośmʹi ̯ovarstfovy

Wiktionary


ośmiowatowy

mający moc ośmiu watów


SJP.pl


ośmiowiekowy

mający osiem wieków, trwający osiem wieków


SJP.pl


ośmiowiersz

strofa ośmiowierszowa lub utwór ośmiowierszowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) liter. utwór literacki składający się z ośmiu wersów

 (1.2) liter. strofa o ośmiu wersach, w której sześć pierwszych rymują naprzemiennie i siódmy z ósmym

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ośmiowierszowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) oktostych

 (1.2) oktawa

Wiktionary


ośmiowierszowy

składający się z ośmiu wierszy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający osiem wierszy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośmiowiersz mrz.

Wiktionary


ośmiowiosłówka

łódź o ośmiu wiosłach


SJP.pl


ośmiowodny

w chemii: zawierający 8 cząsteczek wody


SJP.pl


ośmiowyrazowy

składający się z ośmiu wyrazów


SJP.pl


ośmiowęglowy

mający osiem atomów węgla w cząsteczce


SJP.pl


ośmiozakresowy

obejmujący osiem zakresów


SJP.pl


ośmiozaworowy

mający osiem zaworów


SJP.pl


ośmiozdaniowy

składający się z ośmiu zdań


SJP.pl


ośmiozgłoskowiec

rodzaj utworu poetyckiego, w którym każdy wers składa się z ośmiu zgłosek


SJP.pl

Ośmiozgłoskowiec – popularny w polskiej poezji krótki format wiersza sylabicznego: 8-zgłoskowy wers bez średniówki, z akcentem wyrazowym w klauzuli. Podzielony średniówką (4+4, 5+3, 3+5) łatwo staje się formatem wiersza sylabotonicznego. Często jest wiązany w strofy. Ośmiozgłoskowiec występuje w liryce i takich gatunkach, jak fraszka, bajka, ballada, rzadziej zaś w epice i w dramacie. Odgrywa istotną rolę w poezji ludowej i w wierszach dla dzieci.

Wikipedia


ośmiozgłoskowy

złożony z ośmiu zgłosek (sylab); ośmiosylabowy


SJP.pl


ośmioznakowy

składający się z ośmiu znaków


SJP.pl


ośmiozwrotkowy

mający osiem zwrotek; ośmiostrofowy


SJP.pl


ośmiozębny

mający osiem zębów


SJP.pl


ośmiozębowy

mający osiem zębów


SJP.pl


ośmiozłotowy

mający wartość ośmiu złotych


SJP.pl


ośmiołóżkowy

mający osiem łóżek


SJP.pl


ośmiościan

bryła geometryczna ograniczona ośmioma ścianami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geom. wielościan o ośmiu ścianach

Wiktionary


ośmiościenny

mający osiem ścian


SJP.pl


ośmiościeżkowy

mający osiem ścieżek, np. magnetofon ośmiościeżkowy


SJP.pl


ośmioświecowy

mający osiem świec


SJP.pl


ośmiożyłowy

o kablu: mający osiem żył


SJP.pl


ośnianin

mieszkaniec Ośna Lubuskiego (miasta w Polsce)


SJP.pl


ośnianka

mieszkanka Ośna Lubuskiego (miasta w Polsce)


SJP.pl


ośniedziały

rzadko: pokryć się śniedzią; pośniedzieć


SJP.pl


ośniedzieć

rzadko: pokryć się śniedzią; pośniedzieć


SJP.pl


ośnieński

→ Ośno Lubuskie; osieński


SJP.pl


ośnieża

krzew lub drzewo z rodziny styrakowatych; halezja


SJP.pl

Ośnieża ("Halesia" J. Ellis ex L.) – rodzaj drzew i krzewów z rodziny styrakowatych. Wyróżniano w jego obrębie (w zależności od ujęcia taksonomicznego) od dwóch do pięciu gatunków. Współcześnie liczba ta redukowana jest do dwóch gatunków występujących tylko we wschodniej części Ameryki Północnej (zaliczany dawniej do tego rodzaju gatunek chiński przeniesiony został do rodzaju "Perkinsiodendron").

Wikipedia


ośnieżanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pokrywanie powierzchni śniegiem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕɲɛˈʒãɲɛ, AS: ośńežãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośnieżenie n.

 czas. ośnieżać ndk., ośnieżyć dk.

Wiktionary


ośnieżać

czasownik przechodni niedokonany (dk. ośnieżyć)

 (1.1) zob. ośnieżyć.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Armatki ośnieżają stok od rana i może już jutro znów będziemy mogli zjeżdżać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔɕˈɲɛʒat͡ɕ, AS: ośńežać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośnieżanie n., ośnieżenie n.

 czas. ośnieżyć

Wiktionary


ośnieżenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pokrycie powierzchni śniegiem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕɲɛˈʒɛ̃ɲɛ, AS: ośńežẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośnieżanie n.

 czas. zaśnieżyć, ośnieżyć dk., ośnieżać ndk.

Wiktionary


ośnieżyć

czasownik przechodni dokonany (ndk. ośnieżać)

 (1.1) pokryć śniegiem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ośnieżyło nam ogród i nie możemy znaleźć zabawek córki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈɕɲɛʒɨt͡ɕ, AS: ośńežyć

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ośnieżać ndk., śnieżyć ndk., zaśnieżać ndk., zaśnieżyć dk., naśnieżać ndk., naśnieżyć dk., odśnieżać ndk., odśnieżyć dk.

 przym. ośnieżony, zaśnieżony

 rzecz. ośnieżenie n., ośnieżanie n.

Wiktionary


ośnik

nóż do drewna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ręczne narzędzie do strugania i korowania drewna,

Wiktionary

Ośnik – ręczne narzędzie do strugania i korowania drewna. Ma dwie rękojeści i stalowe ostrze. Ruch roboczy jest w kierunku do siebie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W muzeum znajduje się kolekcja starych ośników.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɔɕɲik, AS: ośńik

Wiktionary


ośno

1. wieś w województwie dolnośląskim;
2. wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie aleksandrowskim;
3. wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie żnińskim;
4. wieś w województwie pomorskim


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ośno – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. strzelińskim, w gminie Wiązów
  • Ośno – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. aleksandrowskim, w gminie Aleksandrów Kujawski
  • Ośno – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Janowiec Wielkopolski
  • Ośno – osada w woj. pomorskim, w pow. kwidzyńskim, w gminie Kwidzyn
  • Ośno – gromada w powiecie aleksandrowskim
  • Ośno – gromada w powiecie oławskim
  • Ośno - zlikwidowany przystanek wąskotorowy

Wikipedia


ośpiewany

obśpiewać;
1. zaśpiewać piosenkę wychwalającą kogoś;
2. zaśpiewać dookoła kogoś lub czegoś;
3. ośpiewać się - nasycić się śpiewaniem


SJP.pl


ośpiewać

obśpiewać;
1. zaśpiewać piosenkę wychwalającą kogoś;
2. zaśpiewać dookoła kogoś lub czegoś;
3. ośpiewać się - nasycić się śpiewaniem


SJP.pl


ośpiewywać

1. śpiewać piosenkę wychwalającą kogoś;
2. śpiewać dookoła kogoś lub czegoś;
3. ośpiewywać się - nasycać się śpiewaniem


SJP.pl


ośrodek

1. środek, centralny punkt czegoś, np. ośrodek nerwowy, ośrodek trzęsienia ziemi; centrum;
2. charakterystyczne miejsce, środowisko, w którym dzieje się coś znaczącego, wokół którego coś się skupia, np. ośrodek przemysłowy, gospodarczy; centrum;
3. instytucja zajmująca się kompleksową działalnością w określonej dziedzinie i na określonym terenie, np. ośrodek hodowlany, rolny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) środkowy, centralny punkt czegoś

 (1.2) środowisko, okręg, centrum, w którym lub wokół którego coś się skupia

 (1.3) instytucja obejmująca zasięgiem działania całokształt spraw związanych z jakąś dziedziną życia na pewnym terenie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ośrodek – część wsi Czaple Nowe w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Lubień Kujawski
  • Ośrodek – część wsi Nowosiółki w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Sławatycze
  • Ośrodek – część wsi Poniatówka w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Leśniowice
  • Ośrodek – część wsi Zbereże w woj. lubelskim, w pow. włodawskim, w gminie Wola Uhruska
  • Ośrodek – część wsi Cześniki w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Sitno
  • Ośrodek – część wsi Dębowiec-Kolonia w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Skierbieszów
  • Ośrodek – część wsi Łapiguz w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Zamość
  • Ośrodek – część wsi Ratajów w woj., w pow. krakowskim, w gminie Słomniki
  • Ośrodek – część wsi Robertowo w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Brudzeń Duży
  • Ośrodek – część wsi Dobrosielice Pierwsze w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Drobin
  • Ośrodek – część wsi Brochocin w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Radzanowo
  • Ośrodek – osada w woj. podlaskim, w pow. białostockim, w gminie Czarna Białostocka

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Turyn jest ważnym europejskim ośrodkiem produkcji czekolady.

 (1.3) Dzięki albańskim jeżom, które zjadły żmije, można było wybudować ośrodek wypoczynkowy w Złotych Piaskach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈɕrɔdɛk, AS: ośrodek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ośrodkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) środek, centrum

 (1.2) środek, centrum

 (1.3) centrum

Wiktionary


ośrodkowość

→ ośrodkowy


SJP.pl

Patrz:

ośrodkowy

ośrodkowy

1. taki, który ma cechy ośrodka, np. kompozycja o charakterze ośrodkowym;
2. taki, który skupia się wokół ośrodka, np. ośrodkowy (centralny) układ nerwowy - zasadnicze części układu nerwowego człowieka i wyższych zwierząt: mózg, móżdżek, rdzeń przedłużony i rdzeń kręgowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) stanowiący ośrodek czegoś; dotyczący ośrodka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ośrodek mrz.

 przysł. ośrodkowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) centralny

Wiktionary


ośródek

przestarzale: ośrodek


SJP.pl


ośródka

wewnętrzna część, środek


SJP.pl

Ośródka – typ skamieniałości, będący formą naturalnego odlewu pustych przestrzeni po wytrawionych elementach twardych skamieniałości właściwych lub po częściach miękkich organizmów. Warunkiem powstawania ośródek jest wcześniejsza lityfikacja skały otaczającej skamieniałość. Puste przestrzenie wypełnione mogą być drobnoziarnistym osadem lub, wykrystalizowanymi w tych przestrzeniach, minerałami (np. kalcytem).

Wikipedia


ośródkowy

→ ośródka


SJP.pl

Patrz:

ośródka

oświadczanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|oświadczać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕfʲjaṭˈt͡ʃãɲɛ, AS: ośfʹi ̯aṭčãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. oświadczać

 rzecz. oświadczenie n.

Wiktionary


oświadczać

1. wypowiadać, oznajmiać coś, zwłaszcza uroczyście lub oficjalnie;
2. oświadczać się - proponować komuś małżeństwo, prosić o rękę


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. oświadczyć)

 (1.1) komunikować w podniosły lub formalny sposób

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Muzułmańskie wyznanie wiary, tzw. szahadę, brzmi: „(Oświadczam, że) nie ma bóstwa prócz Boga (Allaha) i oświadczam, że Mahomet (Muhammad) jest wysłannikiem Boga”.

 (1.1) Oświadczam, że nie byłem w posiadaniu żadnych niejawnych informacji, gdy kupowałem te akcje.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔɕˈfʲjaṭt͡ʃat͡ɕ, AS: ośfʹi ̯aṭčać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oświadczenie, oświadczanie, oświadczyny

Wiktionary


oświadczenie

1. wypowiedzieć, oznajmić coś, zwłaszcza uroczyście lub oficjalnie;
2. oświadczyć się - zaproponować komuś małżeństwo, poprosić o rękę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) oficjalna wypowiedź przedstawiająca czyjś punkt widzenia, stan wiedzy o czymś lub wolę oświadczającego

 (1.2) pismo zawierające oświadczenie (1.1)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • oświadczenie woli
  • oświadczenie majątkowe
  • oświadczenie lustracyjne
  • oświadczenia poselskie
  • oświadczenia procesowe
  • oświadczenie (wypowiedź)
  • zeznanie, deklaracja; ślubowanie, przysięga
  • shermanowskie oświadczenie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na konferencji prasowej premier wygłosił oświadczenie w sprawie zmian w systemie emerytalnym.

 (1.2) Do oferty pracy należy obowiązkowo dołączyć oświadczenia o stanie zdrowia kandydata, niekaralności i zgodzie na przetwarzanie danych osobowych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕfʲjaṭˈt͡ʃɛ̃ɲɛ, AS: ośfʹi ̯aṭčẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oświadczanie n., oświadczyny nmos.

 czas. oświadczyć dk., oświadczać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) deklaracja, enuncjacja, komunikat, wypowiedź, wyznanie, zeznanie

 (1.2) deklaracja, zeznanie

Wiktionary


oświadczyny

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) tradycyjne, oficjalne wyrażenie chęci zawarcia małżeństwa, które zazwyczaj obejmuje zaproszenie do ślubu jednej osoby przez drugą

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oświadczenie n.

 czas. oświadczyć, świadczyć, oświadczać

 przym. oświadczynowy

Wiktionary


oświadczyć

1. wypowiedzieć, oznajmić coś, zwłaszcza uroczyście lub oficjalnie;
2. oświadczyć się - zaproponować komuś małżeństwo, poprosić o rękę


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. oświadczać)

 (1.1) dokonany od|oświadczać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) - Mam dzisiaj urodziny - oświadczyła. - Rano zjadłam w łóżku urodzinowy tort i zdmuchnęłam świeczki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈɕfʲjaṭt͡ʃɨt͡ɕ, AS: ośfʹi ̯aṭčyć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oświadczenie n., oświadczyny nmos.

 czas. świadczyć

Wiktionary


oświata

1. kształcenie społeczeństwa, upowszechnianie wiedzy i kultury;
2. ogół instytucji i ludzi zajmujących się kształceniem i upowszechnianiem wiedzy i kultury


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) proces kształcenia, upowszechnienia wiedzy i kultury w społeczeństwie

 (1.2) ogół instytucji i ludzi zajmujących się upowszechnianiem wiedzy i kultury

Wiktionary

Zobacz też: Oświata – ujednoznacznienie.

Oświata – działalność edukacyjna polegająca na upowszechnianiu wykształcenia ogólnego i zawodowego oraz realizowaniu zadań wychowawczych w celu zapewnienia jednostkom wszechstronnego rozwoju i pomyślnej egzystencji, a społeczeństwu więzi kulturalnych łączących jego przeszłość historyczną z teraźniejszością i budową pomyślnej przyszłości. Jest ona realizowana poprzez system oświaty, tj.:

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Po zdobyciu licencjatu i magisterium w dziedzinie komunikacji społecznej i performatyki na Uniwersytecie Karoliny Północnej w Chapel Hill pracowała w teatrze, nad produkcją gier wideo i w oświacie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈɕfʲjata, AS: ośfʹi ̯ata

Wiktionary

Powiązane:

 przym. oświatowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) edukacja

 (1.2) szkolnictwo

Wiktionary


oświatowiec

osoba działająca w oświacie


SJP.pl


oświatowy

przymiotnik

 (1.1) dotyczący oświaty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oświata ż., oświatowiec m., oświatówka ż., oświatowość ż.

Wiktionary


oświec.

skrót od: oświecenie


SJP.pl

skrót w funkcji rzeczownika

 (1.1) = kult. oświecenie

skrót w funkcji przymiotnika

 (2.1) = oświeceniowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oświecenie n., Oświecenie n.

 przym. oświeceniowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. Oświec.

Wiktionary


oświecający

przymiotnik

 (1.1) wysyłający światło

Wiktionary


oświecanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|oświecać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Oświecenie n., nieoświecanie n., oświecenie n., oświeciciel m., oświecicielka ż., oświeceniowiec m.

 czas. oświecać ndk., oświecić dk.

 przym. oświeceniowy, oświecony, oświecicielski

 przysł. oświeceniowo

Wiktionary


oświecać

czasownik przechodni niedokonany (dk. oświecić)

 (1.1) podn. uświadamiać coś komuś

 (1.2) podn. szerzyć oświatę; zwiększać poziom wiedzy i kultury

 (1.3) przest. rzucać światło

czasownik zwrotny niedokonany oświecać się (dk. oświecić się)

 (2.1) podn. poszerzać swoją wiedzę i kulturę

 (2.2) przest. być otaczanym światłem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oświecanie n., oświecenie n., oświetlacz mos./mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) informować, uświadamiać

 (1.2) nauczać, uczyć

 (1.3) oświetlać, iluminować

 (2.1) kształcić się

Wiktionary


oświecenie

1. prąd umysłowy panujący w Europie w XVIII w., głoszący kult rozumu i wiedzy;
2. w niektórych religiach: stan umysłu, w którym doznaje on poznania pochodzącego od siły wyższej; iluminacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) filoz. koncepcja uwypuklająca rolę rozumu i wiedzy, dominująca w filozofii europejskiej od końca XVII w.

 (1.2) kult. okres w kulturze europejskiej od końca XVII w., związany z dominacją idei oświeceniowych;

 (1.3) osiągnięcie świadomości, poznanie prawdy

 (1.4) kult. szerzenie wiedzy, osiągnięcie postępu

 (1.5) rel. w religiach Wschodu: stan osiągnięty przez wytrwałą medytację;

 (1.6) przest. oświata

 (1.7) daw. wykształcenie

 (1.8) daw. oświetlenie

 (1.9) sprawienie, że coś staje się rozświetlone

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Oświecenie w kulturze Zachodu, w Europie w latach 1688–1789.
    • Oświecenie w Polsce – w latach ok. 1740–1822.
    • Oświecenie katolickie – połączenie idei oświeceniowych i tradycji katolickiej w XVIII wieku.
    • Haskala – oświecenie żydowskie; ruch intelektualny europejskich Żydów w późnych latach XVIII wieku.
  • Meiji – okres oświecenia w kulturze Japonii na przełomie XIX i XX wieku, 1868–1912.
  • Iluminacja w filozofii chrześcijańskiej, nazywana też oświeceniem umysłu;
  • Oświecenie w niektórych innych religiach i tradycjach duchowych – stan lub cały szereg stanów, które przytrafiają się po długotrwałej praktyce medytacyjnej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W opozycji do oświecenia pojawiła się ideologia konserwatywna.

 (1.2) Dynamiczny rozwój literatury rosyjskiej nastąpił w okresie oświecenia pod koniec XVIII w..

 (1.3) Według św. Augustyna: wiedzy, o którą na próżno zabiegamy przyrodzonymi władzami naszego umysłu, Bóg udziela duszy drogą oświecenia.

 (1.5) Nieco bliższe (choć wciąż niewystarczające) są opisy oświecenia, dokonane przez ludzi, którzy twierdzą, że go doświadczyli.

 (1.6) Terminy te nie zostały dotrzymane, ale już w maju wszystkie biura Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego przeprowadzono do nowego gmachu.

 (1.9) Nagłe ożywienie krajobrazu spowodowane było oświeceniem stoków przez słońce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oświecanie n., oświeciciel mos., oświecicielka ż., oświeceniowiec mos., oświeceniowość ż., oświecony mos.

 czas. oświecać ndk., oświecać się ndk., oświecić dk.

 przym. oświeceniowy, oświecony, świetlny

 przysł. oświeceniowo

 skr. oświec., Oświec.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) war. Oświecenie

 (1.4) postęp

 (1.5) war. Oświecenie

Wiktionary


oświeceniowiec

pisarz lub uczony żyjący i działający w okresie Oświecenia


SJP.pl


oświeceniowo

przysłówek

 (1.1) rzad. w sposób charakterystyczny dla oświecenia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Oświecenie n., oświecanie n., oświecenie n., oświeciciel mos., oświecicielka ż., oświeceniowiec mos., oświeceniowość ż.

 czas. oświecać ndk., oświecać się ndk., oświecić dk.

 przym. oświeceniowy, oświecony, oświecicielski

Wiktionary


oświeceniowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest oświeceniowe; cecha tych, którzy są oświeceniowi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. oświeceniowy

 przysł. oświeceniowo

 rzecz. oświecenie n., Oświecenie n.

Wiktionary


oświeceniowy

1. odnoszący się do Oświecenia, okresu w kulturze europejskiej między Barokiem a Romantyzmem;
2. nawiązujący do oświecenia, prądu umysłowego osiemnastowiecznej Europy, głoszącego kult rozumu i wiedzy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) filoz. kult. dotyczący oświecenia, występujący w epoce oświecenia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Berkeley był drugim z „wielkiej trójki” oświeceniowych empiryków brytyjskich.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Oświecenie n., oświecanie n., oświecenie n., oświeciciel mos., oświecicielka ż., oświeceniowiec mos., oświeceniowość ż.

 czas. oświecać ndk., oświecać się ndk., oświecić dk.

 przym. oświecony, oświecicielski, świetlny

 przysł. oświeceniowo

 skr. oświec., Oświec.

Wiktionary


oświeceńszy

rzadki stopień wyższy od przymiotnika: oświecony; bardziej oświecony


SJP.pl


oświecić

czasownik przechodni dokonany (ndk. oświecać)

 (1.1) zob. oświecać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdy do konferujących dołączyła trzecia osoba w pancerzu, wtedy Yathrosa oświeciło.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oświecanie n., oświecenie n., światło n., Oświecenie n.

 przym. świetlany, światły, oświeceniowy

 przysł. oświeceniowo

Wiktionary


oświecony

wykształcony, światły


SJP.pl


oświetlacz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba zajmująca się oświetleniem na planie filmowym

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) urządzenie do oświetlania

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔɕˈfʲjɛtlat͡ʃ, AS: ośfʹi ̯etlač

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oświetlenie n., oświetlanie n., światło n., oświetleniowiec m.

 czas. oświetlać ndk., oświetlić dk., świecić ndk., oświecać ndk.

 przym. oświetleniowy, świetlany, światły

Wiktionary


oświetlaczka

kobieta oświetlająca scenę w teatrze albo w filmie


SJP.pl


oświetlanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|oświetlać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕfʲjɛˈtlãɲɛ, AS: ośfʹi ̯etlãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. oświetlać

 rzecz. światło n., oświetlacz mrz./mos.

Wiktionary


oświetlać

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) rzucać, kierować na coś światło

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wszedł do opuszczonego domu i oświetlił ciemny korytarz latarką.

 (1.1) Okolicę dworca oświetlała wieczorem tylko jedna latarnia, wszystkie pozostałe były zepsute.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔɕˈfʲjɛtlat͡ɕ, AS: ośfʹi ̯etlać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. świetlik mrz./mzw., światło n., światełko n., oświetlanie n., oświetlenie n., oświetlacz m.

 przym. oświetlony, oświetleniowy

Wiktionary


oświetlenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|oświetlać.

 (1.2) system lamp zapewniający światło

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • oświetlenie (grafika komputerowa)
  • oświetlenie naturalne – światłem słonecznym (bezpośrednim, rozporoszonym), od naturalnych pożarów, erupcji wulkanów, bioluminescencja itp.
  • oświetlenie sztuczne – światłem wytworzonym z ingerencją ludzi
  • oświetlenie samochodu
  • oświetlenie uliczne
  • natężenie oświetlenia

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Wzniesiono także drugi szpital i teatr miejski, założono oświetlenie elektryczne ulic, brukowano jezdnie i chodniki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕfʲjɛˈtlɛ̃ɲɛ, AS: ośfʹi ̯etlẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. światło n., oświetlacz mrz./mos.

 czas. oświetlać, oświetlić

 przym. oświetleniowy

Wiktionary


oświetleniowiec

1. specjalista w dziedzinie funkcjonowania urządzeń oświetleniowych;
2. pracownik teatru zajmujący się oświetleniem sceny


SJP.pl


oświetlić

czasownik przechodni dokonany (ndk. oświetlać)

 (1.1) dokonany od|oświetlać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Musieliśmy oświetlić sobie drogę pochodniami, aby zejść do jaskini.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔɕˈfʲjɛtlʲit͡ɕ, AS: ośfʹi ̯etlʹić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. świetlik mrz./mzw., oświetlacz m., światełko n., światło n., oświetlenie n.

Wiktionary


oświn

jezioro w Polsce


SJP.pl

Oświn "(Jezioro Siedmiu Wysp)" – jezioro położone w północno-wschodniej części Niziny Sępopolskiej, na północny zachód od Węgorzewa w woj. warmińsko-mazurskim, w powiecie węgorzewskim, w gminie Węgorzewo.

Wikipedia


oświnka

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka w północnej Polsce i w obwodzie królewieckim Rosji, dopływ Łyny;

Wiktionary


oświęcim

miasto w Polsce, w województwie małopolskim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce w województwie małopolskim;

 (1.2) pot. nazwa hitlerowskiego obozu zagłady Auschwitz-Birkenau zlokalizowanego w mieście Oświęcim (1.1)

Wiktionary

Oś

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W tym celu sprzedał niezwłocznie tereny węglowe między Krakowem i Oświęcimiem oraz wszystkie nowo otwarte i w ruch puszczone kopalnie (…)

 (1.2) Zapomnieć, że mkną nocami pociągi wiozące lud z kraju do Oświęcimia, polską siłę, którą daje się dobrowolnie Niemcom!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔɕˈfʲjɛ̇̃ɲt͡ɕĩm, AS: ośfʹi ̯ė̃ńćĩm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. oświęcimianin mos., oświęcimianka ż., oświęcimiak mos., oświęcimiaczka ż.

 przym. oświęcimski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) Auschwitz

Wiktionary


oświęcim-brzezinka

obóz koncentracyjny i zagłady w Oświęcimiu


SJP.pl


oświęcimiaczka

więźniarka Oświęcimia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. więźniarka niemieckiego obozu zagłady w Auschwitz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uczelnia zaprosiła prawdziwą oświęcimiaczkę, panią w bardzo już podeszłym wieku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Oświęcim mrz., oświęcimianin mos., oświęcimianka ż.

:: fm. oświęcimiak mos.

 przym. oświęcimski

Wiktionary


oświęcimiak

więzień Oświęcimia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. więzień niemieckiego obozu zagłady w Auschwitz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Szkoła zaprosiła na akademię prawdziwego oświęcimiaka, pana w bardzo już podeszłym wieku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Oświęcim mrz., oświęcimianin mos., oświęcimianka ż.

:: fż. oświęcimiaczka ż.

 przym. oświęcimski

Wiktionary


oświęcimianin

mieszkaniec Oświęcimia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Oświęcimia

 (1.2) osoba pochodząca z Oświęcimia, urodzona w Oświęcimiu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕfʲjɛ̇̃ɲt͡ɕĩˈmʲjä̃ɲĩn, AS: ośfʹi ̯ė̃ńćĩmʹi ̯ä̃ńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Oświęcim m., oświęcimiak m.

:: fż. oświęcimianka ż.

 przym. oświęcimski

Wiktionary


oświęcimianka

mieszkanka Oświęcimia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Oświęcimia

 (1.2) kobieta pochodząca z Oświęcimia, urodzona w Oświęcimiu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕfʲjɛ̇̃ɲt͡ɕĩˈmʲjãnka, AS: ośfʹi ̯ė̃ńćĩmʹi ̯ãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Oświęcim m., oświęcimiak m., oświęcimiaczka ż.

:: fm. oświęcimianin m.

 przym. oświęcimski

Wiktionary


oświęcimski

przymiotnik od: Oświęcim


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Oświęcimiem, dotyczący Oświęcimia

 (1.2) związany z obozem zagłady w Oświęcimiu, dotyczący obozu zagłady w Oświęcimiu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Książnica oświęcimska wzbogaciła się o kilkanaście nowych pozycji z dziedziny fantastyki.

 (1.1) Kosztowna konserwacja oświęcimskiego witraża jest możliwa dzięki realizacji specjalnego projektu Niemiecko-Polskiej Fundacji Ochrony Kultury i Zabytków".

 (1.1) Mrozka dostrzegł obecny przy "selekcji" komendant obozu oświęcimskiego - Obersturmbahnfürer SS Rudolf Höss.

 (1.2) Kilku oświęcimskich oprawców schwytano na terenie Niemiec.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔɕfʲjɛ̇̃ɲˈt͡ɕĩmsʲci, AS: ośfʹi ̯ė̃ńćĩmsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Oświęcim mrz., oświęcimianin mos., oświęcimianka ż., oświęcimiak mos., oświęcimiaczka ż.

Wiktionary


ość

część szkieletu kostnego ryby


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) icht. mała kość u ryb;

 (1.2) bot. ostry, sztywny wyrostek u plewkaewki ziaren kłosa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zrobiłam dzisiaj dorsza i omal się nie udławiłam ością.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔɕt͡ɕ, AS: ość

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ościstość ż., kość ż., oścień m.

:: zdrobn. ostka ż.

 przym. ościsty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) ostka, wąs

Wiktionary


oźrebiony

o klaczy: taka, która urodziła źrebię; zaźrebiony


SJP.pl


oźrebić

oźrebić się - o klaczy: urodzić, wydać potomstwo; zaźrebić się, wyźrebić się


SJP.pl


oż

partykuła wzmacniająca; zwykle w wyrażeniu: "oż ty"


SJP.pl

partykuła

 (1.1) partykuła wzmacniająca następującą po niej wypowiedź

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oż ty idioto!

Wiktionary


ożaglać

stawiać żagle (wciągać je na maszt lub sztag albo rozwijać z rei)


SJP.pl


ożaglić

postawić żagle (wciągnąć je na maszt lub sztag albo rozwinąć z rei); ożaglować


SJP.pl


ożaglowanie

postawić żagle (wciągnąć je na maszt lub sztag albo rozwinąć z rei); ożaglić


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) żegl. określony zespół żagli na statku żaglowym

Wiktionary

Ożaglowanie – wszystkie żagle na statku żaglowym.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. żagiel mrz., żagielek mrz., żeglarstwo n.

 przym. żeglowny, żeglugowy

Wiktionary


ożaglowany

wyposażony w żagle


SJP.pl


ożaglować

postawić żagle (wciągnąć je na maszt lub sztag albo rozwinąć z rei); ożaglić


SJP.pl


ożanka

roślina z rodziny wargowych o purpurowych albo żółtych kwiatach, mająca właściwości lecznicze


SJP.pl

Ożanka ("Teucrium") – rodzaj roślin z rodziny jasnotowatych. Obejmuje około 290 gatunków. Rozprzestrzenione są one na całym świecie, głównie w Eurazji, sięgając po Australię i Nową Zelandię, przy czym najbardziej zróżnicowane są w basenie Morza Śródziemnego. W Polsce występuje 5 gatunków.

Wikipedia


ożankowy

1. → ożanka;
2. przetacznik ożankowy - gatunek rośliny z rodziny babkowatych


SJP.pl


ożarowianin

1. mieszkaniec Ożarowa;
2. mieszkaniec Ożarowa Mazowieckiego


SJP.pl


ożarowianka

1. mieszkanka Ożarowa;
2. mieszkanka Ożarowa Mazowieckiego


SJP.pl


ożarowice

wieś w Polsce


SJP.pl

Ożarowice – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, na terenie Małopolski, w powiecie tarnogórskim, w gminie Ożarowice, siedziba gminy.

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Ożarowice. W latach 1973–1996, była siedzibą gminy Tąpkowice, w 1977 zmienionej na gmina Ożarowice. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa katowickiego.

Wikipedia


ożarowicki

przymiotnik od: Ożarowice


SJP.pl


ożarowski

przymiotnik od: Ożarów, Ożarów Mazowiecki


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Ożarowem, dotyczący Ożarowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Ożarów mrz.

Wiktionary


ożarty

dawniej, dziś gwarowo: obżarty, najedzony


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. pijany

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Był żeś wczora zaś ożarty, żeś przegroł galoty w karty? (z Internetu)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ożyrok mos.

 czas. ożreć się

Wiktionary


ożarów

miasto w województwie świętokrzyskim


SJP.pl

Ożarów – miasto w województwie świętokrzyskim, w powiecie opatowskim. Siedziba miejsko-wiejskiej gminy Ożarów. Prawa miejskie w latach 1569–1869 i ponownie od 1988. W latach 1975–1998 Ożarów administracyjnie należał do woj. tarnobrzeskiego.

Według danych z 1 stycznia 2018 Ożarów liczył 4594 mieszkańców. Herbem Ożarowa jest herb szlachecki Rawa, którym pieczętował się m.in. ród hrabiów Ożarowskich.

Wikipedia


ożebrowywać

umacniać konstrukcję odpowiednimi belkami


SJP.pl


ożenek

zawarcie związku małżeńskiego przez mężczyznę; żeniaczka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. reg. zawarcie małżeństwa przez mężczyznę; poślubienie kobiety

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • małżeństwo
  • Ożenek – utwór Nikołaja Gogola

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przygotowania do ożenku trwały długo.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ożenić

 rzecz. żona ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) żeniaczka

Wiktionary


ożenienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|ożenić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɔʒɛ̃ˈɲɛ̇̃ɲɛ, AS: ožẽńė̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ożenić

 rzecz. żona ż.

Wiktionary


ożenić

1. dać komuś kobietę za żonę, spowodować, że ktoś zawrze związek małżeński z kobietą;
2. ożenić się - zawrzeć związek małżeński z kobietą


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. żenić)

 (1.1) dać komuś kobietę za żonę, spowodować zawarcie związku małżeńskiego z kobietą

 (1.2) slang. sprzedać, dealować

czasownik zwrotny dokonany ożenić się (ndk. żenić się)

 (2.1) zawrzeć związek małżeński z kobietą

 (2.2) kwestion. zawrzeć związek małżeński

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Ożenisz mi trochę krylu?

 (2.1) Jego rodzice nie byli zadowoleni, gdy ożenił się ze swoją daleką kuzynką.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɔˈʒɛ̃ɲit͡ɕ, AS: ožẽńić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. żeniaczka ż., ożenek m., żona ż., ożenienie n., żoncia ż.

Wiktionary


ożeż

w wyrażeniu: ożeż ty! - wykrzyknienie o charakterze ekspresywnym; oż ty!, o żeż ty!


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) wykrzyknienie o charakterze ekspresyjnym

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ożeż ty

Wiktionary


ożmytek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kawałek, resztka

Wiktionary


ożogowski

nazwisko


SJP.pl


ożota

roślina zielna z rodziny astrowatych, bylina światłolubna i ciepłolubna, kwitnąca od lipca do września na suchych murawach, słonecznych wzgórzach i zaroślach; gatunek tej rośliny (ożota zwyczajna) chroniony w Polsce


SJP.pl

Ożota ("Linosyris") – rodzaj roślin wyróżniany w niektórych ujęciach systematycznych w obrębie rodziny astrowatych. Współcześnie klasyfikowany do rodzaju "Galatella" ("Galatella" sect. "Linosyris"), rzadziej do rodzaju aster "Aster" mającego w takim ujęciu szeroki i polifiletyczny charakter.

Wikipedia


ożralec

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pijak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ożralica ż.

Wiktionary


ożralica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pijaczka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ożralec m.

Wiktionary


ożreć

ożreć się - potocznie: zjeść za dużo; obeżreć się, objeść się, przejeść się


SJP.pl


ożumiech

wieś w województwie mazowieckim, w powiecie przasnyskim


SJP.pl

Ożumiech – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie przasnyskim, w gminie Krzynowłoga Mała. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ostrołęckiego.

Wikipedia


ożumieski

→ Ożumiech


SJP.pl

Patrz:

Ożumiech

ożwiowate

rodzina roślin z rzędu dereniowców, obejmująca około 330 gatunków


SJP.pl

Oż

Wikipedia


ożwiowaty

o cechach ożwiowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


ożydle

gwarowo:
1. klapy surduta, kamizelki, sukmany;
2. brzegi rozpięcia u koszuli


SJP.pl


ożygla

sukulent z rodziny kaktusowatych pochodzący z Ameryki Południowej


SJP.pl


ożygon

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. drań, nicpoń

Wiktionary


ożyna

regionalnie: ostrężyna; ostrężnica;
1. krzew z rodziny różowatych, wyróżniający się soczystymi, smacznymi, czarnymi owocami, kształtem przypominającymi nieco maliny; jeżyna fałdowana;
2. owoc tej rośliny; jeżyna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) reg-pl|Kraków., gw-pl|Bukowina. jeżyna (krzew)

 (1.2) reg-pl|Kraków., gw-pl|Bukowina. jeżyna (owoc)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tu i ówdzie rosły krzaki czarnych ożyn.

 (1.2) Mama zrobiła konfiturę z ożyn.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) jeżyna; reg. ostrężyna, dziady, gw. Bukowina ożyniorka

Wiktionary


ożynki

gwarowo: dożynki


SJP.pl


ożypałkowate

rodzina roślin jednoliściennych z rzędu wiechlinowców; pałkowate, rogożowate


SJP.pl


ożypałkowaty

o cechach ożypałkowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


ożyrok

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. pijak

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W szynku łod rana ożyroki piją sznapsa. → W barze od rana pijacy piją wódkę.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ożreć się dk.

 przym. ożarty

Wiktionary


ożywać

1. powracać do życia;
2. stawać się istotą żywą


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) powracać do życia

 (1.2) stawać się pełnym życia, energii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. życie n.

 przysł. życiowo

Wiktionary


ożywczość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest ożywcze

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ożywczy

 przysł. ożywczo

Wiktionary


ożywczy

pobudzający do życia, działania


SJP.pl


ożywiacz

używany przez straż pożarną i ratownictwo górnicze przyrząd ułatwiający stosowanie sztucznego oddychania


SJP.pl


ożywiająco

→ ożywiać


SJP.pl

Patrz:

ożywiać

ożywiać

czasownik przechodni niedokonany (dk. ożywić)

 (1.1) przywracać do życia

 (1.2) pobudzać, wywoływać ożywienie

 (1.3) sprawiać, że coś stanie się intensywniejsze

czasownik zwrotny niedokonany ożywiać się

 (2.1) stawać się bardziej energicznym

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Świat zaczynały właśnie podbijać nowe idee i nowe trendy w sztuce. Nie dotarły jeszcze do Krakowa, ale ożywiały już Paryż i Wiedeń.

 (2.1) Nawet matka ożywiała się i stawiała przed Gawriłą karafkę wiśniówki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ożywianie n., życie n., ożywienie

 przym. żywy, ożywiony

 czas. żyć

 przysł. życiowo, żywcem

Wiktionary


ożywienie

1. uczynić żywym, przywrócić do życia;
2. nadać żywy wygląd czemuś, pobudzić, wywołać ożywienie;
3. ożywić się - nabrać życia; rozruszać się


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|ożywić.

 (1.2) podniecenie, poruszenie

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ożywić dk., ożywiać ndk.

 rzecz. ożywianie n.

 przym. ożywiony

 przysł. żywcem

Wiktionary


ożywiony

1. uczynić żywym, przywrócić do życia;
2. nadać żywy wygląd czemuś, pobudzić, wywołać ożywienie;
3. ożywić się - nabrać życia; rozruszać się


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odznaczający się gwałtownością

 (1.2) o dużej intensywności

 (1.3) z temperamentem pełnym energii

 (1.4) obdarzony życiem

 (1.5) wprawiony w ruch jakby żywy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ożywianie n., ożywienie n.

 czas. ożywiać ndk., ożywić dk.

 przym. ożywczy

 przysł. ożywczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) burzliwy, gorący, gwałtowny, huczny, namiętny, narwany, rozogniony

 (1.2) intensywny

 (1.3) aktywny, dziarski, energiczny, żwawy

 (1.4) żywy

 (1.5) animowany

Wiktionary


ożywić

1. uczynić żywym, przywrócić do życia;
2. nadać żywy wygląd czemuś, pobudzić, wywołać ożywienie;
3. ożywić się - nabrać życia; rozruszać się


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. ożywiać)

 (1.1) przywrócić do życia

 (1.2) pobudzić, wywołać ożywienie

 (1.3) sprawić, że coś stanie się intensywniejsze

czasownik zwrotny dokonany ożywić się (ndk. ożywiać się)

 (2.1) stać się bardziej energicznym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Lekarze nie potrafią ożywić zmarłego.

 (1.2) Na próżno kapela wygrywała skoczne dryganty, sztajery i menuety, liberia, w białych kosmatych surdutach, niestrudzenie roznosiła słodkie muszkatele i alikanty, a czarujące gospodynie usiłowały ożywić gnuśną zabawę - nuda nie dała się rozproszyć.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ożywianie n., życie n., ożywienie

 przym. ożywiony

 przysł. życiowo, żywcem

Wiktionary


ożywonia

roślina z rodziny wargowych, stosowana w przemyśle perfumeryjnym i przy produkcji likierów; bazylek


SJP.pl


ożyć

powrócić do życia, do pełni sił; odżyć; odrodzić się


SJP.pl


ożóg

1. kij do poprawiania ognia w piecu piekarskim
2. opalone drzewo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) opalone drzewo (np. po pożarze lasu), tląca się głownia

 (1.2) rodzaj prymitywnego pogrzebacza, kij do poprawiania ognia w piecu piekarskim

 (1.3) zwęglona broń, miecz o częściowo przypalonej głownifakt.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • opalone drzewo (np. po pożarze lasu), też: głownia (płonące lub tlące się polano)
  • rodzaj prymitywnego pogrzebacza, kij do poprawiania ognia w piecu

Wikipedia

Powiązane:

 czas. żec

Wiktionary


ożółcić

dawniej: posmarować żółtą barwą


SJP.pl


ożędka

jednoroczna roślina z rodziny kapustowatych, występująca na wysypiskach, przydrożach, polach zbóż oraz w miejscach ciepłych o podłożu gliniastym i zasobnym w wapń


SJP.pl


ożłopanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|ożłopać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ożłopać dk.

Wiktionary


ożłopany

taki, który się ożłopał (napił się na dużo lub upił się)


SJP.pl


ożłopać

opić się; ożłopać się - potocznie:
1. napić się za dużo; nażłopać się;
2. upić się; nachlać się, nagrzać się, narąbać się, nawalić się


SJP.pl


p

litera polskiego alfabetu oznaczająca spółgłoskę "p"


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jęz. dwudziesta druga litera polskiego alfabetu;

Wiktionary

P p

P ("pe", minuskuła: p) – szesnasta litera alfabetu łacińskiego, dwudziesta druga litera alfabetu polskiego i oznacza głoskę [].

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Powiedz mi wyraz na literę „P”.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛ, AS: pe

Wiktionary

Powiązane:

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

 (1.1) alfabet polski.

tłumaczenia.

* amerykański język migowy: (1.1) 30px

* polski język migowy: PJM-ukryj| (1.1) {{PJM|P.}}

źródła.

== p (język afrykanerski.) ==

ortografie.

 odpowiednik arabski: پ

wymowa.

 IPA|p.

znaczenia.

litera

 (1.1) p, minuskuła szesnastej litery alfabetu afrykanerskiego

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

 (1.1) majuskuła: P; nazwa litery: pee

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

Wiktionary

Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

 (1.1) alfabet polski.

tłumaczenia.

* amerykański język migowy: (1.1) 30px

* polski język migowy: PJM-ukryj| (1.1) {{PJM|P.}}

źródła.

== p (język afrykanerski.) ==

ortografie.

 odpowiednik arabski: پ

wymowa.

 IPA|p.

znaczenia.

litera

 (1.1) p, minuskuła szesnastej litery alfabetu afrykanerskiego

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

 (1.1) majuskuła: P; nazwa litery: pee

Wiktionary


p-ko

skrót

 (1.1) praw. przeciwko

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jednocześnie wydaje się celowe to, aby elektroniczne postępowanie upominawcze umożliwiało skierowanie pozwu p-ko podmiotom nie mającym siedziby w Polsce a nadto umożliwienie wyboru waluty pozwu.

Wiktionary


p-kształtny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma kształt litery P

Wiktionary


p-ta

skrót od: poczta (czytany jako cały wyraz)


SJP.pl

skrót

 (1.1) = poczta

Wiktionary


p.

1. skrót od: pan, pani, panna (czytany jako cały odmienny wyraz);
2. skrót od: piętro (czytany jako cały, odmienny wyraz);
3. skrót od: punkt (czytany jako cały, odmienny wyraz);
4. skrót od: patrz (czytany jako cały wyraz); pkt


SJP.pl

skrót

 (1.1) = punkt

 (1.2) = pan

 (1.3) = pani

 (1.4) = panna

 (1.5) = piętro

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Znowu czyta powieść, ten rozdział, kiedy, podczas gwiaździstej nocy, p. Rambaud naprawiał zepsutą lalkę małej Joasi, Helena tonęła we łzach bezprzedmiotowego żalu, a Opat Jouve radził, ażeby wyszła za mąż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pkt

Wiktionary


p.-gr.

skrót od: późnogrecki


SJP.pl


p.-łac.

skrót od: późnołaciński


SJP.pl


p.a.

skrót

 (1.1) z powinszowaniem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛ ˈa, AS: pe a

Wiktionary


p.c.

skrót

 (1.1) z pożegnaniem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛ‿ˈt͡sɛ, AS: pe‿ce

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) p.p.c., t.t.l.

Wiktionary


p.ch.

skrót od: post Christum (po Chrystusie); n.e.


SJP.pl


p.chr.

skrót od: przed Chrystusem; p.n.e.


SJP.pl


p.f.

skrót

 (1.1) dla powinszowania, złożenia gratulacji, życzeń

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛ‿ˈːf, AS: p•‿ef

Wiktionary


p.f.v.

skrót

 (1.1) na odwiedziny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛ‿ːf‿ˈːaw, AS: p•‿e•‿fau̯

Wiktionary


p.k.s.

[czytaj: pe-ka-ES] skrót od: prawo karne skarbowe; pks


SJP.pl

skrótowiec, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) = praw. prawo karne skarbowe

Wiktionary


p.m.

P.M.;
1. [czytaj: pi-EM] skrót od: post meridiem (po południu), używany w języku angielskim przy oznaczaniu godziny;
2. skrót od: post mortem (po śmierci);
3. skrót od: pro memoria (dla pamięci, na pamiątkę)


SJP.pl


p.n.

skrót

 (1.1) = pod nazwą

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pn.

Wiktionary


p.n.e.

skrót od: przed naszą erą (czytany jako całe wyrażenie)


SJP.pl

skrót

 (1.1) = przed naszą erą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Syria to jedno z najstarszych państw świata, którego początki sięgają drugiego tysiąclecia p.n.e.

 (1.1) Ten filozof urodził się w piątym roku p.n.e.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pʃɛd‿ˈnaʃɔ̃w̃ ˈɛrɔ̃w̃, AS: pšed‿našõũ̯ erõũ̯

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przed Chr.

Wiktionary


p.o.

[czytaj: pe-O]
1. skrót od: przysposobienie obronne - przygotowanie obywateli na wypadek zagrożeń takich jak klęski żywiołowe, wojna, realizowane głównie wśród młodzieży jako przedmiot lekcyjny; PO;
2. skrót od: pełniący obowiązki


SJP.pl

skrót

 (1.1) = pełniący obowiązki;

Wiktionary

p.o. – skrót używany np. w polityce, biznesie i w wojsku, oznaczający osobę, która zastępuje inną, gdy ta nie może pełnić swoich funkcji (np. w wyniku choroby lub śmierci). Stanowi on skrót słów pełniący obowiązki i pisany jest po nazwisku danej osoby, a przed określeniem funkcji osoby zastępującej).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wiceprezydent USA George H. W. Bush był p.o. prezydenta w czasie operacji prezydenta Reagana w roku 1985.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛ ˈɔ, AS: pe o

Wiktionary


p.o.b.

skrótowiec

 (1.1) ang. Post Office Box → skrzynka pocztowa

Wiktionary


p.p.

skrót od: praemissis praemittendis (z łaciny: powiedziawszy na początku, co powiedzieć należało)


SJP.pl

skrót

 (1.1) = ekon. stat. punkt procentowy;

Wiktionary


p.p.c.

skrót

 (1.1) z pożegnaniem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛ‿pɛ‿ˈt͡sɛ, AS: pe‿pe‿ce

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) p.c., t.t.l.

Wiktionary


p.p.m.

skrót od: poniżej poziomu morza (czytany jako całe wyrażenie)


SJP.pl

skrót

 (1.1) = pod poziomem morza, poniżej poziomu morza;

Wiktionary

p.p.m. – skrót używany w geografii do określenia terminu pod poziomem morza lub poniżej poziomu morza, czyli poniżej umownej granicy 0 m, na której znajduje się przyjęty poziom morza. Miejsce poniżej poziomu morza nazywa się depresją.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Najniższy punkt w Polsce położony jest na wysokości 1,8 m p.p.m., niedaleko miejscowości Raczki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɔt‿pɔˈʑɔ̃mɛ̃m ˈːɔʒa, AS: pot‿poźõmẽ• moža

Wiktionary


p.p.t.

skrót

 (1.1) = pod poziomem terenu;

Wiktionary

Skrót p.p.t. – pod poziomem terenu używany jest przy określaniu głębokości danego obiektu (punktu) pod powierzchnią Ziemi, przy czym punktem odniesienia jest jego rzut (w kierunku siły grawitacji) na powierzchnię terenu.

Określenia p.p.t. (np. "m p.p.t.") używa się szczególnie w geologii inżynierskiej i geotechnice do określania położenia warstw geologicznych i geotechnicznych, poziomu zwierciadła wód podziemnych, bądź też wgłębnych elementów architektury obiektu budowlanego.

Wikipedia


p.r.

skrót od: poste restante (sposób wysyłania i odbioru przesyłek pocztowych); PR


SJP.pl

skrót

 (1.1) z podziękowaniem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛ‿ˈːr, AS: p•‿er

Wiktionary


p.r.v.

skrót

 (1.1) na rewizytę

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛ‿ːr‿ˈfaw, AS: p•‿er‿fau̯

Wiktionary


p.s.

[czytaj: pe-ES] skrót od: postscriptum - dopisek na końcu listu; PS


SJP.pl


p.s.a.

skrót

 (1.1) praw. = prosta spółka akcyjna

Wiktionary


p.t.

skrót (czytany jako całe wyrażenie) łacińskiego: pleno titulo - pełnym tytułem, z zachowaniem odpowiednich tytułów (formuła grzecznościowa używana w języku pisanym)


SJP.pl

skrót

 (1.1) = pleno titulo; grzecz. z zachowaniem wszystkich należnych tytułów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Informujemy P.T. klientów, że w dniu dzisiejszym sklep otwarty jest do godziny 14:15.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛ‿ˈtɛ, AS: pe‿te

Wiktionary


p.w.

skrót od: pod wezwaniem (czytany jako całe wyrażenie); pw.


SJP.pl


p0lka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) neol. pot. pogardliwe określenie kobiety roszczeniowej, której publiczne zachowanie przynosi wstyd

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) P0lka z kochankiem doprowadzili do śmierci 3-latka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Polka ż.

Wiktionary


p2p

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Peer-to-peer – model komunikacji w sieci komputerowej
  • P2P – Fenyloaceton, organiczny związek chemiczny z grupy ketonów
  • p2p – person-to-person – płatności e-mailowe

Wikipedia


pa

poufałe pożegnanie


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) pot. wyraz używany przy pożegnaniu z bliską osobą bądź dzieckiem, a także przez dzieci

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pā – obronne osiedle lub forteca maoryska na Nowej Zelandii
  • Pensylwania (stan w USA) (PA) – skrót nazwy stanu USA
  • paskal – 1 Pa = 1 N/m² (jednostka ciśnienia)
  • pikoamper, 1 pA = 10-12 A (jednostka natężenia prądu elektrycznego)
  • Potyczki Algorytmiczne – konkurs informatyczny polegający na pisaniu programów
  • panel administracyjny – część interfejsu użytkownika służąca do zmiany ustawień aplikacji, komputera, konta, witryny itp.
  • symbol pierwiastka chemicznego – protaktynu (Pa)
  • poliamid PA – tworzywo sztuczne, polimer
  • projekcja tylno-przednia (posterioora-anteriora)
  • atrezja tętnicy płucnej
  • punkt akcji,

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) No to pa, muszę już lecieć.

 (1.1) Jestem umówiona do fryzjera. Pa, pa. I pamiętaj, że widzimy się jutro.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pa, AS: pa

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cześć, na razie, do widzenia

Wiktionary


pa'anga

jednostka pieniężna Tonga, państwa w Oceanii (1 pa'anga = 100 seniti)


SJP.pl


pa-pa

wykrzyknik

 (1.1) onomatopeja imitująca instrument dęty

Wiktionary


paa

Państwowa Agencja Atomistyki


SJP.pl

skrótowiec

 (1.1) = Państwowa Agencja Atomistyki

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Fotonowa analiza aktywacyjna (z ang. photon activation analysis)
  • Kwas fenylooctowy (z ang. phenylacetic acid)
  • Kwas nadoctowy (z ang. peroxyacetic acid)
  • Kwas poliakrylowy (z ang. polyacrylic acid)
  • Państwowa Agencja Atomistyki

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pɛ‿a‿ˈː, AS: pe‿•‿a

Wiktionary


paam

wykrzyknik

 (1.1) onomatopeja imitująca głośny dźwięk instrumentu lub wystrzał

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pam, pamm

Wiktionary


paarski

→ Paary


SJP.pl

Patrz:

Paary

paary

wieś w województwie lubelskim, w powiecie tomaszowskim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie lubelskim, w powiecie tomaszowskim;

Wiktionary

Paary – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Susiec. Kilka gospodarstw wsi leży w woj. podkarpackim.

Wieś jest sołectwem w gminie Susiec. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 550 mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mieszkał w Paarach — wsi oddalonej od Maził o milę. Kierowniczce wydało się nieprawdopodobne, by nauczyciel chciał chodzić sześć kilometrów w jedną i tyleż w drugą stronę.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. paarski

Wiktionary


pab

rzadko: bar, w którym podaje się głównie piwo i zakąski; pub


SJP.pl


pabialgina

historyczna nazwa handlowa leku przeciwbólowego i uspokajającego, zawierającego aminofenazon i allobarbital


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. farm. polski preparat przeciwbólowy, przeciwgorączkowy i uspokajający, produkowany jako jasnożółty proszek, tabletki i czopki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nazwa handlowa: Pabialgin (Pabialgin neo, Pabialgin P)

Wiktionary


pabiamid

nazwa handlowa leku przeciwbakteryjnego stosowanego zewnętrznie w chorobach skóry, zawierającego sulfanilamid


SJP.pl


pabian

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

forma rzeczownika.

 (2.1) lm. D. od Pabiana

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Są Pabiany i nie ma Pabian.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pabiana ż.

Wiktionary


pabiana

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.

forma rzeczownika.

 (2.1) lp. D. od Pabian

 (2.2) lp. B. od Pabian

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Jest Pabian i nie ma Pabiana.

 (2.2) Widzę Pabiana.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pabian mos.

Wiktionary


pabianek

zdrobnienie od: Pabiana (imię żeńskie)


SJP.pl


pabianice

1. miasto w Polsce;
2. wieś w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w województwie łódzkim;

Wiktionary

Pabianice – miasto w województwie łódzkim, siedziba powiatu pabianickiego i gminy wiejskiej Pabianice. Drugie co do liczby mieszkańców miasto aglomeracji łódzkiej. Pabianice należą do Związku Miast Polskich. Pod względem powierzchni miasto znajduje się na 10. pozycji w województwie łódzkim, a 150. w Polsce. Były miastem duchownym kapituły katedralnej krakowskiej w powiecie szadkowskim województwa sieradzkiego w końcu XVI wieku. Patronem miasta jest św. Maksymilian Maria Kolbe.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pabianiczanin m., pabianiczanka ż.

 przym. pabianicki, podpabianicki

Wiktionary


pabianicki

przymiotnik od: Pabianice


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) od Pabianice

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpabʲjä̃ˈɲit͡sʲci, AS: pabʹi ̯ä̃ńicʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pabianice nmos., pabianiczanin mos., pabianiczanka ż.

Wiktionary


pabianiczanin

mieszkaniec Pabianic


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Pabianic

 (1.2) osoba pochodząca z Pabianic, urodzona w Pabianicach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sonda uliczna: Czy pabianiczanie znają tabliczkę mnożenia?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pabianice nmos.

:: fż. pabianiczanka ż.

 przym. pabianicki

Wiktionary


pabianiczanka

mieszkanka Pabianic


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Pabianic

 (1.2) kobieta pochodząca z Pabianic, urodzona w Pabianicach

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pabianice nmos.

:: fm. pabianiczanin m.

 przym. pabianicki

Wiktionary


pabianiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pabiany lub z nią związany


SJP.pl


pabianka

zdrobnienie od: Pabiana (imię żeńskie)


SJP.pl

Pabianka – struga lewy dopływ Dobrzynki o długości 9,21 km i szerokości do 2 m.

Płynie na Wyżynie Łódzkiej, przepływa przez Pabianice. Bierze swój początek jako rów melioracyjny. Duży dopływ wody jest w okolicach ul. Potokowej, []. W centrum miasta uchodzi do Dobrzynki.

Wikipedia


pabiankowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pabianka lub z nim związany


SJP.pl


pabianostwo

Pabian z żoną; Pabianowie


SJP.pl


pabianowie

imię męskie


SJP.pl


pabianowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pabiana lub z nim związany


SJP.pl


pabich

nazwisko


SJP.pl


pabisiak

nazwisko


SJP.pl


pabjańczyk

nazwisko


SJP.pl


pablo

obce imię męskie


SJP.pl

Pablo – jednostka osadnicza w Stanach Zjednoczonych, w stanie Montana, w hrabstwie Lake.

Wikipedia


pabst

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Friedrich Pabst (?–1943)– inżynier, architekt, twórca planu Pabsta (plan urbanistyczny dla Warszawy w czasie II wojny światowej)
  • Friedrich Pabst – właściciel gruntów, polityk (członek niemieckiego Reichstagu)
  • Waldemar Pabst (1880–1970) – niemiecki wojskowy
  • Georg Wilhelm Pabst (1885–1967) – austriacki reżyser

Wikipedia


pac

1. regionalnie: wielki szczur
2. w Polsce międzywojennej: pułk artylerii ciężkiej


SJP.pl

wykrzyknik onomatopeiczny

 (1.1) dźwięk. naśladuje krótki dźwięk o jasnej barwie, powstający przy uderzeniu czymś płaskim o coś, upadku miękkiej rzeczy na twardą powierzchnię, rozpłaszczająca się nierzadko po upadku

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. dźwięk. bęc

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) reg. ogromny szczur

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (3.1) wojsk. środ. pułk artylerii ciężkiej

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

 (4.1) D. lm. od paca

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Erin Pac – amerykańska bobsleistka
  • Jan Pac
  • Jerzy Pac – litewski wojewoda
  • Józef Piotr Pac – litewski generał
  • Kazimierz Michał Pac – litewski pisarz
  • Krzysztof Zygmunt Pac – litewski kanclerz
  • Ludwik Michał Pac – litewski generał
  • Michał Pac
  • Mikołaj Pac
  • Piotr Pac – litewski podskarbi
  • Piotr Michał Pac – litewski starosta
  • Stanisław Pac – litewski podstoli

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Leci, leci – i naroz pac na ziym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacuk mzw., packa ż., pacanie n., paca ż., pacnięcie n.

 czas. pacać ndk., pacnąć dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bęc

Wiktionary


paca

w budownictwie: ręczne narzędzie murarskie w kształcie gładkiej deseczki z uchwytem, służące do nakładania i rozprowadzania zaprawy; packa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzem. bud. narzędzie murarskie w formie krótkiej deski z rękojeścią do wyrównywania zaprawy na murze

forma rzeczownika.

 (2.1) D. i B. lp. od: pac

forma czasownika.

 (3.1) 3. os. lp. ter. od: pacać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Murarz przy pomocy pacy wygładza tynk na ścianie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacanie n., pacnięcie n.

:: zdrobn. packa ż.

 czas. pacać ndk., pacnąć dk.

 wykrz. pac

Wiktionary


pacak

nazwisko


SJP.pl


pacan

pogardliwie o osobie głupiej, nieinteligentnej, naiwnej lub niemającej szerszych horyzontów myślowych, zainteresowań; dureń


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. głupiec

 (1.2) reg-pl|Białystok. człowiek niskiego wzrostu

 (1.3) gwara., reg-pl|Białystok. mały chłopiec

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Co się gapisz, pacanie?!

Wiktionary


pacanek

zdrobnienie od: pacan, mające jednocześnie charakter pobłażania


SJP.pl


pacanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) uderzanie packą

forma rzeczownika.

 (2.1) Ms. lp.; W. lp. od: pacan

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rozległo się Andrzejowie pacanie za muchami po stole.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pac mzw./mrz., paca ż., packa ż., pacnięcie n.

 czas. pacać ndk., pacnąć dk.

 wykrz. pac

Wiktionary


pacanowianin

mieszkaniec Pacanowa (miasta lub wsi w Polsce)


SJP.pl


pacanowianka

mieszkanka Pacanowa (miasta lub wsi w Polsce)


SJP.pl


pacanowski

przymiotnik od: Pacanów


SJP.pl


pacanów

pogardliwie o osobie głupiej, nieinteligentnej, naiwnej lub niemającej szerszych horyzontów myślowych, zainteresowań; dureń


SJP.pl

Koziołek Matołek – symbol Pacanowa

Pacanów – miasto w południowej Polsce położone w województwie świętokrzyskim, w powiecie buskim, w gminie Pacanów. Ma status sołectwa.

Siedziba tejże gminy. Stanowi ważny ośrodek usługowy dla rolnictwa. Leży przy skrzyżowaniu drogi krajowej nr 73 (Wiśniówka – Jasło) i drogi krajowej nr 79 (Warszawa – Bytom).

Wikipedia


pacato

określenie wykonawcze: łagodnie, spokojnie


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) muz. spokojnie, łagodnie

Wiktionary


pacać

potocznie, rzadko: uderzać, zwłaszcza czymś o płaskiej, szerokiej powierzchni, np. packą


SJP.pl

czasownik niedokonany (dk. pacnąć)

 (1.1) niedokonany od|pacnąć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpat͡sat͡ɕ, AS: pacać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pac mzw./mrz., pacnięcie n., pacanie n., packa ż.

 czas. pacnąć dk.

 wykrz. pac

Wiktionary


pace

za pozwoleniem, z całym szacunkiem (dla opinii dopiero co wygłoszonej) - zapowiedź wyrażenia zastrzeżeń lub opinii negatywnej


SJP.pl

forma rzeczownika.

 (1.1) C. lp. od: paka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kate Pace – kanadyjska narciarka
  • José Carlos Pace – kierowca formuły 1
  • Pace – wieś położona w województwie podlaskim, w powiecie bielskim, w gminie Brańsk
  • Pace – jednostka osadnicza w stanie Floryda, w hrabstwie Santa Rosa
  • Pace – miejscowość w stanie Missisipi, w hrabstwie Bolivar
  • PACE – program usamodzielniający dla osób niepełnosprawnych przy National - Louis University w Chicago w USA
  • PACE – ang. Parliamentary Assembly of the Council of Europe – Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpat͡sɛ, AS: pace

Wiktionary


pacek

1. przyrząd do zabijania much
2. w budownictwie: ręczne narzędzie murarskie służące do nakładania i rozprowadzania zaprawy; paca


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bogusław Pacek – gen. dyw. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej
  • Grzegorz Pacek – reżyser filmów dokumentalnych i fabularnych
  • Jerzy Pacek – Sprawiedliwy wśród Narodów Świata
  • Sławomir Pacek – aktor filmowy
  • Stefan Pacek – polski felietonista i autor aforyzmów
  • Stanisława Pacek – Sprawiedliwy wśród Narodów Świata
  • Wiesław Pacek – Sprawiedliwy wśród Narodów Świata
  • Tomasza Pacyńskiego – polskiego pisarza fantastyki

Wikipedia


pacemaker

[czytaj: pejsmejker] zawodnik wyznaczający tempo, np. biegu


SJP.pl


pacemakerka

→ pacemaker [czytaj: pejsmejkerka]


SJP.pl


pacewicz

nazwisko


SJP.pl


pach

wykrzyknik, często powtarzany, naśladujący odgłos wybuchu lub stukotu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stpol. woń

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od: pacha

Wiktionary

Pach (nazwa historyczna: Niesłuchowo-Pach) – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie makowskim, w gminie Krasnosielc.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa ostrołęckiego.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Amelinie.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pax, AS: paχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zapach m.

Wiktionary


pacha

1. wgłębienie między górną, wewnętrzną częścią ręki a bokiem klatki piersiowej, występujące u ludzi i niektórych ssaków;
2.
a) otwór na ramię w ubraniu;
b) część ubrania znajdująca się w miejscu pachy anatomicznej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) anat. wgłębienie pod stawem ramiennym;

 (1.2) kraw. wcięcie w górnej części garderoby na wszycie rękawa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Miał łaskotki pod pachami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaxa, AS: paχa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pachwina ż., paszka ż.

 przym. pachowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dół pachowy

Wiktionary


pachamama

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) rel. andyjska i inkaska bogini utożsamiana z ziemią i przyrodą;

Wiktionary

Pachamama lub Mama Pacha (kecz. "Matka Ziemia") – inkaska bogini ziemi, zapewniająca żyzność pól i płodność, wyobrażana pod postacią smoczycy, opiekunka siewu i żniw, odpowiedzialna za trzęsienia ziemi. Pachamama uznawana jest za małżonkę boga stwórcy Pacha Kamaqa, a w innej wersji mitu – boga słońca Inti. Za święte zwierzę bogini Pachamamy uznaje się lamę. Podczas chrystianizacji Peru przez Hiszpanów, Pachamama identyfikowana była z Maryją. W ramach kultu Pachamamy składano ofiary z dzieci.

Wikipedia


pacharzina

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pęcherz

Wiktionary


pachciarka

dawne określenie na kobietę dzierżawiącą od kogoś całe gospodarstwo rolne lub jego część


SJP.pl


pachciarski

przymiotnik od: pachciarz; dotyczący pachciarza lub powiązany w jakiś sposób z pachciarzem


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) daw. odnoszący się do pachciarza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pachciarz mos., pacht mrz.

 czas. pachtować ndk.

 przym. pachtowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dzierżawczy

Wiktionary


pachciarstwo

dawniej: proces dzierżawienia od kogoś całego gospodarstwa rolnego lub jego części


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) daw. dzierżawienie

Wiktionary


pachciarz

dawniej: osoba dzierżawiąca od kogoś gospodę, trzodę itp.; arendarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. osoba trzymająca coś w pachcie, dzierżawie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacht mrz.

 czas. pachtować ndk.

 przym. pachciarski, pachtowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dzierżawca

Wiktionary


pachelbel

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Johann Pachelbel
  • (4972) Pachelbel (1989 UE7), planetoida

Wikipedia


pachinko

[czytaj: paczinko] japoński automat do gier podobny do flippera


SJP.pl

Zobacz też: Pachinko (serial telewizyjny).

Pachinko (jap. パチンコ) – japońska gra automatowa, przypominająca połączenie bilardu i pinballa, ale pozbawiona „łapek” (ang. "flippers").

Wikipedia


pachira

tropikalne drzewo afrykańskie z rodziny ślazowatych, np. baobab, durian


SJP.pl


pachla

nazwisko


SJP.pl


pachniak

nazwisko


SJP.pl


pachniarz

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) lwów. nos

Wiktionary


pachnica

pachnica dębowa - gatunek chrząszcza z rodziny poświętnikowatych; pachnica próchniczka


SJP.pl


pachnidło

perfumy, pachnący kosmetyk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) daw. olejek lub perfumy

Wiktionary

Pachnidło: Historia pewnego mordercy (niem. "Das Parfum. Die Geschichte eines Mörders") – powieść niemieckiego pisarza Patricka Süskinda, wydana w 1985 roku. Jej bohater, Jan Baptysta Grenouille, nieślubny syn paryskiej handlarki rybami, obdarzony jest nieprawdopodobnym węchem – postrzega świat wyłącznie przez pryzmat tego zmysłu. Początkowo pomocnik garbarza, potem czeladnik perfumiarski, na skutek obsesyjnej pogoni za idealnym zapachem popełnia szereg morderstw.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paxʲˈɲidwɔ, AS: paχʹńidu̯o

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pachnieć, pachnąć

 rzecz. zapach

 ims. pachnący

 przym. pachnący

Wiktionary


pachnienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pachnieć.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pachnieć

Wiktionary


pachnieć

wydzielać woń, zapach, który jest zwykle przyjemny, być pełnym przyjemnego zapachu; pachnąć


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) wydzielać jakiś zapach, zwykle przyjemny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nowe mydło pięknie pachnie i ma fantastyczny kolor.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaxʲɲɛ̇t͡ɕ, AS: paχʹńėć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pachnidło n., zapach m., pachnięcie n., pachnienie n.

 czas. zapachnieć dk.

 przym. pachnący, zapachowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pachnąć, wonieć

Wiktionary


pachnik

północnoeuropejski leśny owad z rodziny żukowatych z podrzędu chrząszczy wielożernych, zamieszkujący gnijące pnie drzew, głównie dębów i wierzb; pachnica


SJP.pl


pachnięcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pachnąć.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pachnąć, pachnieć

Wiktionary


pachnolit

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miner. minerał z gromady halogenków, jednowodny heksafluoroglinian sodowo-wapniowy;

Wiktionary

Pachnolit – minerał z gromady halogenków, jednowodny heksafluoroglinian sodowo-wapniowy.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. pachnolitowy

Wiktionary


pachnotka

gatunek jednorocznej rośliny oleistej z rodziny jasnotowatych, hodowany w krajach azjatyckich dla owoców, z których następnie otrzymuje się olej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. gatunek jednorocznej rośliny oleistej z rodziny jasnotowatych

Wiktionary


pachnący

pełen aromatu, wydzielający przyjemny zapach; aromatyczny, wonny


SJP.pl

forma czasownika.

 (1.1) imiesłów przymiotnikowy czynny od: pachnąć, pachnieć

przymiotnik

 (2.1) taki, który wydziela łatwo wyczuwalny zapach, najczęściej przyjemny

 (2.2) bot. człon nazwy roślin charakteryzujących się intensywnym zapachem

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Róże są bardziej pachnące od fiołków.

 (2.1) Ludzie pachnący prażonym bobem, który nosili w zanadrzu, a przy tym wiecznie schrypnięci i spotnieli od gry w morę po rogach ulic i perystylach, nie zasługiwali w jego oczach na miano ludzi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paxˈnɔ̃nt͡sɨ, AS: paχnõncy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pachnidło n.

 czas. pachnąć, pachnieć

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1-2) wonny

Wiktionary


pachnąć

wydzielać woń, zapach, który jest zwykle przyjemny, być pełnym przyjemnego zapachu; pachnieć


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) książk. wydzielać jakiś zapach, zwykle przyjemny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W pokoju pachnęło miętą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaxnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: paχnõńć

Wiktionary

Powiązane:

 ims. pachnący

 rzecz. pachnidło n., pachnięcie n.

 przym. pachnący

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zob. pachnieć.

Wiktionary


pachocki

nazwisko


SJP.pl


pacholak

nazwisko


SJP.pl


pacholczak

nazwisko


SJP.pl


pacholczyk

nazwisko


SJP.pl


pacholec

nazwisko


SJP.pl


pacholica

dawniej: dziewczyna do posług; sługa, służąca, dziewka, gosposia


SJP.pl


pacholik

zdrobnienie od: pachoł - słupek pełniący rolę ostrzegawczą i ochronną, stawiany na jezdniach lub torowiskach w konkretnym celu


SJP.pl


pacholski

nazwisko


SJP.pl


pacholątko

mały chłopiec nieumiejący jeszcze mówić, niemowlę; pacholęctwo


SJP.pl


pacholę

1. dawne określenie na chłopca, wyrostka;
2. dawne określenie na chłopca do posług służącego we dworze szlacheckim lub w mniejszych, zamożnych gospodarstwach; giermek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) daw. chłopiec

 (1.2) giermek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na co będą potrzebne – pytało pacholę — / Trójkąty, czworoboki, koła, parabole?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈxɔlɛ, AS: paχole

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacholęctwo n., pachołek mos./mrz.

 przym. pacholęcy

Wiktionary


pacholęctwo

mały chłopiec nieumiejący jeszcze mówić, niemowlę; pacholątko


SJP.pl


pacholęcy

taki, który jest właściwy pacholęciu, należy do pacholęcia lub taki, do którego należą pacholęta; chłopięcy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) właściwy pacholęciu, należący do pacholęcia

 (1.2) złożony z pacholąt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacholę n., pacholęctwo n., pachołek mos./mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chłopięcy, szczenięcy

Wiktionary


pachomiusz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) rzad. imię|polski|m.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pachomiusz Starszy – egipski mnich, twórca pierwszej reguły zakonnej
  • Pachomiusz Młodszy – bohater legendarnego żywota
  • Pachomiusz I – patriarcha Konstantynopola
  • Pachomiusz II – patriarcha Konstantynopola
  • Pachomiusz – imię męskie
  • Pachomiusz (zm. 1655) – rosyjski biskup prawosławny
  • Pachomiusz (ur. 1935) – duchowny Koptyjskiego Kościoła Ortodoksyjnego
  • Pachomiusz (ur. 1953) – duchowny Koptyjskiego Kościoła Ortodoksyjnego
  • Pachomiusz (ur. 1976) – rosyjski biskup prawosławny
  • Pachomiusz (ur. 1952) – serbski biskup prawosławny
  • Pachomiusz (1876–1937) – rosyjski biskup prawosławny

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zasady życia mnichów zostały przez Pachomiusza skodyfikowane, przyjmując postać reguły.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. Pachomiuszowy

Wiktionary


pachomiuszowy

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) przest. gwara. taki, który należy do Pachomiusza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rozmiłował się w Pachomiuszowym sposobie życia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pachomiusz mos., Pachomiuszek mos.

Wiktionary


pachowicz

nazwisko


SJP.pl


pachowski

nazwisko


SJP.pl


pachowy

przymiotnik od: pacha; powiązany, należący do pachy anatomicznej lub jej okolic


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z pachą, dotyczący pachy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacha ż.

Wiktionary


pachoł

słupek na pokładzie statku lub nabrzeżu, na który zakłada się cumy; poler


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pachołek

człowiek pełniący jakieś posługi u kogoś lub pomocnik, który służy w magistracie, sądzie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek pełniący służbę

 (1.2) pogard. człowiek zachowujący się jak sługa

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) przydrożny słupek ostrzegawczy lub ograniczający ruch

 (2.2) słupek służący do mocowania cum i szpringów

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pachołek – sługa, pomocnik
  • pachołek – element służący do obkładania cum i szpringów.
  • Wzgórze Pachołek w Gdańsku, w dzielnicy Oliwa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pachołcy podążali za swoim panem.

 (2.1) Wzdłuż zakrętu ustawiono kilka pachołków.

 (2.2) Marynarz zdjął cumy z pachołków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈxɔwɛk, AS: paχou̯ek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pachoł mos. pacholec mos., zdrobn. pacholik mos., pacholątko mos., pacholę mos.; pacholęctwo n., pacholica ż.

 czas. pachołować ndk., pochołczyć ndk.

 przym. pachołczy, pacholczy, pacholęcy

 przysł. pacholęco

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pachoł, sługa, reg. śl. rubinek

 (1.2) sługus, służalec, fagas, lokaj, knecht

 (2.2) pachoł, poler, knecht

Wiktionary


pacht

dawniej:
1. najem, dzierżawa; arenda;
2. opłata za dzierżawę; arenda;
3. to, co dzierżawca osiąga z najmu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. dzierżawa, arenda

 (1.2) dzierżawne, czynsz

Wiktionary

Pacht – kolonia w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie tureckim, w gminie Kawęczyn.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa konińskiego.

Podczas II wojny światowej, w latach 1941–1942 kolonia była częścią getta wiejskiego Czachulec.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paxt, AS: paχt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pachciarz m.

 przym. pachciarski, pachtowy

 czas. pachtować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dzierżawa; przest. arenda

 (1.2) dzierżawne

Wiktionary


pachta

1. w gwarze młodzieżowej: kradzież owoców lub warzyw z działek i ogrodów;
2. dawniej:
a) najem, dzierżawa; arenda, pacht;
b) opłata za dzierżawę; arenda, pacht


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Siemoń,Dulsk,Malbork,Chełmża,Kociewie,Grudziądz,Bydgoszcz. reg-pl|Gdańsk. kradzież owoców z cudzego sadu

 (1.2) gw-pl|Kociewie. kradzież

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) chodzić / iść na pachtę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. war. pacht mrz.

 czas. pachtować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg-pl|Częstochowa|dziorga., reg-pl|Wielkopolska|harenda., reg-pl|Wielkopolska|harynda., reg-pl|Podlasie, Suwalszczyzna|orenda., reg. szaber

Wiktionary


pachtować

dawniej: mieć coś w pachcie, dzierżawie; dzierżawić


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) daw. mieć w pachcie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pachciarz mos., pacht mrz.

 przym. pachciarski, pachtowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dzierżawić

Wiktionary


pachtowy

przymiotnik od: pacht; taki, który dotyczy, odnosi się do pachtu, dzierżawy; dzierżawny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) daw. związany z pachtem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pachciarz mos., pacht mrz.

 czas. pachtować ndk.

 przym. pachciarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dzierżawny

Wiktionary


pachucki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krzysztof Pachucki – polski fizyk teoretyczny
  • Leon Pachucki – polski wojskowy
  • Marcin Pachucki – polski prawnik, ekonomista i urzędnik

Wikipedia


pachulski

nazwisko


SJP.pl


pachuta

nazwisko


SJP.pl

Pachuta – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Missisipi, w hrabstwie Clarke.

Wikipedia


pachwina

1. miejsce znajdujące się między dolną, boczną częścią brzucha a wewnętrzną powierzchnią górnej części uda;
2. część liścia znajdująca się między górną stroną nasady tego liścia a jego łodygą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) anat. zagłębienie między dolną (u człowieka) lub tylną (u zwierząt) boczną częścią podbrzusza a wewnętrzną powierzchnią górnej części uda

 (1.2) bot. miejsce między górną stroną nasady liścia a łodygą

 (1.3) spoż. mięso wieprzowe z pachwiny (1.1)

Wiktionary

Pachwina ( inguen) – obszar ciała u styku między tułowiem a udem. Pachwina znajduje się z przodu ciała, po obu stronach guzka łonowego, gdzie dolna część ściany jamy brzusznej styka się z udem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czy zauważyłeś kiedykolwiek przedtem jakiś guz w pachwinie?

 (1.2) Kwiatostany wyrastają w pachwinach liści szczytowych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paxˈfʲĩna, AS: paχfʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacha ż.

 przym. pachwinowy

Wiktionary


pachwinowy

przymiotnik od: pachwina; związany z pachwiną, umiejscowiony w pachwinie lub w okolicach pachwiny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z pachwiną, dotyczący pachwiny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ponadto u roztoczy udział w osmoregulacji biorą organy pachwinowe i papille genitalne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pachwina ż.

Wiktionary


pachycefalozaur

rodzaj dinozaura żyjącego w późnej kredzie


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pachycefalozaury

infrarząd roślinożernych dinozaurów ptasiomiednicznych z podrzędu marginocefali


SJP.pl

Pachycefalozaury (Pachycephalosauria) – infrarząd dwunożnych, roślinożernych dinozaurów ptasiomiednicznych z podrzędu marginocefali. Pachycefalozaury miały szeroki zakres występowania geograficznego i były mocno zróżnicowane.

Wikipedia


pachydermia

zgrubienie skóry wynikające z przyrostu tkanki łącznej oraz z brodawkowatego rozrostu naskórka, uznawane za stan przedrakowy


SJP.pl

Pachydermia, inaczej skórzastość (łac. "pachydermia laryngis") – termin opisujący odpowiednik rogowacenia białego błon śluzowych (leukoplakia) z lokalizacją w krtani.

Pachydermia uznawana jest za stan przedrakowy.

Wikipedia


pachyzaur

rodzaj dinozaura z grupy prozauropodów; plateozaur


SJP.pl


pachówka

szarobrunatny gatunek owada zaliczany do rodziny zwójkowatych, zamieszkujący tereny krajów euroazjatyckich i północnoamerykańskich


SJP.pl


pacia

gęsta substancja powstała wskutek rozrobienia ciała stałego w płynie; paćka, papka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zob. paćka.

Wiktionary


paciaja

substancja o gęstej konsystencji powstała po rozrobieniu jakiegoś ciała stałego w cieczy; paćka, pacia, papka


SJP.pl


pacianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|paciać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. paciać ndk.

Wiktionary


paciać

potocznie: grzebać w czymś miękkim lub mokrym


SJP.pl


paciep

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) śrpol. i daw. ciemność, mrok, ćma; także zaciemnione, zamglone miejsce

 (1.2) śrpol. i daw. ciemna jama, wnęka lub jaskinia

 (1.3) daw. gw-pl|Książnice Wielkie, Pożóg, Kocyjanów. tylko w zwrocie „pod paciep”: strona północna

 (1.4) daw. gw-pl|Ropczyce. pole usytuowane ku północy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paciepnica ż.

 czas. paciepić ndk., zapaciepić dk.

 przym. paciepny

 przysł. paciepno

Wiktionary


paciepnica

paciepnica ziemniaczana - gatunek motyla z rodziny sówkowatych


SJP.pl


pacierz

1. modlitwa poranna lub wieczorna
2. dawniej: kręgosłup, krzyż
3. dawna ludowa miara czasu, oznaczająca czas potrzebny na odmówienie modlitwy "ojcze nasz" (ok. 25 sekund)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. zbiór modlitw chrześcijańskich;

 (1.2) rel. Modlitwa Pańska (Ojcze nasz)

 (1.3) pot. modlitwa (chrześcijańska)

 (1.4) daw. kręgosłup

 (1.5) pot. miara czasu równa około 25 sekundom

Wiktionary

Pacierz – zbiór modlitw obejmujący zwykle:

Nazwa polska, za pośrednictwem języka czeskiego ( páteř), wywodzi się od pierwszych słów modlitwy po Pater noster.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpat͡ɕɛʃ, AS: paćeš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paciorki nmos., pacierzówka ż., zdrobn. paciorek

 przym. pacierzowy, paciorkowcowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) modlitwa

 (1.4) kręgosłup

Wiktionary


pacierzowy

→ pacierz


SJP.pl

Patrz:

pacierz

pacierzów

wieś położona w województwie śląskim


SJP.pl

Pacierzów – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie częstochowskim, w gminie Kłomnice.

W latach 1954-1957 wieś była siedzibą władz gromady Pacierzów, po jej zniesieniu w gromadzie Kłomnice.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa częstochowskiego.

Wikipedia


pacierzówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wiośl. przest. łódź mająca za osnowę jeden pacierz (deskę)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kajak wyeliminował wiosłowe pacierzówki i płaskodenki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpat͡ɕɛˈʒufka, AS: paćežufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacierz

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kilówka

Wiktionary


pacifica

[czytaj: paSYfika lub paS-Ifika]
1. model samochodu marki Chrysler;
2. model gitary elektrycznej marki Yamaha


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • AMD-V – technologia wprowadzona w procesorach firmy AMD, wspomagająca sprzętowo zarządzanie zasobami maszyn wirtualnych
  • Chrysler Pacifica – samochód osobowy
  • Pacifica – miasto w Stanach Zjednoczonych w Kalifornii

Wikipedia


pacik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od pat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pat m.

Wiktionary


paciorecznik

bylina z rodziny paciorecznikowatych; kanna


SJP.pl

Pa

Wikipedia


paciorecznikowate

o cechach paciorecznikowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


paciorecznikowaty

o cechach paciorecznikowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


paciorek

1. zdrobnienie od: pacierz;
2. kuleczka lub kostka z otworem na nić; koral, koralik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: pacierz, wieczorna modlitwa dziecięca

 (1.2) pojedynczy mały koralik nanizany na nitkę lub sznurek, np. w różańcu

 (1.3) daw. w liczbie mnogiej jako synonim różańca czy koronki

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Antoni Paciorek – polski duchowny katolicki, biblista i tłumacz
  • Barbara Paciorek-Paleta – polska malarka
  • Franciszek Paciorek – polski duchowny katolicki
  • Jaromír Paciorek – czeski piłkarz
  • Stanisław Paciorek – polski malarz i scenograf teatralny
  • Karol Paciorek – polski youtuber

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bartusiu, zmówiłeś już paciorek?

 (1.2) Pustelnik robił różańce z paciorków, które przywozili mu ludzie ze wsi.

 (1.3) U pasa ojca Jozafata dyndały franciszkańskie paciorki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacierz m., paciorkowiec m., paciorki nmos.

 przym. paciorkowy, paciorkowcowy

Wiktionary


paciorki

sznurek z nanizanymi kuleczkami; korale


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) stpol. różaniec

 (1.2) nitka z nawleczonymi koralikami

forma rzeczownika.

 (2.1) M., D. i W. lm. od: paciorek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wymówżesz wreszcie te paciorki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈt͡ɕɔrʲci, AS: paćorʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacierz m., paciorek m., paciorkowiec m.

 przym. pacierzowy, paciorkowy

Wiktionary


paciorkiewicz

nazwisko


SJP.pl


paciorkowaty

podobny do paciorka, niewielkiej kulki wykonanej z drewna lub z innego materiału, posiadającej otwory na nić lub taki, który przypomina sznur tych kulek; paciorkowy


SJP.pl


paciorkowcowy

wywołany, spowodowany przez działanie paciorkowców lub w jakiś inny sposób powiązany z paciorkowcami


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) med. związany z paciorkowcem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paciorek m., paciorkowiec m., pacierz m.

Wiktionary


paciorkowiec

1. bakteria chorobotwórcza; streptokok;
2. paciorkowiec zapalenia płuc - bakteria wywołująca m.in. zapalenie płuc, opon mózgowych i opłucnej; pneumokok;
3. rodzaj krzaczkowatego glona; Cystoseira


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) biol. bakteria, która układa się w pary lub łańcuszki

Wiktionary

Powiązane:

 przym. paciorkowcowy

 rzecz. paciorek mrz., paciorki nmos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) streptokok

Wiktionary


paciorkowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jacek Paciorkowski – polski inżynier, prezydent Częstochowy
  • Jerzy Paciorkowski – polski prawnik i działacz państwowy
  • Konrad Paciorkowski – polski piłkarz

Wikipedia


paciorkowy

podobny do paciorka, niewielkiej kulki wykonanej z drewna lub z innego materiału, posiadającej otwory na nić lub taki, który przypomina sznur tych kulek; paciorkowaty


SJP.pl


paciornica

szarobeżowy owad z rzędu muchówek zaliczany do rodziny pryszczarkowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • paciornica (Monilinia) – rodzaj grzybów
  • paciornica (Contarinia) – rodzaj owadów

Wikipedia


paciuk

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) gw-pl|Limanowskie. reg-pl|Kresy południowe,Lwów,Kamieniec Podolski. roln. wieprzek

 (1.2) gw-pl|Tuligłowy,Gdów,Bochnia,Ropczyce. tucznik, świnia w okresie tuczenia

 (1.3) gw-pl|Pisarzowice. świnia

 (1.4) reg-pl|Kresy północne. zob. pacuk.

Wiktionary


paciuszkiewicz

nazwisko


SJP.pl


paciyrz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kręgosłup

Wiktionary


pacjencja

dawniej: cierpliwość


SJP.pl


pacjencki

→ pacjent


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący pacjenta

Wiktionary

Patrz:

pacjent

Powiązane:

 rzecz. pacjent mos.

Wiktionary


pacjent

1. chora osoba zwracająca się o poradę do lekarza, będąca pod opieką lekarza;
2. środowiskowo: pacjent zero - pierwszy nosiciel choroby zakaźnej zidentyfikowany na początku epidemii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba, która korzysta ze świadczeń opieki zdrowotnej;

Wiktionary

Pacjent – osoba korzystająca ze świadczeń opieki zdrowotnej, niezależnie od tego, czy jest zdrowa, czy chora (definicja Światowej Organizacji Zdrowia). Inna definicja za pacjenta uznaje:

niezależnie, czy jest zdrowy, czy chory.

W prawie polskim definicję pacjenta zawiera m.in. ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, która reguluje także katalog praw pacjenta oraz zasady dostępu do dokumentacji medycznej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Konieczne jest uchwalenie Karty Praw Pacjenta, która gwarantowałaby Polakom zakres świadczeń dostępnych w ramach świadczeń publicznych.

 (1.1) U tego samego pacjenta mogą występować zarówno epizody prowokowane przez emocje, jak i przez długotrwałe nieruchome stanie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpat͡sʲjɛ̃nt, AS: pacʹi ̯ẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. pacjentka ż.

 przym. pacjencki

Wiktionary


pacjentka

chora kobieta zwracająca się o poradę do lekarza, będąca pod opieką lekarza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta pozostająca pod opieką lekarską lub zwracająca się do lekarza o poradę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) — Tylko niech pan doktor napisze do Kołobrzegu. — Mogę tylko dopisać, że pacjentka bardzo prosi o miejscowość nadmorską.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈt͡sʲjɛ̃ntka, AS: pacʹi ̯ẽntka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacjencja ż.

:: fm. pacjent m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chora

Wiktionary


pacjentorok

środowiskowo: jednostka obliczeniowa równa jednemu rokowi leczenia pacjenta, używana w badaniach klinicznych


SJP.pl


packa

1. przyrząd do zabijania much
2. w budownictwie: ręczne narzędzie murarskie służące do nakładania i rozprowadzania zaprawy; paca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przyrząd do zabijania much

 (1.2) rzem. bud. narzędzie do wygładzania materiału murarskiego na ścianie

 (1.3) sport. prymitywna drewniana rakieta do nauki gry w tenisa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Celina zrzuciła packą na muchy babciną filiżankę.

 (1.2) Pan Janek zaczął packą wygładzać świeży tynk na ścianie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpat͡ska, AS: packa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pac mzw./mrz., paca ż., pacanie n., pacnięcie n.

 czas. pacać ndk., pacnąć dk.

 wykrz. pac

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) klapka, łapka

 (1.2) paca

Wiktionary


packraft

[czytaj: pakraft] mała, przenośna łódź pontonowa


SJP.pl


packrafting

[czytaj: pakrafting] rekreacja polegająca na pływaniu packraftem


SJP.pl


packraftowy

→ packraft [czytaj: pakraftowy]


SJP.pl


packshot

[czytaj: pakszot] fotografia lub zbiór fotografii umieszczany w ogłoszeniu lub filmie reklamowym


SJP.pl

Packshot – używany w branży reklamowej termin określający przedstawienie produktu za pomocą statycznego lub ruchomego obrazu.

Interaktywne packshoty, tzw. obrotowe, uzyskuje się wykonując sekwencję zdjęć, pokazującą produkt pod różnymi kątami, którą następnie składa się w prezentację. Tego typu packshoty najczęściej używane są w e-commerce.

Wikipedia


pacnięcie

potocznie:
1. uderzyć, zwłaszcza czymś o płaskiej, szerokiej powierzchni, np. packą;
2. upaść z charakterystycznym odgłosem; klapnąć


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pacnąć.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pacnąć, pacać

 wykrz. pac

 rzecz. pac mzw./mrz.

Wiktionary


pacnąć

potocznie:
1. uderzyć, zwłaszcza czymś o płaskiej, szerokiej powierzchni, np. packą;
2. upaść z charakterystycznym odgłosem; klapnąć


SJP.pl

czasownik dokonany (ndk. pacać)

 (1.1) pot. uderzyć w coś, zwykle szeroką, płaską powierzchnią

 (1.2) pot. upaść miękko z charakterystycznym odgłosem, klapnąć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bossk parę razy pacnął dłonią o ścianę, by zabić paskudztwo.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pac mzw./mrz., pacnięcie n., pacanie n., packa ż.

 czas. pacać ndk.

 wykrz. pac

Wiktionary


paco

w budownictwie: ręczne narzędzie murarskie w kształcie gładkiej deseczki z uchwytem, służące do nakładania i rozprowadzania zaprawy; packa


SJP.pl


pacta

[czytaj: pakta] zbiór umów lub zobowiązań wobec kogoś


SJP.pl


pacuk

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) gw-pl|Supraśl,gubernia augustowska,Litwa,Białoruś,Bujwidze,Łopatowszczyzna,Bartoszyce,Brasławszczyzna. reg-pl|Kresy północne,Wilno. szczur

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przy twoim śmietniku pacuki badziają się.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zgrub. pac mzw.

 wykrz. pac

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg-pl|Kresy północne|krysa.

Wiktionary


pacura

nazwisko


SJP.pl


pacuła

nazwisko


SJP.pl


pacyent

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. pacjent

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pewien pacyent, dosyć zresztą zamożny, umarł, jak się to zdarza wielu pacyentom, nie zdążywszy napisać testamentu.

 (1.1) Kiedy schodziłem ze schodów, wyszedł z pokoju dawny mój pacyent i zamknął za sobą drzwi starannie na klucz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pacjent

Wiktionary


pacyfa

symbol pokoju; pacyfka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) znak, symbol pacyfizmu i pokoju;

Wiktionary

Pacyfa – symbol pacyfizmu, znak pokoju. Jego twórcą jest brytyjski projektant Gerald Holtom, który do opracowania symbolu wykorzystał alfabet semaforowy, używany dawniej przez marynarzy: na kole umieścił litery N i D tego alfabetu (ang. "Nuclear Disarmament" – nuklearne rozbrojenie). Czasami spotyka się błędny pogląd, jakoby pierwotnym pomysłodawcą symbolu był lord Bertrand Russell. W latach 60. i 70. XX wieku był zwykle używany przez ruch hippisowski.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈt͡sɨfa, AS: pacyfa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacyfizm m., antypacyfizm m., pacyfista m., pacyfistka ż., antypacyfista m., antypacyfistka ż., Pacyfik m., pacyfikacja ż., pacyfikowanie n., spacyfikowanie n.

:: zdrobn. pacyfka ż.

 czas. pacyfikować ndk., spacyfikować dk.

 przym. pacyfistyczny, pacyficzny, pacyfikacyjny, antypacyfistyczny

 przysł. pacyfistycznie, pacyficznie

Wiktionary


pacyficzka

rodzaj ptaków z rodziny monarek


SJP.pl


pacyficzny

charakterystyczny dla Pacyfiku (Oceanu Spokojnego), żyjący w Pacyfiku; typ pacyficzny - odmiana rasy żółtej człowieka (charakterystyczny dla mieszkańców azjatyckiego wybrzeża Oceanu Spokojnego)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zamieszkujący Pacyfik, związany z Pacyfikiem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacyfka ż., Pacyfik mrz., pacyfa ż.

 przym. transpacyficzny

Wiktionary


pacyfik

największy i najgłębszy naturalny zbiornik wodny na Ziemi; Ocean Spokojny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. zob. Ocean Spokojny.

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (2.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ich celem jest odebranie Japonii wszystkich wysp na Pacyfiku, które zostały przez nią zajęte (…)

 (2.1) Grzegorz XVI kanonizował Pacyfika 26 maja 1839.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈt͡sɨfʲik, AS: pacyfʹik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacyfa ż., pacyfista mos., pacyfistka ż., pacyfizm mrz., pacyfka ż.

 przym. pacyficzny, pacyfistyczny, transpacyficzny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Ocean Spokojny

Wiktionary


pacyfikacja

brutalne tłumienie wszelkich buntów, powstań narodowych siłą zbrojną oraz prowadzenie polityki terroru wobec ludności okupowanego terytorium


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) tłumienie buntu, powstania, strajku itp., zwykle przy użyciu siły zbrojnej;

Wiktionary

Pacyfikacja (od pax „pokój”) – uspokojenie, wprowadzenie pokoju.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podczas izraelskiej pacyfikacji na Zachodnim Brzegu Jordanu zginął Palestyńczyk, a dwóch zostało rannych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpat͡sɨfʲiˈkat͡sʲja, AS: pacyfʹikacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacyfikator m., pacyfista mos., pacyfistka ż., pacyfa ż., pacyfka ż., pacyfizm m.

 czas. pacyfikować, spacyfikować

 przym. pacyfikacyjny

Wiktionary


pacyfikacyjny

związany z pacyfikacją


SJP.pl


pacyfikator

osoba, która bierze udział w pacyfikacji, używa siły zbrojnej do stłumienia buntów, powstań narodowych


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pacyfikatorka

→ pacyfikator


SJP.pl

Patrz:

pacyfikator

pacyfikatorski

tyczący się zwolenników pacyfizmu, działający tak, jak zwolennicy pacyfizmu


SJP.pl


pacyfikał

bogato zdobiony, zazwyczaj srebrny relikwiarz w kształcie krzyża lub monstrancji w kościele katolickim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. rel. rodzaj relikwiarza lub świętego wizerunku podawany wiernym do uczczenia pocałunkiem w dawnej liturgii łacińskiej;

Wiktionary

Pacyfikał (z łac. "pacificale", od "pacificus" – pokój czyniący) – dawny sprzęt liturgiczny w Kościele katolickim.

Pacyfikał wprowadzono jako namiastkę pocałunku pokoju - przekazywanego wśród duchowieństwa podczas odprawiania mszy - początkowo w formie prostokątnej lub owalnej tabliczki ze stopką, bez relikwii, którą podawano wiernym do ucałowania.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W gablocie muzeum diecezjalnego stały ozdobne pacyfikały.

Wiktionary


pacyfikować

brutalnie tłumić bunty, powstania narodowe przy użyciu siły zbrojnej oraz prowadzić politykę terroru wobec ludności okupowanego terytorium


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. spacyfikować)

 (1.1) tłumić siłą fizyczną lub zbrojną przejawy buntu, oporu, strajków bądź zamieszek

 (1.2) książk. łagodzić konflikty lub wyciszać negatywne emocje i nastroje w określonej zbiorowości

 (1.3) przest. skłaniać strony do ugody lub prowadzić negocjacje pokojowe datadef|1704.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacyfikacja ż., pacyfikator mos., pacyfikowanie n., pacyfista mos., pacyfizm mrz., pacyfa ż., pacyfka ż., spacyfikowanie n.

:: fż. pacyfistka ż.

 przym. pacyfikacyjny, pacyfistyczny

 czas. spacyfikować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dławić, dusić, likwidować, niszczyć, poskramiać, represjonować, tłumić, ujarzmiać, ukrócać, zaprowadzać porządek, zgniatać

 (1.2) gasić, uspokajać, uśmierzać, wyciszać

 (1.3) godzić

Wiktionary


pacyfista

zwolennik pacyfizmu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zwolennik pacyfizmu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacyfizm m., pacyfa ż., pacyfikacja ż., pacyfikowanie n., spacyfikowanie n.

:: fż. pacyfistka ż.

 czas. pacyfikować ndk., spacyfikować dk.

 przym. pacyfistyczny

Wiktionary


pacyfistka

zwolenniczka pacyfizmu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fż. od: pacyfista

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpat͡sɨˈfʲistka, AS: pacyfʹistka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacyfizm m., pacyfa ż., pacyfikacja ż., pacyfikowanie n., spacyfikowanie n.

:: fm. pacyfista m.

 czas. pacyfikować ndk., spacyfikować dk.

 przym. pacyfistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) antymilitarystka

Wiktionary


pacyfistycznie

przysłówek

 (1.1) w sposób pacyfistyczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacyfa ż., pacyfizm m., pacyfka ż.

 przym. pacyfistyczny

Wiktionary


pacyfistyczny

przymiotnik od: pacyfizm; powiązany z pacyfizmem i z jego zwolennikami lub propagujący, głoszący hasła pacyfizmu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący pacyfizmu lub związany z pacyfistami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Troska o cierpienia innych, dążenie do likwidacji głodu na Ziemi, są wyrazem nastawienia pacyfistycznego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacyfizm m., pacyfista m., pacyfistka ż., pacyfa ż., pacyfka ż., Pacyfik mrz.

 przysł. pacyfistycznie

 czas. pacyfikować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pokojowy, antywojenny

Wiktionary


pacyfizm

ruch społeczny i polityczny, którego głównym celem jest propagowanie pokoju i potępianie wszelkich działań wojennych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pogląd głoszący pokój i konieczność zaprzestania wojen

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pacyfista m., pacyfa ż., pacyfikacja ż., pacyfikowanie n., spacyfikowanie n.

:: fż. pacyfistka ż.

 czas. pacyfikować ndk., spacyfikować dk.

 przym. pacyfistyczny

 przysł. pacyfistycznie

Wiktionary


pacyfka

symbol pokoju; pacyfa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od pacyfa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacyfa ż., pacyfizm m., antypacyfizm m., pacyfista m., pacyfistka ż., antypacyfista m., antypacyfistka ż., Pacyfik m., pacyfikacja ż., pacyfikowanie n., spacyfikowanie n.

 czas. pacyfikować ndk., spacyfikować dk.

 przym. pacyfistyczny, pacyficzny, pacyfikacyjny, antypacyfistyczny

 przysł. pacyfistycznie, pacyficznie

Wiktionary


pacyka

dawniej:
1. deszczułka z rączką do wygładzania wapna;
2. przenośnie: zaprawa murarska, tynk


SJP.pl


pacykarski

dotyczący pacykarza, pacykowania


SJP.pl


pacykarz

pogardliwe określenie na kiepskiego malarza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. murarz-tynkarz

 (1.2) pogard. kiepski malarz-artysta

 (1.3) środ. teatr. aktor, który niedbale nakłada sobie charakteryzację

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pacykować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) malarzyna

Wiktionary


pacykować

nieumiejętnie lub niedbale malować


SJP.pl

czasownik niedokonany (dk. wypacykować)

 (1.1) pot. pejor. malować w nieudolny sposób (artystycznie, dla konserwacji lub dla nadania określonego koloru)

 (1.2) przest. nakładać zaprawę na mur, wygładzać zaprawę

czasownik zwrotny niedokonany pacykować się (dk. wypacykować się)

 (2.1) pot. pejor. malować się w nieudolny bądź przesadny sposób

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Powinna siedzieć tu na dole, powiadam, w tej kuchni teraz, w tej chwili, a nie pacykować szminką gębę we własnym pokoju na górze.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacykarz m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) tynkować

Wiktionary


pacyna

gwarowo: gruda błota, gliny, gruzu itp.; pecyna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. gruda ziemi, błota, gliny, gruzu

 (1.2) pot. głowa

Wiktionary

Pacyna – wieś sołecka (dawniej miasto) w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie gostynińskim, w gminie Pacyna.

Pacyna uzyskała lokację miejską około 1519 roku, zdegradowana przed 1579 rokiem. Prywatne miasto szlacheckie położone było w drugiej połowie XVI wieku w powiecie gąbińskim ziemi gostynińskiej województwa rawskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈt͡sɨ̃na, AS: pacỹna

Wiktionary


pacynka

niewielka lalka teatralna nakładana na dłoń i poruszana palcami aktora


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) teatr. lalka nakładana na dłoń i poruszana palcami;

 (1.2) osoba bezwolnie sterowana przez innych

Wiktionary

Pacynka – rodzaj lalki teatralnej nakładanej na dłoń jak rękawiczka i poruszanej palcami aktora-animatora.

Aktor zwykle trzyma rękę w górze nad parawanem. Palce poruszają głowę i ręce lalki. Pacynkę można nałożyć na palce w różny sposób np. głowa na palec wskazujący, kciuk i palec serdeczny obsługują ręce lalki; głowa na dwóch stykających się kciukach, pozostałe palce obu rąk stanowią dłonie pacynki.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zosia klaskała w ręce uszczęśliwiona widokiem podrygującej pacynki.

 (1.2) – A ty wierzysz we wszystko, co mówi tamten handlarz bronią. Jesteś jego pacynką? – wypaliła z grubej rury ciotka Maloste.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈt͡sɨ̃nka, AS: pacỹnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacynkarz mos.

 przym. pacynkowy

Wiktionary


pacynkowy

przymiotnik od: pacynka; związany, dotyczący pacynek lub wprawiany w ruch tak, jak pacynki


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący pacynki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pacynka ż.

Wiktionary


pacyński

przymiotnik od: Pacyna


SJP.pl


paczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. zob. paczka.

 (1.2) zdrobn. od pak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pak mrz.

Wiktionary


paczenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|paczyć.

Wiktionary


pacześny

gwarowo: zrobiony z grubego płótna utkanego z paczesi; zgrzebny


SJP.pl


paczka

1. pewna ilość czegoś zapakowana i przewiązana sznurkiem lub czymś podobnym; pakunek;
2. niewielka grupka ludzi zaprzyjaźnionych ze sobą, połączona wspólnymi sprawami, zainteresowaniami;
3. potocznie o prędkości równej stu kilometrom na godzinę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) poczt. przesyłka pocztowa nie mieszcząca się lub nie nadająca się do wysłania listem;

 (1.2) pot. grupa przyjaciół

 (1.3) hand. zawartość małego opakowania

 (1.4) spódniczka baletowa;

 (1.5) prezent na choinkę

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • paczka – plik, stos, ułożone razem kilka takich samych przedmiotów
  • paczka – spódniczka baletowa
  • paczka pocztowa – rodzaj przesyłki pocztowej
  • Paczka – album zespołu Krzak

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nadałam paczkę na poczcie.

 (1.2) Jak tylko zdam maturę, zbieram moją paczkę i jedziemy na Mazury.

 (1.3) Wczoraj kupiłem paczkę gum.

 (1.5) Mikołaj przyniósł paczki. W mojej paczce, oprócz rodzynek w czekoladzie, znalazłem orzechy, czekoladę i gitarę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpat͡ʃka, AS: pačka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paczkownia ż., paczkarnia ż., paczkarka ż., paczkowanie n.

:: zdrobn. paczuszka ż.

:: zgrub. paka ż.

 czas. rozpakowywać, paczkować ndk., pakować ndk.

 przym. paczkowy, paczkowany, opakowaniowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) znajomi, kumple, reg. pozn. eka

 (1.3) opakowanie

 (1.4) tutu

Wiktionary


paczkarka

urządzenie służące do pakowania czegoś lub dzielenia czegoś na odpowiedniej wielkości części


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) urządzenie do pakowania

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pakowacz mos., paczka ż.

Wiktionary


paczkarnia

pomieszczenie w jakimś przedsiębiorstwie, w którym pakuje oraz składuje się zapakowane towary; paczkownia, pakownia, pakowalnia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pomieszczenie, w którym paczki czekają na odbiór

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paczkowanie n., paczka ż.

Wiktionary


paczkomacik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od paczkomat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paczkomat m.

Wiktionary


paczkomat

automatyczna skrytka pocztowa do odbierania i nadawania przesyłek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. automat do nadawania i odbioru paczek;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Poczta Polska chce postawić dwa tysiące paczkomatów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paczkomacik mrz.

 przym. paczkomatowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) automat paczkowy

Wiktionary


paczkomatowy

→ paczkomat


SJP.pl

Patrz:

paczkomat

paczkomatoza

potocznie: zbyt liczne występowanie w przestrzeni publicznej paczkomatów


SJP.pl


paczkorok

jednostka oznaczająca rok palenia po jednej paczce (20 sztuk papierosów) dziennie


SJP.pl


paczkowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pakowanie czegoś do pudeł, paczek, toreb itp.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpat͡ʃkɔˈvãɲɛ, AS: pačkovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pakowacz mos., zapaczkowanie n., pakowanie n., zapakowanie n., paka ż., paczka ż., paczuszka ż., paczkownia ż., paczkarnia ż.

 czas. paczkować ndk., zapaczkować dk., pakować ndk., zapakować dk.

 przym. pakowy, paczkowy

Wiktionary


paczkować

umieszczać odpowiednią ilość jakiegoś towaru w pudełku lub w czymś podobnym, przygotowując go do sprzedaży; pakować w paczki


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) umieszczać coś w paczkach lub w pudełkach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sami suszyli, mełli i paczkowali koper, majeranek, paprykę, tymianek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pat͡ʃˈkɔvat͡ɕ, AS: pačkovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pakowacz mos., paczka ż., paczuszka ż., paczkowanie n., paka ż.

 przym. paczkowy

Wiktionary


paczkowianin

mieszkaniec Paczkowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Paczkowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paczków m.

:: fż. paczkowianka ż.

 przym. paczkowski

Wiktionary


paczkowianka

mieszkanka Paczkowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Paczkowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paczków m.

:: fm. paczkowianin m.

 przym. paczkowski

Wiktionary


paczkownia

pomieszczenie w jakimś przedsiębiorstwie, w którym pakuje oraz składuje się zapakowane towary; paczkarnia, pakownia, pakowalnia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) miejsce, w którym paczkuje się różne towary

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paczkowanie n., paczka ż., pakowacz mos.

 czas. pakować

Wiktionary


paczkowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paczkowo – osada w woj. pomorskim, w pow. kwidzyńskim, w gminie Kwidzyn
  • Paczkowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Swarzędz
    • Paczkowo – przystanek kolejowy tamże

Wikipedia


paczkowski

przymiotnik od: Paczków


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Paczkowem, dotyczący Paczkowa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alfred Paczkowski (1909–1986) – lekarz, cichociemny
  • Andrzej Paczkowski (1938-2026) – historyk, alpinista
  • Celestyn Paczkowski (ur. 1962) – franciszkanin
  • Cyprian Paczkowski (1893–1947) – działacz komunistyczny, prezydent Płocka
  • Dariusz Paczkowski (ur. 1971) – grafficiarz, performer i animator życia kulturalnego
  • Jan Paczkowski (1852–1928) – przemysłowiec
  • Janusz Paczkowski – generał
  • Jerzy Paczkowski (1909–1945) – poeta, satyryk
  • Józef Paczkowski (1861–1933) – historyk, archiwista
  • Józef Paczkowski (1913–1945) – żołnierz
  • Paweł Paczkowski (ur. 1993) – piłkarz ręczny
  • Rafał Paczkowski (ur. 1962) – realizator dźwięku

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pat͡ʃˈkɔfsʲci, AS: pačkofsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paczków mrz., paczkowianin mos., paczkowianka ż.

Wiktionary


paczkowy

taki, który przekazywany jest komuś w paczce lub taki, który zajmuje się paczkami


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący paczki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pakowacz mos., paka ż., paczuszka ż., paczkowanie n., paczka ż.

 czas. paczkować

Wiktionary


paczków

miasto w Polsce


SJP.pl

Pa

Wikipedia


paczucha

zgrubienie od: paczka


SJP.pl


paczula

1. roślina z rodziny wargowych występująca w Afryce i w Azji, uprawiana dla wielobarwnych liści; koleus; pokrzywa amerykańska;
2. olejek otrzymywany z tej rośliny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. pot. roślina z gatunku koleus Blumego

 (1.2) bot. pot. roślina z gatunku brodziec paczulka (paczulka wonna)

 (1.3) olejek eteryczny z liści paczulki wonnej

 (1.4) perfumy wytwarzane z olejku z paczula wonna

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • paczula – jedna z potocznych nazw koleusa Blumego
  • paczula – olejek eteryczny i perfumy otrzymywane z paczulki wonnej

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. paczulka ż.

 przym. paczulowy

Wiktionary


paczulka

1. pochodząca z Azji południowej roślina o silnym zapachu;
2. perfumy zawierające olejek eteryczny wydzielany przez paczulkę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. gatunek rośliny z rodziny jasnotowatych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paczula ż.

Wiktionary


paczulowy

przymiotnik do: paczula; dotyczący paczuli lub taki, który jest zrobiony, wyprodukowany z paczuli


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący paczuli

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paczula ż.

Wiktionary


paczusia

zdrobnienie od: paczka; paczuszka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zob. paczuszka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paczuszka ż.

Wiktionary


paczuski

nazwisko


SJP.pl


paczuszka

zdrobnienie od: paczka; paczusia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: paczka

 (1.2) mała paczka

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Pod choinką leżała tylko maleńka paczuszka z czerwoną kokardką.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈt͡ʃuʃka, AS: pačuška

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pakowacz mos., paczka ż., paczkowanie n., paczusia ż.

 czas. paczkować ndk.

 przym. paczkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) paczusia

Wiktionary


paczuszkowy

przymiotnik od: paczuszka


SJP.pl


paczyna

długie wiosło bez okucia, pomocne przy pływaniu po głębokiej wodzie


SJP.pl

Paczyna (niem. "Gross Patschin") – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie śląskim, w powiecie gliwickim, w gminie Toszek.

W latach 1954–1972 wieś była siedzibą władz gromady Paczyna. W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa katowickiego.

Wikipedia


paczyć

1. zwykle o wilgoci lub wodzie: wykrzywiać, wyginać coś łukowato;
2. paczyć się - zwykle o przedmiotach drewnianych: zmieniać właściwy kształt, wykrzywiać się, wyginać pod wpływem wilgoci


SJP.pl


paczyński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Wacław Paczyński, hrabia z Tęczyna (? – 1727)
  • Bohdan Paczyński (1940, Wilno – 2007, Princeton), polski astronom i astrofizyk
  • Stanisław Paczyński (1923–2002), szopkarz krakowski
  • Artur Paczyński (* 1974), polski pływak specjalizujący się w stylu klasycznym, rekordzista Polski

Wikipedia


paczółtowice

Paczółtowice – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Krzeszowice.

Wikipedia


pacółtowo

1. wieś w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie nowomiejskim;
2. wieś w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ostródzkim


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pacółtowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. nowomiejskim, w gminie Nowe Miasto Lubawskie
  • Pacółtowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. ostródzkim, w gminie Grunwald

Wikipedia


pacółtowski

→ Pacółtowo


SJP.pl

Patrz:

Pacółtowo

pacławski

nazwisko


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Pacławia, związany z Pacławiem

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Pacławski
  • Mirosław Emil Pacławski
  • Ryszard Pacławski
  • Kalwaria Pacławska

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dogoniliśmy ich, gdy zatrzymali się na pacławskim skrzyżowaniu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pacław mrz., pacławianin mos., pacławianka ż.

Wiktionary


pad

szybkie przypadnięcie ciałem do powierzchni ziemi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) opadnięcie ciałem do ziemi

 (1.2) inform. pot. gamepad, urządzenie sterujące, używane w grach komputerowych

 (1.3) inform. podkładka pod mysz komputerową

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pad – rzeka, dopływ Morza Adriatyckiego
  • Pad – jednostajny dźwięk uzyskiwany poprzez syntezator
  • Powszechny dostęp do defibrylacji (PAD)
  • Choroba tętnic obwodowych (peripheral artery disease)
  • D-pad – element kontrolerów gier wideo, w Polsce szerzej znany jako „krzyżak” lub „krzyżyk”.
  • dżojpad (gamepad, pad) – rodzaj kontrolerów gier wideo,
  • Rust en Pad
  • touchpad

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pat, AS: pat

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

 rzecz. padanie n., upadek m., opad m.

 czas. padać, upadać, spadać, wypadać, odpadać

 przym. upadły

 (1.2-3)

 rzecz. gamepad m.

Wiktionary


pada

forma czasownika.

 (1.1) 3 os. lp. ter. od: padać

 (1.2) meteorol. krótko o opadach deszczu, śniegu = pada deszcz / śnieg

Wiktionary

Pada – wieś w Estonii, w prowincji Virumaa Zachodnia, w gminie Viru-Nigula.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpada, AS: pada

Wiktionary


padaczka

1. choroba układu nerwowego charakteryzująca się nagłymi napadami drgawek i utratą przytomności; epilepsja;
2. potocznie:
a) awaria, zawieszenie się urządzenia;
b) coś lichego, nietrwałego, bezwartościowego; padaka, tandeta, syf, szajs


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. choroba cechująca się napadami padaczkowymi będącymi efektem przejściowych zaburzeń czynności mózgu, polegających na nadmiernych i gwałtownych, samorzutnych wyładowaniach bioelektrycznych w komórkach nerwowych;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W dzieciństwie miewał częste napady padaczki.

 (1.1) W nocy ratowałem chłopca z padaczką, który spadł z łóżka. Gdzie był personel?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈdat͡ʃka, AS: padačka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. padaczkowy, padaczkowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) epilepsja, kaduk

Wiktionary


padaczkowaty

taki, który przypomina padaczkę lub taki, który jest zbliżony do objawów padaczki


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przypominający padaczkę

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpadat͡ʃkɔˈvatɨ, AS: padačkovaty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. padaczka ż.

 przym. padaczkowy

Wiktionary


padaczkowiec

potocznie o osobie dotkniętej padaczką (epilepsją, chorobą neurologiczną objawiającą się występowaniem napadów drgawkowych)


SJP.pl


padaczkowy

będący czymś typowym dla padaczki, charakteryzujący, występujący podczas padaczki


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) med. związany z padaczką (epilepsją)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wielokrotnie karetki pogotowia ratunkowego wyjeżdżały do osób, które zasłabły, cierpiały na ataki padaczkowe, do pacjentów z cukrzycą, kłopotami z sercem, nadciśnieniem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpadat͡ʃˈkɔvɨ, AS: padačkovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. padaczka ż.

 przym. padaczkowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) epileptyczny

Wiktionary


padahastasana

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jedna z asan; skłon do przodu z dłońmi włożonymi pod stopy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skłon rękami do nóg

Wiktionary


padaka

beznadzieja, padaczka; potocznie:
1. beznadziejna sytuacja;
2. coś złego, nieudanego; syf, tandeta, szajs, badziewie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) slang. chłam, coś beznadziejnego, coś uważane w powszechnej opinii za beznadziejne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kiedyś Big Brother był padaką, a teraz ludzie tym żyją, stąd więcej pojebów ze skrzywioną psychiką.

Wiktionary


padalcowate

1. o człowieku: złośliwy, nikczemny, podły;
2. o cechach padalcowatych (rodzina jaszczurek)


SJP.pl

Padalcowate (Anguidae) – rodzina jaszczurek z infrarzędu Diploglossa w rzędzie łuskonośnych (Squamata). Obejmuje formy zarówno wtórnie beznogie, jak i czworonożne, zamieszkujące najrozmaitsze biotopy i strefy klimatyczne. W Europie występuje padalec zwyczajny, żółtopuzik bałkański i padalec peloponeski.

Wikipedia


padalcowaty

1. o człowieku: złośliwy, nikczemny, podły;
2. o cechach padalcowatych (rodzina jaszczurek)


SJP.pl


padalec

beznoga jaszczurka z rodziny padalcowatych o wąskim, wydłużonym ciele pokrytym lśniącymi, zazwyczaj brunatnymi łuskami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Anguis|ref=tak., rodzaj beznogiej jaszczurki;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub męskozwierzęcy

 (2.1) przen. pot. pogard. osoba podła, której postępowanie wzbudza odrazę

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Wścieka się ten padalec, a w dodatku zaczął chyba coś węszyć. Na każde słowo trzeba uważać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈdalɛt͡s, AS: padalec

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) padalec zwyczajny, jaszczurka

 (2.1) gad, bydlę, gnida, łajdak, łachudra, łotr, kanalia, menda, plugawiec, skurczybyk, sobaka, swołocz, szubrawiec, szuja

Wiktionary


padang

miasto w Indonezji


SJP.pl

Zo

Wikipedia


padanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|padać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈdãɲɛ, AS: padãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. napadacz mos./mrz., zapadka ż., padlina ż., pad, opad

 czas. padać, paść, upadać

 wykrz. padnij

 przym. zapadkowy

Wiktionary


padawan

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) sf. liter. film. uczeń Jedi w uniwersum „Gwiezdnych wojen”

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpædəˌwɑn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. padawański

Wiktionary


padawański

przymiotnik

 (1.1) dotyczący padawana

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. padawan

Wiktionary


padać

1. szybko zmieniać pozycję ze stojącej na leżącą
2. ginąć nagłą śmiercią
3. być zdobywanym przez wroga
4. spadać, zlatywać
5. być wyczerpanym
6. np. o spojrzeniu: trafiać na coś
7. np. o deszczu: spadać na ziemię


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. paść)

 (1.1) w sposób gwałtowny zmieniać pozycję z pionowej na poziomą

 (1.2) zlatywać, lecieć w dół

 (1.3) o terytorium: ulegać przed siłami nieprzyjaciela

 (1.4) z podmiotem nieżywotnym nastąpić, wybrać cel, zostać wylosowanym

 (1.5) ginąć gwałtowną śmiercią

 (1.6) o zwierzętach: zdychać

 (1.7) meteorol. o opadach atmosferycznych: opadać na powierzchnię (z podmiotem domyślnym w 3 os. lp rodzaju nijakiego)

 (1.8) pot. o bateriach: wyczerpywać się

 (1.9) pot. o urządzeniach: psuć się

czasownik przechodni niedokonany (dk. pedzieć)

 (2.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. powiadać, opowiadać, mówić

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Panna Zuzanna padła zemdlona.

 (1.3) Szczecin padł po dość krótkiej obronie.

 (1.4) Wygrana padła na 2, 4 oraz 7. Spojrzenie moje padło na Elwirę.

 (1.5) Janek Wiśniewski padł.

 (1.6) Od wejścia do UE zaczęły mi padać krowy.

 (1.7) Znów pada śnieg z deszczem. Wczoraj znów padało.

 (2.1) Starka padali, co przed wojną sam mieszkało kupa Niemców. → Babcia mówiła, że przed wojną mieszkało tu dużo Niemców.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpadat͡ɕ, AS: padać

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1-9) rzecz. pad m., padałka ż., padlina ż., padło n., padalec m., padanie n., padnięcie n.; czas. paść dk.; przym. padlinowy, padaczkowy, padaczkowaty, padalczy; wykrz. padnij

 (2.1) czas. pedzieć dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) spadać

 (1.5) ginąć

 (2.1) gw. Śląsk Cieszyński godać, łozprawiać

Wiktionary


padałka

rzadko: owoc, który spadł na ziemię; spad


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. owoc, który spadł z drzewa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie zapomniano o padałkach, suchych liściach i o „wszelkich nasionach chwastów”.

 (1.1) Najlepszy dżem jest robiony z padałek.

Wiktionary


padański

przymiotnik od: Pad (rzeka)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Padem (rzeką we Włoszech)

 (1.2) związany z Padanią (krainą we Włoszech)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pad mrz., Padania ż.

Wiktionary


paddington

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) jedna z dzielnic Londynu;

 (1.2) jedna z podmiejskich dzielnic Sydney;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy, nazwa własna

 (2.1) fikcyjny miś z dziecięcej bajki;

Wiktionary

Paddington – dzielnica w środkowym Londynie, położona na terenie gminy City of Westminster, uprzednio posiadająca status dystryktu metropolitalnego ("metropolitan borough"; 1900-1965).

Do XIX wieku obszar ten miał charakter wiejski. Na terenie dzielnicy znajduje się dworzec Paddington, obsługujący połączenia kolejowe w kierunku zachodnim, oraz szpital St Mary's Hospital.

Wikipedia


paddock

[czytaj: padok] ogrodzony teren przy torze wyścigowym, po którym oprowadza się konie przed kolejną gonitwą; padok


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Charlie Paddock
  • Paddock Wood – miasto w hrabstwie Kent w Anglii
  • (15551) Paddock – planetoida
  • Paddock (ang. Paddock Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Otter Tail
  • Paddock (ang. Paddock Township) – gmina w stanie Nebraska, w hrabstwie Gage
  • Paddock (ang. Paddock Township) – gmina w stanie Nebraska, w hrabstwie Holt

Wikipedia


padel

sport zawierający elementy tenisa i squasha


SJP.pl

Padel – sport rakietowy łączący elementy tenisa i squasha, rozgrywany na zamkniętym korcie otoczonym ścianami, najczęściej w grze podwójnej. Do gry używa się rakiet wykonanych z materiałów kompozytowych, bez strun, z charakterystycznymi otworami. Serwis wykonywany jest po koźle, na wysokości nieprzekraczającej pasa.

Wikipedia


padelek

zdrobnienie od: padel


SJP.pl


pademelon

rodzaj ssaka z podrodziny kangurów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Thylogale|Gray|ref=tak., rodzaj ssaka z podrodziny kangurów występującego w Australii, Tasmanii i Nowej Gwinei;

 (1.2) zool. ssak z rodzaju pademelon (1.1)

Wiktionary

Pademelon ("Thylogale") – rodzaj ssaków z podrodziny kangurów (Macropodinae) w obrębie rodziny kangurowatych (Macropodidae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Masa ciała samców pademelona może wynosić nawet 12 kilogramów.

Wiktionary


paderborn

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy lub nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. uniwersyteckie miasto powiatowe w Niemczech, położone we wschodniej części kraju związkowego Nadrenia Północna-Westfalia;

Wiktionary

Paderborn – uniwersyteckie miasto powiatowe w Niemczech, położone we wschodniej części kraju związkowego Nadrenia Północna-Westfalia, w rejencji Detmold, siedziba powiatu Paderborn oraz rzymskokatolickiej archidiecezji. Leży przy źródłach rzeki Pader.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. paderborneński

Wiktionary


paderborneński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Paderbornem, dotyczący Paderbornu (miasta w Niemczech)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do tego układu przystąpił biskup monasterski, Maksymilian Droste-Vischering, trewirski, Jerzy Hommer, paderborneński, Klemens Ledebur i polecali proboszczom błogosławić małżeństwa mieszane bez żądania gwarancji, przepisanych prawem kanonicznym.

 (1.1) Nie ograniczył się w swej pracy tylko do diecezji paderborneńskiej, lecz objął nią w miarę możliwości diecezję kolońską i monasterską, a sporadycznie odwiedzał i inne części Niemiec, w których znajdowali się Polacy.

 (1.1) A zatem w pierwszej kolejności wymienił on czterech dostojników kościelnych z terenu Saksonii, to jest Reinharda halbersztadzkiego, Henryka paderborneńskiego i Widela mindeńskiego, tudzież opata korbejskiego Erchanberta.

 (1.1) Wyraz trzeba poświadczony jest w znaczeniu ofiary pogańskiej u Słowian zachodnich już przez zapiskę z r. 785 w kapitularzu paderborneńskim (…).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paderborn mrz./n.

Wiktionary


paderewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Osoby o nazwisku Paderewski:
    • Ignacy Jan Paderewski (1860–1941) – pianista, kompozytor, polityk, premier Polski
    • Józef Paderewski (1871–1958) – nauczyciel gimnazjalny, przyrodni brat Ignacego
    • Stanisław Paderewski (1875–1914) – inżynier górniczy, oficer Legionów Polskich, przyrodni brat Ignacego
  • Inne:
    • Paderewski – polski pociąg pancerny z okresu II wojny światowej
    • Paderewski – liceum i szkoła podstawowa w Lublinie

Wikipedia


padewczyk

mieszkaniec Padwy (miasta we Włoszech)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec miasta Padwy

 (1.2) hist. student (absolwent) Uniwersytetu Padewskiego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Padewczycy bardzo kochają swojego patrona.

 (1.1) Uger Buzzacarini był padewczykiem, wykształcony na tamtejszym uniwersytecie, został sprowadzony do Polski prawdopodobnie przez (…) Sulisława kanonika krakowskiego.

 (1.2) Do grupy tych najwszechstronniej wykształconych pod względem formalnym należą przede wszystkim padewczycy, przebywający w różnych latach, niekiedy równocześnie, w uniwersytecie padewskim.

 (1.2) Aby lepiej zrozumieć, na czym ta analogiczność «De optimo senatore» względem dzieła Cycerona miałaby polegać, należy przypomnieć, że jednym z padewczyków współpracujących z Nideckim przy edycji fragmentów był Jan Kochanowski.

 (1.2) W roku 1565 szeregi dawnych padewczyków w kancelarii królewskiej u boku Myszkowskiego zasilił przedstawiciel młodszego już pokolenia — Jan Zamoyski, przyszły podkanclerzy, a potem kanclerz i hetman wielki koronny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Padwa ż., Padewczyk mos.

:: fż. padewka ż.

 przym. padewski

Wiktionary


padewka

mieszkanka Padwy (miasta we Włoszech)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Padwy; kobieta z tego miasta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Padwa ż., Padewczyk mos.

:: fm. padewczyk mos.

 przym. padewski

Wiktionary


padewski

przymiotnik od: Padwa, Padew Narodowa


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do Padwy, związany z Padwą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Antoni przywiózł padewskich smakołyków.

 (1.1) Środowisko padewskie od schyłku XIV w. skupiało grupę bardzo dobrych uczonych prawników: Franciszka Zabarellę, Pawła z Castro, Rafała Fulgosiusa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Padwa ż., Padewczyk m., padewczyk m., padewka ż.

Wiktionary


padlewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Padlewski (1938–2000) – polityk i dyplomata
  • Juliusz Padlewski-Skorupka (1884–1940) – podpułkownik piechoty WP
  • Leon Julian Padlewski (1870–1943) – profesor, bakteriolog, ojciec Romana
  • Roman Padlewski (1915–1944) – skrzypek, kompozytor, dyrygent
  • Stanisław Padlewski (1947–2002) – nauczyciel, polityk, trener siatkarski
  • Władysław Padlewski (1814–1863) – ziemianin, ojciec Zygmunta
  • Włodzimierz Padlewski (1904–2007) – architekt i projektant wnętrz
  • Zygmunt Padlewski (1836–1863) – generał powstania styczniowego

Wikipedia


padlina

rozkładające się ciało zdechłego zwierzęcia, będące pożywieniem dla zwierząt padlinożernych i wszystkożernych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zwierzęce zwłoki

Wiktionary

Padlina – określenie zwierzęcych zwłok, które przeszły w stan rozpadu gnilnego. Określenia tego nie używa się w stosunku do zwłok ludzkich.

Padlina jest podstawowym pokarmem wielu drapieżników i zwierząt wszystkożernych, takich jak diabły tasmańskie, hieny, kondory i sępy. Padlina to także siedlisko występowania bezkręgowców zaliczanych do nekrofauny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przypomnij sobie, cośmy widzieli, jedyna, w ten letni tak piękny poranek: u zakrętu leżała plugawyugawa padlina na ścieżce żwirem zasianej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈdlʲĩna, AS: padlʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. padanie n., padnięcie n., padło n.

 czas. paść dk., padać ndk., padnąć dk.

 przym. padlinowy, padły, padnięty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ścierwo, reg. śl. myrcha

Wiktionary


padliniec

padliniec pospolity - gatunek chrząszcza z rodziny omarlicowatych


SJP.pl


padlinowy

związany w jakiś sposób z padliną (np. mączka padlinowa), odnoszący się do padliny, rzadziej zwierząt padlinożernych


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący padliny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. padlina ż.

Wiktionary


padlinożerca

zwierzę, którego głównym pożywieniem jest padlina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zool. zwierzę żywiące się padliną

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do znanych padlinożerców należą hieny i sępy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpadlʲĩnɔˈʒɛrt͡sa, AS: padlʹĩnožerca

Wiktionary

Powiązane:

 przym. padlinożerny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nekrofag, trupojad

Wiktionary


padlinożerność

→ padlinożerny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest padlinożerne

Wiktionary

Patrz:

padlinożerny

Powiązane:

 przym. padlinożerny

 przysł. padlinożernie

Wiktionary


padlinożerny

taki, którego głównym pożywieniem jest padlina


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zool. żywiący się padliną

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) - To nie są ślady ludzkich zębów - mówili wtedy uczeni. - Albo zostawiły je zwierzęta padlinożerne, albo powstały wskutek wietrzenia, albo praktykowanego gdzieniegdzie całopalenia zwłok.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpadlʲĩnɔˈʒɛrnɨ, AS: padlʹĩnožerny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. padlinożerność ż., padlinożerstwo n., padlinożerca m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nekrofagiczny

Wiktionary


padlinówka

1. trupnica padlinówka - gatunek muchówki z rodziny plujkowatych;
2. padlinówka cesarska - gatunek muchówki z rodziny plujkowatych


SJP.pl


padlista

osoba grająca w padla


SJP.pl


padlistka

kobieta grająca w padla


SJP.pl


padlowy

→ padel


SJP.pl

Patrz:

padel

padma

nazwa handlowa preparatu ziołowego stosowanego wspomagająco przy poprawie krążenia, trawienia lub odporności, zawierającego mieszanki wielu ziół


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. główna rzeka Bangladeszu

Wiktionary


padmasana

pozycja medytacyjna w jodze; pozycja kwiatu lotosu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jedna z asan, rodzaj siadu skrzyżnego, w którym lewa stopa znajduje się na prawym udzie, a prawa stopa na lewym udzie;

Wiktionary

Padmasana, pozycja lotosu (dewanagari: पद्मासन, trl. "padmāsana") – pozycja stosowana przy medytacji, znana już w starożytnych Indiach. Pozycja lotosu to specyficzny rodzaj siadu skrzyżnego, w którym lewa stopa znajduje się na prawym udzie oraz prawa stopa na lewym udzie. Podeszwy stóp powinny być skierowane do góry, a kręgosłup i plecy – wyprostowane.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) pozycja lotosu, lotos

Wiktionary


padniewko

Padniewko – wieś w Polsce, położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie mogileńskim, w gminie Mogilno granicząca od wschodu bezpośrednio z Mogilnem. Wieś jest siedzibą sołectwa "Padniewko", w którego skład wchodzą również miejscowości Baba, Kopczyn i Szerzawy. W podziale na regiony fizycznogeograficzne Padniewko, leży w prowincji Niż Środkowoeuropejski, podprowincji Pojezierza Południowobałtyckie, makroregionie Pojezierze Wielkopolskie i mezoregionie Pojezierze Gnieźnieńskie.

Wikipedia


padniewo

Padniewo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie mogileńskim, w gminie Mogilno.

Wikipedia


padnij

1. rzucić się na ziemię; przewrócić się;
2. zginąć gwałtowną śmiercią;
3. o kraju, mieście: dostać się w ręce nieprzyjaciela;
4. spaść, zlecieć


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) wojsk. komenda wojskowa nakazująca szybkie położenie się na ziemi

forma czasownika.

 (2.1) 2. os. lp. rozk. od: paść

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpadʲɲij, AS: padʹńii ̯

Wiktionary

Powiązane:

 czas. padać ndk.

 rzecz. padanie n.

Wiktionary


padnięcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|paść.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: padʲˈɲɛ̇̃ɲt͡ɕɛ, AS: padʹńė̃ńće

Wiktionary

Powiązane:

 czas. paść

 rzecz. napadacz mos./mrz., zapadka ż., padlina ż.

 przym. zapadkowy

Wiktionary


padnięty

potocznie: skrajnie zmęczony, wyczerpany; zmordowany, skonany, wypruty, wycięty


SJP.pl


padok

ogrodzony teren przy torze wyścigowym, po którym oprowadza się konie przed kolejną gonitwą; paddock


SJP.pl

Padok (ang. "Paddock") – ogrodzony, piaszczysty albo trawiasty plac przeznaczony do wychowu młodych koni oraz do ich rekonwalescencji po przebytych chorobach i urazach. Padoki przy hipodromach i torach wyścigów konnych służą dżokejom do ostatecznego przygotowania się do zawodów przed wyjściem na tor, dosiadania konia i autoprezentacji publiczności, graczom i bukmacherom.

Wikipedia


padolino

środowiskowo: próba wymuszenia faulu w piłce nożnej


SJP.pl


padovana

padwana, padwan, pawana;
1. pieśń lub piosenka miłosna wywodząca się z renesansowej poezji włoskiej, pojawiająca się w poezji mieszczańskiej w XVI i XVII wieku;
2. taniec dworski pochodzenia włoskiego lub hiszpańskiego, popularny w XVI i XVII wieku; muzyka do tego tańca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zob. padwan.

Wiktionary


padovano

nazwisko


SJP.pl


padre

ojciec, najczęściej w odniesieniu do opata, abata, ojca przełożonego w zakonach włoskich


SJP.pl


padrone

główny przywódca jednej z włoskich mafii lub ogólniej o fiszy (ważnej osobistości, najczęściej bogatej i wpływowej)


SJP.pl


paduan

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) daw. padwan

Wiktionary


paduch

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) daw. łotr

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paduch – dolina w Ojcowskim Parku Narodowym
  • Aleksandra Paduch (ur. 1985) – polska pisarka
  • Józef Paduch (1787-1861) – polski ksiądz katolicki, proboszcz w Cieszynie i Strumieniu, honorowy obywatel Cieszyna
  • Marzena Paduch – polska polityk, posłanka na Sejm

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpadux, AS: paduχ

Wiktionary


paduk

trwałe i twarde drewno sandalinu


SJP.pl

Paduk lub padouk (padauk) – gatunek drewna pozyskiwany z afrykańskiego drzewa gatunku pterokarpus sandałowy ("Pterocarpus sandalinus"). Jest to drewno twarde, trwałe, o rysunku zbliżonym do mahoniu i o charakterystycznym głębokim czerwonawym odcieniu.

Wikipedia


paduna

lina biegnąca od szczytu stengi lub bramstengi do burt statku z tyłu za wantami; parduna


SJP.pl


padwa

miasto i prowincja we Włoszech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w północno-wschodnich Włoszech;

 (1.2) geogr. adm. włoska prowincja położona w regionie Wenecja Euganejska;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) We wrześniu zwiedziliśmy bazylikę w Padwie.

 (1.1) Dla wenecjan Padwa była (a może nadal jest?) miastem grzechu.

 (1.1) (…) spośród około 1000 polskich studentów, którzy w XVI wieku edukowali się w Padwie, wywodziło się 49 późniejszych biskupów i opatów oraz 38 wojewodów i kasztelanów. Odsetek sięgający niemal 10 procent! Bez jakiejkolwiek przesady można stwierdzić, że Padwa była prawdziwą kuźnią polskich kadr urzędniczych i kościelnych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpadva, AS: padva

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Padewczyk mos., padewczyk mos., padewka ż., padwan mrz., padwana ż.

 przym. padewski

Wiktionary


padwan

padwana, padovana, pawana;
1. pieśń lub piosenka miłosna wywodząca się z renesansowej poezji włoskiej, pojawiająca się w poezji mieszczańskiej w XVI i XVII wieku;
2. taniec dworski pochodzenia włoskiego lub hiszpańskiego, popularny w XVI i XVII wieku; muzyka do tego tańca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) muz. renesansowa pieśń miłosna;

 (1.2) choreogr. powolny taniec włoski

Wiktionary

Padwan, padwana (od miasta Padwa), gatunek pieśni lub piosenki miłosnej pojawiający się w poezji mieszczańskiej w XVI i XVII wieku. Zbliżony pod wieloma względami do renesansowej poezji włoskiej. Charakteryzuje się rozmaitością rytmiczną i stroficzną oraz specyficznymi formami wypowiedzi i nastroju. Padwanami nazywano również utwory pokrewne madrygałom.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Padwa ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) padwana, padovana, paduan

 (1.2) padwana, padovana, paduan

Wiktionary


padwana

padwan, padovana, pawana;
1. pieśń lub piosenka miłosna wywodząca się z renesansowej poezji włoskiej, pojawiająca się w poezji mieszczańskiej w XVI i XVII wieku;
2. taniec dworski pochodzenia włoskiego lub hiszpańskiego, popularny w XVI i XVII wieku; muzyka do tego tańca


SJP.pl


padyszach

tytuł dawnych władców tureckich, szachów perskich oraz od okresu międzywojennego najważniejszych osób rządzących Afganistanem; osoba nosząca ten tytuł


SJP.pl

Padyszach (pers. پادشاه, "pâd(e)šâh"; tur. پادشاه, "padişah") – tytuł władcy odpowiadający tytułowi króla lub cesarza, którego nazwa pochodzi od perskiego słowa "pâd(e)šâh" (dosł. „opiekun-król”), opartego na tytule "szach" (czyli król). Był on używany przez kilku monarchów państw islamskich, m.in.:

Wikipedia


padół

miejsce położone nisko, niżej od otaczającego je terenu; nizina; wąwóz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) podn. lub żart. ziemia jako przeciwieństwo nieba, miejsce życia doczesnego

 (1.2) daw. dziś książk. teren lub miejsce położone nisko, niżej od otaczającego je terenu

Wiktionary

Padół – podłużna, wklęsła forma terenu o osi, która nie ma spadku zwróconego w jedną stronę, co różni padół od doliny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) (…) do Ciebie wzdychamy jęcząc i płacząc na tym łez padole (…)

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ziemia

 (1.2) dolina, kotlina, niecka, nizina, rynna, zagłębienie

Wiktionary


padło

ciało martwego zwierzęcia, będące w trakcie rozkładu lub pozostałości po tym ciele w postaci kości; padlina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) książk. zob. padlina.

forma czasownika.

 (2.1) 3. os. n. lp. przesz. od paść

 (2.2) 3. os. n. lp. przesz. od padnąć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na wiosnę jedną i drugą chłopi mieli zagarnąć obszar, przechodzący ich siły i możności, pozostawić go pustym, a położywszy się przy nim jak zły pies przy padle, warczeć głucho na widok każdego przechodnia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. padlina ż.

 czas. padać ndk., paść dk., padnąć dk.

 przym. padły

Wiktionary


padły

taki, który padł


SJP.pl


paella

tradycyjna potrawa hiszpańska z ryżu z szafranem i różnymi dodatkami, np. kawałkami kurczaka, pomidorami, krewetkami itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. jednogarnkowa potrawa z ryżu z szafranem i z dodatkami np. mięsa królika, kurczaka, owoców morza, ślimaków, grzybów, fasoli, pomidorów i innych warzyw, przygotowywana na specjalnej patelni z dwoma uchwytami, specjalność kuchni hiszpańskiej;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Specjalnością tej restauracji jest paella z owocami morza.

Wiktionary


paenula

okrycie wierzchnie z kapturem, używane w starożytnym Rzymie


SJP.pl

Pa

Wikipedia


paetz

[czytaj: pec] nazwisko


SJP.pl


paf

wykrzyknienie naśladujące odgłos wystrzału lub odgłos przypominający wystrzał; często w wyrażeniu: pif, paf


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Czynnik aktywujący płytki
  • Personal Ancestral File
  • Polska Agencja Fotografów

Wikipedia


pafawag

Państwowa Fabryka Wagonów


SJP.pl

skrótowiec grupowy, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) = kolej. hist. Państwowa Fabryka Wagonów;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pafaˈvaɡ, AS: pafavag

Wiktionary


pafawagowiec

pracownik Państwowej Fabryki Wagonów oraz osoba związana w jakiś inny sposób z tą fabryką


SJP.pl


pafijski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Pafos

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈfʲijsʲci, AS: pafʹii ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pafos n.

Wiktionary


paflagonia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. starożytna kraina w północnej części Azji Mniejszej nad południowym brzegiem Morza Czarnego między Bitynią na zachodzie a Pontem na wschodzie;

Wiktionary

Paflagonia (gr. "Παφλαγονία, Paphlagonίa") – starożytna kraina w północnej części Azji Mniejszej (ob. Turcja) nad południowym brzegiem Morza Czarnego między Bitynią na zachodzie a Pontem na wschodzie. Na południu graniczyła z Frygią (późniejsza Galacja). Według Strabona, geografa greckiego, zachodnią granicą regionu była rzeka Parthenius (ob. Bartın), a wschodnią Halys (ob. Kızılırmak).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Paflagończyk

 przym. paflagoński

Wiktionary


paflagoński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Paflagonią, dotyczący Paflagonii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paflagonia ż.

Wiktionary


pafnucek

zdrobnienie od: Pafnucy (imię męskie)


SJP.pl


pafnuckowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pafnucka lub z nim związany


SJP.pl


pafnucostwo

Pafnucy z żoną; Pafnucowie


SJP.pl


pafnucowie

Pafnucy z żoną; Pafnucostwo


SJP.pl


pafnucowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pafnucego lub z nim związany


SJP.pl


pafnucy

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Pafnucy – imię męskie pochodzenia egipskiego, pierwotnie wywodzące się jednak od koptyjskiego "papnute", "paphnuti" – „człowiek Boży, sługa Boży”. Według innego źródła imię ma pochodzenie greckie.

W Polsce imię pozostaje rzadkie. W styczniu 2024 w rejestrze PESEL, wśród publicznie dostępnych danych, wykazano 2 mężczyzn o imieniu Pafnucy nadanym jako imię pierwsze oraz 5 mężczyzn noszących imię Pafnucy jako imię drugie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nazywam się Pafnucy i jestem stolarzem z Goleszowa.

Wiktionary


pafos

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto na południowo-zachodnim wybrzeżu Cypru;

Wiktionary

Pafos (gr. "Πάφος") – miasto i gmina (gmina miejska) w Republice Cypryjskiej, w dystrykcie Pafos, na południowo-zachodnim wybrzeżu Cypru. Zajmuje obszar o powierzchni 18,09 km², a w 2021 r. było zamieszkiwane przez 37 297 osób, co czyniło je czwartym pod względem liczby ludności miastem kraju. Jeden z dwóch największych i najważniejszych ośrodków turystycznych wyspy (obok Ajia Napy).

Wikipedia

Powiązane:

 przym. pafijski

Wiktionary


pafp

skrótowiec

 (1.1) = Polsko-Amerykański Fundusz Przedsiębiorczości

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pafp, AS: pafp

Wiktionary


pagacz

nazwisko


SJP.pl


pagaczewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Janusz Pagaczewski (1906-1975) – sejsmolog, astronom
  • Julian Pagaczewski
  • Stanisław Pagaczewski

Wikipedia


pagaj

1. krótkie wiosło z charakterystycznym, owalnym piórem;
2. pogardliwe określenie na osobę nieuczynną, niepomocną, także nielubianą w jakimś otoczeniu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) środ. żegl. krótkie wiosło z jednym piórem, służące do wiosłowania bez użycia dulki, np. w kanadyjce

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zawodnik sprawnie wiosłował pagajem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaɡaj, AS: pagai ̯

Wiktionary


pagajowaty

1. taki, którego kształt jest podobny do pióra pagaja; owalny, jajowaty;
2. taki, który jest nieuczynny, niepomocny, nielubiany w jakimś środowisku lub taki, który przypomina taką osobę


SJP.pl


pagajować

wiosłować pagajami, krótkimi wiosłami z charakterystycznymi, owalnymi piórami


SJP.pl


pagart

Polska Agencja Artystyczna; Pagart


SJP.pl

Pagart, właściwie Przedsiębiorstwo Państwowe Polska Agencja Artystyczna „Pagart” – agencja artystyczna powstała w Warszawie 31 grudnia 1956, mająca na celu m.in. promowanie polskich artystów. Początkowo siedziba agencji mieściła się w Warszawie przy ulicy Senatorskiej 13/15, natomiast od 6 lutego 1970 przy warszawskim pl. Zwycięstwa 9.

Wikipedia


pagart-owski

→ PAGART (Polska Agencja Artystyczna); pagartowski


SJP.pl


pagartowski

związany z Polską Agencją Artystyczną; PAGART-owski


SJP.pl


pageant

[czytaj: pedżent] przedstawienie dawnego teatru angielskiego


SJP.pl


paged

skrót od: Polska Agencja Eksportu Drewna; PAGED


SJP.pl

Paged Spółka Akcyjna (akronim od słów "Polska Agencja Eksportu Drewna") – polskie przedsiębiorstwo przemysłu drzewnego z siedzibą w Warszawie, od 10 października 1996 notowane na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie.

Paged powstał w 1931 jako agencja eksportu drewna przy Dyrekcji Naczelnej Lasów Państwowych.

Wikipedia


pagemaker

[czytaj: pejdżmejker] program typu DTP (desktop publishing)


SJP.pl


pager

[czytaj: pejdżer] rodzaj urządzenia elektronicznego do przekazywania wiadomości; beeper; biper


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. elektroniczne urządzenie używane do komunikowania się poprzez krótkie informacje odczytywane z wyświetlacza;

Wiktionary

Pager – aparat abonencki pracujący w sieci przywoławczej, używany do przesyłania drogą radiową krótkich informacji osobie znajdującej się w zasięgu jednego z nadajników połączonych z centralą przywoławczą.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Proszę mu wysłać wiadomość na pager.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛjd͡ʒɛr, AS: pei ̯ǯer

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) biper, beeper

Wiktionary


pagerowy

[czytaj: pejdżerowy] przymiotnik od: pager; działający, obsługiwany tak, jak pager lub wysłany za pomocą pagera


SJP.pl


pagina

liczba wskazująca numer strony


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) druk. miejsce zawierające liczbę wskazującą numer strony lub inne informacje o wydawnictwie (książki, czasopisma itp.);

Wiktionary

Zobacz też: Pagina (artzin).

Pagina (bieżąca, zwykła) ( stronica) – liczba oznaczająca numer stronicy; może być umieszczana u góry (pagina górna) lub u dołu (pagina dolna), pośrodku oraz w układzie lewa – prawa (zazwyczaj po lewej stronie znajduje się na kolumnie parzystej – verso, a po prawej stronie – na kolumnie nieparzystej – recto). Pagina ma za zadanie ułatwić czytelnikowi poruszanie się po tekście publikacji. Wyróżnia się dwa rodzaje paginy:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈɟĩna, AS: paǵĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paginacja ż., paginator mos.

 czas. paginować ndk.

Wiktionary


paginacja

numeracja stron książki, czasopisma itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) numeracja kolejnych stron (czasopisma, książki itp.)

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpaɟĩˈnat͡sʲja, AS: paǵĩnacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pagina ż.

 czas. paginować

Wiktionary


paginatka

wiersz nad kolumną druku, który zawiera prócz numeru stronicy powtórzenie tytułu dzieła, jego części lub rozdziału, a w encyklopediach i słownikach pierwsze i ostatnie hasło strony; żywa pagina


SJP.pl


paginator

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzad. osoba numerująca strony publikacji i rękopisów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pagina ż.

Wiktionary


paginowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|paginować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpaɟĩnɔˈvãɲɛ, AS: paǵĩnovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. paginować

Wiktionary


paginować

numerować, nadawać kolejne numery dokumentowi


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) druk. numerować kolejno strony

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Paginuj dokumenty zwykłym, miękkim ołówkiem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpaɟĩˈnɔvat͡ɕ, AS: paǵĩnovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pagina ż., paginacja ż., paginowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) foliować

Wiktionary


pagoda

buddyjska budowla sakralna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bud. azjatycka budowla o wielu kondygnacjach zaznaczonych z zewnątrz wystającymi daszkami

 (1.2) rel. świątynia buddyjska o architekturze pagody (1.1)

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ostre i ścięte piramidy ułożone z warstw czarnych, żółtych, niebieskich; ciemnozielone pagody z jasnymi dachami; wysmukłe wieże, których każdy ganek ma inny kolor, świątynie indyjskie, fortece cyklopów, wielopiętrowe ściany w pasy szafirowe, złote i czerwone.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈɡɔda, AS: pagoda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pagodyt m.

 przym. pagodowy

Wiktionary


pagodowy

odnoszący się do pagody


SJP.pl


pagodyt

minerał, zbita odmiana pirofyllitu; agalmatolit


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zob. agalmatolit.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pagoda ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) agalmatolit

Wiktionary


pagon

patka przyszywana do ubiorów wojskowych, ubiorów cywilnych o kroju sportowym oraz do mundurów harcerskich; naramiennik, szlifa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wojsk. pasek materiału naszyty na ramieniu munduru

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaɡɔ̃n, AS: pagõn

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) epolet, galon, naramiennik, naszywka

Wiktionary


pagony

patka przyszywana do ubiorów wojskowych, ubiorów cywilnych o kroju sportowym oraz do mundurów harcerskich; naramiennik, szlifa


SJP.pl


pagrus

ryba z rodziny prażmowatych


SJP.pl

Pagrus – rodzaj morskich ryb z rodziny prażmowatych (Sparidae). Nazwą zwyczajową pagrus określany jest też "Pagrus pagrus".

Wikipedia


paguma

paguma chińska - gatunek drapieżnego ssaka z rodziny wiwerowatych; łaskun chiński


SJP.pl


pagus

dawna jednostka podziału terytorialnego w plemiennych państwach germańskich z głównym ośrodkiem w postaci grodu; gau


SJP.pl


pagór

zgrubienie od: pagórek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zgrub. od: pagórek

 (1.2) geogr. wyniosłość typu pagórkowatego o wysokości względnej do 100 m;

 (1.3) przen. stos lub wybrzuszenie

Wiktionary

Pagór – wyniosłość typu pagórkowatego większych rozmiarów, o wysokości względnej do 100 m.

Pagóry wyróżniają się w otoczeniu zdecydowanie silniejszym nachyleniem stoku. Wierzchołki pagórów są zazwyczaj okrągłe.

Mniejszą wyniosłością jest pagórek, większą zaś wzgórze.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Wierzchołki pagórów są zazwyczaj okrągłe.

 (1.3) W samym środku podwórka wyrósł pagór gratów i starych szmat.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pagóreczek mrz., pagórek mrz., pagórkowatość ż., prapagórek mrz.

 przym. pagórkowy, pagórkowaty, górski, górniczy

 przysł. pagórkowato, góra

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) górka, pagórek, wzgórek, wzgórze

 (1.3) góra, pagórek, sterta

Wiktionary


pagórczysty

pofałdowany, pokryty licznymi pagórkami (np. teren pagórczysty) lub garbaty, wyglądem podobny do pagórka; pagórkowaty, pagórzysty


SJP.pl


pagóreczek

niewielki pagórek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: pagórek

 (1.2) mały pagórek

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Na piaskowych pagóreczkach puściła się macierzanka i zakwitły różowe nieśmiertelniki, jałowiec jak plamaamy tu i owdzie osiadł na piasku a i brzózki wyrastają na niewdzięcznej glebie.

 (1.2) Tak samo na kartoflanych Alpach złociły się pagóreczki skwarków, gorących wprawdzie, że podniebienie można sobie było sparzyć, lecz cudnie słonych i nadzwyczaj smakowitych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pagór mrz., pagórek mrz., pagórkowatość ż., prapagórek mrz.

 przym. pagórkowy, pagórkowaty, górski, górniczy

 przysł. pagórkowato, góra

Wiktionary


pagórek

niewysokie wzniesienie terenu o łagodnym stoku; wzgórze, wzgórek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) niewielkie wzniesienie, zazwyczaj od kilku do kilkudziesięciu metrów

 (1.2) przen. sterta czegoś

Wiktionary

Pagórek – niewielka wyniosłość o wysokości względnej od paru do parudziesięciu metrów, która wyraźnie zarysowuje się w terenie. Pagórki różnią się od otoczenia zdecydowanie silniejszym nachyleniem stoku i każdy z nich wyodrębnia się od pozostałych. Średnica pagórków sięga do kilkuset metrów, a jego wierzchołki są mniej lub bardziej okrągłe.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pas publicznego traktu przecinał okolicę, ciągnąc się po falistych pagórkach i rozpłaszczonych nizinach.

 (1.2) Jeńcy złożyli na placu broń tworząc z niej spory pagórek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈɡurɛk, AS: pagurek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pagórkowatość ż., prapagórek mrz.

:: zdrobn. pagóreczek mrz.

:: zgrub. pagór mrz.

 przym. pagórkowy, pagórkowaty, górski, górniczy

 przysł. pagórkowato, góra

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) górka, pagór, wzgórze, wzgórek

 (1.2) kopiec, stos, sterta, górka

Wiktionary


pagórkowato

przysłówek sposobu

 (1.1) będąc pokrytym pagórkami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Obszar ukształtowany pagórkowato przecinają koryta strumieni.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. góra ż., pagór mrz., pagórek mrz., pagóreczek mrz., pagórkowatość ż., prapagórek mrz.

 przym. pagórkowy, pagórkowaty, górski, górniczy

 przysł. góra

Wiktionary


pagórkowatość

cecha terenu pagórkowatego, pofałdowanego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) posiadanie pagórkowatej powierzchni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W symbolice trójwzgórze oznacza góry, wyżynę lub po prostu pagórkowatość terenu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pagór mrz., pagórek mrz., pagóreczek mrz., prapagórek mrz.

 przym. pagórkowy, pagórkowaty, górski, górniczy

 przysł. pagórkowato, góra

Wiktionary


pagórkowaty

pokryty licznymi pagórkami, wzniesieniami; pagórzysty, pagórzasty, wzgórkowaty, wzgórzysty


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) nierówny; taki, który jest pokryty pagórkami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Brzegi przeważnie pagórkowate i tylko na niewielkich odcinkach niskie i podmokłe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpaɡurkɔˈvatɨ, AS: pagurkovaty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. prapagórek mrz., pagórek m., pagórkowatość ż., pagór m., pagóreczek m.

 przym. pagórzysty, pagórzasty, pagórkowy

 przysł. pagórkowato

Wiktionary


pagórkowy

→ pagórek


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z pagórkiem, dotyczący pagórka

Wiktionary

Patrz:

pagórek

Powiązane:

 rzecz. pagórkowatość ż., pagóreczek mrz., pagór mrz., prapagórek mrz., pagórek

 przym. pagórkowaty

 przysł. pagórkowato

Wiktionary


pagórzasty

pokryty licznymi pagórkami, wzniesieniami; pagórkowaty, pagórzysty, wzgórkowaty, wzgórzysty


SJP.pl


pagórze

zgrubienie od: pagórek


SJP.pl


pagórzysty

pokryty licznymi pagórkami, wzniesieniami; pagórkowaty, pagórzasty, wzgórkowaty, wzgórzysty


SJP.pl


pah

[czytaj: pah] skrót od: Polska Akcja Humanitarna


SJP.pl

skrótowiec

 (1.1) = Polska Akcja Humanitarna

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • PAH – Polska Akcja Humanitarna
  • PAH – Polycyclic Aromatic Hydrocarbons (policykliczne węglowodory aromatyczne)
  • kwas para-aminohipuronowy

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na miejscu, w Libanie, PAH nawiązała współpracę z Zakonem Księży Salezjanów, którzy prowadzą szkołę w mieście Fidar na północ od Bejrutu. Celem pomocy było dotarcie do części z 21 tys. uchodźców wewnętrznych przebywających w 79 obozach w regionie Jabail.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pax, AS: paχ

Wiktionary


pahlawi

dawny język z grupy języków irańskich zachowany w literaturze i napisach na monetach; pehlewi


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pahlawi – dynastia panująca w Iranie w latach 1925–1979
  • Pahlawi – wymarły język irański
  • Pahlawi – alfabet używany niegdyś do zapisu niektórych języków irańskich
  • Pahlawi – dawna nazwa miasta Bandar-e Anzali
  • Order Pahlawiego – najwyższe odznaczenie irańskie

Wikipedia


pai

artykuł spożywczy z ciasta oraz owoców albo warzyw, mięsa albo przetworów, spożywany po upieczeniu


SJP.pl


paignion

krótki, żartobliwy wiersz w poezji starogreckiej lub grupa, tomik takich wierszy


SJP.pl


paine

Paine – miasto w Chile, położone w południowej części regionu metropolitalnego Santiago. W mieście znajduje się węzeł drogowy-G-46, G-531 i G-548 i stacja węzłowa. Przez miasto przebiega droga panamerykańska Ruta 5.

Wikipedia


paintball

[czytaj: pejntbol] gra polegająca na strzelaniu do siebie kulkami z farbą za pomocą specjalnych karabinków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) gra zespołowa, w której zawodnicy pozorują walkę, strzelając do siebie nawzajem z broni pneumatycznej nabojami wypełnionymi farbą;

Wiktionary

Paintball – rodzaj gry zespołowej, polegającej na prowadzeniu pozorowanej walki przy użyciu markerów, urządzeń zbliżonych kształtem i zasadą działania do broni pneumatycznej, które za pomocą sprężonego powietrza lub dwutlenku węgla wyrzucają kulki wypełnione farbą na bazie żelatyny spożywczej. Trafienie przeciwnika, podczas którego kulka rozbija się, pozostawiając kolorowy ślad (nazywany przez graczy splatem) na ciele, masce bądź markerze zawodnika, powoduje jego eliminację z gry.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podczas zajęć ze „szkoły przetrwania” uczestnicy nauczyli się budować szałas, posługiwać się krzesiwem i rywalizowali w paintballu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paintballowiec m.

 przym. paintballowy

Wiktionary


paintballowiec

[czytaj: pejntbolowiec] zawodnik grający w paintball


SJP.pl


paintballowy

→ paintball [czytaj: pejntbolowy]


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z baintballem, dotyczący paintballa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paintball m.

Wiktionary


paintbox

[czytaj: pejntboks] urządzenie dające możliwość wykonywania zdjęć trikowych poprzez wymazywanie lub dorysowywanie poszczególnych elementów na tym zdjęciu


SJP.pl


paisley

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) delikatny, kwiatowo-geometryczny deseń tkaniny o orientalnej, przypuszczalnie perskiej, proweniencji

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paisley – miasto w Szkocji, w zespole miejskim Glasgow
  • Paisley – jednostka osadnicza w stanie Floryda, w hrabstwie Lake
  • Paisley – miasto w stanie Oregon, w hrabstwie Lake
  • paisley – motyw w zdobnictwie tkanin

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W tym sezonie modne są luźne, zwiewne koszule i sukienki – obowiązkowo w paisley.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) buta

Wiktionary


paiż

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. mała tarcza używana przez rycerzy konnych

Wiktionary

Paiż, paiża – mała tarcza kawaleryjska, u dołu prostokątna lub zaokrąglona, u góry skośnie ścięta, czasem z wykrojem na oparcie kopii. Używana przez jazdę polską w XVI wieku.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpajiʃ, AS: pai ̯iš

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. paiża

Wiktionary


paiża

metalowa tarcza do opierania kopii, używana przez polską jazdę w XVI wieku


SJP.pl


paj

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. okrągły placek z nadzieniem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paj, AS: pai ̯

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tarta

Wiktionary


paja

artykuł spożywczy z ciasta oraz owoców albo warzyw, mięsa albo przetworów, spożywany po upieczeniu


SJP.pl


pajac

1. potocznie: osoba zachowująca się lub ubrana niepoważnie, dziwacznie; błazen;
2. zabawka o komicznym wyglądzie, zazwyczaj z ruchomymi kończynami zawieszonymi na sznurkach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) teatr. komiczna postać w dawnej krotochwili

 (1.2) przen. pogard. ktoś zachowujący się niepoważnie, bez godności

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) figurka z drewna lub tektury, o komicznym wyglądzie, zwykle z ruchomymi kończynami poruszanymi za pomocą sznurka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pajac – błazen
  • pajacyk – także: pajac – rodzaj przegubowej figurki lub zabawki
  • pajacyki – ćwiczenie
  • Pajac – wiersz Władysława Bełzy

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pajace umilali czas wielu władcom.

 (1.2) Ale z ciebie pajac!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpajat͡s, AS: pai ̯ac

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pajacowanie n.

:: zdrobn. pajacyk m.

 czas. pajacować ndk.

 przym. pajacowaty, pajacowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) arlekin, klaun, błazen, trefniś

 (1.2) błazen, trefniś

Wiktionary


pajacerka

potocznie: niepoważne zachowanie, wygłupianie się; pajacowanie


SJP.pl


pajacowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) wygłupianie się, zachowywanie się w sposób niepoważny, błazeński

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pajac m., pajacyk m.

 czas. pajacować ndk.

 przym. pajacowaty, pajacowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) błaznowanie, głupawka

Wiktionary


pajacowaty

taki, który przypomina pajaca, błazna lub taki, który zachowuje się jak pajac; błazeński


SJP.pl


pajacować

wygłupiać się, zachowywać się niepoważnie, zgrywać się; błaznować


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) pot. pejor. zachowywać się w sposób nieadekwatny, głupi i ostentacyjny zarazem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Był już trochę podchmielony, więc rzecz jasna, że zaczął pajacować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pajac mos./mzw., pajacyk mos./mzw.

 przym. pajacowaty, pajacowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wygłupiać się, błaznować; pot. wydurniać się, świrować; stpol. błaźnić

Wiktionary


pajacyk

1. niewielki pajac;
2. rodzaj lekkiego ubranka dla dziecka, będący połączeniem majteczek i bluzeczki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) zdrobn. od: pajac

 (1.2) ćwiczenie gimnastyczne wykonywane w podskoku, z wykonaniem rozkroku i klaśnięciem nad głową

 (1.3) dziecięce ubranie z połączonych rajtuz i koszulki, rozpinane z przodu

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bóg sobie zrobił dwa pajacyki.

 (1.2) W ramach rozgrzewki zróbcie trzydzieści pajacyków.

 (1.3) Rampers, czyli letni pajacyk z krótkimi rękawkami i krótkimi nogawkami to doskonały element garderoby na ciepłe dni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈjat͡sɨk, AS: pai ̯acyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pajac m., pajacowanie n.

 czas. pajacować ndk.

 przym. pajacowaty, pajacowski

Wiktionary


pajacyki

1. niewielki pajac;
2. rodzaj lekkiego ubranka dla dziecka, będący połączeniem majteczek i bluzeczki


SJP.pl

Zobacz też: pajac.

Pajacyki – aerobowe ćwiczenie fizyczne angażujące różne grupy mięśniowe: mięśnie naramienne, pośladkowe, mięśnie przywodzące i odwodzące w stawie biodrowym, ręce, plecy, nogi. Pajacyki przyspieszają puls, a co za tym idzie – usprawniają dopływ krwi do mięśni, przez co często są stosowane jako element rozgrzewki.

Wikipedia


pajacykowy

→ pajacyk


SJP.pl

Patrz:

pajacyk

pajda

większy kawałek, większa kromka chleba


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. duża kromka chleba

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Poszedłem do kuchni: butelkę po oranżadzie napełniłem mlekiem, odkroiłem pajdę razowca, kilka plasterekasterków żółtego sera i kawał boczku.

 (1.1) Trzymał w ręku pajdę chleba.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpajda, AS: pai ̯da

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zdrobn. pajdka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skiba

Wiktionary


pajdak

nazwisko


SJP.pl


pajdeja

ideał wykształcenia i wychowania greckiego w okresie hellenistycznym


SJP.pl


pajdka

kromka chleba


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. pajda

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpajtka, AS: pai ̯tka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pajda

Wiktionary


pajdocentryczny

przymiotnik od: pajdocentryzm; związany z pajdocentryzmem, dotyczący pajdocentryzmu lub mający charakter pajdocentryzmu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący pajdocentryzmu

Wiktionary


pajdocentryzm

kierunek w pedagogice polegający na ujmowaniu konkretnych zagadnień związanych ze szkołą i nauczaniem wyłącznie z punktu widzenia dziecka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kierunek w pedagogice pozwalający dziecku na nieskrępowany rozwój własnych zainteresowań

Wiktionary

Pa

Wikipedia


pajdokracja

pedokracja;
1. rządy ludzi młodych, niedojrzałych i niedoświadczonych;
2. sprawująca władzę grupa ludzi młodych, niedojrzałych i niedoświadczonych;
3. nadmierne skupianie się na realizacji wszystkich potrzeb dziecka z jednoczesnym zmniejszeniem stawianych im wymagań


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) polit. pejor. rządy ludzi bardzo młodych i niedoświadczonych;

 (1.2) polit. pejor. grupa ludzi sprawująca pajdokrację (1.1)

 (1.3) przen. pedag. uprzywilejowanie potrzeb dzieci z jednoczesnym zmniejszeniem stawianych im wymagań

Wiktionary

Pajdokracja, pedokracja, infantokracja – dosłownie: władza dzieci, z gr. "país („"dziecko”) oraz "kratós" („siła, władza”).

Powyższe terminy mają pozytywne i negatywne znaczenia:

Jednym z rozpoznawalnych wizerunków z tego okresu był plakat Aleksieja Komarowa „Sejm dzieci” z 1923 roku, na którym z mównicy rozmawiają ledwie roczne dzieci, trzymając transparenty z żądaniem zdrowych rodziców i czystych pieluch.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pedokracja ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pedokracja, infantokracja

Wiktionary


pajdokrata

bardzo młoda, zazwyczaj niedoświadczona osoba, która sprawuje rządy


SJP.pl


pajdokratka

bardzo młoda, zazwyczaj niedoświadczona kobieta, która sprawuje rządy


SJP.pl


pajdokratyczny

→ pajdokracja


SJP.pl

Patrz:

pajdokracja

pajdologia

dział nauki zajmujący się badaniem rozwoju dziecka i opisywaniem zachowań towarzyszących temu rozwojowi


SJP.pl


pajek

nazwisko


SJP.pl


pajero

[czytaj: padżero] model samochodu marki Mitsubishi


SJP.pl


pajeta

zwykle w liczbie mnogiej: złociste frędzle u cekinów używane w hafciarstwie; pajetka


SJP.pl


pajetka

zwykle w liczbie mnogiej: złociste frędzle u cekinów używane w hafciarstwie; pajeta


SJP.pl


pajewo

Pajewo – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie białostockim, w gminie Tykocin.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Matki Bożej Królowej Męczenników w Radulach lub do parafii Parafia Trójcy Przenajświętszej w Tykocinie.

Wikipedia


pajewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Pajewski − generał brygady Wojska Polskiego
  • Janusz Pajewski – polski historyk
  • Krzysztof Pajewski – ujednoznacznienie
  • Lew Pajewski – rosyjski duchowny prawosławny, badacz historii regionalnej ziemi brzeskiej
  • Melchizedek (Pajewski) – białoruski biskup Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego

Wikipedia


pajok

racja żywnościowa, najczęściej wojskowa, wydawana w ściśle określonych ilościach i o określonej porze


SJP.pl


pajor

nazwisko


SJP.pl


pajsa

1. zdawkowa moneta indyjska (100 pajs = 1 rupia indyjska);
2. zdawkowa moneta nepalska (100 pajs = 1 rupia nepalska);
3. zdawkowa moneta pakistańska (100 pajs = 1 rupia pakistańska);
4. zdawkowa moneta bangladeska (100 pajs = 1 taka)


SJP.pl

Pajsa ( paisa) – drobna moneta w Indiach, Nepalu i Pakistanie, stanowiąca 1/100 rupii. W języku hindi, Dari i innych językach, słowo "paisa" często oznacza pieniądze lub gotówkę. Średniowieczne szlaki handlowe, które obejmowały Morze Arabskie między Indiami, regiony arabskich i Afrykę Wschodnią wykorzystywały indyjską i arabską walutę na tych obszarach, gdzie słowo Pesa jako odniesienie do pieniędzy w językach Afryki wschodniej takich jak suahili pochodzi z tego okresu.

Wikipedia


pajszle

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kulin. potrawa z podrobów przyrządzanych na kwaśno

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. żyd. pejsy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Moja zrobiła pajszle na obiod.

 (1.2) Żydzi noszóm pajszle.

Wiktionary


pajuci

plemię indiańskie, odgałęzienie Szoszonów


SJP.pl


pajucina

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) białystok. pajęczyna

Wiktionary


pajuk

w krajach bałkańskich członek straży magnata


SJP.pl


pajut

członek plemienia indiańskiego; Pajuta


SJP.pl


pajuta

członek plemienia indiańskiego; Pajuta


SJP.pl


pajutka

członkini plemienia indiańskiego


SJP.pl


pajza

roczna roślina zbożowa z rodziny wiechlinowatych, uprawiana głównie na kaszę; proso japońskie, chwastnica zbożowa


SJP.pl


pajączek

1. niewielki pająk;
2. ażurowy, promienisty motyw w hafcie i koronkarstwie, kształtem przypominający pająka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. od: pająk

Wiktionary

Pajączek – najstarszy polski edytor HTML, rozwijany w latach 1996–2013, zdobywca wielu nagród. W 2021 został zaktualizowany, a jego nazwę zmieniono na Pająk V6.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈjɔ̃n͇t͡ʃɛk, AS: pai ̯õṇček

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pajęczak mzw., pająk m., pajęczyca ż., pajęczyna ż., pajęczynka ż.

 przym. pająkowaty

Wiktionary


pajączkowaty

wielkością lub wyglądem zbliżony do pająka, głównie niewielkiego bądź przypominający sieć pajęczą (np. pajączkowaty labirynt)


SJP.pl


pajączkowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Franciszek Pajączkowski – polski historyk teatru, bibliotekarz, filozof
  • Jerzy Pajączkowski-Dydyński – polski wojskowy
  • Józef Pajączkowski – polski polityk
  • Karol Pajączkowski – polski urzędnik
  • Narcyz Pajączkowski – austriacki urzędnik
  • Stefan Pajączkowski – polski prawnik, wojskowy
  • Włodzimierz Pajączkowski – polski lekarz

Wikipedia


pająk

1. drapieżny stawonóg z gromady pajęczaków, mający osiem nóg, gruczoł jadowy i żywiący się głównie owadami; np. tarantula, ptasznik;
2. stroik ludowy wykonany ze słomy i bibuły, wieszany pod sufitem;
3. rodzaj żyrandola;
4. powóz o wysokich kołach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) arachn. ośmionożny pajęczak budujący pajęczyny;

 (1.2) folk. rodzaj ludowej ozdoby zawieszanej pod sufitem izby;

 (1.3) daw. duży, ozdobny, mocno rozgałęziony żyrandol

 (1.4) pot. przen. elektron. układ zmontowany bez użycia płytki drukowanej, poprzez zlutowanie ze sobą wyprowadzeń elementów

 (1.5) sport. jeden z przyrządów używanych podczas gry w snookera

 (1.6) karc. odmiana pasjansa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pająk – zwierzę należące do rzędu pajęczaków
  • pająk – dekoracja
  • pająk – przyrząd używany podczas gry w snookera
  • pająk – urządzenie sportowo-rehabilitacyjne
  • Pająk – miejscowość w gminie Konopiska, powiat częstochowski, województwo śląskie
  • Pająk – zbiornik wodny w miejscowości Pająk
  • sura Pająk – Al-Ankabut, jedna z części Koranu
  • Pająk – film z 2002 roku
  • Pająk – polskie nazwisko
  • osoby o nazwisku Pająk:
    • Antoni Pająk (1893–1965) – polski polityk
    • Augustyn Pająk (1905–1940) – polski nauczyciel, działacz społeczny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czarne wdowy to najniebezpieczniejsze pająki świata.

 (1.2) Swą niewielką izdebkę przyozdobiła pająkami z kolorowej bibułki i słomek.

 (1.3) Pod wysokim sklepieniem sali skrzyły się silnym światłem kryształowe pająki.

 (1.4) Zlutuj ten układ na pająka, sprawdzimy, czy on w ogóle działa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpajɔ̃ŋk, AS: pai ̯õŋk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pajęczarz m., pajęczarka ż., pajęczyna ż., pajęczynka ż., pajęczak m., pajęczynówka ż., pajęczyca ż., pajęcznica ż., pajęczynowcowate n.

:: zdrobn. pajączek m.

 przym. pajęczy, pająkowaty, pająkowy

Wiktionary


pająki

1. drapieżny stawonóg z gromady pajęczaków, mający osiem nóg, gruczoł jadowy i żywiący się głównie owadami; np. tarantula, ptasznik;
2. stroik ludowy wykonany ze słomy i bibuły, wieszany pod sufitem;
3. rodzaj żyrandola;
4. powóz o wysokich kołach


SJP.pl

Zobacz też: "Pająki" – amerykański film z 2000 roku.

Pająki (Araneae) – najliczniejszy rząd pajęczaków, należy do niego 50 tys. opisanych gatunków. Są to zwierzęta głównie lądowe, o rozmiarach od 0,5 mm do 12 cm ciała i do ok. 32 cm rozstawu odnóży.

Wikipedia


pająkokształtny

spawęki pająkokształtne - rząd stawonogów z gromady pajęczaków; tępoodwłokowce


SJP.pl


pająkowaty

taki, który kształtem przypomina pająka lub taki, który ma cechy charakterystyczne dla pająków


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przypominający pająka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Polatuje niezgrabnie przy oknie lub nisko nad podłogą rozcapierzając pokracznie swoje długie, pająkowate odnóża.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpajɔ̃ŋkɔˈvatɨ, AS: pai ̯õŋkovaty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pająk mzw., pajączek mzw., pajęczyca ż., pajęczyna ż., pajęczynka ż., pajęczarz mos., pajęczarka ż., pajęczak mzw., pajęczynówka ż., pajęcznica ż.

 przym. pajęczy

Wiktionary


pająkowy

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do pająka

przymiotnik relacyjny

 (2.1) dotyczący pająka, określający pająka

przymiotnik jakościowy

 (3.1) charakterystyczny dla pająka, mający cechy pająka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pająk mrz.

Wiktionary


pajęczak

małe drapieżne zwierzę bezkręgowe, należące do pajęczaków (gromady stawonogów), np. pająk, skorpion


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. zwierzę bezkręgowe z sześcioma nogami i odwłokiem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pamiętajcie, że przetchlinki mają pajęczaki, wije i owady.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pajączek mzw., pająk mrz., Pajęczak mrz., pajęczaki lm nm., pajęczarka ż., pajęczarz mos., pajęcznica ż., pajęczyca ż., pajęczyna ż., pajęczynka ż., pajęczynówka ż.

 przym. pająkowaty, pajęczy

Wiktionary


pajęczaki

gromada drapieżnych stawonogów z podtypu szczękoczułkowców (licząca kilkadziesiąt tysięcy gatunków), żyjących głównie na lądzie jako pasożyty lub saprofagi, oddychających płucotchawkami


SJP.pl

Na tę stronę wskazuje „pajęczak”. Zobacz też: miejscowość Pajęczak w woj. dolnośląskim.

Pajęczaki (Arachnida) – gromada stawonogów z podtypu szczękoczułkopodobnych i nadgromady szczękoczułkowców. Obejmuje około 112 tysięcy opisanych gatunków współczesnych, ale ich faktyczna liczba przekraczać może milion. Ponadto znanych jest około 2 tysięcy gatunków wymarłych.

Wikipedia


pajęczarka

1. kobieta korzystająca nielegalnie z aparatu radiowego lub telewizyjnego;
2. potocznie o kobiecie okradającej strychy


SJP.pl


pajęczarski

dotyczący, tyczący się pajęczarstwa lub właściwy pajęczarzowi, pajęczarce


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z pajęczarstwem, dotyczący pajęczarstwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) O ich pajęczarskim procederze głośno było w całej rodzinie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pajęczarstwo n., pajęczarz mos., pajęczarka ż.

Wiktionary


pajęczarstwo

potocznie o nielegalnym korzystaniu z aparatów telewizyjnych lub radiowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pot. używanie odbiorników radiowych lub telewizyjnych bez płacenia abonamentu

 (1.2) pot. nadawanie transmisji radiowych bez posiadania ustalonych prawem zezwoleń

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oskarżyli dziadków o pajęczarstwo i kazali zapłacić grzywnę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pajęczarz mos., pajęczyna ż.

 przym. pajęczarski

Wiktionary


pajęczarz

1. człowiek korzystający z radio lub telewizji bez uiszczania opłat
2. potocznie o złodzieju okradającym strychy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. osoba korzystająca z odbiorników bez płacenia abonamentu

 (1.2) pot. osoba kradnąca (nielegalnie pobierająca) energię elektryczną

 (1.3) środ. podkradacz prania na strychu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nowe przepisy uderzą w wieloletnich pajęczarzy.

 (1.3) Sąsiedzi zaczaili się i w końcu dorwali tego pajęczarza.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pajęczak mzw., telepajęczarz mos., pająk m., pajęczarstwo n., pajęczyca ż., pajęczyna ż.

 przym. pajęczarski, pająkowaty

Wiktionary


pajęczański

przymiotnik od: Pajęczno


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Pajęcznem, dotyczący Pajęczna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pajęczno n., pajęcznianin m., pajęcznianka ż.

Wiktionary


pajęcznianin

mieszkaniec Pajęczna (miasta w Polsce)


SJP.pl


pajęcznianka

mieszkanka Pajęczna (miasta w Polsce)


SJP.pl


pajęcznica

rodzaj roślin z rodziny szparagowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pajęcznica (Tylospora) – rodzaj grzybów
  • pajęcznica (Anthericum) – rodzaj roślin

Wikipedia


pajęcznik

dawniej, dziś tylko regionalnie: wrzesień, głównie w odniesieniu do dwóch ostatnich tygodni tego miesiąca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. wrzesień

 (1.2) stpol. październik

 (1.3) stpol. listopad

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Za niedługo będzie pajęcznik. Trzeba będzie zbierać wrzosy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈjɛ̃n͇t͡ʃʲɲik, AS: pai ̯ẽṇčʹńik

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) listopad, paździerzeń

 (1.3) listopad, październik, wrzesień

Wiktionary


pajęczno

miasto w Polsce


SJP.pl

Pajęczno – miasto w województwie łódzkim, w powiecie pajęczańskim, położone na północnym skraju Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej, w zakolu Warty.

Miasto królewskie w tenucie brzeźnickiej w powiecie radomszczańskim województwa sieradzkiego w końcu XVI wieku.

Wikipedia


pajęczy

przymiotnik od: pająk; zrobiony, wykonany przez pająka lub w jakiś inny sposób związany z pająkami


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do pająka

przymiotnik relacyjny

 (2.1) dotyczący pająka, określający pająka

przymiotnik jakościowy

 (3.1) charakterystyczny dla pająka, mający cechy pająka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pajęcze nici, targane przez wiatr, pękły.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈjɛ̃n͇t͡ʃɨ, AS: pai ̯ẽṇčy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pajęczak mzw., pająk mzw./mrz., pajęczyca ż., pajęczyna ż., pajęczynka ż.

 przym. pająkowaty

Wiktionary


pajęczyca

samica pająka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. samica pająka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kiedy tylko pajęczycy uda się zatopić szczękoczułki w ciele ofiary, zwykle zastyga na pewien czas, do kilku minut, czekając aż ustaną konwulsje..

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpajɛ̃n͇ˈt͡ʃɨt͡sa, AS: pai ̯ẽṇčyca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pająk m., pajączek m., pajęczak m., pajęczyna ż., pajęczynka ż., pajęczarz m., pajęczarka ż., pajęcznica ż.

 przym. pająkowaty, pajęczy

Wiktionary


pajęczyna

pojedyncza nić lub siatka takich nici, które zostały wykonane z krzepnącej na powietrzu wydzieliny gruczołów przędnych pająków i niektórych owadów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sieć tkana przez pająka

 (1.2) nici z pajęczyny (1.1)

 (1.3) pot. przen. rzecz przypominająca pajęczynę (1.1)

 (1.4) przen. skryte działanie wielu osób

 (1.5) łow. sieć z cienkich nici do łowienia ptaków

 (1.6) środ. kradzież bielizny ze strychu

Wiktionary

Pajęczyna (sieć pajęcza, sieć łowna) – struktura przestrzenna wytwarzana przez pająki z nici przędnej, głównie przeznaczona do zdobywania pokarmu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po przyjeździe na działkę zauważyłem pajęczyny w domu.

 (1.3) U nas w serwerowni jest taka pajęczyna, że sami nie wiemy co jest z czym połączone.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpajɛ̃n͇ˈt͡ʃɨ̃na, AS: pai ̯ẽṇčỹna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pająk m., pajączek m., pajęczyca ż., pajęczynówka ż., pajęczak m., pajęczarka ż., pajęczarz m., pajęczyniarz m., pajęczarstwo n., pajęczaki

:: zdrobn. pajęczynka ż.

 przym. pajęczynowy, pajęczy, pajęczasty, pajęczynowaty, pająkowaty

 przysł. pajęczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sieć, białystok|pajucina.

 (1.3) gmatwanina, kłębowisko, plątanina

Wiktionary


pajęczynka

zdrobnienie od: pajęczyna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: pajęczyna

 (1.2) drobna, cienka pajęczyna

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpajɛ̃n͇ˈt͡ʃɨ̃nka, AS: pai ̯ẽṇčỹnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pajęczak mzw., pajęczyna ż., pajęczynówka ż., pająk m., pajączek m., pajęczyca ż.

 przym. pajęczynowy, pajęczy, pająkowaty, pajęczynowaty

Wiktionary


pajęczynowato

→ pajęczynowaty


SJP.pl

Patrz:

pajęczynowaty

pajęczynowaty

przypominający pajęczynę


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przypominający pajęczynę, mający cechy pajęczyny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pajęczynowcowate nmos., pajęczyna, pajęczynka

 przysł. pajęczynowato

Wiktionary


pajęczynowcowate

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. mykol. nazwa systematyczna|Botryobasidiaceae|Jülich|ref=tak., rodzina grzybów w rzędzie pieprznikowców;

Wiktionary

Pajęczynowcowate ("Botryobasidiaceae" Jülich) – rodzina grzybów znajdująca się w rzędzie pieprznikowców ("Cantharellales").

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zaobserwowano pajęczynowcowate żyjące na martwym drewnie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pająk m., pajęczyna ż., pajęczynowiec m.

 przym. pajęczynowy, pajęczy, pajęczasty, pajęczynowaty

 przysł. pajęczo

Wiktionary


pajęczynowy

przymiotnik od: pajęczyna; taki, który wygląda jak pajęczyna lub pod jakimiś innymi względami jest jak pajęczyna


SJP.pl


pajęczynówka

opona mózgowo-rdzeniowa otaczająca mózg


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pajśle

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zob. pajszle.

Wiktionary


pak

1. ostatni produkt frakcjonowanej destylacji smoły węglowej
2. wieloletni, dryfujący lód morski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zob. pak lodowy.

 (1.2) zob. pak węglowy.

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od: paka

spójnik

 (3.1) stpol. tedy, zaś

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pak Kret – miasto
  • Alperen Pak – turecki piłkarz
  • Law Hon Pak – hongkoński bokser
  • Ludwik Pak – polski aktor
  • Pak Chol-jin – północnokoreański piłkarz
  • Pak Chol-min – północnokoreański judoka
  • Pak Chol-min – północnokoreański piłkarz
  • Pak Chol-ryong – północnokoreański piłkarz
  • Pak Doo-ik – północnokoreański piłkarz
  • Pak Hŏn Yŏng – południowokoreański lider ruchu komunistycznego
  • Pak Hyon-suk – północnokoreańska zawodniczka w podnoszeniu ciężarów
  • Pak Kum-hyang – północnokoreańska lekkoatletka

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Za pomocą pakuł oraz paku przeprowadza się również kalfatrowanie, czyli uszczelnianie pokładu statku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pak, AS: pak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. paczek m.

 przym. pakowy

Wiktionary


paka

1. skrzynia do pakowania przedmiotów;
2. duża paczka, duży pakunek;
3. potocznie: areszt, więzienie; ciupa;
4. potocznie: duże, zgrane towarzystwo;
5. potocznie: bagażowa część samochodu ciężarowego;
6. duży gryzoń z tropikalnych lasów Ameryki Południowej i Środkowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zgrub. od: paczka

 (1.2) duża paczka, duże pudełko

 (1.3) pot. więzienie

 (1.4) pot. mot. naczepa samochodu ciężarowego

 (1.5) środ. pot. stówa

 (1.6) zool. nazwa systematyczna|Cuniculus paca|ref=tak., gatunek dużego gryzonia;

 (1.7) zool. zwierzę z gatunku paka (1.6)

 (1.8) jęz. język z grupy sepik-rami, z rodziny języków indopacyficznych

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • paka – zgrubienie od paczka
  • PaKA – Przegląd Kabaretów Amatorskich
  • pakowate – rodzina ssaków, obejmująca m.in. pakę nizinną i pakę górską
  • Paka – wieś w żupanii pożedzko-slawońskiej, w gminie Čaglin.
  • Paka – wieś w żupanii varażdińskiej, w mieście Novi Marof
  • Paka – miasto w stanie Terengganu
  • Paka – wieś w gminie Dobrepolje
  • Paka – wieś w gminie Mislinja
  • Paka – wieś w gminie Vitanje
  • Paka – rzeka
  • kabaret Paka – kabaret z Jeleniej Góry
  • język paka – język z grupy sepik-ramu

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) I pełno ludzi w każdym wagonie, • A w jednym krowy, a w drugim konie, […] • W dziewiątym – same tuczone świnie, • W dziesiątym – kufry, paki i skrzynie […].

 (1.3) To jest nielegalne! Chcesz trafić do paki?!

 (1.4) Jacek wiózł na pace meble do nowego mieszkania kuzynki.

 (1.5) Ej, koleś, wisisz mi dwie paki za przysługę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaka, AS: paka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paczka ż., paczkowanie n., pakowanie n., spakowanie n., paker m., pakowacz m., pakowarka ż., pakowaczka ż.

 czas. paczkować ndk., pakować ndk., spakować dk.

 przym. paczkowy, opakowaniowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pudło

 (1.3) pudło, koza, ciupa, pierdel

 (1.7) świnka brazylijska

Wiktionary


pakajs

powstająca na chłodnych morzach pokrywa lodowa tworząca pola spiętrzonego lodu rozdzielone szczelinami wodnymi; pak lodowy


SJP.pl


pakamera

skład, magazyn na towary


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pomieszczenie, w którym przechowywane i pakowane są towary

 (1.2) pot. schowek, magazynek

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Znaleźliśmy się w długim hallu, ona rozejrzała się i pchnęła jakieś drzwi. Wnętrze, w którym znaleźliśmy się, robiło wrażenie pakamery. Na podłodze leżały szczątki fotela na biegunach, rozwalony zegar ścienny (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpakãˈmɛra, AS: pakãmera

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kamera ż.

:: zdrobn. pakamerka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skład, magazyn

Wiktionary


pakamerka

zdrobnienie od: pakamera; niewielkie pomieszczenie służące do przechowywania towarów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: pakamera

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pakamera ż.

Wiktionary


pakarana

jedyny przedstawiciel gryzoni z rodziny o tej samej nazwie, zasiedlający wilgotne lasy tropikalne na wschodnich terenach południowoamerykańskich wyżyn


SJP.pl


pakaranowate

o cechach pakaranowatych (rodzina gryzoni)


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pakaranowaty

o cechach pakaranowatych (rodzina gryzoni)


SJP.pl


pakarz

osoba zatrudniona przy pakowaniu towarów; pakowacz


SJP.pl


pakcik

żartobliwe zdrobnienie od: pakt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od pakt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie pakt, lecz tylko mały pakcik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pakt m.

Wiktionary


pakebot

dawny rosyjski okręt łącznikowy


SJP.pl


paker

program komputerowy do zmniejszania wielkości plików poprzez kompresję danych; archiwizator, archiwizer, kompresor


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. silnie umięśniony mężczyzna

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) pot. inform. program do kompresji danych

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Program do kompresji plików
  • kulturysta
  • paker (wentyl iniekcyjny) – urządzenie pozwalające na wprowadzenie kompozycji iniekcyjnej pod ciśnieniem do rysy lub pęknięcia w betonie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Chodziła z jednym pakerem, ale już poszedł w odstawkę.

 (2.1) Używam wciąż pakera ściągniętego w zeszłym roku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpakɛr, AS: paker

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paka ż., pakernia ż., pakowacz mos., pakowanie n., paczka ż.

 czas. pakować ndk., zapakować dk., spakować dk., pakować się ndk., rozpakować dk., rozpakować się dk., rozpakowywać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ABS, mięśniak, pakowacz

Wiktionary


pakerka

→ paker


SJP.pl

Patrz:

paker

pakernia

potocznie: siłownia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) slang. posp. siłownia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈkɛrʲɲa, AS: pakerʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pakers mos., pakowanie n., paker mos./mrz.

 czas. rozpakowywać, pakować ndk.

 przym. napakowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siłownia

Wiktionary


pakhaus

zespół portowych magazynów lub pojedynczy budynek w dokach wykorzystywany jako taki magazyn


SJP.pl


paki

forma rzeczownika.

 (1.1) D. od: paka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaci, AS: paḱi

Wiktionary


pakiecik

zdrobnienie od: pakiet


SJP.pl


pakier

potocznie: silny, dobrze zbudowany mężczyzna; paker


SJP.pl


pakiet

1. rzeczy zapakowane oraz zawinięte w papier lub związane czymś;
2. pewna ilość czegoś tworząca zazwyczaj jakiś przedział tematyczny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kilka rzeczy spakowanych razem

 (1.2) inform. jednostka danych przekazywana z komputera źródłowego do docelowego z wykorzystaniem sieci komputerowej, np. internetu;

 (1.3) inform. zob. pakiet instalacyjny.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pakiet akcji
    • pakiet kontrolny
  • pakiet instalacyjny
  • pakiet programów
    • pakiet biurowy
      • pakiet zintegrowany
    • pakiet graficzny
    • pakiet internetowy
  • pakiet (statut autonomiczny) – ustawa autonomiczna dla Południowego Tyrolu
  • pakiet telekomunikacyjny
  • pakiet – rodzaj suportu rowerowego

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czy może mi pan pomóc przenieść ten pakiet papierów?

 (1.2) Szukam programu, który pozwala śledzić wysyłane pakiety.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpacɛt, AS: paḱet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pakietowiec m., pakietówka ż.

:: zdrobn. pakiecik m.

 przym. pakietowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paczka, plik, zawiniątko

 (1.2) datagram

Wiktionary


pakietować

1. tworzyć pakiety z całości jakiegoś ładunku, w celu ułatwienia transportu tego ładunku;
2. prasować złom metalowy w specjalnych prasach, formując pakiety


SJP.pl


pakietowiec

kulista lub owalna bakteria tworząca kolonie podobne do sześcianów; sześcianek


SJP.pl


pakietowy

taki, który został podzielony na pakiety


SJP.pl


pakietyzacja

segregacja jakichś informacji polegająca na umieszczaniu ich w zbiorach tematycznych lub zawierających te same bądź podobne treści


SJP.pl


pakietyzować

łączyć w pakiety; pakietować


SJP.pl


pakistan

państwo w Azji ze stolicą w Islamabadzie; Islamska Republika Pakistanu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. państwo w Azji;

Wiktionary

Pakistan, Islamska Republika Pakistanu ( ‏اسلامی جمہوریۂ پاکستان‎ trl. "Islāmī Jamhūriyat Pākistān", trb. "Islami Dźamhurijat Pakistan"; Islamic Republic of Pakistan) – państwo w południowej części Azji, położone wzdłuż Indusu i liczące ponad 250 milionów mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Większość mieszkańców Pakistanu to muzułmanie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈcistãn, AS: paḱistãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pakistańczyk mos., Pakistanka ż.

 przym. pakistański

Wiktionary


pakistanka

obywatelka Pakistanu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obywatelka Pakistanu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jakiejś Pakistanki nie przepuszczono przez granicę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpaciˈstãŋka, AS: paḱistãŋka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pakistan mrz.

:: fm. Pakistańczyk mos.

 przym. pakistański

Wiktionary


pakistańczyk

obywatel Pakistanu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obywatel Pakistanu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kobiety będące celem Pakistańczyków często umierały w niewoli lub popełniały samobójstwo, podczas gdy inne próbowały ucieczki do Indii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpaciˈstãj̃n͇t͡ʃɨk, AS: paḱistãĩ ̯ṇčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pakistan mrz.

:: fż. Pakistanka ż.

 przym. pakistański

Wiktionary


pakistański

związany z Pakistanem


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Pakistanem, dotyczący Pakistanu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wojna indyjsko-pakistańska zakończyła się zdecydowanym zwycięstwem armii indyjskiej, która w ciągu kilkunastu dni rozbiła wojska pakistańskie w Pakistanie Wschodnim.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpaciˈstãj̃sʲci, AS: paḱistãĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pakistan mrz., Pakistańczyk mos., Pakistanka ż., pakistańskość ż.

Wiktionary


paklak

gruby, najczęściej lniany lub bawełniany materiał wykorzystywany niegdyś jako worek na mąkę lub zboże; pakłak


SJP.pl


pakli

spójnik

 (1.1) stpol. jeśli, jeżeli

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaklʲi, AS: paklʹi

Wiktionary


paklitaksel

alkaloid terpenowy stosowany w terapiach nowotworowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) syntetyczny lek przeciwnowotworowy

Wiktionary

Pa

Wikipedia


paklon

gatunek klonu


SJP.pl


pako

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: paka

Wiktionary

Pako – wieś w Słowenii, w gminie Borovnica. W 2018 roku liczyła 156 mieszkańców.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpakɔ, AS: pako

Wiktionary


pakol

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) okrągły beret męski z miękkiej wełnianej tkaniny noszony w Afganistanie i Pakistanie

Wiktionary

Pa

Wikipedia


pakora

kawałki warzyw lub grzybów panierowane w mące z soczewicy, słynna potrawa kuchni indyjskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. indyjska przekąska z kawałków warzyw zanurzonych w cieście z besanu i smażonych w głębokim oleju;

Wiktionary

Pakora – popularna przekąska kuchni indyjskiej, zwłaszcza na południu Indii. Kawałki warzyw zanurza się w cieście z besanu i smaży w głębokim oleju. Tradycyjnie pakory są spożywane z herbatą jako przekąska, ale niektóre restauracje podają je również jako przystawkę przed głównym daniem.

Wikipedia


pakoski

przymiotnik od: Pakość


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odprzymiotnikowy od|Pakość.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pakość ż.

Wiktionary


pakosz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pakosz – część miasta Kielce
  • Czesław Pakosz (1776 – po 1812) – generał brygady Wojska Polskiego
  • Irena Pakosz (Irena Czuta; ur. 1966) – polska lekkoatletka,
  • Jan Pakosz (1738–?) – sędzia grodzki smoleński, pisarz grodzki smoleński, starosta petelski
  • Kazimierz Krzysztof Pakosz (ok. 1675–1728) – starosta rzeczycki, chorąży, poseł
  • Konstanty Pakosz (ok. 1732–1789) – major 4. Regimentu Pieszego Buławy Polnej Litewskiej
  • Marcin Pakosz (1874-1930) – działacz SDKPiL, rewolucjonista
  • Michał Pakosz (1888-1938) – generał brygady Wojska Polskiego
  • Trojan Józef Feliks Pakosz (zm. 1696) – sędzia ziemski połocki, pisarz ziemski połocki, poseł sejmiku połockiego na sejm zwyczajny
  • Pakosze

Wikipedia


pakosław

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (2.1) geogr. nazwa kilku wsi w Polsce

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pakosław – imię
  • Pakosław – wieś w woj. mazowieckim, w pow. radomskim, w gminie Iłża
  • Pakosław – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. nowotomyskim, w gminie Lwówek
  • Pakosław – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. rawickim, w gminie Pakosław
  • Pakosław – osada wsi Popowo w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Będzino
  • Pakosław – dawny przystanek kolejowy
  • Pakosław – dawna gromada w powiecie iłżeckim
  • Pakosław – dawna gromada w powiecie rawickim
  • Pakosławice, Pakosławsko

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. Pakosława ż.

Wiktionary


pakosława

imię żeńskie


SJP.pl

Pakosława – staropolskie imię żeńskie, złożone z członów "Pako-" ("znów, więcej") i "-sława" ("sława"). Mogło oznaczać "ta, która chce (ma) więcej sławy". W źródłach polskich poświadczone w XIV wieku (1382 rok).

Wikipedia


pakosławek

zdrobnienie od: Pakosław (imię męskie)


SJP.pl


pakosławice

wieś w Polsce


SJP.pl

Pakosławice ( Bösdorf, Beuthmannsdorf) – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie nyskim, w gminie Pakosławice. Siedziba gminy Pakosławice.

Wikipedia


pakosławicki

przymiotnik od: Pakosławice


SJP.pl


pakosławiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pakosławy lub z nią związany


SJP.pl


pakosławka

zdrobnienie od: Pakosław (imię męskie)


SJP.pl


pakosławkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pakosławka lub z nim związany


SJP.pl


pakosławostwo

Pakosław z żoną; Pakosławowie


SJP.pl


pakosławowie

imię męskie


SJP.pl


pakosławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pakosława lub z nim związany


SJP.pl


pakosławski

→ Pakosław (wieś w Polsce)


SJP.pl


pakowacz

1. osoba zatrudniona przy pakowaniu towarów; pakarz;
2. potocznie: mężczyzna dobrze zbudowany, często chodzący na siłownię, stosujący zwykle substancje przyspieszające przyrost tkanki mięśniowej; koks, paker


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna, który trudni się pakowaniem;

Wiktionary

Pakowacz – pracownik wykonujący pakowanie lub opakowywanie wyrobu, zabezpieczanie go i przygotowanie do transportu.

Praca ta może być całkowicie ręczna, z użyciem urządzeń lub wspomagana maszynami. Może dotyczyć opakowań jednostkowych, zbiorczych lub transportowych (wysyłkowych).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. paczka ż., paka ż., paczuszka ż., paczkowanie n., pakowanie n., zapakowanie n., upakowanie n., spakowanie n., wypakowywanie n., wypakowanie n., paker m., pakerka ż., pakowalnia ż., pakownia ż., paczkownia ż., dopakowywanie n., dopakowanie n., paczkarka ż.

:: fż. pakowaczka ż.

 czas. paczkować ndk., pakować ndk., spakować dk., zapakować dk., wypakowywać ndk., wypakować dk., upakować dk., dopakowywać ndk., dopakować dk.

 przym. paczkowy, pakowy, pakowalniczy, opakowaniowy

Wiktionary


pakowaczka

1. kobieta zatrudniona przy pakowaniu towarów;
2. maszyna służąca do pakowania towarów; pakowarka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) maszyna do pakowania towarów

Wiktionary

Powiązane:

 przym. opakowaniowy

 rzecz. pakowacz mos., paka ż.

 czas. wypakowywać

Wiktionary


pakowalnia

pomieszczenie w jakimś przedsiębiorstwie, w którym pakuje oraz składuje się zapakowane towary; paczkarnia, paczkownia, pakownia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pomieszczenie, w którym pakuje się towary lub paczki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pakowacz mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pakownia

Wiktionary


pakowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) umieszczanie rzeczy razem w paczce, bagażu, plecaku

 (1.2) pot. inform. kompresowanie danych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czynność tę wykonuje się tuż przed pakowaniem, czyli po dokonaniu się wszystkich procesów związanych z produkcją herbaty.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpakɔˈvãɲɛ, AS: pakovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pakować, wypakowywać, rozpakowywać

 rzecz. paker mos./mrz., pakowacz mos., opakowanie n., pakunek mrz., spakowanie n., wpakowanie n., paka ż., zapakowanie n., paczkowanie n., pakernia ż.

 przym. opakowaniowy, napakowany

Wiktionary


pakowarka

maszyna służąca do pakowania towarów; pakowaczka


SJP.pl


pakować

1. układać coś w paczce, walizce albo w innym podobnym przedmiocie lub owijać coś w papier, folię;
2. narażać siebie lub kogoś na kłopotliwą lub nieprzyjemną sytuację;
3. ćwiczyć na siłowni


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) umieszczać rzeczy razem w paczce, bagażu, plecaku

 (1.2) pot. slang. wysiłkowo ćwiczyć na siłowni, podnosić ciężary w celu wzmocnienia mięśni

 (1.3) pot. (często przenośnie) umieszczać, wsadzać coś gdzieś (najczęściej w dużych ilościach) w sposób szybki, niechlujny

czasownik zwrotny niedokonany pakować się (dk. brak)

 (2.1) umieszczać przed podróżą swoje rzeczy w torbach, walizkach itp.

 (2.2) pot. włazić, wciskać się, pchać się gdzieś; za wszelką cenę chcieć się dostać / wejść gdzieś; także wtrącać się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pakuję plecak, zabieram aparat i jadę w góry.

 (1.2) Od roku pakuję codziennie rano po pół godziny.

 (1.3) W Chinach za takie coś pakują do pierdla.

 (1.3) (…) i przyznam, że ona pakuje w siebie niezłą kasę, żeby wyglądać, jak wygląda.

 (2.2) Artyści nie powinni pakować się do polityki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈkɔvat͡ɕ, AS: pakovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pakowanie n., pakernia ż., pakers m., pakunek m., upakowanie n., paczka ż., paker mrz./mos.

 czas. spakować dk., przypakować dk., zapakować dk., przepakować dk., przepakowywać ndk., dopakować dk., dopakowywać ndk., napakować dk., wypakować dk., wypakowywać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) upychać

 (1.2) wyciskać

 (2.2) wpychać się, wtryniać się

Wiktionary


pakownia

pomieszczenie w jakimś przedsiębiorstwie, w którym pakuje oraz składuje się zapakowane towary; paczkarnia, paczkownia, pakowalnia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pomieszczenie, w którym pakuje się towary lub paczki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pakowacz mos.

Wiktionary


pakowniej

stopień wyższy od przysłówka: pakownie


SJP.pl


pakowniejszy

rzadki stopień wyższy od przymiotnika: pakowny; bardziej pakowny


SJP.pl


pakowność

cecha przedmiotu mogącego pomieścić bardzo wiele czegoś


SJP.pl


pakowny

taki, do którego dużo się zmieści


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pojemny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Torby są pakowne, zmieścisz w nich letnie, wyprzedażowe łupy lub spakujesz się na cały weekend.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈkɔvnɨ, AS: pakovny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pakowność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pojemny, ładowny

Wiktionary


pakowski

nazwisko


SJP.pl


pakowy

1. przeznaczony do pakowania czegoś, np. pakier pakowy;
2. → pak


SJP.pl

Patrz:

pak

pakościanin

mieszkaniec Pakości


SJP.pl


pakościanka

mieszkanka Pakości


SJP.pl


pakość

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. złośliwość, zły uczynek, dokuczliwość, przykrość

 (1.2) daw. złość, coś złego

Wiktionary

Pakość (łac. "Pacossum", niem. "Pakosch") – miasto w Polsce położone nad Notecią w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie inowrocławskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Pakość. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa bydgoskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mając go za rywala, od tamtej pory czyhał tylko, by wyrządzić mu jakąś dużą pakość.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pakość ż.

Wiktionary


pakożer

rodzaj ssaka z rodziny psowatych, podobnego do łasicy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Speothos venaticus|Lund|ref=tak., niewielki drapieżny ssak z rodziny psowatych, występujący w środkowej i południowej Ameryce

 (1.2) zool. nazwa systematyczna|Speothos|Lund|ref=tak., rodzaj ssaka z rodziny psowatych;

Wiktionary

Pakożer ("Speothos") – rodzaj ssaków z rodziny psowatych (Canidae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Futro pakożera jest ciemniejsze na ogonie.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pakożer leśny, pies leśny

Wiktionary


paksowiec

członek Stowarzyszenia "PAX", świeckiej organizacji katolickiej; PAX-owiec


SJP.pl


paksowski

związany ze Stowarzyszeniem "PAX", świecką organizacją katolicką; PAX-owski


SJP.pl


pakt

umowa, ugoda, zwłaszcza układ międzynarodowy o charakterze politycznym; * forma mianownika "pakta" przestarzała


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. umowa międzynarodowa o charakterze politycznym lub wojskowym

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pakt – polski zespół muzyczny istniejący w latach 1969–1974
  • Pakt – polski serial telewizyjny z 2015 roku, adaptacja norweskiego serialu Układ
  • Pakt – powieść Hilary Norman
  • Układ

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kiedy Rosja wycofała się z paktu?

 (1.1) Ten pakt między rządem a związkami zawodowymi ustanawia fundamenty lepszej przyszłości dla pracujących.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pakt, AS: pakt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paktowanie n., pakcik mrz.

 czas. paktować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) umowa, porozumienie, układ, traktat, konwencja, ugoda

Wiktionary


paktofonika

Paktofonika (w skrócie PFK) – polski zespół hip-hopowy, założony w 1998 roku w Katowicach przez Piotra „Magika” Łuszcza (znanego z zespołu Kaliber 44), Sebastiana „Rahima” Salberta (byłego członka 3xKlanu), oraz inicjatora pomysłu, Wojciecha „Fokusa” Alszera.

Wikipedia


paktować

prowadzić rokowania, negocjacje w sprawie zawarcia pokoju, rozejmu lub w sprawie jakiegoś układu, ugody


SJP.pl


paktowy

związany z umową, ugodą lub podobnym, zwłaszcza międzynarodowym układem o charakterze politycznym


SJP.pl


paku

1. ostatni produkt frakcjonowanej destylacji smoły węglowej
2. wieloletni, dryfujący lód morski


SJP.pl


pakulanka

twarde, wytrzymałe tworzywo z lnu łączonego z nylonem, służące głównie do wyrobu lin, nici


SJP.pl

Pakulanka – kolonia w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie przysuskim, w gminie Klwów.

Wikipedia


pakulany

zrobiony z pakuł; pakułowy


SJP.pl


pakularka

maszyna służąca do przerabiania słomy na pakuły oraz do oczyszczania pakuł ze zdrewniałych części słomy


SJP.pl


pakulenie

tworzenie się zbitych kłębków włosia na sierści niektórych zwierząt, głównie psów, kotów i innych zwierząt domowych


SJP.pl


pakulić

rzadko: tworzyć zbite kłębki włosia


SJP.pl


pakulski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Dawid Pakulski – polski piłkarz
  • Jerzy Pakulski – polski pianista jazzowy, kompozytor, pedagog muzyczny, redaktor muzyczny
  • Krzysztof Pakulski – polski operator filmowy
  • Marcin Pakulski – polski lekarz

Wikipedia


pakuneczek

zdrobnienie od: pakunek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: pakunek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pakunek mrz.

Wiktionary


pakunek

1. jakieś rzeczy spakowane w coś i zawinięte razem; paczka;
2. materiał o odpowiednich własnościach wytrzymałościowych, dobrej odporności chemicznej i cieplnej, używany do uszczelniania; szczeliwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rzeczy opakowane razem w papier, folię itp.

 (1.2) techn. włókno konopne do uszczelniania połączeń hydraulicznych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sabri Bekdas w wyniku działań operacyjnych CBA został namierzony podczas spotkania z burmistrzem Włoch w Raszynie, w trakcie którego podczas rozmowy wrzucił urzędnikowi przez okno do samochodu pakunek stanowiący torbę foliową z pieniędzmi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈkũnɛk, AS: pakũnek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pakowanie

:: zdrobn. pakuneczek

 czas. pakować, rozpakowywać

 przym. napakowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paczka

 (1.2) pakuły

Wiktionary


pakunki

1. jakieś rzeczy spakowane w coś i zawinięte razem; paczka;
2. materiał o odpowiednich własnościach wytrzymałościowych, dobrej odporności chemicznej i cieplnej, używany do uszczelniania; szczeliwo


SJP.pl


pakunkowy

nadający się do pakowania, służący do pakowania


SJP.pl


pakuła

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krzysztof Pakuła (ur. 1971 r.) – doktor habilitowany nauk rolniczych[1], profesor Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach, nauczyciel akademicki
  • Mateusz Pakuła (ur. 1983 r.) – dramatopisarz i dramaturg polski
  • Iwona Pakuła (ur. 1962 r.) – polska lekkoatletka specjalizująca się w biegach sprinterskich
  • Zdzisław Pakuła (1934–1985) – polski ekonomista, polityk, prezes NBP
  • Jan Pakuła (1930–2016) – polski dziennikarz i działacz społeczny
  • Andrzej Pakuła (ur. 1964 r.) – ksiądz katolicki, prowincjał Polskiej Prowincji Zgromadzenia Księży Marianów
  • Stefan Pakuła (1922–1944) – podporucznik, uczestnik powstania warszawskiego jako zastępca dowódcy III plutonu 3. kompanii batalionu „Parasol” Armii Krajowej
  • Anna Pakuła-Sacharczuk (ur. 1956 r.) – polska filozof i działaczka polityczna
  • Konrad Pakuła (ur. 1953 r.) – polski wykładowca, założyciel i wieloletni prezes wydawnictwa Akapit Press
  • Tadeusz Pakuła (1945–2005) – polski fizyk specjalizujący się w dziedzinie fizyki polimerów, twórca algorytmów CMA i DLL

Wikipedia


pakułowy

przymiotnik od: pakuły; zrobiony z pakuł lub w jakiś inny sposób związany z pakułami


SJP.pl


pakuły

krótkie, splątane, zazwyczaj lniane lub konopiane włókna, z których potem zostanie wyrobiona gruba przędza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) techn. włókno konopne lub lniane do uszczelniania połączeń hydraulicznych i jako wyściółka tapicerska;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pakuły – rodzaj włókna z konopi, lnu lub juty używany m.in. jako szczeliwo hydrauliczne.
  • Pakuły – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. koneckim, w gminie Radoszyce
  • Pakuły – wieś w województwie śląskim, w powiecie lublinieckim, w gminie Woźniki, będąca częścią sołectwa Kamieńskie Młyny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Za pomocą pakuł oraz paku przeprowadza się również kalfatrowanie, czyli uszczelnianie pokładu statku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈkuwɨ, AS: pakuu̯y

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pakuł m., pakuła ż., Pakuła ż., Pakulina ż., Pakulanka ż.

 przym. pakułowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pakunek

Wiktionary


pakłak

gruby, najczęściej lniany lub bawełniany materiał wykorzystywany niegdyś jako worek na mąkę lub zboże; paklak


SJP.pl


pal

1. element konstrukcyjny budowli w kształcie słupa wbijany lub formowany w gruncie;
2. słup do przywiązywania czegoś lub ogradzania terenu;
3. zaostrzony drewniany kół, na który wbijano dawniej skazańców


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bud. gruby słup osadzony w gruncie, pełniący zwykle funkcję konstrukcyjną

 (1.2) hist. narzędzie kaźni w formie zaostrzonego słupa, na którego wbijano skazańca

forma czasownika.

 (2.1) 2. os. lp. rozk. od: palić

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pal – wieś w parafii La Massana
  • Armit Pal – indyjski lekkoatleta
  • George Pal – węgiersko-amerykański reżyser
  • Josef Pal – amerykański piłkarz
  • Oksana Pal – rosyjska piłkarka ręczna
  • Subrata Pal – indyjski piłkarz
  • Jakob Pál – węgiersko-austriacki lekarz
  • pal – gruby, tradycyjnie drewniany słup, osadzony w gruncie przez wbijanie, może pełnić funkcje konstrukcyjne
  • pal – zaostrzony słup wykorzystywany jako narzędzie nabijania na pal
  • pal – element konstrukcyjny, fundament pośredni
  • pal – język z rodziny języków indopacyficznych
  • Pal – pies rasy owczarek szkocki długowłosy, pierwszy i najsłynniejszy odtwórca roli Lassie

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pal, AS: pal

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palisada ż., palowanie n., palownik m., palikowanie n.

:: zdrobn. palik m., paliczek m.

 czas. palować, palikować

 przym. palowy, pałeczkowaty

Wiktionary


pal-owiec

palowiec;
1. członek lub żołnierz PAL-u (Polskiej Armii Ludowej);
2. członek PAL-u (Polskiej Akademii Literatury)


SJP.pl


pal-owski

→ PAL (Polska Armia Ludowa); palowski


SJP.pl


pala

1. element konstrukcyjny budowli w kształcie słupa wbijany lub formowany w gruncie;
2. słup do przywiązywania czegoś lub ogradzania terenu;
3. zaostrzony drewniany kół, na który wbijano dawniej skazańców


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pala – miasto w Czadzie
  • Pala – parafia (freguesia) w gminie Mortágua, w Portugalii
  • Pala – wieś w gminie Pala
  • Pala – wieś w prowincji Harjumaa, w gminie Kuusalu
  • Pala – wieś w prowincji Harjumaa, w gminie Kõue
  • Pala – wieś w prowincji Järvamaa, w gminie Türi
  • Pala – miasto
  • Gmina Pala – gmina wiejska
  • Libor Pala – czeski trener piłkarski
  • Hubert Pala – polski piłkarz
  • (1921) Pala – planetoida z grupy pasa głównego asteroid
  • Pala – szabla turecka

Wikipedia


palach

1. element konstrukcyjny budowli w kształcie słupa wbijany lub formowany w gruncie;
2. słup do przywiązywania czegoś lub ogradzania terenu;
3. zaostrzony drewniany kół, na który wbijano dawniej skazańców


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Palach (właśc. (1834) Palach) – planetoida
  • Jan Palach (ur. 1948, zm. 1969) – czeski bohater narodowy, student filozofii
  • Zatoka na Palach

Wikipedia


palacjum

starożytny lub wczesnośredniowieczny pałac albo twierdza, zamek, szczególnie z rozbudowanym systemem fortyfikacji; palatium (częściej)


SJP.pl


palacki

→ palacz (rzadko)


SJP.pl


palacz

1. osoba nałogowo paląca tytoń lub podobne używki;
2. pracownik podtrzymujący ogień w piecach hutniczych, kotłach parowych lub systemach ogrzewających


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba, która pali tytoń, zwykle nałogowo

 (1.2) ktoś, kto zawodowo pali w piecu;

 (1.3) ogólnie – ten, kto coś spala

 (1.4) daw. podpalacz

 (1.5) daw. przen. ten, kto jeździ samochodem

Wiktionary

Palacz – pracownik obsługujący palenisko pieca lub kotła. Tradycyjne określenie pracownika obsługującego parowóz na kolei oraz palacza w kotłowniach miejskich i na statkach lub okrętach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W naszej firmie nie zatrudniamy palaczy, bo dyrektor kaszle od dymu papierosowego.

 (1.2) Przez kilka miesięcy pracowałem jako palacz w kotłowni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpalat͡ʃ, AS: palač

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palarnia ż., podpalacz m., palnik m.

:: fż. palaczka ż.

 czas. palić, rozpalać

 przym. palny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) palący, fajczarz; reg. śl. kurzok

 (1.2) daw. palicz, palarz

 (1.5) automobilista

Wiktionary


palaczka

1. kobieta nałogowo paląca tytoń lub podobne używki;
2. pracowniczka podtrzymująca ogień w piecach hutniczych, kotłach parowych lub systemach ogrzewających


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta, która pali (np. papierosy, tytoń, opium itp.)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Moja babcia jest nałogową palaczką, potrafi wypalić nawet dwie paczki dziennie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlat͡ʃka, AS: palačka

Wiktionary

Powiązane:

 czas. palić ndk., rozpalać ndk., rozpalić dk., wypalić dk., wypalać dk., przypalić dk., przypalać ndk., podpalić dk., podpalać ndk.

 rzecz. palnik m., palenie n., rozpalenie n., rozpalanie n., wypalenie n., wypalanie n., przypalenie n., przypalanie n., podpalenie n., podpalanie n.

:: fm. palacz m.

 przym. palny, palnikowy

Wiktionary


palade

Palade − wieś w Estonii, w prowincji Hiuma, w gminie Pühalepa.

Wikipedia


paladyn

sławny, znakomity rycerz będący zazwyczaj także ulubieńcem panującego


SJP.pl

Nie mylić z: Palatyn.

Paladyn (łac. "palatinus", wł. "paladino") – wybitny rycerz, wzór cnót rycerskich.

Określeniem tym w literaturze średniowiecznej nazywano niektórych, archetypicznych wojowników, najczęściej 12 parów Karola Wielkiego (stanowiących zarazem jego drużynę przyboczną). Nazwa pochodzi od łacińskiego słowa "comes palatinus" ("hrabia pałacowy"), oznaczającego zarządcę dworu królewskiego, który zastępował monarchę przy wydawaniu sądów.

Wikipedia


paladynka

→ paladyn


SJP.pl

Patrz:

paladyn

paladyński

→ paladyn


SJP.pl

Patrz:

paladyn

palafit

rodzaj obronnego osiedla na palach, budowanego na przybrzeżnych wodach jezior i rzek


SJP.pl

Pa

Wikipedia


palajski

język palajski: martwy język z terenów starożytnej Anatolii i terenów graniczących z Azją Mniejszą, zaliczany wraz z językiem luwijskim do grupy języków hetyckich


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dosł. staroż. związany z krainą Pala w Anatolii

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język palajski, należący do języków anatolijskich;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pala ż.

Wiktionary


palak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Palak – pilot Wojska Polskiego
  • Witold Palak – polski podróżnik
  • Zofia Palak – polska pedagog
  • Palakou
  • Polak
  • Polok

Wikipedia


palankin

rodzaj krytej lektyki z Dalekiego Wschodu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) ozdobna lektyka z dachem i firankami

Wiktionary

Palankin (ben. পালকি) – dawny środek transportu w formie krytej lektyki zaopatrzonej w dach i firanki, używany na Dalekim i Środkowym Wschodzie, w szczególności w Indiach i Chinach. Noszony był przez tragarzy za pomocą drążków. W przypadku długich podróży do obsługi palankinu najmowano trzy zmiany tragarzy – do 12 osób – oraz jednego tragarza do niesienia bagażu.

Wikipedia


palant

1. gra polegająca na podbijaniu piłeczki kijem;
2. kij do tej gry; piłatyk, podbijak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) sport. zespołowa gra na punkty z użyciem drewnianego kija i gumowej piłeczki;

 (1.2) sport. reg. zespołowa gra na punkty z użyciem drewnianego kija i tzw. kluchy

 (1.3) sport. kij służący do grania w palanta (1.1-2)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) pot. obraźliwy zwrot do mężczyzny, który wzbudza lekceważenie lub pogardę

Wiktionary

Palant – zespołowa gra na punkty z użyciem drewnianego kija i piłeczki. Podobne gry to niemiecki Schlagball, rosyjska łapta, fińskie pesäpallo oraz rumuńska oina.

Wikipedia

Przykłady

 (2.1) Miałem do wyboru: siedzieć pod bombami jak palant lub walczyć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpalãnt, AS: palãnt

Wiktionary

Powiązane:

 przym. palantowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk szlagbal

 (1.2) kujawy|klucha.

 (1.3) podbijak

 (2.1) pot. dureń, głąb, głupek, pacan, patafian, skurczybyk; wulg. chuj, dupek, fiut, kutafon

Wiktionary


palantka

→ palant; idiotka, kretynka


SJP.pl


palantowy

przymiotnik od: palant


SJP.pl


palarka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) urządzenie do palenia ziaren kawy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlarka, AS: palarka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palenie

 czas. palić

 przym. palny

Wiktionary


palarnia

1. pomieszczenie lub miejsce przeznaczone do palenia tytoniu;
2. zakład, w którym następuje proces przetwarzania produktów roślinnych przez palenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wydzielone pomieszczenie przeznaczone do palenia papierosów, tytoniu (obok miejsc, w których nie wolno palić)

 (1.2) miejsce, w którym robi się/wytwarza coś dzięki procesowi palenia

Wiktionary

Palarnia – według definicji Komisji Zdrowia Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej: „wyodrębnione konstrukcyjnie od innych pomieszczeń i ciągów komunikacyjnych pomieszczenie, odpowiednio oznaczone, służące wyłącznie do palenia tytoniu zaopatrzone w wywiewną wentylację mechaniczną lub system filtracyjny w taki sposób, aby dym tytoniowy nie przenikał na zewnątrz”.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wydaje mi się, że nauczycielki spędzają prawie całe przerwy w palarni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlarʲɲa, AS: palarʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palacz mos., palnik mrz., palenie n.

 czas. palić ndk., rozpalać ndk.

 przym. palny

Wiktionary


palatalizacja

zmiękczanie spółgłoski na skutek wzniesienia środkowej części języka ku podniebieniu twardemu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fonet. zjawisko wymowy polegające na zmiękczaniu spółgłoski, czyli na dodawaniu artykulacji środkowopodniebiennej, pod wpływem sąsiadującej z nią samogłoski;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dyspalatalizacja ń przed wymienionymi spółgłoskami pociąga za sobą jako zjawisko hiperpoprawne wtórną palatalizację w tej samej pozycji n, np. powińszowanie, lańca, rozłańczać, jutrzeńka.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. palatalizować ndk., spalatalizować dk.

 rzecz. palatalizowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zmiękczenie

Wiktionary


palatalizować

o spółgłosce: ulegać zmiękczaniu na skutek wzniesienia środkowej części języka ku podniebieniu twardemu


SJP.pl


palatalność

miękkość spółgłosek uzyskana poprzez wzniesienie środkowej części języka ku podniebieniu twardemu


SJP.pl


palatalny

o spółgłosce: miękki poprzez wzniesienie środkowej części języka ku podniebieniu twardemu


SJP.pl


palatium

starożytny lub wczesnośredniowieczny pałac albo twierdza, zamek, szczególnie z rozbudowanym systemem fortyfikacji; palacjum (rzadziej)


SJP.pl

Palatium (wzgórze rzymskie Palatyn) – nazwa używana dla określenia starożytnego lub średniowiecznego głównego budynku zamku (niem. "Palas"), pałacu cesarza, króla lub biskupa. W budynku znajdowały się: sala reprezentacyjna, komnaty władcy i na ogół kaplica zamkowa.

Wikipedia


palatografia

metoda badań fonetycznych oparta na analizie śladów kontaktów języka z podniebieniem twardym przy wymawianiu głosek; umiejętność robienia i odczytywania palatogramów


SJP.pl

Palatografia ( palatum „podniebienie” + γράφω "gráphō" „piszę”) – metoda badawcza w fonetyce polegająca na badaniu artykulacji dźwięków przez obserwowanie kontaktu podniebienia górnego z językiem podczas artykulacji. Badania przeprowadza się albo metodą tradycyjną, albo elektroniczną – ten dział nosi nazwę elektropalatografii.

Wikipedia


palatograficzny

dotyczący palatografii


SJP.pl


palatogram

wykres przedstawiający zasięg i rodzaj kontaktów górnej powierzchni języka z podniebieniem twardym w czasie wymawiania poszczególnych głosek


SJP.pl


palatum

z łaciny: podniebienie (górna część jamy gębowej kręgowców)


SJP.pl


palatyn

w historii zastępca władcy zarządzający wojskiem; wojewoda


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. średniowieczny zarządca dworu królewskiego;

 (1.2) hist. namiestnik księcia w średniowiecznej Polsce

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Palatyn (wzgórze)
  • palatyn (tytuł)
  • palatynat (ujednoznacznienie)

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) W okresie wczesnopiastowskim trudno jeszcze o nich mówić, bowiem palatynowie byli bardziej urzędnikami książęcego dworu niż państwa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palatynat m., Palatyn m.

 przym. palatyński, palatynacki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) komes pałacowy

Wiktionary


palatynacki

→ Palatynat; palatyński


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Palatynatem, dotyczący Palatynatu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palatyn mos., Palatynat mrz., Palatyn mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) palatyński, daw. falcgrafski

Wiktionary


palatynat

1. urząd, godność palatyna;
2. ziemia, prowincja na dawnych terenach niemieckich podlegająca władzy palatyna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. kraina historyczna w zachodnich Niemczech, położona na zachód od Renu;

Wiktionary

Palatynat ( "Pfalz"), historycznie także Palatynat Reński ("Rheinpfalz") – kraina historyczna w zachodnich Niemczech na zachód od Renu. Obecnie wchodzi w skład kraju związkowego Nadrenia-Palatynat i części Badenii-Wirtembergii (Heidelberg).

Główne miasta: Ludwigshafen am Rhein, Kaiserslautern, Frankenthal (Pfalz), Neustadt an der Weinstraße, Landau in der Pfalz, Heidelberg, Spira, Mannheim, Pirmasens, Zweibrücken.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bieg wypadków wskazuje jednak, że udzielenie wydatnej pomocy Palatynatowi w ówczesnej sytuacji militarnej, wobec słabości sił badeńskich, spowodowałoby natychmiastowy marsz naprzód stojącego nad Neckarem korpusu wojsk gen. Peuckera i zamiast Palatynatu – Badenia znalazłaby się w ręku wroga.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. palatynacki, palatyński

 rzecz. Palatyn mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Palatynat Reński

Wiktionary


palatynka

szeroki szal (bądź pelerynka), używany przez panie w XVII-XVIII w.


SJP.pl


palatynoza

organiczny związek chemiczny, izomer sacharozy używany głównie w przemyśle spożywczym; izomaltuloza


SJP.pl


palatyńczyk

mieszkaniec Palatynu (wzgórza w starożytnym Rzymie)


SJP.pl


palatyński

1. → Palatyn;
2. → Palatynat; palatynacki


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. związany z osobą lub tytułem palatyna, dotyczący palatyna

 (1.2) związany z Palatynatem, dotyczący Palatynatu

 (1.3) hist. związany z Palatynem, dotyczący Palatynu (wzgórza w Rzymie)

przymiotnik dzierżawczy

 (2.1) należący do palatyna

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Co do księstwa Dwóch Mostów, to drogą sukcesji przypadło ono – jak już wspomnieliśmy – Gustawowi Samuelowi Leopoldowi z palatyńskiego rodu Wittelsbachów.

 (1.3) Dla mnie same pałace palatyńskie nie byłyby mieszkaniem godnym ciebie, więc chciałbym także, by ci nie brakło niczego z tych ozdób i wygód, do których z dzieciństwa przywykłaś.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palatyn mos., Palatyn mrz., Palatynat mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) daw. falcgrafski

Wiktionary


palatyństwo

urząd, funkcja palatyna (władcy)


SJP.pl


palau

język urzędowy Palau


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. jedno z wyspiarskich państw położonych w Oceanii;

 (1.2) geogr. miejscowość we Włoszech;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub żeński

 (2.1) geogr. rdzenny mieszkaniec Palau (1.1)

Wiktionary

Palau, Republika Palau ( Republic of Palau, Belau, Beluu er a Belau) – wyspiarskie państwo samorządowe, stowarzyszone ze Stanami Zjednoczonymi, położone na Oceanie Spokojnym, w Oceanii oraz w Mikronezji, ok. 1160 km na południe od Guam, ok. 800 km na wschód od Filipin i 3200 km na południe od Tokio. Obejmuje zachodnią część archipelagu Karolinów oraz 4 pojedyncze wyspy koralowe (Sonsorol, Merir, Pulo Anna i Tobi) i atol Helen (łącznie ponad 250 wysp).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Stolicą Palau jest miasto Ngerulmud na wyspie Babelthuap.

 (2.1) Tradycyjnymi zajęciami Palau są rybołówstwo oraz uprawa palmy kokosowej i trzciny cukrowej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpalaw, AS: palau̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palauańczyk mos., Palauanka ż., palau m.

 przym. palauski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ofic. Republika Palau

 (2.1) Palauańczyk

Wiktionary


palauanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obywatelka Palau

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palau n.

:: fm. Palauańczyk mos.

 przym. palauski

Wiktionary


palauańczyk

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obywatel Palau

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palau n.

:: fż. Palauanka ż.

 przym. palauski

Wiktionary


palauski

→ Palau (państwo na Oceanie Spokojnym)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Palau, dotyczący Palau

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palau n., Palauańczyk mos., Palauanka ż.

Wiktionary


palawan

wyspa archipelagu filipińskiego


SJP.pl

Pa

Wikipedia


palawański

→ Palawan (wyspa archipelagu filipińskiego)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Palawanem, dotyczący Palawanu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palawan mrz.

Wiktionary


palawer

rzadko o nonsensie, bzdurze, głównie w odniesieniu do czyjejś niefortunnej, absurdalnej wypowiedzi


SJP.pl


palba

strzelanina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. strzelanina

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpalba, AS: palba

Wiktionary


palcacik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od palcat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie palcat, lecz tylko mały palcacik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palcat m.

Wiktionary


palcat

1. dawniej: kij używany do ćwiczeń w szermierce
2. gruby kij
3. krótki, sztywny bacik do poganiania konia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jeźdz. krótki pejcz do dyscyplinowania konia wierzchowego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Palcat – szpicruta, krótki bat skokowy
  • Palcat – broń drzewcowa

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpalt͡sat, AS: palcat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. palcacik mrz.

Wiktionary


palcatka

drewniana, lekko zakrzywiona pałeczka używana do gry na cymbałach lub podobnych instrumentach


SJP.pl


palcatować

dawniej: bić palcatem (kijem)


SJP.pl


palcaty

1. dawniej: kij używany do ćwiczeń w szermierce
2. gruby kij
3. krótki, sztywny bacik do poganiania konia


SJP.pl


palce

część buta


SJP.pl


palcochodne

o cechach palcochodnych (ssaków, które stojąc, chodząc lub biegając, nie podpierają się całą powierzchnią stóp lecz używają jedynie pewnych odcinków palców)


SJP.pl


palcochodność

przystosowanie jakiegoś zwierzęcia polegające na przenoszeniu ciężaru ciała podczas chodzenia lub biegania tylko na palcach


SJP.pl


palcochodny

o cechach palcochodnych (ssaków, które stojąc, chodząc lub biegając, nie podpierają się całą powierzchnią stóp lecz używają jedynie pewnych odcinków palców)


SJP.pl


palcochód

zwierzę, które podczas przemieszczania się przenosi ciężar ciała tylko na palce


SJP.pl


palcoskrzydłowce

takson obejmujący ogół gadów latających z okresu jurajskiego i kredowego


SJP.pl


palcoskrzydłowiec

gad latający z okresu jurajskiego i kredowego


SJP.pl


palcoskrzydły

mający błony rozpięte między palcami, służące do latania


SJP.pl


palcowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|palcować.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • palcowanie – we fryzjerstwie, jedna z dwóch podstawowych technik strzyżenia włosów z wykorzystaniem nożyczek zwykłych lub maszynki do strzyżenia i wąskiego grzebienia.
  • palcowanie (aplikatura) – w muzykologii, sposób układania palców oraz zapis kolejności użycia palców podczas gry na instrumencie muzycznym.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. palcówka ż., palec mrz.

 czas. palcować ndk.

Wiktionary


palcowaty

przypominający kształtem ludzki palec


SJP.pl


palcować

1. przebierać, uderzać palcami podczas gry na jakimś instrumencie klawiszowym;
2. brudzić jakąś powierzchnię pozostawiając na niej odciski palców


SJP.pl


palcownik

rodzaj ssaka z rodziny lotopałankowatych


SJP.pl

Palcownik ("Dactylopsila") – rodzaj ssaków z rodziny lotopałankowatych (Petauridae).

Wikipedia


palcowy

przymiotnik od: palec


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z palcem, dotyczący palca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paluszek mrz., palec m., palcówka ż.

Wiktionary


palcozrost

wrodzona wada polegająca na zrośnięciu co najmniej dwóch palców dłoni lub stóp; syndaktylia


SJP.pl


palczak

1. rybka o długości 8-12 cm;
2. ssak będący jedynym przedstawicielem rodziny o tej samej nazwie, zwierzę wielkości kota, o dużych oczach i głowie, długich palcach, pazurach i ogonie; palczak madagaskarski; aj-aj


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Palczak madagaskarski – gatunek ssaka naczelnego
  • Adam Palczak – polski ekonomista i polityk, poseł na Sejm
  • Edward Palczak – polski inżynier mechanik
  • Palczakowate – monotypowa rodzina ssaków naczelnych

Wikipedia


palczakowate

o cechach palczakowatych (rodzina ssaków)


SJP.pl

Palczakowate (Daubentoniidae) – monotypowa rodzina ssaków naczelnych z infrarzędu palczakokształtnych (Chiromyiformes) w podrzędzie lemurowych (Strepsirrhini).

Wikipedia


palczakowaty

o cechach palczakowatych (rodzina ssaków)


SJP.pl


palczasto

przysłówek

 (1.1) w kształcie rozstawionych palców

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palec m., paluszek m., palczatka ż.

 przym. palczasty

Wiktionary


palczasty

1. taki, który ma palce;
2. taki, który ma kontur dłoni z rozstawionymi palcami


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) mający palce

 (1.2) będący w kształcie zbliżonym do dłoni z rozstawionymi palcami

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Dziecko - zaczytane - nie drgnęło. Wtedy chwyciła palczasty, ostry liść palmowy i przysunęła się cicho do córki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palec m., paluszek m., palczatka ż., palcówka ż.

 przysł. palczasto

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) dłoniasty

Wiktionary


palczatka

roślina z rodziny traw, uprawiana głównie w Afryce i na terenach krajów euroazjatyckich ze względu na zawartość olejków eterycznych; cytronela


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. roślina z rodziny trawy o liściach wąskich, szarozielonych i okrytych włoskami, mająca wiechę złożoną palczasto

Wiktionary

Palczatka ("Cymbopogon" K. P. J. Spreng.) – rodzaj traw z rodziny wiechlinowatych ("Poaceae"). Należą do niego 52 gatunki. Występują na obszarach o klimacie ciepłym w Azji Południowej, Afryce, Ameryce Południowej i Środkowej, południowej części Ameryki Północnej, Australii, na wyspach Oceanu Indyjskiego i Spokojnego, w Europie tylko w Czarnogórze.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. palec m.

 przym. palczasty

 przysł. palczasto

Wiktionary


palczewice

Palczewice (do 1945 niem. "Palzwitz, przejściowo Przybrzezie") – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie sławieńskim, w gminie Darłowo nad jeziorem Kopań.

Wieś jest sołectwem. W Palczewicach znajdują się Park Dworski, będący pozostałością po dworze, świetlica i bezpośrednie dojście do jeziora z niewielką linią brzegową.

Wikipedia


palczewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Palczewski – polski polityk
  • Jewgienij Palczewski – rosyjski wojskowy
  • Juliusz Palczewski – polski anglista
  • Krzysztof Palczewski (biochemik) – polski farmakolog
  • Krzysztof Palczewski (muzyk) – polski klawiszowiec rockowy
  • Stanisław Palczewski – polski działacz antykomunistyczny

Wikipedia


palczowice

Palczowice – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie oświęcimskim, w gminie Zator.

Prywatna wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie śląskim województwa krakowskiego.

Wikipedia


palczywość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zgaga

Wiktionary


palcówa

zgrubienie od: palcówka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zgrub. od: palcówka

Wiktionary


palcóweczka

pieszczotliwie: palcówka (zaspokajanie potrzeb seksualnych poprzez penetrację, pieszczoty przy użyciu palców)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: palcówka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalt͡suˈvɛt͡ʃka, AS: palcuvečka

Wiktionary


palcówka

1. krótkie ćwiczenie muzyczne dla wyrobienia technicznej biegłości palców;
2. w grach karcianych: wybór jednego z alternatywnych wariantów rozgrywki, podjęty bez żadnych logicznych przesłanek;
3. zaspokajanie potrzeb seksualnych poprzez penetrację, pieszczoty przy użyciu palców;
4. w żargonie wędkarskim: sztuczna muszka wykonana domowym sposobem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. ćwiczenie palców w celu nabrania biegłości w operowaniu nimi podczas gry

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. dokument osobisty z odciskiem palca

 (1.3) pot. pobudzanie narządów płciowych palcami

 (1.4) jęz. daktylologia

 (1.5) spoż. cienka, twarda, podsuszana kiełbasa z mięsa wieprzowego;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Palcówka – polska nazwa niemieckiego dowodu osobistego, wprowadzonego na terenach okupowanej Polski w 1939
  • Palcówka – rodzaj cegły
  • Palcówka – sposób gry na gitarze
  • Palcówka – forma zachowań seksualnych
  • Palcówka – kiełbasa wieprzowa
  • palcówka – potoczne określenie błędu podczas pisania tekstu na maszynie do pisania lub klawiaturze komputera, polegające na przypadkowym użyciu błędnego klawisza

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nauczyciel na każdej lekcji zadaje mi nową palcówkę do nauczenia się.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: palˈt͡sufka, AS: palcufka

Wiktionary

Powiązane:

 czas. palcować ndk.

 przym. palcowy, palczasty

 rzecz. palcowanie n., palec mrz., paluszek mrz.

Wiktionary


pale

forma rzeczownika.

 (1.1) M., B. plural|pal.

 (1.2) C., Ms. lp. od pała

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pale – dyscyplina sportowa uprawiana w starożytnej Grecji, zapasy
  • Pale – miasto w Bośni i Hercegowinie
    • Pale – gmina w Bośni i Hercegowinie
  • Pale – wieś w Bośni i Hercegowinie, w Republice Serbskiej, w gminie Srebrenica
  • Palé – wieś i gmina na Węgrzech
  • Pale – historyczny obszar w Irlandii

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpalɛ, AS: pale

Wiktionary


palearktyczny

związany z Palearktyką, odnoszący się do Palearktyki, występujący na terenach Palearktyki


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) geogr. zool. związany z Palearktyką, dotyczący Palearktyki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palearktyka ż.

Wiktionary


palearktyka

obszar zoogeograficzny obejmujący Europę, północną Afrykę i Azję po Himalaje oraz dział wodny rzek Jangcy i Huang He


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geogr. zool. najrozleglejszy lądowy rejon zoogeograficzny, leżący w obrębie Holarktyki, a obejmujący całą Europę, północną i środkową Azję oraz północną Afrykę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Występuje w całej Palearktyce norniki bure stają się plagaagą upraw roślinnych.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. palearktyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kraina palearktyczna

Wiktionary


palec

1. jeden z najczęściej pięciu członków zakańczających dłoń, stopy człowieka lub kończyny u zwierząt;
2. część rękawicy okrywająca palec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) u człowieka i zwierzęcia: jedno z pięciu cienkich zakończeń dłoni lub stopy

 (1.2) techn. element maszyny w kształcie sztyftu, który służy do przekazywania ruchu

 (1.3) część rękawiczki przykrywająca palce (1.1)

 (1.4) daw. kciuk

 (1.5) stpol. tyczka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Palec (anatomia)
    • palec ręki
    • palec stopy
  • palec – element maszyny służący do przenoszenia ruchu
  • palec cynkowy – pojęcie z zakresu biologii molekularnej
  • Palec – ostaniec w grupie Ostańców Jerzmanowickich na Wyżynie Olkuskiej
  • Palec – skała w szczytowych partiach Kasprowego Wierchu
  • Palec – skała w Dolinie Bolechowickiej na Wyżynie Częstochowskiej
  • Palec – skała w grupie skał Kroczyckich na Wyżynie Częstochowskiej
  • Palec – turnia w Pośrednim Wierszyku w słowackich Tatrach Wysokich

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Skaleczyłam się w mały palec podczas krojenia chleba.

 (1.3) Jakie śmieszne rękawiczki - każdy palec w innym kolorze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpalɛt͡s, AS: palec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paluch mrz., palcowanie n., palcówka ż., paliczek mrz.

:: zdrobn. paluszek mrz.

:: zgrub. paluch mrz.

 czas. palcować ndk.

 przym. palcowy, palczasty

 przysł. palczasto

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. parst

 (1.4) kciuk

Wiktionary


paleciak

potocznie: ręczny wózek widłowy do transportu bliskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. ręczny wózek do przewożenia palet wyposażony w podnośnik hydrauliczny;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleta ż., paletka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wózek paletowy

Wiktionary


palecznik

rodzaj roślin okrytonasiennych z rodziny krępieniowatych


SJP.pl


paleczny

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bogusław Paleczny (ur. 9 maja 1959 w Szczecinie, zm. 2 czerwca 2009 w Tarnowskich Górach) – polski duchowny katolicki, kamilianin, działacz społeczny na rzecz pomocy bezdomnym, autor muzyki religijnej...
  • Piotr Paleczny (ur. 10 maja 1946 w Rybniku) – polski pianista i pedagog muzyczny.
  • Tadeusz Paleczny (ur. 18 sierpnia 1955 w Wadowicach) – socjolog kultury, narodu i stosunków etnicznych.

Wikipedia


palej

nazwisko


SJP.pl


palembang

miasto w Indonezji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Indonezji w południowej części Sumatry;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Powiązane:

 przym. palembański

Wiktionary


palembański

dotyczący Palembangu, miasta w Indonezji


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Palembangiem, dotyczący Palembangu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po palembańskiej konferencji przywódców religijnych Biuro Polityczne KC PKI (= Partai Komunis Indonesia, Komunistyczna Partia Indonezji) wydało oświadczenie wzywające do zaniechania prowokacyjnych akcji, które zagrażają jedności kraju.

 (1.1) W skutek jednej z najważniejszych umów ustąpiono wyspę Banka (= Bangka), należącą dotychczas do sułtana palembańskiego, posiadającego najwygodniejsze położenia dla ułatwienia handlu naszego z Chinami uwsp..

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palembang mrz.

Wiktionary


palemka

niewielka palma


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: palma

 (1.2) mała palma

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Kobieta codziennie podlewała palemkę posadzoną na wiosnę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palma ż., palmiarnia ż., palmiczka ż., palmowce lm nm., palmowe lm nm., palmy lm nm.

 przym. palmowy

Wiktionary


palemon

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) historyczne imię męskie;

Wiktionary

Palemon – imię męskie pochodzenia greckiego, którego patronem jest pustelnik z czasów cesarza Dioklecjana, przyjaciel i mistrz św. Pachomiusza.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Palemon obchodzi imieniny 11 stycznia.

 (1.1) Bez wątpienia gusła pogańskie i ustawiczne ogniopalenie były wprowadzone przez Palemona na Żmudź i do Litwy (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palemon m.

:: fż. Palemona ż.

 przym. Palemonowy

Wiktionary


palencia

Palencia – miasto w północnej Hiszpanii, w regionie Kastylia i León, nad rzeką Carrión (dorzecze Duero), ośrodek administracyjny prowincji Palencia. Około 82 tys. mieszkańców (2007).

Ośrodek przemysłowo-handlowy regionu rolniczego głównie za sprawą uprawy zbóż. W mieście istnieje dość rozwinięty przemysł szczególnie: maszynowy, metalowy, włókienniczy i spożywczy. Węzeł kolejowy i drogowy, także ośrodek turystyczny.

Wikipedia


palenica

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • palenica – rodzaj pieczywa
  • Palanycia – ukraiński dron rakietowy
  • Palenica (624 m) – szczyt w Beskidzie Makowskim
  • Palenica (661 m) – szczyt w Beskidzie Małym (nad Krzeszowem)
  • Palenica (767 m) – szczyt w Beskidzie Małym
  • Palenica (ok. 640 m) – szczyt w Beskidzie Małym (nad Ponikwią)
  • Palenica (807 m) – szczyt w Beskidzie Sądeckim
  • Palenica (688 m) – szczyt w Beskidzie Śląskim, w Bielsku-Białej
  • Palenica (742 m) – szczyt w Beskidzie Śląskim, w Kamesznicy
  • Palenica (752 m) – szczyt w Beskidzie Śląskim, w masywie Skrzycznego
  • Palenica (672 m) – szczyt w Beskidzie Śląskim, w Ustroniu
  • Palenica (1343 m) – szczyt w Beskidzie Żywieckim, w Grupie Pilska

Wikipedia


palenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) proces spalania, palenia się

 (1.2) zwyczaj palenia papierosów, tytoniu

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Palenie zapałek dawało mi zawsze ogromną frajdę.

 (1.2) Jedyną rzeczą u babci, która mnie zawsze denerwowała, było jej notoryczne palenie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlɛ̃ɲɛ, AS: palẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paliwo n., palarnia ż., palacz ż., palaczka ż., palnik mrz., palarka ż., palność ż., zapalenie n., palący m., spalanie n., spalenie n., zapałka ż., przypalenie n.

 czas. odpalić, odpalać, palić ndk., spalić dk., wypalać ndk., wypalić dk., podpalać ndk., podpalić ndk., zapalać ndk., zapalić ndk.

 przym. palny, palący

 ims. palący

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spalanie

Wiktionary


palenisko

główna część pieca, przeznaczona do spalania paliwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) techn. część pieca lub urządzenia, w którym pali się ogień

Wiktionary

Palenisko – część pieca lub kotła, w którym odbywa się spalanie paliwa, przystosowana do wielokrotnego użytkowania.

Palenisko zazwyczaj składa się z komory spalania, którą wykłada się najczęściej materiałem odpornym na działanie wysokiej temperatury, np. ceramicznym oraz z rusztu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z mapy, którą Tian rozłożył na kolanach i studiował w migotliwym świetle paleniska, wynikało, że ujechali z siedemdziesiąt kilometrów i że przez najbliższe dwieście kilometrów nie ma możliwości zmiany trasy. Trzeba jechać na Agryz i Iżewsk.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. palić, wypalać

 przym. palny, paleniskowy

Wiktionary


paleniskowy

przymiotnik od: palenisko; będący częścią paleniska lub w jakikolwiek inny sposób odnoszący się do paleniska


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do paleniska, mający związek z paleniskiem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palenisko n.

Wiktionary


palenque

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Palenque – miasto w Ekwadorze, w prowincji Los Ríos
  • Palenque – kanton w Ekwadorze, w prowincji Los Ríos
  • Palenque – miasto w Meksyku, w stanie Chiapas
  • Park Narodowy Palenque – stanowisko archeologiczne położone w stanie Chiapas w Meksyku.

Wikipedia


paleo

dieta paleo - dieta oparta na żywności spożywanej przez ludzi pierwotnych: mięsie, warzywach, owocach, orzechach, bez produktów przetworzonych


SJP.pl


paleo-

przedrostek

 (1.1) pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na ich związek znaczeniowy z dawnymi czasami, prehistorią

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlɛɔ, AS: paleo

Wiktionary


paleoamerykański

odnoszący się do Metysów zamieszkujących obecnie terytorium obu Ameryk, głównie Ameryki Południowej


SJP.pl


paleoantropolog

specjalista, naukowiec zajmujący się badaniem budowy i rozwoju człowieka żyjącego w okresie prehistorycznym oraz badaniem przyczyn ewolucji tego człowieka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) antrop. biol. badacz zajmujący się opisaniem ewolucji człowieka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Teraz paleoantropologom z Republiki Południowej Afryki i Szwecji udało się ponownie przesunąć wiek homo sapiens i to aż o 170 tysięcy lat.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleoantropologia ż.

 przym. paleoantropologiczny

Wiktionary


paleoantropologia

nauka zajmująca się badaniem budowy i rozwoju człowieka żyjącego w okresie prehistorycznym oraz badaniem przyczyn ewolucji tego człowieka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) antrop. biol. nauka o ewolucji człowieka;

Wiktionary

Paleoantropologia (gr. "palaiós" „stary, dawny”; "ánthrōpos" „człowiek”; "lógos" „słowo, nauka”) – dział antropologii zajmujący się zróżnicowaniem kopalnych form przedludzkich i ludzkich oraz ich filogenezą. Wyróżnia się dwie podstawowe gałęzie tej nauki:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kreacjoniści ignorują dorobek współczesnej paleoantropologii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛɔãntrɔpɔˈlɔɟja, AS: paleoãntropoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleoantropolog mos.

 przym. paleoantropologiczny

Wiktionary


paleoantropologiczny

związany z paleoantropologią, dotyczący, odnoszący się do paleoantropologii


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) antrop. biol. związany z paleoantropologią, dotyczący paleoantropologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleoantropologia ż., paleoantropolog mos.

Wiktionary


paleoarchaik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. jeden z okresów geologicznych;

Wiktionary

Paleoarchaik (ang. "Paleoarchean")

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈlɛɔarˈxajik, AS: paleoarχai ̯ik

Wiktionary


paleoastronauta

osoba zajmująca się teoriami zakładającymi lądowanie na Ziemi w minionych epokach przedstawicieli cywilizacji pozaziemskich; paleoastronautyk


SJP.pl


paleoastronautyczny

→ paleoastronautyka


SJP.pl

Patrz:

paleoastronautyka

paleoastronautyk

nauka formułująca hipotezy zakładające lądowanie na Ziemi w minionych epokach przedstawicieli cywilizacji pozaziemskich


SJP.pl


paleoastronautyka

nauka formułująca hipotezy zakładające lądowanie na Ziemi w minionych epokach przedstawicieli cywilizacji pozaziemskich


SJP.pl

Paleoastronautyka, starożytni astronauci – pseudonauka, której przedmiotem zainteresowania jest hipoteza zakładająca, że w prehistorii i starożytności na Ziemi dochodziło do kontaktów między ludźmi a przedstawicielami inteligentnego życia pozaziemskiego (kosmitami). Jej zwolennicy sugerują, że kontakt ten znacząco wpłynął na rozwój ziemskiej kultury, technologii, religii i biologii.

Wikipedia


paleoaustralijczyk

przedstawiciel prymitywnej grupy istot człowiekowatych, żyjący w okresie plejstocenu na terenach Australii i Nowej Zelandii


SJP.pl


paleoaustralijski

należący do paleoaustralijczyka lub charakterystyczny dla paleoaustralijczyka, właściwy paleoaustralijczykowi


SJP.pl


paleoazjata

przedstawiciel ciemnoskórej rasy antropologicznej występującej na terenach północnej Azji


SJP.pl


paleoazjatycki

odnoszący się do przedstawicieli ciemnoskórej rasy antropologicznej występującej na terenach północnej Azji; paleosyberyjski


SJP.pl


paleobiogeograf

specjalista badający rozmieszczenie zwierząt i roślin w różnych okresach geologicznych


SJP.pl


paleobiogeografia

nauka zajmująca się badaniem występowania różnych organizmów na Ziemi w różnych okresach geologicznych oraz omawianiem czynników wpływających na rozmieszczenie tych organizmów


SJP.pl

Paleobiogeografia – nauka zajmująca się rozmieszczeniem organizmów roślinnych i zwierzęcych na Ziemi w minionych epokach geologicznych.

Istnienie zróżnicowania paleobiogeograficznego na Ziemi jest cechą fanerozoiku. W prekambrze właściwie wszystkie taksony miały rozmieszczenie globalne.

Wikipedia


paleobiogeograficzny

związany z paleobiogeografią, dotyczący, odnoszący się do paleobiogeografii


SJP.pl


paleobiolog

specjalista, naukowiec badający zależności między budową organizmów kopalnych, a ich funkcjami, przystosowaniem do środowiska i związkami z innymi organizmami tego okresu geologicznego


SJP.pl


paleobiologia

kierunek w paleontologii badający zależności między budową organizmów kopalnych a ich funkcjami, przystosowaniem do środowiska i powiązaniami z innymi organizmami tego okresu geologicznego


SJP.pl

Paleobiologia – nurt w paleontologii zajmujący się biologiczną interpretacją danych paleontologicznych.

Mianem paleobiologii określana też bywa sama paleontologia, gdy zajmuje się zagadnieniami biologicznymi, a nie systematyką.

Wikipedia


paleobiologiczny

związany z paleobiologią, dotyczący, odnoszący się do paleobiologii


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) biol. związany z paleobiologią, dotyczący paleobiologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleobiologia ż.

Wiktionary


paleobiolożka

→ paleobiolog


SJP.pl

Patrz:

paleobiolog

paleobotaniczka

→ paleobotanik


SJP.pl

Patrz:

paleobotanik

paleobotaniczny

związany z paleobotaniką, dotyczący, odnoszący się do paleobotaniki


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z paleobotaniką, dotyczący paleobotaniki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleobotanika ż., paleobotanik mos.

Wiktionary


paleobotanik

specjalista, naukowiec badający skamieniałości roślin występujących niegdyś na Ziemi oraz zajmujący się wyjaśnianiem sposobów przystosowania się tych roślin do środowiska i ich rozwoju


SJP.pl


paleobotanika

nauka badająca skamieniałości roślin występujących niegdyś na Ziemi oraz wyjaśniająca sposoby przystosowania się tych roślin do środowiska i ich rozwój; paleofitologia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nauka o roślinach kopalnych;

Wiktionary

Paleobotanika – dział paleontologii zajmujący się morfologią porównawczą, anatomią i rozmieszczeniem roślin kopalnych żyjących w minionych epokach geologicznych, których szczątki dotrwały do naszych czasów w postaci skamieniałości nasion, owoców, pyłku, zarodników, liści i fragmentów organów wegetatywnych, np.: pni, korzeni, kory oraz odcisków i ośródek.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Badania prowadzone w Zakładzie Paleobotaniki obejmują historię rozwoju flory i przemiany szaty roślinnej w oparciu o metodę analizy pyłkowej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛɔbɔˈtãɲika, AS: paleobotãńika

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleobotanik m.

 przym. paleobotaniczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paleofitologia

Wiktionary


paleocen

najstarsza epoka paleogenu i jednocześnie pierwsza epoka starszego trzeciorzędu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. najstarsza epoka paleogenu

 (1.2) geol. najniższy oddział paleogenu

Wiktionary

Paleocen (ang. "Paleocene")

Nazwa pochodzi z połączenia słów παλαιός ("palaios" – stary) i καινός ("kainos" – nowy).

Wikipedia

Powiązane:

 przym. paleoceński

Wiktionary


paleoceński

przymiotnik od: paleocen


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) geol. dotyczący paleocenu, związany z paleocenem, występujący lub powstały w paleocenie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleocen m.

Wiktionary


paleochrześcijański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do pierwszych chrześcijan, związany z pierwszymi chrześcijanami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W muzeum we wnętrzu prawej nawy bazyliki konstantyńskiej prezentowane są fragmenty sarkofagów paleochrześcijańskich z przełomu III i IV wieku.

 (1.1) Do cyborium z epoki paleochrześcijańskiej zostały dodane dwa ozdobne szczyty z tympanonem ze stiukami z X w., które jeszcze dziś są dobrze zachowane.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) starochrześcijański, wczesnochrześcijański

Wiktionary


paleodemograf

badacz rozwoju i struktury ludności w różnych epokach


SJP.pl


paleodemografia

nauka badająca rozwój ludzkości w różnych epokach i wpływ tej ludzkości na środowisko


SJP.pl


paleodemograficzny

związany z paleodemografią, dotyczący, odnoszący się do paleodemografii


SJP.pl


paleoekolog

specjalista w dziedzinie paleoekologii


SJP.pl


paleoekologia

kierunek w paleontologii badający zależności między budową oraz funkcjami organizmów kopalnych a przystosowaniem do środowiska i warunkami ekologicznymi ich życia


SJP.pl

Pa

Wikipedia


paleoekologiczny

przymiotnik od: paleoekologia; typowy dla paleoekologii - kierunku w paleontologii badającego zależności między budową oraz funkcjami organizmów kopalnych a przystosowaniem do środowiska i warunkami ekologicznymi ich życia (np. badania paleoekologiczne)


SJP.pl


paleoendemit

endemit (roślina lub zwierzę zamieszkujące ograniczony obszar geograficzny, specyficzny dla tego gatunku) z okresu prehistorycznego


SJP.pl

Paleoendemity – gatunki występujące na jednym tylko, ograniczonym w naturalny sposób i zwykle małym obszarze (jak wyspa, góry), które dawniej miały znacznie większy areał występowania. Są zwykle gatunkami wymierającymi[].

Przykładami typowych paleoendemitów są lasy wawrzynolistne oraz dracena właściwa – tzw. „drzewo smocze” ("Dracaena draco"), występujące jedynie na Wyspach Kanaryjskich.

Wikipedia


paleoetnolog

specjalista w dziedzinie paleoetnologii


SJP.pl


paleoetnologia

nauka badająca i opisująca stopniową ewolucję człowieka na podstawie jego kopalnych szczątków


SJP.pl


paleoetnologiczny

związany z paleoetnologią, dotyczący, odnoszący się do paleoetnologii


SJP.pl


paleofitologia

nauka badająca skamieniałości roślin występujących niegdyś na Ziemi oraz wyjaśniająca sposoby przystosowania się tych roślin do środowiska i ich rozwój; paleobotanika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. zob. paleobotanika.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛɔfʲitɔˈlɔɟja, AS: paleofʹitoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleofitolog m.

 przym. paleofitologiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paleobotanika

Wiktionary


paleofitologiczny

związany z paleofitologią, dotyczący, odnoszący się do paleofitologii


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z paleofitologią, dotyczący paleofitologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleofitologia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paleobotaniczny

Wiktionary


paleofityczny

związany z paleozoicznym okresem rozwoju świata roślinnego, w którym zaczęły pojawiać się paprocie i paprotniki


SJP.pl


paleofizyczny

→ paleofizyka


SJP.pl

Patrz:

paleofizyka

paleofizyk

nauka badająca właściwości materii w minionych epokach geologicznych i opisująca zjawiska, które zachodziły niegdyś w tej materii


SJP.pl


paleofizyka

nauka badająca właściwości materii w minionych epokach geologicznych i opisująca zjawiska, które zachodziły niegdyś w tej materii


SJP.pl


paleogen

starszy okres trzeciorzędu, obejmujący paleocen, eocen oraz oligocen


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. jeden z okresów geologicznych w kenozoiku;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Paleogen to starszy okres ery kenozoicznej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛˈɔɡɛ̃n, AS: paleogẽn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. paleogeński

Wiktionary


paleogeniczny

dotyczący, odnoszący się do paleogenu, występujący w okresie paleogenu


SJP.pl


paleogeograf

specjalista z zakresu paleogeografii (działu nauki zajmującego się badaniem wcześniejszych okresów geologicznych Ziemi)


SJP.pl


paleogeografia

dział nauki zajmujący się badaniem wcześniejszych okresów geologicznych Ziemi


SJP.pl

Paleogeografia – jeden z działów geologii historycznej, zajmujący się rekonstrukcją położenia dawnych lądów, mórz i oceanów na kuli ziemskiej w przeszłości geologicznej.

Wikipedia


paleogeograficzny

związany z paleogeografią, dotyczący, odnoszący się do paleogeografii


SJP.pl


paleogeomorfolog

specjalista w dziedzinie paleogeomorfologii


SJP.pl


paleogeomorfologia

dział geomorfologii zajmujący się badaniem i rekonstruowaniem rzeźby powierzchni Ziemi w ubiegłych okresach geologicznych


SJP.pl


paleogeomorfologiczny

związany z paleogeomorfologią, dotyczący, odnoszący się do paleogeomorfologii


SJP.pl


paleogeński

przymiotnik

 (1.1) geol. dotyczący paleogenu, występujący, powstały w paleogenie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛɔˈɡɛ̃j̃sʲci, AS: paleogẽĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleogen m.

Wiktionary


paleognatyczne

o cechach paleognatycznych (infragromada ptaków)


SJP.pl


paleognatyczny

o cechach paleognatycznych (infragromada ptaków)


SJP.pl


paleograf

naukowiec, specjalista badający dzieje i rozwój pisma, narzędzi i materiałów piśmiennych


SJP.pl


paleografia

nauka pomocnicza historii badająca dzieje i rozwój pisma, narzędzi i materiałów piśmiennych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) badanie dziejów pisma i rozwoju narzędzi piśmienniczych;

Wiktionary

Paleografia (gr. παλαιός "palaiós" „stary”, γράφω "graphō" „piszę”) – jedna z nauk pomocniczych historii, zajmująca się badaniem rozwoju pisma w procesie historycznym. Paleografia zajmuje się także badaniem środowiska, w jakim żył i tworzył dany pisarz, jak również rozpoznawaniem skrótów (brachygrafia) i „rozszyfrowywaniem” (odczytywaniem) dawnego pisma np. minuskuła karolińska, tekstura, bastarda, antykwa.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpalɛɔˈɡrafʲja, AS: paleografʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleograf

 przym. paleograficzny

Wiktionary


paleograficzny

związany z paleografią, dotyczący, odnoszący się do paleografii


SJP.pl


paleografka

→ paleograf


SJP.pl

Patrz:

paleograf

paleohebrajski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. jęz. związany z odmianą alfabetu fenickiego używaną w starożytności do zapisywania języka hebrajskiego biblijnego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pod względem graficznym, specyficzną cechą rękopisów paleohebrajskich jest z reguły pewna staranność zapisu oraz niewielka liczba korekt.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) starohebrajski

Wiktionary


paleoklimat

klimat, który panował w dawnych epokach geologicznych


SJP.pl


paleoklimatolog

naukowiec, specjalista badający klimat, jaki panował w minionych epokach geologicznych i historycznych


SJP.pl


paleoklimatologia

nauka badająca klimat, jaki panował w minionych epokach geologicznych i historycznych


SJP.pl

Pa

Wikipedia


paleoklimatologiczny

związany z paleoklimatologią, dotyczący, odnoszący się do paleoklimatologii


SJP.pl


paleoklimatyczny

dotyczący, odnoszący się do paleoklimatu


SJP.pl


paleolit

epoka kamienia łupanego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) archeol. epoka w dziejach ludzkości, trwająca od ok. 5-3 mln r. p.n.e. do ok. 10000 r. p.n.e.;

Wiktionary

Paleolit (gr. "παλαιός", "palaiós" 'stary', "λίθος", "líthos" 'kamień'), starsza epoka kamienia, epoka kamienia łupanego – pierwszy okres epoki kamienia, jedna z epok prehistorii, najstarszy i najdłuższy etap w dziejach rozwoju społeczności ludzkiej. Rozpoczyna się z chwilą pojawienia się form przedludzkich zdolnych do wytwarzania prymitywnych narzędzi (otoczaki, pięściaki i rozłupce). W historii geologicznej odpowiada epoce plejstocenu (2,58 mln – 11,7 tys. lat temu) i początkowi holocenu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Najstarsze odkryte dotąd psie szczątki pochodzą z epoki górnego paleolitu i są datowane na okres 13-17 000 lat p.n.e.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛˈɔlʲit, AS: paleolʹit

Wiktionary

Powiązane:

 przym. paleolityczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) starsza epoka kamienia, epoka kamienia łupanego

Wiktionary


paleolityczny

dotyczący, odnoszący się do paleolitu, występujący w okresie paleolitu


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) żyjący / mający miejsce w paleolicie lub pochodzący/wywodzący się z niego

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛɔlʲiˈtɨt͡ʃnɨ, AS: paleolʹityčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleolit m.

Wiktionary


paleolog

specjalista w dziedzinie paleologii


SJP.pl


paleologia

nauka zajmująca się badaniem dziejów ludzkości w minionych epokach geologicznych na podstawie wykopalisk; archeologia


SJP.pl


paleologiczny

związany z paleologią, dotyczący, odnoszący się do paleologii


SJP.pl


paleologowie

specjalista w dziedzinie paleologii


SJP.pl

Dynastia Paleologów (gr. "Παλαιολόγος", l.mn. "Παλαιολόγοι") – ostatnia dynastia władająca Cesarstwem Bizantyjskim, najdłużej ze wszystkich dynastii, przez niemal dwa wieki, od 1259 do 1453 roku.

Wikipedia


paleomagnetyczny

związany z paleomagnetyzmem, odnoszący się do paleomagnetyzmu


SJP.pl


paleomagnetyka

nauka o szczątkowym magnetyzmie ziemskim, mająca na celu określanie wieku skał


SJP.pl


paleomagnetyzm

nauka zajmująca się badaniem oddziaływań grawitacyjnych w minionych epokach geologicznych i wpływem tych oddziaływań na pozostałe elementy Układu Słonecznego


SJP.pl

Paleomagnetyzm – magnetyczne właściwości każdej skały ziemskiej zawierającej minerały ferromagnetyczne. Także: dział geofizyki badający przeszłość pola geomagnetycznego w skali geologicznej.

W trakcie powstawania skał (wylewnych lub osadowych) utrwala się ziemskie pole magnetyczne istniejące w danym momencie – azymut (deklinacja) i inklinacja bieguna magnetycznego. Magnetyzacja szczątkowa zależy też od natężenia pola magnetycznego w momencie powstawania skały.

Wikipedia


paleomongolski

odnoszący się do ludów zamieszkujących niegdyś tereny środkowej i południowej Azji, charakterystyczny dla tych ludów


SJP.pl


paleont.

skrót od: paleontologia, paleontologiczny (czytany jako cały, odmienny wyraz)


SJP.pl


paleontol.

skrót od: paleontologia, paleontologiczny


SJP.pl


paleontolog

naukowiec badający historię życia na Ziemi na podstawie szczątków organizmów roślinnych i zwierzęcych zachowanych w warstwach skorupy ziemskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) biol. naukowiec zajmujący się badaniem organizmów kopalnych

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) specjalistka z zakresu paleontologii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Amerykańscy i rumuńscy paleontolodzy odkryli w Rumunii szczątki nieznanego dotychczas dinozaura, który przypomina mięsożernego welociraptora.

 (1.1) Badaniem pradawnych organizmów zajmują się paleontolodzy, genetycy oraz ewolucjoniści.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛɔ̃ˈntɔlɔk, AS: paleõntolok

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleontologia ż.

 przym. paleontologiczny

Wiktionary


paleontologia

nauka zajmująca się badaniem historii życia na Ziemi w minionych epokach geologicznych na podstawie szczątków organizmów żyjących niegdyś na jej powierzchni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. nauka o organizmach kopalnych;

Wiktionary

Paleontologia (gr. παλαιός "palaiós" „stary”, "ṓn" „istniejący”, λόγος "lógos" „nauka”) – nauka z pogranicza biologii i geologii, zajmująca się organizmami kopalnymi, wyprowadzająca na podstawie skamieniałości i śladów działalności życiowej organizmów wnioski ogólne o życiu w przeszłości. Za pioniera paleontologii uważa się francuskiego uczonego, Gorgesa-Louisa Leclerca, który w XVIII w. wykazał, że skamieniałości to w rzeczywistości szczątki wymarłych organizmów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nowy gatunek ptaka sprzed 29 mln lat odkrył pod Rzeszowem tamtejszy pasjonat paleontologii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛɔ̃ntɔˈlɔɟja, AS: paleõntoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleontolog mos.

 przym. paleontologiczny

Wiktionary


paleontologiczny

związany z paleontologią, odnoszący się do paleontologii


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) biol. związany z paleontologią, dotyczący paleontologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleontologia ż., paleontolog mos.

Wiktionary


paleontolożka

→ paleontolog


SJP.pl

Patrz:

paleontolog

paleopatolog

specjalista z zakresu paleopatologii (działu antropologii powiązanego z patologią, badającego zmiany chorobowe u ludzi żyjących w minionych epokach geologicznych)


SJP.pl


paleopatologia

dział antropologii powiązany z patologią, badający zmiany chorobowe u ludzi żyjących w minionych epokach geologicznych


SJP.pl

Paleopatologia – młody dział nauki, powiązany z ar­cheologią, antropologią, paleontologią i medycyną, zajmujący się zmianami chorobowymi dającymi się stwierdzić w badaniach szczątków ludzi, a także innych zwierząt i roślin, pochodzących z populacji pradziejowych, kopalnych i historycznych. Oprócz określenia jednostki chorobowej dostarcza informacji też o jej przyczynie, zmienności i drogach rozprzestrzeniania się. Badania paleopatologiczne wymagają ścisłej współpracy badacza z lekarzami.

Wikipedia


paleopatologiczny

związany z paleopatologią, odnoszący się do paleopatologii


SJP.pl


paleoproterozoik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. jeden z okresów geologicznych;

Wiktionary

Paleoproterozoik – pierwsza z trzech er proterozoiku, trwała od 2,5 mld do 1,6 mld lat temu. W paleoproterozoiku doszło do stabilizacji kontynentów. Uformował się pierwszy prawdziwy superkontynent, łączący ponad 75% mas lądowych planety: Kolumbia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Paleoproterozoik to pierwsza z trzech er proterozoiku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlɛɔˌprɔtɛrɔˈzɔjik, AS: paleoproterozoi ̯ik

Wiktionary


paleopsychologia

system twierdzeń, poglądów zajmujący się omawianiem powstawania i przebiegu procesów psychicznych oraz motywów zachowań ludzi w prehistorii


SJP.pl


paleopsychologiczny

związany z paleopsychologią, odnoszący się do paleopsychologii


SJP.pl


paleoslawista

specjalista zajmujący się badaniem powstania narodów słowiańskich i ich rozwoju w okresie prehistorycznym


SJP.pl


paleoslawistyczny

związany z paleoslawistyką, odnoszący się paleoslawistyki


SJP.pl


paleoslawistyka

nauka zajmująca się badaniem czynników, które w minionych epokach geologicznych przyczyniły się w do ukształtowania języka narodów słowiańskich


SJP.pl


paleostomatologia

dział paleopatologii zajmujący się badaniem schorzeń uzębienia u ludzi żyjących w minionych epokach geologicznych


SJP.pl


paleostomatologiczny

związany z paleostomatologią, odnoszący się do paleostomatologii


SJP.pl


paleosyberyjski

odnoszący się do przedstawicieli ciemnoskórej rasy antropologicznej występującej na terenach północnej Azji; paleoazjatycki


SJP.pl


paleosędzia

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) neol. publ. polit. praw. sędzia powołany z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa przed jej reformą w 2017 roku

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sędzia mos./ż.

 przym. paleosędziowski

Wiktionary


paleotelewizja

model telewizji, w którym największy nacisk kładzie się na edukację


SJP.pl


paleotemperatura

temperatura charakteryzująca minione epoki geologiczne oraz ogół skutków wywołanych przez nią


SJP.pl


paleotyp

zabytek dawnej sztuki drukarskiej; inkunabuł


SJP.pl


paleozoiczny

przymiotnik od: paleozoik; występujący w okresie paleozoiku lub w jakiś inny sposób związany z paleozoikiem


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) geol. dotyczący paleozoiku, występujący, powstały w paleozoiku

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛɔzɔˈjit͡ʃnɨ, AS: paleozoi ̯ičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleozoik mrz.

Wiktionary


paleozoik

trzecia era w dziejach Ziemi, dzieląca się na sześć okresów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. era w dziejach Ziemi;

Wiktionary

Paleozoik (z gr. πᾰλαιός – "dawny" i ζωή – "życie") – termin ma dwa znaczenia:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Paleozoik dzieli się na sześć okresów: kambr, ordowik, sylur, dewon, karbon i perm.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛɔˈzɔjik, AS: paleozoi ̯ik

Wiktionary

Powiązane:

 przym. paleozoiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) era paleozoiczna

Wiktionary


paleozoolog

naukowiec, specjalista zajmujący się badaniem świata fauny w minionych epokach geologicznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) specjalista zajmujący się badaniem zwierząt, które żyły w minionych epokach geologicznych

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) specjalistka z zakresu paleozoologii

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛɔzɔˈːlɔk, AS: paleoz•olok

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleozoologia ż.

 przym. paleozoologiczny

Wiktionary


paleozoologia

nauka zajmująca się badaniem świata fauny w minionych epokach geologicznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. nauka o zwierzętach kopalnych;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Skoro czytasz książki o dinozaurach, to można powiedzieć, że interesujesz się paleozoologią.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛɔzɔːˈlɔɟja, AS: paleoz•oloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleozoolog m.

 przym. paleozoologiczny

Wiktionary


paleozoologiczny

związany z paleozoologią, odnoszący się do paleozoologii


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) zool. związany z paleozoologią, dotyczący paleozoologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleozoologia ż., paleozoolog mos.

Wiktionary


palermianin

mieszkaniec Palermo (miasta we Włoszech)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Palermo; osoba z tego miasta

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stary dyrektor Teatro Massimo - palermianin od pokoleń - tłumaczył mi kiedyś, dlaczego jego szofer ma jasne oczy. Otóż, babka szofera pochodzi z takiej wioski, którą założył pewien wiking.

 (1.1) To jest typowe w Europie Zachodniej, że się siedzi na zewnątrz przy stolikach, rozmawia, patrzy na ludzi, nikt się nie krępuje. Więc usiedliśmy przy takim stoliku, patrząc na defilujące przed nami tłumy palermian, i postanowiliśmy zamówić coś do picia.

 (1.1) Dziennik genueński Corriere Mercantille z 24. stycznia donosi z Neapolu bez daty, że jeszcze 9 statków parowych ma być wyprawionych z wojskiem na Sycylię. Zbuntowani palermianie wezwani przez jenerała Saucheo do złożenia broni, mieli odpowiedzieć, iż chcą bój dalej prowadzić uwsp..

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palermo n.

:: fż. palermianka ż.

 przym. palermski, palermiański, palermitański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) palermitanin (forma bazująca na włoskiej)

Wiktionary


palermianka

mieszkanka Palermo (miasta we Włoszech)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Palermo; kobieta z tego miasta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palermo n.

:: fm. palermianin mos.

 przym. palermski, palermiański, palermitański

Wiktionary


palermiański

→ Palermo; palermski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Palermo, dotyczący Palermo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zabrali ze sobą swojego przyjaciela i współpracownika z lotnej brygady palermiańskiej policji, Renata Cortesego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palermitanin mos., Palermo n., palermianin mos., palermianka ż.

 przym. palermski, palermitański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) palermski, palermitański

Wiktionary


palermitanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) palermianin, mieszkaniec Palermo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pędził tak, że przyboczni jego oficerowie tracili go czasem z oczu; jeden z nich, palermitanin, przez pięć dni go szukał.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palermo n., palermianin mos., palermianka

 przym. palermski, palermiański, palermitański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) palermianin

Wiktionary


palermitański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Palermo, dotyczący Palermo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wówczas parlament palermitański ogłosił pospolite ruszenie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palermitanin mos., Palermo n., palermianin mos., palermianka ż.

 przym. palermski, palermiański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) palermski, palermiański

Wiktionary


palermo

miasto we Włoszech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto we Włoszech, na Sycylii;

Wiktionary

Palermo ( Palermo, Palermu lub "Paliemmu" w dialekcie palermiańskim, Πάνορμος) – miasto i gmina we Włoszech, w regionie Sycylia, w prowincji Palermo. Panormos powstało już w starożytności, jako kolonia fenicka. Według danych na rok 2009 gminę zamieszkiwało 657 936 osób, 4140,6 os./km².

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Główne zabytki Palermo to pozostałości murów rzymskich, punickiej nekropolii i pałac królewski.

 (1.1) W czasach największej świetności w samym tylko Palermo było trzysta meczetów.

 (1.1) Ale i renesans Florencji czy Rzymu, albo złote, a rękami niewiernych haftowane arabeski Palerma i Monreale, to także miejsca, w których stosunkowo najłatwiej budzi się coś w rodzaju estetyczno-religijnej ekstazy.

 (1.1) Wszędzie kurze są jednakowe, czy w Palermie, czy w Rzymie, czy w Michałowie, czy choćby tutaj, na Brackiej. A ze świata to ja widziałem akurat tyle: kurze i pałace, i hrabiom drzwi otwierałem, i wino nalewałem. Wszędzie jednakowo.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlɛrmɔ, AS: palermo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palermianin mos., palermianka ż., palermitanin mos.

 przym. palermski, palermiański, palermitański

Wiktionary


palermski

→ Palermo; palermiański


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Palermo, dotyczący Palermo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Umiał zrzucić z siebie cuchnącą patynę palermskiej biedy i powstrzymać ślinkę cieknącą mu na widok świata, któremu wychodził naprzeciw.

 (1.1) Obaj wychowali się w palermskiej dzielnicy Kalsa, kopali z rówieśnikami na ulicy piłkę, których po latach odnaleźli w przeciwnej drużynie, często w rolach miejscowych bossów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palermitanin mos., Palermo n., palermianin mos., palermianka ż.

 przym. palermiański, palermitański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) palermiański, palermitański

Wiktionary


paleski

nazwisko


SJP.pl

Paleski ( Палескі; Полесский; hist. Krystynów, Крысьці́нава) – agromiasteczko na Białorusi, w obwodzie brzeskim, w rejonie łuninieckim, w sielsowiecie Łunin, przy drodze republikańskiej.

Znajduje tu się przystanek kolejowy Chwajeckaje, położony linii Homel – Łuniniec – Żabinka.

Wikipedia


palester

nazwisko


SJP.pl


palestra

1. ogół adwokatów; adwokatura;
2. kij do podbijania piłki w niektórych grach;
3. miejsce w starogreckich gimnazjonach, w którym szkolono się w zapasach i w walce na pięści


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. ogół adwokatów

 (1.2) hist. początkowo: część gimnazjonu, gdzie ćwiczono zapasy walkę na pięści; później: budynek z otwartym dziedzińcem, łaźniami, szatniami itp.

 (1.3) hist. rejenci, notariusze i aplikanci sądowi w dawnej Polsce

 (1.4) przest. kancelaria adwokacka

 (1.5) przest. zawód adwokata, rejenta, notariusza, aplikanta sądowego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jestem słynnym adwokatem, / jam palestry chluba. / Gdy masz do czynienia z katem, / to się do mnie udaj!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlɛstra, AS: palestra

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palestrant

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1,5) adwokatura

Wiktionary


palestrancki

→ palestrant


SJP.pl

Patrz:

palestrant

palestrant

dawniej: prawnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. członek palestry

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlɛstrãnt, AS: palestrãnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palestra ż.

Wiktionary


palestrina

Palestrina – miasto i gmina w środkowych Włoszech, dawne "Praeneste", leżące na zboczu Apeninów, w regionie Lacjum (obecnie Lazio), w prowincji Rzym, 37 km na wschód od Rzymu, z którym w starożytności łączyła je Via Praenestina. Według danych z roku 2004 gminę zamieszkiwało 16 469 osób, 358 os./km².

Wikipedia


palestyna

kraina historyczna na Bliskim Wschodzie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. azjatycka kraina na wschodnim brzegu Morza Śródziemnego;

 (1.2) polit. pot. Autonomia Palestyńska

 (1.3) geogr. pot. osiedle biedoty w wałbrzyskiej dzielnicy Sobięcin

 (1.4) geogr. toponim, nazwa kilkunastu przysiółków i kolonii wiejskich w Polsce

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) […] udaliśmy się do Palestyny i dwunastego dnia po opuszczeniu Aleksandrii stanęliśmy w Jerozolimie […]

 (1.2) Wkrótce władze norweskie przekażą Palestynie 10 milionów dolarów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛˈstɨ̃na, AS: palestỹna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palestynologia ż., Palestyńczyk mos., Palestynka ż.

 przym. palestyński

Wiktionary


palestynka

mieszkanka Palestyny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Palestyny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛˈstɨ̃ŋka, AS: palestỹŋka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palestyna ż.

:: fm. Palestyńczyk mos.

 przym. palestyński

Wiktionary


palestynolog

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) nauk. specjalista w dziedzinie palestynologii

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) nauk. specjalistka w dziedzinie palestynologii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Rzymie poznał włoskiego palestynologa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palestynologia ż.

 przym. palestynologiczny

Wiktionary


palestynologia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauk. nauka o Palestynie i ludach ją zamieszkujących

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dzięki badaniom naukowym prowadzonym przez franciszkanów powstała współczesna palestynologia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palestynolog mos., Palestyna ż.

 przym. palestynologiczny

Wiktionary


palestynologiczny

przymiotnik

 (1.1) związany z palestynologią

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Profesor właśnie wrócił z kongresu palestynologicznego w Rzymie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palestynolog ż./mos.

Wiktionary


palestyńczyk

mieszkaniec Palestyny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Palestyny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dla Palestyńczyków Boże Narodzenie to praktycznie święto narodowe - na jego obchody zjeżdżają się ważni politycy państwowi, ambasadorzy, a tłumy muzułmanów i chrześcijan wypełniają główny plac Betlejem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛˈstɨ̃j̃n͇t͡ʃɨk, AS: palestỹĩ ̯ṇčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palestyna ż.

:: fż. Palestynka ż.

 przym. palestyński

Wiktionary


palestyński

związany z Palestyną


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Palestyną, dotyczący Palestyny lub jej mieszkańców

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Szefela była to żyzna, nadmorska nizina palestyńska, ciągnąca się od granicy Galilei ku południowi, słynna z uprawy oliwek i sykomor.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛˈstɨ̃j̃sʲci, AS: palestỹĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palestyna ż., Palestyńczyk mos., Palestynka ż., palestyńskość ż.

Wiktionary


paleta

1. płaska, zazwyczaj owalna płytka służąca do rozrabiania farb;
2. duży, bogaty wybór czegoś;
3. platforma służąca do przenoszenia dużych towarów za pomocą specjalnych wózków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) znormalizowana drewniana platforma ułatwiająca przeładunek towarów;

 (1.2) pot. towar mieszczący się na palecie (1.1)

 (1.3) specjalna owalna deseczka służąca artyście-malarzowi do mieszania farb;

 (1.4) hist. kamienna lub drewniana płyta do mieszania kosmetyków

 (1.5) szt. zakres kolorów charakterystyczny dla danego artysty-malarza, stylu lub szkoły malarskiej

 (1.6) uporządkowany zestaw wybranych kolorów;

 (1.7) pot. dostępny duży wybór rodzajów czegoś, np. towarów

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • paleta barw – uporządkowany zestaw kolorów
  • paleta (platforma) – drewniana konstrukcja do transportu towarów
  • paleta (przyrząd) – przyrząd malarski, służący do mieszania farb
  • Dominika Paleta – polska aktorka
  • Ludwika Paleta – polska aktorka
  • paleta Narmera
  • paleta z Munsza’at Izzat

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈlɛta, AS: paleta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleciak m., paletowiec m., paletyzacja ż., paletyzator mrz., paletyzowanie n., paletka ż.

 przym. paletowy

 czas. paletyzować

Wiktionary


paletka

1. rodzaj słodkowodnych ryb z rodziny pielęgnicowatych; dyskowiec;
2. potocznie: rakietka do tenisa stołowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: paleta

 (1.2) pot. sport. rakietka do gry w tenisa stołowego

 (1.3) pot. sport. rakieta do gry w tenisa ziemnego lub badmintona

 (1.4) icht. ryba słodkowodna z rodziny pielęgnicowatych;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlɛtka, AS: paletka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleta m., paleciak m.

 przym. paletowy, paletkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) rakietka

 (1.3) rakieta

Wiktionary


paletko

1. liche, lekkie palto;
2. niewielkie palto przeznaczone zazwyczaj dla dzieci; paltko, palteczko, płaszczyk


SJP.pl


paletot

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. palto

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) — Panie doktorze! — wołał żałośnie, schwyciwszy go za połę od paletota — chodź do mojej mamy, moja mama bardzo chora.

 (1.1) Ubrany był w siwy modnego kroju paletot, w oku miał szkiełko, w ustach grube cygaro, i z pewną fanfaronadą i pogardą patrzył na swych obecnych towarzyszów […].

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlɛtɔt, AS: paletot

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paltot mrz., palto n., paltocina ż., palton mrz., paltok mrz.

:: zdrobn. paltocik

:: zgrub. paltocisko

 przym. paletotowy, paltowy, paltotowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zob. palto.; daw. paltot

Wiktionary


paletować

układać coś na paletach


SJP.pl


paletowy

przymiotnik od: paleta; związany z paletą, odnoszący się do palety


SJP.pl


paletyzacja

proces transportu dużych towarów za pomocą platform unoszonych przez specjalne wózki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hand. układanie towaru na paletach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛtɨˈzat͡sʲja, AS: paletyzacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleta, paletyzator, paletyzowanie

 czas. paletyzować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paletyzowanie

Wiktionary


paletyzator

urządzenie do automatycznego pakowania pudełek i zgrzewek butelkowych na paletach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) urządzenie do układania towaru na paletach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛtɨˈzatɔr, AS: paletyzator

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleta, paletyzacja, paletyzowanie

 czas. paletyzować

Wiktionary


paletyzer

urządzenie używane do przenoszenia dużych towarów z jakiegoś miejsca na specjalne platformy transportowe


SJP.pl


paletyzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) układanie towaru na paletach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛtɨzɔˈvãɲɛ, AS: paletyzovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleta, paletyzacja, paletyzator

 czas. paletyzować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paletyzacja

Wiktionary


paletyzować

segregować, układać coś w grupki (palety), z których każda zawiera rzeczy o podobnych właściwościach, cechach


SJP.pl

czasownik

 (1.1) układać towar na paletach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalɛtɨˈzɔvat͡ɕ, AS: paletyzovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paleta, paletyzacja, paletyzowanie, paletyzator

Wiktionary


paleśnica

Paleśnica – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie tarnowskim, w gminie Zakliczyn.

Wikipedia


palget

część windy okrętowej w kształcie bębna, na którą nawijane są liny lub łańcuchy kotwiczne


SJP.pl


pali

jeden z języków średnioindyjskich, spokrewniony z sanskrytem; język palijski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) jęz. martwy język średnioindyjski z grupy indoaryjskiej języków indoeuropejskich, mający duże podobieństwo do języka wedyjskiego i sanskrytu klasycznego, jeden z prakrytów używany w tekstach buddyjskich

forma czasownika.

 (2.1) 3. os. lp. ter. od: palić

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od: pal

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Język pali – wymarły język średnioindyjski
  • Pali – wieś w Czarnogórze, w gminie Bijelo Polje
  • Pali – miasto w środkowych Indiach w stanie Madhya Pradesh
  • Pali – miasto w zachodnich Indiach w stanie Maharashtra nad Oceanem Indyjskim
  • Pali – miasto w północnych Indiach w stanie Radżastan
  • Pali – miasto w północnych Indiach w środkowej części stanu Uttar Pradesh (dystrykt Hardoi)
  • Pali – miasto w północnych Indiach w południowo-zachodniej części stanu Uttar Pradesh (dystrykt Lalitpur)
  • Pali – gaun wikas samiti w zachodniej części Nepalu w strefie Lumbini w dystrykcie Arghakhanchi
  • Pali – dystrykt w północnych Indiach w stanie Radżastan
  • Pali Gap – wzgórze na Hawajach
  • Pali Gap – utwór Jimiego Hendriksa
  • Páli – wieś i gmina w północno-zachodniej części Węgier, w pobliżu miasta Csorna

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpalʲi, AS: palʹi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. palijski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) palijski

Wiktionary


palia

ryba z rodziny łososiowatych


SJP.pl


paliatyw

1. środek lub zabieg przynoszący ulgę, łagodzący objawy choroby, ale nie leczący jej
2. przenośnie: środek mało skuteczny; półśrodek


SJP.pl


paliatywny

1. przynoszący chwilową ulgę, ale nie leczący; uśmierzający, łagodzący
2. przenośnie: mający charakter półśrodka; mało skuteczny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) uśmierzający ból lub łagodzący objawy choroby, lecz nieusuwający jej przyczyn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paliatyw m.

 przysł. paliatywnie

Wiktionary


palica

regionalnie: duża pałka, laska


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Palica – broń biała
  • Palica – szata liturgiczna w obrządku bizantyjskim

Wikipedia


palicki

nazwisko


SJP.pl


paliczek

jedna z kości palców kończyny górnej lub dolnej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) anat. mała kość palców dłoni;

 (1.2) anat. mała kość palców stopy;

 (1.3) zdrobn. pal, palik

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlʲit͡ʃɛk, AS: palʹiček

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) rzecz. palec m., paluszek m.

 (1.2) rzecz. pal m., palik m.

Wiktionary


paliczkowy

przymiotnik od: paliczek; odnoszący się paliczka lub układu paliczków - kości palców kończyny górnej lub dolnej


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z paliczkiem, dotyczący paliczka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paliczek m.

Wiktionary


palijski

język palijski - jeden z języków średnioindyjskich, spokrewniony z sanskrytem; pali


SJP.pl


palik

mały, cienki pal; mikropal, minipal, kołek, tyczka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mały, cienki pal

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpalʲik, AS: palʹik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pal m., paliczek mrz., palisada ż.

 czas. palikować

 przym. palikowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kołek, tyczka

Wiktionary


palikir

stolica Mikronezji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Mikronezji;

Wiktionary

Palikir – stolica Sfederowanych Stanów Mikronezji od 1989, położona na wyspie Pohnpei. Ludność: 6674 mieszkańców (2010). Ośrodek usługowy i turystyczny; na północny wschód od miasta – port lotniczy, na południe – College of Micronesia.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈlʲicir, AS: palʹiḱir

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palikirczyk mos., palikirka ż.

 przym. palikirski

Wiktionary


palikirczyk

mieszkaniec Palikiru


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Palikiru

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalʲiˈcirt͡ʃɨk, AS: palʹiḱirčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palikir mrz.

:: fż. palikirka ż.

 przym. palikirski

Wiktionary


palikirka

mieszkanka Palikiru


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Palikiru

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalʲiˈcirka, AS: palʹiḱirka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palikir mrz.

:: fm. palikirczyk mos.

 przym. palikirski

Wiktionary


palikirski

dotyczący Palikiru, stolicy Mikronezji


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do miasta Palikir

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalʲiˈcirsʲci, AS: palʹiḱirsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palikir mrz., palikirczyk mos., palikirka ż.

Wiktionary


palikot

nazwisko


SJP.pl


palikowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|palikować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalʲikɔˈvãɲɛ, AS: palʹikovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. palikować

 rzecz. pal mrz.

Wiktionary


palikować

1. osadzać w gruncie paliki w celu ogrodzenia jakiegoś terenu lub przygotowania jakiegoś obszaru do uprawy roślin tyczkowych;
2. przywiązywać coś do palika


SJP.pl

czasownik przechodni

 (1.1) podwiązywać rośliny uprawne (np. pomidory) do palika

 (1.2) uwiązywać zwierzę na pastwisku do palika

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalʲiˈkɔvat͡ɕ, AS: palʹikovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pal m., palik m., palikowanie n., palowanie n.

 czas. palować

 przym. palowy, palikowy

Wiktionary


palikowy

taki, który został zbudowany z palików lub przy pomocy palików


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z palikiem, dotyczący palika

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palik m.

 czas. palikować

Wiktionary


palikówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Zo

Wikipedia


palilalia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) psych. med. objaw chorobowy polegający na mimowolnym powtarzaniu własnych słów, lub sylab;

Wiktionary

Palilalia – objaw chorobowy polegający na mimowolnym powtarzaniu własnych słów lub sylab. Jest to tik, występujący m.in. u osób z zespołem Tourette’a, zespołem Aspergera i autyzmem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mój chrześniak cierpi na palilalię.

Wiktionary


palimbakch

antyczna trzysylabowa stopa wierszowa; antybakchej, antybakch, palimbakchej


SJP.pl


palimpsest

rękopis na pergaminie, z którego usunięto tekst pierwotny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. rękopis spisany na używanym już wcześniej materiale piśmienniczym, z którego usunięto poprzedni tekst;

 (1.2) med. częściowy lub całkowity zanik pamięci w wyniku upojenia alkoholowego;

 (1.3) przen. wieloznaczna wypowiedź, o wielowarstwowej semantyce

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Palimpsest – rękopis spisany na używanym już wcześniej materiale piśmiennym, z którego usunięto poprzedni tekst
  • Palimpsest alkoholowy – częściowy lub całkowity zanik pamięci w wyniku upojenia alkoholowego
  • Palimpsest (planetologia) – struktura geologiczna powstała w wyniku przekształcenia dawnego krateru na księżycach lodowych
  • Palimpsest – polski film z 2006 roku w reżyserii Konrada Niewolskiego
  • Palimpsest – powieść Catherynne M. Valente
  • Palimpsest – album studyjny polskiego rapera Schaftera

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zmieniając twardość promieni, utrwaliwszy wyjęty z odlewu szczątek, zdobyli na koniec zawiły palimpsest — rodzaj bezładnej gmatwaniny liter i małych krążków, być może pieczątek.

 (1.2) Jednym z podstawowych objawów zatrucia alkoholem są palimpsesty alkoholowe, potocznie nazywane utratą świadomości, czy tak zwanym „urwanym filmem”.

 (1.3) Inni porównywają te dni do apokryfów, wsuniętych potajemnie między rozdziały wielkiej księgi roku, do palimpsestów, skrycie włączonych pomiędzy jej stronice, albo do tych białych nie zadrukowanych kartek, na których oczy, naczytane do syta i pełne treści, broczyć mogą obrazami i gubić kolory na tych pustych stronicach, coraz bladziej i bladziej, ażeby wypocząć na ich nicości, zanim wciągnięte zostaną w labirynty nowych przygód i rozdziałów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlʲĩmpsɛst, AS: palʹĩmpsest

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palimpsestowość ż.

 przym. palimpsestowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) codex rescriptus

Wiktionary


palindrom

wyraz, wyrażenie lub zdanie brzmiące tak samo przy czytaniu od lewej strony do prawej, jak i odwrotnie, np. kajak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. wyraz lub zdanie brzmiące tak samo przy czytaniu od lewej strony do prawej, jak i odwrotnie (np. kajak, zaraz);

Wiktionary

Palindrom (gr. "παλίνδρομος", "palindromos" – biegnący na powrót, "palindromeo" – biegnę z powrotem) – wyrażenie brzmiące tak samo czytane od lewej do prawej i od prawej do lewej. Przykładem palindromu jest: "Kobyła ma mały bok". Współcześnie palindromy pełnią funkcję gry słownej. Prawdopodobnie tak było również i w przeszłości, choć pewne znaleziska sugerują, że palindromy mogły też mieć znaczenie magiczne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Palindromy to takie wyrazy lub całe zdania, które czytane wspak są takie same.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlʲĩndrɔ̃m, AS: palʹĩndrõm

Wiktionary

Powiązane:

 przym. palindromiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) echosłowo (echozdanie), słowo lustrzane (zdanie lustrzane)

Wiktionary


palindromiczny

→ palindrom


SJP.pl

Patrz:

palindrom

palindromowy

→ palindrom


SJP.pl

Patrz:

palindrom

palingenetyczny

przymiotnik od: palingeneza (np. magma palingenetyczna, cechy palingenetyczne)


SJP.pl


palingeneza

1. według teorii Haeckla: występowanie u zarodka cech odpowiadających kolejnym etapom rozwoju rodowego;
2. w filozofii: teoria wiecznych powrotów, reinkarnacja;
3. proces zachodzący w głębi skorupy ziemskiej prowadzący do nagromadzenia wtórnej magmy; anateksis


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • palingeneza światów – koncepcja filozoficzna,
  • inaczej reinkarnacja,
  • w teorii Ernsta Haeckla – występowanie u zarodka cech zanikłych u dorosłych osobników, odpowiadających kolejnym etapom filogenezy danego taksonu,
  • palingeneza – proces geologiczny,
  • Palingeneza – poemat historiozoficzny Antoniego Langego.
  • Palingeneza anno domini 2011 – utwór muzyczny oparty na tekście i partyturze Jarosława Pijarowskiego
  • Palingeneza – tytuł książki Romana Bugaja

Wikipedia


palinka

węgierska wytrawna wódka owocowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. rodzaj węgierskiej wódki z owoców;

Wiktionary


palinodia

utwór literacki, w którym autor odwołuje swoje stanowisko wyrażone uprzednio w innym utworze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. liter. utwór literacki, którego autor, w formie satyrycznej, odwołuje swoje uprzednio wyrażone poglądy;

Wiktionary

Palinodia (gr. παλινωδία = odwołanie) – znana od starożytności forma artystyczna, w której autor odwołuje swój pogląd przedstawiony we wcześniejszym utworze. Oba utwory łączy formalne podobieństwo.

Nazwa pochodzi od utworu żyjącego na przełomie VII i VI wieku p.n.e. greckiego poety Stezychora. Poemat ten jest odwołaniem wcześniejszych słów poety piętnujących cudzołóstwo Heleny Trojańskiej. Trzy wersy "Palinodii" umieszczone zostały w dialogu Platona "Fajdros":

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpalʲĩˈnɔdʲja, AS: palʹĩnodʹi ̯a

Wiktionary


palinolog

naukowiec, specjalista zajmujący się badaniem ziaren pyłku i zarodników roślin


SJP.pl


palinologa

forma rzeczownika.

 (1.1) D., B. lp. od: palinolog

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalʲĩnɔˈlɔɡa, AS: palʹĩnologa

Wiktionary


palinologia

dział botaniki zajmujący się badaniem ziaren pyłku i zarodników roślin; palynologia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nauka o pyłkach oraz zarodnikach roślin

Wiktionary

Palinologia ( "palýnein" ‘przyprószyć’, ‘sypać’, λόγος "logos" ‘nauka’) – dział botaniki, której przedmiotem badań jest pyłek roślin nasiennych, zarodniki mszaków, paprotników i grzybów oraz niektóre inne obiekty, określane łączną nazwą palinomorf. Głównymi celami palinologii są:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpalʲĩnɔˈlɔɟja, AS: palʹĩnoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palinolog m.

 przym. palinologiczny

Wiktionary


palinologiczny

związany z palinologią, odnoszący się do palinologii


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) bot. związany z palinologią, dotyczący palinologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palinologia ż., palinolog mos.

Wiktionary


palio

1. tradycyjny wyścig konny w strojach historycznych, odbywający się w niektórych miastach włoskich;
2. samochód typu Fiat Palio Weekend


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) rel. społ. tradycyjny festyn na cześć Matki Boskiej z procesją i wyścigiem konnym odbywający się w Sienie i innych miastach Toskanii;

Wiktionary


paliowy

dawniej: w kolorze słomy; jasnożółty


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przest. mający kolor słomy; jasnożółty

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlʲjɔvɨ, AS: palʹi ̯ovy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jasnożółty

Wiktionary


palisada

1. ogrodzenie z grubych, ostro zakończonych pali; ostrokół, częstokół
2. rząd pali wbitych dla podtrzymania mostu lub umocnienia zbocza, skarpy itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. wojsk. obronne ogrodzenie z pali, często zaostrzonych

Wiktionary

Palisada, częstokół – element dawnego budownictwa obronnego w postaci ogrodzenia składającego się z drewnianych, zazwyczaj ostro zakończonych pali, wbitych jeden przy drugim, prosto lub ukośnie w ziemię spełniający rolę struktury zaporowej, defensywnej.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. palisadowy

 rzecz. pal mrz., palik mrz., palowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ostrokół, częstokół

Wiktionary


palisadowaty

zbliżony do palisady, zbudowany tak, jak palisada (np. palisadowaty układ komórek) lub pełniący rolę podobną do roli palisady


SJP.pl


palisadować

tworzyć, budować palisady w celu umocnienia elementów dużych konstrukcji lub zabezpieczenia stromych zboczy gór


SJP.pl


palisadowy

przymiotnik od: palisada; taki, który pod względem ułożenia własnych elementów przypomina układ palików w palisadzie lub taki, który jest w jakiś inny sposób związany z palisadą


SJP.pl


palisander

drewno wielu gatunków drzew tropikalnych z rodzaju dalbergia; mebel wykonany z tego drewna


SJP.pl

Palisander – drewno drzew tropikalnych z rodzaju dalbergia (kostrączyna) "Dalbergia".

Wikipedia


palisandrowy

wykonany z palisandru (np. meble palisandrowe)


SJP.pl


palit

Palit Microsystems, (HK) Ltd – dostawca, producent i dystrybutor akceleratorów graficznych opartych na układach Nvidia dla komputerów PC, założony w roku 1988, z siedzibą główną w Hongkongu. Swoje fabryki posiada w Chinach; ma także swój oddział na Tajwanie i europejski oddział na terenie Niemiec.

Wikipedia


palium

w starożytnym Rzymie rodzaj wierzchniego okrycia męskiego, prostokątny płat tkaniny wełnianej, dowolnie drapowany i upinany na ramieniu fibulą; pallium


SJP.pl


paliusz

element stroju liturgicznego w postaci białej, wełnianej taśmy z sześcioma krzyżykami wyszytymi czarnym jedwabiem, będący oznaką władzy arcybiskupiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. element liturgicznego stroju metropolity;

Wiktionary

Paliusz (łac. "pallium", "płaszcz") – element stroju liturgicznego katolickich metropolitów, noszony na ramionach pas z białej wełny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Benedykt XVI od dnia inauguracji swojego pontyfikatu do 29 czerwca 2008 używał w liturgii paliusza zbliżonego formą do paliuszy wschodnich.

Wiktionary


paliwko

zdrobnienie od: paliwo


SJP.pl


paliwo

najczęściej płynna substancja używana do napędzania silników i maszyn lub używana do rozpalania i podtrzymywania ognia w piecach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) substancja palna używana do napędzania silników i maszyn lub do palenia w piecach;

Wiktionary

Paliwo – substancja wydzielająca przy intensywnym utlenianiu (spalaniu) duże ilości ciepła. Energia uzyskana ze spalania paliwa wykorzystywana jest przez:

Najważniejszą cechą paliw jest ich ciepło spalania i wartość opałowa.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Paliwo tak poszło w górę, że nie stać mnie na dojazd do pracy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlʲivɔ, AS: palʹivo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palność ż., palenie n.

:: zdrobn. paliwko n.

:: zgrub. paliwsko n.

 czas. odpalać, palić ndk., palić się ndk.

 przym. paliwowy, palny

Wiktionary


paliwochłonność

stopień pochłaniania paliwa podczas pracy silników lub maszyn


SJP.pl


paliwochłonny

zużywający dużo paliwa; paliwożerny, paliwożerczy


SJP.pl


paliwoda

dawniej:
1. człowiek lekkomyślny, nieodpowiedzialny;
2. człowiek nerwowy, porywczy;
3. oszust, kłamca; łgarz, blagier


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. człowiek lekkomyślny, nieodpowiedzialny

 (1.2) daw. człowiek nerwowy, skłonny do gniewu

 (1.3) daw. człowiek mający skłonność do opowiadania kłamstw

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paliwoda – przysiółek wsi Biestrzynnik w woj. opolskim, w pow. opolskim, w gminie Ozimek.
  • Bolesław Paliwoda – polski pastor, przywódca Centrum Chrześcijańskiego Kanaan,
  • Janusz Paliwoda (ur. 1972) – polski pisarz, prozaik, poeta, dziennikarz i nauczyciel języka polskiego,
  • Jarosław Paliwoda – polski żużlowiec, zawodnik klubu Victoria Piła,
  • Józef Paliwoda (1917–2007) – polski działacz społeczny i kombatancki, pułkownik WP, specjalista w zakresie prawa administracyjnego i rolnego,
  • Katia Paliwoda (ur. 1980) – polska aktorka głosowa,
  • Krzysztof Paliwoda – polski gitarzysta, członek zespołu Skaldowie,
  • Marceli Paliwoda (1840–1895) – polski duchowny rzymskokatolicki, profesor prawa kanonicznego, rektor Uniwersytetu Lwowskiego, teolog,
  • Paweł Paliwoda (1963–2013) – polski dziennikarz i publicysta,
  • Tadeusz Paliwoda (1922–1981) – powstaniec warszawski, pośmiertnie odznaczony Warszawskim Krzyżem Powstańczym,
  • Tadeusz Paliwoda – polski kardiolog,
  • Zbigniew Paliwoda (1929–2016) – polski działacz powojennego podziemia antykomunistycznego,

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) pędziwiatr, trzpiot

 (1.2) narwaniec, postrzeleniec; przest. gwałtownik, raptus

 (1.3) kłamca, kłamczuch, bajczarz, łgarz, picer; pot. bajerant; książk. blagier

Wiktionary


paliwoenergetyczny

związany z przetwarzaniem paliwa na energię elektryczną (np. przemysł paliwoenergetyczny); paliwowo-energetyczny (częściej)


SJP.pl


paliwomierz

licznik wskazujący ilość paliwa w jakimś zbiorniku; paliwowskaz


SJP.pl


paliwooszczędny

taki, który podczas swojej pracy zużywa niewielkie ilości paliwa


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zużywający relatywnie mało paliwa do pracy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wzrośnie zapotrzebowanie na maszyny paliwooszczędne i ekologiczne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalʲivɔːʃˈt͡ʃɛ̃ndnɨ, AS: palʹiv•oščẽndny

Wiktionary


paliwowo-energetyczny

związany z przetwarzaniem paliwa na energię elektryczną (np. przemysł paliwowo-energetyczny); paliwoenergetyczny (rzadziej)


SJP.pl


paliwowskaz

licznik wskazujący ilość paliwa w jakimś zbiorniku; paliwomierz


SJP.pl


paliwowy

przymiotnik od: paliwo; związany z paliwem, odnoszący się do paliwa


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z paliwem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bank specjalizuje się w obsłudze sektora paliwowego, jednak pełnił również funkcje uniwersalnej instytucji finansowej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalʲiˈvɔvɨ, AS: palʹivovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paliwo n.

 czas. odpalać

Wiktionary


paliwożerczy

rzadko: zużywający dużo paliwa; paliwożerny, paliwochłonny


SJP.pl


paliwożerność

potocznie: cecha tego, co zużywa wiele paliwa


SJP.pl


paliwożerny

zużywający dużo paliwa; paliwochłonny, paliwożerczy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zużywający relatywnie dużo paliwa do pracy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Firma skasowała wtedy paliwożerny (30 litrów benzyny na "setkę") i wiekowy wehikuł.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalʲivɔˈʒɛrnɨ, AS: palʹivožerny

Wiktionary


palić

1. podtrzymywać ogień
2. oświetlać
3. niszczyć ogniem
4. wypalać, prażyć
5. wdychać dym np. cygara
6. piec, parzyć
7. wywoływać pieczenie
8. palić się:
a) płonąć
b) świecić


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) niszczyć coś za pomocą ognia

 (1.2) wdychać dym tytoniowy z papierosa, fajki itp.; czynić to nałogowo

 (1.3) o silniku spalinowym, pojeździe z takim silnikiem: zużywać jakąś ilość paliwa

 (1.4) utrzymywać coś świecącym

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (2.1) dorzucać drewno, węgiel i inne materiały łatwopalne do ognia, aby podtrzymać płomień

 (2.2) pot. parzyć, piec (wywoływać ból na ciele)

czasownik zwrotny niedokonany palić się (dk. brak)

 (3.1) ulegać działaniu ognia, niszczeć pod wpływem ognia

 (3.2) dawać światło, ciepło, dym, płonąc lub żarząc się

 (3.3) być opanowanym przez jakieś silne, gwałtowne uczucie

 (3.4) odczuwać do kogoś silny pociąg seksualny

 (3.5) mieć na coś wielką ochotę

Wiktionary

Palić (cyr. Палић, węg. "Palics") – miasto w Serbii, w Wojwodinie, w okręgu północnobackim, w mieście Subotica. Leży w regionie Baczka, przy granicy z Węgrami, nad jeziorem Palić. W 2011 roku liczyło 7771 mieszkańców.

Miasto stanowi ośrodek ruchu turystycznego ze względu na swoje położenie nad jeziorem. Centralnym punktem miasta jest secesyjny "Wielki Park", w którym mieści się m.in. ogród zoologiczny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) — Czy ma pan ogień? — Nie, nie palę.

 (1.3) Ten samochód pali 7 litrów benzyny na sto kilometrów.

 (1.4) Nie pal światła, już zrobiło się jasno.

 (2.1) Od lat nie palimy w tym starym piecu.

 (2.2) Kieliszek wódki palił go w gardło.

 (3.1) Widzi czarne osmalone smugi tam, gdzie tłuszcz palił się niczym węgiel.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpalʲit͡ɕ, AS: palʹić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palenie n., palący m., paląca ż., paliwo n., palarnia ż., palacz m., palaczka ż., palenisko n., palarka ż., palnik mrz., dopalacz mrz., niedopał mrz., niedopałek m., niedopałka ż., napaleniec mos., opalacz mrz./mos., opalarka ż., opalarnia ż., opalenizna ż., podpalacz mos., podpalaczka ż., przepalanka ż., przypalenizna ż., spalarka ż., spalarnia ż., spalenisko n., spalenizna ż., spalinowiec mrz., spaliny nmos., upał mrz., wypalacz mos., wypalanka ż., wypalenisko n., zapalacz mrz./mos., zapalarka ż., zapaleniec mos., zapalnica ż., zapalniczka ż., zapalnik mrz., zapalność ż., zapałka ż., zapał mrz., dopalenie n., dopalanie n., nadpalenie n., nadpalanie n., napalenie n., napalanie n., odpalenie n., odpalanie n., opalenie n., opalanie n., podopalanie n., podpalenie n., podpalanie n., ponadpalanie n., ponapalanie n., poopalanie n., popalenie n., popalanie n., poprzepalanie n., porozpalanie n., powypalanie n., pozapalanie n., przepalenie n., przepalanie n., przypalenie n., przypalanie n., rozpalenie n., rozpalanie n., spalenie n., spalanie n., upalenie n., upalanie n., wypalenie n., wypalanie n., zapalanie n., zapalenie n.

 czas. dopalić dk., dopalać ndk., nadpalić dk., nadpalać ndk., napalić dk., napalać ndk., odpalić dk., odpalać ndk., opalić dk., opalać ndk., podopalać dk., podpalić dk., podpalać ndk., ponadpalać dk., ponapalać dk., poopalać dk., popalić dk., popalać ndk., poprzepalać dk., porozpalać dk., powypalać dk., pozapalać dk., przepalić dk., przepalać ndk., przypalić dk., przypalać ndk., rozpalić dk., rozpalać ndk., spalić dk., spalać ndk., upalić dk., upalać ndk., wypalić dk., wypalać ndk., zapalić dk., zapalać ndk.

 przym. palący, palny, napalony, niepalny, palony, podpalany, pozapalny, rozpalony, spaleniowy, spalinowy, spalony, upalny, wypalany, wypaleniskowy, zapalnie, zapalny, zapalony

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spalać

 (1.2) ćmić; slang. jarać, kopcić, fajczyć; białystok|śląsk|kurzyć.; gw. Górny Śląsk bakać

Wiktionary


paliński

nazwisko


SJP.pl


palka

podwójny, prasowany, zwykle czworokątny kawałek lnianego płótna, którym przykrywa się hostię i patenę na kielichu w czasie mszy; palla


SJP.pl

Pa

Wikipedia


palkiewicz

nazwisko


SJP.pl


palla

1. wierzchnie okrycie kobiece w starożytnym Rzymie;
2. podwójny, prasowany, zwykle czworokątny kawałek lnianego płótna, którym przykrywa się hostię i patenę na kielichu w czasie mszy; palka


SJP.pl


pallad

pierwiastek chemiczny, niklowiec, srebrzystobiały metal szlachetny (symbol Pd)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu Pd i liczbie atomowej 46;

Wiktionary

Pallad (Pd, palladium) – pierwiastek chemiczny z grupy niklowców w układzie okresowym, należący do triady platynowców lekkich.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jakie właściwości chemiczne ma pallad?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpalːat, AS: pa•lat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palladianista mos., palladianizm mrz.

 przym. palladowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. Pd

Wiktionary


pallada

mit. gr. prastara bogini władców i ich pałaców mieszczących się na akropolach miast; Pallas; Atena; Pallas Atena


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pallada (Atena) – w mitologii greckiej przydomek bogini Ateny
  • Pallada (Pallas) – w mitologii greckiej nimfa, córka Trytona, towarzyszka zabaw bogini Ateny
  • pallad – pierwiastek chemiczny z grupy metali
  • Pałłada – nazwa rosyjskich okrętów i statków

Wikipedia


palladianista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) architekt, przedstawiciel palladianizmu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nową rezydencję zaprojektował znakomity palladianista, architekt królewski, Tylman z Gameren, Holender z pochodzenia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpalːadʲjä̃ˈɲista, AS: pa•ladʹi ̯ä̃ńista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palladianizm m., pallad m., palladion m., Pallas ż.

 przym. palladiański, palladowy

Wiktionary


palladianizm

osiemnastowieczny nurt w architekturze europejskiej nawiązujący do wzorców architektury z okresu klasycyzmu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) szt. klasycyzujący styl w architekturze zapoczątkowany przez włoskiego artystę Andrea Palladio i oparty na jego koncepcjach;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpalːaˈdʲjä̃ɲism̥, AS: pa•ladʹi ̯ä̃ńism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palladianista m., pallad m., palladion m., Pallas ż.

 przym. palladiański, palladowy

Wiktionary


palladiański

1. przymiotnik od: Palladio;
2. przymiotnik od: palladianizm; związany z palladianizmem, charakterystyczny dla palladianizmu


SJP.pl


palladion

dawniej: talizman, amulet o magicznej mocy, chroniący przed złem; palladium


SJP.pl

Palladion (stgr. παλλάδιον palládion, łac. "palladium") – w mitologii greckiej i rzymskiej magiczny posążek Ateny o przydomku Pallas.

Według mitu palladion miał być przez Zeusa zrzucony z Olimpu Dardanosowi lub jego potomkowi Ilosowi – założycielowi Troi. Ponieważ według wierzeń Troi nie można było zdobyć, dopóki palladion będzie się znajdował w tamtejszej świątyni Ateny, Diomedes z Odyseuszem (w innej wersji Demofont) nocą wykradli święty posążek.

Wikipedia


palladium

dawniej: talizman, amulet o magicznej mocy, chroniący przed złem; palladion


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pallad, (łac. palladium) – metal z X grupy pobocznej
  • Forum Palladium – forum wybudowane w 97 r. w Rzymie
  • Palladium – grecki posąg Ateny Pallas
  • Palladium – warszawskie byłe kino, obecnie klub muzyczny związany z Uniwersytetem Warszawskim
  • Hollywood Palladium – teatr na Sunset Strip otwarty w 1940
  • London Palladium – londyński teatr
  • Palladium – system operacyjny opracowany przez Microsoft
  • Palladium – pismo wydawane przez Edwarda Whelana
  • Palladium – centrum handlowe w Pradze

Wikipedia


palladowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|palladować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niepalladowanie n.

 czas. palladować ndk.

Wiktionary


palladowy

→ pallad


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) chem. jubil. met. dotyczący palladu, związany z palladem, wykonany z palladu, zawierający pallad

Wiktionary

Patrz:

pallad

Powiązane:

 rzecz. pallad m., palladianista mos., palladianizm mrz.

Wiktionary


pallas

1. w mitologii greckiej: prastara bogini władców i ich pałaców mieszczących się na akropolach miast; Pallada; Atena; Pallas Atena;
2. jedna z asteroid


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pallas – duża planetoida klasy B w Układzie Słonecznym
  • Pallas (Marek Antoniusz Pallas) – wpływowy wyzwoleniec na dworze cesarza Klaudiusza, brat rzymskiego zarządcy Judei Antoniusza Feliksa
  • Pallas – jedna z żon Heroda Wielkiego
  • Peter Simon Pallas – niemiecki przyrodnik i podróżnik
  • Pallas – w mitologii greckiej przydomek bogini Ateny
  • Pallas – w mitologii greckiej córka Trytona
  • Pallas – w mitologii greckiej jeden z gigantów, syn Uranosa
  • Pallas – w mitologii greckiej syn Ewandra
  • Pallas – w mitologii greckiej syn Likaona
  • Pallas – w mitologii greckiej syn Pandiona
  • Pallas – w mitologii greckiej jeden z tytanów, syn Kriosa
  • Pallas – szkocka grupa rockowa

Wikipedia


pallasyt

meteoryt, rodzaj syderolitu


SJP.pl


pallawicinia

rodzaj mszaków z rzędu plechowatych


SJP.pl


pallawiciniowate

rodzina mszaków z rzędu plechowatych


SJP.pl


pallium

w starożytnym Rzymie rodzaj wierzchniego okrycia męskiego, prostokątny płat tkaniny wełnianej, dowolnie drapowany i upinany na ramieniu fibulą; palium


SJP.pl


pallotyn

członek zakonu pallotynów, zakonu męskiego prowadzącego działalność misyjną i duszpasterską; palotyn


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. zakonnik ze Stowarzyszenia Apostolstwa Katolickiego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Formacja zakonna u pallotynów dzieli się na: wstępną, podstawową i stałą.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pallotynka ż.

 przym. pallotyński

Wiktionary


pallotyni

zakon męski założony w XIX wieku we Włoszech, prowadzący działalność misyjną i duszpasterską, kształcący zaangażowany w życie Kościoła laikat; palotyni


SJP.pl

Pallotyni, właściwie "Stowarzyszenie Apostolstwa Katolickiego" (łac. "Societas Apostolatus Catholici" – "SAC") – katolicka wspólnota księży i braci, założona przez św. Wincentego Pallottiego w 1. połowie XIX wieku. Pallotyni charakteryzują się licznymi dziełami duszpasterskimi i misyjnymi na wszystkich kontynentach oraz promowaniem współpracy z ludźmi świeckimi.

Wikipedia


pallotynka

członkini katolickiego zakonu żeńskiego: Zgromadzenie Sióstr Misjonarek Apostolstwa Katolickiego, zajmującego się działalnością misyjną i duszpasterską, odpowiednika zakonu pallotynów; palotynka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. zakonnica z katolickiego Zgromadzenia Sióstr Misjonarek Apostolstwa Katolickiego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tegoroczne rekolekcje odbyły się w Gnieźnie na początku Wielkiego Postu w domu sióstr pallotynek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pallotyn mos.

 przym. pallotyński

Wiktionary


pallotynki

zakon żeński założony w XIX wieku we Włoszech, prowadzący działalność misyjną i duszpasterską, kształcący zaangażowany w życie Kościoła laikat, odpowiednik zakonu pallotynów; palotynki


SJP.pl

Siostry Pallotynki (właściwie Zgromadzenie Sióstr Misjonarek Apostolstwa Katolickiego, skrót: SAC) – żeńskie katolickie zgromadzenie zakonne założone przez św. Wincentego Pallottiego, a sprowadzone do Polski przez ks. Alojzego Majewskiego w 1934. Dewiza zgromadzenia brzmi: "Dla nieskończonej Chwały Bożej".

Wikipedia


pallotyński

odnoszący się do członka zakonu pallotynów lub pallotynek, charakterystyczny dla tych zakonów; palotyński


SJP.pl


palm

jednostka długości w amerykańskim i angielskim systemie miar


SJP.pl

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lm. od: palma

Wiktionary

Palm – określenie palmtopa pracującego pod kontrolą systemu operacyjnego Palm OS.

Pierwotnie określenie Palm stosowano tylko do urządzeń wyprodukowanych przez firmę Palm lub 3com. Jednymi z większych producentów urządzeń z Palm OS były także firmy Handspring, Sony i Tapwave, których produkty również określało się mianem Palmów. Handspring w 2004 roku został wykupiony przez Palm (wówczas „palmOne”). Sony w 2004 roku, a Tapwave w 2005 roku zaprzestało produkcji urządzeń z Palm OS.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: palm, AS: palm

Wiktionary


palma

1. drzewo tropikalne;
2. gałązka przystrojona kwiatami, święcona w kościele katolickim w Palmową Niedzielę;
3. zwycięstwo, pierwszeństwo; pierwsze miejsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Arecaceae|ref=tak., roślina drzewiasta z rodziny arekowatych z gładkim pniem i charakterystycznym pióropuszem liści na szczycie;

 (1.2) rel. zwykle zdobiona gałązka lub ich pęk poświęcana w Niedzielę Palmową;

 (1.3) przen. zwycięstwo, pierwszeństwo w czymś

 (1.4) iron. przen. szaleństwo, zwariowanie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • palmy – rodzina roślin rosnących w klimatach ciepłych i tropikalnych
    • palma betelowa (palma kateszowa)
    • palma brazylijska
    • palma cukrowa
    • palma daktylowa
    • palma dum
    • palma kokosowa
    • palma chilijska (palma miodowa)
    • palma olejowa
  • palma wielkanocna
  • Palma – marka margaryny produkowana od 1972 roku przez Bielmar
  • Palma – stolica Balearów

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na plażaaży rosną palmy kokosowe.

 (1.2) Na stołach stały (…) laleczki gipsowe i cukrowe, przedstawiające pasterki z pasterzami, cyganów prowadzących niedźwiedzie, i świętych, trzymających w ręku pozłacane palmy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpalma, AS: palma

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palmiarnia ż., palmiczka ż., palmowce lm nm., palmowe lm nm., palmy lm nm.

:: zdrobn. palemka ż.

 przym. palmowy

Wiktionary


palmacyt

skamieniały pień palmowy


SJP.pl


palmariański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z miejscowością El Palmar de Troya, dotyczący tej miejscowości

 (1.2) związany z palmarianizmem, dotyczący palmarianizmu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palmarianizm m., palmarianin m., palmarianka ż.

Wiktionary


palmatka

gruby, szeroki rzemień, który służył w dawnych szkołach do bicia uczniów po dłoni


SJP.pl


palmbook

[czytaj: palmbuk] rzadko: minikomputer wielkości dłoni z ciekłokrystalicznym ekranem dotykowym; palmtop


SJP.pl


palmeta

ornament z rozchodzących się promieniście płatków, przypominający kielich kwiatu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) archit. szt. dekoracyjny motyw w kształcie ułożonego wachlarzowo liścia palmy;

Wiktionary

Pa

Wikipedia


palmetka

niewielki ornament z rozchodzących się promieniście płatków, przypominający kielich kwiatu


SJP.pl


palmetkowy

dotyczący, odnoszący się do palmetki, mający formę palmetki


SJP.pl


palmetowy

dotyczący palmety, mający formę palmety (np. ornament palmetowy)


SJP.pl


palmiarnia

oszklone, utrzymujące wilgoć i odpowiednią temperaturę pomieszczenie, w którym hoduje się palmy lub inne rośliny egzotyczne; palmiera


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ogrod. szklarnia, w której uprawia się tropikalne rośliny osiągające duże rozmiary, przede wszystkim palmy;

Wiktionary

Palmiarnia – rodzaj wysokiej szklarni przystosowanej do uprawy i eksponowania w strefie klimatu umiarkowanego palm. W szerszym znaczeniu określa się tym mianem wszelkie duże szklarnie, w których uprawiane są i eksponowane rośliny osiągające duże rozmiary i pochodzące z krajów tropikalnych. Palmiarnie budowane są w ogrodach botanicznych, w parkach, dawniej także w parkach przypałacowych, a mogą być także samodzielnymi jednostkami budowanymi i zarządzanymi przez miasta.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zwiedzając palmiarnię widzieliśmy też te duże akwaria.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: palˈmʲjarʲɲa, AS: palmʹi ̯arʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palmy nmos., palmowe nmos., palmowce nmos., palmiczka ż., palma ż., palemka ż.

 przym. palmowy

Wiktionary


palmiczka

niewielka palma bez pnia, o charakterystycznych, wachlarzowatych liściach; karłatka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Chamaerops humilis|L.|ref=tak., wiecznie zielona roślina z rodziny arekowatych;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Elipsoidalne owoce palmiczki są niejadalne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palmowe nmos., palma ż., palemka ż., palmiarnia ż., palmowce lm nm., palmy lm nm.

 przym. palmowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) karłatka niska, karłatka, chamerops niski

Wiktionary


palmiera

oszklone, utrzymujące wilgoć i odpowiednią temperaturę pomieszczenie, w którym hoduje się palmy lub inne rośliny egzotyczne; palmiarnia


SJP.pl


palmira

1. starożytne miasto w Syrii; Palmyra;
2. miasto w Kolumbii;
3. miasto w Wenezueli;
4. miasto na Kubie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Diecezja Palmira – diecezja katolicka w Kolumbii
  • Palmira – imię żeńskie
  • Palmira Odessa – ukraiński klub piłkarski
  • Neuva Palmira – miasto w Urugwaju
  • Palmira – starożytne miasto w Syrii
  • Palmira – miasto w Kolumbii
  • Palmira – miasto w Wenezueli
  • Palmira – miasto na Kubie
  • Palmira – gmina na Kubie
  • Palmyra
  • Palmiry

Wikipedia


palmireński

przymiotnik od: Palmira (miasto w Syrii; Palmyra); palmyreński, palmyrski


SJP.pl


palmiro

1. starożytne miasto w Syrii; Palmyra;
2. miasto w Kolumbii;
3. miasto w Wenezueli;
4. miasto na Kubie


SJP.pl


palmirski

przymiotnik od: Palmiry


SJP.pl


palmiry

podwarszawska wieś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś położona w województwie mazowieckim, której okolice były miejscem kaźni Polaków podczas okupacji niemieckiej;

Wiktionary

Zobacz też: Palmiry (zniesiona osada leśna).

Palmiry – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie nowodworskim, w gminie Czosnów. Leży w Kotlinie Warszawskiej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W dniach 20 i 21 czerwca 1940 w Palmirach koło Warszawy Niemcy rozstrzelali kilkaset osób. Byli wśród nich prawnicy, publicyści, przemysłowcy, ludzie ze świata sztuki, oficerowie.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. palmirski

Wiktionary


palmitowy

kwas palmitowy: biała nieprzezroczysta lub półprzezroczysta substancja występująca w olejach i tłuszczach roślinnych oraz zwierzęcych, używana do produkcji mydła; kwas palmitynowy, palmityna (częściej)


SJP.pl


palmityna

biała nieprzezroczysta lub półprzezroczysta substancja występująca w olejach i tłuszczach roślinnych oraz zwierzęcych, używana do produkcji mydła; kwas palmitowy (rzadziej), kwas palmitynowy


SJP.pl

Nie mylić z: alkaloidem palmatyną.

Palmityna, olej palmitynowy, – organiczny związek chemiczny z grupy trójglicerydów, triester glicerolu i kwasu palmitynowego.

Wikipedia


palmitynowy

kwas palmitynowy: biała nieprzezroczysta lub półprzezroczysta substancja występująca w olejach i tłuszczach roślinnych oraz zwierzęcych, używana do produkcji mydła; kwas palmitowy (rzadziej), palmityna


SJP.pl


palmofon

palmtop z funkcją telefonu komórkowego


SJP.pl


palmojad

gatunek padlinożernego ptaka z rodziny jastrzębiowatych; rakama


SJP.pl

Palmojad, rakama ("Gypohierax angolensis") – gatunek dużego ptaka z rodziny jastrzębiowatych (Accipitridae), jedyny przedstawiciel rodzaju Gypohierax. Występuje na terenie Afryki Subsaharyjskiej.

Wikipedia


palmolive

[czytaj: palmoliw] marka wyrobów kosmetycznych


SJP.pl

Pa

Wikipedia


palmowate

rodzina roślin drzewiastych występująca głównie w strefie międzyzwrotnikowej i podzwrotnikowej; palmy, arekowate


SJP.pl


palmowaty

o cechach palmowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


palmowce

1. rząd roślin z klasy jednoliściennych;
2. rodzina ptaków, do której należy kilkanaście gatunków z rzędu wróblowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Arecales|Bromhead|ref=tak., rząd roślin zaliczanych do jednoliściennych;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Liście palmowców są dłoniasto lub pierzasto złożone.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palmowe nmos., palmiczka ż., palemka ż., palma ż., palmiarnia ż., palmy lm nm.

 przym. palmowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) arekowce

Wiktionary


palmowe

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Arecidae|Takht.|ref=tak., podklasa roślin należących do klasy jednoliściennych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kwiaty palmowych zazwyczaj są wiatropylne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palma ż., palemka ż., palmiarnia ż., palmiczka ż., palmowce lm nm., palmy lm nm.

 przym. palmowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) arekowe

Wiktionary


palmowiec

1. gatunek niewielkiego ptaka z rzędu wróblowych;
2. przedstawiciel rzędu roślin jednoliściennych


SJP.pl

Palmowiec ("Dulus dominicus") – gatunek małego ptaka, będący jedynym przedstawicielem rodziny palmowców (Dulidae) w rzędzie wróblowych (Passeriformes). Przez niektórych autorów bywał włączany do rodziny jemiołuszek (Bombycillidae). Występuje endemicznie na wyspie Haiti i pobliskich małych wysepkach. Nie wyróżnia się podgatunków.

Wikipedia


palmowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Palmowski – polski działacz na Warmii, gawędziarz i pieśniarz ludowy, rolnik
  • Janusz Palmowski – polski samorządowiec
  • Sawa Palmowski – polski duchowny prawosławny
  • Tadeusz Palmowski – polski geograf
  • Władysław Palmowski – katolicki duchowny, społecznik, opiekun potrzebujących, kapelan „Solidarności”
  • Józefa Palmowska
  • Krystyna Palmowska

Wikipedia


palmowy

przymiotnik od: palma, przypominający palmę, charakterystyczny dla palmy lub w jakiś inny sposób związany z palmą


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) składający się z palmy

 (1.2) wykonany z drewna lub innej części palmy

 (1.3) będący częścią palmy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: palˈmɔvɨ, AS: palmovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palmy nmos., palmowe nmos., palmiczka ż., palmowce nmos., palma ż., palemka ż., palmiarnia ż.

Wiktionary


palmożer

rodzaj ptaków z rodziny bławatnikowatych


SJP.pl


palmtop

minikomputer wielkości dłoni z ciekłokrystalicznym ekranem dotykowym; palmbook


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) inform. komputer kieszonkowy, który mieści się w dłoni;

Wiktionary

Palmtop (komputer podręczny, ang. "personal digital assistant", "PDA") – zminiaturyzowany komputer mieszczący się w dłoni lub kieszeni. Wyposażony w miniaturową klawiaturę fizyczną, albo wyświetlaną na ekranie lub w oprogramowanie do rozpoznawania pisma ręcznego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ładowarka samochodowa jest idealnym rozwiązaniem dla osób, które często podróżują ze swoim palmtopem. (z Internetu)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpalm̥tɔp, AS: palm̦top

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) PDA

Wiktionary


palmy

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Arecaceae|ref=tak., rodzina roślin zaliczana do jednoliściennych;

forma rzeczownika.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: palma

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Specyficzny pień palm nazywany jest kłodziną.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palemka ż., palma ż., palmiarnia ż., palmiczka ż., palmowce lm nm., palmowe lm nm.

 przym. palmowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) arekowate

Wiktionary


palmyra

1. starożytne miasto w Syrii; Palmira;
2. atol na Pacyfiku;
3. nazwa wielu miejscowości i gmin w USA


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Syrii, w północnej części Pustyni Syryjskiej;

 (1.2) geogr. niewielki atol w północnej części Oceanu Spokojnego, położony na południe od Hawajów;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hrabina Palmyra – komedia Cypriana Kamila Norwida z 1862
  • Palmyra – miasto w Syrii
  • Palmyra – atol na Pacyfiku
  • Palmyra – dawna stolica tytularna Kościoła melchickiego
  • Palmyra – dawna nazwa wsi Palmiry
  • Palmyra – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie Macoupin
  • Palmyra – miejscowość w stanie Indiana, w hrabstwie Harrison
  • Palmyra – miasto w stanie Maine, w hrabstwie Somerset
  • Palmyra – miasto w stanie Missouri, w hrabstwie Marion
  • Palmyra – wieś w stanie Nebraska, w hrabstwie Otoe
  • Palmyra – miasto w stanie New Jersey, w hrabstwie Burlington
  • Palmyra – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Wayne

Wikipedia

Powiązane:

 (1.1)

 rzecz. palmyreńczyk mos., palmyrenka ż.

 przym. palmyreński

 (1.2)

 przym. palmyrański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. Palmira

Wiktionary


palmyrański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Palmyrą, dotyczący Palmyry (terytorium Stanów Zjednoczonych)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palmyra ż.

Wiktionary


palmyreński

przymiotnik od: Palmyra (miasto w Syrii; Palmira); palmireński, palmyrski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Palmyrą, dotyczący Palmyry

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Palmyra ż.

Wiktionary


palmyrski

przymiotnik od: Palmyra (miasto w Syrii; Palmira); palmyreński, palmireński


SJP.pl


palnik

urządzenie lub część jakiegoś większego urządzenia, służące do wytwarzania niewielkiego płomienia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) urządzenie wytwarzające płomień, służące do spawania metali

 (1.2) część kuchenki gazowej, w której wytwarza się płomień, na której stawia się naczynia do gotowania

 (1.3) każda inna część urządzenia wytwarzająca płomień

 (1.4) pot. element grzewczy kuchenki elektrycznej

 (1.5) przen. pot. głowa

Wiktionary

Palnik jest urządzeniem technicznym, przeznaczonym do wytwarzania wysokich temperatur poprzez spalanie gazu, względnie innego paliwa.

Paliwo jest mieszane przed lub wewnątrz dyszy, która służy do odpowiedniego ukierunkowania mieszanki zasilającej. Spalanie następuje w otaczającym powietrzu (np. palnik Bunsena) lub czystym tlenie (np. palnik acetylenowo-tlenowy).

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Zapaliłam palnik i postawiłam czajnik na małym ogniu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpalʲɲik, AS: palʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zapalarka ż., palenie n., palarnia ż., palacz m., palaczka ż., rozpalanie n., palenia n., spalenie n., spalanie n., popalenie n., popalanie n., podpalanie n., podpalenie n., upalanie n., upalenie n.

 czas. odpalić, rozpalać, palić ndk., spalić dk., spalać ndk., popalić dk., popalać ndk., podpalić dk., podpalać ndk., upalać ndk., upalić dk.

 przym. palny, palnikowy

Wiktionary


palnikowy

→ palnik


SJP.pl

Patrz:

palnik

palnięcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|palnąć.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. palnąć

Wiktionary


palność

cecha jakiejś substancji będącej w stanie się zapalić, poddającej się procesowi palenia lub spalania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest palne; cecha tych, którzy są palni

Wiktionary

Palność – zdolność materiału do podtrzymywania ognia.

Wartość palności jest oznaczana jako współczynnik OI (ang. "Oxygen Index"), który wyraża procentową zawartość tlenu w mieszance z azotem niezbędną do podtrzymania palenia się materiału, którego temperatura w chwili zapłonu wynosiła 20 °C.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. paliwo n., paliwko n., palenie n.

 czas. odpalić, palić ndk.

 przym. palny

 przysł. palnie

Wiktionary


palny

taki, który jest w stanie się zapalić, poddać procesowi palenia lub spalania


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przeznaczony do palenia lub spalania

 (1.2) taki, który jest w stanie się zapalić

 (1.3) o broni: miotający pociskiem na skutek spalania ładunku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wskutek użycia materiału palnego zniszczono wiele starych, drewnianych domków.

 (1.3) Oddał trzy strzały z broni palnej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpalnɨ, AS: palny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palący m., paląca ż., paliwo n., palarnia ż., palacz m., palaczka ż., palnik m., palenisko n., niedopałek m., palenie n., zapalniczka ż., spaliny nmos., palarka ż., zapalenie n., palność ż.

 czas. palić ndk., rozpalać, dopalać ndk., dopalić dk., napalać się ndk., napalić się dk., napalić dk., odpalać ndk., odpalić dk., opalać ndk., opalić dk., przypalać ndk., przypalić dk., wypalać ndk., wypalić dk., zapalać ndk., zapalić dk.

 przym. palący, niepalny, zapalony

Wiktionary


palnąć

potocznie:
1. uderzyć, ugodzić, walnąć;
2. zrobić, powiedzieć coś lekkomyślnego, nierozważnego, bez namysłu; chlapnąć;
3. strzelić z broni palnej


SJP.pl

czasownik nieprzechodni

 (1.1) pot. uderzyć

 (1.2) pot. powiedzieć coś bez sensu

 (1.3) pot. wystrzelić z broni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jak ja cię palnę w mordę, to zobaczysz!

 (1.2) Ale palnąłem głupotę!

 (1.3) Ale żeś palnął z tej bazooki!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpalnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: palnõńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palnięcie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) uderzyć, strzelić, walnąć, wulg. pieprznąć, wulg. jebnąć, wulg. pierdolnąć, wulg. piznąć, rypnąć

 (1.3) strzelić

Wiktionary


palolo

odrzucona tylna część ciała wieloszczeta, zawierająca jaja i plemniki


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • robaki palolo – rodzaj bezkręgowców poławianych w strefie subtropikalnej
  • Pālolo – obszar niemunicypalny w hrabstwie Honolulu na Hawajach

Wikipedia


palometa

gatunek jadalnej ryby z rodziny ostrobokowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • nazwą palometa określane są dwa różne gatunki ryb z rodziny ostrobokowatych:
    • sierpik palometa (Trachinotus goodei)
    • parona (Parona signata)
  • Palometa Jordan & Evermann, 1896 – synonim rodzaju Peprilus

Wikipedia


palomino

o maści konia: jasnobrązowy o żółtawym odcieniu; izabelowaty


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • palomino – jedna z ras koni
  • palomino – jedna z maści konia
  • palomino (palomino fino) – odmiana winorośli właściwej, używana do produkcji sherry

Wikipedia


palonek

1. granulowana substancja, która po połączeniu z cyrkonem tworzy bardzo trwały materiał wykorzystywany w budownictwie;
2. sposób specyficznego przyprawiania nalewek spirytusowych, polegający na zapaleniu trunku i późniejszym jego zgaszeniu cukrem


SJP.pl


palonka

1. granulowana substancja, która po połączeniu z cyrkonem tworzy bardzo trwały materiał wykorzystywany w budownictwie;
2. sposób specyficznego przyprawiania nalewek spirytusowych, polegający na zapaleniu trunku i późniejszym jego zgaszeniu cukrem


SJP.pl


paloność

cecha czegoś, co jest palone (wyprażone w wysokiej temperaturze)


SJP.pl


palony

wyprażony w wysokiej temperaturze


SJP.pl


palotyn

członek zakonu pallotynów, zakonu męskiego prowadzącego działalność misyjną i duszpasterską; pallotyn


SJP.pl


palotyni

zakon męski założony w XIX wieku we Włoszech, prowadzący działalność misyjną i duszpasterską, kształcący zaangażowany w życie Kościoła laikat; pallotyni


SJP.pl


palotynka

członkini katolickiego zakonu żeńskiego: Zgromadzenie Sióstr Misjonarek Apostolstwa Katolickiego, zajmującego się działalnością misyjną i duszpasterską, odpowiednika zakonu pallotynów; pallotynka


SJP.pl


palotynki

zakon żeński założony w XIX wieku we Włoszech, prowadzący działalność misyjną i duszpasterską, kształcący zaangażowany w życie Kościoła laikat, odpowiednik zakonu pallotynów; pallotynki


SJP.pl


palotyński

odnoszący się do członka zakonu palotynów lub palotynek, charakterystyczny dla tych zakonów; pallotyński


SJP.pl


palowanie

system, układ pali wbitych w grunt, których celem jest umacnianie go i tworzenie obszaru pod budowę jakiegoś obiektu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|palować.

Wiktionary

Palowanie – jedna z grup robót fundamentowych polegająca na osadzaniu w gruncie przy użyciu odpowiednich technologii stałych pali.

W procesie palowania można wyróżnić fazy:

Wikipedia

Powiązane:

 czas. palikować, palować ndk.

 rzecz. pal mrz., palisada ż.

Wiktionary


palować

1. tworzyć system drewnianych pali na jakimś terenie w celu przygotowania tego terenu pod budowę;
2. przytwierdzać coś do pala utwierdzonego w gruncie


SJP.pl


palowe

dawna opłata uiszczana za miejsce przy brzegu przeznaczone do cumowania statku


SJP.pl

Palowe ("funtcoll") – cło od towarów i statków cumujących w portach, pobierane przez władze miast pruskich (Elbląg, Gdańsk). Ściągano je na potrzeby Hanzy od połowy XIV wieku, w XV wieku częściowo na rzecz państwa krzyżackiego, a po wojnie trzydziestoletniej - skarbów miejskich. Od końca XVI wieku część palowego zasilała skarb Rzeczypospolitej.

Wikipedia


palowice

Palowice (niem. "Pallowitz") – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie rybnickim, w gminie Czerwionka-Leszczyny. Wieś leży historycznie na Górnym Śląsku.

W latach 1954-1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Palowice. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa katowickiego.

Wikipedia


palowiec

PAL-owiec;
1. członek lub żołnierz PAL-u (Polskiej Armii Ludowej);
2. członek PAL-u (Polskiej Akademii Literatury)


SJP.pl


palownica

maszyna budowlana używana do wiercenia w gruncie otworów o znacznej średnicy i osadzania w nich pali


SJP.pl


palowniczy

wytwórca pali


SJP.pl


palowski

przymiotnik od: PAL (Polska Armia Ludowa); PAL-owski


SJP.pl


palowy

przymiotnik od: pal; taki, którego elementami składowymi są pale, taki, który zbudowany jest z pali lub taki, który w jakiś inny sposób może wykorzystywać pale


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z palem, dotyczący pala

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pal m.

 czas. palikować

Wiktionary


palpacja

metoda diagnostyki medycznej polegająca na badaniu dotykiem; obmacywanie


SJP.pl

Palpacja ( palpatio), inaczej omacywanie – metoda diagnostyki medycznej, która polega na takim macaniu palcami (badanie dotykiem), aby wyczuć rozmiar, kształt, twardość lub położenie określonej struktury anatomicznej. Palpacja jest używana przez lekarzy w badaniu narządów, głównie klatki piersiowej i brzucha, a także do oceny tętna.

Wikipedia


palpacyjny

związany z palpacją


SJP.pl


palpitacja

zbyt silne i szybkie bicie serca spowodowane stanami nerwicowymi, zaburzeniami rytmu serca lub innymi wadami serca; kołatanie serca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. zbyt szybkie bicie serca;

Wiktionary

Palpitacja, kołatanie serca – objaw podmiotowy polegający na nieprzyjemnym odczuciu silnej, przyspieszonej lub nieprawidłowej akcji serca. Chociaż jest objawem chorobowym, może występować także u osób zdrowych. Jest jednym z najczęstszych powodów zgłaszania się pacjentów do kardiologa. Kołatanie serca rzadko jest objawem groźnej choroby.

Wikipedia

Powiązane:

 czas. palpitować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kołatanie serca

Wiktionary


palteczko

niewielkie palto przeznaczone zazwyczaj dla dzieci; paletko, paltko, płaszczyk


SJP.pl


paltko

niewielkie palto przeznaczone zazwyczaj dla dzieci; paletko, palteczko, płaszczyk


SJP.pl


palto

ciepłe, wierzchnie ubranie, zwykle używane jako płaszcz zimowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) ciepłe okrycie wierzchnie do noszenia głównie zimą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) I tak prędko po kolei odrywali się od stołu, rzucali nie dokończony obiad, kiwali głowami nie mając czasu na inne pożegnania i wybiegali ubierając się już w palta na schodach, i lecieli do fabryk, porywani tymi świstami, co jak kanonada rozlegały się nad miastem i zwoływały do pracy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaltɔ, AS: palto

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. paltko n., palteczko n.

Wiktionary


paltocik

zdrobnienie od: paltot; stare, liche palto


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od paltot

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paltot m., paletot mrz.

Wiktionary


paltocina

stare, liche palto; paltocik


SJP.pl


paltot

dawne określenie na palto, ciepłe, wierzchnie ubranie, zwykle używane jako płaszcz zimowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. palto

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Julia poszła otworzyć drzwi i po chwili wprowadziła do pokoju grubego pana w paltocie, ściskającego oburącz wypchaną teczkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaltɔt, AS: paltot

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paletot mrz., paltocik

Wiktionary


paltowy

→ palto


SJP.pl

Patrz:

palto

paltrak

typ wiatraka, w którym zasadniczą częścią są obracane wiatrem śmigi (skrzydła napędowe) poruszające urządzenia do mielenia ziarna


SJP.pl

Paltrak – typ wiatraka, w którym zasadniczą częścią są obracane wiatrem (skrzydła napędowe) poruszające urządzenia do mielenia ziarna. Paltrak (podobnie jak koźlak) obracany jest w całości wraz z maszynami na kierunek wiatru, są jednak solidniej osadzone na torze jezdnym i rolkach umieszczonych w pierścieniu.

Wikipedia


paltynosa

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miejscowość w Rumunii, w okręgu Suczawa

Wiktionary

Paltynosa ( Păltinoasa) – wieś w Rumunii, w okręgu Suczawa, w gminie Paltynosa. W 2011 roku liczyła 2509 mieszkańców.

Wikipedia


paluch

1. duży palec u nogi;
2. zgrubienie od: palec;
3. potocznie: pendrive; pendrak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) anat. duży palec u nogi;

 (1.2) zgrub. od: palec

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paluch – pierwszy palec stopy
  • Paluch – polski raper, były członek zespołu Aifam
  • Paluch – osiedle w granicach dzielnicy Włochy w Warszawie
  • Paluch koślawy – schorzenie
  • Paluch – metalowa obrączka obejmująca kciuk, zapożyczona z szabel zachodnioeuropejskich, ułatwiająca operowanie szablą i zabezpieczająca wewnętrzną stronę dłoni przed ześlizgującym się ostrzem przeciw...
  • Kazimierz Paluch – podróżnik, harcerz, masażysta, specjalista w leczeniu chorób kręgosłupa
  • Paluchów – część wsi Dęba
  • Paluchy (ang. Fingal’s Fingers) – konkurencja zawodów siłaczy
  • Paluchy – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie przeworskim, w gminie Sieniawa
  • „Na Paluchu” – Schronisko dla Bezdomnych Zwierząt w Warszawie
  • Tomcio Paluch – fikcyjna postać z angielskiego folkloru

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Państwo i Kościół od stuleci wkładają w życie dwojga ludzi swoje brudne paluchy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpalux, AS: paluχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palec m.

:: zdrobn. paluszek m.

Wiktionary


paluchowski

nazwisko


SJP.pl


paludament

1. rodzaj udrapowanych firanek nad sceną
2. w starożytnym Rzymie: płaszcz wojskowy noszony przez cesarza i naczelnego wodza; paludamentum


SJP.pl


paludamentum

w starożytnym Rzymie: płaszcz wojskowy noszony przez cesarza i naczelnego wodza; paludament


SJP.pl

Pa

Wikipedia


paludarium

akwaterrarium bądź terrarium do hodowli zwierząt bagiennych lub pochodzących z deszczowego lasu tropikalnego, takich jak płazy i żółwie błotne


SJP.pl

Paludarium – rodzaj akwaterrarium bądź terrarium o wysokiej wilgotności powietrza, przeznaczonego do hodowli roślin i zwierząt bagiennych lub pochodzących z deszczowego lasu tropikalnego – głównie płazów lub żółwi błotnych. Nazwa "paludarium" pochodzi od łacińskich słów "palus" (bagno, moczary) i "arium" (zamknięty pojemnik).

Wikipedia


paludolog

hydrolog badający bagna


SJP.pl


paludologia

nauka o ewolucji i tworzeniu się bagien; bagnoznawstwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauk. nauka o bagnach;

Wiktionary

Paludologia (łac. "palus", "paludis" „bagno” i gr. "logos" „nauka”), hydrologia bagien – nauka wchodząca w skład hydrologii. Interesuje się bagnem, jego związkami z otaczającym go środowiskiem, bada procesy wymiany wody pomiędzy nimi. Zajmuje się bilansem wodnym bagna, kształtowaniem się odpływu z tegoż bagna, jego ustrojem cieplnym, parowaniem zeń, określa reguły rządzące tworzeniem się bagiennej sieci hydrograficznej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpaludɔˈlɔɟja, AS: paludoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paludolog m.

 przym. paludologiczny

Wiktionary


paludologiczny

dotyczący paludologii


SJP.pl


paludonim

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. nazwa własna bagna, mokradła lub innego terenu podmokłego

Wiktionary


palus

nazwisko


SJP.pl


palusiński

nazwisko


SJP.pl


paluszak

nazwisko


SJP.pl


paluszek

1. zdrobnienie od: palec; niewielki, zazwyczaj najmniejszy palec u rąk i u nóg lub ogólnie o jakimkolwiek palcu, który jest mały;
2. rodzaj ciastka w kształcie chudej, długiej pałeczki;
3. potocznie o standardowej baterii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: palec

 (1.2) pot. elektr. mała cylindryczna bateria typu AA lub AAA

 (1.3) kulin. przekąska z cienkiego wypieku, zwykle z solą;

 (1.4) kulin. panierowane rybne filety w małych, podłużnych porcjach;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paluszek – część wsi Gadowskie Holendry
  • Paluszek – postać z folkloru europejskiego, zwana też jako Tomcio Paluch
  • Paluszek – tytuł baśni Charles’a Perraulta
  • Paluszek – tytuł baśni braci Grimm
  • paluszek – potoczne określenie baterii AA
  • słony paluszek – rodzaj wyrobu piekarniczego w kształcie pałeczki

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wystarczy mu podać mały paluszek, a złapie za całą rękę!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palec m., paluch m., paliczek m., palusznik m., palcówka ż.

 przym. palcowy, paluszkowy, palczasty

 przysł. palczasto

Wiktionary


paluszki

1. zdrobnienie od: palec; niewielki, zazwyczaj najmniejszy palec u rąk i u nóg lub ogólnie o jakimkolwiek palcu, który jest mały;
2. rodzaj ciastka w kształcie chudej, długiej pałeczki;
3. potocznie o standardowej baterii


SJP.pl

Zobacz też: paluszki – rodzaj przekąski.

Paluszki (nazwa historyczna: Do Paluszka) – przysiółek wsi Kasina Wielka w Polsce, położony w województwie małopolskim, w powiecie limanowskim, w gminie Mszana Dolna.

W latach 1975–1998 przysiółek administracyjnie należał do województwa nowosądeckiego.

Wikipedia


paluszkiewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Felicjan Paluszkiewicz – katolicki zakonnik, pisarz i publicysta
  • Hanna Paluszkiewicz – polska prawnik, karnista, radca prawny,
  • Janusz Paluszkiewicz – polski aktor teatralny i filmowy
  • Marian Paluszkiewicz – polski pedagog, polonista

Wikipedia


paluszkowy

→ paluszek


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z paluszkiem, dotyczący paluszka

Wiktionary

Patrz:

paluszek

Powiązane:

 rzecz. paluszek m.

Wiktionary


palusznik

roślina z rodziny traw


SJP.pl

Pa

Wikipedia


paluszyński

nazwisko


SJP.pl


palynologia

dział botaniki zajmujący się badaniem ziaren pyłku i zarodników roślin; palinologia


SJP.pl


paląca

1. niecierpliwa, pilna np. sprawa
2. kobieta cierpiąca na nikotynizm
3. np. przyprawa wywołująca ostrość w ustach


SJP.pl


palący

osoba nałogowo paląca tytoń; palacz


SJP.pl

forma czasownika.

 (1.1) imiesłów przymiotnikowy czynny od czasownika palić

przymiotnik

 (2.1) książk. przen. pilny, naglący, niecierpiący zwłoki

 (2.2) książk. przen. dojmujący, dotkliwy

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (3.1) osoba paląca papierosy

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Rząd zdecydował się rozwiązać palącą kwestię bezrobocia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈlɔ̃nt͡sɨ, AS: palõncy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. palenie n., paląca ż.

 czas. palić ndk.

 przym. palny

Wiktionary

Synonimy:

 (3.1) palacz; reg. śl. kurzok

Wiktionary


pam

1. wykrzyknik naśladujący głośny dźwięk instrumentu lub wystrzał;
2. wykrzyknik naśladujący nucenie; mmm


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) onomatopeja imitująca głośny dźwięk instrumentu lub wystrzał

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pluggable Authentication Modules w informatyce – mechanizm uwierzytelniania
  • Poliakrylamid – tworzywo sztuczne
  • Polish Archaeology in the Mediterranean – periodyk
  • Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie (działający pod nazwą Pomorska Akademia Medyczna w latach 1948-2010)
  • Modulacja amplitudy impulsów (ang. Pulse-Amplitude Modulation) w telekomunikacji – technika kodowania sygnałów
  • Payload Assist Module – człon rakietowy zasilany paliwem stałym, używany w rakietach Delta i na promach kosmicznych

Wikipedia

Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

 (1.1) paam, pamm

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== pam (język walijski.) ==

wymowa.

 IPA|pam.

znaczenia.

przysłówek

 (1.1) dlaczego

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

Powiązane:

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== pam (język walijski.) ==

wymowa.

 IPA|pam.

znaczenia.

przysłówek

 (1.1) dlaczego

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paam, pamm

Wiktionary


pambuk

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) posp. żart. rel. Pan Bóg

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To uczucie kiedy dostrzegasz, że skazywanie ludzi na śmierć w imię pambuka, donoszenie i nienawiść są częścią religii.

 (1.1) Tak dziś wiało od rana, że pachołki zamiast - jak pambuk przykazał - grzecznie stać, turlały się radośnie wzdłuż chodników, wzbudzając niepokój stojących w pobliskich korkach kierowców.

 (1.1) Wszystkich pambuków wymyślili ludzie.

Wiktionary


pamela

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

Wiktionary

Pamela – imię żeńskie pochodzenia literackiego, wymyślone przez XVI-wiecznego poetę Philipa Sidneya na użytek poematu "Arkadia" w 1590 roku. W 1740 roku Samuel Richardson uczynił osobę o tym imieniu tytułową bohaterką powieści "Pamela, czyli Cnota nagrodzona". Powieść tę sparodiował szybko Henry Fielding, pisząc swój debiut literacki "An Apology for the Life of Mrs. Shamela Andrews", przyczyniając się do upowszechnienia imienia Pamela.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pãˈmɛla, AS: pãmela

Wiktionary


pamelka

rodzaj bojki ratowniczej


SJP.pl


pamfil

a) dawniej: walet trefl
b) rodzaj gry w karty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. karc. rodzaj karty do gry; walet treflowy;

 (1.2) daw. karc. dama atutowa w grze w mariasza

 (1.3) daw. karc. rodzaj gry w karty;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pamfil (imię)
  • pamfil (karta)
  • pamfil (gra karciana)
  • Pamfil z Cezarei
  • Pamfilos z Amfipolis

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpãw̃fʲil, AS: pãũ̯fʹil

Wiktionary


pamfila

a) dawniej: walet trefl
b) rodzaj gry w karty


SJP.pl


pamfilia

starożytna kraina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) hist. kraina w Azji Mniejszej i późniejsza prowincja rzymska;

Wiktionary

Pamfilia, Pamfylia, Pamphylia (gr. Παμφυλία Pamphylía), dawniej Mopsopia – w starożytności kraina w południowej Azji Mniejszej, pomiędzy Licją i Cylicją, od północy granicząca z Pizydią. W kierunku południkowym rozciągająca się od Morza Śródziemnego do gór Taurus (obecnie obszar tureckiej prowincji Antalya).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Biblia mówi nam, że apostołowie mówili w językach Partów, Medów, Elamitów, Kapadocjan, mieszkańców Pontu, Mezopotamii, Judei, Azji, Rzymu, Krety, Egiptu, Pamfilii, Frygii i Libii.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pamfilijski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. Pamfylia, Mopsopia

Wiktionary


pamfilijski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Pamfilią, dotyczący Pamfilii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pamfilia ż.

Wiktionary


pamfleciarz

1. osoba amatorsko pisząca pamflety, utwory publicystyczne lub literackie ośmieszające i krytykujące określone osoby, grupy społeczne lub instytucje polityczne;
2. osoba lubiąca czytać pamflety


SJP.pl


pamflecik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od pamflet

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie pamflet, lecz tylko marny pamflecik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pamflet m.

Wiktionary


pamflecista

autor piszący pamflety


SJP.pl


pamflecistka

→ pamflecista


SJP.pl

Patrz:

pamflecista

pamflet

utwór publicystyczny lub literacki ośmieszający i krytykujący określone osoby, grupy społeczne, instytucje polityczne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) liter. satyryczny utwór publicystyczny lub literacki mający na celu zdemaskowanie, ośmieszenie i poniżenie osoby, grupy, środowiska społecznego lub instytucji

Wiktionary

Pamflet – utwór publicystyczny lub literacki, nierzadko anonimowy, zmierzający do zdemaskowania, ośmieszenia i poniżenia osoby, środowiska społecznego, instytucji. Posługuje się ekspresywną retoryką, przejaskrawieniami w sformułowaniach, elementami satyrycznymi.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpãw̃flɛt, AS: pãũ̯flet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pamflecista m., pamflecistka ż., pamflecik mrz.

 przym. pamfletowy

Wiktionary


pamfletowy

→ pamflet


SJP.pl

Patrz:

pamflet

pamir

łańcuch górski w Azji Centralnej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. rozległy region górski w Azji Środkowej stanowiący węzeł orograficzny, od którego rozchodzą się pasma Hindukusz, Karakorum, Kunlun i inne;

 (1.2) geogr. hydron. rzeka we wschodnim Tadżykistanie i w północno-zachodnim Afganistanie;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wyższe rejony Pamiru pokryte są śniegiem przez cały rok.

 (1.2) Z jeziora wypływa rzeka Pamir, która dalej stanowi granicę afgańsko-tadżycką.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpãmʲir, AS: pãmʹir

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pamiry nmos., Pamirczyk mos., Pamirka ż., pamirski mrz.

 przym. pamirski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzad. Pamiry

Wiktionary


pamirski

przymiotnik od: Pamir (góry w Azji)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Pamirem, dotyczący Pamiru

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język pamirski

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pamir mrz., Pamiry nmos.

Wiktionary


pamiry

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) rzad. geogr. łańcuch górski w Azji Centralnej;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pamir mrz., Pamirczyk mos., Pamirka ż., pamirski mrz.

 przym. pamirski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Pamir

Wiktionary


pamiyntać

czasownik niedokonany

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk, Śląsk Cieszyński. pamiętać

Wiktionary


pamiąteczka

zdrobnienie od: pamiątka


SJP.pl


pamiątka

1. przedmiot mający przypominać jakąś osobę, miejsce lub zdarzenie;
2. zapamiętany obraz przeszłości, pamięć o kimś lub o czymś, wspomnienie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) drobny przedmiot lub znak przypominający jakieś zdarzenie, miejsce albo osobę

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pamiątka – część wsi Kopana w woj. mazowieckim, w pow. piaseczyńskim, w gminie Tarczyn
  • Pamiątka – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Wierzbinek
  • Pamiątka – dawny zaścianek w obwodzie witebskim, w rejonie miorskim, w sielsowiecie Nowy Pohost.
  • Anamneza-Pamiątka – termin w liturgii chrześcijańskiej.
  • Pamiątka śmierci Jezusa Chrystusa w ruchu Badaczy Pisma Świętego (m.in. Świadków Jehowy).
  • Pamiątka Wyznania Augsburskiego w tradycji luterańskiej.
  • Pamiątka – dzieło Blaise'a Pascala
  • Pamiątka – wzorzec projektowy

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z każdych zagranicznych wakacji przywozimy mnóstwo pamiątek.

 (1.1) Spójrz, ta blizna to pamiątka po operacji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãˈmʲjɔ̃ntka, AS: pãmʹi ̯õntka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pamiątkarstwo n., pamięć ż., pamiętnik m., pamiętnikarstwo n., pamiętnikarz m., Pamiątka ż., pamiętanie n., zapamiętanie n., pamięciówka ż., pamiętliwość ż., upamiętnianie n., upamiętnienie n.

 czas. pamiętać ndk., zapamiętać dk., upamiętniać ndk., upamiętnić dk.

 przym. pamięciowy, pamiątkowy, pamiętliwy, pamiętny

 przysł. pamiątkowo, pamięciowo, pamiętliwie

Wiktionary


pamiątkarski

przymiotnik od: pamiątkarstwo; związany z pamiątkarstwem, dotyczący, podobny do pamiątkarstwa


SJP.pl


pamiątkarstwo

produkcja przedmiotów sprzedawanych potem jako pamiątki


SJP.pl


pamiątkarz

wytwórca lub sprzedawca pamiątek


SJP.pl


pamiątkowo

Pamiątkowo – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie szamotulskim, w gminie Szamotuły.

Wikipedia


pamiątkowy

1. przymiotnik od: pamiątka; podobny lub taki, jak pamiątka, charakterystyczny dla pamiątki;
2. przypominający coś, co się już wydarzyło, mający przywołać myśli o kimś lub o czymś


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który jest pamiątką, pozostałością po czymś lub po kimś

 (1.2) taki, który został wykonany, aby upamiętniać coś lub kogoś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uczestnicy biegu narciarskiego otrzymali pamiątkowe dyplomy.

 (1.2) O dawnym gmachu muzeum informuje tablica pamiątkowa przy obelisku.

 (1.2) (…) na miejscu egzekucji społeczeństwo miasta wzniosło symboliczną mogiłę opatrzoną krzyżem i pamiątkową tablicą.

 (1.2) Wielu z górali postanowiło upamiętnić spotkanie z niepospolitym gościem pamiątkową fotką.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãmʲjɔ̃ntˈkɔvɨ, AS: pãmʹi ̯õntkovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pamiątka ż., pamięć ż., pamiątkarstwo n., pamiętnik mrz.

Wiktionary


pamięciologia

studia badające rolę pamięci w kulturze i społeczeństwie; memory studies


SJP.pl


pamięciowość

umiejętność szybkiego zapamiętywania, kojarzenia pewnych faktów, łatwość w przywoływaniu w pamięci tego, co już było; pamiętliwość


SJP.pl


pamięciowy

przymiotnik od: pamięć; doskonalący pamięć, łatwo zapamiętywany lub w jakiś inny sposób powiązany z pamięcią


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z pamięcią

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãmʲjɛ̇̃ɲˈt͡ɕɔvɨ, AS: pãmʹi ̯ė̃ńćovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pamięć ż., pamiętnik m., pamiętniczek m., pamiątka ż., pamięciówka ż.

 czas. pamiętać

 przym. pamiętliwy

 przysł. pamięciowo

Wiktionary


pamięciożerny

o oprogramowaniu, programach komputerowych: wykorzystujący znaczne zasoby pamięci komputerowej


SJP.pl


pamięciówa

zgrubienie od: pamięciówka


SJP.pl


pamięciówka

potocznie: tekst, który należy opanować pamięciowo, wykuć, zawierający np. liczne definicje, nazwy własne, daty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. wiedza do opanowania na pamięć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pamiątka ż., pamięć ż., pamiętanie n., zapamiętanie n., spamiętanie n.

 czas. pamiętać ndk., zapamiętać dk., spamiętać dk.

 przym. pamiętny, pamięciowy

 przysł. pamięciowo, pamiętnie

Wiktionary


pamiętanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pamiętać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãmʲjɛ̃nˈtãɲɛ, AS: pãmʹi ̯ẽntãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pamiętać

 rzecz. pamiątka ż., pamięciówka ż.

Wiktionary


pamiętać

1. mieć zdolność do przyswajania, przechowywania w mózgu i odtwarzania w jakichś okolicznościach tego, co już było;
2. wykazywać się troską o coś lub o kogoś, myśleć o czymś, o kimś;
3. mieć żal do kogoś, żywić urazę do kogoś


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) przechowywać informacje w pamięci i potrafić je odtwarzać

 (1.2) (o przedmiotach) pochodzić z dawnych czasów

 (1.3) dbać, troszczyć się o kogoś lub o coś

 (1.4) mieć żal, odczuwać urazę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Moja terapeutka mówiła, że to wyparcie – psychologiczny szacher-macher mózgu, który sobie nie życzy pamiętać o rzeczach niemiłych.

 (1.2) Moneta odnaleziona przez archeologów pamięta czasy Bolesława Chrobrego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãˈmʲjɛ̃ntat͡ɕ, AS: pãmʹi ̯ẽntać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pamięć ż., pamiątka ż., pamiętnik m., pamiętniczek m., pamiętanie n., pamięciówka ż.

 przym. pamięciowy, pamiętny, pamiętliwy

 czas. zapamiętać dk., zapamiętywać ndk., popamiętać dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) myśleć

Wiktionary


pamiętliwość

umiejętność szybkiego zapamiętywania, kojarzenia pewnych faktów, łatwość w przywoływaniu w pamięci tego, co już było; pamięciowość


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest pamiętliwe; cecha tych, którzy są pamiętliwi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pamiętliwy

 przysł. pamiętliwie

 rzecz. pamiątka ż., pamiętniczek mrz., pamięć ż.

Wiktionary


pamiętliwszy

rzadki stopień wyższy od przymiotnika: pamiętliwy; bardziej pamiętliwy


SJP.pl


pamiętliwy

1. pamiętający długo doznane krzywdy, przykrości itp.;
2. dawniej:
a) dbający o kogoś, o coś; troskliwy, dbały, pieczołowity;
b) mający dobrą pamięć


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pamiętający długo urazy, doznane krzywdy, przykrości itp.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) Ale dodaje też, że prezydent jest politykiem pamiętliwym, potrafi czekać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pamiętliwość ż., pamiątka ż., pamięć ż.

 przym. pamięciowy

 czas. pamiętać

Wiktionary


pamiętniczek

zdrobnienie od: pamiętnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od pamiętnik

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãmʲjɛ̃ntʲˈɲit͡ʃɛk, AS: pãmʹi ̯ẽntʹńiček

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pamiętnik m., pamięć ż., pamiętliwość ż.

 czas. pamiętać

 przym. pamiętnikowy, pamięciowy

Wiktionary


pamiętniczkowy

przymiotnik od: pamiętniczek; mający postać niewielkiego pamiętnika, powiązany z pamiętniczkiem


SJP.pl


pamiętnie

przysłówek

 (1.1) od pamiętny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pamięć ż., pamięciówka ż., pamiętność ż.

Wiktionary


pamiętniej

przestarzały stopień wyższy od przysłówka: pamiętnie


SJP.pl


pamiętniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: pamiętny


SJP.pl


pamiętnik

1. mały album, zeszyt do wpisywania komuś na pamiątkę rymowanek, wierszy;
2. notatki regularnie prowadzone przez kogoś, zawierające informacje o bieżących wydarzeniach;
3. utwór literacki, w którym autor przedstawia wydarzenia, w których sam brał udział, zazwyczaj interpretując je i opisując towarzyszące im uczucia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wspomnienia spisywane przez kogoś, zwykle na własne potrzeby

 (1.2) eduk. albumik do umieszczania wierszy, aforyzmów, pamiątkowych wpisów itp., zwykle używany przez dzieci w wieku szkolnym

 (1.3) liter. utwór literacki opisujący wydarzenia z życia bohatera, opierający się na jego wspomnieniach i przeżyciach

Wiktionary

Pamiętnik – gatunek literatury stosowanej, relacja prozatorska o zdarzeniach, których autor był uczestnikiem bądź naocznym świadkiem. Pamiętnik (w przeciwieństwie do dziennika) opowiada o zdarzeniach z pewnego dystansu czasowego, w związku z czym kształtuje się dwupłaszczyznowość narracji: autor pamiętnika opowiadać może nie tylko o tym, jak zdarzenia przebiegały, lecz może ujawniać również swoje stanowisko wobec nich w chwili pisania.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pamiętnikarstwo n., pamiętnikarz m., pamiętnikarka ż., pamiątka ż., pamiętniczek m., pamięć ż.

 czas. pamiętać ndk., zapamiętać dk.

 przym. pamiętnikarski, pamiątkowy, pamięciowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. memuar, książk. raptularz

 (1.2) daw. sztambuch

Wiktionary


pamiętnikarka

kobieta pisząca pamiętniki lub zajmująca się pamiętnikarstwem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta prowadząca pamiętnik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pamiętnik mrz.

Wiktionary


pamiętnikarski

przymiotnik od: pamiętnikarstwo; odnoszący się do pamiętnikarstwa, związany z pamiętnikarstwem, charakterystyczny dla pamiętnikarstwa


SJP.pl


pamiętnikarstwo

1. dział piśmiennictwa obejmujący pamiętniki, dzienniki i diariusze;
2. pisanie pamiętników


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) sztuka pisania pamiętników

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pamiętnik mrz., pamiątka ż.

Wiktionary


pamiętnikarz

osoba pisząca pamiętniki lub zajmująca się pamiętnikarstwem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba prowadząca pamiętnik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pamiętnik mrz., pamiątka ż.

Wiktionary


pamiętnikowy

przymiotnik od: pamiętnik; mający charakter pamiętnika, odnoszący się do pamiętnika


SJP.pl


pamiętność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest pamiętne; cecha tych, którzy są pamiętni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pamiętny

 przysł. pamiętnie

Wiktionary


pamiętny

1. ważny, godny pamięci, taki, który się długo pamięta;
2. pamiętający o kimś lub o czymś, troszczący się o coś lub o kogoś


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który długo się pamięta; godny zapamiętania; zapadający w pamięć

 (1.2) daw. taki, który przechowuje w pamięci

 (1.3) daw. taki, który troszczy się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W ten pamiętny dla wielu wtorek, około godz. 15.00 pojawiła się chmura burzowa, która pozostawiła po sobie 12 ofiar śmiertelnych i wielkie spustoszenie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pamięć ż., pamiętność ż., pamięciówka ż., pamiątka ż.

 czas. pamiętać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niezapomniany

 (1.2) pomny

 (1.3) pieczołowity, troskliwy

Wiktionary


pamięć

1. zdolność umysłu do zachowywania wrażeń, przeżyć, utrwalania informacji
2. pamiętanie, wspominanie
3. urządzenie przechowujące informacje, stosowane głównie w komputerach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdolność umysłu do zapamiętywania – przechowywania wspomnień, informacji itp.;

 (1.2) fakt zachowania informacji, możliwość przypominania sobie – indywidualnie albo w umyśle i kulturze zbiorowości

 (1.3) techn. zdolność niektórych materiałów do powracania do utraconego, pierwotnego kształtu

 (1.4) inform. podzespół lub urządzenie przechowujące dane;

Wiktionary

Pamięć – zdolność do rejestrowania i ponownego przywoływania wrażeń zmysłowych, skojarzeń, informacji, występująca u ludzi, niektórych zwierząt i w komputerach. W każdym z tych przypadków proces zapamiętywania ma całkowicie inne podłoże fizyczne oraz podlega badaniom naukowym na podstawie różnych zestawów pojęć.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Spotkanie pozostało w mojej pamięci jako miłe wspomnienie.

 (1.2) Pamięć minionych wydarzeń jest potrzebna, by dokonać bilansu życiowego.

 (1.4) Mój pecet ma 3 GB pamięci operacyjnej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpãmʲjɛ̇̃ɲt͡ɕ, AS: pãmʹi ̯ė̃ńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pamiątka ż., pamiętnik m., pamięciówka ż., pamiętliwość ż., pamiętniczek m., niepamięć ż.

 czas. pamiętać ndk., zapamiętać dk., zapamiętywać ndk., upamiętniać ndk., popamiętać dk.

 przym. pamiętny, pamięciowy, pamiętliwy, pamiątkowy

 przysł. pamiętnie, pamięciowo, pamiętliwie, na pamięć, z pamięci

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pamiętanie

 (1.2) pamiętanie, wspomnienie

 (1.3) pamięć kształtu

Wiktionary


pamm

wykrzyknik

 (1.1) onomatopeja imitująca głośny dźwięk instrumentu lub wystrzał

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pam, paam

Wiktionary


pampa

rozległa, trawiasta równina stepowa w Ameryce Południowej; pampas


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geogr. południowoamerykański step

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pampa – formacja roślinna
  • Pampa – rodzaj ptaków
  • Pampa – kraina geograficzna w Argentynie
  • Pampa – miasto w USA
  • La Pampa – prowincja w Argentynie

Wikipedia

Powiązane:

 przym. pampasowy

Wiktionary


pampas

rozległa, trawiasta równina stepowa w Ameryce Południowej; pampa


SJP.pl


pampasowiec

gatunek drapieżnego ssaka z rodziny psowatych; wilk grzywiasty


SJP.pl

Pampasowiec ("Chrysocyon") – rodzaj ssaków z rodziny psowatych (Canidae).

Wikipedia


pampasowy

1. → pampas;
2. trawa pampasowa - rodzaj roślin z rodziny traw; gynerium, kortaderia, okolcz srebrzysty;
3. nibylis pampasowy - gatunek drapieżnego ssaka z rodziny psowatych; lis pampasowy, lisoszakal, aguraszi, lis Azary;
4. ocelot pampasowy - gatunek drapieżnego ssaka z rodziny kotowatych; kot pampasowy, kolokolo;
5. sarniak pampasowy - gatunek ssaka parzystokopytnego z rodziny jeleniowatych; jeleń pampasowy;
6. tukotuko pampasowy - gatunek gryzonia z rodziny tukotukowatych


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) charakterystyczny dla pampasów, mający cechy lub właściwości przypisywane pampasom

przymiotnik relacyjny

 (2.1) odnoszący się do pampasów, mający związek z pampasami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Naszym oczom ukazał się krajobraz pampasowy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pampasowiec mzw., pampasy nmos., pampa ż.

Wiktionary


pampasy

stepy Ameryki Południowej; pampa; rzadziej: pampas


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) geogr. równinne stepy o klimacie umiarkowanym w Ameryce Południowej;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do fauny pampasów należą m.in. kapibary i lisoszakale.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pampasowy

Wiktionary


pampeluna

miasto w północnej Hiszpanii, stolica regionu Navarra; Pamplona


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w północnej Hiszpanii, stolica prowincji Nawarra;

Wiktionary

Pampeluna ( Pamplona, Iruña lub Iruñea) – miasto w północnej Hiszpanii (193 tys. mieszkańców), stolica prowincji Nawarra. Miasto jest położone na wysokości 449 m n.p.m., nad rzekami Arga, Sadar i Elorz, w odległości 87 km od San Sebastián, 434 km od Barcelony oraz 411 km od Madrytu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wylądujemy na lotnisku w Pampelunie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pampeluńczyk mos., pampelunka ż.

 przym. pampeluński

Wiktionary


pampelunka

mieszkanka Pampeluny (miasta w Hiszpanii)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Pampeluny; kobieta z tego miasta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pampeluna ż.

:: fm. pampeluńczyk mos.

 przym. pampeluński

Wiktionary


pampeluńczyk

mieszkaniec Pampeluny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Pampeluny; osoba z tego miasta

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W 2003 r., po dwóch miesiącach w śpiączce, zmarł Fermín Etxeberria, pampeluńczyk, który upadł podczas biegu i uderzył głową w bruk.

 (1.1) – Miasto, które znasz, zniknie. Cicha, spokojna Pampeluna odejdzie w niebyt. Nastanie istny szał – ostrzegają mnie pampeluńczycy dwa dni przed najsłynniejszą fiestą świata.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pampeluna ż.

:: fż. pampelunka ż.

 przym. pampeluński

Wiktionary


pampeluński

→ Pampeluna (miasto w Hiszpanii)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Pampeluną, dotyczący Pampeluny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Śmierć Sancho III i podział ziem państwa pomiędzy jego synów oznaczały de facto koniec istnienia rozległego władztwa pampeluńskiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pampeluna ż., pampeluńczyk mos., pampelunka ż.

Wiktionary


pamper

regionalnie: pajac


SJP.pl


pamperek

zdrobniale o pamperze (niegdyś, dziś tylko gwarowo lub żartobliwie o osobie zachowującej się niepoważnie, śmiesznie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) gw-pl|Poznań. rysunek lub zabawka przedstawiająca małego ludzika

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W dzieciństwie często bawiłem się pamperkami.

 (1.1) Narysuj mi jakiegoś ładnego pamperka.

Wiktionary


pampero

chłodny i porywisty wiatr wiejący z południa w kierunku północnej części Argentyny i Urugwaju


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pampers

pot. ktoś młody, o niewielkim doświadczeniu zawodowym, ale pełen ambicji i przekonany o swej nieomylności


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) lekcew. niedoświadczony pracownik

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) pot. jednorazowa pielucha

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bogu ducha winne pampersy zarobią najmniej.

 (2.1) Zużyte pampersy walają się przy śmietniku.

Wiktionary


pampersik

zdrobnienie od: pampers


SJP.pl


pampersować

potocznie: zakładać pieluchę jednorazową


SJP.pl


pampersowy

→ pampers


SJP.pl

Patrz:

pampers

pampersy

pot. ktoś młody, o niewielkim doświadczeniu zawodowym, ale pełen ambicji i przekonany o swej nieomylności


SJP.pl


pamplona

miasto w północnej Hiszpanii, stolica regionu Navarra; Pampeluna


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pamplona, czyli Pampeluna – miasto w Hiszpanii
    • Pamplona – stacja kolejowa
  • Pamplona – miasto w Kolumbii
  • Pamplona (Estanislau de Figueiredo Pamplona, 1904-1973) – brazylijski piłkarz

Wikipedia


pampuch

rodzaj pączka z mąki pszennej smażonego na tłuszczu; racuch, parowaniec


SJP.pl


pampuszek

zdrobnienie od: pampuch


SJP.pl


pampóń

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. rolnik, chłop

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk bamber, bauer

Wiktionary


pamuk

nazwisko


SJP.pl


pamuła

nazwisko


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pan

1. mężczyzna;
2. władca czegoś;
3. nauczyciel szkolny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna

 (1.2) zwrot grzecznościowy w stosunku do mężczyzny; w zwrotach bezpośrednich zastępuje zaimek ty

 (1.3) z czasownikiem w drugiej osobie zwrot nieco mniej bezpośredni niż „ty”, lecz raczej nieuprzejmy

 (1.4) feudał lub właściciel ziemski, również magnat; władca

 (1.5) pracodawca dla służby

 (1.6) właściciel niewolników

 (1.7) właściciel psa

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od: pana

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pan – gra karciana
  • pan – starożytne chińskie naczynie rytualne
  • Pan (Kyrios) – tytuł Jezusa Chrystusa
  • Pan – w mitologii greckiej bóg pasterzy, rogaty i koźlonogi
  • Pan – księżyc Saturna
  • Pan – planetoida o numerze katalogowym 4450
  • Pan – czytnik grup dyskusyjnych
  • Pan – nazwa systematyczna rodzaju szympans z rodziny człowiekowatych
  • Pan – powieść Knuta Hamsuna
  • Pan – amerykański film z 2015 roku
  • Pan – kot, postać z Akt Harry’ego Dresdena Jima Butchera
  • Pan – Hybryda saiyana i człowieka z mangi/anime Dragon Ball, potocznie nazwana przez niektórych fanów „Son Pan” gdyż jest wnuczką Goku, nazwana od chleba

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Marek, jakiś pan do ciebie!

 (1.2) Niech pan usiądzie.

 (1.2) Czy mógłby pan podpisać się jeszcze w tym miejscu?

 (1.3) Mógłbyś się pan pośpieszyć, nie widzisz pan, że ludzie czekają w kolejce?!

 (1.3) Pośpiesz się pan, nie widzisz (pan), że ludzie czekają w kolejce?!

 (1.4) W niektórych krajach pan feudalny miał tzw. „prawo pierwszej nocy”.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãn, AS: pãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paniczyk mos., panieństwo n., panowanie n., Pan mos., panicz mos., pani ż., panna ż., państwo n.

 czas. panować ndk.

 przym. pański, Pański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mężczyzna, facet

 (1.2) stpol. acan, asan, waszmość, asindziej, gospodzin; reg. śl. panaczek

Wiktionary


pan-owski

→ PAN (Polska Akademia Nauk); panowski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z PAN-em, dotyczący PAN-u

Wiktionary

Powiązane:

 skr. PAN

 przym. panowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) panowski

Wiktionary


pana

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk., gw-pl|Poznań., także środ. sport. przebita opona

forma rzeczownika.

 (2.1) D. i B. od: pan

zaimek dzierżawczyfakt.

 (3.1) twój lub jego w formie grzecznościowej

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • PANA – Polska Agencja Nadzoru Audytowego
  • Pana – miasto w stanie Illinois, w hrabstwie Christian
  • Pana (ang. Pana Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Christian
  • Pana – miasto w Gabonie

Wikipedia

Przykłady

 (3.1) Pana pies się odnalazł.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpãna, AS: pãna

Wiktionary


panacea

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) mitgr. bogini i uosobienie leczenia za pomocą panaceum; córka Asklepiosa i Epione oraz siostra Higiei, Iaso, Ajgle, Akeso, Podalejriosa i Machaona;

 (1.2) astr. planetoida o numerze katalogowym 2878, z pasa głównego planetoid, odkryta w 1980 r.;

 (1.3) geogr. jednostka osadnicza w stanie Floryda w USA;

Wiktionary

Panacea – jednostka osadnicza w Stanach Zjednoczonych, w stanie Floryda, w hrabstwie Wakulla.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Panacea porusza się w obszarze między orbitami Marsa i Jowisza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãnaˈt͡sɛa, AS: pãnacea

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panaceum n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Panakeja

Wiktionary


panaceum

środek leczniczy, który leczy wszystkie choroby


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) książk. lek (środek) na wszystko; superlekarstwo

 (1.2) książk. przen. środek na wszystkie dolegliwości, kłopoty i trudności

Wiktionary

Panaceum (łac. "panacea", gr. πανάκεια "panákeia", od "pan" „wszystko” i "ákos" „lekarstwo”) – domniemany środek leczniczy przeciw wszystkim chorobom, poszukiwany przez alchemików, spotykany w legendach i mitach. Rolę panaceum przypisywano m.in. teriakowi.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Fałszywy znachor przekonywał, że jego lek to panaceum.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãnaˈt͡sɛwũm, AS: pãnaceu̯ũm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Panacea ż.

Wiktionary


panaczek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pan

Wiktionary


panadol

nazwa handlowa leku przeciwbólowego i przeciwgorączkowego, zawierającego paracetamol; Apap, Acenol


SJP.pl


panafrykanista

zwolennik, osoba należąca do ruchu politycznego zapoczątkowanego wśród Murzynów amerykańskich, podkreślającego głównie konieczność ich politycznego współdziałania


SJP.pl


panafrykanistka

→ panafrykanista


SJP.pl

Patrz:

panafrykanista

panafrykanizm

ruch polityczny zapoczątkowany wśród Murzynów amerykańskich, podkreślający głównie konieczność ich politycznego współdziałania


SJP.pl

Pa

Wikipedia


panafrykański

1. przymiotnik od: panafrykanizm; związany z ideami panafrykanizmu, odnoszący się do panafrykanizmu;
2. odnoszący się do całej Afryki


SJP.pl


panagia

ozdoba noszona przez duchownych prawosławnych, wyglądem przypominająca kolczyk z owalną, bogato zdobioną ramką okalającą wizerunek jednego z męczenników


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Panagia (Panagija), Przenajświętsza - w Kościołach wschodnich tytuł Bogarodzicy
  • panagia (panagija) - element wschodniego stroju liturgicznego, rodzaj enkolpionu
  • Pano Panaja - wieś na Cyprze

Wikipedia


panagiar

ramka okalająca wizerunek jednego z męczenników, będąca częścią panagii (ozdoby noszonej przez duchownych prawosławnych, wyglądem przypominającej kolczyk)


SJP.pl


panaks

gatunek reliktowej byliny z rodziny araliowatych, której korzeń używany jest w lecznictwie i kosmetyce; ginseng, gin-seng, żeń-szeń


SJP.pl


panalbański

obejmujący swym zasięgiem wszystkie tereny Albanii, odnoszący się do wszystkich terenów Albanii


SJP.pl


panam

1. letni, jasny kapelusz wyplatany z włókien palmy rosnącej w Południowej Ameryce; także kapelusz słomkowy o tym kształcie
2. tkanina naśladująca plecionkę tych kapeluszy; rodzaj splotu stosowanego w tych kapeluszach


SJP.pl


panama

1. letni, jasny kapelusz wyplatany z włókien palmy rosnącej w Południowej Ameryce; także kapelusz słomkowy o tym kształcie
2. tkanina naśladująca plecionkę tych kapeluszy; rodzaj splotu stosowanego w tych kapeluszach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odzież. pleciony kapelusz produkowany pierwotnie w Ekwadorze;

 (1.2) pot. włók. tkanina półwełniana o splocie panamowym

 (1.3) przest. wielka afera

Wiktionary

Panama, Republika Panamy ( Panamá, República de Panamá) – państwo w Ameryce Centralnej, położone na Przesmyku Panamskim, łączącym Amerykę Północną i Południową, pomiędzy Morzem Karaibskim na północy a Oceanem Spokojnym na południu. Graniczy z Kostaryką na zachodzie i Kolumbią na wschodzie. Powierzchnia kraju wynosi 75 420 km², a liczba ludności – 4 571 189 (2025). Stolicą i największym miastem jest miasto Panama.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W pięknej panamie Dawid wyglądał jak jakiś właściciel kasyna.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panamczyk mos., Panamczyk mos., Panama ż.

 przym. panamowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kapelusz panama

Wiktionary


panamaks

statek, którego wielkość wraz z ładunkiem pozwala na przepłynięcie przez system śluz Kanału Panamskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) mors. największy statek jaki może przepłynąć przez Kanał Panamski;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Panama ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) panamax

Wiktionary


panamczyk

mieszkaniec Panamy (miasta)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Panamy (stolicy państwa Panama)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãˈnãmt͡ʃɨk, AS: pãnãmčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Panama ż., panama ż., Panamczyk m., Panamka ż.

:: fż. panamka ż.

 przym. panamski

Wiktionary


panameryka

organizacja międzynarodowa zrzeszająca wszystkie (poza Kubą) państwa Ameryki Łacińskiej, USA i Kanadę; Unia Panamerykańska (w latach 1910-48), Organizacja Państw Amerykańskich (od 1948 r.)


SJP.pl


panamerykanista

zwolennik doktryny politycznej głoszącej jedność, wspólnotę krajów kontynentu amerykańskiego pod przewodnictwem Stanów Zjednoczonych


SJP.pl


panamerykanizm

doktryna polityczna głosząca jedność, wspólnotę krajów kontynentu amerykańskiego pod przewodnictwem Stanów Zjednoczonych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. doktryna polityczna wzywająca do zjednoczenia krajów obu Ameryk pod wodzą Stanów Zjednoczonych

Wiktionary

Panamerykanizm (gr. πᾶν- "pân-" „wszech-” + Ameryka) – idea i ruch polityczny postulujące zbliżenie i współpracę państw Ameryki Północnej i Południowej, odmiana pannacjonalizmu.

Panamerykanizm został zainicjowany w pierwszej połowie XIX w. w Ameryce Łacińskiej, odrodził się w końcu XIX wieku w USA; w XX wieku modyfikował cele i formy działania (polityka dobrego sąsiedztwa, Sojusz dla Postępu); od 1948 jest realizowany m.in,przez OPA.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. panamerykański

 przym. panamerykański

Wiktionary


panamerykański

przymiotnik od: panamerykanizm; charakterystyczny dla panamerykanizmu, odnoszący się do panamerykanizmu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) polit. odnoszący się do całej Ameryki, zarówno Ameryki Północnej, jak i Ameryki Południowej

 (1.2) związany z ideą panamerykanizmu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Caudillo ma aspiracje regionalne, a nawet panamerykańskie, chce przywrócić świetność boliwijskiej ojczyźnie, być przywódcą stada.

 (1.1) Wczoraj panamerykańskie organizacje medyczne podawały, że zginęło od 50 do stu tysięcy osób.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panamerykanizm mrz.

Wiktionary


panamka

letni, jasny kapelusz wyplatany z włókien palmy rosnącej w Południowej Ameryce; panama


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Panamy (stolicy państwa Panama)

 (1.2) rodzaj kapelusza damskiego

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãˈnãmka, AS: pãnãmka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Panama, Panamczyk, Panamka, panamczyk

 przym. panamski

Wiktionary


panamowy

→ panama


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący panamy

Wiktionary

Patrz:

panama

Przykłady

 (1.1) Regularny splot panamowy (jeśli grubość wątku i osnowy są takie same) daje na tkaninie efekt szachownicy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panama ż.

Wiktionary


panamski

związany z Panamą


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do państwa Panama

 (1.2) odnoszący się do miasta Panama

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãˈnãmsʲci, AS: pãnãmsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panamka ż., panamczyk mos., Panamka, Panamczyk, Panama

Wiktionary


panarabista

zwolennik ruchu politycznego głoszącego potrzebę pojednania się wszystkich krajów ludów arabskich


SJP.pl


panarabistka

→ panarabista


SJP.pl

Patrz:

panarabista

panarabizm

ruch polityczny głoszący potrzebę pojednania się wszystkich krajów ludów arabskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. doktryna głosząca zjednoczenie wszystkich ludów arabskojęzycznych;

Wiktionary

Panarabizm (z gr. "pan" = „wszystko” + „Arabowie”) – doktryna polityczna głosząca zjednoczenie wszystkich ludów arabskojęzycznych. Jego początki wiążą się z rozwojem arabskiego nacjonalizmu w XIX wieku. Ruch ten przyczynił się do powstania w 1945 roku Ligi Państw Arabskich.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpãnaˈrabʲism̥, AS: pãnarabʹism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panarabista m., Arabia ż.

 przym. panarabski

Wiktionary


panarabski

przymiotnik od: panarabizm; charakterystyczny dla panarabizmu, odnoszący się do panarabizmu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z panarabizmem, głoszący zjednoczenie ludów arabskich

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W 1958 roku wojskowi obalili monarchię, a w 1968 roku władzę przejęła panarabska partia Baas.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãnaˈrapsʲci, AS: pãnarapsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panarabizm m., Arabia ż.

Wiktionary


panas

nazwisko


SJP.pl


panasewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Janusz Panasewicz, właśc. Jan Panasewicz (ur. 1956) – polski wokalista rockowy
  • Panasewicz (album)

Wikipedia


panasiewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Panasiewicz – polski grafik, wykładowca
  • Alicja Panasiewicz – polska artystka wizualna, wykładowczyni
  • Katarzyna Panasiewicz – polska agronomka, wykładowczyni

Wikipedia


panasiuk

nazwisko


SJP.pl


panasonic

[czytaj: panasonik] marka elektroniki użytkowej i firma


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) techn. urządzenie (magnetowid, telewizor, itp.) marki Panasonic

Wiktionary

Pa

Wikipedia


panatenaje

w starożytnych Atenach: obchodzone co cztery lata, najstarsze i największe święto ku czci bogini Ateny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) hist. święto ku czci Ateny;

Wiktionary

Panatenaje (gr. Παναθήναια "Panathḗnaia") – święto upamiętniające narodziny bogini Ateny, obchodzone w starożytnych Atenach w miesiącu "hekatombaion". Początkowo było świętem chłopskim; Pizystrat uczynił je naczelną uroczystością ateńską w VI w. p.n.e. Święto obchodzono co roku jako Małe Panatenaje, a co cztery lata, w trzecim roku każdej olimpiady, jako szczególnie uroczyste Wielkie Panatenaje. Święto przedstawione jest na fryzie w świątyni Partenon.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wszelako najciekawsze i najbardziej znamienne dla Panatenajów były zawody w biegu czwórek z tzw. apobatami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãnatɛ̃ˈnajɛ, AS: pãnatẽnai ̯e

Wiktionary

Powiązane:

 przym. panatenajski

Wiktionary


panatenajski

1. igrzyska panatenajskie (Panatenaje)
2. amfora panatenajska - napełniona oliwą, służyła jako puchar dla zwycięzcy igrzysk


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Panatenajami, dotyczący Panatenajów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Panatenaje nmos.

Wiktionary


panathinaikos

[czytaj: panafinajKOS lub panafiNAJkos] klub sportowy z Aten (stolicy Grecji)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Panathinaikos AO – grecki klub piłkarski
  • Panathinaikos BC – grecki klub koszykarski
  • Panathinaikos VC – grecki klub siatkarski

Wikipedia


panazjatycki

związany z doktryną, ruchem politycznym głoszącym potrzebę pojednania się wszystkich krajów azjatyckich


SJP.pl


panbiologizm

przekonanie bądź swoistego rodzaju wyobrażenie roślin jako ludzi i ludzi jako roślin, przekonanie o roślinności ciał i cielesności roślin


SJP.pl


panbratowanie

tworzenie jedności, całości z elementów o podobnych cechach, szczególnie w odniesieniu do kultury, pochodzenia (np. panbratowanie społeczeństwa)


SJP.pl


pancerfaust

ręczna broń przeciwpancerna, stosowana przez wojsko niemieckie w czasie drugiej wojny światowej; panzerfaust


SJP.pl


pancerka

pojazd pancerny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) środ. wojsk. pojazd pancerny

 (1.2) środ. wojsk. pociąg pancerny

 (1.3) pot. rodzaj bransoletki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na stacji kolejowej Kalinkowicze dowódca baterii zaimprowizował „pancerkę”, sadowiąc jedno z dział na platformaatformie kolejowej.

 (1.3) W prezencie dostała bransoletkę pancerkę.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pancernik

Wiktionary


pancerniacki

→ pancerniak


SJP.pl

Patrz:

pancerniak

pancerniaczek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zdrobn. od pancerniak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pancerniak m.

Wiktionary


pancerniaczka

→ pancerniak


SJP.pl

Patrz:

pancerniak

pancerniak

potocznie: żołnierz walczący w opancerzonym pojeździe bojowym; pancernik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. wojsk. żołnierz wojsk pancernych

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãnˈt͡sɛrʲɲak, AS: pãncerʹńak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pancernik m., pancerz m., pancerzownica ż., opancerzenie n., opancerzanie n., pancerny m.

:: zdrobn. pancerniaczek m.

 czas. opancerzyć, opancerzać

 przym. pancerny, opancerzony

Wiktionary


pancerniczy

odnoszący się do zadań żołnierza wojsk pancernych, sprzętu używanego przez takiego żołnierza podczas zadań lub ogólnie powiązany z takim żołnierzem


SJP.pl


pancernik

1. ssak z rodziny szczerbaków o grzbiecie pokrytym pancerzem rogowo-kostnym;
2. opancerzony okręt wojenny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. niewielki ssak o pancerzu złożonym z ruchomych tarczek;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) mar. wojsk. silnie opancerzony okręt, wyposażony w działa bardzo dużego kalibru;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pancerniki żyją głównie w Ameryce.

 (2.1) Po wojnie znaczenie pancerników spadło na rzecz lotniskowców.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãnˈt͡sɛrʲɲik, AS: pãncerʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pancerny mos., pancerz, pancerzyk, pancerniak, pancerzownica

 przym. pancerny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) peba, tatusja, żółwiec

 (2.1) okręt liniowy, drednot

Wiktionary


pancernikowate

o cechach pancernikowatych (rodzina ssaków)


SJP.pl

Pancernikowate (Dasypodidae) – rodzina ssaków łożyskowych z rzędu pancernikowców (Cingulata). Wyróżnia się najczęściej 7 gatunków, aczkolwiek istnieją rozbieżności w pracach różnych autorów. Tułów okrywa pancerz złożony z płyty ramiennej, płyty miednicznej i kilku ruchomych pasów pomiędzy nimi. Raczej owadożerne bądź wszystkożerne, wiodą najczęściej samotny tryb życia. Występuje opóźniona implantacja oraz poliembrionia, z jednego zarodka powstaje od 2 do 8 identycznych zarodków.

Wikipedia


pancernikowaty

o cechach pancernikowatych (rodzina ssaków)


SJP.pl


pancernikowce

przedstawiciel rzędu lądowych ssaków łożyskowych z podgromady żyworodnych


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pancernikowiec

przedstawiciel rzędu lądowych ssaków łożyskowych z podgromady żyworodnych


SJP.pl


pancerność

→ pancerny


SJP.pl

Patrz:

pancerny

pancerny

pokryty pancerzem, czymś twardym jak pancerz lub przeznaczony na pancerze; pancerzowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma pancerz

 (1.2) wojsk. związany z wojskami pancernymi

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) wojsk. żołnierz wojsk pancernych

 (2.2) hist. żołnierz noszący pancerz

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãnˈt͡sɛrnɨ, AS: pãncerny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pancerz m., pancerzyk m., pancernik m., pancerniak m., opancerzanie n., opancerzenie n., pancerzownica ż.

 czas. opacerzać ndk., opancerzyć dk.

 przym. pancerzowy, pancerniacki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) opancerzony

Wiktionary


pancerz

1. fragment zbroi rycerskiej pokryty żelaznymi płytami chroniącymi przed obrażeniami powodowanymi poprzez uderzenia podczas walk;
2. twarda płyta chroniąca jakąś część czegoś;
3. twarda okrywa ciał niektórych zwierząt;
4. postawa kogoś, kto bez względu na zaistniałą sytuację nie chce pokazywać swoich uczuć lub angażować się w jakieś sprawy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zool. u niektórych zwierząt: fragment twardej skóry lub innej powierzchni chroniący narządy wewnętrzne przed uszkodzeniem mechanicznym;

 (1.2) ubranie o cesze pancerza (1.1)

 (1.3) wojsk. metalowa powłoka wokół pojazdu, okrętu chroniąca jego załogę przed zagrożeniem; metalowa powłoka chroniąca dowolny przedmiot przed zniszczeniem mechanicznym

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pancerz – twarda powłoka ciała zwierząt
  • pancerz – inaczej zbroja, rodzaj uzbrojenia ochronnego zakładanego na ciało użytkownika
  • pancerz – osłona chroniąca pojazdy wojskowe, stosowana także w fortyfikacjach
    • pancerz ceramiczny
    • pancerz reaktywny
  • pancerz wspomagany – urządzenie mocowane na zewnątrz ciała użytkownika, którego celem jest wzmocnienie siły jego mięśni

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niechcący nadepnąłem jakiegoś żuka, ale miał gruby pancerz i uciekł.

 (1.2) Gdy do konferujących dołączyła trzecia osoba w pancerzu, wtedy Yathrosa oświeciło.

 (1.3) Pantera naśladowała to proste i bardzo skuteczne rozwiązanie, lecz jej pancerz był grubszy, a działo potężniejsze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpãnt͡sɛʃ, AS: pãnceš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pancernik m., pancerniak m., pancerzownica ż.

:: zdrobn. pancerzyk m.

 przym. pancerny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) osłona

Wiktionary


pancerzowce

największa gromada skorupiaków


SJP.pl

Pancerzowce, skorupiaki wyższe (Malacostraca) – gromada najwyżej uorganizowanych skorupiaków (Crustacea).

Wikipedia


pancerzowiec

1. niewielki owad z rodziny prusakowatych, występujący w pobliżu siedlisk człowieka;
2. niewielki wóz opancerzony;
3. skorupiak wyższy; przedstawiciel podgromady skorupiaków obejmujacej m.in. raki i kraby


SJP.pl


pancerzownica

lekka broń przeciwpancerna używana przez piechotę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wojsk. ręczna broń przeciwpancerna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W krzakach zaczaił się żołnierz z pancerzownicą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãnt͡sɛʒɔvʲˈɲit͡sa, AS: pãncežovʹńica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pancerny mos., pancerz, pancerniak, pancernik

 przym. pancerny

Wiktionary


pancerzowy

pokryty pancerzem, czymś twardym jak pancerz lub przeznaczony na pancerze; pancerny


SJP.pl


pancerzyk

niewielki pancerz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: pancerz

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pancerz m., pancernik mrz./mzw.

 przym. pancerny

Wiktionary


pancerzykowaty

wiciowiec pancerzykowaty: jeden z kilku gatunków planktonu roślinnego wód stałych, którego rozwojowi towarzyszy wydzielanie chlorofilu


SJP.pl


pancetta

dojrzewający boczek wieprzowy


SJP.pl

() – dojrzewający boczek wieprzowy pochodzący z Włoch. Podobny produkt występuje w kuchni chorwackiej oraz korsykańskiej.

Wikipedia


pancewicz

nazwisko


SJP.pl


panchreston

[czytaj: panKREston] wyjaśnienie uniwersalne, zwykle zbyt uproszczone, mające pasować do każdej sytuacji


SJP.pl


panchromatyczność

możliwość reakcji jakichś substancji, przedmiotów lub części ciała istoty żywej na różne odcienie, barwy; barwoczułość


SJP.pl


panchromatyczny

reagujący na różne odcienie, barwy; barwoczuły


SJP.pl


panchromazja

zmiana degeneracyjna komórek, występująca u kobiet po menopauzie, charakteryzująca się wytworzeniem nietypowych, zazwyczaj walcowatych kształtów tych komórek


SJP.pl


panchroniczny

odnoszący się do długotrwałości jakiegoś zjawiska dotyczącego ogółu, większej liczby ludzi, zwierząt lub roślin (np. zjawisko panchroniczne)


SJP.pl


pancur

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. punk, mężczyzna należący do subkultury punk

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpãnt͡sur, AS: pãncur

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pancurzyć

 przym. pancurski

 rzecz. pancura

Wiktionary


pancura

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. punkówa, kobieta należąca do subkultury punk

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãnˈt͡sura, AS: pãncura

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pancurzyć

 przym. pancurski

 rzecz. pancur

Wiktionary


panczen

łyżwy wyścigowe o długich i cienkich ostrzach, używane przez sportowców uprawiających łyżwiarstwo szybkie


SJP.pl


panczena

łyżwa wyścigowa o długim i cienkim ostrzu; panczen


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sport. łyżwa o długim, cienkim ostrzu, przeznaczona do jazdy szybkiej na lodzie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãn͇ˈt͡ʃɛ̃na, AS: pãṇčẽna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panczenista m., panczenistka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. wyścigówka

Wiktionary


panczenista

sportsmen uprawiający łyżwiarstwo szybkie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) sport. łyżwiarz jeżdżący na panczenach, uprawiający łyżwiarstwo szybkie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãn͇t͡ʃɛ̃ˈɲista, AS: pãṇčẽńista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panczena ż.

:: fż. panczenistka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łyżwiarz szybki

Wiktionary


panczenistka

sportsmenka uprawiająca łyżwiarstwo szybkie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sport. forma żeńska od: panczenista

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãn͇t͡ʃɛ̃ˈɲistka, AS: pãṇčẽńistka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panczenista, panczena

Wiktionary


panczenlama

najwyższy, lamaicki dostojnik duchowny w Tybecie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. duchowny tybetański, najwyższy obok dalajlamy;

Wiktionary

Panczenlama (tyb.: པན་ཆེན་བླ་མ, Wylie: "pan-chen bla-ma", ZWPY: "Bainqên Lama") – duchowny buddyjski, uważany za drugiego w hierarchii przywódcę duchowego buddyjskiej szkoły Gelugpa.

Obecny XI Panczenlama (Gendun Czokji Nima) (ur. 1989) został porwany i uwięziony przez władze Chin. Zgodnie z tradycją jest on odpowiedzialny za odnalezienie i intronizację kolejnego dalajlamy – duchowego i politycznego przywódcy Tybetu. Rząd chiński oficjalnie wyznaczył swojego kandydata na panczenlamę.

Wikipedia


panczenowy

odnoszący się do łyżwiarstwa szybkiego, związany z łyżwiarstwem szybkim lub łyżwami przeznaczonymi do uprawiania tego łyżwiarstwa


SJP.pl


panczeny

łyżwy wyścigowe o długich i cienkich ostrzach, używane przez sportowców uprawiających łyżwiarstwo szybkie


SJP.pl


panda

ssak z rodziny niedźwiedziowatych występujący w 2 gatunkach:
a) panda wielka - zwierzę wielkości niedźwiedzia żyjące w lasach bambusowych, mające gęstą, czarno-białą sierść; niedźwiedź bambusowy;
b) panda mała - zwierzę prowadzące nocny, nadrzewny tryb życia, o rdzawym lub rdzawobrązowym ubarwieniu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. panda mała

 (1.2) zool. panda wielka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pandy (Ailuridae) − rodzina ssaków z rzędu drapieżnych
  • panda – rodzaj drapieżnego ssaka z rodziny niedźwiedziowatych
  • panda wielka (Ailuropoda melanoleuca) − duży ssak o czarno-białym ubarwieniu występujący na terenie Chin, zaliczany do rodziny niedźwiedziowatych
  • pandka ruda, panda mała, panda mniejsza, panda czerwona (Ailurus fulgens) − niewielki ssak o rdzawym ubarwieniu zaliczany do rodziny pandkowatych
  • Panda – nazwa naukowa rodzaju roślin z rodziny Pandaceae
  • Panda – dwumiejscowy samolot ultralekki produkowanym przez Aero-service Jacek Skopiński
  • Fiat Panda − samochód osobowy, którego producentem jest FIAT
  • Kung Fu Panda – amerykański film animowany z 2008 roku
  • Panda Security – przedsiębiorstwo zajmujące się bezpieczeństwem komputerowym
  • Panda Electronics – chińskie przedsiębiorstwo elektroniczne
  • „Panda” – singel Desiignera
  • Panda – skała w województwie śląskim

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpãnda, AS: pãnda

Wiktionary


pandan

drzewo, krzew lub pnącze z rodziny pandanowatych, z klasy jednoliściennych; pandanowiec, pochutnik


SJP.pl

Pandan, pochutnik, pandanowiec ("Pandanus") – rodzaj roślin z rodziny pandanowatych obejmujący ok. 700 gatunków, występujących w tropikach Afryki, Azji, Australii i Polinezji. W wielu obszarach rośliny te współdominują z palmami w lasach.

Owoce i nasiona wielu gatunków są jadalne. część przedstawicieli rodzaju uprawianych jest jako rośliny ozdobne, w strefach umiarkowanych jako rośliny doniczkowe.

Wikipedia


pandanowate

o cechach pandanowatych (rodzina roślin)


SJP.pl

Pandanowate, pochutnikowate ("Pandanaceae") – rodzina roślin krzewiastych, drzewiastych i pnączy należąca do rzędu pandanowców. Przedstawiciele reprezentujący pięć rodzajów z ok. 885 gatunkami (z czego 650 w rodzaju pandan) występują w strefie tropikalnej od zachodniej Afryki, poprzez południową Azję do wysp Oceanii. Rosną zwykle w lasach wilgotnych i na wybrzeżach.

Wikipedia


pandanowaty

o cechach pandanowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


pandanowiec

drzewo, krzew lub pnącze z rodziny pandanowatych, z klasy jednoliściennych; pandan, pochutnik


SJP.pl


pandanowy

→ pandan


SJP.pl

Patrz:

pandan

pandawowie

pięciu synów Pandu opisanych w Mahabharacie


SJP.pl

Pandawowie (dewanagari पाण्डव) – pięciu opisanych w Mahabharacie synów Pandu (dewanagari पांडु) i jego dwóch żon (Kunti i Madri):

Trzech pierwszych było synami Kunti, dwóch pozostałych było bliźniakami zrodzonymi z Madri.

Wikipedia


pandeista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba wyznająca pandeizm

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãndɛˈjista, AS: pãndei ̯ista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pandeizm mrz.

:: fż. pandeistka ż.

Wiktionary


pandeizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. filoz. poglądy teologiczne i filozoficzne lub przekonania religijne utożsamiające Boga ze światem;

Wiktionary

Pandeizm (gr. "pan" i łac. "deus") – kombinacja panteizmu i deizmu. Są to poglądy teologiczne i filozoficzne lub przekonania religijne utożsamiające Boga ze światem, pogląd religijny zakładający istnienie jakiejś nieokreślonej dokładnie duchowej siły sprawczej, która stworzyła świat materialny i prawa nim rządzące, jednak nie ingeruje ona obecnie bezpośrednio w jego działanie. Według deistów istnienie tej siły sprawczej wyjaśnia racjonalną strukturę świata i stałość praw fizyki.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pãnˈdɛjism̥, AS: pãndei ̯ism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pandeista m., pandeistka ż.

Wiktionary


pandekta

część kodeksu napisanego przez Justyniana na podstawie pism prawników rzymskich; pandekty, digesta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) hist. praw. dział Kodeksu Justyniana

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. war. pandekty lm nm.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) digesta

Wiktionary


pandektowy

→ pandekta


SJP.pl

Patrz:

pandekta

pandekty

część kodeksu napisanego przez Justyniana na podstawie pism prawników rzymskich; pandekta, digesta


SJP.pl


pandemia

1. rodzaj epidemii obejmującej swym zasięgiem bardzo duże obszary;
2. pokój, wzajemny sojusz i zgoda wszystkich narodów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. globalna epidemia, obejmująca duże obszary (kraj, kontynent lub cały świat)

 (1.2) książk. idealny sojusz wszystkich narodów egzystujących w pokoju i zgodzie

Wiktionary

Pandemia (gr. "pan" „wszyscy”, "demos" „lud”) – nazwa epidemii o szczególnie dużych rozmiarach, na dużym obszarze, obejmującej kraje, a nawet kontynenty.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Światu grozi pandemia ptasiej grypy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãnˈdɛ̃mʲja, AS: pãndẽmʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pandemiczny

Wiktionary


pandemiczny

1. związany z pandemią - epidemią obejmująca swym zasięgiem bardzo duże obszary; pandemijny;
2. związany z bardzo częstym występowaniem i bardzo szybkim rozpowszechnianiem się jakiegoś negatywnego zjawiska, np. rozmiary pandemiczne


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) med. związany z pandemią; mający charakter pandemii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W obecnej pandemicznej sytuacji ponowne otwarcie ogrodu zoologicznego jest całkowicie niemożliwe.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pandemia ż.

Wiktionary


pandemijny

związany z pandemią - epidemią obejmująca swym zasięgiem bardzo duże obszary; pandemiczny


SJP.pl


pandemioza

sytuacja wywołana pandemią COVID-19 oraz zbyt intensywnymi, uciążliwymi działaniami mającymi na celu jej ograniczenie; covidoza, kowidoza


SJP.pl


pandemoniczny

→ pandemonium


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z pandemonium, dotyczący pandemonium

Wiktionary

Patrz:

pandemonium

Powiązane:

 rzecz. pandemonium n.

Wiktionary


pandemonium

1. królestwo władcy piekieł i demonów
2. pot. o miejscu, gdzie panuje straszny chaos, zgiełk; piekło


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) książk. przerażająca sytuacja, wydarzenie, miejsce

 (1.2) książk. królestwo władcy piekieł i demonów

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • (Pandæmonium) – stolica piekła, pałac w poemacie Raj utracony Johna Miltona
  • Pandemonium – polska grupa muzyczna, grająca muzykę metalową
  • – album kompilacyjny tajwańskiej grupy Chthonic
  • (Pandæmonium) – album studyjny brytyjskiej grupy Killing Joke
  • – album studyjny amerykańskiej grupy The Time
  • Pandemonium – album studyjny amerykańskiej grupy Cavalera Conspiracy
  • – gra video wydana w 1996 roku przez Crystal Dynamics

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Istne pandemonium z kolei wybuchło, kiedy w oknie budynku pojawił się sam Kaka…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãndɛ̃ˈmɔ̃ɲũm, AS: pãndẽmõńũm

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pandemoniczny

 przysł. pandemonicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chaos, zamieszanie

 (1.2) piekło

Wiktionary


pandeterministyczny

przymiotnik: pandeterminizm; typowy, charakterystyczny dla pandeterminizmu, koncepcji filozoficznej zakładającej uwarunkowanie wszystkich zjawisk od przyczyn stworzonych przez ogół społeczności, większą liczbę ludzi lub zjawisk powiązanych ze sobą w określony sposób (np. pogląd pandeterministyczny), związany z taką koncepcją


SJP.pl


pandeterminizm

koncepcja filozoficzna zakładająca uwarunkowanie wszystkich zjawisk od przyczyn stworzonych przez ogół społeczności, większą liczbę ludzi lub zjawisk powiązanych ze sobą w określony sposób


SJP.pl


pandialekt

zespół cech kilku dialektów (regionalnych odmian języka) spotykanych na większym obszarze


SJP.pl


pandiatonizm

styl w muzyce wykorzystujący swobodny dobór dźwięków szeregu diatonicznego i odrzucający tradycyjny podział na konsonanse i dysonanse


SJP.pl


pandit

tytuł nadawany w Indiach uczonym braminom oraz założycielom sekt religijnych; osoba nosząca ten tytuł


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pandit – sanskrycki tytuł nadawany erudytom hinduistycznym
  • Panditdźi – Szanowny Pan Pandit
  • Pandit Nehru – określenie używane wobec Jawaharlal Nehru
  • Pandit – Pudźari (przewodzący ceremoniom wedyjskim), bramin z dźati Pande
  • Pandit (imię męskie)
  • Pandit (imię żeńskie) – np. siostra J.Nehru : Pandit Widźaja Lakszmi
  • Pandici kaszmirscy

Wikipedia


pandka

1. pandka ruda - niewielki ssak południowoazjatycki; panda mała;
2. zdrobnienie od: panda


SJP.pl


pandkowate

o cechach pandkowatych (rodzina ssaków)


SJP.pl

Pandkowate, pandowate, pandy (Ailuridae) – rodzina ssaków z podrzędu psokształtnych (Caniformia) w obrębie rzędu drapieżnych (Carnivora), klasyfikowana do niedawna jako podrodzina pandowatych (Ailurinae) w obrębie rodziny niedźwiedziowatych (Ursidae), a wcześniej do szopowatych. Do rodziny zaliczana jest obecnie tylko pandka ruda oraz spokrewnione z nią gatunki wymarłe.

Wikipedia


pandkowaty

o cechach pandkowatych (rodzina ssaków)


SJP.pl


pandora

starogrecki, trójstrunowy instrument muzyczny o wąskiej szyjce należący do grupy chordofonów szarpanych; pandura (rzadziej)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) mitgr. pierwsza kobieta na Ziemi, zesłana przez Zeusa jako kara dla ludzi, otworzywszy swój prezent ślubny otrzymany od bogów, uwolnić miała wszelkie nieszczęścia nękające odtąd ludzkość;

 (1.2) astr. jeden z księżyców Saturna;

 (1.3) astr. planetoida o numerze 53 z głównego pasa asteroid;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kiedy uruchomiliśmy tę rubrykę w naszym czasopiśmie, poczuliśmy się trochę winni, jak Pandora po otwarciu swojej puszki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãnˈdɔra, AS: pãndora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pandora ż.

Wiktionary


pandowaty

1. o cechach pandowatych (rodzina ssaków);
2. kirysek pandowaty - gatunek ryby akwariowej


SJP.pl


pandowy

→ panda


SJP.pl

Patrz:

panda

pandur

zbrojny sługa dawnych magnatów węgierskich i chorwackich, a w okresie wczesnego oświecenia także żołnierz nieregularnych formacji piechoty węgierskiej, chorwackiej lub tureckiej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pandurzy – rodzaj wojsk pieszych na terenie Austro-Węgier
  • Pandur – współczesny austriacki transporter opancerzony
  • SMS Pandúr – austro-węgierski niszczyciel

Wikipedia


pandura

starogrecki, trójstrunowy instrument muzyczny o wąskiej szyjce należący do grupy chordofonów szarpanych; pandora (częściej)


SJP.pl


pandurina

instrument muzyczny, chordofon szarpany, odmiana mandoli


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. zob. mandora.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mandola, mandora

Wiktionary


pandurski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. wojsk. związany z pandurami, dotyczący pandurów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ukazami cesarzowej Elżbiety Piotrowny z 1752 i 1753 r. utworzono Nową Serbię, zwaną również Słowianoserbią, na której terytorium zaczęto formować husarskie i pandurskie pułki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pandur mos.

Wiktionary


pandż

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka w północno-wschodnim Afganistanie i w południowym Tadżykistanie;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) U stóp gór Hindukuszu Pandż zatacza łuk na północ.

Wiktionary


pandższir

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. jednostka administracyjna w Afganistanie;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Duża mapa Pandższiru wisi na ścianie.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pandższirski

Wiktionary


pandższirski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Pandższirem, dotyczący Pandższiru

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pandższir mrz.

Wiktionary


panecki

→ Panki (wieś w Polsce)


SJP.pl


paneczek

ironiczne określenie na mężczyznę mającego zbyt wysokie mniemanie o sobie, pochlebiającego sobie, wywyższającego się, zarozumiałego; panek


SJP.pl


paneer

[czytaj: panir] rodzaj domowego twarogu wytwarzanego ze świeżego sera krowiego zakwaszanego sokiem z cytryny lub limonki, wykorzystywany szeroko w kuchni indyjskiej


SJP.pl


panegirycznie

przysłówek

 (1.1) w sposób panegiryczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panegiryzm mrz.

Wiktionary


panegiryczny

przymiotnik od: panegiryk; mający charakter panegiryku, odnoszący się do panegiryku, jego cech charakterystycznych


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący panegiryku

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panegiryk m., panegiryzm mrz.

Wiktionary


panegiryk

uroczysty tekst pochwalny, sławiący konkretną osobę, czyn; utwór często pełen przesadzonego zachwytu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) liter. uroczysty tekst pochwalny, sławiący konkretną osobę, czyn;

Wiktionary

Panegiryk – gatunek literatury stosowanej, uroczysty tekst pochwalny (mowa, wiersz, list, toast, itp.) sławiący jakąś osobę, czyn, wydarzenie; pełen przesadnego zachwytu, często o charakterze pochlebczym. W starożytnej Grecji nazwą tą określano również mowy wygłaszane na pogrzebach wybitnych osobistości, wodzów i polityków, sławiące ich zasługi obywatelskie i patriotyczne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kałużyńskiemu co prawda zdarzało się pisać chwalebne panegiryki pod adresem sztuki doby komunizmu, ale po latach potrafił przyznać się do błędu, czego nie można powiedzieć o wielu jego młodszy kolegach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãnɛˈɟirɨk, AS: pãneǵiryk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panegirysta m., panegirystka ż., panegirzysta m., panegirzystka ż., panegiryzm m., panegiryzowanie n.

 czas. panegiryzować ndk.

 przym. panegiryczny

Wiktionary


panegirysta

1. osoba przesadnie wychwalająca coś lub kogoś
2. autor panegiryków; panegirzysta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. autor panegiryków

 (1.2) osoba przesadnie wychwalająca kogoś lub coś

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Mijający rok nie był, jak chcą kreatywni panegiryści, nieustannym pasmem sukcesów prezydenckiej ekipy, ale nie był też ciągiem błędów i pomyłek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panegiryk mrz., panegiryzm mrz.

Wiktionary


panegirystka

→ panegirysta; panegirzystka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta przesadnie wychwalająca kogoś lub coś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panegiryk mrz., panegiryzm mrz.

Wiktionary


panegiryzm

przesadne schlebianie komuś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przesadne wychwalanie kogoś lub czegoś, bezkrytyczna wypowiedź o charakterze pochlebstwa

 (1.2) liter. zespół cech charakterystycznych dla literackich panegiryków

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Jednak prawione komplementy w istocie ukrywają szyderstwo, panegiryzm jest udawany, uniżoność nieautentyczna – oda okazuje się więc persyflażem, wypowiedzią, którą należy odczytywać jako ugrzecznioną kpinę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panegiryk m., panegirysta m., panegirystka ż., panegirzysta m., panegirzystka ż., panegiryzowanie n.

 czas. panegiryzować ndk.

 przym. panegiryczny

 przysł. panegirycznie

Wiktionary


panegiryzować

przesadnie schlebiać komuś, wychwalać jakiś czyn, zdarzenie lub ideę


SJP.pl


panegirzysta

1. osoba przesadnie wychwalająca coś lub kogoś
2. autor panegiryków; panegirysta


SJP.pl


panegirzystka

→ panegirzysta; panegirystka


SJP.pl


panek

ironiczne określenie na mężczyznę mającego zbyt wysokie mniemanie o sobie, pochlebiającego sobie, wywyższającego się, zarozumiałego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) iron. pan

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Panek – część miasta Chęciny położona w województwie świętokrzyskim w powiecie kieleckim
  • Panek – wzniesienie, piąty najwyższy szczyt Wzgórz Bielawskich
  • Panek – przedsiębiorstwo z siedzibą w Warszawie, utworzone przez Macieja Panka

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpãnɛk, AS: pãnek

Wiktionary

Powiązane:

 czas. panować

Wiktionary


panekla

rodzaj aksamitu


SJP.pl

Panekla (panécla) – rodzaj aksamitu, który posiada włókienną okrywę i jest przeplatany dodatkami z barwnej przędzy, bądź złotymi lub srebrnymi nitkami.

Wikipedia


panel

1. płaski kawałek drewna, z którego tworzy się większą powierzchnię;
2. przednia część urządzenia, na której znajduje się system przyrządów sterowniczych;
3. publiczna dyskusja, podczas której następuje wymiana poglądów;
4. ankieta polegająca na zadawaniu identycznych pytań tej samej grupie ludzi co pewien czas;
5. rodzaj wymiennego pakietu czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. płaski, modułowy element konstrukcyjny

 (1.2) bud. ozdobna płyta z tworzywa lub kompozytu pokrywająca powierzchnię

 (1.3) techn. tablica z elementami sterowniczymi, gniazdami

 (1.4) publiczna dyskusja z udziałem wielu dyskutantów, przedstawicieli z różnych środowisk

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • panel sterowniczy
  • panel słoneczny
    • kolektor słoneczny
    • ogniwo słoneczne
  • w budownictwie prostokąt dowolnego materiału (drewno, kompozyt, metal itp) jako materiał wykończeniowy, izolacyjny
    • panel próżniowy
    • panel SIP
  • panel administracyjny
  • panel dotykowy
  • panel krosowniczy
  • panel sterowania
  • badanie panelowe – w skrócie panel

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpãnɛl, AS: pãnel

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panelista m., panelistka ż., panelowość ż.

:: zdrobn. panelik m.

 przym. panelowy

 przysł. panelowo

Wiktionary


panelik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od panel

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panel m., panelista mos.

Wiktionary


panelista

osoba biorąca udział w panelu - publicznej dyskusji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba biorąca udział w panelu dyskusyjnym jako członek zespołu ekspertów lub specjalistów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panel m., panelik m., panelowość ż., panelizacja ż., panelówka ż.

:: fż. panelistka ż.

 czas. panelować ndk.

 przym. panelowy

 przysł. panelowo

Wiktionary


panelistka

→ panelista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta biorąca udział w panelu dyskusyjnym jako członek zespołu ekspertów lub specjalistów

Wiktionary

Patrz:

panelista

Powiązane:

 rzecz. panel mrz., panelista mos.

Wiktionary


panelowo

przysłówek

 (1.1) w sposób panelowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panel mrz., panelista mos.

Wiktionary


panelowy

przymiotnik od: panel; taki, którego część stanowią panele, odnoszący się do paneli


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z panelem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panel mrz., panelista mos.

Wiktionary


panelówka

potocznie: piła panelowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) urządzenie do przycinania desek drewnianych do żądanego rozmiaru

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panelista mos.

Wiktionary


panendoskop

rodzaj endoskopu używanego do diagnostyki dwunastnicy, żołądka i przełyku


SJP.pl


panendoskopia

badanie endoskopowe górnego odcinka przewodu pokarmowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. wziernikowanie górnego odcinka przewodu pokarmowego;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Towarzyszące panendoskopii znieczulenie ogólne może spowodować udar mózgu.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gastrofiberoskopia, gastroskopia

Wiktionary


panenteistyczny

dotyczący panenteizmu


SJP.pl


panenteizm

pogląd religijny i filozoficzny, łączący panteizm z teizmem poprzez uznanie istnienia przyrody w bóstwie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) filoz. rel. pogląd, że świat istnieje w Bogu, ale Bóg nie ogranicza się do świata i wykracza poza niego

Wiktionary

Panenteizm ( "pán en theós" – wszystko w Bogu) – pogląd religijno-filozoficzny, który wyznaje połączenie teizmu z panteizmem. Termin wprowadzony został w 1828 roku przez schellingianistę Krausego, który nazwał swą filozofię „All-in-Gott-Lehre”.

W teizmie Bóg zachowuje osobową odrębność od świata, w panteizmie zaś immanentnie istnieje w świecie. Aby połączyć ze sobą te dwa poglądy, panenteiści wskazują na element łączący obie tezy: Bóg zawiera w sobie cały świat, ale świat go nie wyczerpuje.

Wikipedia


panerotyczny

przymiotnik od: panerotyzm; odnoszący się do panerotyzmu, jego cech charakterystycznych


SJP.pl


panerotyzm

miłość o silnym podłożu zmysłowym, odnosząca się do większej liczby ludzi, dotycząca jakiejś grupy społecznej


SJP.pl


paneuropa

czcionka drukarska charakteryzująca się identyczną grubością linii pionowych i poziomych


SJP.pl


paneuropeista

zwolennik koncepcji dążącej do zjednoczenia krajów kontynentu europejskiego pod względem politycznym oraz ekonomicznym


SJP.pl


paneuropeistka

→ paneuropeista


SJP.pl

Patrz:

paneuropeista

paneuropeizm

koncepcja dążąca do zjednoczenia krajów kontynentu europejskiego pod względem politycznym oraz ekonomicznym


SJP.pl


paneuropejski

przymiotnik od: paneuropeizm; związany z paneuropeizmem, odnoszący się do głównych założeń paneuropeizmu, charakterystyczny dla paneuropeizmu


SJP.pl


paneuropejskość

→ paneuropejski


SJP.pl

Patrz:

paneuropejski

panew

część łożyska ślizgowego; panewka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. daw. spore, płytkie naczynie metalowe, w postaci misy, patelni lub kociołka, służące do gotowania, smażenia, warzenia itp.;

 (1.2) techn. zob. panewka.

Wiktionary

Panew – rodzaj patelni; płytkie metalowe naczynie o dość dużej powierzchni, mające zastosowanie w sztuce kulinarnej do pieczenia, smażenia lub gotowania.

Stosowane także w warzelniach soli (np. Ciechocinek, Læsø) do stężania solanki przez odparowywanie w stanie wrzenia w celu otrzymania soli warzonej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpãnɛf, AS: pãnef

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panewka ż., Panewniki lm nm.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) panwia, żelaźnik, żeleźnik

Wiktionary


panewka

1. część łożyska ślizgowego; panew;
2. owalne lub okrągłe zagłębienie w kości, tworzące część stawu, w której znajduje się główka innej kości; acetabulum;
3. w dawnej broni palnej: zagłębienie na proch w górnej części lufy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) techn. wojsk. hist. zagłębienie na proch strzelniczy potrzebny do wystrzelenia pocisku z lufy dawnej broni palnej;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • panewka – element dawnej broni palnej
  • panewka – część łożyska ślizgowego
  • panewka – część stawu
    • panewka stawu biodrowego

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kiedy Rafał wyjrzał, wszyscy trzej z konia opatrywali rękę kolegi. Trwało to chwilę, bo oto zdjęli z plecyeców karabiny, podsypali prochu na panewki i mieli razem huknąć ponownie w wywalone okno.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panew ż.

 przym. panewkowy

Wiktionary


panewkowy

→ panewka


SJP.pl

Patrz:

panewka

panewnicki

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do Panewnik, związany z Panewnikami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jadąc Panewnicką, dojedziecie na Stare Panewniki.

 (1.1) Przez Lasy Panewnickie przebiega Szlak Dwudziestopięciolecia PTTK.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Panewniki nmos., panewniczanin m., panewniczanka ż.

 przym. podpanewnicki

Wiktionary


panewniczanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Panewnik

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na dworcu w Katowicach panewniczanie wsiadają do dwunastki albo do czterdzieści osiem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Panewniki nmos.

:: fż. panewniczanka ż.

 przym. panewnicki

Wiktionary


panewniczanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Panewnik

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Proboszcz z ambony strofował panewniczanki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Panewniki lm nm.

:: fm. panewniczanin m.

 przym. panewnicki

Wiktionary


panewniki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. część dzielnicy Katowic;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) audio|Pl-po nowym roku pojedziemy z dzieciakami zobaczyć szopkę do Panewnik.ogg. Po Nowym Roku pojedziemy z dzieciakami zobaczyć szopkę do Panewnik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panewniczanin mos., panewniczanka ż., panew ż.

 przym. panewnicki, podpanewnicki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hist. Panewnik

Wiktionary


panfil

najwyższa karta w mariaszu (dawnej grze rosyjskiej, podobnej do eukera, w Polsce popularnej w okresie wczesnego romantyzmu)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzegorz Panfil – tenisista polski
  • Jan Panfil – polski specjalista ochrony przyrody
  • Józef Panfil – polski artysta malarz
  • Łukasz Panfil – polski lekkoatleta
  • Marcin Panfil – polski lekkoatleta
  • Tomasz Panfil – polski historyk, nauczyciel akademicki
  • Wanda Panfil-González – polska lekkoatletka
  • Panfil lub Pamfil (gra karciana)
  • Panfil lub Pamfil (karta)

Wikipedia


panfobia

chorobliwy lęk przed wszystkim


SJP.pl


panga

1. gatunek słodkowodnej ryby z rzędu sumokształtnych, poławiany gospodarczo i hodowany w celach konsumpcyjnych, sprowadzany do Europy w dużych ilościach z wietnamskich hodowli, w Polsce sprzedawany w postaci mrożonych filetów;
2. ryba z rodziny ostrobokowatych, występująca na Oceanie Indyjskim, Pacyfiku oraz Atlantyku, rzadziej spotykana w wodach słonawych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) icht. ryba z gatunku nazwa systematyczna|Megalaspis cordyla|ref=tak.;

 (1.2) icht. sum rekini;

 (1.3) icht. ryba z rodzaju nazwa systematyczna|Pangasius|ref=tak., określana jako sum panga;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Panga (ryba)
  • miejscowości w Estonii:
    • Panga – w gminie Ridala
    • Panga – w gminie Mustjala
  • miejscowości w Dolinie Katmandu

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpãŋɡa, AS: pãŋga

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) sum rekini

 (1.3) sum panga

Wiktionary


pangea

według teorii Wegenera: wielki kontynent, który w mezozoiku rozpadł się na mniejsze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geol. superkontynent, który powstał w permie i rozpadł się w jurze;

Wiktionary

Pangea (gr. "Pangea" – Wszechziemia) – superkontynent istniejący na Ziemi w okresie pomiędzy 300 a 180 milionów lat temu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W okresie jurajskim Pangea rozpadła się na dwie części: północną, Laurazję, i południową, Gondwanę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãŋˈɡɛa, AS: pãŋgea

Wiktionary


pangen

materialna cząsteczka powstająca w każdej komórce organizmu, reprezentująca jej właściwości i przenoszona z obiegiem krwi do komórek rozrodczych, którą opisuje koncepcja dziedziczności Hugona de Vriesa


SJP.pl


pangeneza

teoria dziedziczności zakładająca istnienie specyficznych ciałek pośredniczących w procesie dziedziczenia, którymi są gemule według Karola Darwina lub pangeny według Hugona de Viresa


SJP.pl

Pangeneza (gr. "pan" 'wszech' i "génesis" 'narodzenie, pochodzenie') – hipoteza w biologii rozwoju zaproponowana przez Hipokratesa, a wykorzystywana przez Karola Darwina do wytłumaczenia uznawanej przez siebie zasady dziedziczenia cech nabytych. Zakładała ona, że komórki wszystkich narządów i tkanek wytwarzają drobniutkie kopie lub zaczątki (gemmule), następnie wydzielane do krwiobiegu i transportowane do gruczołów płciowych, gdzie następowało na ich bazie formowanie gamet.

Wikipedia


pangermanista

zwolennik systemu poglądów głoszącego potrzebę zjednania wszystkich narodów germańskich


SJP.pl


pangermanistka

zwolenniczka systemu poglądów głoszącego potrzebę zjednania wszystkich narodów germańskich


SJP.pl


pangermanizm

niemiecki system poglądów głoszący potrzebę pojednania wszystkich ludów germańskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. nacjonalistyczna doktryna polityczna postulująca zjednoczenie wszystkich ludów germańskich;

Wiktionary

Pangermanizm ( Pangermanismus, Alldeutschtum) – nacjonalistyczna idea i ruch polityczny, powstałe na przełomie XIX i XX wieku, stawiający sobie za cel zjednoczenie w jednym państwie wszystkich ludów pochodzenia germańskiego. Pod koniec XIX w. stała się częścią niemieckiego ekspansjonizmu.

Wikipedia


pangermański

dotyczący pangermanizmu


SJP.pl


pangloss

obłędny optymista, którego optymizm przynosi niekończące się nieszczęścia, będący częstą postacią w utworach antycznych i nowożytnych


SJP.pl


pangolin

ssak należący do rodziny łuskowców, żyjący w wilgotnych lasach Azji i Afryki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. pot. łuskowiec

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Trop padł na łuskowce, drobne ssaki zwane też pangolinami, pośród których wiele gatunków jest zagrożonych z powodu masowego odławiania.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãŋˈɡɔlʲĩn, AS: pãŋgolʹĩn

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łuskowiec

Wiktionary


pangram

zdanie w zadaniu logicznym, łamigłówce zawierające wszystkie litery alfabetu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. zdanie, w którym zostały użyte wszystkie litery alfabetu;

Wiktionary

Pangram (gr. "pan gramma" – każda litera) – krótkie zdanie zawierające wszystkie litery alfabetu danego języka. Może stanowić zabawę słowną, często jest jednak również wykorzystywane do sprawdzania poprawności danych tekstowych, poprawności wyświetlania lub drukowania znaków itp. Szczególnie dopracowane pangramy zawierają każdą literę tylko w jednym wystąpieniu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpãŋɡrãm, AS: pãŋgrãm

Wiktionary


panharmonicon

instrument muzyczny z grupy instrumentów mechanicznych składający się z większości instrumentów orkiestrowych, mogący imitować koncerty grane przez orkiestrę


SJP.pl


panhellenista

osoba popierająca nowogrecki ruch polityczny i społeczny dążący do zjednoczenia wszystkich Greków rozproszonych w granicach dawnego cesarstwa bizantyjskiego


SJP.pl


panhellenistka

→ panhellenista


SJP.pl

Patrz:

panhellenista

panhellenizm

nowogrecki ruch polityczny i społeczny dążący do zjednoczenia wszystkich Greków rozproszonych w granicach dawnego cesarstwa bizantyjskiego


SJP.pl

Panhellenizm – idea zjednoczenia Greków w granicach cesarstwa bizantyjskiego.

W XIX/XX wieku nacjonalistyczny ruch nowogrecki dążący do zjednoczenia Greków na ziemiach dawnego Cesarstwa Bizantyjskiego. Niepodległa Wielka Grecja miała objąć Tesalię, Epir, Macedonię, Wyspy Egejskie (z Kretą i Cyprem) oraz wybrzeże Azji Mniejszej.

Wikipedia


panhelleński

przymiotnik od: panhellenizm; związany z panhellenizmem, odnoszący się do głównych założeń panhellenizimu, charakterystyczny dla panhellenizmu


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący wszystkich Greków, obejmujący wszystkich Greków

 (1.2) dotyczący panhellenizmu, związany z panhellenizmem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sława wyroczni delfickiej była tak wielka, że jej przepowiednie miały znaczący wpływ na religię, politykę i prawa starożytnej Grecji, a Delfy stały się panhelleńskim sanktuarium.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panhellenista mos., panhellenizm mrz., helleński mrz.

 przym. helleński

Wiktionary


pani

1. kobieta;
2. forma grzecznościowa (pani Kowalska, proszę pani itd.);
3. kobieta sprawująca władzę; władczyni;
4. kobieta stojąca na czele domu, rodziny; gospodyni;
5. środowiskowo: nauczycielka, zwłaszcza wychowawczyni młodszych dzieci;
6. bogaczka;
7. dawniej: właścicielka dóbr ziemskich, magnatka, arystokratka;
8. dawniej, dziś żartobliwie: żona, małżonka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zwrot grzecznościowy w stosunku do kobiety; w zwrotach bezpośrednich zastępuje zaimek ty

 (1.2) władczyni

 (1.3) pracodawczyni dla służby

 (1.4) bogini

 (1.5) środ. uczn. nauczycielka, zwłaszcza wychowawczyni

 (1.6) właścicielka psa

zaimek dzierżawczy

 (2.1) grzecznościowy zwrot twoje / jej względem kobiety

Wiktionary

Pani – miesięcznik dla kobiet wydawany w Polsce przez Wydawnictwo Bauer.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niech pani usiądzie.

 (2.1) Pani kalosze są mokre

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpãɲi, AS: pãńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panieństwo n., paniusia ż., panowanie, pan, Pan, panicz, panna, państwo

:: zdrobn. pańcia ż.

 czas. panować

 przym. pański, panin, Pański, paniny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kobieta

Wiktionary


paniberyjski

przymiotnik od: paniberyzm; związany z paniberyzmem, odnoszący się do głównych założeń paniberyzmu, charakterystyczny dla paniberyzmu


SJP.pl


paniberysta

osoba popierająca koncepcję dążącą do zjednoczenia wszystkich ludów wywodzących się z terenów Półwyspu Iberyjskiego


SJP.pl


paniberystka

kobieta popierająca koncepcję dążącą do zjednoczenia wszystkich ludów wywodzących się z terenów Półwyspu Iberyjskiego


SJP.pl


paniberyzm

koncepcja wspólnego rozwoju całego Półwyspu Iberyjskiego bez podziału na regiony i państwa; iberyzm


SJP.pl


panichida

prawosławne nabożeństwo żałobne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. prawosławne nabożeństwo żałobne;

Wiktionary

Panichida lub panachida ( паннихида z grec.: παννυχίς, πανυχίς, παννυχίδης – „całonocna”) – w Kościołach chrześcijańskich obrządku wschodniego nabożeństwo żałobne, śpiewany odpowiednik łacińskiego requiem, przy obchodach szczególnych rocznic i wydarzeń, dnia urodzenia, na dzień imienin, oraz na okazję modlitwy za zmarłego w dniu jego pogrzebu, w trzeci, dziewiąty i czterdziesty dzień po śmierci i w kolejne rocznice. Jest odprawiane w cerkwi (przy panichidniku) lub nad grobem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Obok wywołanych w każdym przez tę śmierć domysłów o przesunięciach i możliwych zmianach w hierarchii służbowej, które mogły nastąpić na skutek tej śmierci, sam fakt śmierci dobrego znajomego wywołał u wszystkich, którzy się o niej dowiedzieli, jak zwykle uczucie radości, że umarł on, a nie ja (…) Dobrzy zaś znajomi, tak zwani przyjaciele Iwana Iljicza, mimo woli pomyśleli przy tym także, iż teraz muszą zadość uczynić bardzo nudnym obowiązkom tego, co wypada, i pojechać na panichidę oraz z kondolencyjną wizytą u wdowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãɲiˈxʲida, AS: pãńiχʹida

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) panahida

Wiktionary


panicz

1. ironiczne określenie na młodego eleganckiego mężczyznę przyzwyczajonego do wygodnego życia;
2. niedorosły syn w zamożnej rodzinie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. niepełnoletni syn w szlacheckiej, zamożnej rodzinie

 (1.2) iron. mężczyzna młody, elegancki, żyjący wygodnie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nasz panicz zawsze jada śniadania o godzinie ósmej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpãɲit͡ʃ, AS: pãńič

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pan m., pani ż., panna ż., panienka ż., paniusia ż., państwo mos., panisko n., panowanie n.

:: zdrobn. paniczyk m.

 czas. panować, opanować

 przym. paniczowski, pański, Pański

 przysł. pańsko

Wiktionary


paniczek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zdrobn. od: panicz

Wiktionary


paniczny

taki, któremu towarzyszy panika, wywołujący panikę, popłoch


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) taki, który cechuje się paniką

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W niedzielę szef służby zdrowia miasta wezwał społeczeństwo do powstrzymania się od panicznego wykupywania leków na przeziębienie, których nie potrzebują i wystąpił z apelem do mieszkańców, by „nie popadali w przesadę”.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panika ż., panikarz m., panikara ż., paniczność ż., panikowanie n., spanikowanie n.

 czas. panikować ndk., spanikować dk.

 przysł. panicznie

Wiktionary


paniczowski

→ panicz


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący panicza

Wiktionary

Patrz:

panicz

Powiązane:

 rzecz. panicz m., paniczyk m.

Wiktionary


paniczyk

zdrobnienie o odcieniu pejoratywnym od: panicz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. wytworny młody mężczyzna z bogatej rodziny

 (1.2) pogard. młody dandys nieskory do pracy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pewien młodziutki paniczyk z powyższej kategorji przybył właśnie w ubiegły poniedziałek i zgłosił się do znanego przyjaciela młodego higlifu z listem rekomendacyjnym od swego sąsiada.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pan mos., panicz mos., panieństwo n., panna ż.

 przym. paniczowski, Pański

Wiktionary


paniczykowaty

przystosowany, przyzwyczajony do wygody, wygodnego życia, bogactwa lub taki, który uważa się za lepszego, ważniejszego od innych


SJP.pl


paniczykowski

→ paniczyk


SJP.pl

Patrz:

paniczyk

panieneczka

zdrobnienie od: panienka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: panienka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãɲɛ̃ˈnɛt͡ʃka, AS: pãńẽnečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panienka

Wiktionary


panienka

1. bardzo młoda zazwyczaj sympatyczna dziewczyna, lubiana przez otoczenie, szanowana;
2. eufemistyczne określenie na prostytutkę;
3. potoczna nazwa grzyba o nazwie muchomor rdzawobrązowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) młoda dziewczyna

 (1.2) eufem. o prostytutce

 (1.3) daw. córka chlebodawców

Wiktionary

Panienka – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie jarocińskim, w gminie Jaraczewo, na zachodnim krańcu Ozu Mieszkowskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kaliskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Szczerze mówiąc, znał ciekawsze zajęcia niż prowadzenie podobnych rozmów z ledwie od ziemi odrosłymi panienkami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãˈɲɛ̃nka, AS: pãńẽnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panieństwo n., Panna ż., panicz m., panna ż.; zdrobn. panieneczka ż., paniusia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) zob. prostytutka.

Wiktionary


panienkowaty

z wyglądu lub z zachowania przypominający panienkę, mający cechy podobne do panienki


SJP.pl


panier

jajko z mąką i bułką tartą, stosowane do obtaczania przed smażeniem mięs, ryb i jarzyn; panierka


SJP.pl

Panier (IPA:), rogówka – rodzaj stelaża noszonego w XVIII wieku w celu zwiększenia szerokości sukni, a składającego się z 3-8 obręczy najczęściej wykonanych z fiszbinu, rzadziej z wikliny, cienkiej stali czy pikowanego włosia; również suknia opierająca się na takim stelażu.

Wikipedia


panierka

jajko z mąką i bułką tartą, stosowane do obtaczania przed smażeniem mięs, ryb i jarzyn; panier


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. mieszanina produktów do obtaczania smażonego mięsa, ryb, warzyw lub grzybów

 (1.2) kulin. chrupiąca powłoka na panierowanej potrawie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przygotowanie panierki zajęło mi kilka minut.

 (1.2) Babcine panierki są zawsze takie chrupiące.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panier mrz., panierowanie n.

 czas. panierować ndk.

 przym. panierowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) panier

 (1.2) panier

Wiktionary


panierowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kulin. obtaczanie mięsa, ryb, grzybów lub warzyw w panierce;

Wiktionary

Panierowanie – w sztuce kulinarnej obtaczanie w panierce produktu przeznaczonego do smażenia.

Tradycyjna panierka składa się z substancji wiążącej (rozmącone jajko albo mleko) i mąki lub bułki tartej. Najczęściej stosuje się następujące kompozycje:

W skład panieru może dodatkowo wchodzić utarty twardy ser.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpãɲɛrɔˈvãɲɛ, AS: pãńerovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panier m., panierka ż.

 czas. panierować ndk.

Wiktionary


panierowany

przymiotnik

 (1.1) obtoczony panierką

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panierka ż.

 czas. panierować

Wiktionary


panierować

przygotowywać mięso, ryby lub warzywa do smażenia poprzez obtaczanie ich w jajku z mąką i bułką tartą


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) kulin. obtaczać mięso, rybę, grzyby lub warzywa w panierce

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panier m., panierka ż., panierowanie n.

 przym. panierowany

Wiktionary


panierung

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. panierka

Wiktionary


paniewo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paniewo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. radziejowskim, w gminie Topólka
  • Paniewo – część wsi Skulska Wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Skulsk
  • Paniewo – dawna gromada
  • Paniewo – jezioro w gminie Płaska, w pow. augustowskim, w woj. podlaskim
  • Paniewo – śluza na Kanale Augustowskim

Wikipedia


panieć

nabierać cech właściwych panom (arystokratom, bogaczom)


SJP.pl


panieński

należący do panny, charakterystyczny dla panny, jej zachowań, postępowań


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do panny, będący jej własnością

przymiotnik relacyjny

 (2.1) związany z panną, dotyczący panny

przymiotnik jakościowy

 (3.1) taki, jak u panny

 (3.2) przest. dziewiczy

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) W latach panieńskich chodziłam z ojcem na spacery nad Olzę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pannica ż., panna ż., panieństwo n., Panna ż.

 przym. Pański

Wiktionary


panieńskość

ogół cech charakterystycznych dla panny, zachowanie, postępowanie charakterystyczne dla panny, kobiety


SJP.pl


panieństwo

1. stan cywilny kobiety niezamężnej; nieposiadanie męża, niezamężność;
2. dziewictwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) bycie panną

 (1.2) daw. dziewictwo

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Porodziła Go w radości, w panieństwa Swego całości: / Wydała kwiat z Siebie, którego początek jest w niebie.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. panować ndk., opanować dk.

 rzecz. panna ż., pan mos., pani ż., panicz mos., paniczyk mos., panienka ż., paniusia ż., Panna ż., pannica ż., pannisko n., pannuńcia ż., pannusia ż.

 przym. panieński, pański, Pański

Wiktionary


panieńszczyzna

wieś w Polsce


SJP.pl

Panieńszczyzna – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie lubelskim, w gminie Jastków.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa lubelskiego.

Wieś stanowi sołectwo gminy Jastków. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 1630 mieszkańców.

Wikipedia


panika

1. uczucie nagłego strachu, lęku przed kimś lub przed czymś, ogarniające zwykle większą grupę ludzi lub zwierząt;
2. nerwowy pośpiech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nagły, nierzadko bezpodstawny strach, przerażenie (często dotyczy grup ludzi, tłumu)

Wiktionary

Panika – pojęcie psychologiczne określające uczucie nagłego lęku o skrajnie wysokim nasileniu.

Uczucie paniki jest jednym z komponentów napadu paniki - objawu psychopatologicznego, który obserwuje się m.in. w przebiegu zaburzeń lękowych, zaburzeń afektywnych, niekiedy zaburzeń psychotycznych i innych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wybuch spowodował panikę wśród publiczności obecnej na defiladzie.

 (1.1) Niemogący nadążyć wyli i wrzeszczeli w panice.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpãɲika, AS: pãńika

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pan mos., panikarz mos., panikara ż., panikarka ż., panikowanie n.

 czas. panikować ndk., spanikować dk.

 przym. paniczny, panikarski, spanikowany

 przysł. panicznie, panikarsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) popłoch

Wiktionary


panikara

kobieta łatwo wpadająca w panikę, często ogarniana przez nagłe uczucie lęku przed kimś lub przed czymś; panikarka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) forma żeńska od: panikarz

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãɲiˈkara, AS: pãńikara

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panika ż., panikarz m., panikarstwo n.

:: zdrobn. panikarka ż.

 przym. panikarski, paniczny

 czas. panikować ndk., spanikować dk.

Wiktionary


panikarka

kobieta łatwo wpadająca w panikę, często ogarniana przez nagłe uczucie lęku przed kimś lub przed czymś; panikara


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. panikara

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panikara ż., panika ż.

 czas. panikować

Wiktionary


panikarski

taki, który wywołuje panikę lub taki, któremu towarzyszy panika


SJP.pl


panikarstwo

ogół skutków wywołanych przez panikę, uczucie lęku przed kimś lub przed czymś lub nerwowy pośpiech


SJP.pl


panikarz

osoba łatwo wpadająca w panikę, często ogarniana przez nagłe uczucie lęku przed kimś lub przed czymś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba łatwo wpadająca w panikę

Wiktionary

Powiązane:

 przym. paniczny

 rzecz. panikara ż., panika ż.

 czas. panikować

Wiktionary


panikowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|panikować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. panikować

 rzecz. spanikowanie n., panika ż.

 przym. paniczny

Wiktionary


panikować

wpadać w panikę, być ogarnianym przez uczucie nagłego strachu, lęku przed kimś lub przed czymś


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) wpadać w panikę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie panikuj tak! To tylko mała drzazga.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panika ż., panikarz m., panikarka ż., panikara ż., panikarstwo n., panikowanie n.

 przym. panikarski, paniczny, spanikowany

 czas. spanikować dk.

Wiktionary


panin

przymiotnik

 (1.1) rzad. przest. należący do pani

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andriej Panin – rosyjski aktor filmowy i telewizyjny
  • Cristian Panin – rumuński piłkarz
  • Grigorij Panin – rosyjski hokeista
  • Kostiantyn Panin – ukraiński piłkarz
  • Nikita Panin (strona ujednoznaczniająca)
  • Nikołaj Panin – rosyjski łyżwiarz i trener

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pani ż.

 przym. paniny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paniny

Wiktionary


panindianizm

rodzaj więzi ponadplemiennej jednoczący wszystkie ludy indiańskie


SJP.pl

Pa

Wikipedia


panindiański

→ panindianizm


SJP.pl

Patrz:

panindianizm

panindyjski

obejmujący swym zasięgiem wszystkie tereny Indii, odnoszący się do wszystkich terenów Indii i ludzi zamieszkujących te tereny, wywodzących się z tych terenów


SJP.pl


panini

przymiotnik (potoczny) od: pani


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Giovanni Paolo Panini – włoski malarz i architekt
  • Panini Comics – wydawca komiksów i czasopism
  • Pāṇini – gramatyk indyjski
  • Panini – singel Lil Nas X
  • panini – w kuchni włoskiej, rodzaj kanapek
  • Panini – włoskie przedsiębiorstwo sprzedające naklejki, karty, komiksy i czasopisma

Wikipedia


paniny

przymiotnik (potoczny) od: pani


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) należący do pani

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pani ż.

 przym. panin

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzad. panin

Wiktionary


panipat

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) geogr. miasto w Indiach

Wiktionary

Panipat (hindi: पानीपत) – miasto w Indiach, w stanie Hariana. W 2001 miasto to zamieszkiwało 261 665 osób.

W mieście rozwinęło się rzemiosło, a także przemysł włókienniczy oraz spożywczy.

Wikipedia


panisko

zgrubienie od: pan; poufale lub z politowaniem o panu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub nijaki

 (1.1) ekspr. pan

 (1.2) pot. osoba majętna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panicz mos.

 przym. Pański

Wiktionary


panislamista

zwolennik poglądu religijnego i politycznego głoszącego potrzebę politycznego i kulturalnego zjednoczenia wszystkich wyznawców islamu


SJP.pl


panislamistka

→ panislamista


SJP.pl

Patrz:

panislamista

panislamistyczny

przymiotnik od: panislamizm; związany z panislamizmem, odnoszący się do głównych założeń panislamizmu, charakterystyczny dla panislamizmu; panislamski


SJP.pl


panislamizm

pogląd religijny i polityczny głoszący potrzebę politycznego i kulturalnego zjednoczenia wszystkich wyznawców islamu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. doktryna religijno-polityczna, która głosi potrzebę zjednoczenia wszystkich wyznawców islamu;

Wiktionary

Panislamizm (z gr. "pan" = 'wszystko' + 'islam') – doktryna religijno-polityczna głosząca potrzebę zjednoczenia wszystkich wyznawców islamu i wyzwolenia się spod wpływów europejskich. Koncepcja ta powstała na Bliskim Wschodzie w XIX w. Za twórcę panislamizmu uważa się Dżamala ad-Din al-Afghaniego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jako czynnik konsolidujący wykorzystywano ideę panislamizmu w walce o niepodległość (np. w Algierii) i nadal się ją wykorzystuje, czego przykładem są fundamentalistyczne grupy islamskie walczące w indonezyjskiej prowincji Aceh (…).

 (1.1) Ich konsekwencją było narodzenie się panislamizmu, pojmującego islam już nie jako obejmującą wszystkie sfery życia kulturę, ale jako religię, stanowiącą wyróżnik tożsamości narodowej wszystkich muzułmanów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panislamista m.

 przym. panislamski

Wiktionary


panislamski

przymiotnik od: panislamizm; związany z panislamizmem, odnoszący się do głównych założeń panislamizmu, charakterystyczny dla panislamizmu; panislamistyczny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący całego świata islamu

 (1.2) rel. polit. związany z panislamizmem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panislamizm m.

 przym. panislamistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) panislamistyczny

Wiktionary


paniuchna

potoczne określenie na kobietę, zazwyczaj ładną, podobającą się innym


SJP.pl


paniusia

potoczne określenie na kobietę, zazwyczaj mało inteligentną i pretensjonalną


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) lekcew. kobieta, zwykle młoda

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nasza wychowawczyni zachowuje się na lekcji jak jakaś paniusia z innego świata.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panieństwo n., pani ż., pańcia ż., panienka ż., panicz mos., panna ż.

Wiktionary


paniynka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. panienka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Lepsze jest wineczko jako woda, / lepszo jest paniynka jako wdowa.

Wiktionary


paniąteczko

przestarzałe zdrobnienie od: paniątko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zdrobn. od pan, paniątko

Wiktionary


paniątko

1. ironicznie określenie na małą, niegrzeczną dziewczynę;
2. niemowlę lub małe dziecko o bardzo delikatnej urodzie, a także dziecko pełniące szczególną rolę w rodzinie lub w jakimś innym otoczeniu


SJP.pl


panię

1. dawniej: młody syn wielkiego, możnego pana; młody panicz;
2. (tylko w liczbie mnogiej) w dawnej Polsce szlacheckiej: możni panowie, magnaci


SJP.pl


pank

1. przedstawiciel subkultury młodzieżowej; punk, punkowiec, pankowiec;
2. wykonawca, twórca punk rocka; pankowiec, punk, punkowiec, pankrockowiec, punkrockowiec


SJP.pl


pankejk

potocznie: naleśnik


SJP.pl


pankejkowy

→ pankejk


SJP.pl

Patrz:

pankejk

panki

ironiczne określenie na mężczyznę mającego zbyt wysokie mniemanie o sobie, pochlebiającego sobie, wywyższającego się, zarozumiałego


SJP.pl

Panki – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie kłobuckim, w gminie Panki. Miejscowość jest siedzibą gminy Panki.

Miejsce jednej z potyczek powstania styczniowego 26 lutego 1863 roku.

Wikipedia


pankiewicz

nazwisko


SJP.pl

Pankiewicz – nazwisko polskie (ros. i ukr. "Панкевич", wym. ros. "Pankiewicz", ukr. "Pankewycz") występujące w Polsce, na Białorusi i Ukrainie oraz w Rosji. W Polsce na początku lat 90. nosiło je 3157 osób.

W 2016 w Niemczech w książkach telefonicznych nazwisko "Pankiewicz" występowało 28 razy, natomiast "Pankevich" 2 razy.

Wikipedia


panklastyt

płynny materiał wybuchowy i łatwopalny używany jako dodatek do mieszanek paliwowych rakiet


SJP.pl

Pa

Wikipedia


panko

japońska grubo kruszona bułka tarta z białego chleba, używana jako panierka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) spoż. rodzaj panierki ze zmielonego na proszek suchego pieczywa, niekiedy z przyprawami; półprodukt pochodzący z kuchni japońskiej

Wiktionary


pankooperatyzm

utopijna, dziewiętnastowieczna, angielska doktryna społeczna, upatrująca w organizowaniu spółdzielni drogę do rozwiązania konfliktów społecznych i obalenia ustroju kapitalistycznego; kooperatyzm, integralizm spółdzielczy


SJP.pl


pankowaty

ironicznie: mający zbyt wysokie mniemanie o sobie, wywyższający się, zarozumiały


SJP.pl


pankowiec

1. przedstawiciel subkultury młodzieżowej; punkowiec, punk, pank;
2. wykonawca, twórca punk rocka; pank, punk, punkowiec, pankrockowiec, punkrockowiec


SJP.pl


pankowski

nazwisko


SJP.pl


pankowy

1. przymiotnik od: pank; charakterystyczny dla panków, zachowujący, ubierający się tak, jak pank; punkowy;
2. odnoszący się do punk rocku, typowy, charakterystyczny dla punk rocku; punkowy, pankrockowy, punkrockowy


SJP.pl


pankracek

zdrobnienie od: Pankracy (imię męskie)


SJP.pl


pankracjon

rodzaj starożytnej, olimpijskiej walki będącej połączeniem zapasów z boksem; pankration


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sport. hist. staroż. połączenie boksu i zapasów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pankracy mos.

Wiktionary


pankracjum

rodzaj roślin z rodziny amarylkowatych


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pankrackowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pankracka lub z nim związany


SJP.pl


pankracostwo

Pankracy z żoną; Pankracowie


SJP.pl


pankracowie

Pankracy z żoną; Pankracostwo


SJP.pl


pankracowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pankracego lub z nim związany


SJP.pl


pankracy

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

 (1.2) pot. nazwa programu telewizyjnego dla dzieci pt. „Piątek z Pankracym” lub „Okienko Pankracego”;

Wiktionary

Pankracy – imię męskie pochodzenia greckiego. Oznacza „wszechmocny”, a powstało przez złożenie παν ("pan" – „wszystko, wszech-”) i κρατος ("kratos" – „moc, siła”). W chrześcijaństwie prawosławnym imię to używane jest jako przydomek Chrystusa; posiada ono również swojego świętego patrona. Pankracy imieniny obchodzi 3 kwietnia i 12 maja.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) 12 maja przypadają imieniny Pankracego.

 (1.2) Lubiłeś oglądać Pankracego?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãŋˈkrat͡sɨ, AS: pãŋkracy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pankracjon mrz., pankration mrz.

 przym. przest. gwara. Pankracowy

Wiktionary


pankracyk

zdrobnienie od: Pankracy (imię męskie)


SJP.pl


pankration

rodzaj starożytnej, olimpijskiej walki będącej połączeniem zapasów z boksem; pankracjon


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pankreatoblastoma

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. rzadki nowotwór trzustki występujący poniżej 14 roku życia, o małej złośliwości

Wiktionary


pankreaton

jednostka anatomiczna i czynnościowa trzustki złożona z pęcherzyka wydzielniczego i przewodu wyprowadzającego


SJP.pl


pankreatyna

preparat otrzymywany ze świeżej trzustki wieprzowej lub wołowej, stosowany w lecznictwie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) farm. leczniczy wyciąg ze zwierzęcej trzustki

Wiktionary


pankreozymina

peptydowy hormon przewodu pokarmowego zbudowany z 33 reszt aminokwasowych, wydzielany przez błonę śluzową dwunastnicy; cholecystokinina


SJP.pl


pankrockowiec

[czytaj: pankrokowiec] wykonawca, twórca punk rocka; pank, pankowiec, punk, punkowiec, punkrockowiec


SJP.pl


pankrockowy

[czytaj: pankrokowy] przymiotnik od: pank rock (punk rock, punkrock, punk); odnoszący się do pank rocka, charakterystyczny dla pank rocka; punkrockowy, punkowy, pankowy


SJP.pl


pankówa

w gwarze młodzieżowej: dziewczyna będąca punkiem lub ubierająca się podobnie do punków; punkówa, punkówna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) członkini subkultury punk

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pamiętaj też, aby samej poeksperymentować, by uzyskać niepowtarzalny wygląd. Widziałaś kiedykolwiek dwie identyczne pankówy?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. punk m., punkówa ż.

:: fm. punk m., punkowiec m.

 przym. punkowy, punkowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) punkówa

Wiktionary


panleukopenia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wet. wysoce zaraźliwa, wirusowa choroba kotowatych przebiegająca z objawami zapalenia układu pokarmowego i leukopenią;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãnlɛwkɔˈpɛ̃ɲa, AS: pãnleu̯kopẽńa

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zakaźne zapalenie jelit kotów, tyfus koci, nosówka kotów, agranulocytoza

Wiktionary


panlogistyczny

przymiotnik od: panlogizm; związany z panlogizmem, odnoszący się do głównych założeń panlogizmu, charakterystyczny dla panlogizmu


SJP.pl


panlogizm

koncepcja filozoficzna utożsamiająca prawa istnienia z prawami rozumu, głoszona przez G.W. Hegla


SJP.pl

Panlogizm (gr. πᾶν, "pan" – wszystko; λογιζμος, "logidzos" – rozumowanie, rozum) – filozoficzna doktryna G.W.F. Hegla, głosząca tożsamość bytu i myślenia.

„Panlogizm” jest idealistyczną teorią rozwoju przyrody i społeczeństwa. Stanowi etap logicznego rozwoju myśli, a poszczególne zjawiska i zdarzenia są koniecznymi momentami tego rozwoju (przyrody i dziejów ludzkich) w procesie realizowania się absolutu. Władysław Tatarkiewicz pisze o "panlogizmie" Hegla:

Wikipedia


panmiksja

swobodne, zazwyczaj przypadkowe kojarzenie się roślin lub zwierząt zapładniających się krzyżowo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. przypadkowe, krzyżowe i swobodne kojarzenie się osobników jednej populacji

Wiktionary

Panmiksja – krzyżowanie losowe.

Swobodne rozmnażanie się w obrębie danej zbiorowości.

Oznacza to kojarzenie się z równym prawdopodobieństwem osobników z każdej części danej populacji.

Wikipedia


panmuzułmański

odnoszący się do idei zjednoczenia wszystkich wyznawców islamu


SJP.pl


panna

1. niezamężna kobieta
2. dziewczyna, narzeczona


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta, która nigdy nie była mężatką, dawniej tytuł grzecznościowy dla takiej kobiety (obecnie: pani)

 (1.2) dziewczyna, młoda kobieta

 (1.3) stpol. dziewica

 (1.4) pot. sympatia, partnerka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • panna – kobieta, która nie pozostawała w związku małżeńskim; także stara panna (zobacz też: kawaler)
  • Panna – gwiazdozbiór
  • Panna – znak zodiaku
  • Panna – rzeka, dopływ Noteci
  • Panna – rzeka górska w Polsce, w woj. dolnośląskim, w Sudetach Wschodnich
  • Panna – potok w Beskidzie Niskim, lewobrzeżny dopływ Jasiołki
  • Panna Maria – osada w stanie Teksas w USA
  • Panna Wodna (ujednoznacznienie)
  • panna – w buddyzmie inny zapis słowa Prajna / Prajna-paramita / Panna – transcendentalna wiedza, najwyższa z cnót bodhisattwy
  • najady
  • nereidy
  • mamuna

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Danusia była panną i dlatego mogła wyjść za Zbyszka.

 (1.2) Śliczne córki nauczyciela śpiewały do wtóru ojcowskim skrzypkom. Starszej, Pelagii, przelotnej sympatii (bo czołową adresatką „tęsknot” gimnazjalistów była panna Olimpia Drwęska, o iście olimpijskiej urodzie), wpisał 19-letni Janek w imionnik dwa wiersze „Bądź silną i mężną”, „Bądź Polką”.

 (1.4) Przyszedł na imprezę ze swoją panną.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpãnːa, AS: pã•na

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panicz mos., pan mos., pani ż., paniczyk mos., panieństwo n., Panna ż.

:: zdrobn. panienka ż., paniusia ż., pannusia ż.

::: przest. reg. pannuńcia ż.

:: zgrub. pannisko n., pannica ż.

 przym. panieński, pański, Pański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wolna, niewiasta; gw. Śląsk Cieszyński swobodno

 (1.2) niewiasta, dziewoja; gw. Śląsk Cieszyński swobodno

 (1.4) dziewczyna, partnerka

Wiktionary


pannacjonalizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. odmiana nacjonalizmu dążąca do zjednoczenia wszystkich blisko związanych kulturowo, na ogół sąsiadujących narodów i grup etnicznych;

Wiktionary

Pannacjonalizm – odmiana ideologii nacjonalistycznej, dążąca do budowy dużych jednostek państwowych, łączących w sobie wszystkie blisko związane kulturowo, na ogół sąsiadujące narody i grupy etniczne. Podstawą do zjednoczenia jest wspólnota kulturowa („rodzina kultur”). Często ma postać ruchów dążących do dołączenia do państwa narodowego fragmentów terytorium państwa sąsiednich, zamieszkałych przez odpowiednie mniejszości etniczne, będące częścią narodu posiadającego owo państwo.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Począwszy od XIX w. kluczową rolę w procesach kształtowania mapy świata odgrywają panideologia i pannacjonalizm.

Wiktionary


panneau

[czytaj: paNO] dekoracyjnie obramowana płaszczyzna ścienna, wypełniona malowidłem lub płaskorzeźbą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) szt. wklęsłość lub wypukłość na ścianie pokryta ozdobnym reliefem lub malowidłem i ozdobnie obramowana

Wiktionary

Panneau (fr. płaszczyzna) – każda płaszczyzna dekoracyjna lub dekorowana o kształcie pola prostokątnego, utworzona w efekcie architektonicznego podziału płaszczyzny ściany.

Element jest charakterystyczny dla okresu baroku i rokoka. Dekoracja może być wykonana dowolną techniką (płaskorzeźba, malowidło, tkanina itp.) na każdej powierzchni, np. ściany, sufitu, boazerii, płaszczyzny mebli itp.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pãˈnɔ, AS: pãno

Wiktionary


pannica

pannisko; ekspresywnie:
1. dorastająca dziewczyna;
2. niezamężna kobieta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wyrośnięta dziewczyna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na trzepaku siedziała pannica i majdała nogami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panieństwo n., panna ż., Panna ż.

 przym. panieński

Wiktionary


pannisko

pannica; ekspresywnie:
1. dorastająca dziewczyna;
2. niezamężna kobieta


SJP.pl


pannoński

1. ostrożeń pannoński - roślina z rodziny astrowatych;
2. chaber pannoński - roślina z rodziny astrowatych;
3. pszonak pannoński - roślina z rodziny ciborowatych;
4. krwawnik pannoński - roślina z rodziny astrowatych;
5. groszek pannoński - roślina z rodziny bobowatych;
6. koniczyna pannońska - roślina z rodziny bobowatych


SJP.pl


pannus

1. strzępy chmur poniżej chmury opadowej warstwowo-deszczowej;
2. zapalenie rogówki, w wyniku którego tworzy się unaczyniona tkanka łączna; występuje zwykle w jagliczym zapaleniu spojówek


SJP.pl

Pannus ("pan") (łac. kawał sukna, płat, łachman, gruby płaszcz) – strzępy chmur(y) "Stratus fractus" lub "Cumulus fractus", występujące poniżej podstawy chmury opadowej. Mogą tworzyć ciągłą, ciemną i poszarpaną warstwę niskich chmur, niekiedy przylegającą do chmury znajdującej się powyżej, często przysłaniając ją. Są zwiastunami zmiany pogody. Mogą występować przed, podczas i po opadzie. Zazwyczaj towarzyszą chmurom "Altostratus", "Nimbostratus", "Cumulus" i "Cumulonimbus".

Wikipedia


panoczek

z politowaniem o panu, chłopcu


SJP.pl


panofiksy

futro baranie z krótkim włosem


SJP.pl


panofsky

[czytaj: panofski] nazwisko


SJP.pl


panoftalmia

ropne zapalenie całej gałki ocznej


SJP.pl


panometr

cyfrowa kamera panoramiczna wykorzystywana do tworzenia wirtualnych panoram i zdjęć przedstawianych potem jako trójwymiarowe


SJP.pl


panonia

dawna prowincja rzymska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) staroż. geogr. prowincja rzymska położona między Sawą a Dunajem;

Wiktionary

Na tę stronę wskazuje „Pannonia”. Zobacz też: Pannonia – marka węgierskich motocykli.

Panonia ( Pannonia) – w starożytności prowincja rzymska położona między Sawą a Dunajem (dzisiejsze tereny zachodnich Węgier, wschodniej Austrii, północnej Chorwacji, Słowenii oraz północno-zachodniej Serbii).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pãˈnɔ̃ɲja, AS: pãnõńi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. panoński

Wiktionary


panonio

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: Panonia

Wiktionary


panoplia

panoplium;
1. pełne uzbrojenie greckich żołnierzy w czasach starożytnych oraz rycerzy w Średniowieczu;
2. motyw zdobniczy, którego elementami są miecze, sztylety, części uzbrojenia i sztandary


SJP.pl


panoplium

panoplia;
1. pełne uzbrojenie greckich żołnierzy w czasach starożytnych oraz rycerzy w Średniowieczu;
2. motyw zdobniczy, którego elementami są miecze, sztylety, części uzbrojenia i sztandary


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) motyw dekoracyjno-symboliczny złożony najczęściej z elementów uzbrojenia, sztandarów i proporców

Wiktionary

Panoplium ("armatura", "spolia hostium", z greckiego πανοπλíα) – motyw dekoracyjno-symboliczny złożony najczęściej z broni białej i uzbrojenia ochronnego (tarcz, mieczy, zbroi, hełmów, często stylizowanych na spartańskie) i ułożonych w płaszczyźnie pionowej, symetrycznie wokół tarczy z herbem właściciela.

Wikipedia


panoplozaur

rodzaj dinozaura z rodziny nodozaurów


SJP.pl

Pa

Wikipedia


panopticum

[czytaj: panoptikum] panoptikum;
1. zbiór osobliwości lub wystawa rzeczy osobliwych;
2. muzeum, w którym eksponatami są woskowe figury przedstawiające zazwyczaj jakieś sławne osoby


SJP.pl


panoptikalny

osobliwy, niezwykły; panoptykalny


SJP.pl


panoptikum

panopticum;
1. zbiór osobliwości lub wystawa rzeczy osobliwych;
2. muzeum, w którym eksponatami są woskowe figury przedstawiające zazwyczaj jakieś sławne osoby


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) książk. muzeum lub wystawa, która zawiera zbiór osobliwości

 (1.2) książk. muzeum, w którym eksponatami są woskowe figury przedstawiające sławne osoby; gabinet figur woskowych

 (1.3) książk. zbiór osobliwych rzeczy, osób, pojęć itp.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Panoptikum – gabinet osobliwości
  • Panoptikum – gabinet figur woskowych
  • Panoptykon

Wikipedia


panoptykalny

osobliwy, niezwykły; panoptikalny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) niezwykły, dziwny

Wiktionary


panoptykon

model więzienia i sposobu nadzoru, zaprojektowany przez angielskiego prawnika i filozofa Jeremy'ego Benthama oraz jego brata Samuela


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Panoptikon – model więzienia zaprojektowany przez Jeremy’ego Benthama
  • Panoptikon – polski film z 2010 roku
  • Panopticon – album grupy Isis
  • The Panopticon – powieść Jenni Fagan z 2012 roku
  • Fundacja Panoptykon – polska fundacja działająca na rzecz prawa do prywatności
  • Panoptikum

Wikipedia


panora

tkanina jedwabna, półjedwabna lub bawełniana


SJP.pl


panorama

1. rozległy widok jakiegoś krajobrazu, oglądany zwykle z miejsca położonego wyżej;
2. rysunek przedstawiający taki widok, duże malowidło rozpięte na wewnętrznej ścianie okrągłego budynku;
3. budynek, w którym znajduje się tego typu malowidło;
4. obszerne przedstawienie jakiegoś zagadnienia w utworze literackim lub jakiegoś zdarzenia w filmie, animacji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rozległy, szeroki widok

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • panorama – rozległy widok
  • Panorama – miasto i gmina w Brazylii, w stanie São Paulo
  • Panorama – miasto w Grecji
  • Panorama – miejscowość w Kanadzie, ośrodek sportów zimowych
  • Panorama Park – miasto w Stanach Zjednoczonych
  • Grań Panorama (Panorama Ridge) – grzbiet górski
  • panorama – rodzaj zdjęcia
  • panorama sferyczna – w fotografii cyfrowej, przestrzenna interaktywna panorama
  • panorama wirtualna
  • panorama – duże, panoramiczne malowidło, przedstawiające scenę batalistyczną (zazwyczaj) lub pejzaż, rozpięte na wewnętrznej ścianie okrągłego, z góry oświetlonego budynku; określeniem „panorama” nazy...
  • Panorama Jerozolimska w Altötting – panoramiczny obraz o charakterze religijnym znajdujący się w Altötting w Bawarii
  • Panorama Racławicka – panoramiczny obraz olejny we Wrocławiu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wokół rozciągała się piękna panorama górska.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãnɔˈrãma, AS: pãnorãma

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panoramiczność ż.

 przym. panoramiczny

 przysł. panoramicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) widok

Wiktionary


panoramicznie

przysłówek

 (1.1) w sposób panoramiczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panorama ż.

 przym. panoramiczny

Wiktionary


panoramiczność

wrażenie przestrzenności, rozległości wyświetlanego, pokazywanego obrazu, cecha charakterystyczna dla panoram


SJP.pl


panoramiczny

1. przedstawiony za pomocą panoramy, stwarzający wrażenie panoramy; panoramowy;
2. o filmie, animacji: wyświetlany na szerokim ekranie


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ukazuje panoramę, pełen obraz czegoś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przed zabiegiem należy wykonać rentgen panoramiczny zębów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãnɔrãˈmʲit͡ʃnɨ, AS: pãnorãmʹičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panorama ż., panoramiczność ż.

 przysł. panoramicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szeroki, rozległy, pełny

Wiktionary


panoramka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: panorama

Wiktionary


panoramować

tworzyć panoramę, uzyskiwać wrażenie przestrzenności, rozległości wyświetlanego albo pokazywanego obrazu


SJP.pl


panoramowy

przedstawiony za pomocą panoramy, stwarzający wrażenie panoramy; panoramiczny


SJP.pl


panorowy

przymiotnik od: panora


SJP.pl


panosza

dawny rycerz służebny, głównie z Małopolski


SJP.pl

Pa

Wikipedia


panoszyć

panoszyć się - rządzić się, wynosić się nad innych, nadużywać władzy; przenośnie: występować w dużej ilości, panować, szerzyć się


SJP.pl


panowanie

okres, w którym panujący sprawuje władzę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) władza

 (1.2) okres władzy danego monarchy

Wiktionary

Panowanie – władza sprawowana przez osobę (monarchę) w państwie o ustroju monarchicznym; również okres sprawowania rządów przez panującego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Według Platona Atlantyda była ogromną wyspą (większą niż Libia i Azja razem wzięte) na Oceanie Atlantyckim, lecz jej panowanie rozciągało się poza Słupy Herkulesa na obszar śródziemnomorski aż po Egipt i Etrurię (w Italii).

 (1.2) Było to w dwunastym roku panowania Nabuchodonozora, który królował nad Asyrią w wielkim mieście Niniwie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãnɔˈvãɲɛ, AS: pãnovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. panować, opanować

 rzecz. panicz m., pan m., pani ż., państwo n.

 przym. Pański, opanowany

Wiktionary


panować

1. królować, być władcą
2. rządzić czymś
3. kontrolować coś
4. górować nad czymś (np. "Ruiny zamku panowały nad miastem.")
5. występować w określonym czasie (np. "Panował straszny upał.")


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zapanować)

 (1.1) być panem, władcą kraju, królestwa

 (1.2) być panem, przywódcą czegoś

 (1.3) podporządkowywać coś sobie, mieć władzę nad czymś

 (1.4) występować, pojawiać się

 (1.5) pot. określać kogoś mianem pana, podczas gdy ta osoba nie widzi takiej potrzeby

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nakłońcie ucha, wy, co nad wieloma panujecie / i chlubicie się mnogością narodów, / bo od Pana otrzymaliście władzę, / od Najwyższego panowanie

 (1.3) Nie umiesz panować nad nerwami.

 (1.4) Po wizycie Laury w naszym domu panował radosny nastrój.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãˈnɔvat͡ɕ, AS: pãnovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panowanie n., panicz mos., pan mos., pani ż., państwo n., panek mos., panieństwo n.

 czas. zapanować dk., opanować dk., opanowywać ndk.

 przym. pański, opanowany, Pański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) władać, rządzić, królować

 (1.2) przewodzić

Wiktionary


panowice

Panowice – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie międzyrzeckim, w gminie Trzciel.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gorzowskiego.

Kościół filialny parafii w Brójcach pw. Najświętszej Maryi Panny Rokitniańskiej.

Wikipedia


panowicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Janina Panowicz-Lipska – polska profesor nauk prawnych
  • Ludwik Panowicz – szef 47 Eskadry Towarzyszącej

Wikipedia


panowski

związany z Polską Akademią Nauk; PAN-owski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z PAN-em, dotyczący PAN-u

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wicestarosta Rafał Kwiatkowski wyjaśnił, że takim miejscem są tzw. pola panowskie w Jabłonnie.

Wiktionary

Powiązane:

 skr. PAN

 przym. PAN-owski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) PAN-owski

Wiktionary


panoński

przymiotnik od: Panonia (starożytna prowincja rzymska)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. związany z Panonią, dotyczący Panonii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Panonia ż.

Wiktionary


panpatriotyzm

ogólny, powszechny patriotyzm pojęty jako cecha łącząca osoby, najczęściej tej samej narodowości lub o podobnych przekonaniach


SJP.pl


panpoetycki

przymiotnik od: panpoetyzm; charakterystyczny, typowy dla panpoetyzmu, kierunku artystycznego nawiązującego do niektórych założeń futuryzmu i kubizmu, szukającego inspiracji wśród subkultur lub większych skupisk społeczności, nawiązujący do założeń tego kierunku (np. sztuka panpoetycka) lub jakoś inaczej z nim związany


SJP.pl


panpoetyzm

kierunek artystyczny nawiązujący do niektórych założeń futuryzmu i kubizmu, szukający inspiracji wśród subkultur lub większych skupisk społeczności


SJP.pl


panpsychiczny

dotyczący panpsychizmu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) filoz. związany z panpsychizmem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panpsychizm m.

Wiktionary


panpsychizm

pogląd charakterystyczny dla filozofii renesansowej, według którego wszystkie istniejące obiekty obdarzone są właściwościami psychicznymi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) filoz. pogląd, który głosi, iż wszystkie obiekty materialne obdarzone są właściwościami psychicznymi

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Powiązane:

 przym. panpsychiczny

Wiktionary


panseksualista

osoba odczuwająca seksualny lub emocjonalny pociąg do osób niezależnie od ich płci lub tożsamości płciowej


SJP.pl


panseksualistka

kobieta odczuwająca seksualny lub emocjonalny pociąg do osób niezależnie od ich płci lub tożsamości płciowej


SJP.pl


panseksualizm

1. seksualny lub emocjonalny pociąg do osób niezależnie od ich płci lub tożsamości płciowej; panseksualność, omniseksualizm, omniseksualność;
2. postrzeganie wszelkich zjawisk życia w kategoriach seksualnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) filoz. seks. postrzeganie wszelkich zjawisk w świecie przez pryzmat seksualny;

 (1.2) seks. pociąg do osób niezależnie od ich płci, bądź tożsamości płciowej

Wiktionary

Nie mylić z: panseksualność.

Panseksualizm – pogląd, według którego głównym motorem ludzkiego działania jest popęd seksualny, każde działanie można wytłumaczyć motywami seksualnymi. Obecnie teoria ta nie znajduje potwierdzenia. Zarzut panseksualizmu często stawiany jest psychoanalizie, ze względu na twierdzenie Freuda o fundamentalnym znaczeniu libido (choć Freud rozumiał libido szerzej niż jedynie popęd seksualny i się od takiego podejścia odżegnywał).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. seks mrz., panseksualista mos., panseksualistka ż., panseksualność ż.

 przym. panseksualny

 przysł. panseksualnie

Wiktionary


panseksualność

seksualny lub emocjonalny pociąg do osób niezależnie od ich płci lub tożsamości płciowej; panseksualizm, omniseksualizm, omniseksualność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) seks. pociąg do osób niezależnie od ich płci, bądź tożsamości płciowej;

Wiktionary

Ni

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. panseksualizm m., seks mrz.

 przym. panseksualny

 przysł. panseksualnie

Wiktionary


panseksualny

dotyczący panseksualizmu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) psych. dotyczący panseksualizmu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Wiedniu Zygmunt Freud szkicował już zresztą swoją panseksualną wizję świata.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seks mrz., panseksualizm mrz., panseksualność ż.

Wiktionary


panslawista

zwolennik ruchu politycznego opartego na idei zjednoczenia wszystkich ludów słowiańskich


SJP.pl


panslawistka

zwolenniczka ruchu politycznego opartego na idei zjednoczenia wszystkich ludów słowiańskich


SJP.pl


panslawistyczny

odnoszący się do panslawizmu lub panslawisty; pansłowiański


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) polit. związany z panslawizmem, dotyczący panslawizmu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panslawizm mrz., panslawista mos., panslawistka ż.

Wiktionary


panslawizm

ruch polityczny oparty na idei zjednoczenia wszystkich ludów słowiańskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. ruch ideowy dążący do zjednoczenia Słowian bazujący na jedności kulturowo-językowej narodów słowiańskich;

Wiktionary

Panslawizm ( παν- "pan-" „wszech-” + Slavi „Słowianie”) – ruch kulturalno-polityczny o różnorodnym zabarwieniu politycznym, powstały w Czechach na początku XIX wieku, dążący do wyzwolenia, a następnie zjednoczenia politycznego, gospodarczego i kulturalnego Słowian. Pierwotnie termin ten był stosowany dla określenia językowej i kulturalnej wspólnoty narodów słowiańskich. W XIX wieku panslawizm znalazł wielu zwolenników w krajach zamieszkiwanych przez Słowian.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pãw̃ˈslavʲism̥, AS: pãũ̯slavʹism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panslawista m., panslawistka ż.

 przym. panslawistyczny, pansłowiański

Wiktionary


pansofia

ruch filozoficzno-religijny zmierzający do osiągnięcia wiedzy uniwersalnej, zapoczątkowany w Niemczech w XVI w.


SJP.pl

Pansofia (gr. „wszechmądrość, wszechwiedza” od "pan" „wszystko” i "sophia" „mądrość, wiedza”) – ruch filozoficzno-religijny odnoszący się do osiągnięcia wiedzy uniwersalnej. W kontekście pedagogicznym powiązany z Janem Ámosem Komeńskim.

Wikipedia


pansoficzny

posiadający, prezentujący pełną wiedzę o świecie, wynikający z takiej wiedzy (np. pansoficzne pochodzenie) lub stwarzający możliwość jej nabycia


SJP.pl


pansomatyzm

pogląd filozoficzny głoszący, że istnieją tylko rzeczy, konkrety, które można w jakiś sposób poczuć, zobaczyć oraz negujący samodzielne istnienie zdarzeń, stosunków; konkretyzm, reizm


SJP.pl


panspermia

koncepcja powstania życia na ziemi, według której cząstki żywej materii przedostały się na ziemię wraz promieniowaniem świetlnym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) filoz. koncepcja rozprzestrzeniania się "zarodników" życia we wszechświecie;

Wiktionary

Pa

Wikipedia


panspermizm

teoria głosząca powstanie życia na Ziemi za sprawą mikroorganizmów pochodzących z meteorytów


SJP.pl


pansłowiański

odnoszący się do panslawizmu lub panslawisty; panslawistyczny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) obejmujący wszystkie kraje słowiańskie

 (1.2) związany z panslawizmem

 (1.3) jęz. związany z językiem międzysłowiańskim

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. słowianizm mrz., Słowianin mos., Słowianka ż., słowiańszczyzna ż., Słowiańszczyzna ż., słowiańskość ż., panslawizm mrz.

 przym. słowiański, późnosłowiański, wczesnosłowiański, zachodniosłowiański, wschodniosłowiański, południowosłowiański, północnosłowiański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wszechsłowiański, ogólnosłowiański

 (1.2) panslawistyczny

 (1.3) międzysłowiański

Wiktionary


pantagrueliczny

nieznający miary w korzystaniu z uciech, rubaszny, bezceremonialny (od bohatera fantastyczno-satyrycznej epopei "Gargantua i Pantagruel" F. Rebelais'go)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) książk. swobodnie i beztrosko korzystający z uciech i okazji życia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pantagruelizm ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rubaszny, beztroski

Wiktionary


pantagruelizm

postawa charakteryzująca się używaniem życia, żywiołowym, spontanicznym zachowaniem i rubasznym humorem (od bohatera fantastyczno-satyrycznej epopei "Gargantua i Pantagruel" F. Rebelais'go)


SJP.pl


pantaleon

średniowieczny instrument muzyczny będący swoistego rodzaju połączeniem fortepianu z cymbałami; pantalon


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Pantaleon – imię męskie pochodzenia greckiego ( Πανταλέων). Wywodzi się ze złożenia słów παντα oznaczającego "wszystko" i λέων oznaczającego "lew". Według innej wersji Παντελεήμων (Pantelejmon) - „najmiłościwszy”.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rozgniewanemu Pantaleonowi wypadł sekator z ręki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pantaleon mrz.

Wiktionary


pantalion

średniowieczny instrument muzyczny będący połączeniem fortepianu i ksylofonu


SJP.pl


pantalon

średniowieczny instrument muzyczny będący swoistego rodzaju połączeniem fortepianu z cymbałami; pantaleon


SJP.pl


pantalonada

groteskowa farsa, błaznowanie, bufonada, zazwyczaj kiepskie przedstawienie komiczne, rodzaj burleski


SJP.pl


pantalone

jedna z najstarszych postaci z commedia dell'arte, przedstawiana jako starzec, kochliwy i zrzędny kupiec weneckiego pochodzenia; pantalon


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pantalonki

rodzaj bardzo szerokich spodni


SJP.pl


pantalony

żartobliwe określenie na portki lub spodnie, najczęściej szerokie, poszerzane lub niezgrabne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) bielizna z długimi nogawkami

Wiktionary

Pantalony (z fr. "pantalon") – spodnie, także mundurowe w wojsku, m.in. polskim w pierwszej połowie XIX wieku. W innym znaczeniu to bielizna przykrywająca nogi, noszona przez kobiety, dziewczęta i bardzo młodych chłopców w końcu pierwszej połowy XIX wieku.

Wikipedia


pantalowice

Pantalowice – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie przeworskim, w gminie Kańczuga. Ma status sołectwa.

Wikipedia


pantarka

udomowiony ptak z rzędu kuraków, o białym, szarym lub niebieskawym upierzeniu w jasne cętki; perliczka, perlica


SJP.pl


pantałyk

tylko w wyrażeniu: zbić (zbijać) kogoś z pantałyku - pozbawić (pozbawiać) kogoś pewności siebie, wprawić (wprawiać) w zakłopotanie; zbić (zbijać) kogoś z tropu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) tylko w zwrocie zbić z pantałyku

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãnˈtawɨk, AS: pãntau̯yk

Wiktionary


panteista

osoba głosząca poglądy utożsamiające Boga z przyrodą i zachodzącymi w niej zjawiskami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba wyznająca panteizm

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãntɛˈjista, AS: pãntei ̯ista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panteizm m.

:: fż. panteistka ż.

 przym. panteistyczny

Wiktionary


panteistka

kobieta głosząca poglądy utożsamiające Boga z przyrodą i zachodzącymi w niej zjawiskami


SJP.pl


panteisto

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: panteista

Wiktionary


panteistyczny

przymiotnik od: panteizm; związany z panteizmem, odnoszący się do głównych założeń panteizmu, charakterystyczny dla panteizmu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) właściwy panteizmowi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panteizm mrz., panteista mos.

Wiktionary


panteizm

pogląd filozoficzny i religijny utożsamiający Boga z przyrodą i zachodzącymi w niej zjawiskami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) filoz. rel. pogląd, że Bogiem jest wszechświat, ubóstwienie natury;

Wiktionary

Panteizm (z gr. "pan" „wszystko”, "theos" „Bóg”) – pogląd religijno-filozoficzny (niekiedy teologiczny) utożsamiający świat z Bogiem lub absolutem. Neguje istnienie boga osobowego, głosi zaś przenikanie absolutu we wszystkie substancje jakie istnieją. Panteizm często łączył się z ideami rozumnego rozwoju wszechświata, jedności, wieczności oraz żywości świata materialnego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pãnˈtɛjism̥, AS: pãntei ̯ism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. panteista m., panteistka ż.

 przym. panteistyczny

 przysł. panteistycznie

Wiktionary


panten

rzeczownik, rodzaj męski, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Panten – gmina w kraju związkowym Szlezwik-Holsztyn, w powiecie Herzogtum Lauenburg
  • Pątnów Legnicki

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przełożonym szkoły katechetycznej wybrano Pantena z Aleksandrii.

Wiktionary


pantenol

alkohol polihydroksylowy, składnik leków i kosmetyków


SJP.pl

Pantenol, dekspantenol – organiczny związek chemiczny z grupy alkoholi polihydroksylowych, analog kwasu pantotenowego, jedna z substancji stanowiących witaminę B5. Dekspantenol (izomer) ulega w organizmie przemianie do kwasu pantotenowego.

Wikipedia


panteon

1. grecka i rzymska świątynia, w której czczono wszystkie bóstwa;
2. ogół bóstw powiązanych z sobą w system zależności


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) staroż. archit. w starożytnej Grecji i Rzymie świątynia poświęcona wszystkim bogom;

 (1.2) ogół bogów jakiejś religii;

 (1.3) archit. budynek lub budowla, w której spoczywają zwłoki lub pomniki wielkich ludzi

 (1.4) przen. ogół najwybitniejszych przedstawicieli narodu albo jakiejś dziedziny sztuki

Wiktionary

Panteon (gr. "pantheon": "pan" – wszystek + "theos" – bóg) to:

Panteony były popularne zwłaszcza w okresie cesarstwa rzymskiego. Najbardziej znanym zabytkiem tego okresu jest Panteon w Rzymie.

W XVI wieku zaczęto naśladować zabytki rzymskie. Wzorując się na Panteonie, budowano w formie rotundy mauzolea, a nawet pawilony ogrodowe.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Posągi Buddy w odróżnieniu od bodhisattwów i innych postaci panteonu buddyjskiego rzeźbiono w prostych szatach, bez żadnych ozdób i klejnotów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãnˈtɛɔ̃n, AS: pãnteõn

Wiktionary


pantera

ssak z rodziny kotowatych (Panthera pardus); lampart, leopard


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. lampart

 (1.2) pot. wojsk. czołg niemiecki;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pantera (Panthera pardus), znana też jako leopard, lampart, czy lampart plamisty – gatunek ssaka z rodzaju lampart (Panthera), podrodziny panter (Pantherinae), rodziny kotowatych (Felidae)
  • Pantera (Neofelis) – rodzaj taksonomiczny
  • Pantera (Pantherinae) – podrodzina
  • Pantera – czołg niemiecki
  • Grumman F9F Panther („Pantera”) – amerykański samolot myśliwski
  • Pantera – wzór kamuflażu stosowanego przez Siły Zbrojne Rzeczypospolitej Polskiej
  • Pantera – amerykańska grupa metalowa
  • Tyberiusz Juliusz Abdes Pantera – rzymski legionista, według jednej z teorii biologiczny ojciec Jezusa
  • Panther
  • Panthera
  • Leopard

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na brzegach tych wąwozów widywali wielkie małpy, a niekiedy lwy i pantery, które gnieździły się w jaskiniach skalnych.

 (1.1) Byłżeby to jaguar lub ocelot, zwierzęta dzikie i okrutne jak lampart albo pantera?

 (1.2) Pantera naśladowała to proste i bardzo skuteczne rozwiązanie, lecz jej pancerz był grubszy, a działo potężniejsze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãnˈtɛra, AS: pãntera

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) rzecz. panterka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) lampart, leopard, rysiec; gw. Górny Śląsk pantyra

Wiktionary


panterka

1. młoda pantera;
2. popularny w wojsku rodzaj wierzchniego okrycia w charakterystyczne brązowawe i zielonkawe plamy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: pantera

 (1.2) deseń w plamaamy, przypominający kolorem i układem wzór na skórze pantery

 (1.3) środ. wojsk. okrycie wierzchnie (wiatrówka, skafander lub bluza) w kolorze ciemnozielonym w żółtobrunatne plamaamy

Wiktionary

Panterka ("Chromileptes altivelis") – gatunek ryby okoniokształtnej z rodziny strzępielowatych (Serranidae), jedyny przedstawiciel rodzaju "Chromileptes". Bywa prezentowana w dużych akwariach morskich.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pãnˈtɛrka, AS: pãnterka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pantera

Wiktionary


panterkowy

→ panterka


SJP.pl

Patrz:

panterka

pantero

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: pantera

Wiktionary


panterołak

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) fant. człowiek, którego jedną z form jest pantera

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãntɛˈrɔwak, AS: pãnterou̯ak

Wiktionary


panteutoński

związany niegdyś z całą narodowością niemiecką, krzyżacką, łączący wszystkie osoby tej narodowości, dotyczący ich


SJP.pl


pantizokracja

sposób organizacji społeczeństwa, w którym wszyscy jednocześnie sprawują najważniejsze urzędy, obecnie uważany za utopię


SJP.pl


pantocyd

nazwa handlowa środka odkażającego stosowanego do dezynfekcji wody, ran i powierzchni


SJP.pl


pantodonty

Pantodonty ("Pantodonta") – podrząd lub rząd wymarłych ssaków łożyskowych.

Znane były od paleocenu (zamieszkiwały wtedy Azję i Amerykę Północną. Jeden zaś wczesny rodzaj, "Alcidedorbignya", odnaleziony został w Ameryce Południowej. O ile w paleocenie dorastały rozmiarów dzisiejszego kota, o tyle w eocenie rozwinęły się z nich roślinożercy wielkości krowy, największe lądowe stworzenia tamtych czasów. Wymarły nagle w środkowym eocenie.

Wikipedia


pantofag

zwierzę wszystkożerne


SJP.pl


pantofel

1. lekkie obuwie bez cholewek;
2. ironicznie o mężu ulegającym we wszystkim żonie; pantoflarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) reg. rodzaj obuwia noszonego w domu

 (1.2) obuw. rodzaj lekkiego, płytkiego, wsuwanego buta

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) rzad. pot. zob. pantoflarz.

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Do sukienki włożę niebieskie pantofle.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãnˈtɔfɛl, AS: pãntofel

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pantoflarz mos., pantoflarstwo n.

:: zdrobn. pantofelek m.

 przym. pantoflarski, pantoflowy

Wiktionary


pantofelek

1. zdrobnienie od: pantofel;
2. pierwotniak, mikroskopijne żyjątko o wydłużonym ciele pokrytym rzęskami, przypominające kształtem pantofelek (bucik)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: pantofel

 (1.2) mały pantofel

 (1.3) etui w kształcie małego pantofla

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Paramecium caudatum|Ehrenb.|ref=tak., gatunek pierwotniaka należący do typu orzęsków;

 (2.2) zool. jednokomórkowiec z gatunku pantofelek (2.1)

Wiktionary

Pantofelek ("Paramecium caudatum"), pantofelek ogoniasty – protist zwierzęcy (pierwotniak) należący do typu orzęsków (Ciliata) z podgromady równorzęsych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Kopciuszek zgubił pantofelka na schodach zamku.

 (2.2) Ciało pantofelka przypomina kształtem podeszwę pantofla, stąd jego nazwa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pantofel m., pantofelnik m., pantoflarstwo n., pantoflarz m.

 przym. pantofelkowy, pantoflarski, pantoflowy

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) pantofelek ogoniasty

 (2.2) pantofelek ogoniasty

Wiktionary


pantofelki

1. zdrobnienie od: pantofel;
2. pierwotniak, mikroskopijne żyjątko o wydłużonym ciele pokrytym rzęskami, przypominające kształtem pantofelek (bucik)


SJP.pl

Pantofelki ("Paramecium") – rodzaj „protistów zwierzęcych” (Pierwotniaki) należące do typu orzęsków (Ciliata) z podgromady równorzęsych.

Protisty należące do tego rodzaju mają kształt wydłużony, cygarowaty, owalny lub pantofelkowaty. Osiągają rozmiar od 120 μm do 350 μm. Ciało z zewnątrz pokryte jest rzędami rzęsek oraz wyposażone w tzw. trichocysty. Rzęski pokrywające ciało służą do poruszania się i zdobywania pokarmu. Ciało otacza żywa osłona zwana pellikulą.

Wikipedia


pantofelkowy

przymiotnik od: pantofelek; odnoszący się do pantofelka, typowy, charakterystyczny dla pantofelka


SJP.pl


pantofelnik

jednoroczna bylina lub niski krzew o charakterystycznych niewielkich i owalnych kwiatach, najczęściej w kolorze pomarańczowym; pantoflik, kalceolaria


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. roślina ozdobna o dużych, barwnych, wargowych kwiatach

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pantofel m., pantofelek m., pantoflarz m.

Wiktionary


pantoflarski

przymiotnik od: pantoflarstwo; związany z pantoflarstwem, odnoszący się do pantoflarstwa


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z wyrobem pantofli

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pantofel mzw./mos./mrz.

Wiktionary


pantoflarstwo

1. zawód pantoflarza, proces wyrabiania miękkiego domowego obuwia bez cholewek;
2. ironicznie o zachowaniu mężczyzny ulegającego we wszystkim żonie


SJP.pl


pantoflarz

1. osoba trudniąca się wyrabianiem miękkiego domowego obuwia bez cholewek;
2. ironicznie o mężu ulegającym we wszystkim żonie; pantofel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna potulny, ulegający kobiecie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pantoflarz to jedno z określeń, których my faceci delikatnie mówiąc nie lubimy. Kojarzy się nam ze słabością, uległością, brakiem własnego zdania i indywidualności.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãnˈtɔflaʃ, AS: pãntoflaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pantofel m., pantofelek m., pantoflarstwo n., pantofelnik mrz.

 przym. pantoflarski, pantoflowy

Wiktionary


pantofle

1. lekkie obuwie bez cholewek;
2. ironicznie o mężu ulegającym we wszystkim żonie; pantoflarz


SJP.pl

Pantofle (z wł. "pantofole" lub z fr. "pantoufle") – pierwotnie miękki, wygodny i komfortowy rodzaj obuwia przeznaczony do użycia w domu (kapcie, bambosze). Współcześnie pojęcie utożsamiane zazwyczaj z eleganckimi wyjściowymi półbutami.

Wikipedia


pantoflik

jednoroczna bylina lub niski krzew o charakterystycznych niewielkich i owalnych kwiatach, najczęściej w kolorze pomarańczowym; pantofelnik, kalceolaria


SJP.pl


pantoflisko

zgrubienie od: pantofel


SJP.pl


pantoflowy

1. przymiotnik od: pantofel; będący częścią pantofla (np. podeszwa pantoflowa), charakterystyczny dla tego typu obuwia, związany z nim;
2. rozprzestrzeniany ustnie w sposób plotkarski (np. wiadomość pantoflowa) lub związany z plotkarstwem (np. poczta pantoflowa)


SJP.pl


pantograf

1. przyrząd kreślarski do powiększania lub zmniejszania rysunków
2. nożycowy odbierak prądu na tramwajach i lokomotywach elektrycznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przyrząd kreślarski do wykonywania powiększeń lub pomniejszeń;

 (1.2) przyrząd służący do pobierania prądu z napowietrznej sieci trakcyjnej przez pojazdy szynowe;

 (1.3) urządzenie służące do mocowania silnika przyczepnego na małych jachtach żaglowych;

 (1.4) rozbudowany przyrząd pełniący rolę wieszaka w nowoczesnych szafach.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pantograf (przyrząd kreślarski) – przyrząd służący do powiększania i pomniejszania rysunków
  • rodzaj odbieraka prądu w elektrycznych pojazdach szynowych
  • pantograf (żeglarstwo) – urządzenie ułatwiające montaż silnika na jachtach
  • „Pantograf” – czasopismo Klubu Miłośników Starych Tramwajów w Łodzi
  • ruchome ramię przerzutki rowerowej

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pãnˈtɔɡraf, AS: pãntograf

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pantografowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) odbierak prądu

Wiktionary


pantografia

zmienianie skali rysunku, mapy lub podobnych obrazów przy pomocy pantografu


SJP.pl


pantografowy

dotyczący pantografu


SJP.pl


pantokaina

silny środek do znieczuleń miejscowych lub odkażania przyrządów lekarskich


SJP.pl


pantokrator

motyw zdobniczy ukazujący Chrystusa jako sędziego siedzącego na potrójnej tęczy z otwartą księgą w ręku; Pantokrator


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ikonogr. malarski sposób przedstawienia Chrystusa jako wszechwładcy i sędziego wszechrzeczy – z Biblią i gestem błogosławieństwa;

Wiktionary

Pantokrator ("Wszechwładca", "Pan wszystkiego", gr. Παντοκρατωρ) – w ikonografii przedstawienie Jezusa Chrystusa jako władcy i sędziego Wszechświata.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpãntɔˈkratɔr, AS: pãntokrator

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pantokrator m., pantokracja ż.

Wiktionary


pantometr

prototyp teodolitu, rodzaj przyrządu pomiarowego używanego niegdyś do pomiarów kątów poziomych i pionowych na określonym obszarze


SJP.pl

Pantometr – rodzaj przyrządu pomiarowego, który służy do geodezyjnych pomiarów kątów na określonym obszarze Ziemi.

Pantometr składa się z dwóch walców, na których znajduje się podziałka oraz przeziernik. Te walce są do siebie styczne oraz mogą one się obracać wokół wspólnej osi obrotu.

Wikipedia


pantomima

widowisko sceniczne, w którym treść przekazywana jest przez aktorów bez użycia słów, a jedynie za pomocą gestów i mimiki; pantomina, mimodram, mimodrama


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) teatr. widowisko sceniczne, w którym treść przekazywana jest tylko za pomocą ruchu;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Taniec dawał jej elegancję ruchów, poruszała się wyraziście, jak w pantomimie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpãntɔ̃ˈmʲĩma, AS: pãntõmʹĩma

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pantomimik mos., pantomimista m., pantomimistka ż.

 przym. pantomimiczny

 przysł. pantomimicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mimodram

Wiktionary


pantomimiczny

pantomimowy;
1. → pantomima;
2. przekazujący informacje za pomocą gestów i mimiki, bez użycia słów


SJP.pl


pantomimik

sztuka przedstawiania pantomim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) teatr. aktor mimiczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pantomima ż., pantomimika ż., pantomimista mos.

 przym. pantomimiczny

 przysł. pantomimicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pantomimista, mim, mimik

Wiktionary


pantomimika

sztuka przedstawiania pantomim


SJP.pl


pantomimista

osoba wystawiająca pantomimy lub grająca w pantomimach; pantomimik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) teatr. aktor występujący w pantomimie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na występy pantomimistów ludzie wcale nie walą drzwiami i oknami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pantomima ż., pantomimika ż., pantomimik mos.

 przym. pantomimiczny

 przysł. pantomimicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pantomimik, mim, mimik

Wiktionary


pantomimistka

kobieta wystawiająca pantomimy lub grająca w pantomimach


SJP.pl


pantomimowy

pantomimiczny;
1. → pantomima;
2. przekazujący informacje za pomocą gestów i mimiki, bez użycia słów


SJP.pl


pantomina

widowisko sceniczne, w którym treść przekazywana jest przez aktorów bez użycia słów, a jedynie za pomocą gestów i mimiki; pantomima, mimodram, mimodrama


SJP.pl


pantomograf

aparat rentgenowski do wykonywania panoramicznych zdjęć zębów, szczęki i żuchwy (pantomogramów)


SJP.pl


pantomografia

metoda badania radiologicznego, umożliwiającego ocenę stanu zdrowia całego uzębienia


SJP.pl


pantomograficzny

→ pantomogram


SJP.pl

Patrz:

pantomogram

pantomogram

zdjęcie panoramiczne ukazujące całą szczękę i żuchwę jednocześnie


SJP.pl

Pantomogram, zdjęcie pantomograficzne (zbitka wyrazowa "panorama" + "tomogram") – zdjęcie rentgenowskie struktur zakrzywionych szczęki i żuchwy, do wykonania którego używany jest pantomograf. Często nazywane potocznie zdjęciem panoramicznym.

Ortopantomogram (skrót OPG) to pantomogram wykonany w projekcji ortoradialnej, co oznacza, że promień padający na kliszę przechodzi przez każdy ząb prostopadle do krzywizny wyrostka zębodołowego w tym miejscu.

Wikipedia


pantopizm

założenie naukowe, według którego powstanie nowego gatunku organizmów może zachodzić jednocześnie w wielu miejscach o bardzo podobnych warunkach środowiska


SJP.pl


pantopon

nazwa handlowa leku przeciwbólowego stosowanego przy silnym bólu, zawierającego mieszankę alkaloidów opium (głównie morfinę, kodeinę, tebainę i papawerynę); Omnopon


SJP.pl


pantoprazol

organiczny związek chemiczny, lek z grupy inhibitorów pompy protonowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. farm. organiczny związek chemiczny, lek gastryczny z grupy inhibitorów pompy protonowej;

Wiktionary

Pantoprazol ( pantoprazolum) – organiczny związek chemiczny, lek z grupy inhibitorów pompy protonowej, zmniejszający wydzielanie do światła żołądka jonów wodorowych. Jest stosowany głównie w terapii choroby wrzodowej, także w terapii choroby refluksowej.

Wikipedia


pantostat

uniwersalny aparat elektryczny do zabiegów lekarskich i kosmetycznych


SJP.pl


pantotenowy

taki, który zawiera witaminę z grupy witamin B, taki, którego głównym składnikiem jest ta witamina


SJP.pl


pantragizm

ogół pojęć i zasad opisujących teatr, jego zadania, formę i rolę we współczesnym świecie


SJP.pl


pantropa

zadanie szaradziarskie polegające na wpisywaniu kolejnych liter odgadniętych słów w pola połączone ze sobą linią


SJP.pl

Pantropa (z greckiego pan=wszech + tropos=zwrot) – rodzaj diagramowego zadania szaradziarskiego.

Diagram pantropy składa się z pól, do których wpisuje się odgadywane wyrazy odgadywane na podstawie definicji. Wyrazy te są wpisywane w wyznaczone pogrubionymi krawędziami lub wskazane odcinkami linii łamanej ciągi kratek. Rozwiązanie pantropy odczytuje się najczęściej rzędami w oznaczonych kratkach.

Wikipedia


pantum

utwór liryczny wywodzący się z malajskiej poezji ludowej; pantun


SJP.pl

Pantum ("pantun") – powstała w XV w. malajska forma wiersza, zbudowana ze strof czterowersowych, rymowanych (z układem rymów "abab" lub "abba") bądź nierymowanych, w której każdy 2. i 4. wers jednej strofy powtarza się jako wers 1. i 3. strofy następnej. Wiersz kończy się wraz z kolejną zwrotką albo następuje powrót do wersów 1. i 3. pierwszej strofy (jedynych dotąd nieużytych) i umieszczenie ich jako 2. i 4. (lub 4. i 2.) w ostatniej strofie.

Wikipedia


pantun

utwór liryczny wywodzący się z malajskiej poezji ludowej; pantum


SJP.pl

Pantun – utwór liryczny wywodzący się z poezji malajskiej. Ma postać czterowersu. Charakterystyczne dla pantunów jest to, że dwa pierwsze wersy ukazują pewien obraz (czasem sytuację), natomiast dwa kolejne stanowią refleksję luźno skojarzoną z tym obrazem. Treść refleksji może być sentencją filozoficzną, moralistyczną lub przybiera lżejszą formę aforyzmu miłosnego bądź sielankowego.

Wikipedia


panturecki

przymiotnik od: panturkizm; związany z panturkizmem, odnoszący się do głównych założeń panturkizmu, charakterystyczny dla panturkizmu


SJP.pl


panturkista

osoba popierająca ideologię głoszącą jedność etniczną wszystkich ludów tureckich i dążącą do ich integracji kulturalnej i politycznej


SJP.pl


panturkistka

→ panturkista


SJP.pl

Patrz:

panturkista

panturkizm

ideologia głosząca jedność etniczną wszystkich ludów tureckich i dążąca do ich integracji kulturalnej i politycznej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. nacjonalistyczna ideologia i doktryna polityczna głosząca jedność etniczną ludów tureckich i konieczność ich integracji kulturalnej i politycznej;

Wiktionary

Panturkizm – doktryna powstała na początku XX wieku w Turcji, głosząca jedność etniczną ludów tureckich i konieczność ich integracji kulturalnej i politycznej, od Cieśniny Bosfor do gór Ałtaju. Nadano jej miano "Wielki Turan". Obowiązywała jako oficjalna doktryna państwa tureckiego za rządów młodoturków.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. turecki mrz., Turcja ż., Turek m., Turczyn m., Turczynka ż., tureckość ż., panturkista m., panturkistka ż., turczenie n., sturczenie n., protureckość ż., antytureckość ż., pantureckość ż.

 czas. turczyć ndk., sturczyć dk.

 przym. turecki, proturecki, antyturecki, panturecki

Wiktionary


panty

poroże wschodnioazjatyckich jeleni


SJP.pl


pantyra

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zool. nazwa systematyczna|Panthera pardus|Linnaeus|ref=tak., pantera

Wiktionary


panufnik

nazwisko


SJP.pl


panująca

władczyni, kobieta sprawująca władzę nad kimś lub nad czymś


SJP.pl


panujący

władca, osoba sprawująca władzę nad kimś lub nad czymś


SJP.pl


panuś

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Panuś − polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiło je 841 osób.
  • Kazimierz Panuś – polski teolog, duchowny katolicki
  • Tadeusz Panuś – polski duchowny katolicki

Wikipedia


panwia

przestarzałe: panew


SJP.pl


panwiowy

→ panew


SJP.pl

Patrz:

panew

panzer

[czytaj: pancer] potocznie: niemiecki czołg Panzerkampfwagen z okresu II wojny światowej


SJP.pl


panzerfaust

[czytaj: pancerfałst] ręczna broń przeciwpancerna, stosowana przez wojsko niemieckie w czasie drugiej wojny światowej; pancerfaust


SJP.pl

Panzerfaust – niemiecki bezodrzutowy granatnik przeciwpancerny jednorazowego użytku z okresu II wojny światowej.

Wikipedia


panzoocja

masowe występowanie i szybkie rozprzestrzenianie się zakaźnej lub inwazyjnej choroby zwierząt; panzootia


SJP.pl


panzootia

masowe występowanie i szybkie rozprzestrzenianie się zakaźnej lub inwazyjnej choroby zwierząt; panzoocja


SJP.pl


paolo

Paolo – srebrna moneta o wartości grosza wprowadzona przez papieża Pawła III, przedstawiająca postać apostoła Pawła.

W okresie późniejszym nazwa "paolo" została rozciągnięta na wszystkie grosze papieskie, zwane też giulio, o wartości ⅓ testona.

Do 1859 r. "paolo" bito w Toskanii. Było wówczas warte: 40 quattrino, ⅔ liry lub formula_1 francescone.

Wikipedia


pap

1. materiał nasączony najczęściej smołą i posypany piaskiem, używany do krycia dachów i izolacji;
2. potocznie: gęba, morda


SJP.pl

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lm. od: papa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Csaba Pap – węgierski szermierz
  • Jenő Pap – węgierski szermierz
  • Polska Agencja Prasowa (PAP)

Wikipedia

Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== pap (język afrykanerski.) ==

wymowa.

 IPA3|pɑːp.

 audio|LL-Q14196 (afr)-Oesjaar-pap.wav.

znaczenia.

rzeczownik

 (1.1) kulin. owsianka

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pap, AS: pap

Wiktionary

Powiązane:

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== pap (język afrykanerski.) ==

wymowa.

 IPA3|pɑːp.

 audio|LL-Q14196 (afr)-Oesjaar-pap.wav.

znaczenia.

rzeczownik

 (1.1) kulin. owsianka

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

Wiktionary

Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

uwagi.

tłumaczenia.

źródła.

== pap (język afrykanerski.) ==

wymowa.

 IPA3|pɑːp.

 audio|LL-Q14196 (afr)-Oesjaar-pap.wav.

znaczenia.

rzeczownik

 (1.1) kulin. owsianka

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

Wiktionary


pap-owski

→ PAP (Polska Agencja Prasowa); papowski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z PAP-em, dotyczący PAP-u

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. PAP m.

 przym. papowski

 skr. PAP

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) papowski

Wiktionary


papa

przestarzale: tata, tatuś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. książk. tata

 (1.2) pot. papież

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) materiał budowlany stosowany do wykonywania izolacji fundamentów, posadzek, ścian piwnic i pokryć dachowych;

 (2.2) pot. obraź. twarz

 (2.3) pot. często obraź. usta

Wiktionary

Papa – materiał budowlany stosowany do wykonywania przeciwwilgociowych i przeciwwodnych izolacji elementów budowli (izolacje fundamentów, posadzek, ścian piwnicznych i pokryć dachowych). Wytwarza się go przez pokrycie i/lub nasączenie masą asfaltową lub smołową osnowy z włókna szklanego lub poliestrowego albo tektury (tak zwana papa tradycyjna).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mój papa zakazał mi się z nim spotykać.

 (2.1) Dach tego domu jest pokryty papą.

 (2.1) Nie drzyj papy! - takim hasłem reklamuje się firma GadEx.

 (2.3) Zamknij papę!

 (2.3) Na samą myśl o tym papa mi się śmieje.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpapa, AS: papa

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

 rzecz.

:: zdrobn. papcio m.

 (2.1)

 przym. papowy

Wiktionary

Synonimy:

 (2.3) gęba, jadaczka, japa, morda

Wiktionary


papabile

kardynał, który w wyniku konklawe może zostać wybrany na papieża


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. publ. nieoficjalne określenie osób uważanych przez watykanistów za ewentualnych kandydatów na stanowisko papieża;

Wiktionary

Papabile (z wł. "godny pozycji papieża; możliwy, prawdopodobny następca papieża"; lm. "papabili") – nieoficjalne określenie osób uważanych przez watykanistów za ewentualnych kandydatów na stanowisko papieża. Wyraz ten jest neologizmem i pochodzi od nieistniejącego czasownika "papare" oznaczającego "czynić kogoś papieżem".

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpapaˈbʲilɛ, AS: papabʹile

Wiktionary


papacha

męska futrzana czapka kaukaska z nausznikami; papaszka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odzież. męska futrzana czapka używana przez Kozaków, mieszkańców Kaukazu i Azji Środkowej;

Wiktionary

Papacha (od tur. "papak") – męskie nakrycie głowy popularne wśród narodów Kaukazu i Azji Środkowej oraz Kozaków.

Tradycyjnie wykonana z owczej wełny lub niedźwiedziego futra. W zależności od regionu występuje w różnych rozmiarach i kształtach (m.in. z dnem półkolistym oraz płaskim).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dziadek w dzieciństwie zbierał papachy, które gubili na drogach bolszewicy uciekający spod Warszawy.

Wiktionary


papafilia

zbieractwo przedmiotów powiązanych z Janem Pawłem II


SJP.pl


papagaj

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ornit. papuga

Wiktionary


papagajo

gwałtowny wiatr północny, wiejący wzdłuż wybrzeża Pacyfiku Ameryki Środkowej (w tym w zatoce Papagayo)


SJP.pl


papagallo

żartobliwie o kokiecie, osobie starającej się spodobać i wzbudzić zainteresowanie kobiet, często przez natarczywe zaczepki


SJP.pl


papaina

białko enzymatyczne otrzymywane z owoców papai, mogące rozdzielać przy udziale wody inne białka; papainaza


SJP.pl

Papaina (EC 3.4.22.2) – enzym z podklasy proteaz o niskiej specyficzności substratowej (proteoliza zachodzi niezależnie od tego jakie aminokwasy sąsiadują z wiązaniem peptydowym) otrzymywany z mleczka zielonych owoców i liści melonowca właściwego (od którego łacińskiej nazwy gatunkowej pochodzi nazwa papainy).

Wikipedia


papainaza

białko enzymatyczne otrzymywane z owoców papai, mogące rozdzielać przy udziale wody inne białka; papaina


SJP.pl


papainowy

→ papaina


SJP.pl

Patrz:

papaina

papaj

wysoka bylina o pokroju drzewiastym, uprawiana w krajach tropikalnych ze względu na jadalne, żółtopomarańczowe owoce przypominające melony; melonowiec, drzewo melonowe; także owoc tej rośliny


SJP.pl


papaja

wysoka bylina o pokroju drzewiastym, uprawiana w krajach tropikalnych ze względu na jadalne, żółtopomarańczowe owoce przypominające melony; melonowiec, drzewo melonowe; także owoc tej rośliny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. zob. melonowiec właściwy.

 (1.2) uczn. gaduła, papla

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈpaja, AS: papai ̯a

Wiktionary


papajowate

o cechach charakterystycznych dla papajowatych, typowy dla papajowatych


SJP.pl


papajowaty

o cechach charakterystycznych dla papajowatych, typowy dla papajowatych


SJP.pl


papajowy

→ papaja


SJP.pl

Patrz:

papaja

papalino

żołnierz gwardii papieskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) żołnierz gwardii papieskiej

Wiktionary


papamobil

skonstruowany specjalnie dla papieża Jana Pawła II samochód o kuloodpornych szybach i wzmocnionym nadwoziu, służący do przejazdów ulicami wśród tłumów; papamobile


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zob. papamobile.

Wiktionary


papamobile

skonstruowany specjalnie dla papieża Jana Pawła II samochód o kuloodpornych szybach i wzmocnionym nadwoziu, służący do przejazdów ulicami wśród tłumów; papamobil


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) samochód z platformaatformą, przeszkloną lub odkrytą, służący do wożenia papieża podczas oficjalnych wizyt państwowych;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpapãmɔˈbʲilɛ, AS: papãmobʹile

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) papamobil

Wiktionary


papandreu

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jeorios Papandreu (ojciec) – działacz polityczny, szef greckiego rządu na emigracji, premier Grecji
  • Andreas Papandreu – założyciel partii PASOK, premier Grecji
  • Jeorios Andreas Papandreu – przewodniczący partii PASOK, minister spraw zagranicznych Grecji od r. 1996 do 2004. Aktualny premier Republiki Grecji, od września 2009 r.
  • Damaskin, imię świeckie Dimitrios Papandreu – arcybiskup Aten i regent Grecji

Wikipedia


papanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|papać.

 (1.2) żart. pokarm, jedzenie

Wiktionary


paparazzi

[czytaj: paparac-c-i] zawodowy fotograf skandali; paparazzo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) publ. pejor. fotoreporter szukający skandalicznych, sensacyjnych tematów, próbujący zrobić kompromitujące zdjęcia

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • paparazzi – określenie żądnych sensacji i natrętnych fotografów prasowych
  • Paparazzi – film z 1964 roku
  • Paparazzi – film z 1998 roku
  • Paparazzi – polski tytuł amerykańsko-kanadyjskiego filmu pt. Who Is Cletis Tout? (USA) lub Cletis Tout (Kanada, Anglia)
  • Paparazzi – film z 2004 roku
  • Paparazzi – album zespołu De Mono wydany w 1997 r.; również utwór z tego albumu
  • Paparazzi – singel amerykańskiej piosenkarki Lady GaGi z albumu The Fame
  • Paparazzi – singel amerykańskiego rapera Xzibita z albumu At the Speed of Life
  • Paparazzi – singel południowokoreańskiego zespołu Girls’ Generation

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Aktorka uskarżała się, że prześladuje ją natrętny paparazzi.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paparazzo

Wiktionary


paparazzo

zawodowy fotograf skandali; paparazzi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zob. paparazzi.

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Aktorka uskarżała się, że prześladuje ją natrętny paparazzo.

Wiktionary


paparuch

1. potocznie: osoba niestarannie wykonująca swoje obowiązki; partacz, niezguła;
2. pejoratywnie: paparazzo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. pejor. fotograf (paparazzo) zajmujący się śledzeniem i fotografowaniem znanych osób

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zdarza się, że sportowiec ma kontrakt z Nike, a tu nagle paparuchy sfotografują delikwenta na randce z tajemniczą brunetką i robi się rwetes [...].

 (1.1) I trudno, żeby Kim pozowała paparuchowi na ulicy ze swoimi siostrami.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paparazzo, paparazzi

Wiktionary


papaszka

męska futrzana czapka kaukaska z nausznikami; papacha


SJP.pl


papataci

[czytaj: papataczi] tropikalna choroba, której typowe objawy to wysoka gorączka oraz częste wymioty; pappataci


SJP.pl


papatacz

drożdżowe ciastko z cynamonem i rodzynkami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. słodki wypiek z ciasta półfrancuskiego, w kształcie okrągłej, spiralnie zwiniętej muszli, zazwyczaj z rodzynkami i cynamonem

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ślimak

Wiktionary


papatki

żartobliwie: pożegnanie


SJP.pl


papaweryna

alkaloid występujący w opium, stosowany w lecznictwie jako środek przeciwskurczowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) chem. med. alkaloidowy składnik opium;

Wiktionary

Papaweryna (od łac. "Papaver" – mak, ATC: A 03 AD 01) – alkaloid izochinolinowy występujący w opium. Jest trzecim alkaloidem opium pod względem działania i klasyfikuje się za kodeiną i morfiną.

Nazwa międzynarodowa: "papaverini hydrochloridum"

Nazwa handlowa (w Polsce): "Papaverinum hydrochloricum"

Wikipedia


papała

nazwisko


SJP.pl


papcie

1. miękki, wygodny but do chodzenia po domu; łapeć, papuć, kapeć, kapuć (rzadko);
2. potocznie: stary, przechodzony but


SJP.pl


papcio

przestarzale, zdrobniale o ojcu; papunio


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zdrobn. od: papa

 (1.2) przest. pieszcz. tata

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Niech się papcio nie irytuje.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papa mos., papo mos.

Wiktionary


papeczka

zdrobnienie od: papka


SJP.pl


papeda

gatunek rośliny z rodziny rutowatych; lima kaffir, limonka kaffir


SJP.pl

Papeda ("Citrus hystrix" DC.) – gatunek rośliny z rodziny rutowatych ("Ruteceae"). Pochodzi z Azji Południowo-Wschodniej. Owoce nazywane bywają potocznie „limonkami kaffir”, a liście – „liśćmi kaffiru” („liśćmi kaffir”, „liśćmi limonki kaffir”).

Wikipedia


papeete

stolica Polinezji Francuskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Polinezji Francuskiej, położona na wyspie Tahiti wchodzącej w skład Wysp Towarzystwa;

Wiktionary

Papeete (wymowa: /papeʔete/) – stolica i największe miasto Polinezji Francuskiej, położona na wyspie Tahiti wchodzącej w skład Wysp Towarzystwa.

Miasto zostało założone w 1890 i zamieszkuje je ok. 26 tys. osób (stan na 2005 rok), a cała aglomeracja liczy ponad 120 tys. osób. Dominującą religią jest protestantyzm (55%) oraz katolicyzm. Klimat jest tropikalny. Intensywne deszcze występują od października do maja. Średnia temperatura w styczniu +27 °C, w lipcu +25 °C.

Wikipedia


papendekel

masa papierowa służąca do wyrabiania przedmiotów pustych wewnątrz, które mają być z założenia lekkie i tanie


SJP.pl


papendekiel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Cieszanów,Skałat. reg-pl|Kresy południowe. gruba tektura

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. płyta pilśniowafakt.

 (1.3) daw. papierowa masa używana do tworzenia pustych w środku przedmiotów

Wiktionary

Powiązane:

 przym. papeldeklowy

Wiktionary


paperback

tania książka w estetycznej, miękkiej okładce


SJP.pl


paperblank

[czytaj: pejperblank] notatnik lub terminarz z efektowną okładką i starannie wykonanym wnętrzem, inspirowany tradycyjną sztuką Bliskiego Wschodu; paperblanks


SJP.pl


paperblanks

[czytaj: pejperblanks] notatnik lub terminarz z efektowną okładką i starannie wykonanym wnętrzem, inspirowany tradycyjną sztuką Bliskiego Wschodu; paperblank


SJP.pl


papeteria

komplet kopert i papierów listowych używanych do korespondencji


SJP.pl


papeteryjny

przymiotnik od: papeteria; odnoszący się do papeterii, związany z papeterią


SJP.pl


papeć

1. miękki, wygodny but do chodzenia po domu; łapeć, papuć, kapeć, kapuć (rzadko);
2. potocznie: stary, przechodzony but


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. również reg. pozn. zwykle w lm. papcie pantofle domowe, kapcie

 (1.2) gw-pl|Poznań. stary but

 (1.3) gw-pl|Poznań. but

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. papcioszek m.

 przym. papciowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kapeć

Wiktionary


papiak

gwóźdź o szerokiej płaskiej główce, używany do przybijania papy dachowej


SJP.pl


papiamento

język kreolski, używany w regionie Karaibów, głównie na wyspach Aruba, Curacao i Bonaire, uznawany za mieszankę języków iberyjskich i angielskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jęz. język kreolski holenderskich wysp karaibskich, powstały na bazie portugalskiego i hiszpańskiego;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) papiamentu, papiamen, papiamencki

Wiktionary


papiarnia

miejsce, zakład, w którym następuje proces produkcji i pakowania papy


SJP.pl


papiarz

osoba, której zajęcie polega na obkładaniu dachów papą, naprawieniu papy oraz jej wyrabianiu i pakowaniu


SJP.pl


papier

1. materiał wytwarzany z włókien roślinnych służący różnym celom; także: arkusz takiego materiału
2. potocznie (zwykle w liczbie mnogiej): różnego rodzaju pisma, dokumenty, świadectwa, podania itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wyrób z celulozy w postaci arkusza, zwykle przeznaczony do zapisywania informacji;

 (1.2) pot. biur. księg. urz. dokument

Wiktionary

Papier (z gr. πάπυρος (pápyros), łac. "carta papirea") – spilśniona na sicie masa włóknista pochodzenia organicznego o gramaturze od 28 do 200 g/m². Wytwarzany poprzez ułożenie na sicie włókien. Papier jest wytwarzany w formie arkuszy lub wstęgi nawijanej w zwoje. Po uformowaniu masy na sicie jest odwadniany, prasowany, suszony i gładzony w podzielonych etapach ciągłego procesu wytwarzania.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ryza papieru, którą wręczył mi gość, zaskoczyła mnie bardziej, niż jego zdziwił widok mojego ciała sauté. Mimo to wzięłam pakunek w ręce, a on poklepał mnie po pośladkach i mruknął: – Takie dupsko to rozumiem!

 (1.2) Student zapomniał dołączyć do papierów odpisu matury.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpapʲjɛr, AS: papʹi ̯er

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papiernia ż., papiernictwo n., papiernica ż., papiernik m., papieros m., papierośnica ż.

:: zdrobn. papierek m.

:: zgrub. papierzysko n.

 przym. papierowy, papierkowy, papierniczy, papierośniczy

 przysł. papierkowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk papiór

 (1.2) dokument

Wiktionary


papierek

niewielki kawałek papieru, najczęściej kolorowego i odpowiednio umacnianego, pełniącego rolę opakowania cukierków i innych podobnych produktów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: papier

 (1.2) mały kawałek papieru

 (1.3) pogard. dokument, pismo urzędowe

Wiktionary

Papierek (nazwa oboczna: Siemkowice) – niezamieszkana osada leśna w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie pajęczańskim, w gminie Siemkowice.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa sieradzkiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Małżeństwo to fikcja i tylko urzędowy papierek. (…) Miłość jest bezinteresowna i nie potrzebuje formalności.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈpʲjɛrɛk, AS: papʹi ̯erek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papier mrz., papiernia ż., papiernictwo n., papiernik mos.

 przym. papierkowy, papierowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) gw. Górny Śląsk papiórek

Wiktionary


papierkologia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zob. papierologia.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ale nakarmienie, ubranie i utrzymanie w stanie gotowości bojowej załogi tak masywnej jednostki wymaga ogromnej papierkologii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. war. papierologia ż.

 przym. papierkologiczny

Wiktionary


papierkomania

potoczne określenie oznaczające biurokratyczną manię sprzątania i gromadzenia dokumentów, pism


SJP.pl


papierkowaty

przypominający mały kawałek papieru


SJP.pl


papierkowość

potoczne określenie oznaczające ogół obowiązków oraz spraw związanych z wypełnianiem pism urzędniczych i innych dokumentów


SJP.pl


papierkowy

taki, który jest powiązany z czynnościami tyczącymi się pism urzędowych i innych dokumentów


SJP.pl


papiernia

budynek lub zespół budynków, w których następuje proces produkcji i pakowania papieru


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zakład wytwarzający papier

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • papiernia – zakład przemysłowy produkujący papier
  • potocznie fabryka artykułów naukowych ()
  • Papiernia – część miasta Barlinek
  • Papiernia – część miasta Lipsko
  • Papiernia – część miasta Myszków
  • Papiernia – część miasta Suwałki
  • Papiernia – osada w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. świeckim, w gminie Jeżewo
  • Papiernia – część wsi Wola Adamowa w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Chodecz
  • Papiernia – część wsi Białobrzegi-Kolonia w woj. lubelskim, w pow. lubartowskim, w gminie Kock
  • Papiernia – osada leśna w woj. łódzkim, w pow. radomszczańskim, w gminie Przedbórz
  • Papiernia – część wsi Niedośpielin w woj. łódzkim, w pow. radomszczańskim, w gminie Wielgomłyny
  • Papiernia – część wsi Wójcin (powiat wieruszowski) w woj. łódzkim, w gminie Łubnice

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. papier mrz., papiernictwo n., papierek mrz., papieros mzw./mrz.

 przym. papierniczy, papierowy

Wiktionary


papiernica

zespół urządzeń mechanicznych produkujących wstęgi papieru z masy papierniczej


SJP.pl

Papiernica – rodzaj maszyny służący do wytwarzania wstęg papieru z masy papierniczej. Papiernica składa się z kilkunastu różnych zespołów urządzeń, które wykonują kolejne fazy procesu technologicznego wytwarzania papieru:

Wikipedia


papiernictwo

sektor przemysłu zajmujący się produkcją papieru, tektury i innych tworzyw wykonanych z masy papierniczej


SJP.pl


papierniczy

dotyczący papiernictwa (np. przemysł papierniczy, produkcja papiernicza)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący sprzedaży papieru

 (1.2) dotyczący produkcji papieru

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kupiłem zeszyt w sklepie papierniczym.

 (1.2) W tym regionie dominuje przemysł papierniczy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpapʲjɛrʲˈɲit͡ʃɨ, AS: papʹi ̯erʹńičy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papiernia ż., papier, papiernictwo, papiernik

 przym. papierowy

Wiktionary


papiernik

osoba zajmująca się produkcją papieru lub nadzorująca proces produkcji papieru


SJP.pl


papieroch

zgrubienie od: papieros


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zgrub. od zob. papieros.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mój mąż pali papierochy w domu, śmierdzi jak na melinie.

 (1.1) Zgaś w końcu tego papierocha!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈpʲjɛrɔx, AS: papʹi ̯eroχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papierosik mzw., papierośnik mos., papier mrz., papiernia ż., papierosisko n., papieros mrz., papierosek mrz., papierośnica ż.

 przym. papierosowy, papierośniczy, papierowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) papierosisko

Wiktionary


papierochy

zgrubienie od: papieros


SJP.pl


papierochłonny

taki, który pochłania olbrzymie ilości papieru


SJP.pl


papierodajny

przymiotnik

 (1.1) taki, który daje papier; taki, z którego pozyskuje się papier

Wiktionary


papierologia

żartobliwie: sporządzanie wielkiej liczby dokumentów w urzędach lub przedsiębiorstwach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) żart. opracowywanie i przechowywanie przesadnej ilości dokumentów w urzędach i instytucjach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) – Co jest najgorsze w zawodzie bibliotekarza? – Papierologia. Ja, mimo mojego stażu, do dziś nie mogę pojąć, dlaczego mam pisać plan pracy na każdy kwartał!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papierkologia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) papierkologia

Wiktionary


papieroplastyczny

przymiotnik od: papieroplastyka; związany z papieroplastyką lub mający cechy papieroplastyki


SJP.pl


papieroplastyka

technika plastycznego formowania przedmiotów z papieru, które potem mają służyć najczęściej celom dekoracyjnym lub użytkowym


SJP.pl

Pa

Wikipedia


papieros

1. drobno posiekany tytoń owinięty w bibułkę, służący do palenia poprzez wciąganie dymu;
2. papieros elektroniczny - urządzenie do wdychania oparów płynu z małym stężeniem nikotyny, przypominające papierosa; e-papieros


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) wyrób tytoniowy w postaci cienkiej papierowej rurki długości kilku centymetrów wypełnionej zmielonym tytoniem;

Wiktionary

Papieros – wyrób tytoniowy składający się z rurki z cienkiej bibułki (gilzy) o średnicy do 1 cm i długości do 12 cm (zwykle 8,5 cm), wewnątrz której znajduje się mieszanka tytoniowa zawierająca spreparowane liście różnych odmian tytoniu.

Podczas palenia papierosa zawarta w dymie papierosowym nikotyna dostaje się do krwi i wywiera swoje działanie na organizm palacza. Oprócz nikotyny dym tytoniowy zawiera tysiące innych szkodliwych, rakotwórczych substancji chemicznych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od dwóch lat palę papierosy.

 (1.1) Policjanci znaleźli ponad 100 kartonów nielegalnych papierosów.

 (1.1) Kolega poczęstował mnie papierosem.

 (1.1) W zamkniętym oddziale papieros jest pieniądzem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈpʲjɛrɔs, AS: papʹi ̯eros

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papier mrz., papiernia ż., papierośnica ż.

:: zdrobn. papierosek mrz.

:: zgrub. papierosisko n., papieroch m.

 przym. papierosowy, papierośniczy, papierowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. szlug, kopeć, fajek; reg. śl. cygareta, reg. pozn. ćmik, reg. pozn. szpet

Wiktionary


papierosek

zdrobnienie od: papieros; papierosik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. od: papieros

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Papierosy. — Papieroski? A skąd papieroski? Machlojki? Handelek? — Nie. Palę skręty. Skręty z przydziałowej machorki. — A z czego skręty? — naciskał kapitan. — Z gazet. Ze starych gazet. Z marginesów, żeby było mniej druku. O, proszę!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papierosik mzw., papierośnik mos., papierosisko n., papieroch mzw., papieros m., papierośnica ż.

 przym. papierosowy, papierośniczy

Wiktionary


papierosik

zdrobnienie od: papieros; papierosek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ekspr. zdrobn. od: papieros

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) — Siadaj pan, panie Janku — mówił. — Może papierosika? — Wyciągnął paczkę z kieszeni.

 (1.1) Zapasy wyczerpywały się i psuły, zimno dokuczało, jęczeli chorzy, płakały dzieci [...], a poczciwy maszynista ćmił swego papierosika siedząc na stopniach maszyny [...].

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papieros mzw., papier mrz., papiernia ż., papierośnica ż.

:: zdrobn. papierosek mzw.

:: zgrub. papierosisko n., papieroch mzw.

 przym. papierosowy, papierośniczy, papierowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. papierosek

Wiktionary


papierosisko

zgrubienie od: papieros


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zgrub. od zob. papieros.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Żona rzucała papierosiska już kilkakrotnie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papierosik mzw., papierośnik mos., papier mrz., papiernia ż., papieroch mrz., papieros mrz., papierosek mrz., papierośnica ż.

 przym. papierosowy, papierośniczy, papierowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) papieroch

Wiktionary


papieroski

zdrobnienie od: papieros; papierosik


SJP.pl


papierosowy

przymiotnik od: papieros


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący papierosa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cały pokój był ogarnięty przez dym papierosowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpapʲjɛrɔˈsɔvɨ, AS: papʹi ̯erosovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papierosik mzw., papierośnik mos., papieros, papieroch, papierosek, papierosisko, papierośnica

 przym. papierośniczy

Wiktionary


papierosy

1. drobno posiekany tytoń owinięty w bibułkę, służący do palenia poprzez wciąganie dymu;
2. papieros elektroniczny - urządzenie do wdychania oparów płynu z małym stężeniem nikotyny, przypominające papierosa; e-papieros


SJP.pl


papierować

czasownik niedokonany

 (1.1) daw. cuk. opakowywać w papier grudy cukru

 (1.2) daw. bud. tapetować; oklejać ściany tapetą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Następnie cukier wystawia się z suszarni, poddaje rewizji, poczem papieruje się i sznuruje.

 (1.2) Oprócz tego różnemi czasy tak za rządów ks. proboszcza W. Czyżewskiego [...] plebaniaebanję papierowano wewnątrz, malowano wewnątrz i zewnątrz, wyposażono w potrzebne meble, sprzęty, naczynia kuchenne…

 (1.2) Wykonuje roboty nowe i stare, reperujemy domy, obijamy werandy, budujemy garaże, robimy cementowe roboty, przerabiamy „store fronts”, malujemy, dekorujemy i papierujemy, także rachujemy na roboty od Rządu.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) tapetować

Wiktionary


papierowość

cecha przypisywana czemuś, co pozbawione jest realizmu, nieprawdziwość, nienaturalność


SJP.pl


papierowski

nazwisko


SJP.pl


papierowy

1. zrobiony z papieru
2. przypominający papier, mający cechy papieru
3. istniejący tylko na papierze, nierealny
4. sztuczny, nieprawdziwy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wykonany z papieru

 (1.2) przen. cienki lub blady, jakby wykonany z papieru

 (1.3) istniejący tylko na papierze lub w piśmie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dziecko dostało trochę cukierków w papierowej torebce.

 (1.3) Nie chcę już słuchać o tym papierowym bohaterze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpapʲjɛˈrɔvɨ, AS: papʹi ̯erovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papierosik mzw., papierośnik mos., papierosisko n., papieroch mzw., papierówka ż., papier m., papierek m., papierzysko, papierowość ż., papiernia ż., papieros m.

 przym. papierniczy, papierośniczy

 przysł. papierowo

Wiktionary


papierośnica

płaskie, najczęściej prostokątne lub owalne etui, służące do przechowywania papierosów i podobnych wyrobów tytoniowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mały, elegancki pojemnik do trzymania papierosów.

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Generał wyjął papierośnicę i poczęstował pułkownika papierosem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpapʲjɛrɔɕˈɲit͡sa, AS: papʹi ̯erośńica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papierosik mzw., papierośnik mos., papieros, papierosek, papierosisko, papieroch, papier

 przym. papierosowy, papierośniczy

Wiktionary


papierośniczy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z produkcją papierosów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To uderzało nie tylko przemysł spirytusowy czy papierośniczy w Polsce, ale w system podatkowy, bo oni żadnych podatków nie płacili.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papierosik mzw., papier mrz., papiernia ż., papieroch mrz., papieros mrz., papierosek mrz., papierosisko n., papierośnica ż., papierośnik mos.

 przym. papierosowy, papierowy, e-papierośniczy

Wiktionary


papierośnik

1. potocznie: palacz papierosów;
2. rzadko: osoba pracująca zawodowo przy wyrobie papierosów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzad. osoba paląca papierosy

 (1.2) rzad. osoba zatrudniona w przemyśle papierośniczym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Niech portier rozgoni tych papierośników spod naszych okien!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papier mrz., papiernia ż., papieroch mrz., papieros mrz., papierosek mrz., papierosisko n., papierośnica ż.

 przym. papierosowy, papierośniczy, papierowy

Wiktionary


papierski

nazwisko


SJP.pl


papierz

nazwisko


SJP.pl


papierzany

przestarzale: papierowy


SJP.pl


papierzysko

zgrubienie od: papier


SJP.pl


papierówka

1. odmiana jabłoni;
2. owoc jabłoni;
3. drewno niektórych drzew przeznaczone do wyrobu papieru


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. ogrod. wczesna odmiana uprawna jabłoni domowej o białawych lub bladożółtych owocach;

 (1.2) ogrod. spoż. białawe lub bladożółte jabłko o cienkiej skórce, owoc papierówki (1.1)

 (1.3) techn. leśn. odpady z tartaku lub pocięte w drobniejsze kawałki drewno, surowiec do produkcji celulozy albo płyt wiórowych

 (1.4) syst. bot. nazwa systematyczna|Broussonetia|L’Hér. ex Vent.|ref=tak., rodzaj roślin drzewiastych z rodziny morwowatych rosnących w Azji; jeden z gatunków tych roślin (brusonecja chińska, nazwa systematyczna|Broussonetia papyrifera|ref=tak.) stanowi surowiec do wyrobu papieru

 (1.5) bot. roślina z rodzaju papierówka (1.4)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • papierówka – rodzaj drewna przeznaczony do produkcji papieru
  • papierówka – wczesna odmiana jabłoni
  • papierówka – brusonecja, krzew z rodziny morwowatych

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Trzeba podeprzeć gałęzie papierówki, bo się złamią pod ciężarem tylu owoców.

 (1.2) Jak te papierówki pięknie pachną! Aż ślinka cieknie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papier mrz.

 przym. papierowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) gw. Górny Śląsk augustka

 (1.4) brusonecja

Wiktionary


papierówkowy

przymiotnik od: papierówka; związany z papierówką, papierówkami


SJP.pl


papieski

przymiotnik od: papież; związany z papieżem, odnoszący się do papieża, jego zadań, funkcji i otoczenia


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z papieżem lub papiestwem, dotyczący papieża lub papiestwa

przymiotnik jakościowy

 (2.1) charakterystyczny dla papieża lub papiestwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Owo rzymskie przyciąganie trwa nieustannie, trwa do dziś, a zostało jeszcze spotęgowane wyniesieniem Polaka na tron papieski.

 (1.1) Bóg jeden wie, ileż trosk wypełnia papieskie serce każdego dnia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈpʲjɛsʲci, AS: papʹi ̯esʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papista mos., papież mos., papieżyca ż., papiestwo n.

 czas. papieżować ndk.

Wiktionary


papieskość

→ papieski


SJP.pl

Patrz:

papieski

papiestwo

urząd, kompetencje papieża


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rel. urząd papieża, forma rządów papieża

 (1.2) rel. okres sprawowania władzy przez papieża

 (1.3) rel. polit. państwo kościelne

Wiktionary

Papiestwo – instytucja najwyższej władzy w Kościele katolickim, sprawowana przez papieża, skupiającego scentralizowaną i absolutną władzę typu monarchicznego, tzw. prymat, sprawowaną bezpośrednio lub przez aparat administracyjny w postaci Kurii Rzymskiej, zajmującej się sprawami państwowymi Watykanu i sprawami religijnymi Kościoła.

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Wpływy papiestwa nie sięgały jednak do Petersburga.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papież mos., papieżyca ż.

 przym. papieski

 czas. papieżować

Wiktionary


papieć

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Poznań. zob. papeć.

Wiktionary


papież

1. tytuł biskupa rzymskiego, najwyższego zwierzchnika kościoła rzymskokatolickiego używany od VI w.
2. osoba nosząca ten tytuł


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. biskup i patriarcha Rzymu, głowa Kościoła katolickiego oraz państwa Watykan;

 (1.2) rel. koptyjski patriarcha Aleksandrii, głowa Kościoła koptyjskiego

 (1.3) rel. prawosławny patriarcha Aleksandrii

 (1.4) jedna z kart tarota;

Wiktionary

Papież (Ojciec Święty, łac. "summus pontifex", od starożytnego "pontifex maximus;" wł. "papa", gr. "πάπας" ("papas"); forma funkcjonująca w języku polskim pochodzi od czeskiego "papež") – biskup Rzymu, prymas Italii, zwierzchnik Kościoła katolickiego, głowa Stolicy Apostolskiej oraz suweren Państwa Miasta Watykan.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niedzielnym rankiem papież pobłogosławił z okna pielgrzymów na placu św. Piotra.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpapʲjɛʃ, AS: papʹi ̯eš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papiestwo n., Papieże nmos., papieżnik m.

:: fż. papieżyca ż.

 przym. papieski

 czas. papieżować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) biskup rzymski, ojciec święty, skr. PP

 (1.4) arcykapłan

Wiktionary


papieżnik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. zob. papista.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papież mos.

Wiktionary


papieżomania

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) społ. przesadne uwielbienie osoby papieża, ocierająca się o dziwactwo lub obsesję

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na świecie, choć reakcje po śmierci Jana Pawła II były mniej emocjonalne niż w Polsce, także trudno nie zauważyć swoistej papieżomanii, i to nawet w środowiskach, które jeszcze niedawno trudno było określić przychylnymi Ojcu Świętemu.

Wiktionary


papieżować

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) daw. sprawować władzę papieską

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Landon papieżował na początku X wieku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papista mos., papież mos., papieżyca ż., papiestwo n.

 przym. papieski

Wiktionary


papieżyca

określenie na kobietę mogącą sprawować urząd papieża, w obecnych czasach niedopuszczalny dla niej ze względu na prawa Kościoła katolickiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) legendarna kobieta wyświęcona na papieża

Wiktionary

Papieżyca (Arcykapłanka) – karta tarota należąca do Wielkich Arkanów, oznaczana numerem 2 (II).

Inne nazwy: Kapłanka, Hierofantka, Junona, Czarownica, Kapłanka Srebrnej Gwiazdy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wizerunek papieżycy w średniowieczu pojawił się na kartach tarota.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papista mos., papież mos., papiestwo n.

 czas. papieżować ndk.

 przym. papieski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) papieżnica

Wiktionary


papilarny

linie papilarne: linie na skórze dłoni i stóp mające trwały i u każdego odmienny układ, co wykorzystywane jest do identyfikacji przestępców


SJP.pl


papillon

[czytaj: papijon] rasa psów będąca odmianą rasy spaniela kontynentalnego miniaturowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) kynol. rasa długowłosych psów;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Papillon (rasa psa)
  • Papillon – książka autobiograficzna Henriego Charrière’a z 1969 r.
  • Papillon (film 1973) – film fabularny w reżyserii Franklina J. Schaffnera
  • Papillon (film 2017) – film fabularny w reżyserii Michaela Noera
  • Papillon Records – wytwórnia płytowa.

Wikipedia


papilocik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od papilot

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie papilot, lecz tylko mały papilocik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papilot m.

Wiktionary


papilot

1. kawałek zwiniętego papieru lub szmatki, używany do zakręcania loków;
2. pasma włosów zakręcone na te materiały


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kosmet. podłużny wałek, najczęściej wykonany z papieru, na którego środkową część zakręca się kosmyk włosów, a następnie zawiązuje wokół

 (1.2) kosmet. pasmo włosów zakręcone na taki papilot (1.1)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈpʲilɔt, AS: papʹilot

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papilocik mrz.

Wiktionary


papilotek

niewielki papilot


SJP.pl


papilotka

niewielki papilot


SJP.pl


papilotowanie

układanie włosów lub sierści przy użyciu papilotów


SJP.pl


papiloty

1. kawałek zwiniętego papieru lub szmatki, używany do zakręcania loków;
2. pasma włosów zakręcone na te materiały


SJP.pl


papin

[czytaj: papę] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Denis Papin (1647–1712) – francuski wynalazca
  • Jean-Louis Papin – francuski duchowny katolicki
  • Jean-Pierre Papin – francuski piłkarz
  • „Papin” – francuski okręt podwodny z okresu I wojny światowej
  • Papín – wieś w powiecie Humenné (Słowacja)

Wikipedia


papiok

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. gwóźdź do papy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk papyngel

Wiktionary


papirolog

specjalista, naukowiec zajmujący się odczytywaniem, przetwarzaniem, interpretacją starożytnych tekstów zapisanych na papirusach; papirusolog


SJP.pl


papirologia

nauka zajmująca się odczytywaniem, przetwarzaniem, interpretacją starożytnych tekstów zapisanych na papirusach, ale także na innych materiałach pisarskich, np. pergaminie, skorupach glinianych; papirusologia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauka, która zajmuje się badaniem i odczytywaniem rękopisów;

Wiktionary

Papirologia ( papyrus „papirus”, gr. pápyros) – nauka zajmująca się badaniem i odczytywaniem rękopisów (zwłaszcza greckich, rzadziej łacińskich, zwykle sporządzonych na papirusie).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. papirolog m., papirolożka ż.

 przym. papirologiczny

Wiktionary


papirologiczny

dotyczący papirologii; papirusologiczny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z papirologią albo papirologiem, dotyczący papirologii albo papirologa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papirologia ż., papirolog mos.

Wiktionary


papirolożka

→ papirolog


SJP.pl

Patrz:

papirolog

papirus

1. roślina bagienna, w starożytności uprawiana dla włókna, z którego wyrabiano materiał pisarski; cibora papirusowa
2. materiał pisarski wyrabiany ze sklejonych na krzyż włókien papirusu
3. zapisany zwój takiego materiału


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Cyperus papyrus|L.|ref=tak., cibora papirusowa, gatunek roślin należący do rodziny ciborowatych, pochodzący z Afryki, głównie z Egiptu;

 (1.2) materiał pisarski, wyrabiany z włókien papirusu (1.1);

 (1.3) zwój lub dokument spisany na papirusie (1.2)

Wiktionary

Papirus ( pápyros → papyrus) – materiał pisarski otrzymywany z tzw. trzciny papirusowej, czyli cibory papirusowej ("Cyperus papyrus"), rosnącej na bagnistych terenach strefy podzwrotnikowej. Długość jej łodyg dochodzi do 3 metrów. Roślina ta niegdyś powszechnie występowała m.in. w delcie Nilu, gdzie obecnie jest rzadko spotykana.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nad Nilem rosną papirusy i trzciny.

 (1.2) Dokumenty te spisano na papirusie.

 (1.3) W Aleksandrii istniał doskonały księgozbiór, liczący tysiące papirusów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈpʲirus, AS: papʹirus

Wiktionary

Powiązane:

 przym. papirusowy

Wiktionary


papirusolog

specjalista, naukowiec zajmujący się odczytywaniem, przetwarzaniem, interpretacją starożytnych tekstów zapisanych na papirusach; papirolog


SJP.pl


papirusologia

nauka zajmująca się odczytywaniem, przetwarzaniem, interpretacją starożytnych tekstów zapisanych na papirusach, ale także na innych materiałach pisarskich; papirologia


SJP.pl


papirusologiczny

dotyczący papirusologii; papirologiczny


SJP.pl


papirusowy

przymiotnik od: papirus; odnoszący się do papirusu, zrobiony, wykonany z papirusu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wykonany z papirusu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Największa ilość znalezisk papirusowych pochodzi z Egiptu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papirus m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) z papirusu

Wiktionary


papis

nazwisko


SJP.pl


papista

1. gorliwy zwolennik papieża;
2. u protestantów: pogardliwe określenie katolika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba zagorzale popierająca papieża

 (1.2) pogard. w środowisku protestanckim katolik

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Matka się gniewa, że podajesz rękę temu papiście.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papież mos., papizm m.

:: fż. papistka ż.

 przym. papistowski, papieski

 czas. papieżować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) katol

Wiktionary


papistka

zagorzała zwolenniczka papieża, jego poczynań


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zwolenniczka papizmu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papista mos.

Wiktionary


papistowski

→ papista


SJP.pl

Patrz:

papista

papizm

system rządów papieża i jego najbliższych współpracowników


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) system rządów sprawowanych przez papieży

Wiktionary

Papizm (od fr. "pape", papież, i łac. "papa", ojciec, biskup) – określenie postawy zwolennika działań i postanowień (również pozareligijnych) papiestwa.

Pojęcie to powstało w XVI wieku, w czasach rozłamu w europejskim Kościele na luteranizm i katolicyzm. Protestanci nazywali papistami (w pejoratywnym znaczeniu) wszystkich katolików, zarzucając im przedkładanie politycznych interesów papieża nad interesy własnego kraju.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. papista mos.

Wiktionary


papiór

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. papier

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papiórek mrz.

Wiktionary


papiórek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. papierek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papiór mrz.

Wiktionary


papiński

nazwisko


SJP.pl


papka

gęsta substancja powstała wskutek rozrobienia ciała stałego w płynie; pacia, paćka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) półpłynna, miękka, gęsta masa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na śniadanie dostaliśmy gęstą, kleistą papkę przygotowaną z mąki kukurydzianej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpapka, AS: papka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. papkowaty

Wiktionary


papke

nazwisko


SJP.pl


papkin

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksandr Papkin – radziecki i rosyjski dyplomata
  • Józef Papkin – postać literacka, bohater komedii Zemsta

Wikipedia


papkowaty

z wyglądu taki jak papka lub podobny do papki, mający konsystencję papki


SJP.pl


papla

potocznie: osoba nadmiernie rozmowna, często wyjawiająca tajemnice; paplacz, pleciuga, pleciuch, plociuch, gaduła


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski albo żeński

 (1.1) ktoś, kto mówi dużo i niepotrzebnie

 (1.2) ktoś, kto nie potrafi dochować tajemnicy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Powiadają, że kobiety mają długie języki, ale to bajki, mój panie, niejeden mężczyzna większy papla niż dziesięć kobiet.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpapla, AS: papla

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paplanina ż., paplanie n., paplacz m.

 czas. paplać ndk., wypaplać dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gaduła, pleciuch, pleciuga

Wiktionary


paplacz

potocznie: osoba nadmiernie rozmowna, często wyjawiająca tajemnice; papla, pleciuga, pleciuch, plociuch, gaduła


SJP.pl


paplanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|paplać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈplãɲɛ, AS: paplãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. paplać ndk., wypaplać dk.

 rzecz. paplanina ż., papla ż., paplacz m., wypaplanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gadanie

Wiktionary


paplanina

beztreściowe mówienie, niepoważna rozmowa nieprowadząca nigdzie, niewyjaśniająca nic, podczas której rozmówcy niekiedy wymieniają się plotkami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. rozwlekłe mówienie o nieważnych rzeczach, często bez wewnętrznego ładu, często bez związku z reakcją otoczenia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nudzi mnie ta bezsensowna paplanina.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpaplãˈɲĩna, AS: paplãńĩna

Wiktionary

Powiązane:

 czas. paplać

 rzecz. paplanie n., papla

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gadanina, gadka, gadka szmatka, klituś-bajduś, ecie-pecie

Wiktionary


paplać

1. mówić dużo i bez potrzeby, gadać, pleść;
2. powtarzać coś bez zastanowienia, przenosić niesprawdzone wieści; plotkować


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) pot. mówić dużo i bez sensu lub o mało istotnych sprawach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przychodziła do mnie i godzinami paplała o bzdurach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaplat͡ɕ, AS: paplać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papla m./ż., paplanie n., paplanina ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bajdurzyć, gadać, pleść, nawijać, trajkotać; reg. śl. faflać

Wiktionary


papliński

nazwisko


SJP.pl


paploła

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. plotkarz

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) gw-pl|Górny Śląsk. plotkarka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk drzistok, drzistoń, fulok, klachocz, klekot, klyta, melikot, paplok, pierdoła; gw. Śląsk Cieszyński leja

 (2.1) gw. Górny Śląsk drzistula, fyrtula, klachula, klachulino, klapaczka, klebetnica, klekotka, klyta, melikot, tyrtula, tyrtulino, tyrtyna; gw. Śląsk Cieszyński fulandryna, klebetnica, lejana

Wiktionary


papo

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. tato, tatuś

forma rzeczownika.

 (2.1) W. lp. od: papa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prosiłam, by papo obudził mnie przed siódmą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpapɔ, AS: papo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papa mos., papcio mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) papa, papcio, tata, tato, tatunio, tatuś

Wiktionary


papowiec

potocznie o osobie pracującej w PAP-ie (Polskiej Agencji Prasowej)


SJP.pl


papowo

1. wieś w województwie zachodniopomorskim, w powiecie wałeckim;
2. Papowo Biskupie - wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie chełmińskim;
3. Papowo Toruńskie - wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie toruńskim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie zachodniopomorskim, w gminie Wałcz;

 (1.2) geogr. zob. Papowo Biskupie.

 (1.3) geogr. zob. Papowo Toruńskie.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Papowo – część wsi Ługi Wałeckie w woj. zachodniopomorskim, w pow. wałeckim, w gminie Wałcz
  • Papowo Biskupie
  • Papowo Toruńskie

Wikipedia

Powiązane:

 przym. papowski

Wiktionary


papowski

przymiotnik od: PAP (Polska Agencja Prasowa); PAP-owski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z PAP-em, dotyczący PAP-u

 (1.2) związany z Papowem, dotyczący Papowa

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

 rzecz. PAP m.

 przym. PAP-owski

 (1.2)

 rzecz. Papowo n., papowianin m., papowianka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) PAP-owski

Wiktionary


papowy

przymiotnik od: papa; odnoszący się do papy, procesu produkcji papy lub zrobiony z papy, obłożony papą


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący papy

Wiktionary


pappardelle

duży, bardzo szeroki, płaski makaron, pochodzący z regionu Toskanii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kulin. włoski makaron w kształcie długich, płaskich pasków, podobny do tagliatelle, lecz szerszy

Wiktionary

Nie mylić z: singlem rapera Belmondawga.

Pappardelle (z toskańskiego "pappare" lub z prowansalskiego "papard") – rodzaj makaronu jajecznego podobnego do tagliatelle, ale o znacznie większej szerokości. Czasem uważany za rodzaj lasagne.

Podczas gdy tagliatelle są formą makaronu pochodzącą z Emilii-Romanii, to pappardelle należą do typowej tradycji toskańskiej.

Wikipedia


pappataci

[czytaj: pappataczi] tropikalna choroba, której typowe objawy to wysoka gorączka oraz częste wymioty; papataci


SJP.pl

Pa

Wikipedia


papranina

nieprzyjemna, brudna robota nieprzynosząca zazwyczaj większych korzyści, papranie się, babranie się w czymś


SJP.pl


paprać

1. brudzić, zanieczyszczać coś czymś, babrać, walać coś;
2. robić, wykonywać coś niedbale, niechlujnie, bez zastanowienia


SJP.pl


paproch

niewielka część, cząsteczka czegoś najczęściej nieokreślonego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) drobina jakiegoś materiału o nieokreślonej formie

 (1.2) wędk. sztuczna przynęta wędkarska, gumowy wabik

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na wodzie unosiły się paprochy, piana i kawałki kory.

 (1.2) Małe pstrągi atakowały paprochy w kolorze seledynowym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paproszek m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) drobina

 (1.2) twister, wabik

Wiktionary


paprocie

roślina o charakterystycznych, pierzastych liściach z kupkami zarodni na spodniej stronie, rosnąca w lasach, a dziś także uprawiana w doniczkach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Polypodiaceae|ref=tak., klasa roślin w kladzie monilofitów licząca około 10 000 gatunków;

forma rzeczownika.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: paproć

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W latach 90. XX wieku i w wieku XXI, głównie dzięki analizom genomów chloroplastowych, poznane zostały relacje pokrewieństwa w obrębie paproci istotnie zmieniające dotychczasową systematykę tej grupy roślin.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paproć ż.

Wiktionary


paprocieński

przymiotnik od: Paprotnia; paprocki


SJP.pl


paprociowate

o cechach paprociowatych (rodzina paproci)


SJP.pl


paprociowaty

o cechach paprociowatych (rodzina paproci)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) bot. przypominający paproć, mający cechy paproci

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paproć, paprotka, paprotnik

Wiktionary


paprociowe

→ paproć


SJP.pl

Patrz:

paproć

paprociowiec

niegdyś imponujących rozmiarów, dziś niewielka roślina rozmnażająca się poprzez wytwarzanie zarodników; paprotnik


SJP.pl


paprociowy

→ paproć


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z paprocią, dotyczący paproci

Wiktionary

Patrz:

paproć

Powiązane:

 rzecz. paprotnik mrz., paprotka ż., paproć ż.

Wiktionary


paprocki

przymiotnik od: Paprotnia; paprocieński


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paprocki – polskie nazwisko
  • Antoni Paprocki – podpułkownik 10. Regimentu Pieszego Ordynacji Rydzyńskiej (1789), konsyliarz ziemi dobrzyńskiej w konfederacji targowickiej (1792) roku
  • Bartłomiej (Bartosz) Paprocki – podczaszy dobrzyński, heraldyk polski i czeski, autor wielu herbarzy, pisarz, historyk, poeta i tłumacz
  • Bogdan Paprocki – polski śpiewak operowy
  • Bonawentura Paprocki – cześnik dobrzyński
  • Brunon Paprocki – polski architekt
  • Franciszek Paprocki – ujednoznacznienie
  • Gustaw Paprocki – sekretarz wydziału spraw wewnętrznych Rządu Narodowego w powstaniu styczniowym
  • Henryk Paprocki – teolog i duchowny prawosławny
  • Józef Paprocki – ujednoznacznienie
  • Kazimierz Paprocki – kapitan, odznaczony Złotym Krzyżem Virtuti Militari
  • Michał Paprocki – ujednoznacznienie

Wikipedia


paprok

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) dial. ktoś, kto psuje wszystko, za co się weźmie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z niego to taki paprok.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. paprać ndk., spaprać dk.

 rzecz. spapranie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) partacz

Wiktionary


paproszek

niewielki paproch


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: paproch

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paproch m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paproch

Wiktionary


paprota

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Artur Paprota – polski samorządowiec i polityk
  • Krystyna Paprota-Żylińska – polska siatkarka i koszykarka

Wikipedia


paprotka

1. gatunek paproci występujący w lasach o wilgotnym, skalnym podłożu, dziś także uprawiany w doniczkach;
2. potocznie o każdej roślinie z wyglądu przypominającej paproć


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: paproć

 (1.2) mała paproć, zwłaszcza doniczkowa

 (1.3) przen. iron. kobieta, która pełni jakąś funkcję lub jest członkiem jakiegoś gremium z powodów pozamerytorycznych

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Kiedy wszakże wracała, usłyszała głosy Julczynych przyjaciół, dobiegające już z kuchennych rewirów, wobec czego odstawiła paprotkę i podkradła się na palcach, żeby poobserwować tego wspaniałego Tolka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈprɔtka, AS: paprotka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paprotkowce nmos., paprotkowate nmos., paproć ż., paprotnik m.

 przym. paprotkowy, paprociowy, paprotnikowy, paprociowaty

Wiktionary


paprotkowate

o cechach paprotkowatych (rodzina paproci)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Polypodiaceae|ref=tak., rodzina roślin należąca do klasy paproci;

Wiktionary

Paprotkowate ("Polypodiaceae" Bercht. & J. Presl) – rodzina roślin należąca do klasy paproci. Zalicza się do niej ok. 1000 gatunków, zgrupowanych w 50 rodzajach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do paprotkowców zalicza się m.in. paprotkowate.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paproć ż., paprotka ż.

 przym. paprotkowy, paprotnikowy

Wiktionary


paprotkowaty

o cechach paprotkowatych (rodzina paproci)


SJP.pl


paprotkowce

1. przedstawiciel rzędu paproci;
2. tarcznik paprotkowiec - niewielki owad z rzędu pluskwiaków, będący szkodnikiem paproci, małych drzew i krzewów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Polypodiales|Link|ref=tak., rząd roślin z klasy paproci szeroko rozprzestrzenionych na różnych kontynentach;

Wiktionary

Paprotkowce ("Polypodiales" Link) – rząd paproci szeroko rozprzestrzenionych na różnych kontynentach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gametofity paprotkowców są zielone i zwykle kształtu sercowatego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paproć ż., paprotka ż.

Wiktionary


paprotkowiec

1. przedstawiciel rzędu paproci;
2. tarcznik paprotkowiec - niewielki owad z rzędu pluskwiaków, będący szkodnikiem paproci, małych drzew i krzewów


SJP.pl


paprotkowy

→ paprotka


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z paprotką, dotyczący paprotki

Wiktionary

Patrz:

paprotka

Powiązane:

 rzecz. paproć ż., paprotnik mrz., paprotka ż., paprotkowate lm nm.

Wiktionary


paprotnia

1. nazwa wielu miejscowości w Polsce;
2. szczyt w Beskidzie Małym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) miejsce porośnięte paprocią

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paprotnia – wieś w województwie lubelskim, w powiecie ryckim, w gminie Stężyca
  • Paprotnia – wieś w województwie łódzkim, w powiecie brzezińskim, w gminie Brzeziny
  • Paprotnia – wieś w województwie łódzkim, w powiecie rawskim, w gminie Sadkowice
  • Paprotnia – wieś w województwie łódzkim, w powiecie zduńskowolskim, w gminie Zapolice
  • Paprotnia – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie kozienickim, w gminie Grabów nad Pilicą
  • Paprotnia – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie siedleckim, w gminie Paprotnia
  • Paprotnia – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie sochaczewskim, w gminie Teresin - tam Niepokalanów
  • Paprotnia – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie konińskim, w gminie Krzymów
  • Paprotnia – gmina wiejska w województwie mazowieckim, w powiecie siedleckim
  • Paprotnia – gajówka w województwie mazowieckim, w powiecie kozienickim, w gminie Grabów nad Pilicą
  • Paprotnia – dawna gromada w powiecie łaskim w województwie łódzkim
  • Paprotnia – dawna gromada w powiecie siedleckim w województwie warszawskim

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) paprocina

Wiktionary


paprotnica

rodzaj paproci z rodziny paprotnicowatych


SJP.pl

Paprotnica ("Cystopteris" Bernh.) – rodzaj paproci należących do rodziny paprotnicowatych. Obejmuje 20 gatunków szeroko rozprzestrzenionych na świecie, rzadziej rosnących w strefie tropikalnej. Do polskiej flory należą cztery gatunki rodzime: paprotnica górska "C. montana", królewska "C. alpina", krucha "C. fragilis" i sudecka "C. sudetica", jeden mieszaniec – paprotnica Christa "C. ×christii" oraz jeden gatunek przejściowo dziczejący (efemerofit) – paprotnica żyworodna "C. bulbifera".

Wikipedia


paprotnik

niegdyś imponujących rozmiarów, dziś niewielka roślina rozmnażająca się poprzez wytwarzanie zarodników; paprociowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Polystichum|Roth|ref=tak., rodzaj roślin należący do rodziny nerecznicowatych;

 (1.2) bot. wieloletnia bylina z pierzastymi liśćmi, występująca w strefie umiarkowanej i subarktycznej półkuli północnej

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. paproć ż., paprotka ż., paprotniki lm nm.

 przym. paprociowaty, paprociowy, paprotkowy, paprotnikowy

Wiktionary


paprotniki

niegdyś imponujących rozmiarów, dziś niewielka roślina rozmnażająca się poprzez wytwarzanie zarodników; paprociowiec


SJP.pl

Pa

Wikipedia


paprotnikowate

rodzina paprotników


SJP.pl


paprotnikowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z paprotnikiem, dotyczący paprotnika

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paproć ż., paprotkowate nmos., paprotka ż., paprotnik mrz.

Wiktionary


paprotno

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paprotno – część miasta Świnoujście
  • Paprotno – wieś w woj. mazowieckim, w pow. białobrzeskim, w gminie Wyśmierzyce
  • Paprotno – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfickim, w gminie Karnice
  • Paprotno – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Mielno
  • Paportno – nieistniejąca wieś, w województwie podkarpackim, w powiecie przemyskim, w gminie Fredropol.
  • Paprotno – niezamieszkana wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. drawskim, w gminie Drawsko Pomorskie
  • Paprotno – przystanek kolejowy

Wikipedia


paproć

roślina o charakterystycznych, pierzastych liściach z kupkami zarodni na spodniej stronie, rosnąca w lasach, a dziś także uprawiana w doniczkach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Polypodiopsida|ref=tak., klasa roślin z kladu monilofitów;

 (1.2) bot. roślina z klasy paproci (1.1)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • paproć – roślina należąca do klasy paproci
  • Paproć – góra w Beskidzie Wyspowym
  • Paproć – góra w Górach Słonnych
  • Paproć – wieś w województwie wielkopolskim
  • Paproć – przysiółek Rud
  • Paproć – dawna gromada
  • Paproć – stacja kolejowa w Rudach
  • paprotka – rodzaj roślin należący do rodziny paprotkowatych
  • Paprotny – ujednoznacznienie

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Paprocie rosną najczęściej w cienistych lasach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaprɔt͡ɕ, AS: paproć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paprocie lm nm., paprotnik mrz., paprotniki lm nm.

:: zdrobn. paprotka ż.

 przym. paprociowaty, paprociowy, paprotkowy, paprotnikowy

Wiktionary


papryczka

niewielka papryka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: papryka

 (1.2) mała papryka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈprɨt͡ʃka, AS: papryčka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papryka ż., paprykarz m.

 czas. paprykować, popaprykować

 przym. paprykowy

Wiktionary


papryczkowy

→ papryczka


SJP.pl

Patrz:

papryczka

papryka

1. roślina warzywna o nieregularnych okrągłych lub wydłużonych owocach barwy czerwonej, żółtej, zielonej lub pomarańczowej;
2. owoc tej rośliny, z którego po ususzeniu i sproszkowaniu można otrzymać przyprawę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. roln. gatunek rośliny uprawnej o owocach spożywane jako warzywo lub przyprawa;

 (1.2) spoż. jarzyna z owocu papryki (1.1);

 (1.3) spoż. czerwona, sypka przyprawa sporządzona z owocu papryki (1.1)

Wiktionary

Papryka, pieprzowiec ("Capsicum" L.) – rodzaj roślin z rodziny psiankowatych. Obejmuje 37 gatunków. Rośliny te pochodzą z Ameryki Środkowej i Południowej z terenów między północnym Meksykiem i północną Argentyną. Współcześnie są szeroko rozprzestrzenione w uprawie na całym świecie, a jako zdziczałe spotykane są w strefie międzyzwrotnikowej i w ciepłym klimacie umiarkowanym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Papryka pochodzi z Ameryki.

 (1.2) Lubię nadziewane mięsem owoce papryki.

 (1.3) Tę sałatkę trzeba przyprawić i dodać trochę papryki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaprɨka, AS: papryka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papryczka ż., paprykarz m., paprykowiec m.

 przym. paprykowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pieprzowiec

Wiktionary


paprykarz

1. tradycyjna potrawa kuchni węgierskiej z mięsa przyprawionego dużą ilością papryki, niekiedy z dodatkiem śmietany;
2. paprykarz szczeciński - zmielone mięso rybie z ryżem, cebulą, koncentratem pomidorowym i różnymi przyprawami, sprzedawane w puszkach konserwowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. tradycyjna potrawa kuchni węgierskiej z cielęciny, drobiu lub ryb, przyprawionych dużą ilością papryki;

Wiktionary

Paprykarz ( paprikás) – tradycyjna potrawa kuchni węgierskiej, przyrządzana z mięsa i papryki, niekiedy z dodatkiem śmietany (według części opinii jest to podstawowy wyróżnik paprykarza).

Występuje w wielu wariantach, w zależności od rodzaju użytego mięsa:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpaprɨkaʃ, AS: paprykaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papryka ż., papryczka ż., paprykowiec mrz.

 przym. paprykowy

Wiktionary


paprykarzowy

przymiotnik od: paprykarz; zrobiony z paprykarza lub z dodatkiem paprykarza, smakujący, pachnący tak, jak paprykarz


SJP.pl


paprykować

przyprawiać jakąś potrawę wysuszoną i sproszkowaną papryką, nadając jej przez to pikantny albo słodkawy posmak


SJP.pl


paprykowy

→ papryka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z papryką, dotyczący papryki, zawierający paprykę, mający smak papryki

Wiktionary

Patrz:

papryka

Powiązane:

 rzecz. papryczka ż., papryka ż., paprykarz mrz.

Wiktionary


paprykówka

nalewka z papryczki chili ze skórką cytryny


SJP.pl


paprzyca

dawniej:
1. otwór w żarnach, gdzie wsypuje się ziarno;
2. żelazo pod kamieniem młyńskim


SJP.pl


paprzycki

nazwisko


SJP.pl


paprzysko

1. piaszczyste miejsce, w którym grzebią się i kąpią ptaki kurowate;
2. gniazdo kuropatwy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) łow. ornit. piaszczyste miejsce kąpieli kurowatych

 (1.2) łow. ornit. gniazdo kuropatw

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jarząbek tarza się w paprzysku.

 (1.2) Z paprzyska wymknęły się małe kuropatwy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papranie n., papranina ż.

 czas. paprać ndk.

Wiktionary


papt

skrótowiec

 (1.1) = Polska Agencja Promocji Turystyki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛ‿a‿pɛ‿ˈtɛ, AS: pe‿a‿pe‿te

Wiktionary


papu

pieszczotliwie: jedzenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pot. żart. jedzenie, pożywienie (zwykle u małych dzieci nieumiejących mówić)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpapu, AS: papu

Wiktionary

Powiązane:

 czas. papusiać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zob. jedzenie.

Wiktionary


papua

1. prowincja Indonezji na wyspie Nowa Gwinea;
2. zatoka u południowych wybrzeży Papui-Nowej Gwinei;
3. brytyjskie, a później australijskie terytorium zależne, obecnie część Papui-Nowej Gwinei


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Papua – inne określenie wyspy Nowa Gwinea
  • Papua – brytyjskie (1884–1906), a później australijskie (1906–1975) terytorium zależne, obecnie część Papui-Nowej Gwinei
  • Zatoka Papua – zatoka u południowych wybrzeży Papui-Nowej Gwinei
  • Papua – prowincja Indonezji na wyspie Nowa Gwinea
  • Papua Zachodnia – prowincja Indonezji na wyspie Nowa Gwinea
  • Papua-Nowa Gwinea – państwo w Oceanii

Wikipedia


papuanka

obywatelka Papui-Nowej Gwinei


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obywatelka Papui-Nowej Gwinei

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpapuˈwãŋka, AS: papuu̯ãŋka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Papua ż.

:: fm. Papuańczyk

 przym. papuański, papuaski

Wiktionary


papuas

rdzenny mieszkaniec Papui


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) autochtoniczny mieszkaniec Nowej Gwinei;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Papua ż.

:: fż. Papuaska ż.

 przym. papuaski, papuański

Wiktionary


papuaska

dotyczący Papuasów, charakterystyczny dla Papuasów


SJP.pl


papuaski

dotyczący Papuasów, charakterystyczny dla Papuasów


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Papuasami, dotyczący Papuasów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Papuańczyk mos., Papuanka ż., Papuas mos., Papuaska ż.

 przym. papuański

Wiktionary


papuańczyk

obywatel Papui-Nowej Gwinei


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obywatel Papui-Nowej Gwinei

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpapuˈwãj̃n͇t͡ʃɨk, AS: papuu̯ãĩ ̯ṇčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Papua ż.

:: fż. Papuanka

 przym. papuański, papuaski

Wiktionary


papuański

przymiotnik od: Papua, Papua-Nowa Gwinea


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do państwa Papua-Nowa Gwinea

 (1.2) odnoszący się do Papui (prowincji Indonezji)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Więcej dziś w Polsce egzotycznych gatunków - na tegorocznej wystawie wzrok przyciągały wspaniałe żako afrykańskie, słowiki chińskie, bea papuańskie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpapuˈwãj̃sʲci, AS: papuu̯ãĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Papuańczyk mos., Papuanka ż., Papuas mos., Papuaska ż.

 przym. papuaski

Wiktionary


papucaki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) kulin. potrawa grecka z połówek bakłażana nadziewanych mielonym mięsem i zapiekanych z beszamelem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wczoraj zrobiłam mężowi na kolację papucaki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpapuˈt͡saci, AS: papucaḱi

Wiktionary


papucik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od papuć

 (1.2) mały papuć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jasiu, chodź, włożymy papuciki, bo ciągnie od werandy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papuć mrz., paputek mrz.

Wiktionary


papudrak

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Krajna. fuszer, partacz, brakorób; osoba wykonująca swoją pracę byle jak

 (1.2) przest. pogard. gw-pl|Poznań. niezdara; partacz

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) war. gw. Poznań papudrok

Wiktionary


papuga

1. egzotyczny ptak charakteryzujący się barwnym upierzeniem i specyficznym hakowato zakrzywionym dziobem;
2. obraźliwe bądź żartobliwe określenie na osobę powtarzającą coś bezmyślnie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Psittaciformes|Wagler|ref=tak., rząd ptaków tropikalnych;

 (1.2) ornit. ptak z podrodziny papug (1.1)

 (1.3) przen. ktoś, kto powtarza czyjeś słowa lub gesty

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) więz. adwokat

 (2.2) gw-pl|Warszawa. stróż nocny

 (2.3) środ. bileter w kinie

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Widzieliśmy w zoo przepiękne papugi.

 (1.3) Mamo, a Józek to papuga! On mnie przedrzeźnia!

 (2.1) Bronił mnie taki jeden papuga, ale nie dał rady.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈpuɡa, AS: papuga

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papugowanie n., papugowate lm nm., papugowe lm nm.

:: zdrobn. papużka ż.

 czas. papugować ndk.

 przym. papuzi, papuziowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) gw. Górny Śląsk papagaj

 (2.1) kauzyperda

Wiktionary


papugarnia

pomieszczenie dla papug


SJP.pl


papugi

1. egzotyczny ptak charakteryzujący się barwnym upierzeniem i specyficznym hakowato zakrzywionym dziobem;
2. obraźliwe bądź żartobliwe określenie na osobę powtarzającą coś bezmyślnie


SJP.pl


papugodzioby

treron papugodzioby, kłowacz papugodzioby - gatunki ptaków


SJP.pl


papugoryba

ryba z rzędu okoniokształtnych, u której zrośnięte zęby tworzą charakterystyczny dziób, występująca wśród raf koralowych


SJP.pl


papugoryby

rodzina morskich ryb z rzędu okoniokształtnych; skarusowate


SJP.pl


papugowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pot. naśladowanie kogoś lub czegoś w sposób bezkrytyczny i bezmyślny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpapuɡɔˈvãɲɛ, AS: papugovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. papugować ndk.

 rzecz. papugowate nmos., papuga ż., papużka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. małpowanie; neutr. naśladowanie, imitowanie

Wiktionary


papugowate

rodzina ptaków z rzędu papugowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Psittacidae|Aplin|ref=tak., rodzina ptaków z rzędu papugowych;

Wiktionary

Papugowate (Psittacidae) – rodzina ptaków z rzędu papugowych (Psittaciformes).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Najliczniej papugowate występują w Ameryce Południowej i Australii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papuga ż., papugowanie n., papugowe lm nm., papużka ż.

 czas. papugować ndk.

 przym. papuzi, papuziowy

Wiktionary


papugowaty

1. podobny do papugi;
2. o głosie: nieprzyjemny, skrzeczący;
3. egzotyczny, przesadny, krzykliwy;
4. naśladujący kogoś lub coś, powtarzający za kimś lub czymś;
5. o cechach papugowatych (rodzina ptaków)


SJP.pl


papugować

potocznie: bezkrytycznie, ślepo naśladować; małpować


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. spapugować)

 (1.1) pot. naśladować kogoś bezkrytycznie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papużka ż., papugowe nmos., papugowate nmos., papuga ż., papugowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) małpować

Wiktionary


papugowe

rząd ptaków neognatycznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Psittaciformes|Wagler|ref=tak., rząd ptaków o masywnych i hakowato zakończonych dziobach;

Wiktionary

Papugowe (Psittaciformes), potocznie papugi – rząd ptaków z podgromady Neornithes. Najliczniejsze w Ameryce Południowej i Australii.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do rzędu papugowych zalicza się m.in. kakaduowate.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. papugować ndk.

 przym. papuzi, papuziowy

 rzecz. papuga ż., papugowate lm nm.

Wiktionary


papugowi

forma przymiotnika.

 (1.1) M. i W. mos. lm. od: papugowy

Wiktionary


papugowy

1. → papuga;
2. o cechach papugowych (rząd ptaków)


SJP.pl


papunio

przestarzale, zdrobniale o ojcu; papcio


SJP.pl


papusianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|papusiać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. papusiać ndk.

Wiktionary


papusiać

1. w mowie dziecięcej: jeść lub pić, popijać;
2. brudzić się, najczęściej przygotowując jakiś posiłek będący papką


SJP.pl

czasownik

 (1.1) pieszcz. jeść papu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papu n., papusianie n.

Wiktionary


papusza

(zwykle w liczbie mnogiej) wiązka wysuszonych liści tytoniowych


SJP.pl

Miejsca upamiętniające poetkę w Gorzowie Wielkopolskim

Papusza, właśc. Bronisława Wajs (Wajss) z domu Zielińska (ur. 17 sierpnia 1908 w Sitańcu, zm. 8 lutego 1987 w Inowrocławiu) – polska poetka wywodząca się z romskiej grupy etnicznej Polska Roma, pisząca w języku romskim.

Wikipedia


paputek

niewielki papuć


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od papuć

 (1.2) mały papuć

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Basiu, włóż paputki, bo ciągnie od sieni.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papuć mrz., papucik mrz.

Wiktionary


paputki

niewielki papuć


SJP.pl


papuzi

przymiotnik od: papuga; odnoszący się do papugi, typowy, charakterystyczny dla papugi


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) charakterystyczny dla papugi; dotyczący, odnoszący się do papugi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈpuʑi, AS: papuźi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papuzica ż., papugowe nmos., papugowate nmos., papuga ż., papużka ż.

Wiktionary


papuzica

wirusowa choroba odzwierzęca objawiająca się zapaleniem płuc, przenoszona przez ptaki (głównie papugi); choroba papuzia; ornitoza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. odzwierzęca choroba zakaźna, wywoływana przez drobnoustrój Chlamydia psittaci;

 (1.2) ornit. zob. nazwa systematyczna|Coracopsis vasa|ref=tak., papuzica duża;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Papuzicą człowiek zaraża się zwykle od ptactwa domowego wskutek wdychania cząsteczek zawierających drobiny wysuszonego kału.

 (1.2) W okresie godowym papuzica traci część upierzenia na głowie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papuga ż.

 przym. papuzi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ornitoza, choroba papuzia, choroba ptasia

 (1.2) papuzica duża

Wiktionary


papuzik

rodzaj ptaków z rodziny astryldowatych


SJP.pl


papuziński

nazwisko


SJP.pl


papuć

1. miękki, wygodny but do chodzenia po domu; łapeć, papeć, kapeć, kapuć (rzadko);
2. potocznie: stary, przechodzony but


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) pot. zob. kapeć.

 (1.2) gw-pl|Poznań. zob. but.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaput͡ɕ, AS: papuć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papucik mrz., paputek mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kapeć, papeć

 (1.2) but, reg. pozn. papeć

Wiktionary


papuśny

potocznie: mający dużo tkanki tłuszczowej; pulchny, okrągły


SJP.pl


papużak

papużak afrykański - gatunek ryby z rodziny strzępielowatych


SJP.pl


papużka

mała papuga


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: papuga

 (1.2) mała papuga

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) (…) na białych atłasach i koronkach leżała papużka nieżywa, z czerwonemi skrzydłami, z szarym czubem nad głową, z garbatym dziobem, żałośnie opadłym na pierś puszystą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈpuʃka, AS: papuška

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. papugowate nmos., papuga ż., papugowanie nmos.

 czas. papugować ndk.

 przym. papuzi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) papuga

Wiktionary


papy

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

 (1.1) D. lp. oraz M., D. i W. lm. od: papa

forma rzeczownika|rodzaj=męskoosobowy.

 (2.1) D. lp. od: papa

Wiktionary


papyngel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. gwóźdź do papy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk papiok

Wiktionary


papyrus

dawniej: papirus


SJP.pl

Papyrus – antykwy krój, opracowany w 1982 roku, przez grafika Chrisa Costello. Charakterystycznym elementem tego fonta są linie przypominające pociągnięcia pędzelka po papirusie. Pociągnięcia pędzla są symulowane przez różną grubość linii, a pisanie po papirusie wyszczerbienia na brzegach glifów.

Wikipedia


papée

[czytaj: paPE] nazwisko


SJP.pl


par

1. członek brytyjskiej Izby Lordów,
2. członek parlamentu we Francji 1814-1848,
3. w średniowieczu: jeden z wasali podległych seniorowi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) polit. członek brytyjskiej izby wyższej parlamentu (Izby Lordów)

 (1.2) hist. członek francuskiej izby wyższej parlamentu w latach 1814–1848

 (1.3) hist. w średniowieczu członek grupy równorzędnych wasali, którzy mieli ten sam status w hierarchii feudalnej i podlegali wspólnemu seniorowi, często pełniąc role doradcze lub sądownicze

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) daw. upalne, duszne powietrze

 (2.2) daw. opary

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • par – tytuł przysługujący wasalom jednego seniora
  • par – brytyjski tytuł arystokratyczny, zwykle wiążący się z prawem zasiadania w Izbie Lordów
  • par Francji – francuski wyższy tytuł szlachecki
  • par – w latach 1814–48 członek wyższej izby parlamentu (Izby Parów) we Francji, a w latach 1826–1910 (z przerwami) w Portugalii
  • Par – miasto Wielkiej Brytanii, w Kornwalii
    • Par – stacja kolejowa w Par
  • Par – wieś w Rosji, w obwodzie lipieckim
  • Par – wieś w Rosji, w obwodzie wołogodzkim
  • Par – wieś w Iranie, w Azerbejdżanie Zachodnim
  • par – w tradycyjnej kulturze Erzjan rodzaj kadzi, w której młoda dziewczyna zabierała i przechowywała swój posag
  • par – w golfie: zaliczenie dołka w liczbie uderzeń zgodnej z przewidywaną
  • PAR – Państwowa Agencja Radiokomunikacyjna

Wikipedia

Wymowa:

IPA: par, AS: par

Wiktionary

Powiązane:

 przym. parowski

Wiktionary


par.

skrót od:
1. paragraf; parag.;
2. parafia; paraf.;
3. parafialny; paraf.


SJP.pl

skrót

 (1.1) = praw. paragraf

 (1.2) = kośc. parafia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Par. 5 ust. 1 pkt 2 wchodzi w życie z dniem 30 października 1937 r.

 (1.2) Gwara koronna, o ile zbadać mogłem, występuje [...] w powiecie białostockim w parafiach: bierezowskiej (w. Bierezowa, Bobrówka i inne pobl.); dolistowskiej (w. Jaćwież mały, Jaćwież wielki i inne pobl.); jesionowskiej (we wszystkich wsiach), przytem, jak to słyszałem z ust wiarygodnych, gwara ta występuje jeszcze w wielu wsiach par. goniadzkiej i knyszyńskiej.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. §

Wiktionary


para

1. substancja gazowa;
2. drobna moneta jugosłowiańska;
3. dawna moneta w Turcji;
4. dwie sztuki czegoś stanowiące komplet;
5. dwie osoby bliskie sobie;
6. dwoje zwierząt (samiec i samica);
7. przestarzałe: tchnienie, dech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dwie osoby, darzące się uczuciem

 (1.2) dwie osoby występujące wspólnie, np. w grze, w tańcu

 (1.3) dwa przedmioty stanowiące komplet

 (1.4) określenie niektórych przedmiotów, składających się z dwóch takich samych części

 (1.5) drugi przedmiot lub osoba z występujących po dwa

 (1.6) dwoje ludzi lub zwierząt

 (1.7) fiz. woda w stanie gazowym;

 (1.8) pot. woda w stanie zawiesiny kropel w powietrzu

 (1.9) monet. dawna moneta turecka i jugosłowiańska;

 (1.10) daw. gwara. więz. gotówka

forma rzeczownika|rodzaj=męskoosobowy.

 (2.1) D. i B. lp. od: par

forma czasownika.

 (3.1) 3. os. lp., ter. od: parać się

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • dwa osobniki, najczęściej płci odmiennej (np. para małżeńska, związek, diada)
  • dwa narządy spełniające jednakową funkcję (np. para rąk, para oczu)
  • dwa przedmioty stanowiące pewną całość, komplet (np. para butów, para pończoch)
  • jeden przedmiot składający się z dwóch części, mający nazwę w liczbie mnogiej (np. para spodni, para okularów).
  • zaprzeczenie (paranormalność, parapsychologia)
  • obok, blisko (paragraf)
  • podobieństwo (np.: paramedycyna, paramilitarny, parafraza).
  • dwu- np. dwubój
  • bi- np. bigamia
  • di- np. dipol
  • du- np. duodioda, dualizm, dubeltówka, dubler, dublet
  • Para – dystrykt w Surinamie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ania i Jarek od pewnego czasu są parą.

 (1.2) Na korcie trwa rozgrywka par mieszanych.

 (1.3) Kupiłem żonie dwie pary butów.

 (1.4) Jaś wziął parę sanek i poszedł sobie pozjeżdżać.

 (1.5) Po praniu zawsze zostaje mi skarpeta bez pary.

 (1.5) Chwyć swoją parę za rękę.

 (1.7) Po ogrzaniu wody powstaje bezbarwna para.

 (1.8) Nad czajnikiem unoszą się kłęby pary.

 (1.9) Sprzedawca wydał mi 50 par reszty.

 (3.1) Ewa para się sportem wyczynowym.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpara, AS: para

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1-6)

 rzecz. parzenie n., parowanie n., sparowanie n.

:: zdrobn. parka ż., pareczka ż.

 czas. parzyć się ndk., parować ndk., sparować dk.

 przym. parzysty

 przysł. parzyście

 (1.7-8)

 rzecz. opar m., parownik m., parowiec m., parnik m., parówka ż., parowanie n., wyparowywanie n., wyparowanie n., odparowywanie n., odparowanie n., zaparzanie n., zaparzenie n., zaparowywanie n., zaparowanie n., wyparka ż., parowacz m.

 czas. parować ndk., wyparowywać ndk., wyparować dk., odparowywać ndk., odparować dk., parzyć, zaparzać ndk., zaparzyć dk., zaparowywać ndk., zaparować dk.

 przym. parowy, parny, parowcowy, parówkowy

 przysł. parno

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dwoje, dwójka, dwóch, dwie

 (1.2) debel

 (1.3) komplet

 (1.8) opary, mgła

Wiktionary


para-

temat słowotwórczy

 (1.1) pierwszy człon wyrazów złożonych oznaczający: niby, prawie, podobny do tego, co jest określane drugą częścią złożenia

 (1.2) chem. określenie wzajemnego położenia dwóch podstawników sześcioczłonowego pierścienia aromatycznego w pozycjach 1 i 4;

 (1.3) chem. określenie stopnia polimeryzacji niektóry prostych aldehydów;

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Nazwa ksylen obejmuje wszystkie izomery ksylenu: orto-, meta- i para-.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpara, AS: para

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) p-

Wiktionary


parabank

instytucja finansowa świadcząca usługi podobne do usług bankowych, np. SKOK, NFI


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) publ. ekon. instytucja finansowa, niebędąca bankiem, działająca jednak w sposób do niego podobny;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Szpitale masowo zadłużają się w parabankach. Wprawdzie odsetki są wysokie, ale u nich pożyczki dostają od ręki.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. parabankowy

Wiktionary


parabankowy

→ parabank


SJP.pl

Patrz:

parabank

parabaza

część utworu literackiego, w której autor zwraca się do widzów lub czytelników bezpośrednio lub poprzez wystąpienie chóru i jego przewodnika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) liter. część utworu literackiego, zwykle sztuki, w której autor zwraca się do odbiorców z dygresją o treści niezwiązanej z akcją utworu, wykorzystując didaskalia bądź którąś z postaci scenicznych

Wiktionary

Parabaza (gr. παράβασις, "parabasis", przejście obok) – element budowy komedii starogreckiej, w którym to następuje zawieszenie akcji, a chór zwraca się bezpośrednio do widzów, odnosząc się w satyryczny sposób do aktualnych wydarzeń politycznych i społecznych. W szerszym znaczeniu parabaza to każda forma apelu autora dzieła literackiego wystosowana bezpośrednio do jego odbiorców.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌparaˈbaza, AS: parabaza

Wiktionary


parabelka

potocznie: niemiecki pistolet samopowtarzalny opracowany przez Georga Lugera na przełomie XIX i XX w.; Parabellum, Luger


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) środ. zob. parabellum.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) uwierała mnie w brzuch parabelka zatknięta za pasek spodni.

Wiktionary


parabellum

1. niemiecki pistolet samopowtarzalny opracowany przez Georga Lugera na przełomie XIX i XX w.; Parabelka, Luger;
2. niemiecki karabin maszynowy używany na sterowcach i samolotach w czasie I wojny światowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) hist. wojsk. krótki niemiecki pistolet samopowtarzalny;

 (1.2) wojsk. nabój pistoletowy o kalibrze 9 mm, najpopularniejszy w wojsku i policji;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Parabellum – pistolet
  • Parabellum MG 14 – karabin maszynowy
  • 7,65 × 22 mm Parabellum – nabój
  • 9 × 19 mm Parabellum – nabój
  • Si vis pacem, para bellum

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Oficer obszedł dół i nie wypuszczając parabellum z dłoni zbliżał się do chłopców.

 (1.2) Naboje 9mm Major to tradycyjne naboje 9 mm Parabellum, ładowane znacznie mocniejszym ładunkiem prochowym w celu uzyskania tzw. faktora o wartości ponad 160.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pistolet Borchardta, luger, parabelka

 (1.2) nabój 9 mm NATO, luger, 9x19 mm

Wiktionary


paraben

organiczny związek chemiczny używany jako środek konserwujący w kosmetykach, lekach i żywności


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. związek organiczny z grupy estrów stosowany jako konserwant w kosmetykach i żywności;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mechanizm przeciwbakteryjnego działania parabenów nie został do końca wyjaśniony.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈrabɛ̃n, AS: parabẽn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. parabenowy

Wiktionary


parabenowy

→ paraben


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z parabenem, dotyczący parabenu

Wiktionary

Patrz:

paraben

Powiązane:

 rzecz. paraben

Wiktionary


parabiotyczny

przymiotnik od: parabioza; odnoszący się do parabiozy, typowy, charakterystyczny dla parabiozy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z parabiozą

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parabioza ż.

Wiktionary


parabioza

zespolenie chirurgiczne dwóch zwierząt, u których dla celów doświadczalnych wytwarza się wspólny układ krążenia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. zespolenie układów krążenia dwóch zwierząt;

Wiktionary

Parabioza (gr. "pará" 'poza (czym); (tuż) obok; mimo' i "bios" 'życie') – u owadów społecznych korzystanie z tego samego gniazda, a czasami nawet z tych samych śladów zapachowych, przez kolonie różnych gatunków, które jednakże trzymają osobno swe potomstwo.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. parabiotyczny

Wiktionary


parabola

1. krzywa, której punkty są jednakowo oddalone od ustalonego punktu - ogniska i ustalonej prostej - kierownicy;
2. przenośnie o czymś przypominającym swoim kształtem taką krzywą;
3. krótkie opowiadanie moralno-dydaktyczne; przypowieść


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mat. zbiór punktów równo odległych od pewnej prostej (kierownicy paraboli) i pewnego punktu (ogniska paraboli) nieleżącego na tej prostej;

 (1.2) liter. przypowieść, alegoria;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • parabola (matematyka)
  • parabola (teoria literatury)
  • Parabola.cz – serwis internetowy
  • Parabola – singel grupy Tool

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Parabola jest krzywą stożkową.

 (1.2) Parabola stosowana jest często w homiletyce i literaturze parenetycznej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparaˈbɔla, AS: parabola

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paraboloida ż.

 czas. parabolizować ndk.

 przym. paraboliczny

 przysł. parabolicznie

Wiktionary


paraboliczność

1. cecha wykresu funkcji kwadratowej, charakterystyczne zakrzywienie prostej w układzie współrzędnych;
2. alegoryczność


SJP.pl


paraboliczny

1. charakterystyczny dla paraboli, przypowieści; alegoryczny;
2. przypominający parabolę, łukowato zakrzywiony


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z parabolą, dotyczący paraboli

 (1.2) taki, który ma kształt paraboli

przymiotnik jakościowy

 (2.1) liter. szt. mający charakter paraboli, przypowieści

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparabɔˈlʲit͡ʃnɨ, AS: parabolʹičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parabola ż., parabolka ż.

 przysł. parabolicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) alegoryczny

Wiktionary


parabolizacja

nadawanie czemuś stałego umownego sensu przenośnego, charakterystycznego dla alegorii; alegoryzacja


SJP.pl


parabolizować

nadawać utworowi literackiemu cechy paraboli - opowieści moralno-dydaktycznej; alegoryzować, metaforyzować


SJP.pl


parabolo

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: parabola

Wiktionary


paraboloid

parabola przedstawiona za pomocą wykresu funkcji w układzie współrzędnych


SJP.pl


paraboloida

powierzchnia powstająca poprzez obrót paraboli dookoła jej osi


SJP.pl

Paraboloida – nieograniczona powierzchnia drugiego stopnia, powstała przez przesuwanie paraboli po innej paraboli, leżącej w prostopadłej płaszczyźnie i mającej równoległą oś symetrii.

Wyróżnia się dwa typy paraboloid, zależnie od wzajemnego skierowania tworzących parabol:

Wikipedia


paraboloidalny

→ paraboloid


SJP.pl

Patrz:

paraboloid

parabulia

sprawdzanie danego impulsu nerwowego i zastępowanie go innym, podobnie przebiegającym przez układ nerwowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. zastępowanie jednej aktywności inną bez kończenia poprzedniej

Wiktionary


paracelsus

Paracelsus, właśc. Phillippus Aureolus Theophrastus Bombastus von Hohenheim (ur. 11 listopada lub 17 grudnia 1493 w Einsiedeln, Szwajcaria, zm. 24 września 1541 w Salzburgu, obecnie Austria) – lekarz i przyrodnik, zwany ojcem medycyny nowożytnej. Pionier jatrochemii.

Wikipedia


paracenteza

zabieg rozcięcia błony bębenkowej w uchu, wykonywany w celu otwarcia drogi odpływu gromadzącej się ropy w ostrym ropnym zapaleniu ucha środkowego


SJP.pl

Paracenteza – nakłucie jamy otrzewnej u pacjenta z wodobrzuszem.

Wikipedia


paracetamol

organiczny związek chemiczny stosowany w lekach przeciwbólowych i przeciwgorączkowych; acetaminofen


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) farm. lek o działaniu przeciwbólowym i przeciwgorączkowym;

Wiktionary

Paracetamol, acetaminofen ( paracetamolum) – organiczny związek chemiczny, hydroksylowa pochodna acetanilidu, stosowany jako lek o działaniu przeciwbólowym i przeciwgorączkowym. W handlu znajduje się od 1955. W Polsce stał się popularny w latach 90. XX wieku, wypierając z rynku aminofenazon, powszechnie wówczas używany lek przeciwgorączkowy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) U chorych z niewydolnością nerek sprzężony paracetamol kumuluje się we krwi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparat͡sɛˈtãmɔl, AS: paracetãmol

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) acetaminofen, tylenol, apap

Wiktionary


parachora

wielkość charakteryzująca ciecze, zależna od napięcia powierzchniowego, gęstości i masy cząsteczkowej cieczy oraz od wilgotności powietrza, w którym znajduje się ciecz


SJP.pl

Pa

Wikipedia


parachronizm

anachronizm polegający na umieszczeniu jakiegoś faktu w epoce późniejszej niż ta, do której ten fakt należał


SJP.pl


parada

1. uroczysta ceremonia
2. w sporcie efektowna zasłona ciała, piłki, bramki etc.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) efektowny przemarsz z udziałem wielu osób;

 (1.2) wojsk. uroczysty przegląd wojsk połączony z defiladą;

 (1.3) sport. w szermierce, boksie: odparcie ciosu lub uderzenie w odpowiedzi na cios przeciwnika

 (1.4) sport. w piłce nożnej, ręcznej i hokeju: obrona bramki gdy bramkarz rzuca się całym ciałem w bok w celu złapania lub odbicia piłki

 (1.5) jeźdz. w ujeżdżeniu: zatrzymanie i zebranie konia;

 (1.6) hist. teatr. pierwotnie krótka scenka grana dawniej za darmo na zewnątrz jarmarcznej budy, aby przyciągnąć widzów;

 (1.7) karc. w brydżu: rodzaj manewru rozgrywkowego, polegający na wyimpasowaniu honoru atutowego, przy braku kart w kolorze impasu, przez podegranie kolorem bocznym;

 (1.8) choreogr. w tangu argentyńskim: zatrzymanie ruchu partnerki przez postawienie swojej stopy blisko stopy partnerki

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • parada (brydż)
  • parada (jeździectwo)
  • parada (tango)
  • parada (wojsko)
  • parada (wydarzenie)
  • Parada (forma sceniczna)
  • „Parada” – polskie czasopismo
  • „Parada” – dwutygodnik ilustrowany Armii Polskiej na Wschodzie
  • miejscowości w Portugalii:
    • Parada – miejscowość w gminie Alfândega da Fé
    • Parada – miejscowość w gminie Bragança
    • Parada – miejscowość w gminie Carregal do Sal

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈrada, AS: parada

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paradowanie n., paradier mzw.

 czas. paradować ndk.

 przym. paradny

 przysł. paradnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) rewia

Wiktionary


paradentoza

choroba przyzębia, prowadząca do stopniowego rozchwiania i wypadania zębów; paradontoza; przyzębica; parodontoza (uwaga: ta forma uważana często za niepoprawną)


SJP.pl


paradier

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) hipol. koń okazowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W naszej stadninie mamy same paradiery.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parada ż.

 czas. paradować ndk.

 przysł. paradnie

 przym. paradny

Wiktionary


paradnica

rzadko: kobieta lub dziewczyna wystrojona, odświętnie ubrana; strojnisia, elegantka


SJP.pl


paradnie

przysłówek

 (1.1) odświętnie, uroczyście, reprezentacyjnie, z przepychem

 (1.2) przest. zabawnie, śmiesznie

 (1.3) daw. świetnie, wybornie, doskonale, wyśmienicie

Wiktionary

Paradnie ( Парадні; Парадни) – wieś na Białorusi, w obwodzie witebskim, w rejonie miorskim, w sielsowiecie Jazno.

Dawniej używane nazwy – Paradniewo, Poradnie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wchodzisz na salę, której pilnuje szwajcar ubrany paradnie.(…) Może też postawiono go tam dla zamykania drzwi. Jeśli tak, zgoda, ale po cóż znowu ten ubiór paradny?

 (1.2) Paradnie żeś się spisał, nie ma co!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parada ż., paradność ż., odczas. paradowanie n.; paradier mzw., paradnik mzw.

 czas. paradować ndk.

 przym. paradny

Wiktionary


paradniej

stopień wyższy od przysłówka: paradnie


SJP.pl


paradniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: paradny


SJP.pl


paradność

1. cecha czegoś, co wywołuje śmiech; śmieszność, wesołość;
2. cecha charakteryzująca coś uroczystego, ważnego; odświętność


SJP.pl


paradny

1. wywołujący śmiech, wesołość; śmieszny, wesoły;
2. stosowany podczas wielkiej uroczystości; odświętny, uroczysty


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) uroczysty, odświętny, galowy, reprezentacyjny, strojny, wspaniały

 (1.2) przest. śmieszny, zabawny, pocieszny; (iron.) wyborny, świetny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W tym rzadko odwiedzanym, paradnym pokoju panował od czasu zniknięcia ojca wzorowy porządek.

 (1.1) Ile razy wstępował w te progi wysokie, tracił zupełnie zwykłą pewność siebie, z nieśmiałością prawie stąpał po paradnych kobiercach…

 (1.2) – Paradna jesteś – zaśmiał się – podniecasz się jakimiś głupstwami.

 (1.2) Czy po to się wychodzi za mąż, aby ciągle mówić o innym mężczyźnie? – Paradne! czy ma ciągle mówić o mężu?

 (1.2) Zdarzenie doprawdy paradne!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parada ż., paradier mzw., paradność ż., odczas. paradowanie n.

 czas. paradować ndk.

 przysł. paradnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ceremonialny, strojny, okazały

 (1.2) (iron.) znakomity, doskonały

Wiktionary


paradoks

1. zaskakujące twierdzenie sprzeczne z przyjętą powszechnie opinią; sytuacja pozornie niemożliwa, w której współistnieją dwa wykluczające się fakty;
2. rozumowanie logiczne, pozornie oczywiste, prowadzące z powodu pewnych nieścisłości logicznych do wyniku sprzecznego z założeniem lub udowadniające jednocześnie dwie sprzeczne tezy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zaskakujące twierdzenie sprzeczne z przyjętą powszechnie opinią

 (1.2) rozumowanie logiczne, pozornie oczywiste, prowadzące z powodu pewnych nieścisłości logicznych do wyniku sprzecznego z założeniem lub udowadniające jednocześnie dwie sprzeczne tezy

Wiktionary

Paradoks (gr. παράδοξος – „nieoczekiwany, nieprawdopodobny, zadziwiający”) – twierdzenie bądź sytuacja logiczna, prowadzące do wniosków zaskakujących lub sprzecznych z pewnymi oczekiwaniami; w potocznym rozumieniu, można powiedzieć: "sprzecznych z intuicją".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Brzmi to jak paradoks, ale tak jest w istocie: wieczność miłości mieści się w jej krótkotrwałości.

 (1.2) Z powodu karnizmu większość społeczeństwa tkwi w mentalnym paradoksie: unikamy konfrontacji z cierpieniem zwierząt, ale jednocześnie czerpiemy przyjemność z ich spożywania.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈradɔks, AS: paradoks

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parodoksograf m., paradoksografia ż., paradoksalność ż.

 przym. paradoksalny

 przysł. paradoksalnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) absurd, niedorzeczność

 (1.2) sprzeczność, antynomia

Wiktionary


paradoksalnie

przysłówek

 (1.1) w sposób paradoksalny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W wyniku referendum został odwołany - prawo demokracji. Ale paradoksalnie wójt miał przestać pracować dla gminy w czasie, gdy z powodzeniem finalizował kilka najważniejszych inwestycji.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paradoksalność ż., paradoks mrz.

 przym. paradoksalny

Wiktionary


paradoksalniej

stopień wyższy od przysłówka: paradoksalnie


SJP.pl


paradoksalność

cecha charakteryzująca niedorzeczność, coś, co jest pozornie prawdziwe lub zawiera elementy sprzeczne ze sobą; absurdalność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest paradoksalne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paradoks mrz.

 przym. paradoksalny

 przysł. paradoksalnie

Wiktionary


paradoksalny

pozornie prawdziwy lub zawierający elementy sprzeczne ze sobą; niedorzeczny, absurdalny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) sprzeczny z tym, co jest lub wydaje się oczywiste, będący paradoksem lub mający cechy paradoksu, osobliwy, absurdalny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparadɔˈksalnɨ, AS: paradoksalny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paradoks m., paradoksalność ż.

 przysł. paradoksalnie

Wiktionary


paradoksograf

autor antyczny zajmujący się opisywaniem zdarzeń, miejsc oraz rzeczy niezwykłych, niesamowitych i uznawanych za cuda


SJP.pl


paradoksografia

opisywanie przez antycznych autorów zdarzeń, miejsc oraz rzeczy niezwykłych, niesamowitych i uznawanych za cuda


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) antyczny gatunek literacki, którego tematem są cuda, osobliwości przyrody i tajemnicze zjawiska

Wiktionary

Paradoksografia (gr. παράδοξος "parádoxos" – dziwny, osobliwy; γράφω "grapho" – piszę) – antyczny gatunek literacki.

Piśmiennictwo zaliczane do tego gatunku podejmowało tematykę cudownych i niewytłumaczalnych zjawisk, niezwykłych zdarzeń i tajemniczych osobliwości przyrody.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. paradoks mrz.

Wiktionary


paradoksomania

potocznie: nadmierne posługiwanie się paradoksami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. mania posługiwania się paradoksami

Wiktionary


paradokument

film mający cechy dokumentu, ale nie w pełni udokumentowany, dopuszczający interpretację własną reżysera; film paradokumentalny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) film. telew. film fabularny zrealizowany w konwencji filmu dokumentalnego, zwykle oparty na faktach;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ale element fikcji jest równie istotny, bo chciałem dać do zrozumienia, że mamy do czynienia z opowieścią wymyśloną, a nie paradokumentem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paradokumentalizm n., paradokumentalność ż., paradokumentarność ż.

 przym. paradokumentalny, paradokumentarny

 przysł. paradokumentalnie, paradokumentarnie

Wiktionary


paradokumentalizm

nadawanie filmom, tekstom itp. charakteru dokumentalnego


SJP.pl


paradokumentalność

→ paradokumentalny; paradokumentarność


SJP.pl


paradokumentalny

mający charakter dokumentu, filmu dokumentalnego, ale mający jednocześnie nieznacznie zmieniony sens, przebieg lub formę; paradokumentarny


SJP.pl


paradokumentarność

→ paradokumentarny; paradokumentalność


SJP.pl


paradokumentarny

mający charakter dokumentu, filmu dokumentalnego, ale mający jednocześnie nieznacznie zmieniony sens, przebieg lub formę; paradokumentalny


SJP.pl


paradontolog

stomatolog zajmujący się rozpoznawaniem i leczeniem chorób przyzębia


SJP.pl


paradontologia

dział stomatologii zajmujący się rozpoznawaniem i leczeniem chorób przyzębia


SJP.pl


paradontologiczny

przymiotnik od: paradontologia; związany z paradontologią, odnoszący się do paradontologii


SJP.pl


paradontopatia

choroba przyzębia; parodontopatia


SJP.pl


paradontopatyczny

→ paradontopatia; parodontopatyczny


SJP.pl


paradontoza

choroba przyzębia, prowadząca do stopniowego rozchwiania i wypadania zębów; paradentoza; przyzębica; parodontoza (uwaga: ta forma uważana często za niepoprawną)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. choroba infekcyjna tkanek otaczajacych ząb, zapalenie przyzębia

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paradentoza, parodontoza, paradontopatia, parodontopatio, periodontopatia, przyzębica

Wiktionary


paradowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|paradować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parada ż.

 czas. paradować ndk.

 przym. paradny

 przym. paradnie

 przysł. paradnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) defilowanie

Wiktionary


paradować

1. uczestniczyć w paradzie, pochodzie;
2. chodzić, poruszać się, popisując się swoim wyglądem, towarzystwem lub posiadaniem


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) uczestniczyć w paradzie nie jako widz, tylko maszerując

 (1.2) pot. przesadnie obnosić się, popisywać się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Natomiast Chilijczycy potraktowali mistrzostwa z wielką pompą – konie i jeźdźcy paradowali, jak gdybyśmy byli na dworze królowej angielskiej sto lat temu.

 (1.2) Czy może być coś bardziej oburzającego niż te wspaniałe stroje, w których paradujesz po mieście?.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parada ż., paradowanie n., paradier mzw.

 przym. paradny

 przysł. paradnie

Wiktionary


paradowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Dariusz Paradowski (ur. w 1966) – polski śpiewak operowy, sopranista
  • Leszek Paradowski (ur. 1946) – profesor medycyny, rektor AM we Wrocławiu
  • Ryszard Paradowski (ur. 1946) – profesor UAM w Poznaniu oraz UW, filozof i politolog
  • Zbigniew Paradowski (ur. 4 lipca 1932) – polski wioślarz, olimpijczyk z Melbourne
  • Janina Paradowska (ur. 1942, zm. 2016) – polska dziennikarka, publicystka polityczna
  • Maria Paradowska (ur. 9 czerwca 1932, zm. 9 stycznia 2011) – polska profesor nauk humanistycznych, historyk, etnolog i etnograf
  • Renata Paradowska (wcześniej Renata Sobiesiak, ur. 14 czerwca 1970) – polska lekkoatletka, mistrzyni Polski w biegach

Wikipedia


paradowy

→ parada


SJP.pl

Patrz:

parada

paradur

ostra, bakteryjna choroba zakaźna wywołana przez jedną z trzech rodzajów pałeczki salmonelli; paratyfus; dur rzekomy


SJP.pl


paradygmat

1. przyjęty sposób widzenia rzeczywistości w danej dziedzinie, doktrynie itp.
2. w językoznawstwie: zespół form deklinacyjnych lub koniugacyjnych właściwy danemu typowi wyrazów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) filoz. zbiór pojęć i teorii tworzących podstawy danej nauki;

 (1.2) jęz. system form odmieniającego się wyrazu;

Wiktionary

Paradygmat (gr. παράδειγμα "parádeigma" „przykład, wzór”) – zbiór pojęć i teorii tworzących podstawy danej nauki; znaczenie to wprowadził filozof Thomas Kuhn w książce "Struktura rewolucji naukowych" (ang. "The Structure of Scientific Revolutions") z 1962 roku.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌparaˈdɨɡmat, AS: paradygmat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paradygmatyka ż., paradygmatyzm m.

 przym. paradygmatyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) model, wzorzec

Wiktionary


paradygmatyczny

wzorcowy, przykładowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący paradygmatu, właściwy paradygmatowi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wszelkie błędy w deklinacji czy koniugacji wskazują na eksponowanie przez Białoszewskiego relacji paradygmatycznych, konsekwencji w stosowaniu zasad językowych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparadɨɡmaˈtɨt͡ʃnɨ, AS: paradygmatyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paradygmat m.

Wiktionary


paradygmatyka

w językoznawstwie: dział fleksji obejmujący podział form wyrazowych między wyrazy


SJP.pl


paradyski

przymiotnik od miejscowości: Paradyż


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Paradyża, związany z Paradyżem

 (1.2) odnoszący się do Paradyza, związany z Paradyzem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Studiuję w paradyskim seminarium duchownym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paradyż m., paradyżanin mos., paradyżanka ż., Paradyz mrz.

Wiktionary


paradyz

paradyż;
1. przestarzale: najwyższa kondygnacja w teatrze, na której znajdują się najtańsze miejsca;
2. dawniej: pióro rajskiego ptaka, które służyło jako ozdoba kapeluszy i fryzur


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. teatr. najwyższy balkon w teatrze;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Licealiści jak zwykle rozsiedli się na paradyzie.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jaskółka, raik

Wiktionary


paradyzowy

→ paradyz


SJP.pl

Patrz:

paradyz

paradyż

paradyz;
1. przestarzale: najwyższa kondygnacja w teatrze, na której znajdują się najtańsze miejsca;
2. dawniej: pióro rajskiego ptaka, które służyło jako ozdoba kapeluszy i fryzur


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. teatr. najwyższy balkon w teatrze;

 (1.2) daw. raj, miejsce błogości

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paradyż – wieś w woj. łódzkim, w pow. opoczyńskim, w gminie Paradyż
    • KS Paradyż
  • Paradyż – wieś w woj. pomorskim, w pow. wejherowskim, w gminie Wejherowo
  • Paradyż – część wsi Gościkowo w woj. lubuskim, w pow. świebodzińskim, w gminie Świebodzin
  • Paradyż (obecnie Gościkowo) – wieś w woj. lubuskim, w pow. świebodzińskim, w gminie Świebodzin
  • Paradyż – dawna gromada

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Biedota jak zwykle rozsiadła się na paradyżu.

 (1.2) Mokradła stanowiły paradyż dla licznego ptactwa.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jaskółka

Wiktionary


paradyżanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Paradyża

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jak nazywa się sławny na cały świat paradyżanin?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paradyż m.

:: fż. paradyżanka ż.

 przym. paradyski

Wiktionary


paradyżanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Paradyża

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W konkursie zwyciężyła paradyżanka Julia Bobrek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paradyż m.

:: fm. paradyżanin m.

 przym. paradyski

Wiktionary


paraekumena

obszar powierzchni ziemi zamieszkiwany przez ludzi jedynie przez jakiś czas; subekumena


SJP.pl


paraekumeniczny

przymiotnik od: paraekumena; odnoszący się do paraekumeny, typowy, charakterystyczny dla paraekumeny


SJP.pl


paraf.

par.; skrót od:
1. parafia;
2. parafialny


SJP.pl


parafa

podpis w skróconej formie; parafka


SJP.pl

Parafa (z fr. "paraphe", z gr. "paragraphos" „(znak) dopisany obok”) – znak graficzny w postaci inicjałów jego autora. Parafę odróżnia się od skrótu podpisu, tj. podpisu składanego z pominięciem niektórych liter. Parafa nie jest pojęciem zdefiniowanym w polskim prawie, choć istnieje w orzecznictwie.

Wikipedia


parafarmaceutyczny

przymiotnik od: parafarmaceutyk; odnoszący się do parafarmaceutyku, wyprodukowany, zrobiony z parafarmaceutyku, taki, którego częścią jest parafarmaceutyk lub coś zrobione z parafarmaceutyku


SJP.pl


parafarmaceutyk

środek zbliżony w swych właściwościach do właściwego lekarstwa, działający zwykle łagodnie leczniczo lub profilaktycznie, wytworzony najczęściej z surowców naturalnych; paralek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) farm. med. środek leczniczy lub zapobiegawczy o bardziej łagodnym działaniu od farmaceutyku, dostępny bez recepty lekarskiej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od czasu gdy apteki straciły monopol na sprzedaż parafarmaceutyków, niemal wszystkie sieci handlowe, stacje benzynowe i nawet najmniejsze sklepy postanowiły uszczknąć z tego tortu jak najwięcej dla siebie.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. parafarmaceutyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paralek

Wiktionary


parafazja

zaburzenie mowy, w którym chory używa słów o podobnym brzmieniu zamiast właściwych


SJP.pl

Parafazja – zaburzenie mowy polegające na zachowaniu zdolności płynnego mówienia przy równoczesnym przekręcaniu wyrazów lub używaniu niewłaściwych. Występuje przy uszkodzeniu (ognisko udaru niedokrwiennego, choroba Alzheimera) struktur kory mózgowej odpowiedzialnych za mowę: ośrodka Wernickego (dysfazja sensoryczna) i obszaru kory mózgowej położonego peryferycznie od niego (dysfazja sensoryczna transkorowa).

Wikipedia


parafernalia

1. rzeczy osobiste; akcesoria, wyposażenie;
2. dawniej: majątek osobisty mężatki


SJP.pl


parafia

1. najmniejsza jednostka administracyjna w Kościele chrześcijańskim, w której najwyższe urzędy sprawuje proboszcz;
2. ogół parafian, ludzi należących do parafii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kośc. najmniejsza jednostka podziału administracyjnego w niektórych wspólnotach chrześcijańskich, wspólnota eucharystyczna kierowana przez proboszcza;

 (1.2) ogół mieszkańców parafii (1.1)

Wiktionary

Parafia (z łac. "parochia, paroecia"), "probostwo" – podstawowa jednostka organizacyjna Kościoła katolickiego i innych wyznań chrześcijańskich. Według koncepcji teologicznych to określona wspólnota wiernych. Zwierzchnikiem parafii jest proboszcz, któremu mogą pomagać inni księża wikariusze oraz kapelani czy rezydenci. Centralnym ośrodkiem życia parafii jest kościół parafialny (farny).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W maju w naszej parafii odbędzie się uroczystość pierwszej komunii świętej.

 (1.2) Cała parafia przyszła na mszę z udziałem arcybiskupa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈrafʲja, AS: parafʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafianin m., parafianka ż., parafiada ż., parafiańszczyzna ż., parafiaństwo n., parafianizm m.

:: zdrobn. parafijka ż.

 przym. parafialny, parafiański, wewnątrzparafialny

 przysł. parafiańsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. parochia

 (1.2) parafianie

Wiktionary


parafiada

parafijna impreza kulturalna i sportowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kult. rel. środ. impreza publiczna, często o charakterze sportowym, kulturalnym, itp., organizowana przez parafię

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na niedzielnej parafiadzie wystąpił miejscowy zespół folklorystyczny.

 (1.1) Nasi parafianie każdego roku organizują parafiadę, która gromadzi tłumy bielszczan.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafia ż., parafianin m., parafianka ż., parafianizm m., parafiańszczyzna ż., parafiaństwo n., parafijka ż.

 przym. parafialny, parafiański

Wiktionary


parafialny

przymiotnik od: parafia; odnoszący się do parafii, związany z parafią, należący do parafii, będący własnością parafii


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) kośc. związany z parafią, należący do parafii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie wiedziałem, że w naszym kościele parafialnym jest figura św. Antoniego.

 (1.1) Pochowaliśmy babcię na cmentarzu parafialnym przy Sienkiewicza.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafia ż., parafijka ż., parafianin m., parafianka ż., parafiada ż., parafiańszczyzna ż., parafiaństwo n., parafianizm m.

 przym. parafiański, wewnątrzparafialny

 przysł. parafiańsko

Wiktionary


parafianin

członek parafii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) kośc. członek wspólnoty parafialnej

 (1.2) przest. pogard. mężczyzna ze wsi, bez ogłady, wykształcenia, zacofany

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Parafianie zebrali się na niedzielnej mszy.

 (1.1) Zdaniem niektórych parafian postąpiono nierozważnie, stawiając kościół na tak grząskim gruncie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparaˈfʲjä̃ɲĩn, AS: parafʹi ̯ä̃ńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafia ż.

:: fż. parafianka ż.

 przym. parafialny, parafiański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. parochianin

 (1.2) ograniczony; pot. zacofaniec

Wiktionary


parafianizm

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zaściankowość

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafijka ż., parafiaństwo n., parafianka ż., parafiada ż., parafia ż.

 przym. parafialny, parafiański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parafiańszczyzna

Wiktionary


parafianka

1. członkini parafii;
2. przestarzałe określenie na kobietę bez ogłady, wykształcenia, zacofaną, ograniczoną


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kośc. członkini wspólnoty parafialnej

 (1.2) przest. pogard. kobieta zacofana, ograniczona, bez ogłady i wykształcenia

Wiktionary

Parafianka – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie puławskim, w gminie Żyrzyn.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do ówczesnego województwa lubelskiego.

Wieś stanowi sołectwo gminy Żyrzyn. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 221 mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ksiądz martwił się o los jednej ze swoich parafianek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparaˈfʲjãnka, AS: parafʹi ̯ãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafia ż., parafijka ż., parafiada ż., parafiańszczyzna ż., parafiaństwo n., parafianizm m.

:: fm. parafianin m.

 przym. parafialny, parafiański

 przysł. parafiańsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) wieśniaczka

Wiktionary


parafianowicz

nazwisko


SJP.pl


parafiański

przestarzale: nieumiejący się zachować lub niewykształcony, zacofany, ograniczony w jakiś sposób


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) przest. wynikający z parafiaństwa, zacofania, braku wykształcenia i ogłady

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bo na razie u panny obyczaje iście parafiańskie, ale i z tym się człek rozważny upora.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafiańszczyzna ż., parafiaństwo n., parafianizm m., parafia ż., parafijka ż., parafianin m., parafianka ż., parafiada ż.

 przym. parafialny

 przysł. parafiańsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parafialny, prowincjonalny, kruchciany, zaściankowy, ograniczony, zacofany

Wiktionary


parafiaństwo

ogłada, nieumiejętność zachowania się w pewnych sytuacjach lub brak wykształcenia, zacofanie, ograniczenie, głupota


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) przest. ogół cech właściwych parafianom; zaściankowość

 (1.2) przest. ogół ludzi o takich cechach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dość mam już tego parafiaństwa sąsiadów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafia ż., parafijka ż., parafianin m., parafianka ż., parafiada ż., parafiańszczyzna ż., parafianizm m.

 przym. parafiański, parafialny

 przysł. parafiańsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parafiańszczyzna, parafianizm, zaściankowość

Wiktionary


parafiańszczyzna

ogół negatywnych cech przypisywanych mieszkańcom obszarów opóźnionych w rozwoju cywilizacyjnym i kulturalnym; prowincjonalizm, zaściankowość


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zaściankowość

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafijka ż., parafiaństwo n., parafianka ż., parafiada ż., parafia ż.

 przym. parafialny, parafiański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parafianizm

Wiktionary


parafijka

zdrobnienie od: parafia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) żart. o małej parafii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kurialiści skrupulatnie ujęli w spisie wszystkie, nawet najmniejsze parafijki.

 (1.1) Ksiądz dziekan uważa, że w naszej parafijce nie ma zbyt wiele roboty.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafia ż., parafianin m., parafianka ż., parafiada ż., parafiańszczyzna ż., parafiaństwo n., parafianizm m.

 przym. parafialny, parafiański, wewnątrzparafialny

 przysł. parafiańsko

Wiktionary


parafiletyczny

takson parafiletyczny - takson obejmujący tylko część potomków ostatniego wspólnego przodka; grupa parafiletyczna


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) biol. obejmujący tylko część potomków wspólnego przodka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Taksonem parafiletycznym są też zielenice, bo nie obejmują roślin lądowych, czy gady, bo nie obejmują ptaków.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafiletyczność ż.

Wiktionary


parafilia

zaburzenie lub zboczenie seksualne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) seks. med. zboczenie lub zaburzenie seksualne

Wiktionary

Na

Wikipedia


parafilny

→ parafilia


SJP.pl

Patrz:

parafilia

parafimoza

uwięźnięcie żołędzia prącia w pierścieniu otworu napletka, prowadzące do upośledzenia krążenia i obrzęku tej części


SJP.pl


parafina

substancja o barwie od białej do żółtej otrzymywana z gazu parafinowego albo syntetycznie, stosowana do otrzymywania sztucznej wazeliny, do produkcji m.in. kremów, świec, smarów, do zabezpieczania serów i innych produktów spożywczych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) chem. bezbarwna, bezwonna substancja z grupy węglowodorów nasyconych, nierozpuszczalna w wodzie, biała i woskowata w stanie stałym, łatwopalna w stanie ciekłym, stosowana w przemyśle (np. do wyrobu świec), kosmetyce i laboratoriach;

Wiktionary

Parafina (z łac. "parum affinis", niskie powinowactwo) – mieszanina stałych alkanów, zawierających od 16 do 48 atomów węgla w cząsteczce, wydzielana między innymi z ciężkich frakcji ropy naftowej o temperaturze wrzenia ponad 350 °C lub z frakcji smół wytlewnych z węgla brunatnego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W zniczach powszechnie stosuje się parafinę z frakcji ropy naftowej. Taka parafina jest tania i łatwo ją pozyskać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafinowanie n.

 czas. parafinować ndk.

 przym. parafinowy

Wiktionary


parafiniuk

nazwisko


SJP.pl


parafinoterapeutyczny

przymiotnik od: parafinoterapia; odnoszący się do parafinoterapii, typowy, charakterystyczny dla parafinoterapii


SJP.pl


parafinoterapia

metoda leczenia reumatyzmu, stosująca specjalne okłady z odpowiednio rozgrzanej parafiny


SJP.pl


parafinowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|parafinować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafina ż.

Wiktionary


parafinować

1. nakładać na coś parafinę, powlekać coś parafiną w celu zabezpieczenia przed zniszczeniem lub zepsuciem;
2. stosować parafinoterapię, poddawać coś lub kogoś leczeniu rozgrzanymi warstwami parafiny


SJP.pl


parafinowy

→ parafina


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z parafiną, dotyczący parafiny

 (1.2) zrobiony z parafiny, zawierający parafinę

Wiktionary

Patrz:

parafina

Powiązane:

 rzecz. parafina ż.

Wiktionary


parafka

podpis w skróconej formie; parafa


SJP.pl


parafonia

nieprawidłowa modulacja głosu


SJP.pl


parafonista

osoba występująca niegdyś w Parafonii lub innym satyrycznym kabarecie radiowym, którego główna idea była zaczerpnięta z Parafonii


SJP.pl


paraformaldehyd

biała, stała masa wykorzystywana głównie do produkcji tworzyw sztucznych; poliformaldehyd


SJP.pl


parafowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) ofic. praw. opatrzenie urzędowego pisma podpisem w formie parafy

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Oficjalne parafowanie kompletnych tekstów obu umów miało miejsce w Moskwie w dniu 4 kwietnia 2006 roku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafa ż., parafka ż.

Wiktionary


parafować

1. podpisywać się (podpisać się) parafą (parafką);
2. podpisywać (podpisać) uzgodniony tekst umowy (zwykle międzynarodowej);
3. zabezpieczać (zabezpieczyć) dokumenty poprzez numerację ich kart i przeciągnięcie przez nie sznurka, przytwierdzanego na ostatniej stronie


SJP.pl


parafraza

swobodna przeróbka utworu literackiego, zachowująca jednak rozpoznawalne podobieństwo do pierwowzoru


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. wyrażenie tej samej treści innymi środkami wyrazowymi

 (1.2) liter. przeróbka tekstu literackiego rozwijająca lub modyfikująca treść pierwowzoru;

 (1.3) muz. utwór stanowiący fantazję na tematy z innych utworów muzycznych

Wiktionary

Parafraza (gr. παράφρασις "paráphrasis" „omówienie; opowiadanie”) – swobodna przeróbka tekstu lub tłumaczenia, która rozwija lub modyfikuje treść oryginału, zachowując jednak jego zasadniczy sens. Przeciwieństwo metafrazy – literalnego przekazu słowo w słowo. Parafraza jest czytelna tylko wtedy, gdy odwołuje się do dzieła powszechnie znanego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Czytelność parafrazy zależy od znajomości dzieła, do którego stanowi odwołanie.

 (1.3) Niektóre współczesne melodie pieśni kościelnych stanowią parafrazy melodii chorału gregoriańskiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafrazista mos., parafrazowanie n.

 czas. parafrazować ndk.

Wiktionary


parafrazista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzad. osoba tworząca parafrazy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafraza ż., parafrazowanie n.

 czas. parafrazować ndk.

Wiktionary


parafrazowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) wyrażanie tej samej treści w inny sposób

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Umiejętność parafrazowania stanowi istotną część kompetencji językowych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafraza ż., parafrazista mos.

 czas. parafrazować ndk.

Wiktionary


parafrazować

1. dokonywać parafrazy utworu literackiego, tekstu, utworu muzycznego
2. w językoznawstwie: wyrażać tę samą treść innymi środkami językowymi


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. sparafrazować)

 (1.1) wyrażać tę samą treść innymi słowami, w innej formie; przekształcać wypowiedź, zachowując jej sens

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parafrazista mos., parafrazowanie n., parafraza ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przeformułowywać

Wiktionary


parafrenia

choroba psychiczna, odmiana schizofrenii paranoidalnej


SJP.pl

Zo

Wikipedia


parafreniczny

dotyczący parafrenii


SJP.pl


parag.

skrót od: paragraf; par.


SJP.pl


paragenetyczny

przymiotnik od: parageneza; odnoszący się do paragenezy, typowy, charakterystyczny dla paragenezy


SJP.pl


parageneza

1. zmieniony przebieg rozwoju zarodka przez doświadczalną zmianę warunków, w których ten rozwój zachodzi;
2. współwystępowanie wielu różnych minerałów lub skał na określonym terenie


SJP.pl

Parageneza – genetyczny, wzajemny związek minerałów w jednym zespole.

Minerały występują w skorupie ziemskiej w pewnych naturalnych zespołach. Taki zespół łączy w sobie minerały, które wydzielały się ze wspólnego środowiska (równocześnie lub po sobie), wobec tego charakteryzują się wspólnym pochodzeniem.

Wikipedia


paraglajciarz

osoba latająca na paraglajcie (paralotni); paralotniarz


SJP.pl


paraglajd

potocznie: paralotnia; paraglajt, glajd, glajt, paraglide, parapent


SJP.pl


paraglajding

latanie na paralotni; paralotniarstwo, paragliding


SJP.pl


paraglajt

potocznie: paralotnia; paraglajd, glajd, glajt, paraglide, parapent


SJP.pl


paraglide

[czytaj: paRAglajd] rodzaj otwartego spadochronu, używanego w celach rekreacyjno-sportowych; paralotnia, paraglajd, paraglajt, glajd, glajt


SJP.pl


paragliding

[czytaj: paraglajding] latanie na paralotni; paralotniarstwo, paraglajding


SJP.pl


paragnejs

gnejs będący wynikiem przeobrażenia się skały osadowej na znacznej głębokości


SJP.pl

Paragnejs – skała metamorficzna (odmiana gnejsu) o składzie granitu, powstała z przeobrażenia facji amfibolitowej (relatywnie średnie ciśnienie i temperatury) skał osadowych – piaskowców, zlepieńców, szarogłazów, arkoz, rzadziej mułowców, a także kwaśnych skał wulkanicznych – porfirów oraz ich tufów.

Wikipedia


paragnejsowy

→ paragnejs


SJP.pl

Patrz:

paragnejs

paragogizm

wyraz, którego końcówka jest połączona z głoską lub sylabą, zazwyczaj w celu określenia lub poprawy brzmienia formy obocznej, przyimkowej


SJP.pl


paragon

1. kwitek kasowy potwierdzający zakup towaru
2. przestarzale: współzawodnictwo, rywalizacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) księg. dokument, najczęściej kwit z bloczka kasowego, świadczący o zapłacie za zakupiony towar

 (1.2) daw. współzawodnictwo, emulacja; porównanie z kimś

Wiktionary

Paragon – dokument potwierdzający dokonanie zakupu. Przez sprzedawców posiadających kasy fiskalne wydawany jest paragon fiskalny, zawierający m.in. dane sprzedawcy, informacje o cenie produktu oraz naliczonym podatku od towarów i usług (VAT); w Polsce powinien być wydawany przez takiego sprzedawcę przy każdej transakcji bez potrzeby dodatkowych starań ze strony klienta.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie dostałem paragonu w sklepie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈraɡɔ̃n, AS: paragõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zdrobn. paragonik m.

 przym. paragonowy

Wiktionary


paragonik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od paragon

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paragon m.

 przym. paragonowy

Wiktionary


paragonit

rzadki minerał z rodziny łyszczyków; glinokrzemian sodu i gliny


SJP.pl

Paragonit – minerał z gromady krzemianów, zaliczany do grupy mik. Należy do grupy minerałów bardzo pospolitych i szeroko rozpowszechnionych.

Nazwa pochodzi od gr. "paragein" = wprowadzać w błąd; przez długi czas był błędnie uważany za odmianę talku.

Wikipedia


paragonowy

→ paragon


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z paragonem, dotyczący paragonu

Wiktionary

Patrz:

paragon

Powiązane:

 rzecz. paragon m., paragonik m.

Wiktionary


paragraf

1. przepis prawny stanowiący część jakiegoś kodeksu, ustawy, zarządzenia lub podobnego dokumentu;
2. fragment tekstu stanowiący pewną całość, opatrzony zwykle odpowiednim numerem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) podstawowa jednostka redakcyjna tekstu prawnego (z wyjątkiem ustaw nieokreślanych mianem kodeksów), oznaczana w tekście symbolem §;

 (1.2) pot. znak paragrafu (1.1) §

Wiktionary

Paragraf paragraf

Paragraf – podstawowa jednostka redakcyjna tekstu prawnego, oznaczana w tekście symbolem §. Paragrafy można dzielić na ustępy, ustępy na punkty, punkty na litery, a litery na tiret. W ustawie określanej jako kodeks paragrafy występują zamiast ustępów i dzielą się tak jak ustępy (na punkty, litery i tiret). Jeśli w danym akcie prawnym paragrafy pełnią funkcję podstawowej jednostki redakcyjnej, są numerowane w sposób ciągły w całym akcie prawnym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Paragraf 1. Albania jest republiką parlamentarną.

 (1.1) Moja siostra boi się, że rząd zniesie paragraf osiemdziesiąt dziewięć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈraɡraf, AS: paragraf

Wiktionary

Powiązane:

 przym. paragrafowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) §

Wiktionary


paragrafia

specyficzne zaburzenie umiejętności pisania polegające na pisaniu słów o podobnym brzmieniu zamiast właściwych


SJP.pl


paragrafowiec

statek, którego nośność została zwiększona zgodnie dopuszczonym prawem konstrukcyjnym; statek paragrafowy


SJP.pl


paragrafowy

→ paragraf


SJP.pl

Patrz:

paragraf

paragrafówka

gra książkowa polegająca na czytaniu opisów i dokonywaniu wyborów, z których każdy odsyła do danego paragrafu w książce; gra paragrafowa, gamebook


SJP.pl


paragram

zmiana znaczenia wyrazu przez zmianę litery, dokonana dla efektu humorystycznego, np. dalszy pomyślny rozbój


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zmiana znaczenia wyrazu przez niewielką modyfikację jego postaci dla efektu humorystycznego

Wiktionary

Paragram – gra słów wykorzystująca podobieństwo brzmieniowe wyrazów, polegająca na zmianie znaczenia wyrazu za pomocą zmiany sposobu zapisu; zwykle o zabarwieniu humorystycznym, np. "Nie rzucim ziemi, skąd nasz root" (u administratorów sieci); "półkownik" (film, który ze względów cenzuralnych przeleżał się na półce), "Raczek movie" (tytuł audycji Tomasza Raczka poświęconemu kinu w Radiu Nowy Świat).

Wikipedia


paragwaj

1. rzeka w Ameryce Południowej;
2. państwo w Ameryce Środkowej ze stolicą w Asunción; Republika Paragwaju


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. państwo w Ameryce Południowej;

 (1.2) geogr. hydron. rzeka w Ameryce Południowej, w środkowej części kontynentu; stanowi największy dopływ Parany

 (1.3) geogr. część wsi Tuczna w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie bialskim;

Wiktionary

Paragwaj, Republika Paragwaju (hiszp. "", República del Paraguay, Paraguái, Paraguái Tavakuairetã) – państwo śródlądowe w Ameryce Południowej, sąsiadujące z Argentyną, Boliwią i Brazylią.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podróżując przez Paragwaj, zebrał sporą kolekcję motyli.

 (1.2) Na terenie Argentyny rzeka Paragwaj wpada do Parany, stanowiąc jej największy dopływ.

 (1.3) Ciotka Dawida miała pole w Paragwaju.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈraɡvaj, AS: paragvai ̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paragwajczyk mos., Paragwajka ż.

 przym. paragwajski

 (1.3)

 rzecz. paragwajanin mos., paragwajanka ż.

Wiktionary


paragwajanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec miejscowości Paragwaj

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paragwaj mrz.

:: fż. paragwajanka ż.

Wiktionary


paragwajanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka miejscowości Paragwaj

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paragwaj mrz.

:: fm. paragwajanin mos.

 przym. paragwajski

Wiktionary


paragwajczyk

obywatel Paragwaju


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obywatel Paragwaju

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparaˈɡvajt͡ʃɨk, AS: paragvai ̯čyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paragwaj mrz.

:: fż. Paragwajka ż.

 przym. paragwajski

Wiktionary


paragwajka

obywatelka Paragwaju


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obywatelka Paragwaju

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparaˈɡvajka, AS: paragvai ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paragwaj mrz.

:: fm. Paragwajczyk mos.

 przym. paragwajski

Wiktionary


paragwajski

związany z Paragwajem


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do państwa Paragwaj

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Potentaci przemytu broni czynni są po stronie paragwajskiej, w granicznej Bahii Negra.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparaˈɡvajsʲci, AS: paragvai ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paragwaj m., Paragwajczyk m., Paragwajka ż., paragwajanka ż.

Wiktionary


paraheliotropiczny

przymiotnik od: paraheliotropizm; mający charakter paraheliotropizmu, odnoszący się do paraheliotropizmu, jego cech charakterystycznych lub podobny do paraheliotropizmu


SJP.pl


paraheliotropizm

zjawisko obracania się części roślin w kierunku miejsca, w którym promienie słoneczne docierają w najmniejszych ilościach


SJP.pl


parahormon

hormon odpowiadający za regulację hormonalną gospodarki wapniowo-fosforanowej w organizmie; parathormon, paratyreoidyna


SJP.pl


paraigrzyska

igrzyska, w których udział biorą sportowcy niepełnosprawni; igrzyska paraolimpijskie, paraolimpiada


SJP.pl


paraiguanodon

roślinożerny dinozaur z rodziny hadrozaurów; jaszczur maczugowaty, baktrozaur


SJP.pl


parakajakarka

→ parakajakarz


SJP.pl

Patrz:

parakajakarz

parakajakarstwo

kajakarstwo uprawiane przez osoby z niepełnosprawnościami


SJP.pl


parakajakarz

osoba z niepełnosprawnością uprawiająca kajakarstwo


SJP.pl


parakappacyzm

wada wymowy polegająca na zamianie głosek "k" i "ki" na "t" i "ti" (np. kura - tura)


SJP.pl


parakeratoza

patologiczne, niepełne rogowacenie naskórka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. patologiczne rogowacenie polegające na obecności jąder komórkowych w keratynocytach warstwy rogowej naskórka, gdzie fizjologicznie komórki są pozbawione jąder komórkowych;

Wiktionary

Parakeratoza (łac. "parakeratosis") – patologiczne rogowacenie polegające na obecności jąder komórkowych w keratynocytach warstwy rogowej naskórka, gdzie fizjologicznie komórki są pozbawione jąder komórkowych. Jest to związane ze skróceniem czasu przejścia keratynocytu (ang. turnover time) z warstwy podstawnej naskórka do warstwy rogowej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Parakeratoza pojawia się na przykład przy łuszczycy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparakɛraˈtɔza, AS: parakeratoza

Wiktionary


paraklet

rzadko: osoba broniąca, pocieszająca kogoś; obrońca, pocieszyciel, rzecznik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) rel. tytuł, przydomek Ducha Świętego;

Wiktionary

Paraklet (gr. "παρακλητος" 'obok wezwany') – termin techniczny, stosowany w sądownictwie wobec osoby wspomagającej, wezwanej do pomocy prawnej oskarżonego w procesie, obrońca, adwokat. "Parakletos" występował i przemawiał w imieniu oskarżonego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ja zaś będę prosił Ojca, a innego Parakleta da wam, aby z wami był na zawsze.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Duch Święty

Wiktionary


parakodyna

jedna z wielu pochodnych morfiny


SJP.pl


parakwat

organiczny związek chemiczny, stosowany jako herbicyd


SJP.pl

Parakwat (nazwa systematyczna: dichlorek 1,1’-dimetylo-4,4’-bipirydyniowy) – organiczny związek chemiczny, stosowany na masową skalę jako herbicyd.

Jest to czwartorzędowa sól amoniowa, najprostszy wiologen ("N,N"'-dialkilowa pochodna bipirydyny). Łatwo ulega redukcji do rodnikojonu, będącego prekursorem rodników nadtlenkowych, reagujących następnie z nienasyconymi lipidami błon komórkowych.

Wikipedia


paralaksa

1. w astronomii: kątowa zmiana położenia ciała niebieskiego na sferze niebieskiej zaszła w wyniku zmiany położenia obserwatora, odwrotnie proporcjonalna do odległości danego ciała, używana jako miara odległości;
2. w metrologii: pozorne przesunięcie wskazówki przyrządu mierniczego względem kreski podziałki, spowodowane patrzeniem nieprostopadłym do powierzchni podziałki;
3. w fotografii: niepokrywanie się obrazu widocznego przez celownik aparatu fotograficznego z obrazem tworzonym przez obiektyw


SJP.pl

Paralaksa (z gr. παράλλαξις) – efekt niezgodności różnych obrazów tego samego obiektu obserwowanych z różnych kierunków. W szczególności paralaksa odnosi się do jednoczesnego obserwowania obiektów leżących w różnych odległościach od obserwatora lub urządzenia obserwującego, a objawia się tym, że obiekty te na obu obrazach są oddalone od siebie o odmienną odległość kątową lub też nachodzą na siebie na tych obrazach w odmiennym stopniu.

Wikipedia


paralaktyczny

1. → paralaksa;
2. trójkąt paralaktyczny - sferyczny kąt na sklepieniu niebieskim, którego wierzchołkami są: biegun nieba, zenit i badane ciało niebieskie


SJP.pl


paralalia

specyficzne zaburzenie mowy polegające na myleniu wyrazów podobnie brzmiących


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. psych. objaw chorobowy polegający na mimowolnym myleniu wyrazów podobnie brzmiących

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mój kuzyn cierpi na paralalię.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparaˈlalʲja, AS: paralalʹi ̯a

Wiktionary


paraldehyd

ciekły polimer aldehydu octowego


SJP.pl

Paraldehyd – organiczny związek chemiczny, trimer aldehydu octowego, cykliczny eter. Po raz pierwszy został otrzymany przez Aleksandra Butlerowa w 1861 roku.

Powstaje w wyniku polimeryzacji aldehydu octowego pod wpływem kwasu siarkowego. Miesza się z wodą i rozpuszczalnikami organicznymi. Dawniej używany był jako środek uspokajający. Obecnie jest stosowany m.in. do produkcji barwników oraz jako rozpuszczalnik.

Wikipedia


paralek

środek zbliżony w swych właściwościach do właściwego lekarstwa, działający zwykle łagodnie leczniczo lub profilaktycznie, wytworzony najczęściej z surowców naturalnych; parafarmaceutyk


SJP.pl


paraleksja

zaburzenie mowy polegające na błędnym odczytywaniu wyrazów lub na zastępowaniu ich podczas czytania innymi podobnie brzmiącymi wyrazami


SJP.pl

Pa

Wikipedia


paralela

zestawienie cech analogicznych w rzeczach porównywalnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cechy podobne, analogiczne

 (1.2) zestawienie cech podobnych, analogicznych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paralelizm m., paralelność ż.

 przysł. paralelnie

 przym. paralelny

Wiktionary


paraleliczny

→ paralelizm


SJP.pl

Patrz:

paralelizm

paralelizm

1. jednoczesne występowanie, odbywanie się czegoś; jednoczesność, równoległość;
2. podobieństwo treści, kompozycji lub składni kilku części utworu, zdań lub wersów;
3. paralelizm psychofizyczny - harmonijne współistnienie duszy i ciała


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) równoczesne pojawianie się, występowanie dwóch lub więcej elementów podobnych do siebie w jakichś aspektach

 (1.2) liter. tożsamość lub zbieżność określonych elementów utworu literackiego pod względem treściowym, kompozycyjnym, składniowym itd.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • paralelizm (literatura)
  • paralelizm ewolucyjny – biologia
  • paralelizm kulturowy
  • paralelizm walutowy
  • dualizm

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Biblia obfituje w paralelizmy składniowe.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paralelność ż., paralela ż.

 przysł. paralelnie

 przym. paralelny

Wiktionary


paralelka

dawne zdrobnienie od: paralela (druga klasa w szkole o tym samym programie nauczania)


SJP.pl


paralelność

jednoczesne trwanie, występowanie czegoś z czymś innym, takim samym lub pod pewnym względem podobnym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest paralelne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paralelizm m., paralela ż.

 przym. paralelny

 przysł. paralelnie

Wiktionary


paralelny

jednocześnie zachodzący z czymś innym, takim samym lub pod pewnym względem podobnym


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) trwający, zachodzący jednocześnie z czymś innym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To wydarzenie było paralelne ze spaleniem tego budynku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparaˈlɛlnɨ, AS: paralelny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paralelność ż., paralela ż., paralelizm mrz.

 przysł. paralelnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) równorzędny, równoległy, analogiczny, równoczesny

Wiktionary


paralimpiada

potocznie: igrzyska paralimpijskie (paraigrzyska)


SJP.pl


paralimpijczyk

uczestnik igrzysk paralimpijskich


SJP.pl


paralimpijka

uczestniczka igrzysk paralimpijskich


SJP.pl


paralimpijski

igrzyska paralimpijskie - zawody sportowe dla osób z niepełnosprawnością fizyczną


SJP.pl


paralipomena

uzupełnienia, dodatki lub poprawki do jakiegoś tekstu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) książk. liter. teksty stanowiące późniejsze dodatki do tekstu głownego;

 (1.2) bibl. starotestamentowe Księgi Kronik; ;

Wiktionary

Paralipomena ( παραλειπόμενα "paraleipómena", dosł. „rzeczy pominięte”) – teksty lub fragmenty tekstów, będące albo uzupełnieniami, albo dodatkami do innych tekstów (zwykle rozpraw bądź utworów literackich), które pierwotnie zostały opuszczone, a w danej publikacji są uwzględnione, np. w postaci suplementu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie przekreślił ani jednego słowa z tego, co był przedtem napisał […]; przeciwnie nawet, w wydanych pod sam koniec życia paralipomenach poematu Batrachomyomachia wyszydza w wierszach smutną zaprawionych ironią, patryotyczne złudzenia, którym sam chwilowo a mimo woli ulegał.

Wiktionary


paralipsa

chwyt polegający na napomknieniu o przedmiocie w sposób szczególnie zwracający na niego uwagę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. figura retoryczna polegająca na zwróceniu uwagi na przedmiot wypowiedzi poprzez zapowiedź pominięcia go lub stwierdzenie, że nie jest on warty uwagi;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Murasaki Shikibu […] często posługuje się niedopowiedzeniami, niedomówieniami, aluzjami, paralipsami czy antycypacjami, pomijając pewne informacje lub jedynie zapowiadając je, tak aby móc wyjaśnić później.

Wiktionary


paraliteracki

podobny, zbliżony do literatury, ale pod pewnymi względami różny od literatury, jej funkcji, formy


SJP.pl


paralityczka

1. kobieta dotknięta paraliżem;
2. obraźliwe określenie na kobietę niezdarną, niezręczną, poruszającą się niezgrabnie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. kobieta sparaliżowana

 (1.2) obraź. o kobiecie niezgrabnie się poruszającej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paraliż m.

:: fm. paralityk m.

 czas. paraliżować ndk.

 przym. paralityczny

Wiktionary


paralityczny

przymiotnik od: paraliż; odnoszący się do paraliżu, związany w jakiś sposób z paraliżem, podobny do paraliżu, będący wynikiem wystąpienia paraliżu


SJP.pl


paralityk

1. osoba dotknięta paraliżem;
2. obraźliwe określenie na osobę niezdarną, niezręczną, poruszającą się niezgrabnie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) med. ktoś sparaliżowany

 (1.2) obraź. o kimś niezgrabnie się poruszającym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Marek ewangelista opisuje uzdrowienie paralityka w Kafarnaum.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paraliż m., paraliżowanie n., sparaliżowanie n.

:: fż. paralityczka ż.

 czas. paraliżować ndk., sparaliżować dk.

 przym. paralityczny

Wiktionary


paralizator

niewielkie urządzenie wytwarzające prąd elektryczny, służące do paraliżowania i obezwładniania przeciwnika; elektroszoker


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) elektr. niewielkie urządzenie wytwarzające prąd elektryczny, służące do paraliżowania i obezwładniania przeciwnika

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. paraliżowanie n., sparaliżowanie n., paralityczka ż., paralityk mos.

 czas. paraliżować ndk., sparaliżować dk.

 przym. paralityczny

 przysł. paralitycznie

Wiktionary


paraliż

1. utrata zdolności ruchowej spowodowana uszkodzeniem ośrodkowego lub obwodowego układu nerwowego;
2. niezdolność do działania lub funkcjonowania, zanik aktywności, niemoc


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) utrata możliwości ruchu spowodowana uszkodzeniem układu nerwowego

 (1.2) przen. niemożność działania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wtedy jedna strona twarzy wykrzywia się. To nie paraliż, to po prostu porażenie nerwu twarzowego. Ta choroba wywołana jest deficytem wapnia w organizmie.

 (1.2) Zgłoszeń było podobno tak wiele, że ich liczba groziła paraliżem policji, więc państwo wykazało się sprawnością legislacyjną i szybciutka nowela ustawy już obowiązuje.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈralʲiʃ, AS: paralʹiš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paralityk mos., paralityczka ż., paraliżowanie n., sparaliżowanie n.

 czas. paraliżować ndk., sparaliżować dk.

 przym. paralityczny

 przysł. paralitycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) porażenie, bezwład, bezwładność

Wiktionary


paraliżować

1. powodować, wywoływać paraliż, porażać;
2. hamować czyjąś działalność, powodować wewnętrzny chaos w czymś, krzyżować plany


SJP.pl

czasownik

 (1.1) utrudniać swobodne funkcjonowanie czegoś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paraliż m., paraliżowanie n., sparaliżowanie n., paralityczka ż., paralityk mos., paralizator mrz.

 czas. sparaliżować dk.

Wiktionary


paraliżyk

żartobliwie zdrobnienie od: paraliż


SJP.pl


paralogiczny

przymiotnik od: paralogizm; będący wynikiem paralogizmu, błędnego rozumowania prowadzącego do fałszywego wniosku, związany z paralogizmem, odnoszący się do paralogizmu lub jego skutków


SJP.pl


paralogizm

błędne rozumowanie prowadzące do fałszywego wniosku


SJP.pl

Paralogizm (z gr. "paralogismós" od "parálogos" 'niespodziewany, nierozsądny' od "para-" 'obok' i "logos" 'mowa, słowo, wypowiedź') – błędne rozumowanie prowadzące do fałszywego wniosku. Jest to wnioskowanie niepoprawne, w którym błąd popełniono nieświadomie albo bez zamiaru wprowadzenia kogoś w błąd. Termin ten odnosi się przede wszystkim do błędnych sylogizmów. Od paralogizmu odróżnia się sofizmat, błąd rozumowania popełniony świadomie.

Wikipedia


paraloid

rodzaj żywicy syntetycznej w postaci stałej, używanej jako spoiwo, utrwalacz lub impregnator


SJP.pl


paralotnia

rodzaj otwartego spadochronu, używanego w celach rekreacyjno-sportowych; glajd, paraglide, paraglajd, paraglajt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sport. rodzaj lotni o miękkim płacie nośnym, w formie zbliżonej do spadochronu

Wiktionary

Paralotnia, zwana też "glajtem" ( paraglide) lub "parapentem" – rodzaj szybowca o miękkim płacie nośnym (miękkopłat). Wywodzi się w prostej linii od tzw. spadochronów szybujących, od których odróżnia się dużo większą doskonałością i sterownością. Używana jest głównie do celów rekreacyjnych i sportowych (paralotniarstwo).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Latanie na paralotni daje poczucie bycia ptakiem, ale nie należy zapominać, że wszystkie gatunki ptaków wykorzystujących termikę, starannie omijają chmury.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparaˈlɔtʲɲa, AS: paralotʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paralotniarstwo n., paralotniarz m., paralotniarka ż.

 przym. paralotniowy, paralotniarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) glajt, parapent

Wiktionary


paralotniarka

→ paralotniarz


SJP.pl

Patrz:

paralotniarz

paralotniarski

→ paralotniarstwo, → paralotniarz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) przym. od paralotniarstwo

Wiktionary

Patrz:

paralotniarstwo, → paralotniarz

Przykłady

 (1.1) Marzę o zimowej turystyce w Tatrach, i o ski-touringu (wyobrażam sobie kompletnie puste Beskidy i spokojny marsz na nartach w zimie od schroniska do schroniska w pustce i spokoju). Mam również niezłomny zamiar zrobić kurs paralotniarski - ale to już trochę offtopic…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparalɔtʲˈɲarsʲci, AS: paralotʹńarsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paralotniarstwo n., paralotnia ż., paralotniarz m., paralotniarka ż.

 przym. paralotniowy

Wiktionary


paralotniarstwo

latanie na paralotni; paraglajding, paragliding


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) sport.sport i forma rekreacji polegająca na lataniu przy użyciu paralotni:

Wiktionary

Paralotniarstwo – sport i forma rekreacji polegająca na lataniu przy użyciu paralotni. Jest jednym z najpopularniejszych (szczególnie w Europie i Ameryce Południowej) sportów lotniczych. Paralotniarstwo jest często mylone z lotniarstwem. Zasadniczą różnicą jest brak sztywnych elementów konstrukcyjnych w paralotni.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌparalɔtʲˈɲarstfɔ, AS: paralotʹńarstfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paralotnia ż., paralotniarz m., paralotniarka ż.

 przym. paralotniarski, paralotniowy

Wiktionary


paralotniarz

osoba uprawiająca paralotniarstwo, latająca na paralotni; paraglajciarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek uprawiający paralotniarstwo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paralotnia ż., paralotniarstwo n.

 przym. paralotniarski, paralotniowy

Wiktionary


paralotniowy

→ paralotnia


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z paralotnią, dotyczący paralotni

Wiktionary

Patrz:

paralotnia

Powiązane:

 rzecz. paralotnia ż., paralotniarz m., paralotniarka ż., paralotniarstwo n.

 przym. paralotniarski

 przysł. paralotniarsko

Wiktionary


paramagnetyczny

przymiotnik od: paramagnetyzm; odnoszący się do paramagnetyzmu, ulegający paramagnetyzmowi, typowy, charakterystyczny dla paramagnetyzmu


SJP.pl


paramagnetyk

ciało, wewnątrz którego powstaje słabe oddziaływanie magnetyczne, w wyniku którego ciało to magnesuje się w kierunku zgodnym z kierunkiem magnesowania pola oddziałującego na nie


SJP.pl


paramagnetyzm

zjawisko powstawania słabych oddziaływań magnetycznych wewnątrz jakiegoś ciała, w wyniku którego ciało magnesuje się w kierunku zgodnym z kierunkiem magnesowania pola oddziałującego na to ciało


SJP.pl

Paramagnetyzm – zjawisko magnesowania się makroskopowego ciała w zewnętrznym polu magnetycznym w kierunku zgodnym z kierunkiem pola zewnętrznego. Substancje wykazujące takie własności to paramagnetyki. Są one przyciągane przez magnes, jednak znacznie słabiej niż ferromagnetyki. W niezbyt niskich temperaturach oraz dla niezbyt silnych pól magnetycznych paramagnetyki wykazują liniową zależność namagnesowania od pola zewnętrznego, co wyraża wzór:

Wikipedia


paramaribczyk

mieszkaniec Paramaribo (stolicy Surinamu)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Paramaribo

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparãmaˈrʲipt͡ʃɨk, AS: parãmarʹipčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paramaribo n.

:: fż. paramaribka ż.

 przym. paramaribski

Wiktionary


paramaribka

mieszkanka Paramaribo (stolicy Surinamu)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Paramaribo

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparãmaˈrʲipka, AS: parãmarʹipka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paramaribo

:: fm. paramaribczyk mos.

 przym. paramaribski

Wiktionary


paramaribo

stolica Surinamu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto, stolica Surinamu;

 (1.2) geogr. adm. dystrykt Surinamu, w północnej części kraju, obejmujący miasto Paramaribo (1.1);

Wiktionary

Paramaribo, nazywane także Parbo – stolica Surinamu, położona nad rzeką Surinam, na wybrzeżu Oceanu Atlantyckiego.

W 2002 roku zabytkowe centrum Paramaribo zostało wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌparãmaˈrʲibɔ, AS: parãmarʹibo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paramaribczyk m., paramaribka ż.

 przym. paramaribski

Wiktionary


paramaribski

przymiotnik od: Paramaribo (stolica Surinamu)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do miasta Paramaribo

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparãmaˈrʲipsʲci, AS: parãmarʹipsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paramaribo n., paramaribczyk m., paramaribka ż.

Wiktionary


paramedycyna

metody leczenia schorzeń sposobami nieuznawanymi przez oficjalną medycynę; medycyna alternatywna, medycyna niekonwencjonalna


SJP.pl


paramedyczka

→ paramedyk


SJP.pl

Patrz:

paramedyk

paramedyczny

przymiotnik od: paramedycyna; odnoszący się do paramedycyny, typowy, charakterystyczny dla paramedycyny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z paramedycyną, dotyczący paramedycyny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paramedycyna ż., paramedyk m.

 przysł. paramedycznie

Wiktionary


paramedyk

1. osoba zajmująca się paramedycyną - leczeniem chorób metodami nieuznawanymi przez oficjalną medycynę; uzdrawiacz;
2. osoba należąca do personelu medycznego, wykonująca czynności nie wymagające kwalifikacji wyższych niż podstawowe w opiece nad chorymi, np. sanitariusz


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ratownik medyczny
  • Osoba parająca się paramedycyną

Wikipedia


parament

1. szata liturgiczna;
2. dawne określenie na ogół sprzętów kościelnych


SJP.pl


parametr

1. wielkość występująca we wzorach i wyrażeniach matematycznych, która w zależności od rozpatrywanego przypadku może być stałą lub zmienną;
2. wielkość, osiągi dla danego procesu, urządzenia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. mat. fiz. wielkość charakteryzująca właściwości czegoś (np. równania, rozkładu, urządzenia, procesu technologicznego, materiału, itp.)

 (1.2) inform. wartość lub zmienna przekazywana do podprogramu podczas jego wywoływania, pozwalająca na sterowanie jego zachowaniem lub uzyskanie jego wyników;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • parametr w matematyce
  • parametr w automatyce
  • parametr w informatyce
    • parametr formalny
    • parametr aktualny
  • parametr w statystyce
    • parametr położenia
    • parametr skali
    • parametr kształtu
  • parametr w fizyce
    • parametr heterogeniczności
    • parametr Coriolisa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dobór optymalnych parametrów procesu ma decydujący wpływ na jakość uzyskanego materiału.

 (1.1) W równaniu ax^2+bx+c=0 liczba rozwiązań zależy od parametrów a,b,c.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈrãmɛtr̥, AS: parãmetr̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parametryzacja ż.

 czas. ndk. parametryzować, dk. sparametryzować

 przym. parametryczny

Wiktionary


parametryczny

przymiotnik od: parametr; charakteryzujący parametr, związany z parametrem, odnoszący się do parametru


SJP.pl


parametryzacja

zastępowanie wartości uproszczonymi parametrami w modelach komputerowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mat. fiz. techn. określenie czegoś za pomocą parametrów

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • – w matematyce.
  • parametryzacja – w robotyce.
  • parametryzacja – w programowaniu.
  • parametr

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. parametr mrz.

 czas. parametryzować

Wiktionary


parametryzować

zastępować wartości uproszczonymi parametrami w modelach komputerowych


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. sparametryzować)

 (1.1) charakteryzować, opisując za pomocą pewnych wyrażanych liczbowo wartości

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) My normalnie ruch parametryzujemy czasem — tj. położenie jest funkcją czasu, jednego parametru, a więc mogę np. powiedzieć, gdzie w kolejnych chwilach znajduje się spadające jabłko albo przemieszczający się samochód.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparãmɛtrɨˈzɔvat͡ɕ, AS: parãmetryzovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parametr mrz., parametryzacja ż.

 czas. sparametryzowac dk.

Wiktionary


paramilitarność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest paramilitarne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. paramilitarny

 przysł. paramilitarnie

Wiktionary


paramilitarny

funkcjonujący na sposób zbliżony do wojskowego


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) zorganizowany na wzór wojskowy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparãmʲilʲiˈtarnɨ, AS: parãmʹilʹitarny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paramilitarność ż., paramilitaryzacja ż.

Wiktionary


paramilitaryzacja

tworzenie i funkcjonowanie oddziałów lub organizacji mających charakter wojskowy, ale formalnie nie wchodzących w skład sił wojskowych


SJP.pl


paramimia

zaburzenie psychiczne polegające na braku związku między przeżyciami a ekspresją uczuć, np. nieadekwatne reakcje mimiczne


SJP.pl


paramita

w buddyzmie: praktyka lub cnota pozwalająca na osiągnięcie oświecenia i przejście do nirwany


SJP.pl

Paramita (skt. pāramitā पारमिता; chiń. boluomi(duo) 婆羅蜜(多); kor. paramil(t'a) 바라밀(타); jap. harami(ta); wiet. ba-la-mật(-đa)) czyli „przekroczenie", „wyjście poza", „osiągnięcie drugiego brzegu": w buddyzmie praktyka bądź cnota pozwalająca na osiągnięcie oświecenia i przejście do nirwany.

Wikipedia


paramnezja

zaburzenia w odtwarzaniu pamięci polegające na przyjmowaniu nowych zjawisk i sytuacji jako znanych lub pojawianiu się fałszywych wspomnień, w których zdarzenia zmyślone mieszają się z prawdziwymi


SJP.pl


paramo

formacja roślinna na płaskowyżach północnych Andów


SJP.pl

Pa

Wikipedia


paramorfoza

proces, podczas którego w wyniku zmiany budowy wewnętrznej minerału bez zmiany jego postaci zewnętrznej i składu chemicznego powstaje nowy twór krystaliczny


SJP.pl

Paramorfoza – rodzaj pseudomorfozy utworzonej przez odmianę polimorficzną tej samej substancji chemicznej, bardziej trwałą w danych warunkach. Substancja zachowuje swój dotychczasowy kształt i skład chemiczny, lecz zmienia swoją budowę wewnętrzną.

Wikipedia


parampampam

wykrzyknik

 (1.1) onomatopeja imitująca głośną rytmiczną muzykę

Wiktionary


paramylon

substancja zapasowa pierwotniaków zaliczanych do rzędu Euglenida, zbliżona budową do skrobi


SJP.pl

Paramylon – polisacharyd występujący jako substancja zapasowa w komórkach euglenin. Jest polimerem złożonym z reszt glukozy połączonych wiązaniem β 1-3 glikozydowym. Kształt ziaren jest silnie zróżnicowany u poszczególnych gatunków i może być wykorzystywany do określenia przynależności taksonomicznej euglenin. W syntezę polisacharydu zaangażowane są zarówno chloroplasty, jak i mitochondria, a ziarna powstają w systemie błon pomiędzy tymi organellami.

Wikipedia


paramythia

utwór pocieszający potencjalnych odbiorców w pewnych kwestiach lub zawierający wezwanie do odpowiedniego postępowania, zazwyczaj moralnie wartościowego, dobrego


SJP.pl

Paramythia ( παραμυθία „zachęta, łagodne upomnienie; pocieszenie, ukojenie”) – gatunek literacki obejmujący utwory, które zawierają napomnienie oraz pouczenie moralne, a także słowa zachęty i otuchy. Utwór ten pozostaje w ścisłym związku z takimi gatunkami literatury dydaktycznej, jak przypowieść czy apolog, jako że on również opiera się na jakiejś przykładowej historii.

Wikipedia


parana

1. dawniej: łączyć, kojarzyć coś z czymś;
2. parać się - zajmować się czymś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w Ameryce Południowej; płynie przez terytorium Brazylii, Paragwaju i Argentyny;

 (1.2) geogr. adm. stan położony na południu Brazylii;

 (1.3) geogr. miasto we wschodniej Argentynie, na lewym brzegu rzeki Parany (1.2);

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Parana – rzeka w Ameryce Południowej
  • Parana – stan w Brazylii
  • Parana – miasto w Argentynie
  • Parana – miasto w Brazylii
  • „Paraná” – brazylijski niszczyciel typu Pará z początku XX wieku i okresu I wojny światowej
  • Paraná Clube – brazylijski klub piłkarski

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na terenie Argentyny rzeka Paragwaj wpada do Parany, stanowiąc jej największy dopływ.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Parańczyk mos., Paranka ż.

 przym. parański

Wiktionary


paranauka

coś podobnego do nauki, zawierającego elementy charakterystyczne dla nauki, ale nie będące nauką w rozumowaniu naukowców, zazwyczaj ze względu na elementy, których nie można w doświadczalny sposób dowieść, potwierdzić; quasi-nauka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dziedzina wiedzy przypominająca pod pewnymi względami naukę, lecz nieuznawana przez naukowców;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rzecz w tym, że wszystkie te modne dziś programy (…) to mieszanina komercji, plotkarstwootkarstwa, pseudoinformacji, paranauki, astrologii i wszelakich dziwactw.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paranaukowość ż.

 przym. paranaukowy

 przysł. paranaukowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pseudonauka

Wiktionary


paranaukowy

→ paranauka


SJP.pl

Patrz:

paranauka

parandowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Parandowski (1895-1978) – pisarz
  • Piotr Parandowski (1944-2012) – archeolog
  • Zbigniew Parandowski (1929-2017) – architekt

Wikipedia


parandża

tradycyjny długi płaszcz noszony przez kobiety z ludu w Afganistanie, Tadżykistanie i Uzbekistanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) długi płaszcz zakrywający całe ciało, noszony przez kobiety w islamie

Wiktionary


paraneuron

jedna z komórek budujących gruczoły wewnętrzne


SJP.pl


parang

maczeta malajska


SJP.pl


paranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|parać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. parać ndk.

Wiktionary


paranoiczka

1. kobieta chora na paranoję, dotknięta paranoją;
2. potoczne, czasem także żartobliwe określenie na kobietę szaloną, nieliczącą się z niebezpieczeństwami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. kobieta cierpiąca na paranoję

 (1.2) przen. pot. kobieta zachowująca się niedorzecznie i obsesyjnie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paranoja ż.

:: fm. paranoik m.

 przym. paranoiczny, paranoidalny

 przysł. paranoicznie

Wiktionary


paranoicznie

przysłówek

 (1.1) w sposób paranoiczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paranoik m., paranoiczka ż., paranoja ż.

 przym. paranoiczny, paranoidalny

Wiktionary


paranoiczny

→ paranoja; paranoidalny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) med. psych. związany z paranoją, charakterystyczny dla paranoi

 (1.2) przen. niedorzeczny i obłędny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paranoja ż., paranoik m., paranoiczka ż.

 przym. paranoidalny

 przysł. paranoicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) paranoidalny, niedorzeczny, absurdalny

Wiktionary


paranoidalnie

przysłówek

 (1.1) w sposób paranoidalny, podobny jak w paranoi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Emocjonalna potrzeba przystosowania sprawia, że osoba łyka bezmyślnie naukę i ślepo i paranoidalnie w nią wierzy…

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paranoidalność ż.

 przym. paranoidalny

Wiktionary


paranoidalność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co paranoidalne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. paranoidalny

 przysł. paranoidalnie

Wiktionary


paranoidalny

→ paranoja; paranoiczny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) med. psych. mający pewne cechy paranoi, podobny do paranoi

 (1.2) przen. niedorzeczny, absurdalny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Faktycznie okazało się, że Peter cierpi na schizofrenię paranoidalną, na którą był już leczony w USA, Danii i trzech szwedzkich szpitalach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparãnɔjiˈdalnɨ, AS: parãnoi ̯idalny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paranoja ż., paranoik m., paranoiczka ż., paranoidalność ż.

 przym. paranoiczny

 przysł. paranoicznie, paranoidalnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) paranoiczny

Wiktionary


paranoik

1. osoba chora na paranoję, dotknięta paranoją;
2. potocznie: szaleniec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) med. chory cierpiący na paranoję

 (1.2) przen. pot. człowiek zachowujący się niedorzecznie i obsesyjnie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paranoja ż.

:: fż. paranoiczka ż.

 przym. paranoiczny, paranoidalny

 przysł. paranoicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) szaleniec

Wiktionary


paranoja

1. choroba psychiczna charakteryzująca się silnie rozbudowanymi i spójnymi urojeniami; obłęd;
2. potocznie: coś niedorzecznego, pozbawionego sensu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. psych. choroba psychiczna charakteryzująca się występowaniem urojeń o różnym podłożu;

 (1.2) przen. pot. sytuacja absurdalna, niedorzeczna

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zdaniem psychologów, Ola jest o krok od paranoi - przestaje bowiem rozróżniać fikcję od faktów i żyje w pełnym zła świecie, który sama sobie wykreowała.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paranoik m., paranoiczka ż.

 przym. paranoiczny, paranoidalny

 przysł. paranoicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) obłęd, obsesja

 (1.2) obłęd, absurd, niedorzeczność, nonsens

Wiktionary


paranormalium

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zjawisko paranormalne lub przedmiot związany z parapsychologiąfakt.

Wiktionary


paranormalność

→ paranormalny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co paranormalne

Wiktionary

Patrz:

paranormalny

Powiązane:

 przym. paranormalny

 przysł. paranormalnie

Wiktionary


paranormalny

trudny lub niemożliwy do wytłumaczenia, sprzeczny z powszechnie przyjętymi prawami, zasadami


SJP.pl


parantela

1. książkowo: związek rodzinny oparty na pokrewieństwie lub powinowactwie; koligacja;
2. krewni i powinowaci należący do jednego, tego samego rodu


SJP.pl


parantetyczny

→ paranteza; parentetyczny


SJP.pl


paranteza

zdanie wtrącone wyjaśniające lub uzupełniające kontekst przez dodanie jakiegoś szczegółu; parenteza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. wtrącenie, wyjaśnienie, uzupełnienie ujęte w treści w nawiasie;

Wiktionary

Powiązane:

 przym. parantetyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parenteza

Wiktionary


parantodon

rodzaj dinozaura z infrarzędu stegozaurów


SJP.pl

Pa

Wikipedia


parantrop

dwunożna, kopalna i najprawdopodobniej roślinożerna małpa człekokształtna zaliczana do australopiteków


SJP.pl

Parantrop ("Paranthropus") – wymarły rodzaj ssaków naczelnych z podrodziny Homininae w obrębie podrodziny człowiekowatych (Hominidae); były masywniejsze od australopiteków, sklasyfikowane jako archaiczny typ człowiekowatych. Prawdopodobnie stanowiły boczną gałąź, nie prowadzącą do linii "Homo". Pomimo że miały większą twarz, szczęki i zęby, ich mózg i ciało były tylko nieznacznie większe od pozostałych australopiteków. Były przystosowane do spożywania twardej żywności roślinnej.

Wikipedia


paraolimpiada

olimpiada, w której udział biorą sportowcy niepełnosprawni; paraigrzyska


SJP.pl


paraolimpijczyk

osoba niepełnosprawna, biorąca udział w paraolimpiadzie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) sport. zawodnik startujący na paraolimpiadzie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparaɔlʲĩmˈpʲijt͡ʃɨk, AS: paraolʹĩmpʹii ̯čyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paraolimpiada ż.

:: fż. paraolimpijka ż.

 przym. paraolimpijski, olimpijski

Wiktionary


paraolimpijka

→ paraolimpijczyk


SJP.pl

Patrz:

paraolimpijczyk

paraolimpijski

→ paraolimpiada


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z paraolimpiadą, dotyczący paraolimpiady

Wiktionary

Patrz:

paraolimpiada

Przykłady

 (1.1) Są zawodnicy, którzy potrafią wygrywać na zawodach zarówno paraolimpijskich, jak i olimpijskich.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparaɔlʲĩmˈpʲijsʲci, AS: paraolʹĩmpʹii ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paraolimpiada ż., paraolimpijczyk m., paraolimpijka ż.

 przym. olimpijski

Wiktionary


parapareza

częściowe porażenie mięśni ruchowych; niedowład


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. zob. niedowład poprzeczny.;

Wiktionary

Parapareza – niedowład (poprzeczny) obu kończyn dolnych o charakterze spastycznym lub wiotkim. Spowodowany jest najczęściej uszkodzeniem rdzenia kręgowego.

Wikipedia


parapaństwo

państwo nieuznawane; quasi-państwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) państwo nieuznawane przez inne państwa

Wiktionary


parapecik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od parapet

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie parapet, lecz tylko mały parapecik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parapet m.

Wiktionary


parapent

przestarzale: paralotnia; paraglajt, paraglajd, glajt, glajd, paraglide


SJP.pl


parapet

1. odpowiednio obrobiony kawałek deski, blachy, kamienia itp., umieszczony poziomo poniżej okna wewnątrz lub na zewnątrz pomieszczenia; podokiennik;
2. część okopu, nasyp ziemny chroniący przed pociskami nieprzyjaciela, stanowiący również podparcie obsługiwanej broni; przedpiersie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fragment deski lub innego tworzywa umieszczony poziomo tuż pod oknem na zewnątrz lub wewnątrz pomieszczenia

 (1.2) hist. archit. wojsk. w fortyfikacjach: mur lub nasyp, biegnący szczytem wałów od strony zewnętrznej, osłaniający chodnik straży

Wiktionary

Parapet – poziome wykończenie ściany pod oknem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Moja mama lubi stawiać doniczki z kwiatkami na parapecie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈrapɛt, AS: parapet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parapetówa ż., parapetówka ż.

:: zdrobn. parapecik m.

 przym. parapetowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) podokiennik; reg. śl. fynsterbret

 (1.2) przedpiersie, nadwałek

Wiktionary


parapetowy

→ parapet


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z parapetem, dotyczący parapetu

Wiktionary

Patrz:

parapet

Powiązane:

 rzecz. parapet m., parapetówka ż.

Wiktionary


parapetówa

potocznie: przyjęcie z alkoholem organizowane z okazji wprowadzenia się do nowego mieszkania; parapetówka, zasiedliny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zgrub. od parapetówka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Postanowiliśmy urządzić parapetówę w piątek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparapɛˈtuva, AS: parapetuva

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parapet mrz., parapetówka ż.

Wiktionary


parapetówka

potocznie: przyjęcie z alkoholem organizowane z okazji wprowadzenia się do nowego mieszkania; parapetówa, zasiedliny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. impreza z okazji wprowadzenia się do nowego domu/mieszkania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Idziemy na parapetówkę do Kowalskich i nie wiemy, co im kupić na nowe mieszkanie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparapɛˈtufka, AS: parapetufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parapet m., parapetówa ż.

 przym. parapetowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parapetówa, osiedliny, zasiedliny

Wiktionary


parapetówkowy

→ parapetówka


SJP.pl

Patrz:

parapetówka

parapitek

kopalna małpa wąskonosa


SJP.pl


paraplegia

symetryczne porażenie dwóch kończyn, najczęściej dolnych, spowodowane uszkodzeniem rdzenia kręgowego na różnych poziomach lub uszkodzeniem mózgu; porażenie dwukończynowe


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. porażenie dwóch kończyn spowodowane urazem rdzenia kręgowego na różnych poziomach lub mózgu;

Wiktionary

Paraplegia – upośledzenie funkcji motorycznych i/lub czuciowych kończyn dolnych w wyniku urazu rdzenia kręgowego na odcinku piersiowym, lędźwiowym lub też krzyżowym kręgosłupa człowieka.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌparaˈplɛɟja, AS: parapleǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paraplegik m., paraplegiczka ż.

 przym. paraplegiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) porażenie poprzeczne

Wiktionary


paraplegiczka

kobieta dotknięta porażeniem obu kończyn dolnych spowodowanym uszkodzeniem rdzenia kręgowego na różnych poziomach lub uszkodzeniem mózgu


SJP.pl


paraplegiczny

przymiotnik od: paraplegia; podobny do porażenia obu kończyn dolnych, charakteryzujący takie porażenie lub w jakiś inny sposób z nim związany


SJP.pl


paraplegik

osoba z porażeniem obu kończyn dolnych (dwukończynowym)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) med. człowiek cierpiący na paraplegię

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paraplegia ż.

Wiktionary


paraplegio

forma rzeczownika.

 (1.1) W. od: paraplegia

Wiktionary


parapodatek

w ekonomii: obciążenie fiskalne w nieopodatkowanej postaci, zbliżone pod względem formy i celu poboru do podatku


SJP.pl


parapodatkowy

→ parapodatek


SJP.pl

Patrz:

parapodatek

parapodium

1. urządzenie rehabilitacyjne pomagające utrzymać stabilną pozycję stojącą;
2. narząd ruchu większości przedstawicieli pierścienic prowadzących przydenny tryb życia w morzach lub oceanach; pranóże


SJP.pl

Zobacz też: "Parapodium" – rodzaj roślin z rodziny toinowatych.

Parapodium, przynóże, pranóże – parzysty, boczny, umięśniony wyrostek występujący na każdym segmencie tułowiowym u wieloszczetów. Pełni funkcje lokomotoryczne, a u niektórych gatunków również zmysłowe lub oddechowe. Parapodia są zwykle dwugałęziste (wyróżnia się gałąź grzbietową oraz brzuszną) i dodatkowo zaopatrzone w pęczki chitynowych szczecinek (a niekiedy także w wąski czuciowe).

Wikipedia


parapsychiczny

taki, który jest powiązany ze zdolnościami psychicznymi i nie został w pełni wyjaśniony przez naukę


SJP.pl


parapsycholog

specjalista z dziedziny psychologii, zajmujący się badaniem zjawisk psychicznych, których charakter nie został jeszcze w pełni wyjaśniony przez naukę


SJP.pl


parapsychologia

dziedzina psychologii zajmująca się badaniem zjawisk psychicznych, których charakter nie został jeszcze w pełni wyjaśniony przez naukę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dziedzina badań zajmująca się zjawiskami psychicznymi, których charakter nie został jeszcze w pełni wyjaśniony przez naukę;

Wiktionary

Parapsychologia ( παρα- – „przy”, „obok”, „poza czymś”) – dziedzina pseudonauki lub paranauki badająca rzekome zjawiska psychiczne, wywołane przez siły, zdające się posiadać charakter inteligentny lub przez nieznane moce utajone w umyśle ludzkim, która zajmuje się zjawiskami paranormalnymi.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌparapsɨxɔˈlɔɟja, AS: parapsyχoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parapsycholog mos.

 przym. parapsychologiczny

Wiktionary


parapsychologiczny

przymiotnik od: parapsychologia; odnoszący się do badań nad zjawiskami psychicznymi, które nie zostały w pełni wyjaśnione przez naukę, związany z tymi badaniami lub nauką zajmującą się takimi badaniami


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) psych. związany z parapsychologią, dotyczący parapsychologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parapsychologia ż., parapsycholog mos. / ż.

Wiktionary


parapsycholożka

→ parapsycholog


SJP.pl

Patrz:

parapsycholog

parareligijny

zbliżony charakterem do religijnego


SJP.pl


pararędzina

gleba uboga w składniki mineralne, które w wyniku nadmiernej eksploatacji zostały wypłukane


SJP.pl


parasang

staroperska, a później także starogrecka miara wyrażająca odległość między poszczególnymi punktami w terenie; mila perska, parasanga


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) metrol. zob. parasanga.

Wiktionary


parasanga

staroperska, a później także starogrecka miara wyrażająca odległość między poszczególnymi punktami w terenie; mila perska, parasang


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) metrol. miar. starożytna perska miara odległości, przejęta także przez starożytnych Greków, u Herodota odpowiadała 30 stadionom (ok. 5,5 km);

Wiktionary

Parasanga lub parasang – starożytna perska miara odległości, która została także przejęta przez starożytnych Greków.

Wikipedia


parascenium

1. garderoba aktorów;
2. boczne skrzydła dobudowane do sceny, które służyły za przejścia na orchestrę w starożytnym teatrze greckim


SJP.pl


paraselene

ujęcie bądź fotografia słońca lub rzadziej księżyca z pierścieniowatymi rozbłyskami


SJP.pl


parasocjalny

odnoszący się do jednostronnych, wyobrażonych relacji odbiorcy mediów (np. widz, słuchacz, internauta) z osobami publicznymi, celebrytami, influencerami lub postaciami fikcyjnymi; paraspołeczny


SJP.pl


parasol

1. osłona z tkaniny rozpiętej na składanych drutach przymocowanych do pręta, chroniąca przed deszczem lub słońcem;
2. w lotnictwie: jednopłat, którego płat nośny umieszczony jest nad kadłubem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przyrząd składający się z laski i czaszy, używany do ochrony przed deszczem

 (1.2) przyrząd jak parasol (1.1) do ochrony przed słońcem

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) środ. dla tarnobrzeżan i okolicznych mieszkańców: mieszkaniec lewego brzegu Wisły, szczególnie Sandomierza;

Wiktionary

Parasol (wł. "parasole" – dosłownie „słońcochron”) – przedmiot chroniący przed deszczem, słońcem lub śniegiem. Składa się z dwóch części: rączki oraz usztywnionego kawałka materiału, najczęściej o kształcie wielokąta foremnego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Chyba będzie padać, weź parasol.

 (1.2) Usiądźmy pod tym parasolem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈrasɔl, AS: parasol

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parasolka ż., parasolnik m., parasolnictwo n.

 przym. parasolowy, parasolkowy, parasolowaty, parasolniczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parasol przeciwdeszczowy; gw. Górny Śląsk paryzol

 (1.2) parasol przeciwsłoneczny; gw. Górny Śląsk paryzol

Wiktionary


parasolarz

osoba zajmująca się robieniem lub naprawianiem parasoli i parasolek; parasolnik


SJP.pl


parasoleczka

zdrobnienie od: parasolka


SJP.pl


parasolka

parasol damski, zwykle mniejszy od męskiego i ozdobny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mały, rozkładany parasol dla kobiet

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • parasolka – potoczne określenie lekkiego, łatwo składanego wózka dziecięcego
  • parasol – przedmiot chroniący przed deszczem, słońcem lub śniegiem
  • parasolka – rodzaj grzybów z rodziny kruchaweczkowatych
  • Parasolka – miejscowość w województwie łódzkim
  • Parasolka – obraz olejny Francisco Goi

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie wzięłam parasolki i zaskoczył mnie deszcz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparaˈsɔlka, AS: parasolka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parasol, parasolnik, parasolnictwo

 przym. parasolkowy, parasolowy, parasolowaty, parasolniczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parasol

Wiktionary


parasolkowaty

podobny do parasolki, przypominający parasolkę lub jej część, charakterystyczny dla parasolki lub jej przeznaczenia


SJP.pl


parasolkowy

→ parasolka


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z parasolką, dotyczący parasolki

Wiktionary

Patrz:

parasolka

Powiązane:

 rzecz. parasol mos./mrz., parasolka ż.

Wiktionary


parasolnictwo

rzemiosło, którym trudnią się osoby robiące lub naprawiające parasole i parasolki


SJP.pl


parasolniczka

→ parasolnik


SJP.pl

Patrz:

parasolnik

parasolniczy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z parasolnictwem, dotyczący parasolnictwa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parasolnictwo n., parasol mos./mrz.

Wiktionary


parasolnik

osoba zajmująca się robieniem lub naprawianiem parasoli i parasolek; parasolarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przedmiot służący do przechowywania parasoli

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) osoba zajmująca się wyrobem parasoli

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (3.1) mykol. czubajka kania

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • parasolnik – przyrząd do przechowywania parasoli
  • parasolnik – osoba zajmująca się wyrobem parasoli
  • parasolnik (Diphylleia) – rodzaj roślin z rodziny berberysowatych
  • Parasolnik – pseudonim Czesława Bulczyńskiego, barwnej sopockiej osobowości
  • parasolnik - inna nazwa grzyba Czubajka kania

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ten parasolnik właśnie sam się przewrócił.

 (2.1) Parasolnik jest w tych czasach zawodem wymarłym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parasol mrz., parasolka ż., parasolnictwo n.

 przym. parasolowy, parasolkowy, parasolowaty, parasolniczy

Wiktionary


parasolowaty

podobny do parasola, przypominający parasol lub jego część, charakterystyczny dla parasola bądź jego przeznaczenia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przypominający parasol, mający kształt parasola

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parasolnik mos./mrz., parasol, parasolka, parasoleczka

 przysł. parasolowato

Wiktionary


parasolowy

→ parasol


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący parasola

Wiktionary

Patrz:

parasol

Powiązane:

 rzecz. parasol mrz., parasolka ż., parasolnik mos./mrz.

Wiktionary


parasomnia

zaburzenie snu


SJP.pl

Parasomnia – grupa zaburzeń, polegających na występowaniu w trakcie snu lub przy wybudzaniu się nieprawidłowych bądź niepożądanych zachowań. Nazwa "parasomnia" wywodzi się ze zbitki grecko-łacińskiej: "para" (odbiegający od) i "somnus" (sen).

Do parasomnii zalicza się somnambulizm, lęki nocne, koszmary senne, bruksizm.

Wikipedia


parasomnie

ogół zaburzeń snu o mniej (np. mówienie przez sen, koszmary nocne) lub bardziej (lunatyzm) zaawansowanym przebiegu wynikającym ze stopnia niedoczynności lub nadczynności części autonomicznego układu nerwowego


SJP.pl


parasport

sport uprawiany przez osoby z niepełnosprawnościami


SJP.pl


paraspołeczny

odnoszący się do jednostronnych, wyobrażonych relacji odbiorcy mediów (np. widz, słuchacz, internauta) z osobami publicznymi, celebrytami, influencerami lub postaciami fikcyjnymi; parasocjalny


SJP.pl


parastezja

przejściowy paraliż części ciała lub powierzchni skóry


SJP.pl


parasympatyczny

stanowiący część autonomicznego układu nerwowego działającego zazwyczaj przeciwstawnie w stosunku do układu współczulnego nazywanego na przemian sympatycznym


SJP.pl


parasympatykolityczny

przeznaczony na leczenie schorzeń układu nerwowego przywspółczulnego, używany w leczeniu tych schorzeń albo charakterystyczny dla tych schorzeń


SJP.pl


parasympatykotonia

wzmożona czynność przywspółczulnego układu nerwowego; wagotonia


SJP.pl


parasympatykotoniczny

odznaczający się przewagą układu nerwowego przywspółczulnego nad układem nerwowym współczulnym


SJP.pl


parasza

fragment Pięcioksięgu odczytywany w synagodze podczas świąt, dni postu, początku nowego miesiąca księżycowego oraz w szabat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) środ. więz. kubeł (rzadziej beczka lub kadź) w celi więziennej, służące do załatwiania potrzeb fizjologicznych i przetrzymywania innych nieczystości

 (1.2) środ. więz. rzad. zawartość paraszy (1.1);

Wiktionary

Parasza, Parashat HaShavua z hebrajskiego: פָּרָשַׁת הַשָּׁבוּעַ, inaczej parsza – fragment Pięcioksięgu, czytany w synagodze z okazji świąt, postów i początków nowego miesiąca księżycowego – Rosz Chodesz, a także w każdy poniedziałek, czwartek oraz dwukrotnie w szabat. Rano, w ostatni dzień tygodnia, odczytuje się całą "Paraszę" przeznaczoną na dany tydzień, zaś po południu i w pozostałe dni czyta się jedynie jej fragmenty.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) ''Podłoga, jak zwykle była zagnojona, powietrze duszne, po korytarzu rozchodził się odrażający odór z wychodków i obrzydliwych »paraszy«.

 (1.1) Dla mnie więzienie było szkołą charakteru. Należało z godnością znosić towarzystwo kryminalistów, pokpiwać sobie z podłego jedzenia […]. Trudniej było przyzwyczaić się do smrodu paraszy.

 (1.1) U góry, w rogu było małe, cały czas otwarte okienko, pod nim parasza — beczka na mocz… Igor, jedyny Polak w tym gronie, miał najgorsze miejsce, przy tej ciągle przepełnionej beczce.

 (1.3) Masoreci babilońscy podzielili Torę pierwotnie na 53, potem 54 parsze — jedna parsza (parasza) na każdy szabat w roku.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) środ. więz. kibel

 (1.3) rzad. parsza

Wiktionary


paraszybowiec

szybowiec mający nienapędzany wirnik zamiast stałych płatów; wiroszybowiec


SJP.pl


paraszyt

w starożytnym Egipcie: osoba zajmująca się przygotowywaniem zwłok do balsamowania


SJP.pl


parataksa

w językoznawstwie: układ zdań współrzędnie złożonych


SJP.pl

Parataksa (z gr. "parataxis" „postawienie obok siebie”) – współrzędne połączenie kilku zdań w jedno złożone. Jest charakterystyczna dla języka mówionego, występuje również w języku osób o ubogiej edukacji. Zastosowanie parataksy bądź hipotaksy jest cechą stylistyczną, a nie gramatyczną; nie istnieją treści, które mogą wystąpić jedynie w konstrukcji parataktycznej bądź hipotaktycznej.

Wikipedia


parataktyczny

przymiotnik od: parataksa; typowy, charakterystyczny dla układu zdań współrzędnie złożonych, odnoszący się do takiego układu


SJP.pl


parateatralny

mający charakter podobny do widowiska, przedstawienia teatralnego, bardzo zbliżony do takiego widowiska


SJP.pl


parateliczny

stan parateliczny - jeden ze stanów będących źródłem wzorców motywacji w teorii odwracania kierunku Michaela Aptera


SJP.pl


parathormon

hormon odpowiadający za regulację hormonalną gospodarki wapniowo-fosforanowej w organizmie; parahormon, paratyreoidyna


SJP.pl

Pa

Wikipedia


paratus

niewielki walcowaty pojemnik, wykorzystywany niegdyś do przechowywania wysterylizowanych strzykawek i igieł lekarskich


SJP.pl


paratyfoidalny

mogący wywołać paratyfus, stwarzający zagrożenie zachorowania na paratyfus


SJP.pl


paratyfus

ostra, bakteryjna choroba zakaźna wywołana przez jedną z trzech rodzajów pałeczki salmonelli; paradur; dur rzekomy


SJP.pl


paratyfusowy

→ paratyfus


SJP.pl

Patrz:

paratyfus

paratymia

brak związku między uczuciami a ich ekspresją


SJP.pl

Paratymia (z gr. παρα, "para" – „przy”, „obok”, „poza czymś”, θυμός, "thymós" – "duch", "nastrój") - objaw psychopatologiczny polegający na niezgodności między przeżywaną lub wyrażaną emocją a sytuacją lub kontekstem, np. osoba dotknięta paratymią może śmiać się w trakcie pogrzebu lub okazywać zupełną obojętność w sytuacji powszechnie odbieranej jako radosna.

Wikipedia


paratyp

okaz określonego gatunku roślin lub zwierząt, uznany przez badacza opisującego po raz pierwszy dany gatunek za okaz nietypowy


SJP.pl

Paratyp – typ nomenklatoryczny, okaz wykorzystywany przez autora przy opisie nowego gatunku, niebędący holotypem. Paratypy pozwalają lepiej wyrazić sposób pojmowania nowego gatunku przez jego autora.

Wikipedia


paratyreoidyna

hormon odpowiadający za regulację hormonalną gospodarki wapniowo-fosforanowej w organizmie; parathormon, parahormon


SJP.pl


parawan

1. przenośna, niewysoka, składana ścianka do zasłaniania czegoś lub oddzielania części pomieszczenia od reszty;
2. rzecz lub ciąg rzeczy zasłaniających coś;
3. osoba, rzecz lub zasada, którą ktoś posługuje się w celu ukrycia prawdy, rzeczywistych powodów działań;
4. trał ochronny zabezpieczający płynący okręt przed minami kontaktowymi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rozstawialna segmentowa ścianka wydzielająca część pomieszczenia;

 (1.2) przen. osoba, rzecz lub zasada, którą się ktoś posługuje dla zachowania pozorów w celu ukrycia swoich rzeczywistych interesów, spraw

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • parawan – mebel, rodzaj przenośnej ścianki
    • parawan koromandelski
    • parawan plażowy
  • parawan – trał morski

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈravãn, AS: paravãn

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) kamuflaż

Wiktionary


parawanik

mały parawan


SJP.pl


parawaning

ogradzanie się parawanem na plaży


SJP.pl


parawanowy

→ parawan


SJP.pl

Patrz:

parawan

parawanoza

ustawianie licznych parawanów na plażach


SJP.pl


parawodór

jedna z odmian wodoru cząsteczkowego, w którym kierunki obrotu dwóch protonów są do siebie przeciwne


SJP.pl


parazaurolof

rodzaj dinozaura kaczodziobego z rodziny hadrozaurów


SJP.pl

Pa

Wikipedia


parazonium

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) hist. ozdobny sztylet z czasów starożytnego Rzymu noszony do celów reprezentacyjnych i ceremonialnych, reprezentujący status społeczny właściciela;

Wiktionary

Parazonium (z gr. παραζώνιον od παραζώνη – pas) – rodzaj ozdobnego sztyletu rzymskiego służącego głównie celom reprezentacyjnym i ceremonialnym.

Wikipedia


parazuch

przedstawiciel wymarłego podrzędu wczesnych gadów naczelnych o budowie przypominającej krokodyle; fitozaur


SJP.pl


parazuchy

wymarły podrząd wczesnych gadów naczelnych o budowie przypominającej krokodyle; fitozaury


SJP.pl


parazwarty

przestrzeń parazwarta - przestrzeń Hausdorffa o tej własności, że w każde jej pokrycie otwarte można wpisać pokrycie lokalnie skończone


SJP.pl


parazyt

dawniej: pasożyt (organizm roślinny lub zwierzęcy żyjący wewnątrz lub na zewnątrz organizmu - jego kosztem)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) daw. organizm żyjący cudzym kosztem

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) daw. człowiek żyjący z cudzej pracy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈrazɨt, AS: parazyt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parazytyzm m., parazyta m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pasożyt

 (2.1) parazyta, pasożyt, naciągacz

Wiktionary


parazytofauna

ogół zwierząt pasożytniczych występujących na danym obszarze, zazwyczaj będącym wnętrzem organizmu innych zwierząt


SJP.pl


parazytolog

naukowiec, specjalista zajmujący się badaniem organizmów prowadzących pasożytniczy tryb życia oraz opisywaniem zjawisk pasożytnictwa w przyrodzie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) med. specjalista w dziedzinie parazytologii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Była w owym czasie jedynym parazytologiem w polskich ogrodach zoologicznych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parazytologia ż.

 przym. parazytologiczny

Wiktionary


parazytologia

nauka zajmująca się organizmami prowadzącymi pasożytniczy tryb życia oraz zjawiskiem pasożytnictwa w przyrodzie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauk. dział biologii zajmujący się pasożytami;

Wiktionary

Parazytologia ( παράσιτος "parásitos" „współbiesiadnik, pieczeniarz” oraz λόγος "lógos" „nauka”) – nauka zajmująca się badaniem pasożytów i pasożytnictwa w przyrodzie.

Biorąc pod uwagę umiejscowienie pasożyta w systematyce, dzieli się ją na poddziały, np.:

Biorąc pod uwagę charakter żywiciela, dzieli się ją na:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌparazɨtɔˈlɔɟja, AS: parazytoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parazytolog m.

 przym. parazytologiczny

Wiktionary


parazytologiczny

przymiotnik od: parazytologia; odnoszący się do nauki badającej organizmy prowadzące pasożytniczy tryb życia oraz zjawiska pasożytnictwa w przyrodzie, związany z tą nauką


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący parazytologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parazytologia ż., parazytolog m.

Wiktionary


parazytolożka

→ parazytolog


SJP.pl

Patrz:

parazytolog

parazytoza

schorzenie ludzi i zwierząt wywołane przez pasożyty zwierzęce, głównie pierwotniaki, płazińce i nicienie; choroba pasożytnicza (inwazyjna)


SJP.pl


parazytozy

schorzenie ludzi i zwierząt wywołane przez pasożyty zwierzęce, głównie pierwotniaki, płazińce i nicienie; choroba pasożytnicza (inwazyjna)


SJP.pl


parazytyzm

bytowanie pasożyta w organizmie swego żywiciela, polegające na wykorzystywaniu organizmu żywicielskiego jako środowiska życia i źródło zdobywania pokarmu; pasożytnictwo


SJP.pl


paraíba

rzeka i stan w Brazylii


SJP.pl

Paraíba ([]) – jeden z 26 stanów Brazylii, położony w Regionie Północno-Wschodnim, na najdalej wysuniętym na wschód krańcu Ameryki Południowej. Od zachodu graniczy ze stanem Ceará, od północy ze stanem Rio Grande do Norte, na wschodzie jest Ocean Atlantycki, a od południa stan Pernambuco.

Wikipedia


parać

1. dawniej: łączyć, kojarzyć coś z czymś;
2. parać się - zajmować się czymś


SJP.pl


parałupek

łupek krystaliczny powstały w wyniku procesu przeobrażania się skały osadowej


SJP.pl


parański

→ Parana


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Paraną, dotyczący Parany (miasta, rzeki lub stanu)

Wiktionary

Patrz:

Parana

Powiązane:

 rzecz. Parana ż., Parańczyk, mos., Paranka ż.

Wiktionary


parcela

wyodrębniony kawałek gruntu w celach rolniczych lub pod zabudowę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) działka gruntu utworzona poprzez wydzielenie jej z większego obszaru

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Parcela – działka ewidencyjna (działka gruntu), wydzielona z większego obszaru, przeznaczona pod zabudowę lub użytkowana w inny sposób
  • Parcela – część wsi Styrzyniec w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Biała Podlaska
  • Parcela – kolonia w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Piszczac
  • Parcela – część wsi Zamch w woj. lubelskim, w pow. biłgorajskim, w gminie Obsza
  • Parcela – część osady Borów w woj. łódzkim, w pow. łowickim, w gminie Bielawy
  • Parcela – część wsi Chąśno w woj. łódzkim, w pow. łowickim, w gminie Chąśno
  • Parcela – część wsi Jeziorko w woj. łódzkim, w pow. łowickim, w gminie Kocierzew Południowy
  • Parcela – osada w woj. łódzkim, w pow. łowickim, w gminie Łowicz
  • Parcela – część wsi Jackowice w woj. łódzkim, w pow. łowickim, w gminie Zduny
  • Parcela – część wsi Łasieczniki w woj. łódzkim, w pow. skierniewickim, w gminie Bolimów
  • Parcela – część wsi Domaradzyn w woj. łódzkim, w pow. zgierskim, w gminie Głowno
  • Parcela – część wsi Uniejów-Kolonia w woj. małopolskim, w pow. miechowskim, w gminie Charsznica

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rozparcelowanie n., parcelowanie n., parcelacja, parcelant

 czas. parcelować, rozparcelować

Wiktionary


parcelacja

ustalony podział gruntu na mniejsze części, parcele


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) podział gruntu w celu jego sprzedaży lub nadania komuś;

Wiktionary

Parcelacja – dokonanie podziału większych posiadłości ziemskich (latyfundium, folwark, wspólnota gminna) na mniejsze działki (parcele) i oddanie ich w użytkowanie indywidualnym gospodarstwom w drodze sprzedaży; także unormowany ustawą podział większych gospodarstw rolnych poprzez sprzedaż bądź nadanie.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpart͡sɛˈlat͡sʲja, AS: parcelacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parcela ż., parcelka ż., parcelant m., parcelówka ż., parcelowanie n., rozparcelowywanie n., rozparcelowanie n.

 czas. parcelować ndk., rozparcelowywać ndk., rozparcelować dk.

 przym. parcelowy, parcelancki

Wiktionary


parcelacyjny

związany z parcelacją


SJP.pl


parcelancki

→ parcelant


SJP.pl

Patrz:

parcelant

parcelant

1. nabywca parceli;
2. osoba dzieląca grunt na parcele


SJP.pl


parcelantka

1. kobieta będąca nabywczynią parceli;
2. kobieta dokonująca parcelacji, dzieląca grunt na parcele


SJP.pl


parcelka

parcela zajmująca niewielką powierzchnię


SJP.pl


parcelowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) dzielenie ziemi, lasu na mniejsze działki, tzw. parcele

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozparcelowywanie n., rozparcelowanie n., parcela ż., parcelka ż., parcelacja ż., parcelant m., parcelówka ż.

 czas. parcelować ndk., rozparcelowywać ndk., rozparcelować dk.

 przym. parcelowy, parcelancki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozparcelowywanie

Wiktionary


parcelować

dzielić grunt na mniejsze części, parcele


SJP.pl


parcelowy

przymiotnik od: parcela; podzielony na parcele, znajdujący się w obrębie jakiejś parceli, odnoszący się do jakiejś parceli


SJP.pl


parch

1. grzybicza choroba skóry;
2. żółtawy strup wywołany tą chorobą;
3. grzybicza choroba roślin, objawiająca się plamami i naroślami;
4. plama lub narośl wywołana tą chorobą;
5. warstwa czegoś niechcianego na jakiejś powierzchni;
6. potocznie: stary, zużyty samochód; grat;
7. pogardliwie: Żyd; gudłaj, pejsowaty, Żydzisko, Mosiek (mosiek)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. grzybicza choroba owłosionej skóry głowy;

 (1.2) biol. grzybicza choroba roślin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) przest. obraź. Żyd, żyd

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • parch (grzybica woszczynowa) – grzybica głowy
  • parch – grupa chorób roślin

Wikipedia

Wymowa:

IPA: parx, AS: parχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parszywiec mos., parszywość ż.

 czas. parszywieć ndk., sparszywieć dk.

 przym. parchaty, parszywy

 przysł. parszywie

Wiktionary

Synonimy:

 (1) strupień, grzybica

 (2.1) łapserdak

Wiktionary


parchaty

parchowaty;
1. taki, którego skóra jest pokryta żółtawymi strupami; parszywy;
2. pokryty w części naroślami i plamami; parszywy;
3. nieprzyjemny, oceniany negatywnie; parszywy;
4. nędzny, podły, lichy; parszywy;
5. pogardliwie: żydowski


SJP.pl


parchimowicz

nazwisko


SJP.pl


parchowaty

parchaty;
1. taki, którego skóra jest pokryta żółtawymi strupami; parszywy;
2. pokryty w części naroślami i plamami; parszywy;
3. nieprzyjemny, oceniany negatywnie; parszywy;
4. nędzny, podły, lichy; parszywy;
5. pogardliwie: żydowski


SJP.pl


parchowo

1. wieś w Polsce;
2. osada leśna w Polsce


SJP.pl

Parchowo, dodatkowa nazwa w języku kaszubskim Parchòwò (niem. Parchau) – wieś w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie bytowskim, w gminie Parchowo. Duża kaszubska wieś, na zachodnim skraju Pojezierza Kaszubskiego, o charakterze letniskowym.

Wikipedia


parchowski

przymiotnik od: Parchowo


SJP.pl


parciak

1. płótno zgrzebne, siermięga;
2. ubranie, zwłaszcza spódnica z takiego płótna;
3. dawne określenie człowieka chodzącego w parciaku;
4. rodzaj złotej monety z czasów średniowiecznych lub nowożytnych


SJP.pl


parcianka

ubiór noszony przez ludność białoruską i ukraińską, podobny do grubego żupana z lekkimi fałdami z tyłu


SJP.pl


parcianki

ubiór noszony przez ludność białoruską i ukraińską, podobny do grubego żupana z lekkimi fałdami z tyłu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. odzież. spodnie z parcianego płótna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ospale snuły się po zagrodach dziewki do obór zdążające ze skopcami; chłopi w parciankach łazili koło stajen, na ziąb listopadowy nie bacząc.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. parciany

 rzecz. part mrz., parcianka ż.

Wiktionary


parciany

zrobiony z partu; zgrzebny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zrobiony z partu, z grubego płótna konopnego lub lnianego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. part mrz., parcianki ż.

Wiktionary


parcie

nacisk, napór mający w różnych przypadkach różne przyczyny, które mogą być skurczem mięśni lub wynikiem działania na jakieś ciało siły


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|przeć.

 (1.2) med. fizj. uczucie wewnętrznego nacisku na organy, zwykle związane z oddawaniem moczu i stolca

 (1.3) fiz. siła oddziałująca na powierzchnię zanurzonego ciała;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W mgnieniu oka zepchnięto rajtarów na płot, który zwalił się z trzaskiem pod parciem zadów końskich […]

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈparʲt͡ɕɛ, AS: parʹće

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. opora ż., zapora ż., podparcie n., oparcie n., zaparcie n., poparcie n., wyparcie n.

 czas. przeć

Wiktionary


parcieć

rozpadać, rozlatywać się, niszczeć ze starości


SJP.pl


parcjalność

wynik podzielenia czegoś na części, odłączenia czegoś od całości; cząstkowość


SJP.pl


parcjalny

książkowo: nieobejmujący całości, związany tylko z częścią; cząstkowy, częściowy, niecałkowity, niezupełny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) cząstkowy

 (1.2) daw. stronniczy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: parˈt͡sʲjalnɨ, AS: parcʹi ̯alny

Wiktionary


parcours

[czytaj: parKUR] teren jeździeckiego konkursu skoków przez przeszkody; parkur


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jeźdz. plac z przeszkodami, na którym trenuje się konie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parkur

Wiktionary


parczek

mały park


SJP.pl


parczelina

drzewo lub krzew z rodziny rutowatych, występujące w Ameryce Północnej i Meksyku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dendr. nazwa systematyczna|Ptelea|ref=tak., rodzaj drzew i krzewów z rodziny rutowatych;

Wiktionary

Parczelina ("Ptelea" L.) – rodzaj roślin z rodziny rutowatych. Obejmuje we współczesnych ujęciach trzy gatunki, ale w przeszłości wyróżniano ich w obrębie rodzaju 11 do ponad 60 (przyczyną była duża zmienność gatunku parczelina trójlistkowa "P. trifoliata"). Rośliny te występują we wschodniej Kanadzie, w Stanach Zjednoczonych (z wyjątkiem północno-zachodniej ich części) oraz w północnym i środkowym Meksyku. Rosną w lasach i kanionach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W krajach klimatu umiarkowanego parczelina sadzona jest jako krzew ozdobny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpart͡ʃɛˈlʲĩna, AS: parčelʹĩna

Wiktionary


parczew

miasto w Polsce


SJP.pl

Parczew – miasto położone na obszarze Równiny Parczewskiej, w województwie lubelskim, w powiecie parczewskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Parczew. Według danych GUS z 31 grudnia 2022 r. Parczew liczył 10 298 mieszkańców.

Historycznie Parczew położony jest na skraju Małopolski, początkowo należał do ziemi sandomierskiej, a następnie do ziemi lubelskiej. Alternatywnie używano nazwy "Parczów".

Wikipedia


parczewianin

mieszkaniec Parczewa


SJP.pl


parczewianka

mieszkanka Parczewa


SJP.pl


parczewski

przymiotnik od: Parczew


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Parczewem, dotyczący Parczewa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alfons Parczewski – prawnik i działacz polityczny
  • Erazm Parczewski – działacz społeczno-narodowy
  • Michał Janusz Parczewski – archeolog, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego
  • Konstanty Parczewski – powstaniec listopadowy
  • Władysław Parczewski – klimatolog i meteorolog
  • powiat parczewski – powiat w województwie lubelskim

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Parczew mrz., parczewianin m., parczewianka ż.

Wiktionary


parczów

Parczów – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie opoczyńskim, w gminie Białaczów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Jana Chrzciciela w Białaczowie.

Wikipedia


parda

osłanianie kobiet muzułmańskich przed oczami obcych


SJP.pl

Parda – ("hindi", dosł. zasłona, welon) – praktyka, której celem jest zasłanianie kobiet przed obcymi. Funkcje zasłony mogą pełnić ubiory, ale też wysokie ogrodzenia, kotary wewnątrz domu. Praktyka ta, została zapoczątkowana w Indiach przez muzułmanów, później przyjęta przez różne grupy hinduskie.

Wikipedia


pardela

nazwisko


SJP.pl


pardon

dawniej: przebaczenie, darowanie winy; na wojnie: darowanie życia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. przebaczenie, darowanie

wykrzyknik

 (2.1) pot. przepraszam

Wiktionary

pardon – niemieckie czasopismo satyryczne. Ukazywało się po raz pierwszy w latach 1962–1982 (jako miesięcznik); ponownie na rynku od kwietnia 2004. Aktualnie ukazuje się jako dwumiesięcznik, publikowany przez wydawnictwo Rübe Verlag.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Krzyczy Moskal: — Pardon wołaj! / To ciebie ocalę! — / A Sowiński pierś mu przebił! / — Ot pardon, Moskale!

 (1.1) Kapitan Ryków wcale nie prosił pardonu; / Zebrawszy koło siebie pół batalionu, / Krzyknął: za broń!

 (2.1) Pardon! Zaraz to pozbieram.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pardonować ndk.

 rzecz. pardonowanie n.

 przysł. bez pardonu

Wiktionary


pardonować

dawniej:
1. przebaczać, darować winy, ułaskawiać;
2. darować komuś życie, nie zabijać, oszczędzać;
3. potocznie: przepraszać, żałować za coś, usprawiedliwiać, tłumaczyć się;
4. pardonować się - prosić o pardon, poddawać się


SJP.pl


pardubice

miasto w Czechach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Czechach;

Wiktionary

( Pardubitz) – miasto statutarne w środkowej części Czech, w Kotlinie Pardubickiej, u zbiegu rzek Chrudimki i Łaby. Jest stolicą kraju pardubickiego oraz powiatu Pardubice. Na początku 2024 roku, z liczbą mieszkańców wynoszącą ponad 92 tys., Pardubice zajmowały dziewiąte miejsce pod względem liczby ludności w Czechach.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌparduˈbʲit͡sɛ, AS: pardubʹice

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pardubiczanin mos., pardubiczanka ż.

 przym. pardubicki

Wiktionary


pardubicki

przymiotnik od: Pardubice


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z miastem Pardubice, dotyczący miasta Pardubice

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pardubice nmos., pardubiczanin mos., pardubiczanka ż.

 przym. hradubicki

Wiktionary


pardubiczanin

mieszkaniec Pardubic


SJP.pl


pardubiczanka

mieszkanka Pardubic


SJP.pl


parduna

lina biegnąca od szczytu stengi lub bramstengi do burt statku z tyłu za wantami; paduna


SJP.pl


pardwa

łowny ptak roślinożerny z rodziny głuszców, charakteryzujący się krótkimi skrzydłami i nogami oraz solidnym mocnym dziobem, zamieszkujący mszary i tundry północnej Europy, Azji i Ameryki, w Polsce chroniony


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. ptak z jednego z gatunków rodzaju nazwa systematyczna|Lagopus|ref=tak.;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Szkocji pardwy zamieszkują wrzosowiska.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpardva, AS: pardva

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pardwię n.

 przym. pardwi

Wiktionary


pardwi

przymiotnik

 (1.1) dotyczący, odnoszący się do pardwy (o ptaku)

 (1.2) charakterystyczny dla pardwy, mający cechy pardwy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pardwa ż., pardwię n.

Wiktionary


pardwię

młode pardwy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) ornit. pisklę pardwy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W gnieździe czekały na matkę trzy pardwięta.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pardwa ż.

 przym. pardwi

Wiktionary


parechesis

w literaturoznawstwie:
1. figura stylistyczna, odmiana paronomazji polegająca na zestawieniu słów różniących się jedną głoską lub przestawionym porządkiem sylab, np. ani brzask, ani blask;
2. zestawienie wyrazów, z których pierwszy kończy się tą samą sylabą, jaką zaczyna się wyraz następny, np. skrzywdzona natura raka


SJP.pl


pareczka

zdrobnienie od: parka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: para, parka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈrɛt͡ʃka, AS: parečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. para, parka

Wiktionary


parecznik

przedstawiciel drapieżnych stawonogów z gromady wijów, występujący w ok. 2800 gatunkach, m.in. skolopendra, drewniak, przetarcznik


SJP.pl


pareidolia

zjawisko postrzegania znanego obrazu, wizerunku (np. twarzy, oczu) w przypadkowym układzie kształtów i elementów graficznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) psych. błąd poznawczy polegający na dopatrywaniu się znanych kształtów w przypadkowych szczegółach;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Powiązane:

 przym. pareidoliczny

 przysł. pareidolicznie

Wiktionary


pareidoliczny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z pareidolią, dotyczący pereidolii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pareidolia ż.

Wiktionary


parejazaur

niewielki gad kopalny, którego głównym pożywieniem były paprotniki i niskie krzewy


SJP.pl

Pa

Wikipedia


paremia

dawniej: przysłowie, sentencja, maksyma


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. przysłowie, sentencja

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈrɛ̃mʲja, AS: parẽmʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paremiografia, paremiograf, paremiologia, paremiolog

 przym. paremiczny, paremiograficzny, paremiologiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przysłowie, sentencja

Wiktionary


paremiograf

specjalista zajmujący się gromadzeniem i opracowywaniem paremii (przysłów, porzekadeł, maksym itp.); paremiolog


SJP.pl


paremiografia

nauka zajmująca się gromadzeniem i opracowywaniem paremii (przysłów, porzekadeł, maksym itp.); paremiologia


SJP.pl


paremiograficzny

przymiotnik od: paremiografia; odnoszący się do działu leksykografii zajmującego się zbieraniem przysłów, ich wyjaśnianiem, szukaniem genezy i głębszym opracowywaniem, związany z tym działem; paremiologiczny


SJP.pl


paremiolog

specjalista zajmujący się gromadzeniem i opracowywaniem paremii (przysłów, porzekadeł, maksym itp.); paremiograf


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) naukowiec zajmujący się paremiologią - badający przysłowia i ich pochodzenie

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) kobieta paremiolog (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Swoją wiedzę czerpiemy głównie z Księgi przysłów, przypowieści i wyrażeń przysłowiowych polskich, wydanej w XIX w. przez wspaniałego paremiologa, Samuela Adalberga.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paremiologia ż., paremia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) pot. paremiolożka

Wiktionary


paremiologia

nauka zajmująca się badaniem paremii (przysłów, porzekadeł, maksym itp.); paremiografia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. liter. nauka o przysłowiach zajmująca się ich pochodzeniem, znaczeniem oraz porównywaniem ich wersji w różnych językach;

Wiktionary

Paremiologia – dyscyplina zajmująca się badaniem paremii. Pod względem obszaru zainteresowań paremiologia pokrywa się częściowo z frazeologią, ale w odróżnieniu od niej bada również swoiste właściwości folklorowe i literackie paremii (np. ich specyfikę gatunkową).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌparɛ̃mʲjɔˈlɔɟja, AS: parẽmʹi ̯oloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paremia ż., paremiolog mos.

 przym. paremiologiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przysłowioznawstwo

Wiktionary


paremiologiczny

przymiotnik od: paremiografia; odnoszący się do działu leksykografii zajmującego się zbieraniem przysłów, ich wyjaśnianiem, szukaniem genezy i głębszym opracowywaniem, związany z tym działem; paremiograficzny


SJP.pl


parenchyma

1. jeden z rodzajów tkanek stałych występujących u roślin, złożony z żywych komórek, w których dokonują się zasadnicze procesy biologiczne; tkanka parenchymatyczna, miękisz;
2. komórki różnokształtne wypełniające przestrzeń między powłoką ciała a narządami u niektórych grup zwierząt


SJP.pl

Parenchyma może oznaczać:

Wikipedia


parenchymatyczny

przymiotnik od: parenchyma; odnoszący się do jednego z rodzajów tkanek stałych występujących u roślin lub związany z grupą komórek wypełniających przestrzeń między powłoką ciała a narządami u niektórych grup zwierząt


SJP.pl


parenchymula

jedno ze stadiów rozwoju gąbki niewapiennej, w czasie którego gąbka ta w postaci larwalnej porusza się w wodzie dzięki ruchom wici aż opadnie na dno i przekształci się w formę dorosłą


SJP.pl

Pa

Wikipedia


parenetyczny

przymiotnik od parenetyka; pouczający, zachęcający , charakterystyczny dla literatury, której zadaniem jest pouczanie i prezentowanie jakichś postaw, wzorców


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) mający charakter moralizatorski, rozpowszechniający wzorce osobowe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pareneza ż., parenetyka ż.

 przysł. parenetycznie

Wiktionary


parenetyka

literatura pouczająca, przedstawiająca jakieś postawy i czasami zachęcająca do przyjmowania tych postaw; literatura parenetyczna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) liter. ogół literatury parenetycznej, moralizatorskiej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Renesansowa parenetyka wyparła na pewien czas klasyczną gałąź parenetyki średniowiecznej — hagiografię.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. parenetyczny

Wiktionary


pareneza

1. opowiadanie o treści moralizatorskiej;
2. oparty na antycznym pojęciu cnoty wzorzec postępowania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) opowiadanie o treści moralizatorskiej

Wiktionary

Pareneza (gr. "paraínesis" – "zachęcanie") – inaczej porada, napominanie, pouczenie, przedstawienie wzorca osobowego w tekście. W poezji termin "pareneza", czyli poezja parenetyczna, jest to twórczość o charakterze dydaktycznym (publicystycznym i moralizatorskim). []. Liczne przykłady parenezy można znaleźć w twórczości Wacława Potockiego.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. parenetyczny

Wiktionary


parentalia

rzymskie święto ku czci przodków


SJP.pl

Parentalia – rzymskie święto ku czci zmarłych przodków, obchodzone 13-21 lutego.

W tych dniach Rzymianie odwiedzali groby swoich przodków na cmentarzach znajdujących się za miastem. Zanosili im kwiaty, mleko i wino, karmiąc ich w ten sposób, aby nie szkodzili żyjącym.

Wikipedia


parentela

przestarzałe: parantela


SJP.pl


parenteralny

odbywający się z pominięciem jelit; pozajelitowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) med. zob. pozajelitowy.

Wiktionary


parentetyczny

→ parenteza; parantetyczny


SJP.pl


parenteza

zdanie wtrącone wyjaśniające lub uzupełniające kontekst przez dodanie jakiegoś szczegółu; paranteza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. zdanie nawiasowe, stanowiące wtrącenie, mające za zadanie wyjaśnić lub uzupełnić kontekst jakiejś wypowiedzi poprzez dodanie pewnego szczegółu;

Wiktionary

Parenteza, paranteza, zdanie parantetyczne (gr. παρένθεσις "parénthesis" – wstawienie) – środek stylistyczny, zdanie wtrącone w nawias, uzupełniające wypowiedź, niekoniecznie powiązane kontekstowo z całością tekstu.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. parentetyczny

Wiktionary


parenting

wychowywanie i opieka nad dziećmi; rodzicielstwo


SJP.pl


parentingowy

→ parenting; rodzicielski


SJP.pl


parentyfikacja

odwrócenie ról w rodzinie, gdy dziecko przejmuje obowiązki lub funkcje rodzica


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) psych. socjol. zjawisko psychosocjologiczne polegające na odwróceniu ról w rodzinie, gdy dziecko pełni rolę opiekuna, partnera i powiernika wobec swojego rodzica lub rodzeństwa;

Wiktionary

Parentyfikacja (także: odwrócenie ról, inwersja ról, „niewidzialne dzieci”, „dorosłe dzieci”, „dzielne dzieci”, „dzieci rodzicielskie”, „karmienie się dziećmi”) – zjawisko psychosocjologiczne polegające na odwróceniu ról w rodzinie, w wyniku czego dziecko pełni rolę opiekuna, partnera i powiernika w stosunku do swych rodziców, bądź rodzeństwa, przy czym zadania oraz obciążenia przypadające na dziecko są z reguły nieadekwatne do jego poziomu rozwoju i możliwości emocjonalnych.

Wikipedia


pareo

1. kawałek materiału, z którego można upiąć sukienkę, spódnicę itp.;
2. ubranie upięte z takiego kawałka materiału


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) etn. kawałek kolorowej tkaniny, rodzaj spódnicy noszonej przez kobiety lub mężczyzn na Tahiti;

 (1.2) prostokątna, kwadratowa lub trójkątna chusta z cienkiej tkaniny noszona jako część damskiego stroju plażowyażowego, zawiązywana zwykle na biodrach i noszona jako spódnica lub zawiązywana na szyi i noszona jako sukienka

Wiktionary

Pareo – tradycyjna spódnica noszona przez kobiety na Tahiti, zbliżona do malajskiego saronga. Obecnie oznacza prostokątną, kwadratową lub trójkątną chustę z cienkiej tkaniny, noszoną jako część damskiego stroju plażowego i zawiązywaną zwykle na biodrze. Pareo można także nosić owinięte wokół górnej części ciała tak, aby trzymało się na piersiach lub owinąć róg wokół ramienia lub szyi.

Wikipedia


parerga

pośledniej wartości utwory autora, twórczość uboczna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) liter. ogół ubocznej, drobnej twórczości danego autora, niezaliczana do jego twórczości podstawowej;

Wiktionary

Parerga (liczba mnoga, jako taka częściej występująca, od słowa parergon grec. πάρεργον) – określenie dzieł ubocznych, mało znanych, pozostających poza głównym nurtem twórczej działalności artysty, pisarza, kartografa, itd. Często bywają to dzieła uzupełniające cudzą twórczość lub świadczące o własnych talentach w innej dziedzinie (dziś nazwalibyśmy to wielozawodowością).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈrɛrɡa, AS: parerga

Wiktionary


parergon

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) drobne dzieło z twórczości danego autora, niezaliczana do jego twórczości podstawowej

Wiktionary


parestezja

przykre wrażenie w postaci drętwienia, mrowienia, bólu, charakterystyczne w uszkodzeniach nerwów obwodowych; czucie opaczne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. przykre wrażenie czuciowe, zwykle odbierane jako mrowienie, drętwienie lub zmiany temperatury skóry, będące objawem uszkodzeniem układu nerwowego;

Wiktionary

Parestezja ("paraesthesia"), inaczej czucie opaczne – przykre wrażenie, najczęściej mrowienie, drętwienie lub zmiany temperatury skóry (uczucie silnego gorąca lub zimna) bądź też „przebiegnięcia prądu”.

Parestezje występują najczęściej w przypadku uszkodzeń nerwów obwodowych, mogą jednak być objawem uszkodzenia centralnego układu nerwowego.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) czucie opaczne

Wiktionary


pareto

nazwisko, np. Vilfredo Pareto (1848 - 1923), włoski ekonomista i socjolog, twórca zasady 80/20, według której 20% przyczyn powoduje 80% skutków (istnieje wiele innych sformułowań)


SJP.pl

Pareto – miejscowość i gmina we Włoszech, w regionie Piemont, w prowincji Alessandria.

Według danych na styczeń 2010 gminę zamieszkiwało 629 osób przy gęstości zaludnienia 15,4 os./1 km².

Wikipedia


pareza

upośledzenie ruchowe, niedowład


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. niedowład kończyn lub grup mięśni

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niedowład

Wiktionary


parezja

szczera, otwarta wypowiedź lub wyznanie; parrezja


SJP.pl

Parezja albo parrezja (grec. παρρησία [παν = wszystko + ρησις / ρημα = mówienie / mowa] znaczy dosłownie „mówić wszystko”) – wolna, otwarta, szczera i jasna wypowiedź. Dotyczy aktu mówienia: jest wyrażeniem siebie w jakimś konkretnym zakresie. Jest wyrazem przekonania o prawdzie lub wierze mówiącego. Chrześcijańskie wyznanie wiary w Boga Ojca to przykład parezji jako świadectwa wiary religijnej.

Wikipedia


parfait

[czytaj: parFE]
1. mrożony deser na bazie śmietany i żółtek;
2. wysokie szklane naczynie, w którym zwykle podaje się ten deser


SJP.pl

Parfait (fr. "krem mrożony", wym.) – deser podawany zazwyczaj w wysokim kielichu.

Sporządza się go z masy mleczno-jajecznej wymieszanej z bitą śmietaną oraz dodatkami aromatycznymi, takimi jak kawa, czekolada, przecier owocowy itp.

Wikipedia


parfors

polowanie na zwierzynę ze sforą psów, w czasie którego ściga się zwierzę konno tak długo, aż padnie ze zmęczenia


SJP.pl


parhelion

zjawisko optyczne w postaci jednego lub kilku mniejszych jasnych, białawych pierścieni występujących z boku Słońca, powstających poprzez rozpraszanie się promieni świetlnych na znajdujących się w atmosferze kryształkach lodu; słońce poboczne, pozorne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) meteorol. słońce poboczne;

Wiktionary


parias

1. w Indiach: człowiek z najniższej grupy społecznej
2. człowiek żyjący w nędzy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) w Indiach: człowiek należący do jednej z najniższych kast lub będący poza systemem kastowym;

 (1.2) człowiek uważany w jakiejś grupie za gorszego, pogardzany

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • parias – człowiek wzgardzony, wykorzystywany, często żyjący w nędzy
    • parias (dalit) – w Indiach: człowiek z najniższej grupy społecznej, nienależący do żadnej kasty, pozbawiony wszelkich praw
  • Parias – w mitologii greckiej syn Filomelosa
  • Parias – polska grupa muzyczna
  • Parias – album grupy muzycznej Parias
  • Parias – rodzaj węży z podrodziny grzechotnikowatych
  • Paria (strona ujednoznaczniająca)

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) dalit

 (1.2) wyrzutek

Wiktionary


pariaska

→ parias


SJP.pl

Patrz:

parias

parietalny

stanowiący jedną z partii górnej części czaszki, związany w jakiś sposób z tą partią; ciemieniowy


SJP.pl


paris

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paris (fr.) – Paryż
  • Paris – miejscowość
  • Paris – miasto w stanie Arkansas, w hrabstwie Logan
  • Paris – miasto w stanie Idaho, w hrabstwie Bear Lake
  • Paris – miasto w stanie Illinois, w hrabstwie Edgar
  • Paris – miasto w stanie Kentucky, w hrabstwie Bourbon
  • Paris – miasto w stanie Maine, w hrabstwie Oxford
  • Paris – miasto w stanie Missouri, w hrabstwie Monroe
  • Paris – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Oneida
  • Paris – miasto w stanie Tennessee, w hrabstwie Henry
  • Paris – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Lamar
  • Paris – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie Grant

Wikipedia


parińas

[czytaj: paRInias] przylądek w Ameryce Południowej


SJP.pl


park

1. rodzaj dużego ogrodu z alejkami spacerowymi;
2. zespół sprzętu transportowego lub produkcyjnego danego przedsiębiorstwa;
3. tabor wojskowo-techniczny;
4. park wiatrowy - turbiny wiatrowe wraz z infrastrukturą; farma wiatrowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) turyst. ogrod. duży miejski, rekreacyjny zadrzewiony teren zielony z wytyczonymi alejkami;

 (1.2) ogół urządzeń, pojazdów w zakładzie

Wiktionary

Park – teren rekreacyjny, przeważnie z dużą ilością roślin, w tym często zadrzewiony. W miastach ma charakter dużego, swobodnie ukształtowanego ogrodu z alejami spacerowymi. W Polsce 9249 parków jest objętych ochroną prawną poprzez wpisanie ich do rejestru zabytków lub rejestru pomników przyrody. Łącznie zajmują obszar 50354,65 ha.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W niedzielę byliśmy w parku całą rodziną.

 (1.2) Za miastem otwarto nowy park technologiczny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: park, AS: park

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. parczek m.

 przym. parkowy, przyparkowy, wokółparkowy

Wiktionary


park-ogród

miejsce będące jednocześnie parkiem i ogrodem


SJP.pl


parka

1. zdrobniale o narzeczonych, sympatyzujących ze sobą itp.;
2. potocznie o dwojgu dzieciach (synku i córce);
3. zdrobniale o dwojgu ptakach, zwierzętach;
4. mała para;
5. puchowa kurtka z kapturem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od para (dwa obiekty)

 (1.2) rzad. zdrobn. od para (woda w stanie gazowym)

 (1.3) tradycyjna eskimoska długa puchowa kurtka z kapturem

 (1.4) mitrzym. każda z trzech bogiń, personifikacji przeznaczenia: Nona, Decima i Morta;

Wiktionary

Parka – dłuższa kurtka wypełniona naturalnym lub syntetycznym puchem, z wyściełanym futrem kapturem.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈparka, AS: parka

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

 rzecz. para, pareczka

 rzecz. parnik m.

Wiktionary


parkan

1. ogrodzenie wykonywane z różnych materiałów, najczęściej z drewna;
2. jeden z pary ochraniaczy na nogi zakładanych w czasie meczu przez bramkarzy hokejowych, zawodników krykieta lub osoby uprawiające inne tego typu sporty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ogrodzenie drewniane złożone z desek, sztachet, drągów (dylów);

 (1.2) sport. osłona na nogach bramkarza hokejowego

 (1.4) lwów. kołnierzyk

 (1.5) daw. gwara. więz. boczna kieszeń

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈparkãn, AS: parkãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. parkanik m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) płot, reg. pargan, blanka

Wiktionary


parkanik

parkan niewielkich rozmiarów


SJP.pl


parkanowy

→ parkan


SJP.pl

Patrz:

parkan

parkać

o niektórych zwierzętach: zaspokajać popęd płciowy; parzyć się


SJP.pl


parker

marka wiecznych piór i firma


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. wieczne pióro marki Parker

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Parker – firma produkująca przybory do pisania
  • Parker – firma produkująca gitary elektryczne
  • Parker – seria komiksowa
  • Parker – film z 1986
  • Parker – film z 2013
  • Alan Parker (1944–2020) – angielski reżyser filmowy
  • Anthony Parker (ur. 1975) – amerykański koszykarz
  • Bernard Parker (ur. 1986) – południowoafrykański piłkarz
  • Candace Nicole Parker Williams (ur. 1986) – amerykańska koszykarka
  • Charlie Parker (1920–1955) – amerykański saksofonista i kompozytor jazzowy
  • David Parker (ur. 1951) – amerykański baseballista
  • Dorothy Parker (1893–1967) – amerykańska poetka i pisarka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Muszę w końcu dokupić tłoczek do mojego parkera, bo denerwuje mnie ciągłe wymienianie naboi.

 (1.1) Naboje do parkera są dłuższe niż do pelikana.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈparkɛr, AS: parker

Wiktionary


parkeryzować

wytwarzać powłokę ochronną w postaci warstwy fosforanów na powierzchni metali, zabezpieczając ją w ten sposób przed uszkodzeniami mechanicznymi lub tworząc powłokę zmniejszającą tarcie i będącą dobrym podkładem pod farby i lakiery; fosforanować, fosfatyzować, bonderyzować


SJP.pl


parkesowanie

reakcja prowadząca do otrzymania srebra ze stopu rudy srebronośnej z ołowiem


SJP.pl


parki

forma rzeczownika.

 (1.1) lm. zob. park.

Wiktionary

Pa

Wikipedia


parkieciarka

1. kobieta zawodowo zajmująca się pokrywaniem podłóg parkietem lub wykładzinami;
2. potocznie: kobieta lubiąca tańczyć;
3. obrabiarka do obróbki deszczułek posadzkowych; deszczułkarka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) maszyna do wyrobu klepek podłogowych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parkiet mrz.

Wiktionary


parkieciarnia

zakład, w którym wykonywane są wykładziny i materiały do budowy parkietu


SJP.pl


parkieciarski

→ parkieciarz


SJP.pl

Patrz:

parkieciarz

parkieciarstwo

zajęcie parkieciarza


SJP.pl


parkieciarz

1. osoba zawodowo zajmująca się pokrywaniem podłóg parkietem lub wykładzinami;
2. potoczne określenie na osobę lubiącą tańczyć


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzemieślnik budowlany, który zajmuje się układaniem parkietów i innych podłóg

Wiktionary

Parkieciarz – rzemieślnik wykonujący prace związane z montażem podłóg drewnianych, takie jak:

Parkieciarz może realizować swoją działalność w formie świadczenia pracy najemnej w przedsiębiorstwie lub indywidualnej działalności rzemieślniczej.

Działalność parkieciarzy ujęta jest w statucie "Stowarzyszenia Parkieciarze Polscy", które powstało

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. parkiet mrz.

Wiktionary


parkiecik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od parkiet

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie parkiet, lecz tylko mały parkiecik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parkiet m.

Wiktionary


parkiet

1. fragment podłogi pokryty kawałkami specjalnych deseczek, którego najczęstszą funkcją poza użytkową w mieszkaniach jest pełnienie roli miejsca do tańczenia lub uprawiania niektórych sportów;
2. kratka z listewek używana jako zabezpieczenie dużych powierzchniowo przedmiotów przed wyginaniem się na skutek działania wilgoci;
3. rodzaj impregnatu;
4. giełda


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) drewniane klepki na podłogi

 (1.2) podłoga z drewnianych klepek

 (1.3) miejsce w restauracji lub kawiarni przeznaczone do tańca

 (1.4) sala, w której odbywa się sesja giełdy papierów wartościowych

 (1.5) część sali sportowej przeznaczona do gry w piłkę

 (1.6) kratka z listewek przytwierdzana do odwrocia obrazu malowanego na desce dla zabezpieczenia jej przed paczeniem się

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • parkiet – rodzaj drewnianego pokrycia podłogi
  • parkiet – synonim giełdy papierów wartościowych
  • Parkiet – polski dziennik ekonomiczny (poświęcony gospodarce, giełdzie papierów wartościowych i rynkowi kapitałowemu)
  • parkietaż – system wypełnienia płaszczyzny jednorodnymi figurami

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈparʲcɛt, AS: parʹḱet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parkieciarz m., parkieciarka ż., parkieciarnia ż., parkietówka ż., parkiecik mrz.

 czas. parkietować

 przym. parkietowy

Wiktionary


parkietaż

pokrycie płaszczyzny wielokątami przylegającymi i niezachodzącymi na siebie, np. parkietaż Penrose'a


SJP.pl

Parkietaż, kafelkowanie lub "tesselacja" – pokrycie płaszczyzny wielokątami przylegającymi i nie zachodzącymi na siebie. Można rozpatrywać parkietaże części płaszczyzny oraz powierzchni, które nie są płaskie (np. parkietaże sfery, np. kopuła geodezyjna). Można także badać parkietaże przestrzeni trójwymiarowej i przestrzeni wymiarów wyższych. Nie jest konieczne ograniczanie się do przestrzeni euklidesowych. W praktyce (parkietaż chodnika na zdjęciu) elementy parkietażu nie muszą być wielokątami.

Wikipedia


parkietowanie

zabieg zabezpieczania obrazu drewnianego parkietem


SJP.pl


parkietować

zabezpieczać obraz drewniany przed zniszczeniem, pokrywając go warstwą parkietu


SJP.pl


parkietowy

przymiotnik od: parkiet; taki, którego część stanowi parkiet, pokryty parkietem lub taki, z którego można wykonać parkiet


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący parkietu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parkiet mrz.

Wiktionary


parkiety

1. fragment podłogi pokryty kawałkami specjalnych deseczek, którego najczęstszą funkcją poza użytkową w mieszkaniach jest pełnienie roli miejsca do tańczenia lub uprawiania niektórych sportów;
2. kratka z listewek używana jako zabezpieczenie dużych powierzchniowo przedmiotów przed wyginaniem się na skutek działania wilgoci;
3. rodzaj impregnatu;
4. giełda


SJP.pl


parkin

placek angielski


SJP.pl

Pa

Wikipedia


parking

miejsce postoju pojazdów mechanicznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) plac lub budynek przeznaczony do odstawiania (parkowania) pojazdów mechanicznych;

Wiktionary

Parking – wyznaczone miejsce służące do odstawiania (parkowania) pojazdów. W innych definicjach zakres jest ograniczony do pojazdów mechanicznych lub nawet do samochodów. W zależności od formy budowlanej można wyróżnić parkingi terenowe oraz mające formę budynków parkingi piętrowe – garaże wielokondygnacyjne, natomiast ze względu na poziom posadowienia można je podzielić na podziemne i naziemne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przez dziesięć minut musiałem szukać miejsca na parkingu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈparʲcĩŋk, AS: parʹḱĩŋk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parkowanie n., parkingowy mos.

 czas. parkować ndk.

 przym. parkingowy, wokółparkingowy, przyparkingowy

Wiktionary


parkingowiec

potocznie: budynek lub obiekt przeznaczony głównie do parkowania samochodów


SJP.pl


parkingowy

przymiotnik od: parking, np. opłata parkingowa


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z parkingiem, odnoszący się do parkingu

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) osoba, która pilnuje pojazdy na parkingu i pobiera za to opłaty

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparʲcĩŋˈɡɔvɨ, AS: parʹḱĩŋgovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parking m., parkowanie n.

 czas. parkować ndk.

 przym. przyparkingowy

Wiktionary


parkingoza

zbytnie nagromadzenie miejsc parkingowych na jakimś terenie


SJP.pl


parkingówka

środowiskowo: przewrócenie się na stojącym motocyklu


SJP.pl


parkinson

potocznie: choroba Parkinsona


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. choroba Parkinsona

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • choroba Parkinsona
  • Cecil Parkinson – brytyjski polityk
  • Cyril Northcote Parkinson – brytyjski historyk i pisarz
  • James Parkinson – angielski aptekarz, lekarz, geolog i paleontolog
  • John Parkinson – brytyjski kardiolog
  • Katherine Parkinson – brytyjska aktorka
  • Mark Parkinson – amerykański polityk
  • Michael Parkinson – brytyjski dziennikarz
  • Robin Parkinson – brytyjski aktor
  • Sydney Parkinson – brytyjski rysownik
  • Tessa Parkinson – australijska żeglarka
  • (10041) Parkinson – planetoida

Wikipedia

Wymowa:

IPA: parʲˈcĩw̃sɔ̃n, AS: parʹḱĩũ̯sõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parkinsonik mos., parkinsonizm m.

Wiktionary


parkinsonik

osoba dotknięta chorobą Parkinsona


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) med. osoba cierpiąca na chorobę Parkinsona

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Parkinson, parkinson, parkinsonizm

Wiktionary


parkinsonizm

choroba układu nerwowego, objawiająca się drżeniem kończyn i częściowymi zaburzeniami mowy; choroba Parkinsona


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. zespół neurologiczny charakteryzujący się drżeniami, bradykinezją, sztywnością mięśni i trudnościami w utrzymaniu prawidłowej postawy ciała, obecny w chorobie Parkinsona i innych chorobach neurodegeneracyjnych;

Wiktionary

Parkinsonizm – zespół neurologiczny znamienny dla uszkodzeń układu pozapiramidowego, zwłaszcza istoty czarnej i gałki bladej, charakteryzujący się objawami:

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. parkinson mzw., parkinsonik mos.

Wiktionary


parkobus

autobus wożący pasażerów do parków miejskich


SJP.pl


parkocić

o zającach, królikach itp.: parkocić się - przejawiać, zaspokajać popęd płciowy


SJP.pl


parkogrzybek

rodzaj grzybów z rodziny borowikowatych


SJP.pl


parkomat

urządzenie ustawiane w obszarach płatnego parkowania, do którego kierowca wrzuca pieniądze za czas postoju; parkometr


SJP.pl

Parkomat – urządzenie techniczne służące do wnoszenia opłat za parkowanie.

Wikipedia


parkomatowy

przymiotnik od: parkomat; przeznaczony do użytkowania systemu urządzeń pobierających opłaty za parkowanie, związany z takim systemem lub pojedynczym urządzeniem tego systemu; parkometrowy


SJP.pl


parkometr

urządzenie ustawiane w obszarach płatnego parkowania, do którego kierowca wrzuca pieniądze za czas postoju; parkomat


SJP.pl

Parkometr (parkować + gr. "metreín" – mierzyć) – urządzenie, które po wrzuceniu odpowiednich monet odmierza czas postoju bezpośrednio obok tego urządzenia zaparkowanego pojazdu.

Parkometr został wymyślony i opatentowany przez Carla C. Magee z Oklahoma City, Oklahoma. Pierwsza nazwa – „coin controlled parking meter” użyta 13 maja 1935.

Wikipedia


parkometrowy

przymiotnik od: parkometr; przeznaczony do użytkowania systemu urządzeń pobierających opłaty za parkowanie, związany z takim systemem lub pojedynczym urządzeniem tego systemu; parkomatowy


SJP.pl


parkoszowice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Parkoszowice – wieś w woj. małopolskim, w pow. miechowskim, w gminie Miechów
  • Parkoszowice – wieś w woj. śląskim, w pow. zawierciańskim, w gminie Włodowice
  • Parkoszowice-Kolonia – część miasta Włodowice w Polsce
  • Jakub Parkoszowic

Wikipedia


parkot

okres godowy zajęcy


SJP.pl


parkotać

1. wydawać bulgoczący odgłos charakterystyczny dla wrzącej wody lub innej cieczy; perkotać, pyrkotać;
2. uczestniczyć w kopulacji, kopulować


SJP.pl


parkoty

okres godowy zajęcy


SJP.pl


parkour

[czytaj: parkur] sport wyczynowy polegający na pokonywaniu przeszkód w biegu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sport. sztuka pokonywania przeszkód w możliwie efektywny sposób, w szczególności przez bieg, skoki, czy obroty;

Wiktionary

Pa

Wikipedia


parkourowiec

[czytaj: parkurowiec] osoba uprawiająca parkour


SJP.pl


parkourowy

→ parkour [czytaj: parkurowy]


SJP.pl


parkowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) mot. zatrzymywanie pojazdu na postoju, parkingu lub w innym przeznaczonym do tego miejscu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparkɔˈvãɲɛ, AS: parkovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zaparkowanie n., parking m., parkingowy m.

 czas. parkować ndk., zaparkować dk.

 przym. parkingowy

Wiktionary


parkowanko

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zdrobn. pieszcz. żart. parkowanie

Wiktionary


parkować

ustawiać pojazdy w miejscach przeznaczonych na postój tych pojazdów


SJP.pl

czasownik niedokonany (dk. brak)

 (1.1) zostawiać pojazd na parkingu, miejscu przeznaczonym do zatrzymania pojazdu lub innym wolnym miejscu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zawsze parkuję jak najbliżej domu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: parˈkɔvat͡ɕ, AS: parkovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parking mrz., parkingowy mos., parkowanie n., zaparkowanie n.

 przym. parkingowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stać

Wiktionary


parkowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Parkowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. obornickim, w gminie Rogoźno
  • Parkowo – osada w woj. wielkopolskim, w pow. wągrowieckim, w gminie Gołańcz
  • Parkowo – dawna gromada
  • Parkowo – przystanek kolejowy

Wikipedia


parkowy

przymiotnik od: park


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący parku, związany z parkiem, charakterystyczny dla parku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdyby Lubomirski odbudował zespół pałacowo-parkowy i postawił tu, jak zamierzał, nowoczesny hotel, spałbym na pieniądzach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. park mrz.

 przym. przyparkowy

Wiktionary


parkrun

amatorska impreza biegowa w parku


SJP.pl

Parkrun (zapis stylizowany: parkrun) – cotygodniowe bezpłatne biegi z pomiarem czasu na dystansie 5 km, organizowane regularnie w ponad 1900 miejscach w 21 państwach.

Wikipedia


parkrunowy

→ parkrun


SJP.pl

Patrz:

parkrun

parkur

teren jeździeckiego konkursu skoków przez przeszkody; parcours


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jeźdz. plac z porozstawianymi przeszkodami, na którym odbywają się jeździeckie zawody w skokach;

Wiktionary

 "Zobacz też: Parcour i Parkour."

Parkur – ogrodzony plac na świeżym powietrzu lub w hali, na którym ustawia się kilka lub kilkanaście przeszkód, które koń i jeździec muszą pokonać w określonej kolejności i czasie, z jak najmniejszą liczbą zrzutek i przypadków nieposłuszeństwa konia. Rozróżnia się parkur ćwiczebny i konkursowy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈparkur, AS: parkur

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tor konkursowy, parcours

Wiktionary


parkway

[czytaj: parkłej] szeroka szosa dla ruchu kołowego, biegnąca przez park, las, podgórze itp.


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Parkway – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Somerset
  • Parkway – wieś w Anglii, w hrabstwie Herefordshire
  • Parkway – jednostka osadnicza w USA, w stanie Kalifornia, w hrabstwie Sacramento
  • Parkway – wieś w USA, w stanie Missouri, w hrabstwie Franklin

Wikipedia


parlament

1. naczelny organ władzy państwowej sprawujący funkcję ustawodawczą oraz posiadający prawo do kontrolowania innych organów władzy w państwie;
2. budynek będący główną siedzibą tego organu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. w systemach demokratycznych najwyższy organ ustawodawczy;

 (1.2) gmach, w którym obraduje parlament (1.1)

 (1.3) hist. w dawnej Francji sądy królewskie, ustanowione w XIII wieku przez Ludwika IX;

Wiktionary

Parlament – najwyższy organ przedstawicielski, a jednocześnie zasadniczy organ władzy ustawodawczej w państwach demokratycznych. W systemach opartych na oświeceniowym trójpodziale władzy jest jednym z trzech pionów władzy państwowej i w żaden sposób nie jest ważniejszy od dwóch pozostałych. W systemach parlamentarno-gabinetowych (np. współczesna Polska) parlament jest najwyższym organem władzy państwowej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Polski parlament składa się z dwóch Izb: sejmu i senatu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: parˈlãmɛ̃nt, AS: parlãmẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parlamentarzysta mos., parlamentarzystka ż., parlamentariusz mos., parlamentaryzm mrz.

 przym. parlamentarny, wewnątrzparlamentarny

 przysł. parlamentarnie

Wiktionary


parlamentariusz

osoba wysłana do nieprzyjaciela w celu prowadzenia z nim rokowań dotyczących przerwania konfliktu; parlamentarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wojsk. posłaniec wysyłany przez walczące strony w celu negocjacji;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ale zanim zjawi się ich parlamentariusz, gruppenfuehrer Wolf zdąży posłać na śmierć jeszcze kilkuset tych ogłupiałych szczeniaków - odezwał się Kloss.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parlament m., parlamentarzysta m., parlamentarzystka ż., parlamentaryzm m.

 przym. parlamentarny, wewnątrzparlamentarny

 przysł. parlamentarnie

Wiktionary


parlamentariuszka

kobieta wysłana do nieprzyjaciela w celu prowadzenia z nim rokowań dotyczących przerwania konfliktu


SJP.pl


parlamentarnie

przysłówek

 (1.1) zgodnie z zasadami parlamentaryzmu i obyczajami panującymi w parlamencie

 (1.2) przen. zgodnie z dobrymi obyczajami, w sposób przyzwoity i cenzuralny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parlament m., parlamentarzysta m., parlamentarzystka ż., parlamentariusz m., parlamentaryzm m.

 przym. parlamentarny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) przyzwoicie, kulturalnie, cenzuralnie

Wiktionary


parlamentarniej

stopień wyższy od przysłówka: parlamentarnie


SJP.pl


parlamentarny

1. przymiotnik od: parlament; charakterystyczny dla parlamentu, właściwy parlamentowi, jego kompetencjom, odnoszący się do parlamentu;
2. zgodny z dobrymi obyczajami, ogólnie przyjętymi normami


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) polit. dotyczący parlamentu, związany z parlamentem

 (1.2) zgodny z dobrymi obyczajami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Węgry są demokracją parlamentarną.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparlãmɛ̃nˈtarnɨ, AS: parlãmẽntarny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parlament m., parlamentariusz m., parlamentariuszka ż., parlamentarzysta m., parlamentarzystka ż., parlamentaryzm m., parlamentowanie n.

 czas. parlamentować ndk.

 przysł. parlamentarnie

Wiktionary


parlamentarski

przymiotnik: parlamentaryzm; taki, którego część stanowi system rządów i kompetencje parlamentu, odnoszący się do tego systemu


SJP.pl


parlamentaryzm

system rządów sprawowanych przez parlament wraz z kompetencjami tego organu władzy państwowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. system rządów z parlamentem mającym władzę ustawodawczą i sprawującym ją nad rządem;

Wiktionary

Parlamentaryzm – system rządów parlamentarnych, tj. rządów, opierających się na parlamencie, jako na podstawowym czynniku władzy państwowej.

Przedstawiciele większości w parlamencie obejmują władzę i tworzą rząd. Mniejszość parlamentarna pozostaje w opozycji aż do chwili, kiedy przez nowe wybory uda jej się uzyskać większość dla swego programu i przejąć władzę w swe ręce. Istnienie większości i mniejszości, obozu rządowego i opozycji, jest formalnym warunkiem parlamentaryzmu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po I wojnie światowej miało miejsce odrodzenie parlamentaryzmu polskiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parlament mrz., parlamentariusz mos., parlamentariuszka ż., parlamentarzysta mos., parlamentarzystka ż., parlamentowanie n.

 czas. parlamentować ndk.

 przysł. parlamentarnie

 przym. parlamentarny

Wiktionary


parlamentarz

osoba wysłana do nieprzyjaciela w celu prowadzenia z nim rokowań dotyczących przerwania konfliktu; parlamentariusz


SJP.pl


parlamentarzysta

osoba wchodząca w skład parlamentu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) członek parlamentu

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) To vox populi – zwłaszcza w medialnym wydaniu – wciąż pyta prezydentów, premierów, ministrów, parlamentarzystów, jak długo jeszcze będziemy czekali, zanim wreszcie rozwiążą się wszystkie polskie problemy?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparlãmɛ̃ntaˈʒɨsta, AS: parlãmẽntažysta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parlament mrz., parlamentariusz mos., parlamentowanie n., parlamentarność ż.

:: fż. parlamentarzystka ż.

 czas. parlamentować ndk.

 przym. parlamentarny

 przysł. parlamentarnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) deputowany

Wiktionary


parlamentarzystka

kobieta wchodząca w skład parlamentu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) członkini parlamentu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parlament mrz., parlamentariusz mos., parlamentaryzm mrz., parlamentarzysta mos.

 przysł. parlamentarnie

 przym. parlamentarny

Wiktionary


parlamentować

prowadzić rokowania, negocjacje, występować jako parlamentariusz, parlamentariuszka, reprezentować parlament w ważniejszych sprawach


SJP.pl


parlando

określenie wykonawcze: śpiewać w sposób zbliżony do mowy, deklamacji; parlante


SJP.pl


parlandować

potocznie: śpiewać w sposób zbliżony do mowy, deklamacji; stosować parlando


SJP.pl


parlante

określenie wykonawcze: śpiewać w sposób zbliżony do mowy, deklamacji; parlando


SJP.pl


parlatorium

pokój w klasztorze do rozmów z osobami z zewnątrz, zwłaszcza świeckimi; rozmównica


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) archit. rel. pomieszczenie w klasztorze do prowadzenia rozmów z gośćmi;

Wiktionary

Parlatorium, rozmównica – pomieszczenie w klasztorze, przeznaczone do prowadzenia rozmów z gośćmi.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) A tu znowu, nim do parlatorium wyszła przeorysza, nim przestraszoną zdołaliśmy ubłagać i nakłonić, aby drzwi klauzury otworzyć kazała, truchlałem na każdy szmer u furty.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozmównica

Wiktionary


parlać

czasownik niedokonany

 (1.1) żart. mówić po francusku

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parlanie n.

Wiktionary


parle-parle

wykrzyknik

 (1.1) onomatopeja imitująca rozmowę, zwłaszcza błahą

Wiktionary


parler

zastępca mistrza budowniczego w czasach średniowiecznych


SJP.pl

Parler – serwis społecznościowy udostępniający usługę mikroblogowania, uruchomiony w sierpniu 2018. Parler reklamuje się jako bezstronna i zapewniająca wolność słowa alternatywa dla głównych sieci społecznościowych, takich jak Twitter i Facebook. W listopadzie 2020 serwis miał około 4 mln aktywnych użytkowników i łącznie ponad 10 mln użytkowników.

Wikipedia


parlicki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Mariusz Parlicki – polski poeta, prozaik, satyryk, krytyk literacki oraz eseista
  • Mateusz Parlicki – polski lekkoatleta

Wikipedia


parlin

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Parlin – wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie mogileńskim, w gminie Dąbrowa
  • Parlin – wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim, w gminie Pruszcz
  • Parlin – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Czerwińsk nad Wisłą
  • Parlin – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie żuromińskim, w gminie Lutocin
  • Parlin – stacja kolejowa w Parlinie, w województwie kujawsko-pomorskim
  • Parlin Dąbrowa

Wikipedia


parlino

Parlino ( Parlin) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie stargardzkim, w gminie Stara Dąbrowa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Wieś przy drodze wojewódzkiej nr 106 Rzewnowo – Stargard – Pyrzyce, 6,5 km na północny zachód od Starej Dąbrowy (siedziby gminy) i 12,5 km na północny wschód od Stargardu (siedziby powiatu).

Wikipedia


parlofon

ulepszony i zmodyfikowany fonograf


SJP.pl


parma

1. miasto we Włoszech;
2. miasto w USA


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. niewielka tarcza rzymskiego piechura lub kawalerzysty

Wiktionary

Parma – miasto i gmina w północnych Włoszech, w regionie Emilia-Romania, w prowincji Parma. 174 tys. mieszkańców (2004). Stolica prowincji. Została założona w 183 p.n.e., jako kolonia rzymska. W latach 1545–1860 Parma była stolicą Księstwa Parmy rządzonego przez dynastię Farnese, a następnie Burbonów.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈparma, AS: parma

Wiktionary


parmenides

Parmenides z Elei (ok. 540 - 470 p.n.e.), filozof grecki


SJP.pl

Parmenides z Elei (gr. Παρμενίδης ὁ Ἐλεάτης "Parmenides ho Eleates", ur. ok. 540 p.n.e., zm. ok. 470 p.n.e.) – grecki filozof, twórca szkoły elejskiej w Elei, wedle tradycji – słuchacz Ksenofanesa.

Wikipedia


parmenka

mieszkanka Parmy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Parmy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Parma ż.

:: fm. parmeńczyk mos.

 przym. parmeński, parmezański, parmezanowy

Wiktionary


parmezan

rodzaj twardego sera używanego po utarciu jako przyprawa do potraw


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. włoski twardy ser podpuszczkowy, dojrzewający kilka lat, utarty dodawany do potraw jako przyprawa;

Wiktionary

Parmezan (wł. "Parmigiano Reggiano") – ser twardy typu podpuszczkowego, wytwarzany z krowiego mleka, leżakujący w solance.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: parˈmɛzãn, AS: parmezãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Parma ż.

 przym. parmezanowy, parmezański, parmeński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ser parmezański

Wiktionary


parmezanowy

→ parmezan


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z parmezanem, dotyczący parmezanu; zawierający parmezan; mający smak parmezanu

Wiktionary

Patrz:

parmezan

Przykłady

 (1.1) Podano tace z przystawkami: placuszekacuszkami parmezanowymi z odrobiną delikatnego sera burrata, obłożonymi cienkimi plasterekasterkami pomidora (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parmezan mrz., Parma ż., parmeńczyk mos., parmenka ż.

 przym. parmeński, parmezański

Wiktionary


parmezański

przymiotnik od: parmezan


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) daw. parmeński, dotyczący Parmy, miasta we Włoszech (dziś tylko w wyrażeniu ser parmezański)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pomiędzy wojskami austriackimi, które przeciw Piemontczykom walczyły, wyliczają dzienniki 4 000 żołnierzy parmezańskich, których księżna Parmy w posiłku dostarczyła uwsp..

 (1.1) 26. lutego: Ponieważ parmezańscy powstańcy starali się uwieść do buntu wierne rządowi gminy Piacenzy i zbliżyli się ku tej twierdzy, przeto dowódca tejże wysłał naprzeciw nim oddział piechoty i pluton huzarów uwsp..

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Parma ż., parmeńczyk mos., parmenka ż., parmezan mrz.

 przym. parmeński, parmezanowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) współcz. parmeński

Wiktionary


parmeńczyk

mieszkaniec Parmy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Parmy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Parma ż.

:: fż. parmenka ż.

 przym. parmeński, parmezański, parmezanowy

Wiktionary


parmeński

przymiotnik od: Parma


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Parmą, dotyczący Parmy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Parma ż., parmeńczyk mos., parmenka ż., parmezan mrz.

 przym. parmezanowy, parmezański

Wiktionary


parmigianino

Parmigianino (właśc. Girolamo Francesco Maria Mazzola) (ur. 11 stycznia 1503, zm. 24 sierpnia 1540) – włoski malarz, rytownik manierystyczny. Jego przydomek artystyczny pochodzi od miejsca urodzenia (Parma). Charakterystyczne dla jego malarstwa wydłużenie postaci, wyszukany wdzięk i odrzucenie postulatów realizmu stały się cechami typowymi dla wielu malarzy doby manieryzmu.

Wikipedia


parnas

elita literacka, zwłaszcza w odniesieniu do poetów


SJP.pl

Zo

Wikipedia


parnasista

1. zwolennik lub przedstawiciel parnasizmu;
2. członek Parnasu, francuskiej grupy poetyckiej


SJP.pl


parnasistka

1. zwolenniczka lub przedstawicielka parnasizmu;
2. członkini Parnasu, francuskiej grupy poetyckiej


SJP.pl


parnasistowski

przymiotnik od: parnasizm; odnoszący się do dziewiętnastowiecznego kierunku w poezji francuskiej, przybliżającego obiektywizm i opisującego wszechstronną wiedzę, typowy, charakterystyczny dla tego kierunku; parnasistyczny


SJP.pl


parnasistyczny

przymiotnik od: parnasizm; odnoszący się do dziewiętnastowiecznego kierunku w poezji francuskiej, przybliżającego obiektywizm i opisującego wszechstronną wiedzę, typowy, charakterystyczny dla tego kierunku; parnasistowski


SJP.pl


parnasizm

dziewiętnastowieczny kierunek w poezji francuskiej przybliżający obiektywizm i opisujący wszechstronną wiedzę


SJP.pl

Pa

Wikipedia


parnaski

przymiotnik od: Parnas


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Parnasem, dotyczący Parnasu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Parnas mrz., parnas mrz., parnasista mos., parnasistka ż., parnasizm mrz.

 przym. parnasowy, parnasistyczny, parnasistowski

Wiktionary


parnawa

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w południowej Estonii, położone nad Morzem Bałtyckim;

 (1.2) geogr. rzeka w Estonii uchodząca do Zatoki Ryskiej;

Wiktionary

Parnawa ( Pärnu, Pernau, Пярну) – za czasów ZSRR i obecnie; za czasów Imperium Rosyjskiego "Пернов", Pērnava) – miasto w południowej Estonii, port morski nad Zatoką Parnawską (część Zatoki Ryskiej we wschodniej części Morza Bałtyckiego), stolica prowincji Pärnu. Liczba mieszkańców wynosi (2025) 52,8 tys.. Przez Parnawę przepływa rzeka o tej samej nazwie.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. parnawianin mos., parnawianka ż.

 przym. parnawski

Wiktionary


parnawski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Parnawą, dotyczący Parnawy (rzeki lub miasta)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Parnawa ż.

Wiktionary


parnia

miejsce na kąpiele w parze


SJP.pl


parnica

urządzenie do parowania ziemniaków i pasz zwierzęcych; parnik


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Parnica – kanał wodny na Międzyodrzu
  • Parnica – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Szczecinek
  • Parnica – wieś w woj. zachodniopomorskim, pow. gryfińskim, gminie Banie
  • Parnica – wieś w Bośni i Hercegowinie, w Federacji Bośni i Hercegowiny, w kantonie zenicko-dobojskim, w gminie Maglaj
  • Párnica – miejscowość na Słowacji
  • Stocznia Remontowa Parnica – stocznia remontowa w Szczecinie

Wikipedia


parnicki

nazwisko


SJP.pl


parniej

stopień wyższy od przysłówka: parno


SJP.pl


parniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: parny; bardziej parny


SJP.pl


parnik

urządzenie do parowania ziemniaków i pasz zwierzęcych; parnica


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) roln. kocioł z paleniskiem do gotowania na parze karmy dla zwierząt hodowlanych (ziemniaków, śruty, buraków itp.)

 (1.2) bot. nazwa systematyczna|Disporum|Salisb.|ref=tak., rodzaj roślin azjatyckich z rodziny zimowitowatych;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • parnik – rodzaj roślin
  • parnik – urządzenie rolnicze

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈparʲɲik, AS: parʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parownica ż., para ż., parka ż., parowiec m., parowanie n., parówka ż.

 czas. parować ndk., wyparować dk., odparować dk., sparować dk.

 przym. parowy, parnikowy

Wiktionary


parnikowy

przymiotnik od: parnik; działający na zasadzie podobnej do parnika, urządzenia do parowania ziemniaków i pasz zwierzęcych, przeznaczony na obróbkę w takim urządzeniu, charakterystyczny dla takiego urządzenia lub w jakiś inny sposób z nim związany


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z parnikiem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parnik mrz.

Wiktionary


parno

przysłówek

 (1.1) wilgotno i gorąco

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ale w tym pokoju jest parno. Otwórzmy okna.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈparnɔ, AS: parno

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parność ż., para ż., parowiec mzw./mrz.

 przym. parny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) duszno

Wiktionary


parnorost

roślina najlepiej i najszybciej rozwijająca się w środowisku wilgotnym, w którym stężenie pary wodnej jest wysokie


SJP.pl


parnowski

nazwisko


SJP.pl


parność

wilgotność najczęściej połączona z wysoką temperaturą oraz brakiem ruchów mas powietrza; duszność


SJP.pl


parny

charakteryzujący się wysoką temperaturą, dużą wilgotnością oraz bezwietrznością, typowy dla takiego stanu; duszny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) gorący i wilgotny, duszny

 (1.2) daw. parowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Było wciąż gorąco, powietrze parne, a muzyka marimby brzmiała jakby spod wody.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈparnɨ, AS: parny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parność ż., para ż., parowiec mzw./mrz.

 przysł. parno

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) duszny

Wiktionary


parob

zgrubienie od: parobek


SJP.pl


parobas

obraźliwe określenie na osobę niewykształconą, nieumiejącą się zachować, prostaka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zgrub. parobek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ten krępy, silny parobas troszczył się o Romka, przynosił mu kawę i smakołyki wyłudzone od gospodyń, a podczas bójek odgradzał go pięściami od kolegów, wyciągał spod stosu ciał i rzucał na górną pryczę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parobek m.

Wiktionary


parobczaczek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zdrobn. od parobczak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parobczak m.

Wiktionary


parobczak

młody, zazwyczaj jeszcze niedoświadczony robotnik rolny lub sługa, pracujący niegdyś w gospodarstwach bogatych chłopów i w folwarkach; parobeczek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) młody parobek pomagający w gospodarstwie wiejskim

 (1.2) młody, zdrowy chłopak wiejski

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈrɔpt͡ʃak, AS: paropčak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parobek m.

:: zdrobn. parobczaczek m.

 przym. parobczański

Wiktionary


parobczański

odnoszący się do parobka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący parobka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parobek m., parobczak m.

 przym. parobkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parobkowy, daw. parobczany

Wiktionary


parobeczek

młody, zazwyczaj jeszcze niedoświadczony robotnik rolny lub sługa, pracujący niegdyś w gospodarstwach bogatych chłopów i w folwarkach; parobczak


SJP.pl


parobek

robotnik rolny lub sługa, pracujący niegdyś w gospodarstwach bogatych chłopów i w folwarkach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. najemny pracownik rolny;

 (1.2) pogard. pachołek, sługus

 (1.3) daw. obecnie gwara. kawaler, młodzieniec

Wiktionary

Parobek – stały lub sezonowy robotnik najemny pracujący w folwarku lub gospodarstwie bogatego chłopa, też służący w karczmie lub majątku dworskim.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kilku naszych parobków pobiegło zaraz do pożaru.

 (1.2) Nawet nie zauważyłeś, jak zrobił z ciebie swojego parobka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parobczak mos., parobkowanie n.

:: zdrobn. parobeczek mos.

:: zgrub. parobas mos.

 czas. parobkować ndk.

 przym. parobkowy, parobczański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk haśnik

Wiktionary


parobkowy

przymiotnik od: parobek; należący do robotnika rolnego lub sługi, pracującego niegdyś w gospodarstwach bogatych chłopów i w folwarkach, odnoszący się do tej osoby, związany z nią


SJP.pl


parocentymetrowy

mający długość paru centymetrów; kilkocentymetrowy, kilkucentymetrowy


SJP.pl


paroch

pleban


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. daw. proboszcz (zwłaszcza obrządku prawosławnego lub grekokatolickiego)

Wiktionary


parochia

parafia, zwłaszcza greckokatolicka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. kośc. parafia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈrɔxʲja, AS: paroχʹi ̯a

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parafia

Wiktionary


parochialny

przymiotnik od: parochia; należący do parafii greckokatolickiej, wchodzący w jej skład lub w jakiś inny sposób z nią związany


SJP.pl


parochija

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. parafia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparɔˈxʲija, AS: paroχʹii ̯a

Wiktionary


parociąg

pojedyncza rura wchodząca w skład sieci rurociągów, w którym przesyła się parę wodną pod wysokim ciśnieniem


SJP.pl


parocja

parocja perska - gatunek drzewa z rodziny oczarowatych


SJP.pl


parodia

1. wypowiedź, scena lub przedstawienie będące ośmieszającym naśladownictwem jakiegoś dzieła, osoby lub zachowań;
2. coś, co jest nieudolnym naśladowaniem czegoś, coś, co daje niezamierzone efekty komiczne, ośmieszające autora


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) celowa przeróbka czyjegoś utworu (książki, filmu, muzyki itp., także stylu) lub zachowania, gestów, służąca ośmieszeniu oryginału lub będąca żartem z niego;

Wiktionary

Parodia (gr. παρῳδία "parōidía" od παρά "pará" „poza (czym); obok; mimo” i ᾠδή "ōidḗ" – „pieśń”) – odmiana parafrazy, która spełnia funkcję humorystyczną (rodzaj zabawy literackiej) bądź satyryczną (używana jako element polemiki).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ten film jest parodią „Gwiezdnych Wojen”.

 (1.1) (…) oczywiście może się zdarzyć, że to się skończy znowu po polskiemu, czyli dobry pomysł zostanie powyginany tak, że będzie przypominał swoją parodię.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈrɔdʲja, AS: parodʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parodysta m., parodystka ż.

 czas. parodiować ndk., sparodiować dk.

 przym. parodiowy, parodystyczny

 przysł. parodystycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) burleska, trawestacja

Wiktionary


parodie

forma rzeczownika.

 (1.1) plural|parodia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈrɔdʲjɛ, AS: parodʹi ̯e

Wiktionary


parodiować

1. tworzyć scenę lub przedstawienie będące ośmieszającym naśladownictwem jakiegoś dzieła, osoby lub czyichś zachowań;
2. żartobliwie lub złośliwie naśladować kogoś


SJP.pl

czasownik

 (1.1) dokonywać parodii czegoś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parodia ż.

 przym. parodystyczny

Wiktionary


parodiowość

cecha czegoś będącego parodią; parodystyczność


SJP.pl


parodiowy

przymiotnik od: parodia; stwarzający efekt parodii, przedstawiony za pomocą parodii, odnoszący się w jakiś sposób do parodii; parodyjny


SJP.pl


parodniowy

mający parę dni, trwający parę dni itp.; parudniowy


SJP.pl


parodontologia

dziedzina stomatologii zajmująca się chorobami przyzębia; periodontologia


SJP.pl


parodontopatia

choroba przyzębia; paradontopatia


SJP.pl


parodontopatyczny

→ parodontopatia; paradontopatyczny


SJP.pl


parodontoza

choroba przyzębia, prowadząca do stopniowego rozchwiania i wypadania zębów (forma nieakceptowana w polszczyźnie przez wiele osób, gdyż pierwszy człon słowa to greckie "para", znaczące "przy" (zębie)); paradontoza; paradentoza; przyzębica


SJP.pl


parodos

1. pierwsza pieśń chóru następująca po prologu, pojawiająca się w sztukach starogreckich;
2. przejście prowadzące na scenę w starożytnych budynkach teatrów greckich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) teatr. początkowa pieśń chóralna w dramacie starogreckim

 (1.2) teatr. wejście na scenę w teatrze starogreckim

Wiktionary

Parodos – w teatrze greckim pieśń wejściowa chóru.

Nazywano tak również boczne przejście dla chóru (i widzów pierwszych rzędów), znajdujące się pomiędzy frontową ścianą skene przylegającą do orchestry a theatronem.

Wikipedia


parodyjny

przymiotnik od: parodia; stwarzający efekt parodii, przedstawiony za pomocą parodii, odnoszący się w jakiś sposób do parodii; parodiowy


SJP.pl


parodysta

osoba pisząca parodie lub występująca w parodiach, które są jednocześnie przedstawieniami scenicznymi


SJP.pl


parodystka

kobieta pisząca parodie lub występująca w parodiach, które są jednocześnie przedstawieniami scenicznymi


SJP.pl


parodystyczność

cecha czegoś będącego parodią; parodiowość


SJP.pl


parodystyczny

przymiotnik od: parodystyka; odnoszący się do sztuki parodiowania i pisania parodii, związany z tą sztuką


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z parodią, dotyczący parodii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parodia ż.

 czas. parodiować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parodiowy

Wiktionary


parodystyka

sztuka parodiowania


SJP.pl


parogazowy

torpeda parogazowa - typ torpedy z napędem śrubowym


SJP.pl


parogodzinny

trwający parę godzin


SJP.pl


parohektarowy

a) będący wielkości paru hektarów;
b) posiadający parę hektarów ziemi (np. rolnik parohektarowy)


SJP.pl


paroizolacja

warstwa w ścianie lub stropie przeciwdziałająca przenikaniu pary wodnej z pomieszczenia do zewnętrznych warstw przegrody


SJP.pl

Pa

Wikipedia


paroizolacyjny

→ paroizolacja


SJP.pl

Patrz:

paroizolacja

parokilogramowy

1. ważący parę kilogramów;
2. przeznaczony na parę kilogramów czegoś


SJP.pl


parokilometrowy

mający długość paru kilometrów, wynoszący parę kilometrów


SJP.pl


parokonka

dorożka zaprzężona w dwójkę koni


SJP.pl


parokonny

taki, który został zaprzężony w parę koni, przeznaczony do zaprzężenia w parę tych zwierząt


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) o pojazdach: taki, który jest zaprzęgany do pary koni

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dwukonny

Wiktionary


parokrotnie

przysłówek

 (1.1) kilkakrotnie, kilkukrotnie

Wiktionary

Powiązane:

 przym. parokrotny

 przysł. parokroć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. parokroć, kilkakroć

Wiktionary


parokrotność

→ parokrotny


SJP.pl

Patrz:

parokrotny

parokrotny

a) powtarzający się parę razy;
b) parę razy większy od czegoś porównywanego


SJP.pl


parokroć

parę, kilka razy; kilkakroć


SJP.pl

przysłówek liczebnikowy

 (1.1) przest. parę razy

Wiktionary

Powiązane:

 przym. parokrotny

 przysł. parokrotnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kilkakroć, parokrotnie

Wiktionary


paroksyton

wyraz mający akcent na przedostatniej sylabie; paroksytonon


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fonet. akcent na przedostatniej sylabie wyrazu;

 (1.2) fonet. wyraz mający akcent na przedostatniej sylabie

Wiktionary

Paroksyton, paroksytonon (gr. "paroksýtonon") – wyraz lub zestrój akcentowy akcentowany paroksytonicznie, czyli taki, którego akcent pada na przedostatnią sylabę. W języku polskim większość wyrazów jest zaliczana do paroksytonów.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. paroksytonon mrz., paroksytoniczność ż., paroksytoneza ż., paroksytonizm mrz., paroksytonizowanie n.

 czas. paroksytonizować ndk.

 przym. paroksytoniczny, paroksytonizowany, paroksytonizujący

 przysł. paroksytonicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paroksytonon, akcent paroksytoniczny

 (1.2) paroksytonon

Wiktionary


paroksytoneza

akcentowanie przedostatniej sylaby wyrazu; paroksytonizm (rzadko)


SJP.pl


paroksytoniczność

padanie akcentu na przedostatnią sylabę wyrazu; akcentowanie przedostatniej sylaby


SJP.pl


paroksytoniczny

dotyczący paroksytonu


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) fonet. charakteryzujący się akcentowaniem wyrazów na przedostatniej sylabie, mający akcent na przedostatniej sylabie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paroksyton mrz., paroksytonon mrz., paroksytoniczność ż., paroksytoneza ż., paroksytonizm mrz., paroksytonizowanie n.

 czas. paroksytonizować ndk.

 przym. paroksytonizowany, paroksytonizujący

 przysł. paroksytonicznie

Wiktionary


paroksytonizm

rzadko: akcentowanie przedostatniej sylaby wyrazu; paroksytoneza (częściej)


SJP.pl


paroksytonizować

akcentować przedostatnią sylabę wyrazu; przesuwać (akcent) na przedostatnią sylabę


SJP.pl


paroksytonon

wyraz mający akcent na przedostatniej sylabie; paroksyton


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fonet. zob. paroksyton.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paroksyton mrz., paroksytoniczność ż., paroksytoneza ż., paroksytonizm mrz., paroksytonizowanie n.

 czas. paroksytonizować ndk.

 przym. paroksytoniczny, paroksytonizowany, paroksytonizujący

 przysł. paroksytonicznie

Wiktionary


paroksyzm

1. atak, nagłe wystąpienie lub zaostrzenie się objawów chorobowych
2. gwałtowny, bardzo silny przejaw jakichś przeżyć


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. nasilenie się choroby

 (1.2) przen. napad żalu, gniewu lub śmiechu

 (1.3) geol. stan aktywności wulkanu

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Śmierć Stalina spowodowała falę propagandowej histerii oraz kolejny realny paroksyzm jego kultu.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. paroksyzmowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) atak

 (1.2) przejaw

Wiktionary


paroksyzmowy

przymiotnik od: paroksyzm; przypominający atak, nagłe wystąpienie lub zaostrzenie się objawów chorobowych, typowy dla tego ataku, odnoszący się do niego


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z paroksyzmem, dotyczący paroksyzmu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paroksyzm mrz.

Wiktionary


parol

przestarzale:
a) słowo honoru
b) umówione, tajne hasło wojskowe
c) podwojenie stawki w grze karcianej, oznaczane przez załamanie rogu karty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. wojsk. rozpoznawcze, tajne hasło

 (1.2) daw. słowo honoru

 (1.3) daw. podwojenie stawki po wygranej, oznaczane przez załamanie karty lub zgięcie jej rogu

 (1.4) daw. karta zaginana w parolu (1.3)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Parol (ur. 1936) – polski inżynier mechanik i działacz partyjny, poseł na Sejm PRL VI kadencji
  • Aleksy Parol (1927–1994) – polski kontradmirał, oficer polityczny piechoty oraz oficer mechanik okrętowy
  • Antoni Parol (1902–1944) – polski działacz ruchu robotniczego, kierowca i monter samochodowy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈparɔl, AS: parol

Wiktionary


parolatek

dziecko mające parę lat, liczące sobie parę lat; kilkulatek


SJP.pl


parolatka

dziecko mające parę lat, liczące sobie parę lat; kilkulatek


SJP.pl


parolatki

dziecko mające parę lat, liczące sobie parę lat; kilkulatek


SJP.pl


parolecie

okres paru lat


SJP.pl


paroletni

kilkuletni, kilkoletni;
1. trwający parę lat; przypadający za parę lat;
2. będący w wieku paru lat, mający parę lat


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający kilka lat

 (1.2) trwający kilka lata

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przecież paroletniego dzieciaka wpuszczą za darmo.

 (1.2) Podczas paroletnich starań wysłaliśmy dziesiątki próśb i petycji.

Wiktionary


parolist

kilkuletnia roślina krzewiasta z rodziny bodziszkowatych, występująca we wszystkich strefach klimatycznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Zygophyllum|ref=tak., dzika roślina pustynna

Wiktionary

Pa

Wikipedia


parolistowate

o cechach parolistowatych (rodzina roślin)


SJP.pl

Parolistowate ("Zygophyllaceae" R.Br.) – rodzina roślin okrytonasiennych z grupy różowych. Obejmuje 22–24 rodzaje z 255–325 gatunkami. Występują one głównie na obszarach tropikalnych i subtropikalnych, często na terenach pustynnych i półpustynnych. Liczne gatunki rosną na glebach słonych. W Polsce przejściowo zawlekani bywają przedstawiciele rodzajów parolist i buzdyganek.

Wikipedia


parolistowaty

o cechach parolistowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


parolować

zwalniać, zwolnić na parol


SJP.pl


parometrowy

mający długość paru metrów, wynoszący parę metrów


SJP.pl


paromierz

urządzenie pomiarowe montowane w różnych punktach rurociągów gazowych, używane do mierzenia natężenia przepływu gazu w tych rurociągach


SJP.pl


paromiesięczny

mający parę miesięcy, trwający parę miesięcy itp.; parumiesięczny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) trwający kilka miesięcy

 (1.2) będący w wieku kilku miesięcy

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) pot. Na wersalce leżało paromiesięczne śpiące bobo.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kilkumiesięczny

 (1.2) kilkumiesięczny

Wiktionary


paromilionowy

liczący parę milionów czegoś


SJP.pl


parominutowy

trwający parę minut


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) trwający parę minut

Wiktionary


paromorgowy

a) będący wielkości paru mórg (morgów);
b) posiadający parę mórg (morgów) ziemi, np. rolnik paromorgowy


SJP.pl


paronim

wyraz kojarzący się z innym wyrazem ze względu na wspólność rdzenia lub podobieństwo brzmienia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. wyraz kojarzący się z innym ze względu na podobieństwo brzmienia, ale odmienny pod względem znaczeniowym;

Wiktionary

Paronim (fr. z gr. παρά, "para" „obok, mimo”; όνυμα, "onoma" „imię”) – wyraz kojarzący się z innym ze względu na podobieństwo brzmienia, ale odmienny pod względem znaczeniowym. Paronimy bywają mylone w szybkich, spontanicznych konwersacjach, choć zjawisko paronimii bywa też wykorzystywane w celach artystycznych.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈrɔ̃ɲĩm, AS: parõńĩm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paronimia ż.

 przym. paronimiczny

Wiktionary


paronimia

błędne kojarzenie, mylenie jakiegoś wyrazu z innym wyrazem ze względu na wspólność rdzenia lub podobieństwo brzmienia


SJP.pl


paronimiczny

przymiotnik od: paronimia; wywołujący błędne kojarzenie, mylenie jakiegoś wyrazu z innym podobnym wyrazem, odnoszący się do takiej pomyłki, związany z nią


SJP.pl


paronomazja

figura stylistyczna polegająca na zestawieniu podobnie brzmiących wyrazów o innym znaczeniu; annominacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. liter. zestawienie wyrazów podobnie brzmiących o różnych znaczeniach;

Wiktionary

Paronomazja (gr. παρονομασία "paronomasía" – „lekko zmieniona nazwa”), adnominatio – figura retoryczna, fonetyczny środek stylistyczny, polegający na zestawieniu podobnie brzmiących słów (często homofonów i homonimów) celem osiągnięcia efektu stylistycznego.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) annominacja

Wiktionary


paronychia

1. w medycynie: ropne zapalenie tkanki podskórnej palca ręki oraz stopy; zanokcica;
2. rodzaj roślin z rodziny goździkowatych, występujący w około 110 gatunkach


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paronychia – rodzaj roślin z rodziny goździkowatych
  • Paronychia, zanokcica – stan zapalny paznokci

Wikipedia


paroosobowy

składający się z paru osób; kilkuosobowy, kilkoosobowy


SJP.pl


paropamis

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. pasmo górskie w Afganistanie, przedłużenie zachodniej części Hindukuszu;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) książk. Paropamisady; współcz. Safed Koh, Safid Kuh

Wiktionary


paropokojowy

złożony z paru pokojów


SJP.pl


paroprocentowy

stanowiący parę procent czegoś; kilkuprocentowy


SJP.pl


paros

Paros ( Πάρος) – wyspa na Morzu Egejskim, w archipelagu Cyklady, o powierzchni 165 km².

Liczy około 9600 mieszkańców (2002). W jej centrum wznosi się wysoki na 771 m "Profitis Ilias" ("Marpessa"), na którego południowym zboczu, niedaleko klasztoru Hagios Minas, znajduje się kamieniołom słynnego marmuru paryjskiego. Na Paros urodził się poeta Archiloch. 1,5 km na południe od Paros leży mała wyspa Andiparos. Paros jest dziś lubianą wyspą turystyczną.

Wikipedia


parosekundowy

trwający parę sekund


SJP.pl


parosetletni

trwający paręset lat, mający paręset lat; parusetletni


SJP.pl


parosmia

zaburzenie węchu polegające na wyczuwaniu zapachów nieistniejących lub odmiennych od tych rzeczywistych


SJP.pl


parostateczek

zdrobnienie od: parostatek


SJP.pl


parostatek

statek, do którego napędzania wykorzystuje się silniki parowe; parowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. zob. parowiec.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Popłynęliśmy parostatkiem w dół Missisipi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparɔˈstatɛk, AS: parostatek

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parowiec, statek parowy

Wiktionary


parostek

zwykle w lm - parostki: poroże samca sarny


SJP.pl


parostopniowy

1. mający parę stopni (w jakiejś skali);
2. mający parę stopni, etapów


SJP.pl


parostwo

godność, kompetencje członka brytyjskiej Izby Lordów lub niegdyś parlamentarzysty francuskiego


SJP.pl


paroszczelność

→ paroszczelny


SJP.pl

Patrz:

paroszczelny

paroszczelny

nieprzepuszczający pary wodnej lub wilgotnego powietrza, niedostępny dla tych mieszanin, odizolowany od działania tych mieszanin


SJP.pl


parotomowy

składający się z paru tomów, zawarty w paru tomach


SJP.pl


parotonowy

a) ważący parę ton;
b) mieszczący parę ton czegoś;
c) mogący unieść parę ton


SJP.pl


parotygodniowy

trwający parę tygodni, mający parę tygodni; parutygodniowy


SJP.pl


parotysięczny

liczący parę tysięcy czegoś; parutysięczny


SJP.pl


parowa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. zob. parów.

forma przymiotnika.

 (2.1) ż. zob. parowy.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Parowa – wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie bolesławieckim, w gminie Osiecznica
  • Parowa – osada w województwie pomorskim, w powiecie chojnickim, w gminie Brusy
  • Parowa – osada w województwie pomorskim, w pow. kościerskim, w gminie Dziemiany
  • Parowa – osada w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie nidzickim, w gminie Nidzica
  • Parowa – wieś w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie węgorzewskim, w gminie Węgorzewo
  • Parowa – potok, dopływ Nysy Szalonej
  • Parowa – struga, dopływ Prosnej
  • Parowa – stare koryto, dopływ Rawki
  • Parowa – dawna gromada
  • Dąbkowa Parowa
  • Parowa Falęcka

Wikipedia


parowacz

1. aparat do oziębiania środowiska; parownik;
2. osoba zajmująca się zawodowo obsługiwaniem urządzeń parowych wykorzystywanych zazwyczaj do napędzania czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) urządzenie pełniące funkcję wymiennika ciepła

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parownik

Wiktionary


parowaczka

kobieta zajmująca się zawodowo obsługiwaniem urządzeń parowych wykorzystywanych zazwyczaj do napędzania czegoś; parowniczka


SJP.pl


parowanie

1. zmieniać stan skupienia ze stałego lub ciekłego w gazowy, przechodzić lub przemieniać coś w stan gazowy;
2. odpierać, blokować cios zadany przez przeciwnika;
3. dobierać do pary


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|parować.

 (1.2) fiz. zmiana stanu skupienia substancji z fazy ciekłej na fazę gazową

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Morze Martwe wysycha na skutek wzmożonego parowania.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparɔˈvãɲɛ, AS: parovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. para ż., parnik m., parowiec mzw./mrz.

 czas. parować ndk., odparować dk., wyparować dk.

 przym. parowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) ewaporacja

Wiktionary


parowaniec

rodzaj dużej kluski (pączków, pyz) z ciasta drożdżowego; pampuch


SJP.pl


parowar

maszyna do gotowania na parze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. naczynie lub urządzenie służące do gotowania na parze;

Wiktionary

Parowar – rodzaj urządzenia kuchennego, wykonanego z tworzywa sztucznego, ceramiki lub metalu, gdzie metodą obróbki żywności jest zastosowanie pary powstałej w dolnym naczyniu dzięki gotującej się wodzie. Parowar składa się z kilku naczyń nałożonych na siebie, co umożliwia przygotowywanie w jednym czasie różnych rodzajów żywności. W parowarze można przyrządzić warzywa, mięso, owoce morza i ryż. Wyróżnia się kilka rodzajów parowarów:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈrɔvar, AS: parovar

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parowarka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parowarka

Wiktionary


parować

1. zmieniać stan skupienia ze stałego lub ciekłego w gazowy, przechodzić lub przemieniać coś w stan gazowy;
2. odpierać, blokować cios zadany przez przeciwnika;
3. dobierać do pary


SJP.pl

czasownik

 (1.1) wydzielać parę wodną

 (1.2) łączyć w pary

 (1.3) poddawać działaniu pary

czasownik zwrotny parować się

 (2.1) łączyć się samemu w pary

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dziewczyna, wciąż trąc stłuczony o drabinę łokieć, skwapliwie sięgnęła po parujący dzban z przyprawionym korzeniami piwem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈrɔvat͡ɕ, AS: parovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. para ż., parówka ż., parowanie n., wyparowanie n., parownica ż., parownik m., parnik m., parowiec mzw./mrz.

 czas. wyparować, wyparowywać, sparować

 przym. parowy, parny

Wiktionary


parowcowy

→ parowiec


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z parowcem, dotyczący parowca

Wiktionary

Patrz:

parowiec

Powiązane:

 rzecz. parowiec m.

Wiktionary


parowiec

statek, do którego napędzania wykorzystuje się silniki parowe; parostatek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) przest. statek z napędem parowym;

Wiktionary

Parowiec – statek lub okręt o napędzie parowym, napędzany tłokową maszyną parową (SS) lub turbiną parową (TSS).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. parownica ż., para ż., parnik m., parowanie n.

 czas. parować ndk.

 przym. parowy, parny, parowcowy

 przysł. parno

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parostatek, statek parowy

Wiktionary


parowiekowy

trwający parę wieków, mający parę wieków; paruwiekowy


SJP.pl


parowiersz

niewielki tomik wierszy, w skład którego wchodzą najczęściej krótkie fraszki, limeryki lub wierszowane opowiadania


SJP.pl


parowierszowy

składający się z paru wierszy


SJP.pl


parownica

niewielkie naczynie laboratoryjne używane do stężania roztworów lub ich odparowywania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) chem. naczynie laboratoryjne w kształcie czaszy służące najczęściej do odparowywania i zatężania roztworów;

 (1.2) urządzenie do rozprostowywania odzieży wyposażone w generator strumienia pary

Wiktionary

Parownica – naczynie laboratoryjne w kształcie czaszy służące najczęściej do odparowywania i zatężania roztworów. Wykonywane są zazwyczaj z porcelany, szkła, kwarcu lub metali szlachetnych (np. z platyny). Często zaopatrzone są w dziobek ułatwiający przelewanie.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. para ż., parówka ż., parowanie n., wyparowanie n., zaparowanie n., parownik m., parnik m., parowiec mzw./mrz.

 czas. parować ndk., wyparować dk., wyparowywać ndk., sparować dk., zaparować dk.

 przym. parowy, parny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) steamer

Wiktionary


parowniczka

kobieta zajmująca się zawodowo obsługiwaniem urządzeń parowych wykorzystywanych zazwyczaj do napędzania czegoś; parowaczka


SJP.pl


parownik

aparat do oziębiania środowiska; parowacz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. rodzaj wymiennika ciepła, w którym jeden z czynników roboczych ulega odparowaniu;

 (1.2) zootechn. urządzenie do przygotowywania paszy dla zwierząt hodowlanych przez obróbkę gorącą parą wodną

Wiktionary

Parownik (lub parowacz) – rodzaj wymiennika ciepła, w którym jeden z czynników roboczych ulega odparowaniu.

W parowniku chłodni dla stabilnej pracy układu zawsze jest wymagane nieduże przegrzanie czynnika chłodniczego. Wynosi ono najczęściej ok. 60 do 70% różnicy pomiędzy temperaturą w pomieszczeniu a temperaturą odparowania. A zatem przy temperaturze odparowania –8 °C i temperaturze w komorze 0 °C przegrzanie czynnika powinno wynosić ok. 5 K.

Wikipedia

Powiązane:

 czas. parować

 rzecz. parownica ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parowacz

Wiktionary


parowozik

niewielki parowóz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. parowóz

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parowóz mrz., parowozownia ż.

 przym. parowozowy

Wiktionary


parowozokilometr

w kolejnictwie: jednostka drogi (kilometr trasy przejechany przez jeden parowóz)


SJP.pl


parowozownia

wydzielony teren lub pomieszczenie, będące miejscem napraw parowozów oraz miejscem ich dłuższych postojów, jeżeli nie są w trasie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kolej. zespół pomieszczeń, warsztatów oraz torów przystosowanych do obsługi technicznej i napraw parowozów;

Wiktionary

Parowozownia (potocznie: "szopa", "depo") – baza, zakład eksploatacji, zajezdnia lokomotyw parowych; zespół pomieszczeń i warsztatów oraz torów przeznaczonych do przechowywania i obsługiwania technicznego parowozów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Za oknem pociągu mignęła nam tylko katowicka parowozownia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parowóz mrz., parowozik mrz.

 przym. parowozowy

Wiktionary


parowozowy

przymiotnik od: parowóz; przeznaczony dla parowozów i czynności, jakie należy przy nich wykonywać, odnoszący się do parowozu, związany z parowozem


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) kolej. związany z parowozem, dotyczący parowozu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parowóz mrz., parowozik mrz., parowozownia ż.

Wiktionary


parowy

1. poruszający się dzięki parze wodnej, napędzany przez parę wodną (np. maszyna parowa);
2. przestarzale: stanowiący parę


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z parą, dotyczący pary lub par

 (1.2) zasilany parą, wykorzystujący parę do działania

forma rzeczownika|rodzaj=męskorzeczowy.

 (2.1) B. i W. lm. od: zob. parów.

Wiktionary

Parowy (dawniej: niem. "Heinen") – kolonia w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie sztumskim, w gminie Sztum przy drodze wojewódzkiej nr 607.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa elbląskiego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈrɔvɨ, AS: parovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. para ż., parówka ż., parnik m., parowanie n., parowiec mzw./mrz.

 czas. parować ndk.

Wiktionary


parowóz

lokomotywa z silnikiem parowym; także pociąg ciągnięty przez taką lokomotywę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kolej. lokomotywa, której napęd stanowi silnik parowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Podróż parowozem ciągle dostarcza wielu wrażeń i przypomina początki kolejnictwa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈrɔvus, AS: parovus

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parowozownia ż.

:: zdrobn. parowozik m.

 przym. parowozowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) lokomotywa parowa; żart. ciuchcia

Wiktionary


parp

skrótowiec

 (1.1) = Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: parp, AS: parp

Wiktionary


parposz

gatunek ryby z rodziny śledziowatych; aloza parposz


SJP.pl

Parposz, aloza parposz ("Alosa fallax") – gatunek anadromicznej ryby z rodziny śledziowatych (Clupeidae).

Wikipedia


parr

roczny narybek, głównie łososia


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Parr (architekci)
  • Parr (ryby)
  • Parr – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Merseyside
  • Katarzyna Parr

Wikipedia


parrezja

szczera, otwarta wypowiedź lub wyznanie; parezja


SJP.pl


pars

wyznawca monoteistycznego odłamu staroirańskiej religii rozpowszechnionej przez indiańskich Persów i opartej na kulcie boga dobra i światła


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) członek tradycyjnej społeczności zaratustriańskiej zamieszkującej głównie Indie;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. Parsanka ż.

Wiktionary


parsanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) członkini tradycyjnej społeczności zaratustriańskiej zamieszkującej głównie Indie;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cóż dopiero, gdy obok tych elegantów, ujrzałem siedzące w powozach, a wbrew etykiecie wschodniej nie zakryte woalem, piękne Parsanki, o cerze białej, rysach pociągłych, a ujmujących, o wielkich i wyrazistych czarnych oczach, którym długie rzęsy uroku dodawały.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. Pars mos.

Wiktionary


parsek

astronomiczna jednostka długości równa ok. 3,262 roku świetlnego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) astr. miar. jednostka długości w astronomii, odległość, przy której paralaksa roczna jest równa 1 sekundzie łuku;

Wiktionary

Parsek – jednostka odległości używana w astronomii. Jest to odległość, dla której kąt paralaksy (równy połowie kąta całkowitej rocznej zmiany) położenia Ziemi widzianej prostopadle do płaszczyzny orbity wynosi 1 sekundę łuku. Parsek można równoważnie opisać jako odległość, z jakiej połowa wielkiej osi orbity ziemskiej (czyli 1 au) jest widoczna jako łuk (na firmamencie obserwującego) o długości 1 sekundy kątowej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Odległości astronomiczne mierzone są w okolicy Układu Słonecznego w parsekach (lub latach świetlnych), pomiędzy zgrupowaniami gwiazd w Galaktyce – w kiloparsekach, a między galaktykami w Grupie Lokalnej – w megaparsekach.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skr. pc, daw. ps

Wiktionary


parser

program dokonujący analizy danych wejściowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) inform. program komputerowy wykonujący analizę składniową;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈparsɛr, AS: parser

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parsowanie n., sparsowanie n.

 czas. parsować ndk., sparsować dk.

Wiktionary


parsifal

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Sir Parsifal, Percival – według legend arturiańskich, jeden z towarzyszy króla Artura i jego rycerzy Okrągłego Stołu. Podobnie jak oni, poszukiwał Świętego Graala. Parsifal zakochał się w żonie króla Artura. Postać ta jest wzorem odwagi; jej pierwowzorem jest prawdopodobnie wojownik Peredur występujący u boku Artura najwcześniej, bo już w podaniach walijskich.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Lohengrin, główny bohater niemieckiej poezji z końca XIII w., był synem Parsifala i kolejnym, po swym ojcu, strażnikiem zamku Świętego Graala.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: parˈsʲifal, AS: parsʹifal

Wiktionary


parsk

regionalnie: dół w ziemi do przechowywania ziemniaków


SJP.pl


parskania

odgłos wydawany przez konie, powstały poprzez nagłe i silne wypuszczenie powietrza nozdrzami


SJP.pl


parskanie

odgłos wydawany przez konie, powstały poprzez nagłe i silne wypuszczenie powietrza nozdrzami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) gwałtownie wydmuchanie powietrza lub wyplucie wody

Wiktionary

Powiązane:

 czas. parsknąć

Wiktionary


parskać

1. gwałtownie wydmuchiwać powietrze nozdrzami lub wargami, wydając charakterystyczny odgłos; prychać;
2. potocznie o pojeździe, silniku, urządzeniu: wydawać charakterystyczny dźwięk przypominający odgłos, który towarzyszy wydmuchiwaniu powietrza nozdrzami lub wargami; prychać;
3. potocznie: mówić coś opryskliwie, ze złością; fuknąć, prychać;
4. potocznie: sykać, trzaskać, skwierczeć


SJP.pl

czasownik niedokonany (dk. parsknąć)

 (1.1) prychać

 (1.2) kichać

 (1.4) pot. śmiać się

Wiktionary


parsknięcie

1. gwałtownie wydmuchać powietrze nozdrzami lub wargami, wydając charakterystyczny odgłos; prychnąć;
2. potocznie o pojeździe, silniku, urządzeniu: wydać charakterystyczny dźwięk przypominający odgłos, który towarzyszy wydmuchiwaniu powietrza nozdrzami lub wargami; prychnąć;
3. potocznie: powiedzieć coś opryskliwie, ze złością; fuknąć, prychnąć;
4. potocznie: syknąć, trzasnąć, zaskwierczeć


SJP.pl


parsknąć

1. gwałtownie wydmuchać powietrze nozdrzami lub wargami, wydając charakterystyczny odgłos; prychnąć;
2. potocznie o pojeździe, silniku, urządzeniu: wydać charakterystyczny dźwięk przypominający odgłos, który towarzyszy wydmuchiwaniu powietrza nozdrzami lub wargami; prychnąć;
3. potocznie: powiedzieć coś opryskliwie, ze złością; fuknąć, prychnąć;
4. potocznie: syknąć, trzasnąć, zaskwierczeć


SJP.pl

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. parskać)

 (1.1) dokonany od|parskać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Słysząc sprośny żart, chciał zrobić oburzoną minę, ale nie wytrzymał i parsknął śmiechem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parsknięcie n., parskanie n.

Wiktionary


parsowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) inform. dokonywanie analizy składniowej ciągu znaków w celu ustalenia jej struktury;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Polega wówczas na wczytywaniu ustalonej liczby symboli terminalnych przed zadecydowaniem, której reguły parsowania użyć.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parser mrz., sparsowanie n.

 czas. parsować ndk., sparsować dk.

Wiktionary


parsować

w informatyce: analizować ciąg znaków w celu ustalenia jego struktury


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. sparsować)

 (1.1) inform. dokonywać analizy składniowej ciągu znaków w celu ustalenia jego struktury i dalszego przetwarzania;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przeglądarka parsuje dokument w języku HTML i po przetworzeniu wyświetla go w formie czytelnej dla użytkownika.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parser mrz., parsowanie n., sparsowanie n.

 czas. sparsować dk.

Wiktionary


parsowo

Parsowo (do 1945 r. niem.: "Parsow") – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie koszalińskim, w gminie Biesiekierz.

Według danych z 31 grudnia 2005 r. wieś miała 304 mieszkańców.

Parsowo to miejscowość o charakterze turystycznym. Pobliski zabytkowy kościół. []

Wikipedia


parsuna

portret typowy dla malarstwa ruskiego od końca XVI do początku XVIII w., początkowo malowany na drewnie, zbliżony techniką do ikon


SJP.pl

Parsuna (od łac. "persona") – nazwa portretów świeckich malowanych w Rosji od końca XVI do początków XVIII wieku

Parsuny wywodzą się z malarstwa ikonowego, korzystając z jego schematów przedstawieniowych i technik. W XVII w. pojawiły się bardziej realistyczne ujęcia postaci i tła, co wiązało się z oddziaływaniem z Rzeczypospolitej wzorców portretu sarmackiego. Terminem parsun określano także portrety ukraińskie oraz białoruskie.

Wikipedia


parsyzm

monoteistyczny odłam zaratusztrianizmu, wyznawany głównie w Indiach


SJP.pl


parszewski

nazwisko


SJP.pl


parszeć

pokrywać się parchem, brunatnymi strupami charakterystycznymi dla parchu; parszywieć


SJP.pl


parszkowo

wieś w Polsce


SJP.pl

Parszkowo (kaszb. "Parszkòwò" lub też "Pôrszkòwò", "Parzkòwò", niem. "Parschkau", dawniej "Parchowo", "Parskowo") – osada kaszubska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie puckim, w gminie Krokowa. W najbliższej okolicy (na północy) znajdują się rezerwaty przyrody "Moroszka Bielawskiego Błota" i "Woskownica Bielawskiego Błota".

Wikipedia


parszowice

Parszowice (niem. "Porschwitz") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie lubińskim, w gminie Ścinawa. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa legnickiego.

We wsi był przystanek kolejowy Parszowice.

Wikipedia


parszywie

przysłówek

 (1.1) od: parszywy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tymczasem chodził od drzwi do drzwi, wciąż obijając sobie pięści o mur biurokracji i czując się coraz parszywiej, zupełnie jak żebrak.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: parˈʃɨvʲjɛ, AS: paršyvʹi ̯e

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parszywiec m., parch mos./mrz.

 czas. parszywieć ndk.

 przym. parszywy

Wiktionary


parszywiec

osoba parszywa, zła podła, czasami także dokuczliwa, złośliwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obraź. człowiek podły

Wiktionary

Wymowa:

IPA: parˈʃɨvʲjɛt͡s, AS: paršyvʹi ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 czas. parszywieć ndk.

 przym. parszywy

 przysł. parszywie

 rzecz. parch mos./mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bydlę, gnida, łajdak, łotr, łachudra, kanalia, menda, padalec, plugawiec, skurczybyk, sobaka, swołocz, szuja, szubrawiec

Wiktionary


parszywiej

stopień wyższy od przysłówka: parszywie


SJP.pl


parszywieć

1. stawać się osobą parszywą, złą, podłą, czasami także dokuczliwą, złośliwą;
2. pokrywać się parchem, brunatnymi strupami charakterystycznymi dla parchu; parszeć


SJP.pl


parszywość

→ parszywy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest parszywe; cecha tych, którzy są parszywi

Wiktionary

Patrz:

parszywy

Powiązane:

 rzecz. parch m.

 przym. parszywy

 przysł. parszywie

Wiktionary


parszywszy

stopień wyższy od przymiotnika: parszywy; bardziej parszywy


SJP.pl


parszywy

1. okryty parchami, mający parchy;
2. nędzny; podły; lichy; zły


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pot. podły, zły, nędzny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Co za parszywy tchórz!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: parˈʃɨvɨ, AS: paršyvy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parszywiec m., parch mos./mrz.

 czas. parszywieć ndk.

 przysł. parszywie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) odrażający, obrzydliwy, ohydny, podły, nędzny, szkaradny, szubrawy

 (1.2) parchaty

Wiktionary


parszów

Parszów – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie starachowickim, w gminie Wąchock. Ma status sołectwa.

Był wsią biskupstwa krakowskiego w województwie sandomierskim w ostatniej ćwierci XVI wieku.

W latach 1954–1972 wieś był siedzibą gromady Parszów. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Wikipedia


parsęcki

dotyczący Parsęty, rzeki na Pobrzeżu Bałtyckim


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Parsętą, dotyczący Parsęty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Parsęta ż.

Wiktionary


parsęta

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w województwie zachodniopomorskim;

Wiktionary

Parsęta (dawniej "Prośnica", Persante) – rzeka Pobrzeży Południowobałtyckich, w północno-zachodniej Polsce, w woj. zachodniopomorskim, o długości 139 km.

Dorzecze Parsęty obejmuje obszar 3151 km².

Głównym dopływem rzeki (prawym) jest Radew, która uchodzi do Parsęty w Karlinie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do Parsęty uchodzi rzeka Radew.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: parˈsɛ̃nta, AS: parsẽnta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Parsęcko n.

 przym. parsęcki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Prośnica

Wiktionary


part

1. grube płótno konopne lub lniane;
2. taśma pleciona ze szpagatu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. mieszkaniec starożytnej Partii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Plutarch twierdzi, że Part imieniem Promaxatres zabił Krassusa, Dion zaś przytacza sugestię, jakoby został on w rzeczywistości zabity przez własnych ludzi (…)

 (1.1) Na razie wystarczało im, że zginęły setki Hindusów, a żaden Part.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partyjski mrz., Partia ż.

 przym. partyjski

Wiktionary


part.

skrót od: partykuła


SJP.pl


partacki

partaczy; potocznie:
1. wykonany nieumiejętnie, niedokładnie, niestarannie;
2. wykonujący swoją pracę nieumiejętnie, niedokładnie, niestarannie


SJP.pl


partactwo

coś, co zostało wykonane niestarannie, nieudolnie; partanina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) coś źle zrobione

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partacz mos., partaczka ż.

 czas. partaczyć, spartaczyć

Wiktionary


partacz

osoba robiąca coś źle, nieudolnie; fuszer, knociarz, patałach, brakorób


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. kiepski pracownik (zwłaszcza rzemieślnik), wykonujący niefachowo, niedbale, niechlujnie swoją pracę

 (1.2) daw. w średniowieczu rzemieślnik wykonujący pracę ubocznie i nielegalnie jako niezrzeszony w istniejącym cechu;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ten fryzjer partacz zrobił mi schodki z tyłu głowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpartat͡ʃ, AS: partač

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partactwo n., partanina ż.

:: fż. partaczka ż.

 czas. partaczyć ndk., spartaczyć dk.

 przym. partacki

 przysł. partacko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) brakorób, chałturnik, brakoróbca, fuszer, niedbaluch, tandeciarz; gw. Górny Śląsk bazger, ciachrocz, complok, dudra, pyprok; gw. Śląsk Cieszyński niszczyż

 (1.2) szturarz, przeszkodnik

Wiktionary


partaczenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|partaczyć.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. partaczyć, spartaczyć

Wiktionary


partaczka

kobieta robiąca coś źle, nieudolnie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta partacząca coś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partactwo n., partanina ż.

:: fm. partacz m.

 czas. partaczyć ndk., spartaczyć dk.

 przym. partacki

 przysł. partacko

Wiktionary


partaczy

robić coś źle, nieudolnie, wykonywać coś niezgodnie ze wcześniej przyjętym planem, czego skutkiem są późniejsze straty; partolić


SJP.pl


partaczyć

robić coś źle, nieudolnie, wykonywać coś niezgodnie ze wcześniej przyjętym planem, czego skutkiem są późniejsze straty; partolić


SJP.pl

czasownik

 (1.1) robić coś byle jak, nieudolnie, źle

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Był tak nieudolny, że partaczył każdą robotę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: parˈtat͡ʃɨt͡ɕ, AS: partačyć

Wiktionary

Powiązane:

 czas. spartaczyć

 rzecz. partaczenie n., partaczka ż., partacz, partanina, partactwo

 przym. partacki

 przysł. partacko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) fuszerować, knocić, partolić

Wiktionary


partanina

1. słabo płatne zajęcie, praca;
2. coś, co zostało wykonane niestarannie, nieudolnie; partactwo


SJP.pl


partaninka

zdrobnienie od: partanina


SJP.pl


partenion

pieśni pisane przeznaczone dla chórów dziewczęcych niegdyś istniejących w starożytnej Grecji


SJP.pl


partenogenetyczny

przymiotnik od: partenogeneza; przypominający rozwój zarodka z jaja, które nie zostało zapłodnione, charakterystyczny dla tego procesu, odnoszący się do niego


SJP.pl


partenogeneza

rozwój zarodka z jaja niezapłodnionego; dzieworództwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. rozmnażanie z niezapłodnionej komórki jajowej;

Wiktionary

Partenogeneza (z greckiego "παρθενος", „dziewica” oraz "γενεσις" „narodziny”), dzieworództwo – odmiana rozmnażania traktowana najczęściej jako płciowa (z powodu udziału gamety) pomimo braku zapłodnienia, polegająca na rozwoju osobników potomnych z komórki jajowej bez udziału plemnika. W botanice jest rodzajem apomiksji, utraty zdolności do rozmnażania płciowego – amfimiksji.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. partenogeniczność ż.

 przym. patenogeniczny, partenogenetyczny

 przysł. partenogenicznie, partenogenetycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dzieworództwo

Wiktionary


partenogeniczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co partenogeniczne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partenogeneza ż.

Wiktionary


partenogeniczny

przymiotnik

 (1.1) związany z partenogenezą, dotyczący partenogenezy

Wiktionary


partenokarpia

wytwarzanie przez roślinę owoców pozbawionych nasion w sposób naturalny (np. u bananowca) bądź wywoływane sztucznie u roślin uprawnych


SJP.pl

Pa

Wikipedia


partenokarpiczny

przymiotnik od: partenokarpia; charakterystyczny dla pozbawionych nasion owoców wytwarzanych przez rośliny, odnoszący się do tych owoców lub procesu ich wytwarzania


SJP.pl


partenon

Nie mylić z: Panteon.

Partenon (gr. Παρθενών, "Parthenṓn") – świątynia poświęcona Atenie Partenos (pol. Atenie Dziewicy) na akropolu ateńskim, wzniesiona w połowie V w. p.n.e. według planów Iktinosa i Kallikratesa pod nadzorem Fidiasza, który wykonał również elementy rzeźbiarskie.

Wikipedia


parter

1. najniższa kondygnacja naziemna
2. w sporcie: pozycja zapaśnicza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kondygnacja budynku położona tuż nad ziemią

 (1.2) niskie położenie ciała – w sporcie, tańcu itp.

 (1.3) najniższa i położona najbliżej pałacu reprezentacyjna część ogrodu francuskiego;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Kondygnacja budynku położona tuż nad ziemią (budownictwo)
  • Parter ogrodowy – francuski styl ogrodowy
  • Walka w parterze – sporty walki

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Moja babcia mieszka na parterze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpartɛr, AS: parter

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parterówka ż., parterak m., parterowość ż.

 przym. parterowy

Wiktionary


parterowiec

potocznie: dom parterowy


SJP.pl


parterowy

przymiotnik od: parter; znajdujący się na parterze, mający, składający się tylko z jednego poziomu lub w jakiś inny sposób związany z parterem


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) nie mający pięter

 (1.2) znajdujący się na parterze

 (1.3) znajdujący się na parterze widowni

 (1.4) ogrod. rosnący na parterze kwiatowym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wokół zabudowa miejska, domy przeważnie parterowe, ze zdobionymi obramowaniami okien i firaneczkami nadokiennymi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpartɛˈrɔvɨ, AS: parterovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parter

Wiktionary


parterówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) budynek posiadający jedną kondygnację tuż nad ziemią

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parter mrz.

Wiktionary


partes

dawniej:
1. nuty, partytura; partesy;
2. grzeczność, łaskawość;
3. księga z zapisanymi odrębnie partiami głosów kompozycji; księga głosowa


SJP.pl


partesy

dawniej: nuty, partytura; partes


SJP.pl


parthenaise

[czytaj: parteNEZ] francuska rasa bydła


SJP.pl


partia

1. część stanowiąca kawałek jakiejś całości;
2. część zawodów, gry sportowej lub towarzyskiej; runda;
3. organizacja polityczna mająca własny program i dążąca do jego realizacji;
4. odpowiedni kandydat lub kandydatka do małżeństwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zob. partia polityczna.

 (1.2) przest. stronnictwo, ugrupowanie, grupa osób powiązanych ze sobą w jakiś sposób

 (1.3) hand. określona ilość czegoś dostarczanego, wysyłanego, itp., zwykle towarów; określona ilość jakiejś produkcji wytworzonej na fabryce, w przedsiębiorstwie

 (1.4) muz. fragment utworu przeznaczony do wykonywania przez odpowiednią grupę instrumentów, wykonawców

 (1.5) przest. kandydat na męża; kandydatka na żonę

 (1.6) szach. karc. w niektórych grach: rozgrywka, mecz

 (1.7) pot. hist. Polska Zjednoczona Partia Robotnicza (PZPR)

 (1.8) hist. daw. oddział partyzancki, nieregularny oddział zbrojny;

 (1.9) hist. daw. doraźnie zorganizowany oddział jazdy z okresu I Rzeczypospolitej;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • partia polityczna
  • partia powstańcza
  • Partia – starożytna kraina
  • partia (wojsko) – jednostka zbrojna jazdy w okresie I Rzeczypospolitej
  • partia (wsad)
  • partia (towar)
  • partia – fragment utworu muzycznego przeznaczony do wykonywania przez odpowiednią grupę instrumentów, wykonawców
  • Partia – polski zespół rockowy
  • Partia (album)
  • PZPR – Polska Zjednoczona Partia Robotnicza, w okresie PRL synonim pojęcia partii rządzącej w Polsce

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nigdy nie należałem do żadnej partii.

 (1.3) Do sklepu dotarła nowa partia towarów.

 (1.4) Bardzo mi się podobała partia tego wysokiego aktora.

 (1.5) Proponuję państwu małżeństwo ich córka z moim synem: on jest dla niej świetną partią.

 (1.6) Z sześciu partii wygraliśmy tylko jedną.

 (1.7) Miał trudności z otrzymaniem talonu na malucha, chociaż należał do partii.

 (1.8) Partie powstańcze w 1863 roku były znacznie gorzej uzbrojone i wyszkolone niż regularne wojska rosyjskie.

 (1.9) Dowódcą partii sformowanej z kilku chorągwi był regimentarz mianowany przez hetmana.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpartʲja, AS: partʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partyjniak m., partyjniactwo n., partyzant m., partyzantka ż.

:: zdrobn. partyjka

 przym. partyjny, bezpartyjny, wewnątrzpartyjny, partyjniacki, partyzancki, ponadpartyjny

 czas. upartyjnić

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ugrupowanie, stronnictwo

 (1.2) grupa

 (1.3) seria

 (1.4) rola

 (1.8) oddział

Wiktionary


participium

[czytaj: partic-ipium] w językoznawstwie: imiesłów


SJP.pl


partie

forma rzeczownika.

 (1.1) M., B. i W. lm. od: partia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpartʲjɛ, AS: partʹi ̯e

Wiktionary


partiokracja

potocznie: rządy partii politycznych


SJP.pl


partita

utwór muzyczny złożony z kilku kontrastujących ze sobą części o charakterze tanecznym, biesiadnym; suita


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • partita – utwór muzyczny (suita)
  • Partita – polska grupa wokalna
  • Gran Partita (KV 361)

Wikipedia


partito

przysłówek

 (1.1) muz. z podziałem na głosy

Wiktionary


partner

1. współuczestnik w jakimś przedsięwzięciu, współrozmówca albo pomocnik w grze, doradca;
2. osoba, którą można traktować jak równą sobie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) współuczestnik w grze, rozmowie, zabawie lub przedsięwzięciu

 (1.2) osoba, którą traktuje się jak równą sobie

 (1.3) osoba, z którą pozostaje się w związku (hetero- lub homoseksualnym)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • partner – uczestnik gry
  • partner – strona związku partnerskiego
  • partner – wspólnik spółki partnerskiej
  • partner – wspólnik działalności gospodarczej
  • partner – inne określenie współmałżonka
  • partner – inne określenie kontrahenta
  • partner – inne określenie sponsora
  • Partner – sieć handlowa
  • Partner – włoski film fabularny z 1968 roku (zob. Bernardo Bertolucci)
  • Partner – amerykański film fabularny z 1996 roku
  • Partner – indyjska komedia z 2007 roku

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Napuszył się cały i tanecznym krokiem ruszył w kierunku samicy, która stała spokojnie, czekając z zainteresowaniem na popis potencjalnego partnera.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpartnɛr, AS: partner

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partnerstwo n., partnerowanie n.

:: fż. partnerka ż.

 czas. partnerować ndk.

 przym. partnerski

 przysł. partnersko, po partnersku

Wiktionary


partnerka

1. współuczestniczka w jakimś przedsięwzięciu, współrozmówczyni albo pomocniczka w grze, doradczyni;
2. kobieta, którą można traktować jak równą sobie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) forma żeńska od: partner

 (1.2) kobieta w związku

Wiktionary

Wymowa:

IPA: partˈnɛrka, AS: partnerka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partnerstwo n., partnerowanie n.

:: fm. partner mos.

 czas. partnerować ndk.

 przym. partnerski

 przysł. partnersko, po partnersku

Wiktionary


partnerowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|partnerować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partner m., partnerka ż., partnerstwo n., partnerskość ż.

 czas. partnerować ndk.

 przym. partnerski

 przysł. po partnersku, partnersko

Wiktionary


partnerować

być partnerem kogoś, być przy kimś pomagając mu, towarzyszyć komuś, dotrzymywać komuś towarzystwa


SJP.pl


partnerski

odnoszący się do bycia partnerem, przedsięwzięć podejmowanych przez partnerów lub czynności wykonywanych przy partnerze, charakterystyczny, typowy dla partnerów, partnerstwa


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) oparty na partnerstwie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mnie i siostrę zawsze łączyły bliskie stosunki, ale z powodu różnicy wieku była dla mnie kimś bardziej jak ciocia, chociaż w ciągu ostatnich kilku lat nasza relacja zmieniła się i stała się bardziej partnerska.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partnerstwo n., partner m., partnerka ż., partnerowanie n.

 czas. partnerować

 przysł. partnersko, po partnersku

Wiktionary


partnerskość

→ partnerski


SJP.pl

Patrz:

partnerski

partnerstwo

bycie partnerem kogoś, towarzyszenie komuś, dotrzymywanie komuś towarzystwa, współuczestnictwo w czymś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) równe traktowanie siebie nawzajem, bycie partnerami

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Partnerstwo publiczno-prywatne
  • Partnerstwo terytorialne
  • Partnerstwo pomiędzy miastami
  • Partnerstwo międzyszkolne (zwłaszcza między szkołami wyższymi czy ich wydziałami):
    • Studia interdyscyplinarne
    • Socrates-Erasmus (program KE)
    • Uniwersytet Viadrina
  • Partnerstwo dla Pokoju (program NATO)
  • Partnerstwo euroazjatyckie
  • partner
  • partnerstwo w handlu – ruch „Sprawiedliwy Handel”
  • stowarzyszenie, spółka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie było między mną a rodzicami partnerstwa, nie zwierzałam się im.

 (1.1) Jesteśmy partnerami i to wymaga partnerstwa w życiu. Nie mogę sobie wyobrazić, że mój mąż pracuje po dziesięć godzin dziennie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partner m., partnerka ż., partnerowanie n.

 przym. partnerski

 przysł. partnersko, po partnersku

Wiktionary


partolić

robić coś źle, nieudolnie, wykonywać coś niezgodnie ze wcześniej przyjętym planem, czego skutkiem są późniejsze straty; partaczyć


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) robić coś źle

Wiktionary


parton

cząstka elementarna będąca składnikiem hadronów (mezonów i barionów)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Parton (Allerdale) – wieś w hrabstwie Kumbria (Anglia)
  • Parton (Copeland) – wieś w hrabstwie Kumbria (Anglia)
  • Parton – wspólna nazwa dla cząstek będących składnikami barionów i mezonów.
  • Parton – miejscowość w hrabstwie Herefordshire (Anglia)
  • Dolly Parton – amerykańska piosenkarka

Wikipedia


partorg

rzeczownik

 (1.1) organizator partyjny, sekretarz grupy partyjnej

Wiktionary


partowie

mieszkańcy starożytnej prowincji Partia


SJP.pl


partoła

(r. męski) osoba robiąca coś źle, nieudolnie; partacz


SJP.pl


party

impreza, zabawa, przyjęcie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) książk. przyjęcie towarzyskie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Party – album Iggy’ego Popa
  • Party – album Wojciecha Gąssowskiego
  • Party – album Pet Shop Boys
  • Party z Buenos Ares, Party – album Buenos Ares
  • Party – piosenka Beyoncé
  • Party – piosenka Bad Bunny’ego i Rauwa Alejandro
  • Party – piosenka Chrisa Browna
  • Party – piosenka Oddziału Zamkniętego
  • Przyjęcie (The Party) – amerykański film z 1968 w reżyserii Blake’a Edwardsa
  • Party – indyjski film z 1984 w reżyserii Govinda Nihalaniego
  • Przyjęcie (Party) – francusko-portugalski film z 1996 w reżyserii Manoela de Oliveiry
  • Party – amerykański film z 2017 w reżyserii Sally Potter

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dziś nie mogę, idę na party.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpartɨ, AS: party

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) impreza, przyjęcie, biba, bibka

Wiktionary


partycja

1. pewna część, wyróżniony fragment komputerowego dysku twardego;
2. dawniej: partytura


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) inform. wydzielona część dysku fizycznego umożliwiająca utworzenie dysku logicznego;

Wiktionary

Partycja – wydzielony logiczny obszar dysku twardego, który może być sformatowany przez system operacyjny w odpowiednim systemie plików. Niekiedy określenie partycja odnosi się do wydzielonego zasobu innego niż dysk na przykład partycja jako wydzielony logiczny komputer (PR/SM) lub partycjonowanie przełączników Fiber Channel lub ESCON Director.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. partycjonowanie n.

Wiktionary


partycjonować

w informatyce: dzielić (dysk twardy) na partycje


SJP.pl


partycki

nazwisko


SJP.pl


partycypacja

branie w czymś udziału; udział, uczestnictwo


SJP.pl

Partycypacja (z łaciny "particeps" - biorący udział, z ang. "participation" – uczestniczenie) – uczestnictwo, udział jednostek w większej grupie, formacji, projekcie czy instytucji.

Pojęcie związane z sektorem pracy (partycypacja pracownicza, udział w zarządzaniu przedsiębiorstwem, udział w procedurach decyzyjnych) oraz z teoriami demokracji (udział ludności w podejmowaniu decyzji politycznych i ekonomicznych, współpraca między instytucjami a społeczeństwem, podział władzy).

Wikipedia


partycypacyjnie

→ partycypacyjny


SJP.pl

Patrz:

partycypacyjny

partycypacyjny

→ partycypacja


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) taki, który polega na udziale we wspólnym przedsięwzięciu zarówno ponosząc koszty, jak i czerpiąc zyski

Wiktionary

Patrz:

partycypacja

Powiązane:

 rzecz. partycypowanie n., partycypant m., partycypantka ż.

 czas. partycypować ndk.

 przysł. partycypacyjnie

Wiktionary


partycypant

osoba ponosząca wspólnie z kimś koszty jakiegoś przedsięwzięcia lub mająca udział w zyskach płynących z jakiegoś przedsięwzięcia


SJP.pl


partycypantka

→ partycypant


SJP.pl

Patrz:

partycypant

partycypowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) uczestniczenie we wspólnym przedsięwzięciu, najczęściej gospodarczym

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partycypacja ż., partycypant m.

 czas. partycypować ndk.

 przym. partycypacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) uczestniczenie

Wiktionary


partycypować

współdzielić koszty albo zyski; uczestniczyć


SJP.pl


partyjeczka

zdrobnienie od: partyjka


SJP.pl


partyjka

1. krótka partia, część zawodów, gry sportowej lub towarzyskiej;
2. niewielka partia, organizacja polityczna, w skład której wchodzi niewiele członków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: partia

 (1.2) lekceważąco o partii politycznej

 (1.3) mała partia, rozgrywka w jakąś grę towarzyską

Wiktionary

Wymowa:

IPA: parˈtɨjka, AS: partyi ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partyjny mos., partia ż., partyjeczka ż., partyjniak m., partyjniaczka ż., partyjność ż., bezpartyjność ż., bezpartyjny mos.

 czas. upartyjnić, upartyjniać, odpartyjnić, odpartyjniać

 przym. partyjny, partyjniacki, bezpartyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) partyjeczka

Wiktionary


partyjna

członkini partii


SJP.pl


partyjniacki

→ partyjniak


SJP.pl

Patrz:

partyjniak

partyjniactwo

pejoratywnie: kierowanie się wyłącznie interesem własnej partii; partyjnictwo


SJP.pl


partyjniaczka

→ partyjniak


SJP.pl

Patrz:

partyjniak

partyjniak

osoba należąca do partii komunistycznej; partyjnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) lekcew. albo pogard. działacz partyjny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Twoje zdrowie, Rudolf! – Naczelnik wzniósł kieliszek w górę. Partyjniak zrobił to samo.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partyjny mos., partyjność ż., partyjka ż., partia ż.

 przym. partyjny

Wiktionary


partyjnictwo

pejoratywnie: kierowanie się wyłącznie interesem własnej partii; partyjniactwo


SJP.pl


partyjnik

osoba należąca do partii komunistycznej; partyjniak


SJP.pl


partyjność

podzielność na partie, części lub powiązanie z organizacją polityczną, programem takiej organizacji i jej obowiązkami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przynależność do partii

 (1.2) cecha tego, co partyjne

 (1.3) zależność od partii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partia ż., partyjka ż., partyjny m., partyjniak m.

 przym. partyjny

Wiktionary


partyjny

związany z partią, dotyczący partii, należący do partii (np. działacz partyjny, dyscyplina partyjna)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z partią polityczną, dotyczący partii politycznej

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) przed 1989 r.: członek rządzącej partii komunistycznej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Był zbyt wysoko postawionym dygnitarzem partyjnym szczebla wojewódzkiego i gmina to nie był jego poziom.

 (2.1) Informacje czerpał z radia francuskiego i telefonów od partyjnych przyjaciół.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: parˈtɨjnɨ, AS: partyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partia ż., partyjka ż., partyjniactwo n., partyjniak m., partyjniaczka ż., upartyjnianie n., upartyjnienie n., partyjność ż.

 czas. upartyjnić, upartyjniać ndk., upartyjniać dk.

 przym. partyjniacki

 przysł. partyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) pot. partyjniak

Wiktionary


partyjski

przymiotnik od: Partia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Partami lub Partią, dotyczący Partów lub Partii

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język partyjski;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po drodze rozstawię konie partyjskie i w każdy dzień wolny będę przy tobie, póki powrotu sobie nie wyproszę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Part mos., Partia ż.

Wiktionary


partyka

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gwara. duża pajda

Wiktionary

Partyka – nazwisko używane w Polsce.

Na początku lat 90. XX wieku nosiło je w Polsce 6925 pełnoletnich osób. Najwięcej w dawnym woj. tarnobrzeskim (947 osób), katowickim (481 osób) i wrocławskim (353 osoby).

Wikipedia


partykularność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co partykularne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. partykularny

 przysł. partykularnie

Wiktionary


partykularny

1. taki, który charakteryzuje się partykularyzmem - postawą cechującą się preferowaniem spraw dotyczących wybranej grupy społecznej lub regionu z pominięciem spraw ogółu; aspołeczny;
2. ograniczony do pewnej części kraju, dążący do uniezależnienia od centrum kraju; prowincjonalny, miejscowy, regionalny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający na względzie korzyść własnego środowiska, regionu itp., a nie ogółu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partykularność ż.

Wiktionary


partykularysta

osoba dbająca o własne interesy lub interesy swojego środowiska z pominięciem interesów ogółu


SJP.pl


partykularystyczny

taki, który dotyczy partykularysty, uwzględnia tylko swój własny interes, dba o własne interesy z pominięciem interesów ogółu


SJP.pl


partykularyzacja

rzadko: dbanie o interesy własne, swojego środowiska itp., z pominięciem interesów ogółu


SJP.pl


partykularyzm

postawa cechująca się preferowaniem spraw własnych, dotyczących wybranej grupy społecznej lub regionu z pominięciem spraw ogółu


SJP.pl

Partykularyzm – stanowisko, zgodnie z którym ośrodki władzy i administracji nie uwzględniają całokształtu interesów określonego społeczeństwa czy państwa, ignorując potrzebę jego harmonijnego rozwoju gospodarczego lub kulturalnego, dbając jedynie o interesy własne, najczęściej własnej grupy interesu. Stronnicze decyzje podejmowane są wówczas na korzyść pewnych regionów kraju lub określonych grup społecznych, a pozostałe regiony są spychane na dalszy plan.

Wikipedia


partykularyzować

1. nadawać czemuś cechy partykularyzmu;
2. rzadko: myśleć, działać w duchu partykularyzmu;
3. rzadko: myśleć, działać w duchu zaściankowości, prowincjonalizmu


SJP.pl


partykularz

lekceważąco: miejscowość bez od uczelni, szkół lub innych tego typu placówek, będąca także częściowo odcięta od spraw i problemów własnych mieszkańców


SJP.pl


partykuła

w językoznawstwie:
1. nieodmienna część mowy pełniąca pomocniczą rolę w zdaniu, polegającą na modyfikacji sensu wyrazu lub wypowiedzi, np. no, niech, bądź, by;
2. partykuła wzmacniająca - partykuła, która wzmacnia znaczenie innego wyrazu, wyrażenia lub zdania, np. -że (po samogłoskach: -ż)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gram. nieodmienna i niesamodzielna część mowy wyrażająca, uwydatniająca pytanie, rozkaz, zaprzeczenie, życzenie, np. bym, byście, -li, -ż, -że, nie, czy, niech;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Odróżnienie partykuły od innych części mowy może czasem sprawiać trudność.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpartɨˈkuwa, AS: partykuu̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. partykułowy

Wiktionary


partykułowy

przymiotnik od: partykuła; związany z partykułą, mający partykułę, charakterystyczny, typowy dla tej nieodmiennej części mowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) gram. związany z partykułą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Partykułowe i zaimkowe funktory pytajne rzadko występują w swej „czystej” postaci.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpartɨkuˈwɔvɨ, AS: partykuu̯ovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partykuła ż., partykułowość ż.

 przysł. partykułowo

Wiktionary


partytura

1. szczegółowy spis nut dla zespołowego utworu muzycznego
2. teatr. egzemplarz sztuki teatralnej z naniesionymi uwagami reżysera


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. szczegółowy zapis nutowy całości utworu muzycznego z założenia przeznaczony do wykonywania przez wiele instrumentów, uporządkowanych według powszechnie przyjętej kolejności jedna partia pod drugą;

 (1.2) teatr. egzemplarz sztuki teatralnej, opatrzony komentarzami reżysera lub inscenizatora odnośnie wystawienia dzieła

 (1.3) film. zapis filmu z użyciem obrazów i tekstu, uwzględniający długości całości i poszczególnych ujęć, ustawień kamery, postaci i scenografii, warstwę słowną, muzyczną, efektów akustycznych, specjalnych itp., sporządzany m.in. w celach naukowo-badawczych, dydaktycznych i szkoleniowych

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W partyturach widzi się porządek. U góry strony zapisywane są partie instrumentów o wysokim brzmieniu, niżej tych o niższym, aż do najniższych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpartɨˈtura, AS: partytura

Wiktionary

Powiązane:

 przym. partyturowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. partycja, skr. part.

 (1.2) partytura teatralna

 (1.3) partytura filmowa

Wiktionary


partyturowy

przymiotnik od: partytura; będący szczegółowy spisem nut dla zespołowego utworu muzycznego lub egzemplarzem sztuki teatralnej z naniesionymi uwagami reżysera


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) muz. przym. od partytura

 (1.2) teatr. przym. od partytura

 (1.3) film. przym. od partytura

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpartɨtuˈrɔvɨ, AS: partyturovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partytura ż.

Wiktionary


partytyw

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gram. przypadek określający część czegoś (pytania: kogo? czego?); w języku fińskim również po liczebnikach

Wiktionary


partytywny

dopełniacz partytywny: dopełniacz wskazujący na część całości; dopełniacz cząstkowy, częściowy


SJP.pl


partyzana

broń biała mająca postać trzymetrowego drzewca, na którym osadzono szeroki i obosieczny grot


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. wojsk. broń drzewcowa o długim, zwężonym, obosiecznym grocie z bocznymi rozgałęzieniami, używana jako broń piechoty w zachodniej Europie od XV wieku, później, od XVII w. jako broń straży i oznaka oficerów piechoty;

Wiktionary

Partyzana – broń drzewcowa o obosiecznym grocie, mającym u nasady dwa rozgałęzienia o kształcie skrzydeł lub półksiężyca[]. W XVII wieku przekształciła się w typ broni znany jako szponton.

Używana na zachodzie Europy w XV wieku jako broń bojowa piechoty, w XVII wieku stała się bronią paradną: oznaką godności oficerskiej oraz bronią straży pałacowych.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpartɨˈzãna, AS: partyzãna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partyzant m., partyzantka ż.

 przym. partyzancki

 przysł. partyzancko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bardyzana, kapralski kij

Wiktionary


partyzanci

osoba walcząca w partyzantce


SJP.pl

Partyzanci (z fr. "partisans") – nieregularna formacja zbrojna działająca w ramach ruchu oporu, warunkowo zaliczana do sił zbrojnych danego państwa.

Wikipedia


partyzancki

1. związany z partyzantami lub partyzantką (np. oddział partyzancki);
2. potocznie: działający samowolnie i nieprofesjonalnie


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z partyzantką i partyzantami

przymiotnik jakościowy

 (2.1) działający samowolnie, nielegalnie lub nieprofesjonalnie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pod pseudonimem „Meteor” walczył w kilku oddziałach partyzanckich.

 (2.1) W światku reklamy nielegalnie rozklejane plakaty określa się mianem marketingu partyzanckiego…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpartɨˈzãnt͡sʲci, AS: partyzãncʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partyzana ż., partia ż., partyzant m., partyzantka ż.

 przysł. po partyzancku

Wiktionary


partyzant

osoba walcząca w partyzantce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wojsk. uczestnik konspiracyjnej walki zbrojnej na tyłach nieprzyjaciela; żołnierz oddziału partyzanckiego

 (1.2) hist. żołnierz walczący w wojnie podjazdowej

 (1.3) hist. polit. członek nieformalnej frakcji wewnątrz PZPR, której liderem był Mieczysław Moczar;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Francuscy spadochroniarze już w zeszłym roku powstrzymali ofensywę partyzantów na Ndżamenę, także teraz francuskie śmigłowce wspierały czadyjską armię w walkach z rebeliantami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: parˈtɨzãnt, AS: partyzãnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partia ż., partyzantka ż., partyzana ż.

 przym. partyzancki

 przysł. partyzancko

Wiktionary


partyzantka

1. zbrojna walka przeciwko okupantowi prowadzona nieregularnie, poprzez podjazdowe ataki, dywersję itp.
2. oddziały partyzanckie
3. pot. kobieta partyzant
4. pot. działalność prowadzona na własną rękę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wojsk. forma walki zbrojnej z ukrycia

 (1.2) przen. niezorganizowana działalność prowadzona na własną rękę

 (1.3) oddziały partyzantów

 (1.4) kobieta partyzant

 (1.5) daw. kobieta opowiadająca się za czym

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. partyzana ż., partyzant mos., partia ż.

 przym. partyzancki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wojna partyzancka

 (1.3) chłopcy z lasu

 (1.5) stronniczka, zwolenniczka

Wiktionary


paruch

nazwisko


SJP.pl


parudniowy

mający parę dni, trwający parę dni itp.; parodniowy


SJP.pl


parulski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krzysztof Parulski – polski prawnik i wojskowy
  • Ryszard Parulski – polski szermierz i działacz sportowy

Wikipedia


parumiesięczny

mający parę miesięcy, trwający parę miesięcy itp.; paromiesięczny


SJP.pl


parurarura

wykrzyknik

 (1.1) muz. częsty wypełniacz w piosenkach

Wiktionary


parusetletni

trwający paręset lat, mający paręset lat; parosetletni


SJP.pl


parusetmetrowy

mający długość paruset metrów, wynoszący paręset metrów


SJP.pl


parusetstronicowy

składający się z paruset stronic


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) liczący paręset stron, składający się z paruset stron

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie miała szans na wydanie i nigdy nie wyszła przygotowana przeze mnie w owych latach parusetstronicowa książka o albańskim stalinizmie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparusɛtstrɔ̃ɲiˈt͡sɔvɨ, AS: parusetstrõńicovy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kilkusetstronicowy

Wiktionary


paruszewo

Paruszewo – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie słupeckim, w gminie Strzałkowo.

Wikipedia


paruszewski

nazwisko


SJP.pl


paruszowice

Paruszowice (niem. "Baumgarten")– wieś w Polsce, położona w województwie opolskim, w powiecie kluczborskim, w gminie Byczyna.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa opolskiego.

Wikipedia


parutygodniowy

trwający parę tygodni, mający parę tygodni; parotygodniowy


SJP.pl


parutysięczny

liczący parę tysięcy czegoś; parotysięczny


SJP.pl


paruwiekowy

trwający parę wieków, mający parę wieków; parowiekowy


SJP.pl


paruzel

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Paruzel – polski działacz konspiracji niepodległościowej w czasie II wojny światowej
  • Marian Paruzel – polski wędkarz, publicysta i dziennikarz
  • Olaf Paruzel – polski lekkoatleta, sprinter

Wikipedia


paruzja

według Nowego Testamentu: powtórne przyjście Chrystusa na świat przed Sądem Ostatecznym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. w chrześcijaństwie: ponowne przyjście Chrystusa na świat,

 (1.2) hist. oficjalna wizyta władcy w świecie hellenistycznym w okresie III w. p.n.e. - II w. n.e.

Wiktionary

Paruzja, Dzień Pański, Drugie przyjście (z gr. παρουσία, obecność, przyjście, pojawienie się) – według Nowego Testamentu zapowiadany przez proroków powrót Chrystusa na świat w chwale pod koniec dziejów, jako triumfatora nad złem, wskrzesiciela umarłych i sędziego świata. Jej źródłami biblijnymi są wypowiedzi Jezusa w ewangeliach (głównie Mt 24, Mk 13 i Łk 21), komentarze św. Pawła z Tarsu i Apokalipsa św. Jana.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈruzʲja, AS: paruzʹi ̯a

Wiktionary


parwa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. pierwsza klasa w szkołach pijarskich

Wiktionary


parwe

przymiotnik

 (1.1) rel. w tradycji żydowskiej – neutralny, nie będący pożywieniem ani mięsnym, ani mlecznym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wszystkie produkty parwe można łączyć i z mięsem, i z mlekiem.

Wiktionary


parweniusz

człowiek, który dorobił się majątku niekoniecznie ciężką pracą, lecz wykorzystując koneksje, układy, starający się naśladować zamożne warstwy społeczeństwa; dorobkiewicz; nuworysz; nowobogacki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) książk. pejor. osoba, która dostała się do wyższych sfer i nieudolnie próbuje je naśladować

Wiktionary

Wymowa:

IPA: parˈvɛ̃ɲuʃ, AS: parvẽńuš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parweniuszostwo n.

:: fż. parweniuszka ż.

 przym. parweniuszowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dorobkiewicz, nowobogacki, nuworysz

Wiktionary


parweniuszka

kobieta, która dorobiła się majątku niekoniecznie ciężką pracą, lecz wykorzystując koneksje, układy, starająca się naśladować zamożne warstwy społeczeństwa; nuworyszka; nowobogacka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. pejor. kobieta, która dostała się do wyższych sfer i nieudolnie próbuje je naśladować

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parweniusz mos.

Wiktionary


parweniuszostwo

zarabianie dużych sum pieniężnych niekoniecznie ciężką pracą, lecz wykorzystując koneksje, układy, zyski i skutki będące efektem takich działań


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) książk. pejor. cecha osób, które dostały się do wyższych sfer i nieudolnie próbują je naśladować

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parweniusz mos.

Wiktionary


parweniuszowski

przymiotnik od: parweniusz (np. parweniuszowskie maniery, parweniuszowski charakter); nowobogacki; nuworyszowski


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) nowobogacki, nuworyszowski

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Opuściła Warszawę, która, jak stwierdziła, wydawała jej się parweniuszowska i jesienią mieszkała już w skromnej stancji na Łyczakowskiej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparvɛ̃ɲuˈʃɔfsʲci, AS: parvẽńušofsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parweniusz m.

Wiktionary


parwowiroza

zakaźna choroba bakteryjna psów i kotów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wet. zakaźna choroba psów wywoływana przez parwowirusa psiego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przyjmuje się, że psy dorosłe przechodzą parwowirozę w zasadzie bezobjawowo.

Wiktionary


paryjski

przymiotnik od: Paros (grecka wyspa na Morzu Egejskim oraz największe miasto na tej wyspie)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Paros, dotyczący Paros

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paros

Wiktionary


parys

mit. gr. jeden z bohaterów Iliady, syn Hekuby i króla Troi, Priama; Aleksander


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) mitgr. królewicz trojański, syn Priama i Hekuby, sędzia w sporze o jabłko niezgody, ukochany Heleny;

 (1.2) rzad. imię|polski|m.;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (2.1) astr. planetoida o numerze katalogowym 3317;

 (2.2) geogr. wieś w województwie warmińsko-mazurskim;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Uprowadzenie Heleny przez Parysa było przyczyną wojny trojańskiej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈparɨs, AS: parys

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Parzysz m.

Wiktionary


parysek

nazwisko


SJP.pl


paryski

przymiotnik od: Paryż (stolica Francji)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Paryżem, dotyczący Paryża

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kiedy powróciłam z matką do Włocławka w paryskim kostiumie i nancejskim kapeluszu, pogodzona z Goncourtami i z szarością Luwru, byłam obywatelką świata.

 (1.1) Staje się jasne, że celów klimatycznego porozumienia paryskiego, do którego zobowiązały się niemal wszystkie rządy, nie da się osiągnąć bez ograniczenia spożycia produktów pochodzenia zwierzęcego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈrɨsʲci, AS: parysʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paryż mrz., paryżanin mos., paryżanka ż., Paryżewo n.

 przym. podparyski

 przysł. parysko

Wiktionary


parysko

przysłówek

 (1.1) na sposób paryski, po parysko

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Chyba po raz pierwszy Anglicy wyzbyli się snobistycznej powściągliwości i oto pokazywali Londyn nowoczesny, pogodny, barwny, hej, niemalże parysko roześmiany.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paryż mrz.

 przym. paryski

Wiktionary


paryskość

→ paryski


SJP.pl

Patrz:

paryski

parysowski

przymiotnik od: Parysów; charakterystyczny dla Parysowa, odnoszący się w jakiś sposób do tej miejscowości i gminy


SJP.pl


parysowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Parysa lub z nim związany


SJP.pl


parysów

1. wieś w Polsce;
2. osiedle w Warszawie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Parysów – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie garwolińskim
  • Parysów – gmina w województwie mazowieckim, w powiecie garwolińskim
  • Parysów – jurydyka Warszawy
  • Fort P Twierdzy Warszawa (Parysów) – fort Twierdzy Warszawa
  • Parysów – przystanek kolejowy
  • Parysów – dawna gromada

Wikipedia


parytecik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od parytet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parytet m.

Wiktionary


parytet

1. ekon. stosunek wymienny (np. walut)
2. parytet złota - zawartość czystego złota w jednost. wymiennej stanowiąca podstawę kursu
3. praw. zrównanie ze sobą różnych podmiotów
4. społ. zrównanie warunków życia, dochodów pewnych grup ludności


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zasada równości proporcji dwóch lub więcej wielkości, określana prawnie a priori;

Wiktionary

Parytet (łac. "paritas" – równość) – zasada równości proporcji dwóch lub więcej wielkości, określana prawnie "a priori".

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈrɨtɛt, AS: parytet

Wiktionary

Powiązane:

 przym. parytetowy

 rzecz. parytecik mrz.

Wiktionary


parytetowo

→ parytetowy


SJP.pl

Patrz:

parytetowy

parytetowy

przymiotnik od: parytet; charakterystyczny dla parytetu, wyznaczający parytet lub w jakiś inny sposób związany z parytetem


SJP.pl


paryzol

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. parasol

Wiktionary


paryż

stolica Francji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica i największe miasto Francji, położone nad Sekwaną, w północnej części kraju;

 (1.2) geogr. miejscowość w Polsce w województwie opolskim;

 (1.3) geogr. miejscowość w Polsce w województwie kujawsko-pomorskim;

 (1.4) geogr. przysiółek w Polsce w województwie małopolskim;

Wiktionary

Paryż ( Paris,) – stolica i najludniejsze miasto Francji, a także departament (nr 75), w regionie Île-de-France. Położone jest w północnej części kraju, w centrum Basenu Paryskiego, nad Sekwaną. Stanowi centrum polityczne, ekonomiczne i kulturalne kraju.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Internet jest obecnie przestrzenią kwitnącej aktywności artystycznej, przy której oblężony przez artystów Paryż przełomu XIX i XX w. wygląda jak prowincjonalny grajdoł.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈparɨʃ, AS: paryš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paryżanin m., paryżanka ż., Paryżewo n.

 przym. paryski, podparyski

 przysł. parysko

Wiktionary


paryżanin

mieszkaniec Paryża


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Paryża

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Codziennie z usług miejskich środków transportu korzysta 7 milionów paryżan.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparɨˈʒãɲĩn, AS: paryžãńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paryż mrz.

:: fż. paryżanka ż.

 przym. paryski

Wiktionary


paryżanka

1. dawna długa igła używana przez modystki przy robieniu kapeluszy;
2. bezkontaktowa odmiana rugby;
3. odmiana gruszy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Paryża

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paryżanka – nazwa nadana jednemu z fresków z pałacu w Knossos
  • Paryżanka – amerykański film z 1923 roku w reżyserii Charliego Chaplina (A Women of Paris: A Drama of Fate)
  • Paryżanka – komedia Henry’ego Becque’a
  • Paryżanka − amerykański film z 1938 roku w reżyserii Henry’ego Kostera (The Rage of Paris)
  • Paryżanka − francuski film z 2017 roku w reżyserii Ludovica Bernarda (Mission Pays basque)
  • 'Paryżanka' – odmiana gruszy

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Paryżanki podobno zajadają się kasztanami, żabami i ślimakami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparɨˈʒãnka, AS: paryžãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paryż mrz.

:: fm. paryżanin mos.

 przym. paryski

Wiktionary


paryżewo

ekspresywnie: Paryż


SJP.pl

Pa

Wikipedia


parzacz

pracownik masarni zajmujący się parzeniem wędlin


SJP.pl


parzelnia

pomieszczenie do wstępnej obróbki drewnianych belek, w którym znajduje się system urządzeń wytwarzających gorącą parę, pod której działaniem uzyskuje się wymaganą barwę drewna


SJP.pl


parzelniczy

wytwarzający gorącą parę


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) służący do wytwarzania gorącej pary

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. naparzanie n., naparzanka ż., naparzenie n., odparzelina ż., odparzanie n., odparzenie n., oparzelina ż., oparzelisko n., oparzelizna ż., oparzelnik mrz., oparzanie n., oparzenie n., oparzeniówka ż., para ż., parzelnia ż., parzenie n., parzonka ż., parzydełko n., parzydełkowiec mzw., parzydło n., ponaparzanie n., poodparzanie n., poparzenie n., poparzeniec mos., poparzony mos., powyparzanie n., rozparzacz mos., rozparzanie n., rozparzenie n., rozparzeniec mos., sparzanie n., sparzelizna ż., sparzenie n., wyparzacz mrz., wyparzanie n., wyparzarka ż., wyparzenie n., zaparzacz mrz., zaparzaczka ż., zaparzanie n., zaparzenie n.

 czas. naparzać ndk., naparzyć dk., odparzać ndk., odparzyć dk., oparzać ndk., oparzyć dk., parzyć ndk., ponaparzać dk., poodparzać dk., powyparzać dk., poparzyć dk., rozparzać ndk., rozparzyć dk., sparzać ndk., sparzyć dk., wyparzać ndk., wyparzyć dk., zaparzać ndk., zaparzyć dk.

 przym. parzydełkowy, oparzelinowy, oparzeniowy, poparzony

 przysł. parząco

Wiktionary


parzenica

1. jednobarwny lub kolorowy ozdobny haft na sukiennych spodniach góralskich
2. drewniana rzeźbiona forma w kształcie serca służąca do wyciskania serów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. charakterystyczne haftowane zdobienie ludowych góralskich spodni;

Wiktionary

Parzenica – struga wypływająca z Jeziora Wielewskiego i uchodząca do rzeki Niechwaszcz w południowym regionie Kaszub zwanym Zaborami. Struga przepływa przez następujące jeziora: Głuchówko, Swatki, Blewiec, Łazy oraz Skąpe.

Parzenica stanowi szlak spływów kajakowych.

Wikipedia


parzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|parzyć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈʒɛ̃ɲɛ, AS: pažẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. parzyć, zaparzać

 rzecz. poparzenie n., parzydełko, parzydło

 przym. parzelniczy, parzydełkowy

Wiktionary


parzeplin

rodzaj roślin z rodziny parzeplinowatych; gunnera, gunera


SJP.pl


parzeplinowate

o cechach parzeplinowatych, charakterystyczny dla parzeplinowatych


SJP.pl

Pa

Wikipedia


parzeplinowaty

o cechach parzeplinowatych, charakterystyczny dla parzeplinowatych


SJP.pl


parzno

Parzno – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie bełchatowskim, w gminie Kluki, 8 km na północny zachód od Bełchatowa.

Wikipedia


parzonka

gotowana trawa z otrębami


SJP.pl


parzony

przymiotnik

 (1.1) taki, który się parzy na parze

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sparzony, zaparzony

Wiktionary


parzucha

1. zmielona kawa zalana wrzątkiem; fusiara, kawa po turecku
2. w gwarze poznańskiej - zupa z kapusty gotowanej na słodko; kapuśniak


SJP.pl


parzuchowski

nazwisko


SJP.pl


parzybroda

1. potrawa z duszonej słodkiej kapusty z dodatkiem kartofli
2. kapusta faszerowana


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Poznań. kapuśniak (zupa)

 (1.2) gw-pl|Poznań. włoska kapusta ugotowana na słodko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pazibroda ż.

Wiktionary


parzych

nazwisko


SJP.pl


parzydełko

u różnych zwierząt (np. jamochłonów) narząd wydzielający paraliżującą substancję


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) sensu stricto: zool. organellum obronne wewnątrz komórki parzydełkowej w postaci kapsułki (banieczki) z nawiniętą nicią, występujące u zwierząt z typu parzydełkowców (Cnidaria)

 (1.2) zool. wyspecjalizowana komórka występująca u zwierząt z typu parzydełkowców (Cnidaria), służąca do obrony i ataku

 (1.3) zool. specyficzny organ zaczepno-obronny u zwierząt z typu parzydełkowców (Cnidaria); aparat parzący

 (1.4) zdrobn. od parzydło

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parzydło n., parzenie n., parzydełkowiec mzw.

 czas. parzyć ndk., poparzyć dk.

 przym. parzący, parzydełkotwórczy, parzydełkowy, parzelniczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) knidocysta

 (1.2) knidocyt, komórka parzydełkowa

 (1.3) knida

Wiktionary


parzydełkowce

typ wodnych, dwuwarstwowych zwierząt tkankowych o promienistej symetrii ciała


SJP.pl

Pa

Wikipedia


parzydełkowiec

wodne zwierzę bezkręgowe, którego jednym ze sposobów obrony i zdobywania pożywienia jest paraliżowanie ofiary przy pomocy parzydełka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. przedstawiciel typu parzydełkowców, tj. wodnych organizmów posiadających specjalne komórki parzące służące do obrony i zdobywania pokarmu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parzydełko n.

 przym. parzelniczy, parzydełkowy

Wiktionary


parzydełkowy

przymiotnik od: parzydełko; spełniający funkcję parzydełka, wyglądający jak parzydełko, przypominający je lub w jakiś inny sposób z nim związany


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z parzydełkiem, dotyczący parzydełka, wyglądający jak parzydełko, przypominający je lub spełniający jego funkcję

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. naparzanie n., naparzanka ż., naparzenie n., odparzelina ż., odparzanie n., odparzenie n., oparzelina ż., oparzelisko n., oparzelizna ż., oparzelnik mrz., oparzanie n., oparzenie n., oparzeniówka ż., para ż., parzelnia ż., parzenie n., parzonka ż., parzydełko n., parzydełkowiec mzw., parzydło n., ponaparzanie n., poodparzanie n., poparzenie n., poparzeniec mos., poparzony mos., powyparzanie n., rozparzacz mos., rozparzanie n., rozparzenie n., rozparzeniec mos., sparzanie n., sparzelizna ż., sparzenie n., wyparzacz mrz., wyparzanie n., wyparzarka ż., wyparzenie n., zaparzacz mrz., zaparzaczka ż., zaparzanie n., zaparzenie n.

 czas. naparzać ndk., naparzyć dk., odparzać ndk., odparzyć dk., oparzać ndk., oparzyć dk., parzyć ndk., ponaparzać dk., poodparzać dk., powyparzać dk., poparzyć dk., rozparzać ndk., rozparzyć dk., sparzać ndk., sparzyć dk., wyparzać ndk., wyparzyć dk., zaparzać ndk., zaparzyć dk.

 przym. parzelniczy, oparzelinowy, oparzeniowy, poparzony

 przysł. parząco

Wiktionary


parzydło

wieloletnia roślina zielna o pierzastych liściach i kremowych lub pomarańczowych kwiatach zebranych w pęki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) bot. trująca roślina z rodziny różowatych

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Powiązane:

 przym. parzelniczy, parzydełkowy

 rzecz. parzenie n., parzydełko n.

Wiktionary


parzygnat

żartobliwie o kiepskim kucharzu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pogardliwie o kucharzu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈʒɨɡnat, AS: pažygnat

Wiktionary


parzynów

Parzynów ( Hedwigsdorf) – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie ostrzeszowskim, w gminie Kobyla Góra.

W latach 1954–1958 wieś była siedzibą władz gromady Parzynów, po jej zniesieniu w gromadzie Kobylagóra.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kaliskiego.

Wikipedia


parzysta

łyżwiarz startujący w konkursie jazdy parami


SJP.pl


parzystoczłonowe

o cechach charakterystycznych dla parzystoczłonowych, typowy dla parzystoczłonowych


SJP.pl


parzystoczłonowość

cecha charakteryzująca głównie skąposzczety z rzędu parzystoczłonowych, odznaczająca się budową z kilku członów, których liczba jest parzysta


SJP.pl


parzystoczłonowy

o cechach charakterystycznych dla parzystoczłonowych, typowy dla parzystoczłonowych


SJP.pl


parzystokopytne

rząd ssaków łożyskowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Artiodactyla|Owen|ref=tak., rząd ssaków łożyskowych, posiadających dwa wyraźnie większe palce – trzeci i czwarty – zakończone racicami;

forma przymiotnika.

 (2.1) plural|parzystokopytny.

Wiktionary

Parzystokopytne (Artiodactyla) – rząd ssaków łożyskowych z nadrzędu Laurasiatheria w obrębie magnordo Boreoeutheria, posiadających (oprócz waleni) dwa wyraźnie większe palce – trzeci i czwarty – zakończone racicami.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W warunkach naturalnych parzystokopytne stanowią bazę pokarmową ssaków drapieżnych.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. parzystokopytny

Wiktionary


parzystokopytny

o cechach charakterystycznych dla parzystokopytnych, typowy dla parzystokopytnych


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) zool. mający parzystą liczbę palców zwieńczonych kopytami

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈʒɨstɔkɔˈpɨtnɨ, AS: pažystokopytny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parzystokopytne nmos.

Wiktionary


parzystopierzasty

z wyglądu przypominający liście grochodrzewu pospolicie nazywanego akacją, charakterystyczny dla liści tego drzewa


SJP.pl


parzystość

podzielność przez dwa, występowanie w liczbie parzystej, parami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mat. cecha liczb całkowitych, podzielnych przez dwa bez reszty;

 (1.2) mat. cecha funkcji zachowujących symetrię względem znaku argumentu;

 (1.3) mat. cecha permutacji, której liczba inwersji jest parzysta;

 (1.4) fiz. własność zmiany znaku funkcji falowej lub pola kwantowego przy zmianie znaku jednego z jej argumentów;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • parzystość liczb
  • parzystość funkcji
  • parzystość permutacji
  • parzystość (mechanika kwantowa)
    • parzystość C
    • parzystość P
    • parzystość R
    • parzystość T
  • kontrola parzystości

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jedną z cech liczb jest parzystość.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈʒɨstɔɕt͡ɕ, AS: pažystość

Wiktionary

Powiązane:

 przym. parzysty

 przysł. parzysto, parzyście

Wiktionary


parzysty

1. podzielny przez dwa
2. występujący parami


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który występuje w parze

 (1.2) mat. podzielny przez dwa;

 (1.3) mat. o funkcji: symetryczny względem zmiany znaku argumentu;

 (1.4) mat. o permutacji: mający parzystą (1.2) liczbę inwersji

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Rzuca na ślepo kilkoma żetonami i na ogół trafia. Jeżeli żeton spadnie na - powiedzmy - "dwadzieścia dwa czerwone", obstawia albo parzyste, albo czerwone.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈʒɨstɨ, AS: pažysty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parzystość ż., para ż.

 przysł. parzysto, parzyście

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) dodatni

Wiktionary


parzyszek

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adrian Parzyszek (ur. 1975) – polski hokeista, reprezentant Polski
  • Czesław Parzyszek (ur. 1943) – polski duchowny katolicki, prowincjał pallotyńskiej Prowincji Chrystusa Króla, prof. dr hab.
  • Kazimierz Parzyszek (1937–1983) – polski duchowny katolicki, pallotyn, filozof i popularyzator teologii
  • Piotr Parzyszek (ur. 1993) – polski piłkarz

Wikipedia


parzyć

1. wywoływać ból swoim gorącem; piec, palić;
2. wywoływać ból i podrażnienie skóry jak przy dotknięciu czymś gorącym;
3. myć produkty spożywcze w gorącej wodzie;
4. zalewać wrzątkiem, aby otrzymać napój;
5. parzyć się - łączyć się w pary na czas godów


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zaparzyć)

 (1.1) być odczuwanym jako gorące

 (1.2) kulin. poddawać coś działaniu wrzątku lub gorącej wody

 (1.3) kulin. otrzymywać napar po zalaniu wrzątkiem, zalewać coś wrzątkiem

czasownik przechodni niedokonany (dk. poparzyć)

 (2.1) podrażniać skórę podobnie jak coś gorącego

czasownik zwrotny niedokonany parzyć się

 (3.1) odczuwać ból po dotknięciu czegoś gorącego

 (3.2) o zwierzętach: łączyć się w pary w okresie godowym, kopulować

 (3.3) o ziołach, herbacie: podlegać parzeniu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Każdy w dzieciństwie sprawdził, że ogień parzy.

 (1.2) Według tego przepisu szynkę należy parzyć przez półtorej godziny w temperaturze ok. 80°C.

 (1.3) Parzę sobie herbatę, zrobić ci też?

 (2.1) Pokrzywy parzą przy dotknięciu.

 (3.1) Jestem niezdarą, bo często parzę się żelazkiem.

 (3.2) Te ohydne pawiany, parzą się na oczach zwiedzających zoo!

 (3.3) W moim kubku parzą się ziółka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaʒɨt͡ɕ, AS: pažyć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parzydełko n., sparzenie n., oparzenie n., oparzelizna ż., oparzelisko n., naparzanie n., zaparzanie n., zaparzaczka ż., para ż., parzelnia ż., parzenie n.

 czas. naparzać ndk., naparzyć dk., odparzać ndk., odparzyć dk., oparzać ndk., oparzyć dk., ponaparzać dk., poodparzać dk., powyparzać dk., poparzyć dk., rozparzać ndk., rozparzyć dk., sparzać ndk., sparzyć dk., wyparzać ndk., wyparzyć dk., zaparzać ndk., zaparzyć dk.

 przym. parzelniczy, parzydełkowy, oparzelinowy, oparzeniowy, poparzony

 przysł. parząco

Wiktionary


parząco

1. powodując pieczenie, ból;
2. wywołując podrażnienie skóry;
3. wywołując nieprzyjemne wspomnienia, odczucia


SJP.pl


parzęchlin

rodzaj mchów z rodziny parzęchlinowatych


SJP.pl


parzęchlinowate

rodzina mchów


SJP.pl


parzęczew

nazwa kilku miejscowości w Polsce


SJP.pl

Pa

Wikipedia


parzęczewianin

mieszkaniec Parzęczewa (miasta w Polsce)


SJP.pl


parzęczewianka

mieszkanka Parzęczewa (miasta w Polsce)


SJP.pl


parzęczewo

Parzęczewo – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie grodziskim, w gminie Kamieniec. Około 4 km na południe od wsi przepływa Północny Kanał Obry.

Wikipedia


parzęczewski

przymiotnik od: Parzęczew


SJP.pl


parów

dolina przekształcona z wąwozu, charakteryzująca się płaskim dnem i stromymi zboczami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geogr. wąska, płaskodenna dolina o niezbyt stromych, najczęściej porośniętych zboczach;

Wiktionary

Parów – rodzaj małej, suchej doliny o płaskim dnie i nachylonych zboczach. Powstaje poprzez przeobrażenie wąwozu podczas erozji. Wypełnia się wodą po intensywnych deszczach. Od wąwozu różni się mniej stromymi zboczami pokrytymi roślinnością.

Słowa "arroyo", używanego również we współczesnym języku angielskim na określenie parowu, użyli po raz pierwszy Hiszpanie w roku 775, w odniesieniu do koryta rzecznego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nad głowami małych podróżników przelatywały ciągle z jednego brzegu parowu na drugi tukany o purpurowych głowach, niebieskich piersiach i żółtych skrzydłach (…)

 (1.1) Jednak łagodne i wdzięczne zakręty łąki zwężały się coraz, aż ustąpiły miejsca wąskiej rozpadlinie, a ścieżki w głąb parowu prowadzące zaczęły piąć się po stokach gór; to nagie, skaliste, ostrymi rozpęknięciami poprzerywane i kolczystą wikliną zjeżone, to zielone i tajemniczo pod sklepieniami liściastej zarośli przepadające.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jar, rozdół

Wiktionary


parówa

1. zgrubienie od: parówka (rodzaj wędliny);
2. potocznie: upalna pogoda;
3. młodzieżowo: brzydka osoba; paszczur, pasztet


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zgrub. od parówka

 (1.2) pot. spoż. gruba, duża parówka

 (1.3) pot. duchota, upał, gorące, duszne powietrze

 (1.4) wulg. gwara. przestępcza: bierny homoseksualista

 (1.5) wulg. gwara. przestępcza: prostytutka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈruva, AS: paruva

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parówka ż.

 przym. parówkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) gwara. więz. cwel, nygus

 (1.5) zob. prostytutka.

Wiktionary


paróweczka

zdrobnienie od: parówka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: parówka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌparuˈvɛt͡ʃka, AS: paruvečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parówka ż.

Wiktionary


paróweczkowy

→ paróweczka


SJP.pl

Patrz:

paróweczka

parówka

1. pomieszczenie do kąpieli w parze; łaźnia parowa
2. kąpiel parowa
3. cienka kiełbaska z mielonego mięsa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. tania kiełbasa z przemielonej masy mięsno-kostno-tłuszczowej, spożywana zwykle na gorąco;

 (1.2) kosmet. zabieg kosmetyczny lub leczniczy z użyciem pary wodnej;

 (1.3) pot. gorąca i parna atmosfera w jakimś miejscu

Wiktionary

Parówka – wędlina drobno mielona, nietrwała. Często spożywana w postaci hot doga, zapiekana w cieście lub gotowana i spożywana z dodatkami, takimi jak musztarda, majonez lub keczup.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zjadłbym parówkę z musztardą.

 (1.2) Parówka twarzy to dobry sposób, aby oczyścić sobie cerę.

 (1.3) Gdy gotuję obiad, w kuchni robi się okropna parówka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈrufka, AS: parufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. para ż., parnik m.

:: zdrobn. paróweczka ż.

:: zgrub. parówa ż.

 przym. parówkowy, parowy

 czas. parować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) frankfurterka

 (1.2) łaźnia parowa, kąpiel parowa

 (1.3) ukrop

Wiktionary


parówkowa

potocznie: kiełbasa parówkowa


SJP.pl

Patrz:

parówka

parówkowy

→ parówka


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z parówkami, dotyczący parówek

Wiktionary

Patrz:

parówka

Przykłady

 (1.1) Ta kiełbasa parówkowa wygląda bardzo smakowicie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. parówa ż., parówka ż.

Wiktionary


parówkożerca

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) żart. ktoś, kto z upodobaniem jada parówki

Wiktionary


parądzice

Parądzice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie poddębickim, w gminie Wartkowice, około 17 km. na północny wschód od Poddębic.

Wieś arcybiskupstwa gnieźnieńskiego w powiecie łęczyckim województwa łęczyckiego w końcu XVI wieku.

Wikipedia


parę

liczebnik nieokreślony odpowiadający liczbie od dwóch do dziewięciu; kilka


SJP.pl

liczebnik nieokreślony

 (1.1) kilka; niewielka liczba czegoś

forma rzeczownika.

 (2.1) B. lp. od: para

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mam jeszcze parę ciekawych filmów płaszcza i szpady.

 (1.1) Obawiam się, że te parę groszy, które mam przy sobie, nie wystarczy na bilet.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈparɛ, AS: pare

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kilka

Wiktionary


parędziesiąt

liczebnik oznaczający w sposób przybliżony liczbę w przedziale od 20 do 99; kilkadziesiąt, ileśdziesiąt


SJP.pl


parękroć

parę, kilka razy


SJP.pl


paręnaście

liczebnik określający liczbę większą od dziesięciu a mniejszą od dwudziestu; kilkanaście


SJP.pl

liczebnik nieokreślony

 (1.1) oznaczenie w sposób nieokreślony liczby od jedenastu do dziewiętnastu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na spotkaniu było paręnaście osób.

Wiktionary


paręset

liczebnik oznaczający w sposób przybliżony liczbę w przedziale od 200 do 999; ileśset, kilkaset


SJP.pl

liczebnik nieokreślony

 (1.1) zob. kilkaset.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kilkaset; daw. kroćset

Wiktionary


paręsetkilogramowy

1. ważący paręset kilogramów;
2. przeznaczony na paręset kilogramów czegoś


SJP.pl


paręsetkilometrowy

mający długość paruset kilometrów, wynoszący paręset kilometrów


SJP.pl


pas

1. przenośnie: rezygnacja z dalszego udziału w czymś;
2. lek przeciwgruźliczy; PAS


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) część ubioru służąca do trzymania spodni, koszuli itp. blisko ciała, zwykle uniemożliwiając im zsunięcie się;

 (1.2) długi rząd czegoś

 (1.3) techn. część maszyny, zbliżona wyglądem do pasa (1.1), służąca do przenoszenia ruchu obrotowego na duże odległości

 (1.4) mot. wydzielona część jezdni, przeznaczona do jazdy pojazdów w jednym kierunku i ze zbliżoną prędkością; długa droga;

 (1.5) miejsce wokół ciała wzdłuż bioder, gdzie nosi się pas (1.1)

 (1.6) geom. zbiór punktów między dwiema równoległymi prostymi bądź płaszczyznami, wraz z nimi samymi

 (1.7) szeroka linia na deseniu

 (1.8) lotn. zob. pas startowy.

 (1.9) mot. lotn. zob. pasy.

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (2.1) choreogr. krok baletowy, skodyfikowany układ kroków;

 (2.2) sport. w szermierce: wysunięcie lewej nogi przed prawą

 (2.3) karc. rezygnacja z licytacji w grach karcianych;

 (2.4) przen. rezygnacja z jakiejś czynności

wykrzyknik

 (3.1) karc. odzywka licytacyjna w brydżu oznaczająca brak zgłaszania własnego koloru

Wiktionary

Pas – długi, wąski kawałek skóry, tkaniny lub innego materiału. Zazwyczaj służący do przytrzymywania spodni, koszuli itp. blisko ciała, ale niekiedy pełniący też funkcję czysto ozdobną. Zwykle zapinany jest na sprzączkę i przytrzymywany szlufkami.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wuj Leon ma piękny pas, jeszcze z czasów carskich.

 (1.2) Szliśmy wzdłuż długiego pasa kapusty (= pasa ziemi, na której rosła kapusta).

 (1.3) W maszynowni zerwał się jakiś pas.

 (1.4) Nie należy często zmieniać pasów podczas jazdy.

 (1.5) Woda sięga nam po pas (= do pasa).

 (1.7) Ten sam sąsiad po nagłym wykupieniu działki od mojej cioci szybko wyremontował elewację, dzięki czemu na wprost okna mam szeroki biały pas na szarym tle.

 (2.1) To walc na cztery pas • Tańczony znacznie mniej • Lecz równy w gracji swej • Walcowi na trzy pas

 (2.3) Mecenas ze zdumieniem spojrzał na swojego partnera, który zamiast skontrować, powiedział „pas”.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pas, AS: pas

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasiak m., pasmo m., pasy nmos., pasowość ż., pasowanie n., spasowanie n.

:: zdrobn. pasek m.

 czas. pasować ndk., spasować dk., paskować ndk.

 przym. pasiasty, paskowy

 przym. pasowy

 przysł. pasowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pasek

 (1.5) talia, biodra

Wiktionary


pasadena

nazwa kilku miejscowości w USA


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Kalifornii;

 (1.2) geogr. miasto w Teksasie;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pasadena – amerykański serial obyczajowy z 2001 r.
  • Pasadena – miasto w stanie Kalifornia, w hrabstwie Los Angeles
  • Pasadena – jednostka osadnicza w stanie Maryland, w hrabstwie Anne Arundel
  • Pasadena – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Harris

Wikipedia

Powiązane:

 przym. pasadeński

Wiktionary


pasadeński

→ Pasadena


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Pasadeną, dotyczący Pasadeny

Wiktionary

Patrz:

Pasadena

Przykłady

 (1.1) Jako że za polowanie na demony nie dostawałam nawet symbolicznego dolara, parę razy w tygodniu pracowałam w jednym z pasadeńskich pubów.

 (1.1) Musieliśmy zadowolić się klasą ekonomiczną, gdzie było niewiele więcej miejsca niż w pasadeńskim autobusie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pasadena ż.

Wiktionary


pasalicyl

jedna z soli kwasu salicylowego, będąca bezbarwną lub białawą, krystaliczną substancją stosowaną jako zamiennik salicylu w lecznictwie


SJP.pl


pasaman

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) daw. pasamon

Wiktionary


pasamon

1. wyrób w formie taśmy służący do obszywania brzegów ubrań, obić, dekoracji;
2. dawniej: liberia


SJP.pl


pasamonictwo

rzemiosło szmuklerza; szmuklerstwo, pasamonnictwo


SJP.pl


pasamoniczka

→ pasamonik


SJP.pl

Patrz:

pasamonik

pasamonik

dawniej: rzemieślnik wyrabiający pasamon; szmuklerz, pasamonnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzem. rzemieślnik zajmujący się wyrabianiem pasów, galonów, frędzli, taśm itp.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasamonictwo n., pasmanteria ż.

:: fż. pasamoniczka ż.

 przym. pasamoniczy, pasmanteryjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szmuklerz

Wiktionary


pasamonika

dawniej: rzemieślnik wyrabiający pasamon; szmuklerz, pasamonnik


SJP.pl


pasamonnictwo

rzemiosło szmuklerza; szmuklerstwo, pasamonictwo


SJP.pl


pasamonnik

dawniej: rzemieślnik wyrabiający pasamon; szmuklerz, pasamonik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) wytwórca pasamonów, galonów i lamówek

Wiktionary


pasamoński

→ pasamon, → pasamonik


SJP.pl

Patrz:

pasamon, → pasamonik

pasanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pasać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pasać ndk.

 rzecz. wypas mrz., pasterka ż., wypasacz mos.

 przym. wypasiony, spaśny

Wiktionary


pasasana

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jedna z asan; skręt podczas kucania z dłońmi połączonymi na plecyecach

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pozycja pętli, pętla

Wiktionary


pasat

typ stałego wiatru strefy międzyzwrotnikowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) meteorol. geogr. stały, ciepły wiatr wiejący w strefie międzyzwrotnikowej w kierunku równika;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) mot. pot. model samochodu osobowego niemieckiej marki Volkswagen;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na półkuli północnej pasaty wieją w kierunku równika z północnego wschodu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpasat, AS: pasat

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pasatowy

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) passat; pot. pasek; iron. passerati

Wiktionary


pasatowy

przymiotnik od: pasat; charakterystyczny dla stałego wiatru strefy międzyzwrotnikowej, związany z tym wiatrem


SJP.pl


pasawa

miasto w Niemczech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto na prawach powiatu w południowo-wschodnich Niemczech, w Bawarii, bezpośrednio przy granicy z Austrią;

Wiktionary

Pasawa (niem. "Passau", łac. "Castra Batavia", czes. "Pasov") – miasto na prawach powiatu w południowo-wschodnich Niemczech, w kraju związkowym Bawaria, w rejencji Dolna Bawaria, w regionie Donau-Wald, siedziba powiatu Pasawa. Leży bezpośrednio przy granicy z Austrią. Liczy 49 454 mieszkańców (31.12.2013) i jest ważnym ośrodkiem gospodarczym, kulturalnym, administracyjnym i turystycznym, węzłem komunikacyjnym oraz siedzibą uniwersytetu.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pasawczyk mos.

 przym. pasawski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) peryfr. Miasto Trzech Rzek

Wiktionary


pasawczyk

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Pasawy, ktoś pochodzący z Pasawy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rudolf zgadza się, pasawczycy Leopolda przybywają do Pragi i jak każda najemna armia łupią i grabią.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pasawa ż.

 przym. pasawski

Wiktionary


pasawski

przymiotnik od: Pasawa, miasto w Niemczech


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Pasawą, dotyczący Pasawy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) pasawscy księża, poniekąd w myśl zasady „kto pierwszy, ten lepszy”, uważali Morawy za swój własny obszar misyjny, który Cyryl z Metodym im zabierali.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pasawa ż., pasawczyk mos.

Wiktionary


pasać

pilnować pasących się kóz, owiec, bydła itp.


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) paść zwierzęta co pewien czas, wiele razy

czasownik zwrotny niedokonany pasać się

 (2.1) korzystać wielokrotnie z pastwiska, jeść tam trawę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasterz mzw./mos., pasterstwo n., pastuszek mos., pasanie n., pasterka ż.

 przym. pasterski

Wiktionary


pasaż

1. przejście między budynkami, ulicami, galeriami, często kryte szklanym dachem;
2. w muzyce: szybko następujące po sobie dźwięki; biegnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) archit. przejście na poziomie chodnika, które łączy budynki lub ulice, przykryte dachem, często szklanym, często z wejściami do sklepów;

 (1.2) muz. szereg szybko następujących po sobie dźwięków granych lub śpiewanych w oparciu o rozłożony akord;

 (1.3) jeźdz. element ujeżdżenia, w którym koń jadąc miarowym kłusem, unosi wysoko nogi i na moment zatrzymuje je w powietrzu;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pasaż (architektura)
  • pasaż (handel)
  • pasaż (jeździectwo)
  • pasaż (muzyka)
  • passage

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Początkującemu instrumentaliście ćwiczenie gam i pasaży pomaga osiągnąć precyzję i biegłość w wykonywaniu kolejnych dźwięków i odnaleźć ich czystą barwę. Doświadczony muzyk stosuje gamy i pasaże bardziej jako wprawki, rozgrzewki na początek muzycznego treningu.

 (1.3) Pasaż jest miarowym kłusem, o wysokim stopniu zebrania, wyniosłym i z dużą kadencją. […] Celem pasażu jest pokazanie najwyższego stopnia zebrania, kadencji i wyraźnie zaznaczonej fazy zawieszenia w kłusie.

Wiktionary


pasażer

osoba korzystająca z jakiegoś środka lokomocji i niekierująca nim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba podróżująca, ale nie kierująca pojazdem

Wiktionary

Pasażer – osoba korzystająca ze środka transportu, która nie kieruje pojazdem. Pasażerem jest zarówno osoba, która jedzie publicznym środkiem transportu (np. metra), jak i np. samochodu.

Pasażer kolejowy – osoba podróżująca pociągiem lub znajdująca się na terenie kolejowym przed rozpoczęciem podróży pociągiem lub po jej zakończeniu, z wyłączeniem członków obsługi pociągów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pasażerowie proszeni są o zajęcie miejsc.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈsaʒɛr, AS: pasažer

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. pasażerka ż.

 przym. pasażerski

Wiktionary


pasażerka

kobieta korzystająca z jakiegoś środka lokomocji i niekierująca nim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta podróżująca, ale nie kierująca pojazdem

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) O, tu właśnie jest ten facet, co mnie napastował – mówiąc to, pasażerka odsunęła się od okna najbardziej, jak mogła, by milicjant mógł sobie spokojnie popatrzeć na zwyrodnialca.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpasaˈʒɛrka, AS: pasažerka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasażer m., współpasażer mos.

 przym. pasażerski

Wiktionary


pasażerokilometr

jednostka stosowana w przewoźnictwie, transporcie pasażerskim, będąca iloczynem liczby pasażerów na danej trasie i długości tej trasy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stosowana w transporcie pasażerskim jednostka miary pracy przewozowej będąca iloczynem ilości przewiezionych pasażerów i pokonanej przez nich odległości;

Wiktionary

Pasażerokilometr ("paskm", "pkm"; ang.: "pass·km=passenger·kilometre") – pozaukładowa jednostka miary wyrażająca pracę przewozową wykonaną przy przewozie osób transportem pasażerskim. 1 pasażerokilometr oznacza przewóz 1 pasażera na odległość jednego kilometra.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpasaʒɛrɔciˈlɔ̃mɛtr̥, AS: pasažeroḱilõmetr̦

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. pkm

Wiktionary


pasażerski

związany z pasażerami, dotyczący pasażerów (np. ruch pasażerski, statek pasażerski)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który służy do przewozu pasażerów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od strony Gdańska, blisko brzegu, płynął wielki pasażerski statek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. współpasażer mos., pasażer m., pasażerka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) osobowy

Wiktionary


pasażować

przeszczepiać wielokrotnie bakterie z jednej pożywki na drugą lub z jakiegoś organizmu na inny w celu zmiany cech kolonii tych bakterii


SJP.pl


pasażowy

przymiotnik od: pasaż; znajdujący się w pasażu, będący w pasażu, charakterystyczny dla niego lub w jakiś inny sposób z nim związany


SJP.pl


pasażyk

zdrobnienie od: pasaż


SJP.pl


pascal

[czytaj: paskal]
1. imię francuskie;
2. nazwisko francuskie, m.in. Blaise (a. Błażej) Pascal (1623-62), francuski filozof, matematyk, fizyk i pisarz


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • paskal (Pa) – jednostka ciśnienia nazwana na cześć Blaise’a Pascala
  • Pascal – francuskie imię męskie, którego polskim odpowiednikiem jest Paschalis
  • Pascal Brodnicki – francusko-polski kucharz
  • Pascal – język programowania nazwany na cześć Blaise’a Pascala
  • Wydawnictwo Pascal – wydawnictwo turystyczne (grupa ITI)
  • Université Blaise-Pascal – uniwersytet w Clermont-Ferrand
  • „Pascal” – francuski okręt podwodny z okresu międzywojennego i II wojny światowej
  • nazwisko Pascal:
    • Blaise Pascal – filozof i matematyk francuski
    • Jacqueline Pascal – zakonnica, siostra filozofa Pascala
    • Gisèle Pascal – francuska aktorka
    • Jean-Claude Pascal – francuski aktor, piosenkarz i pisarz

Wikipedia


pascalowski

[czytaj: paskalowski] taki jak u Pascala, właściwy Pascalowi, charakterystyczny dla Pascala itp.


SJP.pl


pascha

danie wielkanocne z sera, jaj, masła i rodzynków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) żyd. uroczysta kolacja spożywana przez Żydów w pierwszy dzień Paschy

 (1.2) etn. kulin. spoż. tradycyjna potrawa wielkanocna, podawana zazwyczaj w postaci ściętej piramidki ozdobionej rodzynkami i skórką pomarańczową;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pascha – święto ludowe obchodzone przez plemiona koczowników semickich w czasach przed Mojżeszem
  • Pascha (Pesach) – święto żydowskie
  • Wielkanoc – święto obchodzone przez chrześcijan zachodnich
  • Pascha – święto obchodzone przez prawosławnych i w innych Kościołach wschodnich
  • Pascha – potrawa wielkanocna
  • Pascha 2000 – album grupy 2Tm2,3

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nauczyciel pyta cię: Gdzie jest izba, w której mógłbym spożyć Paschę z moimi uczniami?

 (1.2) Rosyjska tradycyjna pascha jest przyrządzana i podawana zasadniczo tylko raz do roku, na Wielkanoc.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpasxa, AS: pasχa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pascha ż., Paschalis mos., Paschazjusz mos., Paschazy mos.

 przym. paschalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) seder, wieczerza paschalna

Wiktionary


paschalik

niewielka świeca wielkanocna


SJP.pl


paschalis

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Paschalis – imię męskie pochodzenia greckiego, następnie łacińskiego, oznaczającego Wielkanoc. Wywodzi się od aramejskiego, słowa „pascha” lub też hebrajskiego "Pesach" oznaczającego żydowskie święto wyjścia, upamiętniające opuszczenie Egiptu i początek drogi do Ziemi Obiecanej, także przypadającego w znaną już wcześniej Paschę. Paschalis jest polskim odpowiednikiem francuskiego imienia "Pascal".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie wiem, co Paschalis miał na sumieniu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pascha ż., pascha ż., paschał m.

:: fż. Paschalia ż., Paschalina ż.

 przym. paschalny

Wiktionary


paschalny

przymiotnik od: Pascha; typowy dla judaistycznego święta obchodzonego w pierwszą niedzielę po wiosennej pełni Księżyca, związany z tym świętem


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Paschą, dotyczący Paschy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nikczemnicy jedli baranka paschalnego niezgodnie z przepisami rytualnymi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pasˈxalnɨ, AS: pasχalny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pascha ż., pascha ż., paschał mrz., Paschalis mos., Paschazjusz mos., Paschazy mos.

Wiktionary


paschalski

nazwisko


SJP.pl


paschazjusz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bóg raczy wiedzieć, dlaczego Paschazjuszowi nie spodobały się żarty Gerwazego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pascha ż., pascha ż., paschał m., Paschazy m.

 przym. paschalny

Wiktionary


paschazy

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Paschazy, również Paschazjusz – zlatynizowane męskie imię (łac. "Paschasius" od wyrazu "pascha"), pochodzenia hebrajskiego od wyrazu Pesach ("pascha").

Hagiografia wymienia sześciu świętych o tym imieniu, m.in. Paschazjusza-Hibernusa (wspomnienie 22 marca) i Paschazego wspominanego 13 listopada w grupie męczenników afrykańskich.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kupiłem Paschazemu butelkę oranżady.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pascha ż., pascha ż., paschał m., Paschazjusz m.

 przym. paschalny

Wiktionary


paschał

w Kościele rzymskokatolickim - duża świeca zapalana podczas nabożeństw wielkanocnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. świeca poświęcona w Wigilię Paschalną z charakterystycznymi greckimi literami Α i Ω (alfa i omega);

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Paschał zapala się w kościele m.in. podczas chrztu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpasxaw, AS: pasχau̯

Wiktionary

Powiązane:

 przym. paschalny

 rzecz. Paschalis m., Paschazjusz m., Paschazy m.

Wiktionary


pasecki

nazwisko


SJP.pl


paseczek

zdrobnienie od: pasek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mały, cienki pasek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Upierzenie gęgawej jest ciemnobrunatne, z białymi paseczkami w poprzek pokryw skrzydeł.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pas m., pasek m.

 przym. paskowy

Wiktionary


paseczkowy

→ paseczek


SJP.pl

Patrz:

paseczek

pasecznik

rodzaj gryzoni z rodziny wiewiórkowatych


SJP.pl


paseista

osoba dbająca o tradycje, przywiązana do tradycji, tradycyjnych obyczajów lub wzorców


SJP.pl


paseistka

→ paseista


SJP.pl

Patrz:

paseista

paseistyczny

przymiotnik od: paseizm; wynikający z dbałości o tradycje, przywiązania do tradycji, tradycyjnych obyczajów, wzorców


SJP.pl


paseizm

dbałość o tradycje, przywiązanie do tradycji, tradycyjnych obyczajów lub wzorców, a także kierunek w sztuce będący wynikiem takiego przywiązania


SJP.pl


pasek

mały pas


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) lekki i wąski pas na biodrach lub w talii noszony w celach ozdobnych lub dla przytrzymania odzieży, także do noszenia zegarka, bagażu itp.

 (1.2) jedna z naszywek na elementach munduru służąca do określania rangi

 (1.3) taśma używana do mocowania, łączenia czegoś

 (1.4) pas będący wąskim wycinkiem powierzchni

 (1.5) wąska część czegoś

 (1.6) wąska linia w deseniu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pasek: element ubrania
  • pasek: paskarstwo
  • pasek komiksowy: krótka humorystyczna historyjka obrazkowa (komiks) najczęściej składająca się z trzech lub czterech obrazków wydrukowanych w gazecie w jednym rzędzie (z ang. comic strip)
  • pasek klinowy
  • Pasek stanu
  • Pasek narzędzi
  • Pasek przesuwania
  • Pasek menu
  • Pasek – wieś w woj. mazowieckim
  • Edward Pasek (1907–1977) – prezydent Sosnowca
  • Edward Pasek (1915–1983) – działacz społeczny i nauczyciel
  • Jan Chryzostom Pasek

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wiosenną porą ubranie jego składa się z dziwnie długiej zgrzebnej koszuli, pod szyją na czerwoną wstążeczkę związanej i przepasanej paskiem.

 (1.4) Błoto było czarniejsze i płynniejsze, trotuary zmieniały się przed każdym prawie domem, raz były szerokie z kamienia, to biegły wąskim wydeptanym paskiem betonu, albo szło się wprost po drobniutkim zabłoconym bruku, który kłuł przez podeszwy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpasɛk, AS: pasek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pas m., pasy nmos., paski nmos.

:: zdrobn. paseczek m.

 przym. paskowy, pasiasty, paskowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) belka

 (1.6) prążek, pas

Wiktionary


pasemko

pewna liczba nici, włókien lub włosów przylegających do siebie równolegle, najczęściej także wyróżniających się od całości kolorem, połyskiem lub wielkością


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zdrobn. od pasmo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasmo n.

Wiktionary


pasemkowy

→ pasemko


SJP.pl

Patrz:

pasemko

paseo

1. w Hiszpanii:
a) aleja, bulwar, promenada;
b) spacer po takim miejscu;
2. w korridzie: uroczyste wejście zapaśników


SJP.pl


paser

osoba zajmująca się handlem skradzionymi towarami lub nabywaniem ich w celu odsprzedaży


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba handlująca kradzionymi rzeczami

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) poligr. pomocniczy znak montażowy;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • paser – osoba biorąca udział w handlu kradzionymi rzeczami lub je rozprowadzająca
  • paser – element graficzny
  • Paser – kabupaten w Indonezji
  • Paser – egipski wezyr żyjący podczas panowania XIX dynastii

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie kupuj w tamtym sklepie, jego właściciel jest paserem!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpasɛr, AS: paser

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

 rzecz. paserstwo n.

:: fż. paserka ż.

 przym. paserski

Wiktionary


paserka

1. kobieta zajmująca się paserstwem, nabywaniem albo przechowywaniem skradzionych wcześniej dóbr materialnych;
2. potoczne określenie na paserstwo


SJP.pl


paserski

przymiotnik od: paserstwo; związany z obrotem rzeczami skradzionymi, ich skupem, sprzedażą oraz przechowywaniem, odnoszący się do osób tak działających


SJP.pl


paserstwo

zajmowanie się obrotem rzeczami skradzionymi, ich skupem, sprzedażą oraz przechowywaniem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) praw. przestępstwo polegające na skupie, przechowywaniu lub sprzedaży rzeczy kradzionych;

Wiktionary

należy dopracować:

"przedstawiono sytuację tylko z perspektywy – ". Pomóż poprawić.

Paserstwo – zachowanie polegające na nabyciu rzeczy uzyskanej za pomocą czynu zabronionego (najczęściej kradzieży) lub udzieleniu innej osobie pomocy do jej zbycia albo na przyjęciu tej rzeczy lub pomocy w jej ukryciu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W niektórych knajpach na Pradze, szczególnie w pobliżu bazaru, kelnerzy wyłącznie trudnili się paserstwem i donosicielstwem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paser m., paserka ż.

 przym. paserski

Wiktionary


pasewicz

nazwisko


SJP.pl


pasiaczek

zdrobnienie od: pasiak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od pasiak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasiak m.

Wiktionary


pasiak

1. ludowa tkanina w pasy lub wyrób z tej tkaniny
2. strój więźniów hitlerowskich obozów koncentracyjnych
3. pasiak narudziak - rzadki motyl dzienny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) odzież. ubiór ze wzorem w poprzeczne paski

 (1.2) włók. ludowy wyrób tkacki o pasiastym różnobarwnym deseniu i o różnorakim wykorzystaniu (narzuty, chodniki, derki, zapaski, spódnice)

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zool. pot. warchlak dzika o pasiastym umaszczeniu

Wiktionary

Pasiak – ubiór więźnia, składający się ze spodni i kurtki uszytych z materiału w pionowe (najczęściej), szerokie pasy na przemian jasne i ciemne (na przykład biało-czarne), jak w typowej piżamie. Do tego zestawu czasami dołączana była czapka z identycznego materiału. Ten sposób ubierania więźniów utrudnia im ucieczkę i „wmieszanie się w tłum”, ponieważ w kulturze europejskiej i amerykańskiej ubranie takie odróżnia się znacznie od powszechnie noszonego.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pasy nmos., pas m., pasek, paskowanie n.

:: zdrobn. pasiaczek m.

 przym. pasiasty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) więz. odzież skarbowa

Wiktionary


pasiastość

cecha czegoś, co zostało pokryte równoległymi pasami, najczęściej o odmiennych kolorach występujących na przemian


SJP.pl


pasiasty

pokryty równoległymi pasami, najczęściej o odmiennych kolorach występujących na przemian


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma deseń w pasy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na pasiasty egzotyczny parkiet sypnęły się jakieś saszetki, monety i elegancka koperta z wystającym białym kartonikiem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈɕastɨ, AS: paśasty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pas mrz., pasek mrz., pasy lm nm., pasiak mrz.

 przym. paskowy, paskowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) prążkowany, paskowany; gw. Śląsk Cieszyński mręgaty

Wiktionary


pasiatka

ubranie w paski, najczęściej kojarzone z ubiorem więźniów i skazańców przebywających w areszcie


SJP.pl


pasiaty

przymiotnik

 (1.1) pasiasty

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z przepastnego worka wyjmowali pluszowyuszowe małpki i pasiate tygryski.

 (1.1) Na drugi dzień przyniosłem jej bukiet polnych kwiatów, ukryty w mojej pasiatej czapce.

Wiktionary


pasibrzuch

osoba myśląca jedynie o jedzeniu, obżerająca się oraz z natury leniwa, nieskłonna do pracy; obżarciuch


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. pejor. leniwy obżartuch, próżniaczy darmozjad

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasobrzuch m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) żarłok, próżniak

Wiktionary


pasibrzuchowy

charakterystyczny dla pasibrzucha, osoby ciągle obżerającej się i z natury leniwej, odnoszący się do takiej osoby


SJP.pl


pasieczka

zdrobnienie od: pasieka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: pasieka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈɕɛt͡ʃka, AS: paśečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasieka ż.

 przym. pasieczny

Wiktionary


pasiecznictwo

hodowla pszczół w pasiekach lub barciach oraz zyski przynoszone przed prowadzenie takiej hodowli; bartnictwo


SJP.pl


pasieczniczka

→ pasiecznik


SJP.pl

Patrz:

pasiecznik

pasiecznik

pszczelarz zajmujący się hodowlą pszczół w barciach, a później także w pasiekach; bartnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pszcz. hodowca pszczół

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) przest. pasieka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pasiecznik – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie lwóweckim, w gminie Lubomierz
  • Pasiecznik – dawna gromada
  • Pasiecznik – szczyt w Krowiarkach (Sudety)
  • Olga Pasiecznik – śpiewaczka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wójt mówi, że we wsi mieszka sześciu pasieczników i każdy sprzedaje miód letnikom.

 (2.1) Na skraju pasiecznika rosła stara grusza.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasiecznikowanie n., pasieczny mos., pasieka ż.

 czas. pasiecznikować ndk.

 przym. pasieczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pszczelarz, przest. pasieczny

 (2.1) pasieka

Wiktionary


pasiecznikowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pasiecznikować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasiecznik mos./mrz.

Wiktionary


pasiecznikować

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) daw. pszcz. być pasiecznikiem, zajmować się pasieką

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wuj Józef pasiecznikuje od dziecka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasiecznik mos./mrz., pasiecznikowanie n., pasieka ż.

 przym. pasieczny

Wiktionary


pasieczny

przymiotnik od: pasieka; związany z hodowlą pszczół w pasiekach, odnoszący się do sposobów tej hodowli, osób zajmujących się tą hodowlą i korzyści z niej płynących


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. pszczelarz

przymiotnik relacyjny

 (2.1) odnoszący się do pasieki, związany z pasieką

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pasieczny – polskie nazwisko
  • Leszek Pasieczny (1930–2014) – polski ekonomista;
  • Tadeusz A.H. Pasieczny – brytyjski dermatolog polskiego pochodzenia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sezonowo zatrudniam dwóch dodatkowych pasiecznych, sam bym wszystkiego nie obrobił.

 (2.1) Trzymamy sprzęt pasieczny w szopie koło kurnika.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasiecznik mos./mrz., pasieka ż.

 czas. pasiecznikować ndk.

Wiktionary


pasieczysko

miejsce, gdzie znajduje się pasieka


SJP.pl


pasieka

ule z pszczołami; pasiecznik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pszcz. teren z ustawionymi ulami;

 (1.2) gwara. zagroda dla koni

Wiktionary

Zobacz też: Pasieka w innych znaczeniach tej nazwy.

Pasieka – w pszczelarstwie teren z ustawionymi ulami. Jako pasiekę określa się też wszystkie ule danego właściciela – pszczelarza, wraz z jego budowlami i urządzeniami pasiecznymi, ułatwiającymi pracę w pasiece.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pszczoły hoduje się w pasiece.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈɕɛka, AS: paśeka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasiecznik mos./mrz., pasieczny mos.

:: zdrobn. pasieczka ż.

 czas. pasiecznikować ndk.

 przym. pasieczny

Wiktionary


pasienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|paść.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈɕɛ̇̃ɲɛ, AS: paśė̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. paść

 rzecz. wypas mrz.

Wiktionary


pasierb

syn męża lub żony z poprzedniego małżeństwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) syn męża lub żony pochodzący z wcześniejszego małżeństwa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pasierb – przybrany syn.
  • Janusz Pasierb – polski ksiądz katolicki, poeta i eseista, historyk i znawca sztuki i kultury.
  • Pasierb – polski herb szlachecki.
  • pasierb – w sadownictwie; pęd wyrastający przedwcześnie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bogdan wreszcie zaakceptował trudny charakter swojego pasierba.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaɕɛrp, AS: paśerp

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. pasierbica ż.

Wiktionary


pasierbek

nazwisko


SJP.pl


pasierbica

córka męża lub żony z poprzedniego małżeństwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) córka małżonka z innego małżeństwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czasem myślę, że moja pasierbica jest piękniejsza od mojej żony…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpaɕɛrˈbʲit͡sa, AS: paśerbʹica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasirb mos., pasirzb mos.

:: fm. pasierb

Wiktionary


pasierbiec

Pasierbiec – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie limanowskim, w gminie Limanowa. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Wikipedia


pasierbiński

nazwisko


SJP.pl


pasierbowy

→ pasierb


SJP.pl

Patrz:

pasierb

pasierski

nazwisko


SJP.pl


pasik

regionalnie: pasek (do noszenia na ubraniu)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) reg. zdrobn. od pas

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pasek

Wiktionary


pasikonik

nocny zielony lub brunatny owad z długimi czułkami, silnie rozbudowanymi tylnymi odnóżami umożliwiającymi dalekie i wysokie skoki, wydający charakterystyczne dźwięki; konik polny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ent. zwykle zielony, skoczny owad;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpaɕiˈkɔ̃ɲik, AS: paśikõńik

Wiktionary


pasikonikowate

o cechach pasikonikowatych (rodzina owadów prostoskrzydłych)


SJP.pl

Pasikonikowate (Tettigoniidae) – rodzina owadów prostoskrzydłych, długoczułkowych (Ensifera).

Rodzina jest reprezentowana przez ponad 6800[] gatunków na całym świecie, grupowanych w około 20 podrodzinach, przy czym część systematyków niektóre z tych podrodzin, a nawet niższe taksony, traktuje jako odrębne rodziny (np. długoskrzydlakowate, miecznikowate, nadrzewkowate lub siodlarkowate). Wówczas do pasikonikowatych zalicza się około 900 gatunków.

Wikipedia


pasikonikowaty

o cechach pasikonikowatych (rodzina owadów prostoskrzydłych)


SJP.pl


pasikoniszka

pasikoniszka białobrzucha - gatunek ssaka z podrodziny nowików


SJP.pl

Pasikoniszka ("Onychomys") – rodzaj ssaków z podrodziny nowików (Neotominae) w obrębie rodziny chomikowatych (Cricetidae).

Wikipedia


pasikowski

nazwisko


SJP.pl


pasikoń

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zgrub. od pasikonik

Wiktionary


pasikurowice

Pasikurowice ( Paschkerwitz) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie wrocławskim, w gminie Długołęka.

Przez Pasikurowice biegnie linia kolejowa nr 326 Wrocław Psie Pole – Wrocław Zakrzów – Trzebnica.

Znajduje się tu rozdzielcza stacja elektroenergetyczna 400/110 kV Krajowego Systemu Elektroenergetycznego.

Wikipedia


pasionka

potoczne określenie na czynność pilnowania pasącego się stada krów lub innych zwierząt stadnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) reg. pasanie bydła

Wiktionary


pasirb

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. pasierb

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasirzb m., pasierb m., pasierzbica fż., pasierbica fż., pasirbica fż.

Wiktionary


pasirbica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. pasierbica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasirb mos., pasirzb mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pasierbica, stpol. pasirzbica, synowica

Wiktionary


pasirzb

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. pasierb

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasirb m., pasierb m., pasierzbica ż., pasierbica ż., pasirbica ż.

Wiktionary


pasirzbica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. pasierbica

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pasierbica, stpol. pasirbica, synowica

Wiktionary


pasirzyt

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) stpol. darmozjad, pasożyt

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stpol. pasorzyt, dudło; współcz. zob. darmozjad.

Wiktionary


pasisty

mający wzór w pasy; tkany, malowany w pasy; porośnięty sierścią w pasy; pasiasty


SJP.pl


pasiut

nazwisko


SJP.pl


pasiwum

strona bierna czasownika; passivum


SJP.pl


pasić

młodzieżowo: pasić komuś - pasować, odpowiadać komuś


SJP.pl

Pasić – wieś w Bośni i Hercegowinie, w Federacji Bośni i Hercegowiny, w kantonie dziesiątym, w gminie Tomislavgrad. W 2013 roku liczyła 250 mieszkańców, z czego większość stanowili Chorwaci.

Wikipedia


pasiński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Artur Pasiński – polski siatkarz
  • Jacek Pasiński – polski siatkarz, trener siatkarski
  • Jerzy Pasiński – polski działacz państwowy, w latach 1989–1990 prezydent Gdańska
  • Paweł Pasiński – polski lekkoatleta

Wikipedia


pasja

1. zamiłowanie do czegoś, namiętność; także przedmiot tej namiętności
2. silne rozgniewanie się, furia
3. wielkopostne nabożeństwo służące rozpamiętywaniu męki Jezusa
4. dzieło artystyczne traktujące o męce Jezusa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) silne zainteresowania, zamiłowanie

 (1.2) rel. utwór artystyczny lub przedstawienie religijne opisujący mękę Jezusa Chrystusa

 (1.3) gniew

Wiktionary

Pasja (łac. "passio" – cierpienie, męka) – fragmenty Ewangelii opowiadające o męce Pańskiej – ostatnich 12 godzinach życia Jezusa Chrystusa, od pojmania w Ogrójcu do śmierci na krzyżu na wzgórzu zwanym Golgota.

Jej rozpamiętywanie stanowi treść nabożeństw Drogi krzyżowej i Gorzkich żali oraz liturgia Wielkiego Tygodnia zapoczątkowana jeszcze liturgią Niedzieli Palmowej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jego pasją jest modelarstwo.

 (1.2) To (była) najpiękniejsza pasja, jaką widziałem!

 (1.3) Matka zaczęła bić w pasji syna.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpasʲja, AS: pasʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasjonat m., pasjonatka ż., pasjonowanie n.

:: zdrobn. pasyjka ż.

 czas. pasjonować się

 przym. pasjonujący, pasyjny

 ims. pasjonujący

 przysł. pasjonująco

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zamiłowanie, hobby

 (1.3) gniew, złość, furia

Wiktionary


pasjami

1. zamiłowanie do czegoś, namiętność; także przedmiot tej namiętności
2. silne rozgniewanie się, furia
3. wielkopostne nabożeństwo służące rozpamiętywaniu męki Jezusa
4. dzieło artystyczne traktujące o męce Jezusa


SJP.pl


pasjans

rozłożenie kart w określonym układzie i staranie się odkrycia wszystkich kart wg ścisłych reguł


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) karc. rodzaj jednoosobowej gry karcianej polegająca na układaniu w odpowiedni sposób talii kart na stole;

Wiktionary

Pasjans (z patience) – układanka karciana (gra karciana), zwana także samotnikiem ( solitaire) przy użyciu jednej, dwu lub rzadziej większej liczby talii kart, zazwyczaj dla jednej osoby, w celu ułożenia ich według ustalonych wcześniej reguł w określone sekwencje lub inne uporządkowane układy, bezpośrednio kartami lub za pomocą kart wirtualnych (programów komputerowych).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W długie, jesienne wieczory najchętniej układam pasjanse i pijam wino.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpasʲjãw̃s, AS: pasʹi ̯ãũ̯s

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pasjansowy

 rzecz. pasjansik mrz.

Wiktionary


pasjansik

zdrobnienie od: pasjans


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od pasjans

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie pasjans, lecz tylko mały pasjansik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasjans m.

Wiktionary


pasjansowy

przymiotnik od: pasjans; mogący utworzyć pasjans, odpowiedni do układania pasjansa (np. karty pasjansowe) lub w jakiś inny sposób związany z pasjansem


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z pasjansem, dotyczący pasjansu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasjans m.

Wiktionary


pasjonacki

przeznaczony dla pasjonatów, hobbistów, łączący ludzi o podobnych zainteresowaniach (np. klub pasjonacki), mogący przejąć kogoś do głębi, pochłonąć, zainteresować; hobbistyczny, hobbystyczny


SJP.pl


pasjonat

1. człowiek mający wielkie zamiłowanie do czegoś, oddany czemuś, zainteresowany czymś; hobbysta, zapaleniec, miłośnik, entuzjasta;
2. człowiek gwałtowny, skłonny do wpadania w pasję, łatwo wybuchający gniewem; furiat, złośnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba, która się czymś pasjonuje

 (1.2) przest. człowiek, który łatwo wpada w gniew

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈsʲjɔ̃nat, AS: pasʹi ̯õnat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasja ż., pasyjka ż.

:: fż. pasjonatka

 czas. pasjonować się

 przym. pasjonacki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miłośnik, fanatyk, wielbiciel

 (1.2) gwałtownik, raptus

Wiktionary


pasjonatka

1. kobieta mająca wielkie zamiłowanie do czegoś, oddana czemuś, zainteresowana czymś; hobbystka, hobbistka, miłośniczka, entuzjastka;
2. kobieta gwałtowna, skłonna do wpadania w pasję, łatwo wybuchająca gniewem


SJP.pl


pasjonał

księga liturgiczna z opisem męki i śmierci Chrystusa


SJP.pl

Pasjonał "Passionales" – w hagiografii zbiór (również nieuporządkowany) tekstów hagiograficznych (pasji, żywotów i innych); księga liturgiczna, zawierająca teksty ewangelicznych opisów Męki Pańskiej, które odczytuje się w miejsce ewangelii w Niedzielę Palmową Męki Pańskiej oraz w liturgii Wielkiego Piątku. Teksty te zawarte są także w lekcjonarzu i ewangeliarzu.

Wikipedia


pasjonista

członek włoskiego zakonu istniejącego i działającego do dziś, założonego w celu prowadzenia misji oraz szerzenia kultu męki Chrystusa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. zakonnik ze Zgromadzenia Męki Pańskiej założonego przez św. Pawła od Krzyża;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Poza ślubami: ubóstwa, czystości i posłuszeństwa, pasjoniści składają dodatkowo ślub apostolstwa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasja ż.

:: fż. pasjonistka ż.

 przym. pasyjny

Wiktionary


pasjonistka

członkini katolickiego zakonu żeńskiego: Zgromadzenie Sióstr Męki Pana Naszego Jezusa Chrystusa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. mniszka z żeńskiej gałęzi Zgromadzenia Męki Pańskiej założonego przez św. Pawła od Krzyża

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Regułę pasjonistek zatwierdził papież Klemens XIV.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasja ż.

:: fż. pasjonista mos.

 przym. pasyjny

Wiktionary


pasjoniści

członek włoskiego zakonu istniejącego i działającego do dziś, założonego w celu prowadzenia misji oraz szerzenia kultu męki Chrystusa


SJP.pl

Zgromadzenie Męki Pańskiej (CP), popularnie zwane pasjonistami, zostało założone w 1720 we Włoszech przez św. Pawła od Krzyża (Paweł Danei, 1694–1775), a zatwierdzone w 1741 przez papieża Benedykta XIV. Zgromadzenie Męki Pańskiej dało Kościołowi dwóch biskupów.

Wikipedia


pasjonowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pasjonować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pasjonować ndk.

 rzecz. pasja ż., pasyjka ż., pasyjność ż.

Wiktionary


pasjonować

1. przejmować kogoś, pochłaniać, interesować;
2. pasjonować się: oddawać się czemuś z pasją, mieć pasję do czegoś, interesować się czymś


SJP.pl


pasjonujący

1. taki, który przejmuje kogoś, pochłania, interesuje;
2. pasjonujący się: taki, który oddaje się czemuś z pasją, ma pasję do czegoś, interesuje się czymś


SJP.pl

forma czasownika.

 (1.1) imiesłów przymiotnikowy czynny od: pasjonować

przymiotnik

 (2.1) szczególnie ciekawy, wyjątkowo interesujący

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Był to początek tak pasjonującego do dziś ludzi pióra, teatru i publiczność sporu o miejsce słowa w spektaklu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpasʲjɔ̃nuˈjɔ̃nt͡sɨ, AS: pasʹi ̯õnui ̯õncy

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pasjonować ndk.

 rzecz. pasja ż., pasyjka ż., pasyjność ż.

 przysł. pasjonująco

Wiktionary


paska

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lp. od: pasek

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • paska – chleb na Ukrainie
  • Paska – gmina w Niemczech, w kraju związkowym Turyngia, w powiecie Saale-Orla
  • Paska – wieś Rosji, w obwodzie kirowskim, w rejonie kilmieskim

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpaska, AS: paska

Wiktionary


paskal

jednostka ciśnienia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) metrol. fiz. jednostka ciśnienia w układzie SI;

Wiktionary

\right]

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpaskal, AS: paskal

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. Pa

Wiktionary


paskalizacja

konserwacja produktów spożywczych za pomocą wysokiego ciśnienia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) konserwacja wysokim ciśnieniem;

Wiktionary


paskara

zgrubienie od: paskarka


SJP.pl


paskarka

kobieta zajmująca się nieuczciwym i nielegalnym handlem przynoszącym zyski ze sprzedaży po zawyżonych cenach towarów, których brakuje na rynku


SJP.pl


paskarski

przymiotnik od: paskarstwo; charakterystyczny, typowy dla nieuczciwego i nielegalnego handlu przynoszącego zyski ze sprzedaży po zawyżonych cenach towarów, których brakuje na rynku, odnoszący się do takiego handlu (np. cena paskarska) lub osób zajmujących się takim handlem (np. pośrednik, wspólnik paskarski)


SJP.pl


paskarstwo

nieuczciwy i nielegalny handel przynoszący zyski ze sprzedaży po zawyżonych cenach towarów, których brakuje na rynku


SJP.pl


paskarz

osoba zajmująca się nieuczciwym i nielegalnym handlem przynoszącym zyski ze sprzedaży po zawyżonych cenach towarów, których brakuje na rynku


SJP.pl

Paskarz – handlarz zajmujący się nieuczciwym i nielegalnym handlem przynoszącym zyski ze sprzedaży po zawyżonych cenach towarów, których brakuje na rynku.

Wikipedia


paski

deseń na materiale


SJP.pl

forma rzeczownika.

 (1.1) M., B., W. plural|pasek.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Nowe Paski – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie sochaczewskim, w gminie Teresin
  • Stare Paski – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie sochaczewskim, w gminie Teresin

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpasʲci, AS: pasʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasek mrz.

Wiktionary


paskosuseł

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. gatunek gryzonia z rodziny wiewiórkowatych, występujący w Ameryce Północnej

Wiktionary

Paskosuseł ("Ictidomys") – rodzaj ssaków z podrodziny afrowiórek (Xerinae) w obrębie rodziny wiewiórkowatych (Sciuridae).

Wikipedia


paskowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|paskować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niepaskowanie n., pasiak mrz., pasy nmos.

 czas. paskować ndk.

Wiktionary


paskowany

zajmować się nieuczciwym i nielegalnym handlem przynoszącym zyski ze sprzedaży po zawyżonych cenach towarów, których brakuje na rynku


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pokryty deseniem w paski

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pasiasty

 rzecz. pasek mrz.

Wiktionary


paskować

zajmować się nieuczciwym i nielegalnym handlem przynoszącym zyski ze sprzedaży po zawyżonych cenach towarów, których brakuje na rynku


SJP.pl


paskowiec

gatunek ptaka z rodziny jastrzębiowatych; białostrząb ciemny


SJP.pl

Paskowiec, białostrząb ciemny ("Morphnarchus princeps") – gatunek ptaka z rodziny jastrzębiowatych (Accipitridae). Średniej wielkości ptak drapieżny zamieszkujący Amerykę Centralną i północno-zachodnią część Ameryki Południowej. Gatunek niezagrożony wyginięciem.

Wikipedia


paskownik

rodzaj ptaków z rzędu wróblowych


SJP.pl


paskowy

przymiotnik od: pasek; mający paski, taki, którego zewnętrzna część jest pokryta paskami, najczęściej w kontrastujących kolorach, podobny do pasków lub w jakiś inny sposób z nimi związany


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z paskiem, dotyczący paska

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) telew. pot. pracownik telewizji przygotowujący paski z informacjami przewijające się u dołu ekranu

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) "Paskowy" z TVP Info ujawnia szokujące kulisy pracy: "Ludzie tam wymiękają. Coraz więcej osób leczy się psychiatrycznie".

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pas mrz., pasek mrz., paseczek mrz.

 przym. pasiasty

Wiktionary


paskud

pejoratywnie:
1. brzydka, nieurodziwa kobieta; brzydula, pokraka, szkarada;
2. kobieta budząca niechęć, zachowująca się źle, niestosownie do sytuacji;
3. coś brzydkiego, niesmacznego, nieprzyjemnego; paskudztwo


SJP.pl


paskuda

pejoratywnie:
1. brzydka, nieurodziwa kobieta; brzydula, pokraka, szkarada;
2. kobieta budząca niechęć, zachowująca się źle, niestosownie do sytuacji;
3. coś brzydkiego, niesmacznego, nieprzyjemnego; paskudztwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ktoś lub coś brzydkiego, budzącego odrazę i niechęć opowiadania o tym przy jedzeniu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paskuda z Zalewu Zegrzyńskiego – mistyfikacja, wzorowana na Nessie
  • Katarzyna Paskuda – polska modelka i aktorka
  • Paskudy – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie radzyńskim, w gminie Ulan-Majorat
  • Paskudy i wywłoki – program kabaretu Potem

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ich oczom ukazała się okropna czerwona paskuda. Była gruba, niekształtna, miała wielkie zęby.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paskudztwo n., paskudność ż., paskudnik m., paskudnica ż., paskudzenie n., napaskudzenie n., zapaskudzenie n., paskudnięcie n., spaskudnięcie n.

 czas. paskudzić ndk., napaskudzić dk., zapaskudzić dk., paskudnieć ndk., spaskudnieć dk.

 przym. paskudny, paskudnawy

 przysł. paskudnie, paskudnawo

Wiktionary


paskudka

pieszczotliwie o ukochanej


SJP.pl


paskudnica

obraźliwe, pogardliwe określenie na kobietę paskudną, budzącą odrazę


SJP.pl


paskudnie

przysłówek

 (1.1) w sposób paskudny; wstrętnie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈskudʲɲɛ, AS: paskudʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. paskudny

 rzecz. paskuda, paskudztwo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) strasznie, okropnie, obrzydliwie, brzydko

Wiktionary


paskudniej

stopień wyższy od przysłówka: paskudnie


SJP.pl


paskudniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: paskudny


SJP.pl


paskudnik

paskuda, paskud; pejoratywnie:
1. brzydki, nieurodziwy mężczyzna; brzydul, brzydal, pokraka, szkarada;
2. mężczyzna budzący niechęć, zachowujący się źle, niestosownie do sytuacji


SJP.pl


paskudność

→ paskudny


SJP.pl

Patrz:

paskudny

paskudny

bardzo brzydki, odrażający, swoim wyglądem budzący niechęć, obrzydzenie lub złośliwy, nieznośny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) bardzo brzydki

 (1.2) zły, przykry, nieznośny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od trzech dni mamy paskudną pogodę: jest zimno i pada deszcz.

 (1.2) Ten chłopak ma paskudny zwyczaj dłubania w nosie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈskudnɨ, AS: paskudny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paskuda ż., paskudnik mos., paskudztwo n., paskudnica ż., paskudzenie n., zapaskudzenie n., napaskudzenie n., spaskudzenie n., wypaskudzenie n.

 czas. paskudzić ndk., zapaskudzić dk., napaskudzić dk., spaskudzić dk., wypaskudzić dk.

 przysł. paskudnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) odrażający, wstrętny

Wiktionary


paskudziarz

osoba, która paskudzi, zanieczyszcza coś, brudzi lub robi coś źle, nieudolnie, ze szkodą dla czegoś


SJP.pl


paskudzić

zanieczyszczać coś, brudzić lub robić coś źle, nieudolnie, ze szkodą dla czegoś, partaczyć


SJP.pl


paskudztwo

coś, co budzi wstręt, obrzydzenie, odrazę z powodu brzydoty, złego smaku lub zapachu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) coś paskudnego, bardzo brzydkiego, nieestetycznego

 (1.2) coś bardzo niesmacznego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bossk parę razy pacnął dłonią o ścianę, by zabić paskudztwo.

 (1.2) Oni, jak chcą jeść to paskudztwo, proszę bardzo, w końcu co kraj, to obyczaj!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈskut͡stfɔ, AS: paskuctfo

Wiktionary

Powiązane:

 przym. paskudny

 rzecz. paskuda

 czas. paskudzić, napaskudzić

 przysł. paskudnie

Wiktionary


paskustwo

dawniej: paskudztwo


SJP.pl


paskówka

rzadki, europejski, w Polsce chroniony gatunek ropuchy, o szarym zabarwieniu i charakterystycznej brunatnej prędze przebiegającej wzdłuż grzbietu


SJP.pl


pasmajtki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) pot. majtki z pasem do pończoch

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pasˈmajtʲci, AS: pasmai ̯tʹḱi

Wiktionary


pasmanteria

1. ogół wyrobów włókienniczych do wykańczania i obszywania odzieży;
2. sklep z takimi wyrobami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sklep z odzieżowymi elementami wykończeniowymi

 (1.2) wyroby włókiennicze służące do obszywania i wykańczania odzieży (frędzle, wstążki, lamówki, tasiemki)

Wiktionary

Pasmanteria, wyroby pasmanteryjne, wyroby szmuklerskie, dawniej pasamony, wyroby pasamoniczne (z passamano) – wyroby włókiennicze używane, jako ozdoba, wzmocnienie lub ochrona brzegów, do obszywania brzegów ubiorów, tkanin dekoracyjnych, obić tapicerskich. Ich wytwarzaniem zajmowali się szmuklerze, zwani też pasamonikami.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Idę do pasmanterii kupić guziki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpasmãnˈtɛrʲja, AS: pasmãnterʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pasmanteryjny

 rzecz. pasamonik mos.

Wiktionary


pasmanteryjny

→ pasmanteria


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący pasmanterii

Wiktionary

Patrz:

pasmanteria

Powiązane:

 rzecz. pasamonik mos., pasmanteria ż.

Wiktionary


pasmar

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka w północnej Polsce i w obwodzie królewieckim Rosji, dopływ Stradyka, który sam wpada do Świeżej

Wiktionary


pasmo

1. szereg nici, włosów itp. tworzących jakąś całość;
2.
a) fragment powierzchni w postaci długiego pasa;
b) rzeczy znajdujące się w ułożeniu ciągłym;
3. wiele następujących po sobie zdarzeń; ciąg


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) szereg nici, włosów itp. tworzących jakąś całość

 (1.2) fragment powierzchni w postaci długiego pasa

 (1.3) rzeczy ułożone w kształt pasa

 (1.4) przen. wiele następujących po sobie zdarzeń

 (1.5) fiz. przedział (częstotliwości, energii, czasu)

 (1.6) geogr. grupa gór, wzniesień o wydłużonym kształcie;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pasmo widzialne
  • pasmo przenoszenia
  • pasmo radiowe
  • pasmo Macha
  • pasmo pracy anteny
  • pasmo wzbronione
  • pasmo przewodzenia
  • pasmo walencyjne
  • pasmo górskie
  • pasmo programowe
  • Pasmo – tygodnik
  • pasma amatorskie

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpasmɔ, AS: pasmo

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pasmowy, bezpasmowy

 przysł. pasmowo

 rzecz. pasy nmos., pas mrz.

:: zdrobn. pasemko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pas, pasek, prążek, pręga, smuga

 (1.3-4) ciąg

Wiktionary


pasmowaty

przypominający budową pasmo


SJP.pl


pasmować

malując, rysując itp., pokrywać jakąś powierzchnię w taki sposób, że tworzą się na niej paski; paskować


SJP.pl


pasmowoprzepustowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) elektr. przepuszczający wszystkie składowe częstotliwości sygnału z określonego zakresu i tłumiący te spoza niego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przyjmijmy, że interesuje nas filtr pasmowoprzepustowy, przenoszący tylko sygnał o pulsacji w przybliżeniu równej 10 radianów na sekundę.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) środkowoprzepustowy

Wiktionary


pasmowozaporowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) elektr. tłumiący wszystkie składowe częstotliwości sygnału z określonego zakresu i przepuszczający te spoza niego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Podobnie filtr typu II nie może być zastosowany dla filtrów górnoprzepustowych i pasmowozaporowych, ponieważ A(\pi) = 0.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) środkowozaporowy

Wiktionary


pasmowość

→ pasmowy


SJP.pl

Patrz:

pasmowy

pasmowy

mający kształt pasma; podłużny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma pasma

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasmo n.

 przym. bezpasmowy

Wiktionary


paso

peruwiańska rasa koni gorącokrwistych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paso de los Libres – miasto
  • Paso de Carrasco – miasto
  • Paso Robles – miasto
  • Alfonso Paso – hiszpański dramaturg
  • Fernando del Paso – meksykański pisarz
  • Juan José Paso – argentyński polityk
  • Paso de Cortés – przełęcz w Kordylierze Wulkanicznej
  • Paso de la Cumbre – przełęcz w Andach
  • Paso Fino – rasa koni
  • Paso Peruano – rasa koni
  • El Paso
  • Passo

Wikipedia


pasobrzuch

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. pasibrzuch

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈsɔbʒux, AS: pasobžuχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasibrzuch m.

Wiktionary


pasok

Ogólnogrecki Ruch Socjalistyczny - partia polityczna


SJP.pl


pasolini

[czytaj: pazolińi albo pasolińi] nazwisko, np. Pier Paolo Pasolini (1922-1975) - włoski reżyser filmowy


SJP.pl

Pasolini – włosko-belgijsko-francuski dramat biograficzny z 2014 roku w reżyserii Abla Ferrary. Historia życia legendarnego włoskiego artysty i intelektualisty Piera Paola Pasoliniego. Zdjęcia kręcono w Rzymie.

Wikipedia


pasorzyt

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) biol. daw. pisownia (do 1936) pasożyt → organizm żerujący na innym

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) przen. pejor. daw. pisownia (do 1936) pasożyt → osoba wykorzystująca innych

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈsɔʒɨt, AS: pasožyt

Wiktionary


pasoszelki

sprzęt składający się z pasa biodrowego i szelek, które służą do przenoszenia wyposażenia


SJP.pl


pasowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pasować.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pasowanie (maszynoznawstwo)
  • pasowanie na rycerza

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpasɔˈvãɲɛ, AS: pasovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pasować ndk.

 rzecz. pas n./mrz.

Wiktionary


pasowany

1. odpowiadać czemuś, nadawać się do czegoś;
2. rezygnować z gry, mówić "pas";
3. potocznie: nie podejmować dalszego wysiłku; odpuszczać sobie;
4. potocznie: zestawiać części tak, aby przystawały, dopasowywać;
5. pasować się:
a) zmagać się z trudnościami;
b) robić coś z dużym wysiłkiem;
c) ironicznie: nadawać sobie jakąś godność


SJP.pl


pasować

1. odpowiadać czemuś, nadawać się do czegoś;
2. rezygnować z gry, mówić "pas";
3. potocznie: nie podejmować dalszego wysiłku; odpuszczać sobie;
4. potocznie: zestawiać części tak, aby przystawały, dopasowywać;
5. pasować się:
a) zmagać się z trudnościami;
b) robić coś z dużym wysiłkiem;
c) ironicznie: nadawać sobie jakąś godność


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) być w sam raz wobec czegoś, zgadzać się z czymś pod określonymi względami; nie być ani za dużym, ani za małym, przylegać, mieścić się

 (1.2) książk. ustępować, rezygnować z zamierzonego celu

 (1.3) karc. wycofywać się z dalszej licytacji przez powiedzenie słowa „pas”

 (1.4) być odpowiednim do czyichś potrzeb

 (1.5) stanowić dobraną parę lub zespół

 (1.6) przypadać do gustu

 (1.7) dokonywać drobnych przeróbek ubrania u krawca

czasownik przechodni niedokonany

 (2.1) podn. mianować, nadawać komuś jakąś funkcję

czasownik zwrotny niedokonany pasować się

 (3.1) walczyć z czymś, zmagać się z przeciwnościami

 (3.2) robić coś z wielkim trudem

 (3.3) bić się z kimś, mierzyć się z kimś

Wiktionary

Przykłady

 (1.5) Emilia i Adam pasują do siebie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈsɔvat͡ɕ, AS: pasovać

Wiktionary

Powiązane:

 czas. dopasować (się) dk., spasować dk., przypasować dk., wpasować (się)

 przym. pasowany

 rzecz. pasowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) harmonizować (ze sobą)

 (1.4) odpowiadać

 (3.1) mierzyć się, zmagać się, walczyć, konkurować

Wiktionary


pasowość

układ pasowy, układ kilku pasów, rzędów


SJP.pl

Pasowość – jeden z porządków przestrzennych środowiska geograficznego kuli ziemskiej, polega na występowaniu równoległych do siebie pasów krajobrazowych, z których każdy cechuje się odmiennym charakterem środowiska.

Wikipedia


pasowy

zrobiony z pasów, tworzący pasy, ułożony w pasy (np. wzór pasowy), ustawiony w rzędach lub taki, którego częścią jest pas (np. koło pasowe, transporter pasowy)


SJP.pl


pasoń

nazwisko


SJP.pl


pasożyt

organizm roślinny lub zwierzęcy żyjący kosztem innego organizmu; parazyt (dawniej)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) biol. organizm żerujący na innym organizmie, zazwyczaj ze szkodą dla swego żywiciela;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) przen. pejor. osoba wykorzystująca innych dla osiągnięcia własnych korzyści

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tę śmiertelną chorobę wywołują mikroskopijne pasożyty krwi.

 (2.1) Tkwił na najbliższych niczym pasożyt lub wrzód; wszyscy serdecznie go mieli dość.

 (2.1) Był to człowiek dobrego towarzystwa, który zszedł na pasożyta nieznacznie, straciwszy znaczny majątek i zapatrywał się obojętnie na własną ruinę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈsɔʒɨt, AS: pasožyt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasożytowanie m., pasożytka ż., pasożytnictwo n., pasożyctwo n., pasożytyzm m.

 czas. pasożytować ndk.

 przym. pasożytniczy, pasożytny

 przysł. pasożytniczo, pasożytnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parazyt

 (2.1) darmozjad, pieczeniarz, niebieski ptak, truteń, krwiopijca

Wiktionary


pasożytka

1. kobieta żerująca na pracy innych, żyjąca cudzym kosztem; darmozjadka;
2. gatunek średniej wielkości ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych, występujący w centralnej części Ameryki Południowej


SJP.pl

Pasożytka ("Heteronetta atricapilla") – gatunek średniej wielkości ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych (Anatidae). Zasiedla południową połowę Ameryki Południowej. Szczegółowe informacje dotyczące jej życia nie są jeszcze znane.

Wikipedia


pasożytnictwo

1. bytowanie pasożyta w organizmie swego żywiciela, polegające na wykorzystywaniu organizmu żywicielskiego jako środowiska życia i źródło zdobywania pokarmu; parazytyzm;
2. życie cudzym kosztem, żerowanie na pracy innych ludzi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) negatywny typ zależności między żywicielem a pasożytem, gdy pasożyt żyje kosztem gospodarza i działa na jego szkodę, równocześnie nie mogąc bez niego utrzymać się przy życiu

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pasożyt m., pasożytowanie m., pasożytka ż., pasożyctwo n., pasożytyzm m.

 czas. pasożytować ndk.

 przym. pasożytniczy, pasożytny

 przysł. pasożytniczo, pasożytnie

Wiktionary


pasożytniczy

przymiotnik od: pasożyt; będący wynikiem działania pasożytów (np. choroba pasożytnicza), odnoszący się do pasożytujących zwierząt lub roślin (np. organizm pasożytniczy, rośliny pasożytnicze)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) biol. dotyczący pasożytów

przymiotnik jakościowy

 (2.1) książk. przen. postępujący jak pasożyt, żyjący na cudzy koszt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasożyt m., pasożytnictwo n., pasożytowanie n.

 czas. pasożytować ndk.

 przysł. pasożytniczo

Wiktionary


pasożytny

1. wydrzyk pasożytny - gatunek wędrownego ptaka z rodziny wydrzyków; wydrzyk ostrosterny;
2. dawniej: pasożytniczy


SJP.pl


pasożytowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) biol. odżywianie się kosztem innego organizmu

 (1.2) przen. życie na cudzy koszt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasożyt m., pasożytka ż., pasożytnictwo n., pasożyctwo n., pasożytyzm m.

 czas. pasożytować ndk.

 przym. pasożytniczy, pasożytny

 przysł. pasożytniczo

Wiktionary


pasożytować

1. o roślinach i zwierzętach: żyć kosztem innego organizmu, być pasożytem
2. o człowieku: żyć cudzym kosztem, być darmozjadem


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) biol. żyć kosztem innego organizmu, nie uśmiercając go gwałtownie lub wcale

 (1.2) przen. żyć cudzym kosztem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasożyt mzw., pasożytnictwo n., pasożytowanie n.

 przym. pasożytniczy

 przysł. pasożytniczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) żerować

 (1.2) żerować

Wiktionary


passa

pomyślny lub niepomyślny okres w jakimś działaniu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ciąg następujących po sobie zdarzeń, zwykle o charakterze pozytywnym lub negatywnym

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Passa – okres
  • Passa – miejscowość we Francji

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ostatnio mam dobrą passę w szachach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. passus mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) seria, ciąg

Wiktionary


passacaglia

[czytaj: passakalja]
1. starowłoski powolny taniec ludowy;
2. dawna hiszpańska pieśń uliczna z towarzyszeniem gitary


SJP.pl

Pa

Wikipedia


passamezzo

[czytaj: passamecco] szesnastowieczny włoski taniec


SJP.pl

Passamezzo – włoski taniec dworski w dwudzielnym metrum i tempem umiarkowanym, popularny w II połowie XVI wieku. Tańczony był zazwyczaj razem z następującym po nim szybkim tańcem saltarello. Później para tych dwóch tańców została zastąpiona parą pawana i galiarda.

Wikipedia


passat

przecier pomidorowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) mot. pot. model samochodu osobowego niemieckiej marki Volkswagen;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pasat – stały, ciepły wiatr o umiarkowanej sile
  • Volkswagen Passat – rodzina samochodów osobowych klasy średniej, produkowanych przez firmę Volkswagen od 1973 roku
  • Volkswagen Passat CC – samochód osobowy z 4-drzwiowym nadwoziem fastback, produkowany przez firmę Volkswagen od 2008 roku

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mój sąsiad postanowił sprzedać swoją dwudziestoletnią ibizę i kupić nowego passata.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpasat, AS: pasat

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. pasat, pasek; iron. passerati

Wiktionary


passata

przecier pomidorowy


SJP.pl


passe-partout

[czytaj: pasparTU]
1. stały bilet wolnego wstępu do kina, opery itp.;
2. tekturowa ramka nakładana na grafikę, zdjęcie itp. w celu ochrony brzegów i lepszego wyeksponowania obrazu;
3. arkusz kartonu, na który nakleja się ilustrację, większy od niej samej i tworzący dodatkowy margines


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) stały bilet wolnego wstępu

 (1.2) karton tworzący oprawę rysunku, drzeworytu, obrazka, fotografii

 (1.3) poligr. arkusz kartonu, na którym nakleja się odbitkę ilustracji, będącą częścią składu książki

 (1.4) klucz uniwersalny, służący do otwierania wielu zamków

Wiktionary

Passe-partout (wym. "paspartu", wyraz pochodzenia fr.) – kartonowa ramka umieszczana w oprawie obrazu lub innego płaskiego utworu plastycznego, zasłaniająca jego brzegi.

Ramka pełni dwie role: dekoracyjną, która ma na celu poprawienie wyglądu oprawionego dzieła oraz ochronną, służącą do oddzielenia szkła od obrazu lub dokumentu.

Wikipedia


passendorfer

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Artur Passendorfer (1864–1936) – polonista i germanista, autor poradników językowych
  • Edward Passendorfer (1894–1984) – geolog, specjalista w stratygrafii, tektonice i paleontologii
  • Jerzy Passendorfer (1923–2003) – reżyser filmowy
  • Władysław Passendorfer (1895–1952) – podpułkownik artylerii Wojska Polskiego

Wikipedia


passent

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Daniel Passent (1938–2022) – polski dziennikarz, dyplomata, tłumacz, satyryk i autor książek
  • Agata Passent (ur. 1973) – polska felietonistka i dziennikarka

Wikipedia


passepied

[czytaj: paspjE] starofrancuski taniec ludowy, zbliżony do menueta, ale w szybszym tempie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy lub nijaki

 (1.1) muz. choreogr. bretoński taniec wykonywany w szybkim tempie;

Wiktionary

Passepied – bretoński taniec ludowy, popularny w Bretanii od XVI wieku do dziś, będący rodzajem szybkiego menueta, zwykle w takcie 3/8 lub 6/8.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bretoński passepied pojawił się w jednej z suit Claude’a Debussy’ego.

Wiktionary


passerati

żartobliwie: samochód marki Volkswagen Passat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) środ. mot. iron. o modelu samochodu osobowego niemieckiej marki Volkswagen;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) passat; pot. pasat, pasek

Wiktionary


passiflora

[czytaj: pass-iflora] roślina pnąca z rodziny męczennicowatych, mająca duże barwne kwiaty i przeważnie jadalne owoce, rosnąca głównie w strefie Ameryki międzyzwrotnikowej; męczennica


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. tropikalna roślina z rodzaju nazwa systematyczna|Passiflora|L.|ref=tak. o charakterystycznych kwiatach, uprawiana jako ozdobne pnącze oraz dla owoców

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wąsy czepne passiflor są zapewne zmodyfikowanymi szypułami kwiatostanów.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) męczennica

Wiktionary


passim

łac. prawie wszędzie


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) książk. w wielu miejscach

Wiktionary


passionato

[czytaj: pas-ionato] muzyczne określenie wykonawcze: namiętnie, z pasją; appassionato


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) muz. namiętnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) passionné

Wiktionary


passivum

strona bierna czasownika; pasiwum


SJP.pl


passport

model samochodu marki Honda


SJP.pl


passus

1. ustęp tekstu pisanego;
2. zdarzenie, wypadek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) liter. fragment tekstu, wyjątek z jakiejś książki, zazwyczaj jakiś szczególny

 (1.2) przest. jakieś nieoczekiwane wydarzenie, które wydarzyło się w najmniej odpowiedniej chwili

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • passus (łac. krok) – rzymska miara długości, tzw. podwójny krok
  • passus – pojęcie obecne w literaturze, oznaczające ustęp, fragment tekstu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Już na pierwszych kartach książki, przykuł moją uwagę pewien interesujący passus.

 (1.2) Od passusu z kradzieżą portfela, staram się nie nosić przy sobie dużej kwoty pieniędzy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpasːus, AS: pa•sus

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. impas m., passa ż., passacaglia ż.

:: zdrobn. passusik m.

 przym. passé

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ustęp, fragment, urywek, wyimek, wycinek, cytat, partia, akapit, wyjątek

 (1.2) incydent

Wiktionary


password

[czytaj: pasłerd] hasło użytkownika podawane przy logowaniu się do Internetu


SJP.pl


passé

[czytaj: pasSE] z francuskiego: przeszły, miniony; używane w znaczeniu: przebrzmiały, niemodny, demodé


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przebrzmiały, już niemodny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Buty ze szpicami są passé.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. passus mrz.

Wiktionary


past

skrótowiec w funkcji rzeczownika rodzaju męskorzeczowego

 (1.1) = hist. Polska Akcyjna Spółka Telefoniczna;

Wiktionary

Past (cyr. Паст) – wieś w Bośni i Hercegowinie, w Republice Serbskiej, w gminie Rudo. W 2013 roku liczyła 16 mieszkańców.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) pot. PAST-a

Wiktionary


pasta

1. masa, zwykle o półpłynnej konsystencji, będąca mieszaniną różnych składników, w zależności od jej zastosowania;
2. włoska potrawa z makaronu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) substancja o stałej, ale kleistej konsystencji; coś, czym można smarować

 (1.2) kulin. potrawa lub półprodukt o konsystencji pasty (1.1)

 (1.3) rzad. kulin. makaron włoski

 (1.4) środ. zmyślona historyjka wielokrotnie kopiowana i wklejana w Internecie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • makaron włoski
  • pasta do butów
  • pasta do zębów
  • pasta (farmaceutyka)
  • pasta kanapkowa
  • pasta lutownicza
  • PASTA (zespół budynków w Warszawie)
  • Polska Akcyjna Spółka Telefoniczna (spółka telekomunikacyjna, właściciel PAST-y)
  • pasta ścierna
  • pasta BHP
  • pasta termoprzewodząca
  • pasta (rodzaj opowiadania)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Producent próbował udowodnić, że to właśnie jego pasta najlepiej chroni zęby przed próchnicą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpasta, AS: pasta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastowanie n., wypastowanie n., creepypasta ż.

 czas. pastować ndk., wypastować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) maź

Wiktionary


pastafarianin

wyznawca Latającego Potwora Spaghetti, kultu będącego formą parodii i krytyki religii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zwolennik pastafarianizmu, „wyznawca” pastafarianizmu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Austriak tłumaczył, że służące do odcedzania makaronu naczynie jest religijnym nakryciem głowy pastafarian. Urzędnicy odrzucili wniosek, jednak po trwającym trzy lata procesie sąd przyznał Almowi rację. Od tamtej pory pastafarianin legitymuje się prawem jazdy, na którym widnieje jego fotografia z durszlakiem na głowie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpastafarʲˈjä̃ɲĩn, AS: pastafarʹi ̯ä̃ńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastafarianizm m.

:: fż. pastafarianka ż.

 przym. pastafariański

Wiktionary


pastafarianizm

wiara w absurdalne bóstwo w postaci Latającego Potwora Spaghetti, będąca formą parodii i krytyki religii


SJP.pl


pastafarianka

wyznawczyni Latającego Potwora Spaghetti, kultu będącego formą parodii i krytyki religii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) neol. zwolenniczka pastafarianizmu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Myślę, że ta "modlitwa" pastafarianki Oli pomogła… Latający Potwór Spaghetti zlitował się nad Igorem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastafarianin m., pastafarianizm m.

 przym. pastafariański

Wiktionary


pastafariański

związany z wiarą w absurdalne bóstwo w postaci Latającego Potwora Spaghetti, będącą formą parodii i krytyki religii


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z pastafarianizmem, zgodny z pastafarianizmem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Warszawie odbył się pierwszy ślub pastafariański.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastafarianizm m., pastafarianin m., pastafarianka ż.

 przysł. pastafariańsko

Wiktionary


pastasciutta

włoska potrawa, makaron z sosem pomidorowym i parmezanem


SJP.pl


pastel

1. farba artystyczna w postaci miękkiej kredki, wykonanej z barwnika z dodatkiem kredy glinki lub gipsu;
2. technika malowania taką farbą lub obraz, rysunek wykonany taką farbą;
3. rodzaj norki w kolorze jasnobrązowym w różnych odcieniach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) środek rysunkowy i malarski w postaci miękkiego sztyftu, kredki lub ołówka;

 (1.2) szt. technika malowania pastelem (1.1);

 (1.3) szt. obraz namalowany pastelami (1.1)

 (1.4) barwa pastelowa

Wiktionary

Pastel – technika malarska i rysunkowa oraz środek rysunkowy i malarski w formie kolorowego sztyftu, służący do nanoszenia kolorowych pigmentów na podłoże. Mianem pastelu określa się także kompozycję malarską wykonaną tą techniką.

Nazwa "pastel" pochodzi z języka włoskiego ("pastello," od "pasta" – ciasto).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpastɛl, AS: pastel

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastelowość ż., pastelista m., pastelistka ż.

 przym. pastelowy

 przysł. pastelowo

Wiktionary


pastelista

osoba zajmująca się rysowaniem za pomocą pasteli, tworząca obrazy wykonane przy użyciu pasteli


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) szt. artysta malarz wykonujący obrazy w technice pastelu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastelowość ż., pastel m.

:: fż. pastelistka ż.

 przym. pastelowy

 przysł. pastelowo

Wiktionary


pastelistka

kobieta zajmująca się rysowaniem za pomocą pasteli, tworząca obrazy wykonane przy użyciu pasteli


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) szt. artystka malarka wykonująca obrazy w technice pastelu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastelowość ż., pastel m.

:: fm. pastelista m.

 przym. pastelowy

 przysł. pastelowo

Wiktionary


pastelowość

delikatność, jasność kolorów, najczęściej także odpowiednio dobranych, tworzących razem bladą i niewyróżniającą się całość


SJP.pl


pastelowy

1. delikatny w kolorach, pokryty jasnymi lub bladymi kolorami;
2. przymiotnik od: pastel; namalowany pastelami, wykonany przy użyciu pasteli lub odnoszący się do pasteli


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który jest wykonany pastelami

 (1.2) taki, który ma delikatne, jasne barwy, przypominający pastele

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpastɛˈlɔvɨ, AS: pastelovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastel m., pastelowość ż., pastelista mos., pastelistka mos.

 przysł. pastelowo

Wiktionary


pasteloza

nadmierne używanie kolorów pastelowych w celu upiększania otoczenia


SJP.pl


pastereczka

zdrobnienie od: pasterka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: pasterka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpastɛˈrɛt͡ʃka, AS: pasterečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wypas mrz., pasterz mos., pasterka ż., pasterstwo n.

 przym. pasterski, wypasiony

Wiktionary


pasterek

1. msza odprawiana w dzień Bożego Narodzenia, najczęściej o północy, mająca na celu upamiętnić przybycie pasterzy do Betlejem;
2. rodzaj damskiego kapelusza słomkowego;
3. kobieta trudniąca się pasterstwem;
4. członkini katolickiego zakonu żeńskiego: Zgromadzenie Sióstr Pasterek od Opatrzności Bożej


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pastereloza

ostra choroba zakaźna zwierząt domowych, atakująca górne części dróg oddechowych i uaktywniająca się w stanie osłabionej odporności zwierzęcia


SJP.pl


pasterka

1. msza odprawiana w dzień Bożego Narodzenia, najczęściej o północy, mająca na celu upamiętnić przybycie pasterzy do Betlejem;
2. rodzaj damskiego kapelusza słomkowego;
3. kobieta trudniąca się pasterstwem;
4. członkini katolickiego zakonu żeńskiego: Zgromadzenie Sióstr Pasterek od Opatrzności Bożej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. msza odprawiana w noc Bożego Narodzenia

 (1.2) dziewczyna pasąca bydło, gęsi, itp.

 (1.3) daw. rodzaj damskiego kapelusza słomkowego

 (1.4) techn. w wiertnictwie: łącznik do uchwycenia liny w celu połączenia jej z warsztatem przy wierceniu linowym

 (1.5) daw. pastorałka

Wiktionary

Pasterka, Msza Pasterska – uroczysta msza odprawiana w nocy (najczęściej o północy lub w godzinach wieczornych) z 24 na 25 grudnia, jako druga z liturgicznej uroczystości Bożego Narodzenia.

Pasterka upamiętnia oczekiwanie i modlitwę pasterzy zmierzających do Betlejem. W Polsce jest jedną z najważniejszych świątecznych tradycji. Wedle zwyczajów ziemiańskich z XIX wieku po Pasterce kończył się post mięsny. Po mszy siadano za stołem, gdzie podawano swojskie wędliny i mięsa.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Byłeś w tym roku na pasterce?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈstɛrka, AS: pasterka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasterz m., pastuch m., pastuszek m., pastuszka ż., pasterstwo n., pasanie n., pastwisko n., wypas m., Pasterka ż., pasza ż.

:: zdrobn. pastereczka

 czas. paść, pasać

 przym. pasterski, wypasiony, spaśny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) msza pasterska

 (1.2) pastuszka

 (1.5) pastorałka

Wiktionary


pasterkowy

→ pasterka


SJP.pl

Patrz:

pasterka

pasternaczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od pasternak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasternak m.

Wiktionary


pasternak

gatunek rośliny warzywnej i pastewnej o jadalnym korzeniu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Pastinaca|L.|ref=tak., roślina warzywna i pastewna o jadalnym korzeniu;

 (1.2) kulin. korzeń tej rośliny

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pasternak – rodzaj roślin z rodziny selerowatych
  • Pasternak – miejscowość w województwie warmińsko-mazurskim
  • planetoida (3508) Pasternak
  • Agnieszka Pasternak – polityk
  • Bogumił Pasternak – kompozytor
  • Boris Pasternak – poeta i prozaik
  • Iwan Pasternak – ukraiński działacz społeczny
  • Joe Pasternak – amerykański producent filmowy
  • Katarzyna Pasternak – polska judoczka
  • Klaudia Pasternak – kompozytorka
  • Leon Pasternak – poeta i satyryk
  • Michał Pasternak – zawodnik mieszanych sztuk walki (MMA)

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Pasternak jest większy od pietruszki i zwykle sprzedawany bez liści, a jego zapach przypomina bardziej marchewkę.

 (1.2) Bulion pozostały służy do brukwi, rzepy i marchwi, a osobliwie do pasternaku, z baraniną zaś tak postąpić, jak z nogami wieprzowemi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. pasternaczek mrz.

 przym. pasternakowy

Wiktionary


pasternakowy

→ pasternak


SJP.pl

Patrz:

pasternak

pasternik

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pasternik – część miasta Niepołomice
  • Pasternik – część miasta Starachowice
  • Pasternik – część miasta Suchedniów
  • Pasternik – część miasta Trzebinia
  • Pasternik – część miasta Oświęcim
  • Pasternik – wieś w powiecie bolesławieckim, w gminie Gromadka
  • Pasternik – część wsi Komorniki w pow. wieluńskim, w gminie Mokrsko
  • Pasternik – część wsi Wójcin w pow. wieruszowskim, w gminie Łubnice
  • Pasternik – część wsi Drwinia w pow. bocheńskim, w gminie Drwinia
  • Pasternik – część wsi Rajbrot w pow. bocheńskim, w gminie Lipnica Murowana
  • Pasternik – część wsi Tarnawa w pow. bocheńskim, w gminie Łapanów
  • Pasternik – część wsi Zbydniów w pow. bocheńskim, w gminie Łapanów

Wikipedia


pasterowski

taki jak u Pasteura, charakterystyczny dla Pasteura; pasteurowski


SJP.pl


pasterski

przymiotnik od: pasterstwo; odnoszący się do pasterstwa lub osób zajmujących się pasterstwem (np. życie pasterskie, chata pasterska), charakterystyczny dla tych osób, należący do nich (np. fujarka pasterska);
2. należący do kompetencji biskupa lub arcybiskupa (np. list pasterski)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący pasterstwa, związany z pasterstwem

 (1.2) kośc. przen. leżący w gestii biskupa lub episkopatu, odnoszący się do ich posługi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W szałasie pasterskim poczęstowano wszystkich żentycą.

 (1.2) W liście pasterskim biskupi przypomnieli o roli rodziny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasterstwo n., pasterka ż., pastwisko n., pastuszka ż., pastereczka ż., wypas m., pasterzowanie n., pasza ż., pastuszek m., pastuch m., pasterka ż., pasterz mos./mzw.

 czas. paść ndk., pasać ndk., wypasać ndk.

 przym. pastuszkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) biskupi

Wiktionary


pasterstwo

hodowla udomowionych zwierząt polegająca głównie na ich stadnym wypasaniu na halach górskich, łąkach lub stepach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) roln. rodzaj hodowli zwierząt połączony z ich wypasem;

 (1.2) rzad. grupa pasterzy, ich zbiorowość

 (1.3) daw. teol. wypełnianie posługi biskupiej

 (1.4) daw. teol. stan kapłański i biskupi, zbiorowość duszpasterzy

 (1.5) daw. pot. obszar pod władzą konkretnego biskupa

Wiktionary

Pasterstwo – rodzaj hodowli stadnych zwierząt domowych, prowadzonej na obszarach nienadających się do uprawy roli, ale będących w stanie wyżywić stada zwierząt, np. góry, stepy, sawanny, tundra.

Gatunki pasterskie to głównie owce, kozy, lamy, renifery, bydło, wielbłądy, konie i jaki, rzadziej trzoda chlewna.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zanim na dobre rozwinęło się pasterstwo, gospodarka bazowała na rolnictwie, myślistwie i rybołówstwie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasterz m., pasterka ż., pastereczka ż., pasterzowanie n., pastwisko n., pastuch m., pastuszek m., pastuszka ż., wypas m. pasza ż.

 czas. paść ndk., pasać ndk., wypasać ndk.

 przym. pasterski, pastuszkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pasterzowanie

 (1.3) duszpasterstwo, pasterzowanie

 (1.4) duchowieństwo, kler

 (1.5) diecezja

Wiktionary


pasteryzacja

niszczenie bakterii i innych drobnoustrojów w produktach spożywczych i farmaceutycznych, polegające na ogrzewaniu takiego produktu do określonej temperatury


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. metoda konserwacji żywności przez jej podgrzewanie;

Wiktionary

Pasteryzacja – technika konserwacji za pomocą odpowiednio dobranego podgrzewania produktów spożywczych, tak aby zniszczyć lub zahamować wzrost drobnoustrojów chorobotwórczych lub enzymów przy jednoczesnym zachowaniu smaku produktów i uniknięciu obniżenia ich wartości odżywczych. Głównym zadaniem pasteryzacji jest przedłużenie trwałości produktów poprzez unieszkodliwienie form wegetatywnych mikroorganizmów. Proces ten nie niszczy jednak form przetrwalnikowych ani większości wirusów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jedzenie poddane pasteryzacji wolniej się psuje.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpastɛrɨˈzat͡sʲja, AS: pasteryzacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasteryzowanie n.

 czas. pasteryzować ndk.

 przym. pasteryzacyjny

Wiktionary


pasteryzacyjny

związany z pasteryzacją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący pasteryzacji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Warzywa są ręcznie wkładane do słoików, a pasteryzacja odbywa się w klasycznych wannach pasteryzacyjnych, dzięki czemu ogórki są chrupkie i twarde.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasteryzacja ż.

 czas. pasteryzować

Wiktionary


pasteryzator

aparat do pasteryzacji


SJP.pl


pasteryzować

prowadzić pasteryzację, niszczyć bakterie i inne drobnoustroje w produktach spożywczych i farmaceutycznych, podgrzewając taki produkt do określonej temperatury


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) spoż. eliminować zawarte w produkcie spożywczym drobnoustroje powodujące jego psucie poprzez ogrzewanie tego produktu przez pewien czas w wystarczająco wysokiej temperaturze

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mleko stosowane w serowarstwie rozpoczęto pasteryzować na początku XX wieku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasteryzacja ż.

 przym. pasteryzacyjny

Wiktionary


pasterz

1. osoba hodująca udomowione zwierzęta, głównie pilnująca ich podczas wypasania na halach górskich, łąkach lub stepach; pastuch;
2. podniośle o księdzu; ojciec, mistrz, kapłan;
3. ptak z rodziny szpakowatych;
4. polski taniec ludowy w metrum trójwymiarowym; owczarek, kujawiak, okrągły (odmiana "pasterzów" przestarzała)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zootechn. osoba, opiekująca się zwierzętami podczas wypasu

 (1.2) rel. przen. duchowy lub religijny opiekun

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) ornit. nazwa systematyczna|Sturnus roseus|ref=tak., gatunek ptaka z rodziny szpakowatych;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pasterz – człowiek trudniący się pasterstwem
  • pasterz – ptak z rodziny szpakowatych
  • Pasterz – dokumentalny film biograficzny w reżyserii Ewy Świecińskiej (2000), poświęcony osobie Józefa Glempa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mówią do pasterzy, którzy trzód swych strzegli (…)

 (1.1) Na stołach stały (…) laleczki gipsowe i cukrowe, przedstawiające pasterki z pasterzami, cyganów prowadzących niedźwiedzie, i świętych, trzymających w ręku pozłacane palmy.

 (1.2) Jakże czuliśmy się opuszczeni po śmierci Jana Pawła II, Papieża który przez ponad 26 lat był naszym pasterzem i przewodnikiem po drogach czasu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpastɛʃ, AS: pasteš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasterstwo n., pasterka ż., pastereczka ż., pastwisko n., pastuszka ż., wypas m., pasterzowanie n.

:: zdrobn. pastuszek m.

:: zgrub. pastuch m.

:: fż. pasterka

 czas. pasterzować, paść ndk., pasać ndk., wypasać ndk.

 przym. pasterski, pastuszkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Śląsk Cieszyński owczor

 (1.2) duchowny, duszpasterz, ksiądz, pastor

 (2.1) pasterz różowy

Wiktionary


pasterzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) bycie pasterzem

 (1.2) rel. w chrześcijaństwie posługa duchownych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasterstwo n., pasterz mos.

 czas. pasterzować ndk.

 przym. pasterski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) duszpasterzowanie

Wiktionary


pasterzować

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) być pasterzem

 (1.2) rel. w chrześcijaństwie: pełnić posługę duchową, prowadzić duszpasterstwo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Członkowie jego rodziny pasterzowali na tatrzańskich halach.

 (1.2) Ksiądz Paweł pasterzuje w parafii pilskiej już dziesiąty rok.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasterz mos., pasterzowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) duszpasterzować

Wiktionary


pasterzowice

Pasterzowice – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie żagańskim, w gminie Szprotawa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

Wikipedia


pasteur

[czytaj: pasTÖ:R albo pasTER] nazwisko, m.in. Louis Pasteur (1822-1895) - francuski chemik i mikrobiolog, twórca podstaw mikrobiologii i immunologii


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Louis Pasteur – francuski naukowiec
  • (4804) Pasteur – planetoida
  • Pasteur – obecnie Seriana, miasto w Algierii
  • Pasteur – stacja metra w Buenos Aires
  • Pasteur – stacja metra w Paryżu
  • Pasteur – stacja metra w Mediolanie
  • „Pasteur” – francuski okręt podwodny
  • Pasteur – francuski film z 1923, reżyseria: Jean Benoît-Lévy i Jean Epstein
  • Pasteur – francuski film z 1935, reżyseria: Sacha Guitry i Fernand Rivers
  • Pasteur – amerykański film z 1936, reżyseria: William Dieterle

Wikipedia


pasteurowski

[czytaj: pasterowski] taki jak u Pasteura, charakterystyczny dla Pasteura; pasterowski


SJP.pl


pastewnik

miejsce, ogrodzony plac przeznaczony do wypasania bydła lub innych zwierząt stadnych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pastewnik – wieś w powiecie kamiennogórskim (województwo dolnośląskie)
  • Pastewnik – część miasta Łukowa
  • Pastewnik – zajazd, skansen w Przeworsku.

Wikipedia


pastewny

przymiotnik od: pasza; nadający się na paszę (np. buraki pastewne), służący jako pasza dla zwierząt lub w jakiś inny sposób związany z paszą; paszowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) służący jako pasza dla zwierząt, nadający się na paszę, związany z paszą

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastwa ż.

Wiktionary


pasticcio

[czytaj: pasticzczio]
1. utwór napisany wspólnie przez kilku kompozytorów
2. typ muzyki scenicznej, polegającej na szeregowaniu popularnych fragmentów z oper wybitnych kompozytorów


SJP.pl

Pasticcio – utwór muzyczny, stworzony przez kilku kompozytorów lub złożony z utworów zaczerpniętych z różnych wcześniej istniejących dzieł.

W XVII i XVIII wieku odmiana opery, polegająca na łączeniu odcinków muzycznych z różnych oper w jednym dziele o odrębnym libretto. Rozumiane może być jako dobieranie przez autora pasticcia, arii jednego bądź różnych autorów do nowej opery, ze względu na upodobania słuchaczy albo jako przemyślaną kompozycję, w której wykorzystuje się dzieła innych autorów.

Wikipedia


pasticjo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kulin. włoska potrawa z długich makaronowych rurek układany warstwowo z podsmażony mięsem mielonym i zapiekanych w beszamelu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wczoraj na urodzinową kolację dla mamy upiekliśmy pasticjo i cynamonowe babeczki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈstʲit͡sʲjɔ, AS: pastʹicʹi ̯o

Wiktionary


pastis

francuska wódka wytwarzana z anyżku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spoż. kulin. francuski likier anyżowy pity z wodą;

Wiktionary

Zobacz też: pastis (ciasto).

Pastis – francuska wódka produkowana ze spirytusu rektyfikowanego i wody z dodatkiem anyżku i lukrecji oraz ewentualnie innych ziołowych dodatków. Z reguły zawiera 40–45% alkoholu.

Do konsumpcji zwykle rozcieńczana wodą z dodatkiem lodu, co nadaje jej charakterystyczną mleczną barwę. Jest to napój typowy dla południa Francji (Prowansja).

Wikipedia


pastisz

1. świadome naśladowanie stylu innego twórcy lub innej szkoły, epoki;
2. dzieło będące świadomym naśladownictwem stylu innego twórcy lub innej szkoły, epoki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książk. dzieło sztuki, którego autor świadomie naśladuje styl innego autora, innej szkoły lub epoki;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pastisz w stylistyce
  • pastisz w muzyce

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rozgrywa się tu teologiczna dysputa o życiu wiecznym, dialog, pełny dosadnych zwrotów, jest persyflażem – nie pastiszem – sarmackiego baroku, z obrazami nieuchronnego rozkładu i śmierci.

 (1.1) To wszystko utrzymane w rytmie bezpretensjonalnej zabawy, oparte na dobrych wzorach współczesnej hollywoodzkiej komedii sensacyjnej i balansujące na granicy pastiszu i mocnego kina akcji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpastʲiʃ, AS: pastʹiš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastiszysta m.

 przym. pastiszowy

 przysł. pastiszowo

 czas. pastiszować

Wiktionary


pastiszować

tworzyć pastisz, dzieło stanowiące świadome naśladownictwo dzieła innego twórcy


SJP.pl


pastiszowość

cecha czegoś powstałego jako świadome naśladowanie stylu innego twórcy lub innej szkoły, epoki


SJP.pl


pastiszowy

przymiotnik od: pastisz; taki, jak dzieło stanowiące świadome naśladownictwo dzieła innego twórcy (np. pastiszowy portret, pastiszowa stylizacja)


SJP.pl


pastiszysta

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) autor pastiszy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastisz mrz.

Wiktionary


pastitsio

[czytaj: pastisjo] makaron zapiekany z mięsem mielonym i sosem beszamelowym


SJP.pl


pastoforium

jedno z dwóch pomieszczeń tworzących zakrystię, przeznaczone na przygotowanie naczyń i szat liturgicznych


SJP.pl


pastor

w Kościele protestanckim - osoba duchowna odpowiedzialna za parafię


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. duchowny protestancki;

Wiktionary

Pastor ( pastor – "pasterz") – w Kościołach protestanckich duchowny, który pełni obowiązki duszpasterskie w zborze. Mianowany jest przez organy centralne danego Kościoła (np. synod, generalną konferencję), bądź jest powoływany przez kongregację wiernych (zbór) w drodze demokratycznego wyboru.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Następną grupę stanowili liczni pastorzy w wysokich jedwabnych cylindrach, długich czarnych surdutach o prostych kołnierzykach z białymi wypustkami koloratek przy wycięciu kamizelek; dalej grupa farmerów w szkockich beretach, którzy przypominali ciężkawą postawą dawnych hreczkosiejów sprzed blisko sześćdziesięciu lat

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpastɔr, AS: pastor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastorał m., pastorałka ż., pastorówka ż., pastorowa ż.

 przym. pastorski, pastoralny, pastorałkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. minister

Wiktionary


pastorale

1. muzyczne określenie wykonawcze: sielsko, spokojnie;
2. utwór wokalny lub instrumentalny o tematyce związanej z życiem na wsi; pastorałka


SJP.pl


pastoralista

osoba zajmująca się układaniem i wygłaszaniem kazań i naukową interpretacją tekstów biblijnych; homileta, homiletyk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) teol. specjalista w zakresie teologii pastoralnej

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pastoralny

Wiktionary


pastoralistka

→ pastoralista


SJP.pl

Patrz:

pastoralista

pastoralnoteologiczny

teologiczny pod kątem pastoralnym


SJP.pl


pastoralny

o tematyce wiejskiej, pasterskiej; bukoliczny, sielankowy, idylliczny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) kult. związany z życiem wiejskim

 (1.2) rel. związany z działalnością duszpasterską, dotyczący duszpasterstwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Przy naszym wydziale istnieje studium pastoralne dla kapłanów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastorówka ż., pastoralista mos., pastorale n., pastor m., pastorał m., pastorałka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) duszpasterski

Wiktionary


pastorał

laska zakończona u góry spiralą lub krzyżem, będąca atrybutem dostojników kościelnych i oznaką ich władzy w Kościele


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. ozdobna zakrzywiona laska noszona podczas liturgii przez biskupów, opatów i infułatów uprzywilejowanych jako atrybut ich urzędu;

Wiktionary

Pastorał, także w kościołach wschodnich jako żezł (łac. "baculus pastoralis", dosł. „kij pasterski”) to w Kościołach chrześcijańskich atrybut biskupów, opatów i infułatów uprzywilejowanych (we wschodnim chrześcijaństwie: archimandrytów); długa, zdobiona laska o ślimakowato zwiniętym zakończeniu, nazywanym krzywaśnią lub z łaciny – kurwaturą. Pierwotnie był to po prostu krótki, zakrzywiony kij służący do podpierania się.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ruszyłem co tchu do króla i powiadam, com słyszał, a tu ksiądz prymas pastorałem mnie w kark: „Nie powiadaj głupstw, pijany byłeś!”

 (1.1) Biskup może używać pastorału tylko na terenie diecezji, do której jest przypisany.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastorówka ż., pastorałka ż., pastor m.

 przym. pastoralny, pastorałkowy, pastorski

Wiktionary


pastorałeczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: pastorałka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastorałka ż.

Wiktionary


pastorałka

1. ludowa, wesoła pieśń o lekkim charakterze i tematyce związanej z Bożym Narodzeniem lub przedstawienie sceniczne o takiej tematyce;
2. utwór wokalny lub instrumentalny o tematyce związanej z życiem na wsi; pastorale;
3. gatunek starofrancuskiej i staroprowansalskiej liryki; pastorella, pastourelle


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. etn. lekki utwór o tematyce związanej z Bożym Narodzeniem; także: widowisko sceniczne o takiej tematyce;

 (1.2) liter. utwór poetycki lub dramatyczny przedstawiający tematykę pasterską w sposób sielankowy; idylla

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpastɔˈrawka, AS: pastorau̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastor mos., pastorał mrz.

:: zdrobn. pastorałeczka ż.

 przym. pastorałkowy, pastoralny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) sielanka

Wiktionary


pastorałkowy

→ pastorałka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przym. od pastorałka

Wiktionary

Patrz:

pastorałka

Wymowa:

IPA: ˌpastɔrawˈkɔvɨ, AS: pastorau̯kovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastorówka ż., pastorałka ż., pastor mos., pastorał mrz.

Wiktionary


pastorella

gatunek starofrancuskiej i staroprowansalskiej liryki; pastourelle, pastorałka


SJP.pl


pastorka

kobieta odpowiedzialna za parafię w niektórych odłamach protestantyzmu


SJP.pl


pastorostwo

pastor z żoną


SJP.pl


pastorowa

żona pastora


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) żona pastora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastor mos., pastorówka ż.

Wiktionary


pastorowy

→ pastor (dawniej); pastorski


SJP.pl


pastorski

przymiotnik od: pastor; typowy, charakterystyczny dla pastora (np. strój pastorski), odnoszący się do pastora lub jego zadań, funkcji


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z pastorem, dotyczący pastora

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Swoją działalność pastorską rozpoczynał od ewangelizacji ulicznej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastor m., pastorał mrz., pastorówka ż.

Wiktionary


pastorstwo

zajęcie, zawód pastora


SJP.pl


pastorówka

potocznie: mieszkanie pastora


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. mieszkanie pastora

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pastorał m., pastorałka ż., pastor mos., pastorowa ż.

 przym. pastorski, pastoralny, pastorałkowy

Wiktionary


pastoso

określenie wykonawcze: pompatycznie, z ostentacją


SJP.pl


pastourelle

gatunek starofrancuskiej i staroprowansalskiej liryki; pastorella, pastorałka


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pastowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pastować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pastować ndk.

 rzecz. pasta ż.

Wiktionary


pastować

czyścić coś wcierając lub nakładając warstwę specjalnej pasty, nadawać czemuś błysk poprzez użycie takiej pasty


SJP.pl


pastownica

mechaniczne urządzenie służące do czyszczenia podłóg przy użyciu specjalnej pasty


SJP.pl


pastowy

→ pasta


SJP.pl

Patrz:

pasta

pastrami

rodzaj kiełbasy wołowej


SJP.pl

Pastrami – sposób przechowywania i konserwowania mięsa, a także mięso konserwowane w odpowiedni sposób, przez solenie, peklowanie, a następnie wędzenie. Jest charakterystyczne dla kuchni amerykańskiej. Tradycyjnie wytwarzane jest z wołowiny, choć w handlu spotkać można pastrami wykonane z baraniny, wieprzowiny bądź łososia.

Wikipedia


pastuch

osoba zajmująca się pasterstwem, osoba hodująca udomowione zwierzęta, głównie pilnująca ich podczas wypasania na halach górskich, łąkach lub stepach; pasterz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek wypasający hodowlane zwierzęta domowe

 (1.2) przen. pogard. obraź. o człowieku niewykształconym, zacofanym, często z prowincji lub ze wsi

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) pot. roln. zob. elektryczny pastuch.

 (2.2) środ. med. defibrylator

Wiktionary

Pastuch ( Пастух) – wieś w Bułgarii, w obwodzie Kiustendił, w gminie Newestino, nad Strumą. Według danych szacunkowych Ujednoliconego Systemu Ewidencji Ludności oraz Usług Administracyjnych dla Ludności, 15 czerwca 2020 roku miejscowość liczyła 54 mieszkańców.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pasterz m.

:: zdrobn. pastuszek m.

:: fż. pastuszka ż.

 czas. paść ndk., pasać ndk., wypasać ndk.

 przym. pastuszy, pastusi, pasterski, wypasiony

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pasterz, daw. skierdż

Wiktionary


pasturma

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. rodzaj wędliny z suszonej wołowiny o wyrazistym smaku i aromacie; specjalność kuchni tureckiej;

Wiktionary

Pasturma ("pastourma") – suszona wołowina o zdecydowanym smaku i wyrazistym aromacie. Polecana jest do wytrawnego, czerwonego wina. Można podawać ją pokrojoną w cienkie plastry, na platerowym półmisku w otoczeniu koktajlowych pomidorków i pikli. Można serwować też pasturmę na pieczonej fasoli z czerwonym pieprzem oraz sosem chaimen. Pasturma jest przysmakiem kuchni tureckiej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈsturma, AS: pasturma

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. basturma ż.

Wiktionary


pastusi

typowy, charakterystyczny dla pastucha, pasterza, odnoszący się do takiej osoby, jej zadań, funkcji; pastuszy


SJP.pl


pastusiak

nazwisko


SJP.pl


pastuszak

nazwisko


SJP.pl


pastuszek

młody pastuch


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zdrobn. od: pastuch

 (1.2) chłopiec zajmujący się pasterstwem

 (1.3) daw. lub gwara. ornit. pliszka

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Pastuszkowie przybiegają na znak im dany, / cześć oddają i witają Pana nad Pany.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈstuʃɛk, AS: pastušek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasterka ż., pasterz mos., pastuch mos.

:: fż. pastuszka ż.

 czas. paść ndk., pasać ndk., wypasać ndk.

 przym. pasterski, pastuszy, pastuszkowy, wypasiony

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pasterz, pastuch

Wiktionary


pastuszewski

nazwisko


SJP.pl


pastuszka

młoda dziewczyna będąca pastuchem, zajmująca się pasterstwem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dziewczyna pasąca bydło, gęsi, itp.

Wiktionary

Pastuszka ("niem. Viehhof") – kolonia w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, w gminie Gryfino.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈstuʃka, AS: pastuška

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasterka ż., pastuch m., pasterz m.

:: fm.: pastuszek

 czas. paść

 przym. pastuszy, pasterski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pasterka

Wiktionary


pastuszkowy

przymiotnik od: pastuszek, pastuszka; charakterystyczny dla pastuszka lub pastuszki, będący w ich posiadaniu, odnoszący się do nich, ich zadań, funkcji


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do pastuszka

przymiotnik relacyjny

 (2.1) dotyczący pastuszka, związany z pastuszkiem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Chłopak położył swój pastuszkowy tobołek pod drzewem i zasnął.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastuszek mos., pasterstwo n., pasterz mzw./mos.

 przym. pasterski

Wiktionary


pastuszy

typowy, charakterystyczny dla pastucha, pasterza, odnoszący się do takiej osoby, jej zadań, funkcji; pastusi


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przest. lub poet. od pastuch

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W miarę jak szli na południe, stada przytrafiały się częściej, a pilnowali ich sami niemal Tatarowie, w kupach dość znacznych. W ciągu dwutygodniowego pochodu otoczył Nowowiejski i wygniótł trzy watahy pastusze od stad owczych, po kilkudziesięciu ludzi liczące.

 (1.1) Wtem na łąkach dalekich, kędyś pod skrajem nieba, zagrała fujarka pastusza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈstuʃɨ, AS: pastušy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastuch m., pastuszek m., pastuszka ż.

 przym. wypasiony

Wiktionary


pastuła

nazwisko


SJP.pl


pastwa

pokarm, żer dla dzikich zwierząt, najczęściej zdobywany siłą lub coś, co stało się ofiarą czegoś nieożywionego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. pokarm

 (1.2) daw. łup, zdobycz

 (1.3) gw-pl|Mazury. pasza dla zwierząt

Wiktionary

Pastwa (niem. "Gross Weide") – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie kwidzyńskim, w gminie Kwidzyn. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa elbląskiego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpastfa, AS: pastfa

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pastewny, wypasiony

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pokarm, pożywienie, strawa, żer

 (1.2) trofeum

Wiktionary


pastwiska

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. nazwa części Cieszyna i kilku polskich wsi;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pastwisko
  • Pastwiska – część miasta Cieszyn
  • Pastwiska – część miasta Grudziądz
  • Pastwiska – część miasta Krasnobród
  • Pastwiska – część miasta Nowy Sącz
  • Pastwiska – część miasta Skarżysko-Kamienna
  • Pastwiska – część miasta Starachowice
  • Pastwiska – część miasta Ustroń
  • Pastwiska – wieś w pow. świeckim, w gminie Nowe
  • Pastwiska – część wsi Wielącza-Kolonia w pow. zamojskim, w gminie Szczebrzeszyn
  • Pastwiska – część wsi Saków w pow. poddębickim, w gminie Wartkowice
  • Pastwiska – część wsi Chojny w pow. wieruszowskim, w gminie Lututów

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mieszkańcy Pastwisk głosowali przed południem.

 (1.1) Pokazy zorganizowano w podcieszyńskich Pastwiskach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastwisko n.

 przym. pastwiskowy

Wiktionary


pastwisko

teren do wypasania zwierząt domowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) roln. teren porośnięty trawą, przeznaczony do wypasania zwierząt

 (1.2) daw. pastwienie się nad kimś

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wczesnym rankiem wypędzono bydło na pastwisko.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈstfʲiskɔ, AS: pastfʹisko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pastwa ż., paśnik m., pasanie n., pasienie n., pasza ż., popas m., wypas m., wypasanie n., wypasienie n., pasterka ż., pasterz m.

 czas. paść (się) ndk., pasać (się) ndk., wypasać (się) dk., wypaść (się) dk., pastwić się ndk.

 przym. pastewny, wypasiony, pastwiskowy

Wiktionary


pastwiskowy

przymiotnik od: pastwisko; będący pastwiskiem, stanowiący pastwisko lub jego część (np. teren pastwiskowy, trawa pastwiskowa) lub w jakiś inny sposób związany z pastwiskiem


SJP.pl


pastwić

pastwić się: postępować z kimś lub z czymś okrutnie, znęcać się nad kimś lub nad czymś, dręczyć kogoś, coś


SJP.pl


pastyla

zgrubienie od: pastylka;
1. porcja leku lub środka chemicznego w postaci niewielkiego, płaskiego lub wypukłego krążka;
2. cukierek o takim kształcie


SJP.pl


pastylka

drażetka;
1. porcja leku lub środka chemicznego w postaci niewielkiego, płaskiego lub wypukłego krążka; tabletka;
2. cukierek o takim kształcie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) lek w postaci małego krążka

 (1.2) cukierek w postaci małego krążka

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Pudełko pastylek miętowych kosztuje 20 gr.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈstɨlka, AS: pastylka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) drażetka

Wiktionary


pastylkarka

maszyna, urządzenie wywierające nacisk na jakiś materiał, używane do wstępnej produkcji leków; tabletkarka


SJP.pl


pastylki

drażetka;
1. porcja leku lub środka chemicznego w postaci niewielkiego, płaskiego lub wypukłego krążka; tabletka;
2. cukierek o takim kształcie


SJP.pl


pastylkowy

→ pastylka


SJP.pl

Patrz:

pastylka

pastynak

gatunek ryby chrzęstnoszkieletowej z rodziny ogończowatych; ogończa


SJP.pl


pastyła

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. rodzaj deseru z soku i miąższu owoców lub jagód

Wiktionary

Pastyła (ros. пастила) – rodzaj deseru, jeden z przysmaków kuchni rosyjskiej. Jest to miąższ z jagód lub innych owoców, ugotowany z miodem lub cukrem sok, zagęszczony po odparowaniu, wylany warstwami. Pastyła występuje także m.in. w wariancie jabłkowym, gruszkowym, malinowym i wiśniowym.

Wikipedia


pasy

potocznie o przejściu dla pieszych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) pot. przejście dla pieszych o wyglądzie białych pasów na jezdni

 (1.2) mot. lotn. urządzenie mocujące pasażera do fotela lub łóżka, np. w samochodzie lub samolocie

 (1.3) deseń z grubych linii o zmieniających się kolorach

 (1.4) pot. klub sportowy lub jego kibice, którzy posługują się pasiastymi barwami

 (1.5) pot. login, adres email, numer telefonu wraz z hasłem do jakiegoś konta (profilu) w internecie

forma rzeczownika.

 (2.1) lm. od: pas

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • przejście dla pieszych
  • Pasy – część wsi Rozkopaczew, w woj. lubelskim, w pow. lubartowskim, w gminie Ostrów Lubelski
  • Pasy – część wsi Linów-Kolonia, w woj. świętokrzyskim, w pow. sandomierskim, w gminie Zawichost
  • pas
  • pasy inwazyjne

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Samochód potrącił staruszkę na pasach.

 (1.2) Wrzeszczącym ludziom w pasach nikt nie pomagał.

 (1.5) Powiedział, że jak mu dam pasy, to pomoże mi zdobyć wyższy poziom.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpasɨ, AS: pasy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pas m., pasiak m., pasmo m., pasek m., paskowanie n.

 czas. paskować ndk.

 przym. pasiasty, pasowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zebra, przejście dla pieszych

 (1.2) pas bezpieczeństwa

Wiktionary


pasyfae

postać z mitologii greckiej; Pazyfae


SJP.pl


pasygrafia

system międzynarodowego zapisu pojęć w postaci znaków oraz symboli dotyczący danej dziedziny


SJP.pl


pasyjka

1. zdrobnienie od: pasja
2. krzyżyk z wizerunkiem ukrzyżowanego Chrystusa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od pasja

 (1.2) szt. rel. postać ukrzyżowanego Chrystusa do zamocowania na krzyżu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈsɨjka, AS: pasyi ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasja ż., pasjonat m., pasjonatka ż., pasjonowanie n.

 czas. pasjonować ndk.

 przym. pasyjny, pasjonujący, pasjonacki

 przysł. pasjonująco

Wiktionary


pasyjność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest pasyjne; cecha tych, którzy są pasyjni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasja ż., pasjonat m., pasjonatka ż., pasjonowanie n.

 czas. pasjonować się ndk.

 przym. pasyjny, pasjonujący

 przysł. pasyjnie, pasjonująco

Wiktionary


pasyjny

związany z męką Chrystusa lub nabożeństwem poświęconym jej rozpamiętywaniu (np. obraz pasyjny, scena pasyjna)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z męką Chrystusa lub męczenników, dotyczący męki Chrystusa lub męczenników

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zaraz po nabożeństwie pasyjnym odprawiona została msza.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasjonistka ż., pasjonista mos., pasja ż., pasyjka ż., pasyjność ż.

Wiktionary


pasym

miasto w Polsce


SJP.pl

Pasym (do 1945 Passenheim) – miasto w woj. warmińsko-mazurskim, w powiecie szczycieńskim, położone na Pojezierzu Olsztyńskim. Siedziba gminy miejsko-wiejskiej Pasym. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. olsztyńskiego.

Według danych GUS z 1 stycznia 2024 r. Pasym liczył 2390 mieszkańców.

Wikipedia


pasymianin

mieszkaniec Pasymia (miasta w Polsce)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Pasymia

 (1.2) osoba pochodząca z Pasymia, urodzona w Pasymiu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W turnieju tenisa stołowego o puchar burmistrza Szczytna zwyciężył pasymianin Wiktor Janicki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pasym m.

:: fż. pasymianka ż.

 przym. pasymski

Wiktionary


pasymianka

mieszkanka Pasymia (miasta w Polsce)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Pasymia

 (1.2) kobieta pochodząca z Pasymia, urodzona w Pasymiu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W czasie przeglądu kolęd i pastorałek w szczycieńskim domu kultury występowały kolejno pasymianki, purdzianki, a na koniec chórzystki ze Szczytna.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pasym m.

:: fm. pasymianin m.

 przym. pasymski

Wiktionary


pasymski

przymiotnik od: Pasym


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Pasymiem, dotyczący Pasymia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pasym mrz., pasymianin m., pasymianka ż.

Wiktionary


pasyn

rodzaj motyli z rodziny rusałkowatych


SJP.pl


pasynek

1. pęd boczny roślin wyrastający przedwcześnie;
2. odnoga w porożu łosia


SJP.pl


pasynkowanie

zabieg polegający na usuwaniu bocznych pędów rośliny w celu wzmocnienia pędu głównego i zabezpieczenia jej przed złamaniem


SJP.pl


pasynkować

usuwać boczne pędy rośliny w celu wzmocnienia pędu głównego i zabezpieczenia jej przed złamaniem


SJP.pl


pasyw

w męskiej relacji homoseksualnej: osoba pasywna w seksie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) seks. mężczyzna przyjmujący pasywną rolę w czasie stosunku płciowego

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pasywny

Wiktionary


pasywa

źródła finansowania firmy, na które składają się zysk, pożyczki, kredyty oraz fundusze własne


SJP.pl

Pasywa (łac. "passivum" rodzaj nijaki od "passivus" ‘bierny’ od "pati" ‘cierpieć’) – termin księgowy oznaczający źródła pochodzenia majątku przedsiębiorstwa. Istnieją generalnie dwa źródła pozyskiwania majątku: kapitały (fundusze) własne, przekazane jednostce przez właścicieli, oraz wypracowane w trakcie działalności jednostki gospodarczej kapitały (fundusze) obce, czyli wszelkie zobowiązania.

Wikipedia


pasywacja

proces uodparniający metal na działanie czynników chemicznych; pasywowanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) proces uodparniający metal na działanie korozji

Wiktionary

Pa

Wikipedia


pasywacyjny

→ pasywacja


SJP.pl

Patrz:

pasywacja

pasywator

środek powodujący pasywację


SJP.pl


pasywista

1. osoba bierna lub obojętna wobec życia;
2. polityk prorosyjski działający w czasie I wojny światowej i okresie międzywojennym w Polsce


SJP.pl


pasywistka

1. kobieta bierna lub obojętna wobec życia;
2. prorosyjska działaczka polityczna w czasie I wojny światowej i okresie międzywojennym w Polsce


SJP.pl


pasywistyczny

przymiotnik od: pasywizm; bierny, obojętny wobec życia (np. postawa pasywistyczna) lub związany z prorosyjską działalnością polityczną w czasie I wojny światowej i okresie międzywojennym w Polsce


SJP.pl


pasywizacja

wpajanie idei charakterystycznych dla pasywizmu, kierunku politycznego głoszącego poglądy prorosyjskie


SJP.pl


pasywizm

1. bierność lub obojętność wobec życia;
2. kierunek polityczny w czasie I wojny światowej i okresie międzywojennym w Polsce, głoszący poglądy prorosyjskie


SJP.pl


pasywnie

przysłówek sposobu

 (1.1) książk. bez jakiejkolwiek inicjatywy

 (1.2) o metalach: w sposób odporny na działanie czynników chemicznych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Co więcej, zdolne są do położenia się na dnie morskim – gdzie są praktycznie niewykrywalne – pasywnie oczekując na swój cel.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈsɨv.ɲɛ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasywność ż.

 przym. pasywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) biernie

Wiktionary


pasywniej

stopień wyższy od przysłówka: pasywnie


SJP.pl


pasywniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: pasywny


SJP.pl


pasywność

1. brak chęci działania, podejmowania jakichkolwiek inicjatyw;
2. odporność na działanie czynników chemicznych, charakterystyczna najczęściej dla trwałych metali


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. bierna postawa, brak aktywności

 (1.2) chem. techn. stan metalu, w którym następuje zahamowanie jego reakcji z agresywnym środowiskiem, co chroni go przed korozją elektrochemiczną

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cierpliwa harmonia z jestestwem nie oznacza, że dana osoba nie może wpłynąć na swoje położenie we wszechświecie czy je ulepszyć. Akceptacja nie jest równa pasywności.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈsɨvnɔɕt͡ɕ, AS: pasyvność

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pasywny

 przysł. pasywnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bierność

Wiktionary


pasywny

1. nieskory do działania, niepodejmujący jakichkolwiek inicjatyw;
2. najczęściej o trwałych metalach: odporny na działanie czynników chemicznych (np. warstwa pasywna)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) który nie wykazuje chęci działania

 (1.2) o metalach: odporny na działanie czynników chemicznych

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. pasywnie

 rzecz. pasywność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bierny, nieaktywny

Wiktionary


pasywowanie

proces uodparniający metal na działanie czynników chemicznych; pasywacja


SJP.pl


pasywować

uodparniać metal na działanie czynników chemicznych


SJP.pl


pasz

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) stpol. dawny rodzaj gry w karty

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) daw. geogr. przełęcz

 (2.2) daw. brak czegoś

rzeczownik, rodzaj żeński

 (3.1) D. lm. od rzeczownika pasza

Wiktionary

Przykłady

 (2.2) Majątku pasz, a fonfrów co niemiara, splendorów się chce, a pracy nie lubi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paʃ, AS: paš

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) przełęcz, pas

 (2.2) brak

Wiktionary


pasza

basza; tytuł dostojnika w imperium osmańskim; osoba nosząca ten tytuł


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. wysoki urzędnik wojskowy lub cywilny w Imperium Osmańskim; także tytuł tego dostojnika;

 (1.2) daw. przen. zawadiaka, ktoś hardy, pyszny

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) zootechn. pożywienie przeznaczone dla zwierząt gospodarskich; karma;

 (2.2) daw. pastwisko

 (2.3) daw. łow. knieja

 (2.4) daw. łow. miejsce, gdzie pożywia się zając

forma rzeczownika.

 (3.1) D., B. od rzeczownika pasz

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pasza – produkty będące pożywieniem dla zwierząt hodowlanych
  • pasza – wysoki rangą urzędnik w Turcji osmańskiej
  • Pasza – rzeka w Rosji
  • Pasza – wieś w Rosji, w obwodzie leningradzkim, w rejonie wołchowskim
  • Pasza – stacja kolejowa w Rosji, w obwodzie leningradzkim, w rejonie wołchowskim
  • Pasza – zdrobnienie od Paweł w języku rosyjskim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) …poczęli nadciągać Turcy, a z nimi sam cesarz (…) Każdy pasza prowadził wojska swego paszaliku: więc szli mieszkańce Europy, Azji, Afryki. Za nimi ciągnął tabor olbrzymi z ładownymi wozami zaprzężonymi w muły i bawoły.

 (2.1) Trudności aprowizacyjne ostro dają znać o sobie. Nie ma prowiantu ani dla ludzi – krom sucharów, ani paszy dla koni.

 (2.2) On (Hektor), rozżarty, już na nich z nową mocą godzi, / Już, stojąc, na swych woła, ale nie uchodzi. / Jak pasterz pilnujący trzód na bujnej paszy, / Głodnego lwa od bydła niełatwo odstraszy…

 (2.3) Pies rzucił się w paszę za zwierzyną.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaʃa, AS: paša

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1-2)

 rzecz. basza, baszybuzuk, paszalik, paszałyk, paszałykat, daw. paszanica, daw. paszowstwo, daw. paszostwo, stpol. paszeństwo; daw. baszowstwo, daw. baszostwo

 przym. paszowski, baszowski; daw. baszyński

 (2.1-4)

 rzecz. paszarnia ż., pasanie m., pasienie m., wypasanie m., wypasienie m., wypas m., popas m., pastwa ż., paśnik m., opas m., pasterz m., pasterka ż., pastwisko n.

 czas. paść / pasać, paść się / pasać się, wypaść / wypasać, wypaść się / wypasać się, pastwić się

 przym. paszowy, pastewny, wypasiony, opasowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) basza

 (2.1-4) furaż m., gwara. pasia, gwara. paś, gwara. paśń, gwara. pasznia, gwara. pasidło, gwara. / stpol. pastwa

Wiktionary


paszalik

okręg administracyjny w Turcji osmańskiej; paszalikat, paszałyk, paszałykat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) okręg administracyjny pod zarządem paszy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. basza mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paszałyk, paszałykat

Wiktionary


paszalikat

okręg administracyjny w Turcji osmańskiej; paszalik, paszałyk, paszałykat


SJP.pl


paszarnia

pomieszczenie do przechowywania i przygotowywania pasz


SJP.pl


paszałyk

okręg administracyjny w Turcji osmańskiej; paszałykat, paszalik, paszalikat


SJP.pl


paszałykat

okręg administracyjny w Turcji osmańskiej; paszałyk, paszalik, paszalikat


SJP.pl


paszcza

1. szeroka jama gębowa, najczęściej groźnych zwierząt drapieżnych;
2. żartobliwe, rubaszne określenie na usta człowieka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zwierzęcy otwór gębowy, zwłaszcza gdy pokaźnych rozmiarów lub u drapieżnika

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z kryjówki wystawił paszczę żabogłów.

 (1.1) Aligatory mają krótsze paszcze niż krokodyle.

 (1.1) Bądź więc teraz przeklęty na tej roli, która rozwarła swą paszczę, aby wchłonąć krew brata twego, przelaną przez ciebie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaʃt͡ʃa, AS: pašča

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paszczakowe nmos., paszczak mzw., Paszczak mzw., paszczur m., paszczęka ż.

 przym. paszczowy, paszczakowy

Wiktionary


paszczak

drapieżny gatunek ryby występujący przy europejskich wybrzeżach Oceanu Atlantyckiego; piotrosz, zeus


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. owadożerny ptak z rodziny paszczaków prowadzący nocny tryb życia

 (1.2) syst. icht. nazwa systematyczna|Zeus faber|Linnaeus|ref=tak., gatunek ryb z rodziny piotroszowatych;

 (1.3) icht. ryba z gatunku paszczaków (1.2)

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W rozwidleniu konarów paszczaki składają do trzech jaj.

 (1.3) Kilka paszczaków złowiliśmy razem z sardynami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paszcza ż., paszczaki lm nm., paszczakowate lm nm., paszczakowe lm nm.

 przym. paszczowy, paszczakowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) piotrosz

 (1.3) piotrosz

Wiktionary


paszczakowe

o cechach paszczakowych (rząd ptaków)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Podargiformes|Sharpe|ref=tak., rząd ptaków z infragromady ptaków neognatycznych;

forma przymiotnika.

 (2.1) M., B. i W. n. lp.; M., B. i W. lm nm. od: paszczakowy

Wiktionary

Paszczakowe (Podargiformes) – rząd ptaków z infragromady neognatycznych (Neognathae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przedstawiciele paszczakowych żyją m.in. na Wyspach Salomona.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paszcza ż., paszczak mzw., paszczaki lm nm.

 przym. paszczakowy

Wiktionary


paszczakowy

o cechach paszczakowych (rząd ptaków)


SJP.pl


paszczka

niewielka paszcza


SJP.pl


paszczowy

→ paszcza


SJP.pl

Patrz:

paszcza

paszczur

obraźliwie: osoba brzydka, nieatrakcyjna; pasztet, szkarada


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. pejor. osoba brzydka (zwykle dziewczyna)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaʃt͡ʃur, AS: paščur

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paszcza ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pasztet

Wiktionary


paszczyk

nazwisko


SJP.pl


paszczęka

żartobliwe określenie na paszczę, usta człowieka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zool. szczęki lub pysk drapieżnika

 (1.2) żart. czyjaś jama ustna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. szczęka ż., paszcza ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paszcza

 (1.2) gęba, jadaczka, paszcza

Wiktionary


paszek

zdrobnienie od: pacha (w znaczeniu wgłębienia między górną, wewnętrzną częścią ręki a bokiem klatki piersiowej)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Daria Paszek, polska siatkarka
  • Franciszek Paszek – żołnierz ZWZ, AK, dowódca oddziału partyzanckiego „Żbik” Armii Krajowej
  • Izabela Fietkiewicz-Paszek, polska poetka
  • Kazimierz Paszek, polski polityk, poseł na Sejm
  • Rudolf Paszek, polski nauczyciel, działacz polskiej mniejszości w Czechosłowacji
  • Tamira Paszek, austriacka tenisistka

Wikipedia


paszel

nazwisko


SJP.pl


paszenog

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. mąż siostry żony

Wiktionary


paszka

zdrobnienie od: pacha (w znaczeniu wgłębienia między górną, wewnętrzną częścią ręki a bokiem klatki piersiowej)


SJP.pl


paszkiewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paszkiewicz – nazwisko. Końcówka „kiewicz” wskazuje na typowo polską innowację nazewniczą - w czasach Rzeczypospolitej Szlacheckiej do nazwisk o podstawach rodzimych dodawano ten modny wówczas wschodn...
  • Ałaiza Paszkiewicz (błr. Пашкевіч, 1876–1916) – białoruska poetka
  • Aleksander Paszkiewicz (zm. 1915) – oficer C. K. Armii
  • Andrzej Paszkiewicz (ok. 1635–1685) – polski kompozytor, karmelita bosy
  • Anna Paszkiewicz – polska filolog
  • Borys Paszkiewicz (ur. 1959) – polski numizmatyk, profesor Uniwersytetu Wrocławskiego specjalizujący się w numizmatyce średniowiecza i nowożytnej
  • Gustaw Paszkiewicz (1893–1955) – generał dywizji Wojska Polskiego
  • Helena Paszkiewicz (1908–2001) – major Polskich Sił Powietrznych, inspektorka Pomocniczej Lotniczej Służby Kobiet w czasie II wojny światowej
  • Henryk Paszkiewicz (1897–1979) – polski historyk, mediewista
  • Igor Paszkiewicz (ur. 1971) – rosyjski i azerski łyżwiarz figurowy
  • Izydor Paszkiewicz – polski działacz emigracyjny
  • Jacek Paszkiewicz (ur. 1962) – polski lekarz, urzędnik państwowy, b. prezes Narodowego Funduszu Zdrowia

Wikipedia


paszko

zdrobnienie od: pacha (w znaczeniu wgłębienia między górną, wewnętrzną częścią ręki a bokiem klatki piersiowej)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Atena Paszko – ukraińska poetka
  • Roman Paszko – polski wojskowy
  • Ryszard Paszko – polski duchowny wojskowy

Wikipedia


paszkosław

imię męskie


SJP.pl


paszkosławek

zdrobnienie od: Paszkosław (imię męskie)


SJP.pl


paszkosławkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Paszkosławka lub z nim związany


SJP.pl


paszkosławostwo

Paszkosław z żoną; Paszkosławowie


SJP.pl


paszkosławowie

imię męskie


SJP.pl


paszkosławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Paszkosława lub z nim związany


SJP.pl


paszkot

leśny ptak z rodziny drozdów, o brunatnym lub kremowym upierzeniu, którego białawy brzuch pokryty jest ciemnymi plamkami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Turdus viscivorus|ref=tak., średniej wielkości ptak z rodziny drozdowatych;

Wiktionary

Paszkot ("Turdus viscivorus") – gatunek średniej wielkości ptaka śpiewającego z rodziny drozdowatych (Turdidae). Zamieszkuje Eurazję i północno-zachodnią Afrykę. Nie jest zagrożony.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpaʃkɔt, AS: paškot

Wiktionary


paszkowa

Paszkowa – polana w Paśmie Radziejowej w Beskidzie Sądeckim. Na niektórych mapach opisana jest błędnie jako Mała Lachówka, na mapie Geoportalu jako część lasu. Znajduje się na północnym skłonie grzbietu odchodzącego na północny wschód od szczytu Wielkiej Prehyby (1193 m). Ma nieregularny kształt i wiele zaułków. Z dolnej części polany wypływają źródła Grabowskiego Potoku Administracyjnie należy do wsi Przysietnica w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim, w gminie Stary Sącz.

Wikipedia


paszkowiak

nazwisko


SJP.pl


paszkowice

Paszkowice – wieś w Polsce, położona w województwie łódzkim, w powiecie opoczyńskim, w gminie Żarnów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Mikołaja w Żarnowie.

Wikipedia


paszkowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paszkowski – polskie nazwisko
  • Antoni Paszkowski (1920–1997) – polski rolnik, polityk
  • Bohdan Paszkowski – ujednoznacznienie
  • Cezary Paszkowski (ur. 1948) – polski malarz, grafik, profesor ASP w Gdańsku
  • Feliks Paszkowski (1904–1986) – polski malarz
  • Franciszek Paszkowski – ujednoznacznienie
  • Henryk Krok-Paszkowski (1887–1969) – polski generał
  • Jacek Paszkowski Lanckoroński (XVIII w.) – stolnik brzeskolitewski
  • Jan Krok-Paszkowski (1925–2007) – polski pisarz, publicysta, działacz polityczny na emigracji, wieloletni szef Polskiej Sekcji BBC
  • Jarosław Paszkowski (XX–XXI w.) – polski dziennikarz radiowy i menadżer mediów
  • Józef Paszkowski (1787–1858) – polski pułkownik, profesor, pisarz wojskowy
  • Józef Paszkowski (1817–1861) – polski tłumacz, poeta

Wikipedia


paszkowszczyzna

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paszkowszczyzna – wieś w woj. podlaskim, pow. bielskim, gm. Orla
  • Paszkowszczyzna – przysiółek wsi Waniewo w woj. podlaskim, pow. hajnowskim, gm. Narew
  • Paszkowszczyzna – dawna gromada
  • Paszkowszczyzna – wieś w obwodzie grodzieńskim, w rejonie szczuczyńskim, w sielsowiecie Lack
  • Paszkowszczyzna – dawny zaścianek w obwodzie witebskim, w rejonie miorskim, w sielsowiecie Przebrodzie.
  • Paszkowszczyzna – wieś w obwodzie mińskim, w rejonie miadzielskim, w sielsowiecie Kniahinin.
  • Paszkowszczyzna – dawny folwark w obwodzie mińskim, w rejonie wołożyńskim, w sielsowiecie Raków.

Wikipedia


paszkwil

artykuł, utwór lub jakakolwiek inna publiczna wypowiedź szkalująca lub zniesławiająca kogoś, czasami także ubliżająca komuś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) publikacja brukająca czyjąś reputację;

Wiktionary

Paszkwil (wł. "pasquillo") – utwór literacki, często anonimowy, skierowany przeciw konkretnej osobie, ośmieszający ją w sposób oszczerczy i obelżywy.

Paszkwil wywodzi się z rzymskich epigramatów o treści satyrycznej, ale pojęcie objęło zasięgiem różnorodne formy literackie. Przeciwstawia się go satyrze, krytyce ogólnej z zacięciem dydaktycznym, jako atak personalny, mający na celu ośmieszenie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Premier skarżył się, że jest regularnie szkalowany paszkwilami w prasie.

 (1.1) Podczas rządów Władysława Jagiełły został w 1410 powołany na sekretarza kancelarii królewskiej, lecz pozbawiony tej funkcji w 1419 roku za napisanie paszkwilu na królową Elżbietę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaʃkfʲil, AS: paškfʹil

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paszkwilista m., paskwiliusz m.

 przym. paszkwilowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. paskwiliusz

Wiktionary


paszkwilancki

odnoszący się do paszkwilanctwa lub osoby zajmującej się paszkwilanctwem (np. charakter paszkwilancki, artykuł paszkwilancki)


SJP.pl


paszkwilanctwo

zniesławianie, kompromitowanie kogoś poprzez pisanie paszkwili, umyślne szkalowanie czyjejś osoby


SJP.pl


paszkwilant

osoba zajmująca się pisaniem paszkwili, kompromitująca, zniesławiająca kogoś w ten sposób, najczęściej robiąca to anonimowo lub pod pseudonimem; paszkwilista


SJP.pl


paszkwilantka

kobieta zajmująca się pisaniem paszkwili, kompromitująca, zniesławiająca kogoś w ten sposób, najczęściej robiąca to anonimowo lub pod pseudonimem


SJP.pl


paszkwilista

osoba zajmująca się pisaniem paszkwili, kompromitująca, zniesławiająca kogoś w ten sposób, najczęściej robiąca to anonimowo lub pod pseudonimem; paszkwilant


SJP.pl


paszkwilowy

przymiotnik od: paszkwil; charakterystyczny dla paszkwilu, artykułu, utworu lub jakiejkolwiek innej publicznej wypowiedzi szkalującej lub zniesławiającej kogoś, związany z nim


SJP.pl


paszkówka

rzeka w Polsce, w dorzeczu Odry


SJP.pl

Zobacz też: Paszkówka w innych znaczeniach tej nazwy.

Paszkówka – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie wadowickim, w gminie Brzeźnica, 280 m n.p.m. na Pogórzu Wielickim.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa bielskiego.

Wikipedia


paszmina

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) włók. cienka, delikatna tkanina wytwarzana z podszerstka kóz, tkana tradycyjnie w Nepalu

 (1.2) odzież. szal wykonany z paszminy (1.1)

Wiktionary


paszochłonny

wymagający wykorzystania, zużycia dużych ilości pasz, pochłaniający duże ilości pasz (np. hodowla paszochłonna)


SJP.pl


paszociąg

system urządzeń używany w zamkniętych pomieszczeniach hodowlanych, służący do rozdrabniania i rozprowadzania pasz


SJP.pl


paszomat

automat do karmienia zwierząt gospodarskich; autokarmnik


SJP.pl


paszowice

wieś w Polsce


SJP.pl

Paszowice (niem. "Poischwitz") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie jaworskim, w gminie Paszowice.

Wikipedia


paszowicki

przymiotnik od: Paszowice


SJP.pl


paszowski

przymiotnik od: pasza; charakterystyczny dla paszy, osoby noszącej tytuł dostojnika cywilnego i wojskowego w imperium osmańskim (np. kompetencje paszowskie), związany z taką osobą; baszowski


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący paszy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. apaszka ż., basza mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) baszowski

Wiktionary


paszowy

przymiotnik od: pasza; nadający się na paszę, służący jako pasza dla zwierząt (np. mieszanka paszowa) lub w jakiś inny sposób związany z paszą; pastewny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z paszą, dotyczący paszy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wypasacz mos., pasza ż.

 przym. wypasiony

Wiktionary


paszowóz

pojazd do przewozu paszy


SJP.pl


paszoznawca

osoba zajmująca się sposobami pozyskiwania, przechowywania i konserwowania pasz oraz badaniem ich przydatności w żywieniu różnych gatunków zwierząt


SJP.pl


paszoznawczyni

kobieta zajmująca się sposobami pozyskiwania, przechowywania i konserwowania pasz oraz badaniem ich przydatności w żywieniu różnych gatunków zwierząt


SJP.pl


paszoznawstwo

nauka o metodach produkcji, zbioru i konserwowania pasz


SJP.pl

Paszoznawstwo – gałąź wiedzy z zakresu żywienia zwierząt zajmująca się poznawaniem pasz (składu chemicznego, strawności i przyswajalności, wartości pokarmowej), metodami ich produkcji, zbioru, konserwowania i przechowywania oraz oddziaływaniem na produkcyjność zwierząt.

Wikipedia


paszoł

[czytaj: paSZOŁ] potocznie: wykrzyknik nakazujący komuś bezzwłoczne oddalenie się skądś; wynocha, precz, won, spadówa


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) pot. precz

Wiktionary


paszporcik

zdrobnienie od: paszport


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. paszport

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Proszę zebrać wszystkie paszporciki do kontroli.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paszport mrz., paszportówka ż., paszportyzacja ż.

 przym. paszportowy

Wiktionary


paszport

1. urzędowy dokument potwierdzający tożsamość danej osoby oraz uprawniający do przekraczania granic państwowych i do legalnego pobytu za granicą;
2. rodzaj certyfikatu towarowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) dokument tożsamości uprawniający do przekraczania granic państwowych;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Polacy mogą przekraczać niektóre granice bez paszportu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaʃpɔrt, AS: pašport

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paszportówka ż., paszportyzacja ż.

:: zdrobn. paszporcik m.

 przym. paszportowy

Wiktionary


paszportowy

→ paszport


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z paszportem

Wiktionary

Patrz:

paszport

Przykłady

 (1.1) Karolina odebrała go dzisiaj w wydziale paszportowym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paszportówka ż., paszporcik mrz., paszportyzacja ż., paszport mrz.

Wiktionary


paszportyzacja

opracowywanie, aktualizacja, delegalizacja lub ponowna legalizacja dokumentów paszportowych i ogół czynności związanych z tymi czynnościami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) adm. wydawanie i aktualizowanie paszportów

 (1.2) środ. archiwizacja i opracowywanie dokumentów związanych z majątkiem zakładowym

Wiktionary

Paszportyzacja – masowe przydzielanie obywatelstwa ludności danego terenu poprzez wydawanie paszportów, zazwyczaj w krótkim czasie. Przymusowa paszportyzacja jest sprzeczna z prawem międzynarodowym i narusza konwencje genewskie.

Na szeroką skalę była stosowana przez państwo rosyjskie poprzedzając konflikty z Gruzją i Ukrainą a później na ich okupowanych terenach. Historycznie była także stosowana przez władze ZSRR.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. paszport mrz., paszporcik mrz., paszportówka ż.

 przym. paszportowy

Wiktionary


paszportówka

potocznie: torebka na paszport


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) niewielka, płaska torebka do zawieszenia na szyi, rodzaj portfela

 (1.2) pot. wydział paszportowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bartek kupił paszportówkę turystyczną ze skóry.

 (1.2) Miał tam wejść do paszportówki i zapytać kogoś, najlepiej kierownika wydziału, kto i dlaczego wystawił paszport Bednarkowi?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paszport mrz., paszporcik mrz., paszportyzacja ż.

 przym. paszportowy

Wiktionary


paszta

nazwisko


SJP.pl


pasztaleniec

nazwisko


SJP.pl


paszteciarnia

rodzaj lokalu, baru z przekąskami, którego specjalnością są pasztety i inne podroby


SJP.pl


paszteciarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzad. kucharz, który zajmuje się wyrobem pasztetów; właśc. pasztetnik

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Następna grupa rzemiosł to zawody spożywcze. Ten dział tworzyli następujący rzemieślnicy: cukiernik, piekarz, piernikarz, rzeźnik, olejnikarz, kucharz, paszteciarz a w początkowym okresie także i młynarz.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasztet m., pasztetowa ż., pasztetówka ż., pasztecik m., pasztetóweczka ż., pasztetnik m., pasztetniczka ż.

 przym. pasztetowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pasztetnik

Wiktionary


pasztecik

zdrobnienie od: pasztet


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. zdrobn. od: pasztet

 (1.2) kulin. pieczony pierożek z ciasta francuskiego, drożdżowego lub kruchego, napełniony farszem;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zjedz trochę paszteciku.

 (1.2) Uwielbiam paszteciki mojej babci.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈʃtɛt͡ɕik, AS: paštećik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasztet mrz., pasztetowa ż., paszteciarz mos.

Wiktionary


pasztet

1. produkt spożywczy sporządzany z kilku gatunków duszonego lub gotowanego mięsa i podrobów, które po zmieleniu i odpowiednim przyprawieniu zapieka się;
2. niespodziewana przykrość, nieprzyjemność, kłopotliwa sytuacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. spoż. potrawa z kilku gatunków duszonego lub gotowanego mięsa i podrobów, które się mieli i zwykle zapieka

 (1.2) przen. pot. pejor. kłopotliwa sytuacja

 (1.3) przen. pot. pejor. brzydka dziewczyna

 (1.4) przen. pot. pejor. kłamliwy artykuł w prasie brukowej

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie smakował mi ten wczorajszy pasztet z indyka.

 (1.2) Wpakowaliśmy się w niezły pasztet.

 (1.3) Z takim pasztetem w życiu się nie umówię.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaʃtɛt, AS: paštet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasztetówka ż., pasztecik m., pasztetnik m., paszteciarnia ż., pasztetowa ż., paszteciarz mos.

 przym. pasztetowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg. śl. leberwuszt

 (1.2) ambaras, kłopot, powikłanie, problem, sęk, trudne położenie, trudność

 (1.3) kaszalot, smok, brzydula; wulg. paszczur

Wiktionary


pasztetnik

wytwórca pasztecików czyli, ciasta drożdżowego z nadzieniem mięsnym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) specjalista od wyrobu pasztetów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paszteciarz mos., pasztet mrz., pasztetowa ż.

Wiktionary


pasztetowa

przymiotnik od: pasztet; przeznaczony na pasztet (np. masa pasztetowa), związany z pasztetem, dotyczący pasztetu i sposobu jego przyrządzania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. wyrób wędliniarski, głównie do smarowania kanapek; pasztet z podrobów i resztek mięsnych w formie kiełbasy;

forma przymiotnika.

 (2.1) ż. od: pasztetowy

Wiktionary

Pasztetowa (kiszka pasztetowa, kiszka podgardlana, pasztetówka, kiszka wątrobiana, wątrobianka, "reg." leberka, lebera, leberwurst, leberwurszt) – wyrób wędliniarski (wędlina podrobowa) z mielonych podrobów (głównie wątroba, rzadziej dodatkowo płuca, śledziona czy nerki), skórek wieprzowych lub drobiowych oraz tłuszczu (słonina, smalec, podgardle lub boczek), niekiedy z dodatkiem innych rodzajów mięs. Podstawowe przyprawy to: sól, pieprz, cebula, majeranek, ziele angielskie, gałka muszkatołowa.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pasztet m., pasztecik m., pasztetówka ż., pasztetnik m., paszteciarnia ż., paszteciarz mos.

 przym. pasztetowy, pasztetny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kiszka pasztetowa, kiszka podgardlana, pasztetówka, kiszka wątrobiana, wątrobianka; reg. leberka, lebera, leberwurst, leberwurszt

Wiktionary


pasztetowy

przymiotnik od: pasztet; przeznaczony na pasztet (np. masa pasztetowa), związany z pasztetem, dotyczący pasztetu i sposobu jego przyrządzania


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zrobiony z pasztetu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paszteciarz mos., pasztet mrz., pasztetowa ż.

Wiktionary


pasztetówka

potoczne określenie na kiszkę pasztetową, rodzaj kiszki sporządzonej z różnych rodzajów mielonego mięsa z dodatkiem wątroby oraz mąki lub skrobi ziemniaczanej; pasztetowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. pasztetowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paszteciarz mos., pasztet mrz., pasztetowa ż.

Wiktionary


paszto

język indoeuropejski z grupy języków irańskich, używany w Afganistanie i Pakistanie, zapisywany w alfabecie arabskim z dodatkowymi znakami; pasztu, pusztu, język afgański


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jęz. język Pasztunów;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaʃtɔ, AS: pašto

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasztuński mrz., Pasztun mos., Pasztunka ż., pasztu n., pusztu n.

 przym. pasztuński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) afgański, pasztuński, pasztu, pusztu

Wiktionary


pasztu

język indoeuropejski z grupy języków irańskich, używany w Afganistanie i Pakistanie, zapisywany w alfabecie arabskim z dodatkowymi znakami; paszto, pusztu, język afgański


SJP.pl


pasztun

członek ludu zamieszkującego Afganistan i Pakistan


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) etn. członek głównej grupy etnicznej Afganistanu i Pakistanu, mówiący językiem paszto

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pomóż Pasztunowi, odwdzięczy ci się po dwakroć; zrań Pasztuna, odpłaci ci się po dwakroć. (przysłowie afgańskie)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaʃtũn, AS: paštũn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasztuński mrz., paszto n.

:: fż. Pasztunka ż.

 przym. pasztuński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. Patan

Wiktionary


pasztunistan

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) etn. geogr. region w Azji Środkowej zamieszkiwany przez Pasztunów;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W 1947 w brytyjskiej części Pasztunistanu odbyło się referendum w sprawie przynależności państwowej.

Wiktionary


pasztunka

członkini ludu zamieszkującego Afganistan i Pakistan


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. członkini głównej grupy etnicznej Afganistanu i Pakistanu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈʃtũŋka, AS: paštũŋka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pasztuński mrz., paszto n.

:: fm. Pasztun mos.

 przym. pasztuński

Wiktionary


pasztunowie

lud zamieszkujący Afganistan i Pakistan


SJP.pl


pasztuński

dotyczący Pasztunów, charakterystyczny dla Pasztunów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Pasztunami

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język paszto

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈʃtũj̃sʲci, AS: paštũĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pasztun m., Pasztunka ż., paszto n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) afgański

Wiktionary


paszyn

wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim, w gminie Chełmiec


SJP.pl

Paszyn – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim, w gminie Chełmiec.

Integralne części wsi Paszyn: Biała Droga, Bochenkówka, Damianówka, Dołki, Dział, Górówka, Góry, Granice, Jodłowa Góra, Kuklów, Miczołkówka, Oleksówka, Podedwór, Podgóry, Porębówka, Potoki, Półanki, Przylasek, Rzeki, Śradówka, Wolniki, Zagórze, Zagroda.

Wikipedia


paszyński

nazwisko


SJP.pl


paszęcin

Paszęcin (do 1945 niem. "Passentin") – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie świdwińskim, w gminie Rąbino.

Historia wsi zaczyna się w 1862 r., gdy z części majątku Lipie Helmut Friedrich Müller wydzielił część ziem i sprzedał radcy dworu Nicolai. W tej rodzinie Paszęcin pozostawał do końca 1945 r. Po wojnie majątek należał do PGR Rąbino.

Wikipedia


pasówka

1. klucz wyrobiony, dopasowany na podstawie odcisku;
2. niewielki ptak z rzędu wróblowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) środ. przestępcze klucz dopasowany na podstawie odcisku

Wiktionary


pasówki

1. klucz wyrobiony, dopasowany na podstawie odcisku;
2. niewielki ptak z rzędu wróblowatych


SJP.pl

Pasówki (Passerellidae) – rodzina ptaków z podrzędu śpiewających (Oscines) w obrębie rzędu wróblowych (Passeriformes).

Wikipedia


pasławski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Stefan Pasławski (1885-1956) – generał, wojewoda stanisławowski
  • Stanisław Pasławski (?-1944) – ksiądz

Wikipedia


pasłęcki

przymiotnik od: Pasłęk (miasto), Pasłęka (rzeka)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Pasłęka

 (1.2) dotyczący Pasłęki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Inspekcja Handlowa skontrolowała konserwy w dużych sklepach elbląskich i pasłęckich.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pasłęka ż., Pasłęk m., Pasłęczanin m., Pasłęczanka ż.

Wiktionary


pasłęczanin

mieszkaniec Pasłęka


SJP.pl


pasłęczanka

mieszkanka Pasłęka


SJP.pl


pasłęk

miasto w województwie warmińsko-mazurskim


SJP.pl

Pasłęk (dawniej "Holąd Pruski", Preußisch Holland) – miasto w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie elbląskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Pasłęk.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do woj. elbląskiego. W latach 1818–1975 siedziba powiatu pasłęckiego.

Wikipedia


pasłęka

rzeka w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka w północno-wschodniej Polsce;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W systemie administrowania wodami dorzecze Pasłęki zaliczane jest do obszaru dorzecza Wisły.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pasłęk mrz., Pasłęczanin mos., Pasłęczanka ż.

 przym. pasłęcki

Wiktionary


pat

1. pozycja w szachach, w której strona mająca ruch nie może wykonać żadnego posunięcia, a jednocześnie jej król nie jest szachowany;
2. brak postępu, zastój


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) szach. sytuacja remisowa, w której gracz, na którego przypada posunięcie, nie może wykonać ruchu, a jego król nie jest szachowany;

 (1.2) przen. trudna sytuacja, gdy żadna ze stron nie może wykonać ruchu

Wiktionary

W tym artykule użyto notacji algebraicznej w celu opisania szachowych posunięć.

Pat – sytuacja w szachach, w której jeden z graczy nie może wykonać posunięcia zgodnego z zasadami, ale jego król nie jest szachowany (to znaczy nie jest atakowany przez bierkę przeciwnika). Zgodnie z przepisami gry pat kończy partię remisem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Białe nie zauważyły, że po ich posunięciu czarny król znajduje się w pacie, więc partia zakończyła się remisem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pat, AS: pat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patowość ż.

:: zdrobn. pacik mrz.

 przym. patowy

 przysł. patowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) impas

Wiktionary


pataca

[czytaj: pataka] waluta Makau (terytorium zależnego Chin)


SJP.pl

Pataca (kod ISO 4217: MOP) – oficjalna waluta Makau, specjalnej strefy administracyjnej Chińskiej Republiki Ludowej. 1 pataca = 100 avos.

W obiegu znajdują się: monety o nominałach 10, 20 i 50 avos oraz 1, 2, 5 i 10 pataca; banknoty o nominałach 10, 20, 50, 100, 500 i 1000 pataca.

Wikipedia


patafian

potocznie: osoba głupia lub niezaradna; niedołęga, pacan


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub męskozwierzęcy

 (1.1) pot. pogard. głupek, oferma

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) głupek, gamoń, niedołęga, głupol, oferma, niedojda, niedorajda, nieudacznik, popapraniec, ciamajda, cielę, ofiara losu, safanduła, sierota, trąba, trąba jerychońska, pacan, dureń

Wiktionary


patafizyka

imaginacyjna nauka służąca wykpiwaniu naukowego sposobu myślenia i uczonych rozpraw


SJP.pl


patagonia

kraina w Ameryce Południowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. kraina geograficzna w południowej części Ameryki Południowej;

Wiktionary

Patagonia (dawna nazwa Patagonica) – kraina geograficzna w południowej części Ameryki Południowej, położona na terenie Argentyny i Chile. Znajduje się między Oceanami: Atlantyckim a Spokojnym, sięga na północ po rzekę Rio Negro. Obejmuje około 1 043 076 km², z czego 670 000 km² na wschodzie należy do Argentyny, a reszta na zachodzie do Chile. Zamieszkują ją ok. 2 miliony ludzi.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jedną z twierdz odkryto w Patagonii, w Río Negro nad zatoką San Matías. Odkopano tam jej fundamenty, a także półmetrowe, symboliczne drzewo życia […]

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpataˈɡɔ̃ɲja, AS: patagõńi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Patagończyk mos., Patagonka ż., patagonka ż., patagonyk m., patagon m.

 przym. patagoński

Wiktionary


patagonka

gatunek ptaka z rodziny papugowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Patagonii

Wiktionary

Patagonka ("Cyanoliseus patagonus") – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny papugowatych (Psittacidae). Jest jedynym przedstawicielem rodzaju "Cyanoliseus". Zasiedla Argentynę i centralne Chile, poza sezonem lęgowym także Urugwaj. Nie jest zagrożona wyginięciem; dość często spotykana w niewoli.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Patagonia ż.

:: fm. Patagończyk mos.

 przym. patagoński

Wiktionary


patagończyk

mieszkaniec Patagonii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Patagonii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Patagonia ż.

:: fż. Patagonka ż.

 przym. patagoński

Wiktionary


patagoński

przymiotnik od: Patagonia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) od Patagonia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpataˈɡɔ̃j̃sʲci, AS: patagõĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Patagonia ż., Patagończyk mos., Patagonka ż.

Wiktionary


patarafka

niewielka płytka używana jako ozdoba pod lampę, świeczkę lub lichtarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ręk. ozdobna haftowana serwetka służąca jako podkładka pod lampę, lichtarz, wazon lub bibeloty, także jako pokrowiec na podgłówki foteli i kanap, modna w XIX wieku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Karol podniósł się i oglądał włóczkowe, czerwono-żółte patarafki, na jakich stały lichtarze i lampy.

 (1.1) One utrzymywały porządek, one własnymi rękami wyrabiały dla ozdoby przeróżne firanki, serwetki, patarafki i osobliwsze arcydzieła krzyżowe, siatkowe i szydełkowe.

Wiktionary


pataren

uczestnik patarii


SJP.pl


pataria

ruch społeczno-religijny w Lombardii w XI wieku, walczący o odnowę życia Kościoła


SJP.pl


patas

rodzaj ssaków naczelnych z podrodziny koczkodanów


SJP.pl

Patas ("Erythrocebus") – rodzaj ssaków naczelnych z podrodziny koczkodanów (Cercopithecinae) w obrębie rodziny koczkodanowatych (Cercopithecidae).

Wikipedia


patat

bylina z rodziny powojowatych; wilec ziemniaczany, słodki ziemniak, batat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. kulin. nazwa systematyczna|Ipomoea batatas|ref=tak., bylina z rodziny powojowatych o jadalnych bulwach, rosnąca w rejonie międzyzwrotnikowym

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) batat, słodki ziemniak, wilec ziemniaczany

Wiktionary


patataj

okrzyk towarzyszący zabawom z dziećmi, mający naśladować jazdę na koniu


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) dźwięk. wyraz dźwiękonaśladowczy przypominający tętent kopyt galopującego konia

Wiktionary

Pa

Wikipedia


patatajka

1. gwarowo: robota pospieszna i byle jaka; patałajka;
2. potoczne określenie na fragment piosenki w szybkim tempie z rytmicznym uderzeniem, najczęściej kontrastujący z całością; zwykle w potocznym wyrażeniu: na patatajkę - byle jak, aby szybko; na łapu-capu, na patataj


SJP.pl


patatowy

→ patat; batatowy


SJP.pl


patałach

potocznie: człowiek robiący coś źle, niezdarnie; brakorób, fuszer, knociarz, partacz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. lekcew. albo obraź. niezdara, osoba robiąca coś źle

 (1.2) białystok. osoba niezadbana

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nasze patałachy dostaną po dupie i za chwilę będą już w Polsce. Dajcie spokój z takimi mistrzostwami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈtawax, AS: patau̯aχ

Wiktionary

Powiązane:

 czas. patałaszyć ndk., spatałaszyć dk.

Wiktionary


patałaszyć

robić coś źle, nieudolnie, niezgodnie ze wcześniej przyjętymi planami, niedbale


SJP.pl


patańdźali

Patandźali (dewanagari पतञ्जलि, transliteracja Patañjāli, ang. Patanjali) – indyjski filozof z ok. II w. p.n.e., jogin, gramatyk sanskrytu, autor jednego z najważniejszych traktatów na temat jogi, jakim są "Jogasutry" ("Yogasūtra"), a także prawdopodobnie "Mahābhāṣyi", wielkiego komentarza do gramatyki Paniniego "Aṣṭādhyāyī". Hinduska tradycja uważa go za inkarnację Śeszy i przypisuje mu dzieło zapoczątkowania systemu jogi.

Wikipedia


patch

[czytaj: pacz] poprawka do programu przeznaczona do usunięcia pewnych problemów lub zwiększenia wydajności poprzedniej wersji programu; łata, łatka


SJP.pl


patchcord

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) inform. krótki kabel łącznikowy, zwykle do LAN;

Wiktionary


patchować

[czytaj: paczować] w informatyce: uaktualniać program komputerowy, stosując patch (łatkę, poprawkę)


SJP.pl


patchwork

[czytaj: paczłork] kawałki tkanin lub skóry zszyte razem i tworzące jeden materiał


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rzem. technika zszywania kawałków różnych tkanin, dzianiny, skóry itp. tak, aby powstał z nich wzór; także: wyrób wykonany tą techniką;

Wiktionary

Patchwork – metoda szycia, w której zszywa się małe kawałki materiału (o podobnych geometrycznie kształtach, np. patchwork z kawałków trójkątnych) w większą całość, tworząc nowy wzór. Słowem tym określa się także pracę wykonaną tą techniką.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na kanapie leżał kolorowy patchwork.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpat͡ʃwɔrk, AS: paču̯ork

Wiktionary

Powiązane:

 przym. patchworkowy

Wiktionary


patchworkowy

[czytaj: paczłorkowy]
1. przymiotnik od: patchwork;
2. charakterystyczny dla patchworku, związany z patchworkiem


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) wykonany techniką patchworku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ania miała na sobie kolorowy patchworkowy sweterek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patchwork m.

Wiktionary


patecki

nazwisko


SJP.pl


pateczka

zdrobnienie od: patka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: patka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈtɛt͡ʃka, AS: patečka

Wiktionary


patefon

dawniej: typ gramofonu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. wczesny typ gramofonu o napędzie mechanicznym;

Wiktionary

Plik audio został utworzony na podstawie wersji z i nie obejmuje późniejszych edycji.

Patefon – przenośne urządzenie o napędzie mechanicznym do odtwarzania dźwięku z płyt, wynalezione przez braci Emila i Charlesa Pathé, produkowane w latach 1905–1920 przez firmę Pathé Frères.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Odtwarzanie w patefonie odbywało się od środka płyty przy użyciu niewymiennej kulki.

 (1.1) Wcześniej ruchomym obrazkom towarzyszyła muzyka grana na żywo lub z patefonu.

 (1.1) Na patefonie zdarta płyta do obrzydzenia gra mazurki…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈtɛfɔ̃n, AS: patefõn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. patefonowy

 rzecz. patefonik mrz.

Wiktionary


patefonik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od patefon

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patefon m.

Wiktionary


patefonowy

przymiotnik od: patefon; charakterystyczny, typowy dla patefonu, starszego typu gramofonu, przeznaczony na taki gramofon (np. płyta patefonowa), będący jego częścią (np. tuba patefonowa) lub w jakiś inny sposób z nim związany


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) techn. przym. od patefon

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mało kto w Krakowie posiada pudełka po igłach patefonowych

 (1.1) Podczas takiego patefonowego koncertu nieoczekiwanie dowiedziała się, jak wygląda hrabia Michał.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpatɛfɔ̃ˈnɔvɨ, AS: patefõnovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patefon m.

Wiktionary


patek

pasek materiału przyszyty do ubrania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zegarek szwajcarskiej marki Patek Philippe

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adolf Patek – austriacki piłkarz, zm. 1982
  • Antoni Patek – twórca firmy zegarmistrzowskiej (brat przyrodni Franciszka), zm. 1877
  • Artur Patek – polski historyk, ur. 1965
  • Franciszek Patek – podpułkownik Wojska Polskiego (brat przyrodni Antoniego), zm. 1844
  • Stanisław Patek – polski adwokat i dyplomata, zm. 1944
  • Wiesław Ksawery Patek – polski publicysta i historyk, zm. 1994
  • Patek Philippe – firma zegarmistrzowska
  • Pátek – miejscowość w Czechach

Wikipedia


patelenka

niewielka patelnia; patelka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od patelnia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Chcesz smażyć naleśniki na takiej patelence?

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) patelnia

Wiktionary


patelka

niewielka patelnia; patelenka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: patelnia

 (1.2) mała patelnia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rozpuść ćwiartkę masła na patelce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patelnia

Wiktionary


patelnia

1. płaskie naczynie kuchenne z rączką, służące do smażenia potraw;
2. środowiskowo: stuprocentowa okazja do strzelenia bramki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) naczynie kuchenne służące do smażenia potraw;

 (1.2) przen. środ. mot. zębatka koła napędowego motocykla

 (1.3) pot. przen. bardzo gorące, nasłonecznione miejsce, zazwyczaj płaskie

Wiktionary

Patelnia – naczynie kuchenne służące do smażenia, pieczenia lub duszenia potraw. Typowa patelnia jest okrągła i płaska, jej średnica wynosi 12–32 cm. Średnicę patelni mierzy się po wewnętrznej stronie bocznych ścianek, w miejscu gdzie nakładana jest pokrywka.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na patelni skwierczały cebula i boczek.

 (1.3) Około południa parking zamienił się w istną patelnię.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈtɛlʲɲa, AS: patelʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. patelka ż., zdrobn. patelenka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk tygel

Wiktionary


patelnica

patelnica niebieskoplama - gatunek jadowitej płaszczki


SJP.pl


patelniowy

→ patelnia


SJP.pl

Patrz:

patelnia

patelski

nazwisko


SJP.pl


patena

metalowy talerzyk, pozłacany wewnątrz, na którym kładzie się hostię podczas mszy świętej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kośc. okrągła, zwykle pozłacana tacka na hostię lub do nakrywania kielicha podczas liturgii

Wiktionary

Patena (łac. "patere" – miska; gr. diskos) – w Kościołach chrześcijańskich naczynie liturgiczne zazwyczaj w kształcie talerzyka przeznaczone dla konsekrowanej hostii. Powinna być wykonana, przynajmniej w swym wnętrzu, ze szlachetnego, nie korodującego metalu (zwykle złota lub srebra). Zadaniem pateny jest zbieranie i chronienie cząstek Najświętszego Sakramentu przed profanacją.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) w Kościele wschodnim: dyskos

Wiktionary


patencik

zdrobnienie od: patent


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od patent

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patent m.

 czas. opatentować

Wiktionary


patent

1. dokument gwarantujący wynalazcy wyłączne zyski z wynalazku;
2. dokument nadający jakiejś osobie uprawnienia do zajmowania określonego stanowiska na statku;
3. sposób na zysk lub osiągnięcie, zdobycie czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) dokument uznający czyjeś wyłączne prawa do wynalazku;

 (1.2) dokument stwierdzający nabycie uprawnień do działalności związanej z żeglugą;

 (1.3) pot. sposób na poprawienie czegoś

Wiktionary

Patent ( patens, dopełniacz patentis, otwarty, jawny, od patēre, być otwartym, widocznym, dostępnym) – ograniczone w czasie prawa właściciela rozwiązania technicznego do wyłącznego korzystania z wynalazku lub wynalazków będących przedmiotem patentu w celach zawodowych lub zarobkowych na terenie państwa, które decyzją administracyjną patentu udzieliło, pod warunkiem wniesienia opłat za co najmniej pierwszy okres ochrony (tzw. ochrony patentowej) od daty zgłoszenia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Patent udzielany jest przez Urząd Patentowy osobie fizycznej lub prawnej, która złoży wniosek o udzielenie patentu.

 (1.2) Po ukończeniu szkolenia uczestnicy przystąpią do egzaminu na patent żeglarza jachtowego.

 (1.3) On ma na to patent.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpatɛ̃nt, AS: patẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 przym. patentowy

 rzecz. patencik mrz.

 czas. patentować, opatentować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) licencja

Wiktionary


patentki

1. dawniej: dziecięce bawełniane pończochy w prążki;
2. potocznie o okularach bezramkowych, w których zauszniki mocowane są do szkieł za pomocą śrubek


SJP.pl


patentowany

wydawać lub uzyskiwać patent na coś


SJP.pl


patentować

wydawać lub uzyskiwać patent na coś


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. opatentować)

 (1.1) praw. uzyskiwać lub wydawać patent

 (1.2) met. poddawać stal specjalnej obróbce cieplnej w celu zwiększenia właściwości plastycznych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patent mrz., patentowanie n.

 czas. opatentować dk.

 przym. patentowany

Wiktionary


patentowy

przymiotnik od: patent; zajmujący się wydawaniem patentów (np. biuro patentowe), gromadzący patenty lub w jakiś inny sposób z nimi związany


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z patentem, dotyczący patentu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patent mrz.

 czas. opatentować

Wiktionary


patentoznawstwo

nauka o patentach


SJP.pl


pater

zakonnik po święceniach kapłańskich; duchowny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. rel. ojciec, zakonnik mający święcenia kapłańskie;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pater patriae
  • Dis Pater
  • Pater familias
  • Grzegorz Pater (ur. 1974) – polski piłkarz
  • Jerzy Pater (ur. 1952) – polski chodziarz sportowy
  • Józef Pater (ur. 1944) – polski duchowny katolicki, historyk Kościoła
  • Józef Pater (polityk) (1897–1942) – polski polityk i malarz
  • Jean-Baptiste Pater (1695–1736) – francuski malarz rokokowy
  • Krzysztof Pater (ur. 1961) – polski polityk
  • Paweł Pater (1656–1724) – polski matematyk, astronom i drukarz

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Powiadomcie patrów o przyjeździe prowincjała.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpatɛr, AS: pater

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ojciec

Wiktionary


patera

duży, ozdobny talerz, na którym podaje się ciasta, owoce itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) naczynie stołowe służące do podawania ciast i tortów bądź owoców;

 (1.2) hist. staroż. naczynie obrzędowe służące w starożytności do składania ofiar;

 (1.3) reg. pozn. małe, zaniedbane gospodarstwo

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • patera – naczynie obrzędowe używane przez starożytnych Greków i Rzymian podczas libacji
  • patera – naczynie stołowe mające formę talerza umieszczonego na nóżce lub podstawce, służące do podawania ciast bądź owoców

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. paterka ż.

 (1.2)

 rzecz. reg. pozn. paterak m.

Wiktionary


paterak

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) reg. pozn. partacz, niedbały gospodarz

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patera ż.

Wiktionary


paterek

zdrobnienie od: patera


SJP.pl

Paterek – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie nakielskim, w gminie Nakło nad Notecią.

W latach 1954–1961 wieś należała i była siedzibą gromady Paterek, po jej likwidacji w gromadzie Nakło nad Notecią. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego. Paterek liczy 2680 mieszkańców (stan na 31 grudnia 2012).

Wikipedia


paterka

zdrobnienie od: patera


SJP.pl


paternalistyczny

przymiotnik od: paternalizm; oparty na zasadach paternalizmu, władzy ojca w rodzinie lub sposobu zarządzania przedsiębiorstwem, polegającego na całkowitym lub częściowym uzależnieniu pracowników od pracodawcy (np. hierarchia paternalistyczna)


SJP.pl


paternalizm

1. sposób zarządzania przedsiębiorstwem, polegający na całkowitym lub częściowym uzależnieniu pracowników od pracodawcy;
2. czerpanie wzorców, przestrzeganie zasad obowiązujących w rodzinie z przykazań ojca


SJP.pl

Paternalizm (z pater ‘ojciec’ i gr. "ismos" ‘wiedza’) – traktowanie innej osoby podobnie, jak ojciec traktuje dziecko, ingerencja w działanie lub ograniczenie wolności innej osoby lub grupy, motywowane ich dobrem lub koniecznością ochrony. Jednostki, które otacza się paternalistyczną opieką, uznawane są za niezdolne do samodzielnego kierowania swoim postępowaniem i w konsekwencji wymagające pomocy i kontroli.

Wikipedia


paternoster

rodzaj dawnej windy bez drzwi, znajdującej się w stałym, powolnym ruchu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pater noster – modlitwa („Ojcze nasz”)
  • Paternoster – pot. upomnienie, reprymenda
  • Paternoster – sznur modlitewny
  • Paternoster – dramat
  • Paternoster – rodzaj windy
  • Paternoster – rodzaj pompy
  • Paternoster – regał
  • Paternoster – czasopismo
  • Paternoster (typ pieca, torby itp.)

Wikipedia


paterologia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) teol. dział teologii dogmatycznej, nauka o Bogu Ojcu;

Wiktionary

Paterologia, także patrylogia – dział teologii dogmatycznej, nauka o pierwszej Osobie Trójcy Świętej – Bogu Ojcu. Rozwój paterologii w Kościele rzymskokatolickim nastąpił po Soborze Watykańskim II.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rozwój paterologii w Kościele rzymskokatolickim nastąpił po Soborze Watykańskim II.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) patrylogia

Wiktionary


paterson

nazwisko


SJP.pl

Paterson – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie New Jersey (siedziba hrabstwa Passaic), nad rzeką Passaic, w regionie metropolitalnym Nowego Jorku. Według spisu ludności z 2010 roku Paterson zamieszkiwało 145 tys. mieszkańców.

W filmie Jima Jarmuscha „Paterson” akcja dzieje się w tymże mieście.

Wikipedia


pateryk

cykl legend, opowiadań w literaturze staroruskiej, których tematem przewodnim jest życie pustelników i ascetów


SJP.pl

Pa

Wikipedia


patetico

[czytaj: paTEtiko] muzyczne określenie wykonawcze nakazujące wykonanie utworu wzniośle, patetycznie


SJP.pl


patetyczniej

stopień wyższy od przysłówka: patetycznie


SJP.pl


patetyczniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: patetyczny


SJP.pl


patetyczność

wzniosłość, uroczystość, poważność; patetyka, patetyzm


SJP.pl


patetyczny

charakteryzujący się podniosłością; uroczysty, pełen patosu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) poważny, doniosły, uroczysty

 (1.2) pejor. przesadnie nadęty, żałosny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jakby wyolbrzymioną gębę gombrowiczowską pisarz przyprawił patetycznym wizjom historyków, Gibbona czy Ferrero, o wielkości i upadku świata starożytnego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpatɛˈtɨt͡ʃnɨ, AS: patetyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patetyczność ż.

 przysł. patetycznie

Wiktionary


patetyka

wzniosłość, uroczystość, poważność; patetyczność, patetyzm


SJP.pl


patetyzm

wzniosłość, uroczystość, poważność; patetyka, patetyczność


SJP.pl


patetyzować

czynić z czegoś sytuację patetyczną, uroczystą, pełną patosu, dodawać czemuś podniosłości


SJP.pl


pathfinder

[czytaj: paffajnder] model samochodu marki Nissan


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pathfinder – wyspecjalizowany żołnierz.
  • Pathfinder – amerykański lądownik badający Marsa.
  • Pathfinder – symulator amerykańskiego promu kosmicznego.
  • Pathfinder Roleplaying Game – gra fabularna oparta na Dungeons&Dragons.
    • Pathfinder: Kingmaker – komputerowa gra fabularna oparta na Pathfinder Roleplaying Game
  • Pathfinder – polski zespół powermetalowy.
  • Tropiciel (ang. Pathfinder) – film z 2007
  • Tropiciel – film z 1987

Wikipedia


pati

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. Patrycja

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pati – miasto w Indonezji
  • Pati Yang – polska piosenkarka
  • Pati Behrs – rosyjska aktorka
  • Pati – polski serial telewizyjny z 2023, spin-off serialu Skazana.
  • potocznie Patrycja
  • Patio
  • Patison

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pati, chodź z nami na plażaażę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpatʲi, AS: patʹi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Patrycja ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Patka

Wiktionary


patierik

staroruska księga żywotów świętych ojców


SJP.pl


patijala

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Indiach

Wiktionary


patinsonowanie

oddzielanie srebra od ołowiu, wykonywane podczas zabiegów hutniczych


SJP.pl


patinsonować

czasownik

 (1.1) daw. oddzielać srebro od ołowiu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patinsonowanie n.

Wiktionary


patio

ozdobny, wewnętrzny dziedziniec domu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) archit. niewielki dziedziniec wewnątrz domu, z wejściami do pomieszczeń, często z krużgankami, zwykle w architekturze hiszpańskiej i portugalskiej;

Wiktionary

Patio (hiszp.) – wewnętrzny dziedziniec lub mały ogródek.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dzisiaj śniadanie zjedliśmy na patiu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpatʲjɔ, AS: patʹi ̯o

Wiktionary


patiseria

lokal gastronomiczny i jednocześnie sklep, w którym wyrabia i sprzedaje się wyroby cukiernicze oraz pieczywo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hand. cukiernia, sklep cukierniczy połączony z wytwórnią wyrobów cukierniczych

Wiktionary


patison

roślina warzywna rodząca białawe lub jasnozielone owoce w kształcie kulistego, najczęściej spłaszczonego dysku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. roślina warzywna o dużych liściach i obłych owocach;

 (1.2) kulin. jarzyna z owocu patisona (1.1)

Wiktionary

Patison ("Cucurbita pepo" var. "patisoniana") – odmiana dyni zwyczajnej należąca do rodziny dyniowatych. Roślina jednoroczna, pochodzi z Ameryki Północnej, do Europy sprowadzona została przez Hiszpanów.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈtʲisɔ̃n, AS: patʹisõn

Wiktionary


patisonowy

→ patison


SJP.pl

Patrz:

patison

patka

pasek materiału przyszyty do ubrania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pasek materiału przyszyty lub przypięty do ubrania, służący do ściągnięcia luźnej jego części lub stanowiący ozdobę

Wiktionary

Patka (inaczej „łapka”) – kolorowa oznaka rozpoznawcza umieszczona na kołnierzu polskiego munduru wojskowego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kupiła płaszczyk z patką w talii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpatka, AS: patka

Wiktionary


patkowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Patkowski – polski fizyk, profesor nauk fizycznych
  • Aleksander Patkowski (1890–1942) – polski społecznik, podróżnik i pedagog
  • Józef Patkowski (1887–1942) – polski fizyk, profesor zwyczajny
  • Józef Patkowski (1929–2005) – polski muzykolog, twórca muzyki filmowej
  • Piotr Patkowski (1991 –) – polski polityk, wiceminister
  • Stanisław Patkowski (1927–2019) – polski pułkownik, dowódca Centralnego Ośrodka Analizy Skażeń
  • Zygmunt Patkowski (1907–1977) – polski baletmistrz i choreograf

Wikipedia


patków

potocznie: zegarek marki Patek Philippe


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Patków – wieś w woj. mazowieckim, w pow. łosickim, w gminie Łosice
  • Patków (SIMC 0631083) – osada leśna w woj. mazowieckim, w pow. radomskim, w gminie Pionki
  • Patków (SIMC 0631090) – osada leśna w woj. mazowieckim, w pow. radomskim, w gminie Pionki
  • Patków – wieś w woj. mazowieckim, w pow. zwoleńskim, w gminie Policzna
  • Patków – przystanek kolejowy

Wikipedia


patmos

Patmos (gr. Πάτμος) − mała grecka wyspa na Morzu Egejskim.

Wikipedia


patna

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w północno-wschodnich Indiach, położone na Nizinie Hindustańskiej, nad Gangesem; stolica stanu Bihar

Wiktionary

Patna, hindi पटना, trl. "Paṭnā", trb. "Patna"; ang. "Patna"; nazwa historyczna: "Pataliputra" – miasto w północno-wschodnich Indiach, na Nizinie Hindustańskiej, nad Gangesem, przy ujściu rzeki Gandak, stolica stanu Bihar. Ponad 2 mln mieszkańców. Na przełomie er jedno z największych miast świata. Ważny ośrodek handlu, nauki i rzemiosła.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. patnieński

Wiktionary


patnieński

przymiotnik od: Patna (miasto w Indiach)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Patną, dotyczący Patny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Patna ż.

Wiktionary


pato

potocznie: patologia, patologiczny


SJP.pl

Pato – gaun wikas samiti we wschodniej części Nepalu w strefie Sagarmatha w dystrykcie Saptari. Według nepalskiego spisu powszechnego z 2001 roku liczył on 755 gospodarstw domowych i 4378 mieszkańców (2110 kobiet i 2268 mężczyzn).

Wikipedia


pato-

temat słowotwórczy

 (1.1) pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na ich związek z patologią, sytuacją odbiegającą od normy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) patocelebryta • patodeweloperka • patostreamer

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patus mzw.

Wiktionary


patocelebryta

osoba, która zyskała sławę i wzbudziła zainteresowanie mediów zachowaniem łamiącym normy społeczne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pogard. osoba, która zyskała sławę i wzbudziła zainteresowanie mediów zachowaniem łamiącym normy społeczne

Wiktionary

Patocelebryta – ósmy album studyjny polskiego rapera Kizo. Wydawnictwo ukazało się 15 września 2023 roku nakładem wytwórni muzycznej Spacerange w dystrybucji Universal Music Polska.

Album zadebiutował na 1. miejscu polskiej listy sprzedaży – OLiS. Płyta uzyskała certyfikat poczwórnej platynowej płyty, za sprzedaż ponad 120 tysięcy kopii.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Naczelny polski patocelebryta za pośrednictwem Instagrama zasugerował, że miłośnik motoryzacji namawiał go na walkę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. patocelebrytka ż.

 przym. patocelebrycki

Wiktionary


patocelebrytka

→ patocelebryta


SJP.pl

Patrz:

patocelebryta

patodeweloper

deweloper, w którego działaniach występują nieprawidłowości


SJP.pl


patodeweloperka

nieprawidłowe zjawiska występujące w branży deweloperskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) projektowanie budynków mieszkalnych i osiedli z założeniem maksymalizacji zysku kosztem jakości, naginając obowiązujące przepisy budowlane lub wykorzystując sytuacje, w których prawo dotyczące planowanieanowania przestrzennego nie jest wystarczająco dobrze uregulowane

Wiktionary

Patodeweloperka – ogół działań deweloperów budowlanych, który ze względu na działania względem klientów oraz sposób projektowania obiektów pozostaje w sprzeczności ze zwyczajami uznawanymi za dobre.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) O patodeweloperce mówi się od niedawna, ale budowlane absurdy istniały od zawsze. Nie brakowało ich także w PRL-u, o czym dobrze wiedzą osoby mieszkające m.in. w blokach z wielkiej płyty.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patodeweloper m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wolna amerykanka

Wiktionary


patodeweloperski

→ patodeweloper


SJP.pl

Patrz:

patodeweloper

patofizjolog

specjalista z dziedziny patologii i fizjologii, zajmujący się badaniem zaburzeń czynności organizmu zmienionego wskutek choroby


SJP.pl


patofizjologia

dziedzina patologii i fizjologii zajmująca się badaniem zaburzeń czynności organizmu zmienionego wskutek choroby; fizjologia patologiczna; fizjopatologia


SJP.pl


patofizjologiczny

przymiotnik od: patofizjologia; związany w jakiś sposób z patofizjologią, dziedziną patologii i fizjologii zajmującą się badaniem zaburzeń czynności organizmu zmienionego wskutek choroby (np. badania patofizjologiczne); fizjopatologiczny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) med. związany z patofizjologią, dotyczący patofizjologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patofizjologia ż., patofizjolog mos.

Wiktionary


patogen

czynnik chorobotwórczy lub ogół takich czynników, których powiązanie ze sobą wywołało chorobę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. czynnik chorobotwórczy; czynnik (np. drobnoustrój) zdolny wywołać dane schorzenie

Wiktionary

Patogen, czynnik chorobotwórczy – ciało obce, twór biologiczny lub mikroorganizm wywołujący chorobę u danego organizmu. Wyróżnia się następujące typy patogenów:

Potwierdzenia, czy dany czynnik jest patogenem dla określonego taksonu, dokonuje się usiłując spełnić postulaty Evansa.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. patogeneza ż., patogenia ż., patogeniczność ż., patogenność ż.

 przym. patogenetyczny, patogeniczny, patogenny

Wiktionary


patogenetyczny

1. przymiotnik od: patogeneza; związany z patogenezą, działem medycyny badającym powstawanie i szerzenie się chorób, odnoszący się do patogenezy (np. analiza patogenetyczna); patogeniczny;
2. wywołujący chorobę; patogeniczny, patogenny


SJP.pl


patogeneza

dział medycyny badający powstawanie i szerzenie się chorób oraz zajmujący się określeniem patogenów i częściowym ich zwalczaniem; patogenia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. nauka, która bada powstawanie i rozprzestrzenianie się chorób

Wiktionary

Patogeneza (gr. "páthos" – choroba, cierpienie, "génesis" – pochodzenie), wywód chorobowy – nauka będąca dziedziną medycyny, zajmująca się badaniem mechanizmu powstawania i rozwoju choroby. W odróżnieniu od etiologii nie zajmuje się określeniem czynnika, który wywołuje chorobę, ale mechanizmów, za pomocą których ten czynnik ją wywołuje.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. patogen mrz., patogenność ż., patogenia ż.

Wiktionary


patogenia

dział medycyny badający powstawanie i szerzenie się chorób oraz zajmujący się określeniem patogenów i częściowym ich zwalczaniem; patogeneza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauk. zob. patogeneza.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patogeniczność ż., patogen m., patogeneza ż., patogenność ż.

 przym. patogenetyczny, patogeniczny, patogenny

Wiktionary


patogeniczność

zdolność chorób do szerzenia się, posiadanie warunków mogących doprowadzić do rozwinięcia się choroby


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. wet. zdolność do wywoływania procesu chorobowego w danym organizmie

Wiktionary

Powiązane:

 przym. patogeniczny, patogenny

 rzecz. patogenność ż., patogen mrz., patogenia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chorobotwórczość

Wiktionary


patogeniczny

1. przymiotnik od: patogenia; związany z patogenią, działem medycyny badającym powstawanie i szerzenie się chorób, odnoszący się do patogenii (np. analiza patogeniczna); patogenetyczny;
2. wywołujący chorobę; patogenetyczny, patogenny


SJP.pl


patogenność

→ patogenny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co jest patogenne, zdolność czynnika chorobotwórczego do wywoływania choroby po zakażeniu

Wiktionary

Patrz:

patogenny

Przykłady

 (1.1) Przy coraz dalszych pasażach wirus traci patogenność i obniża własności uodporniające.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patogeniczność ż., patogen m., patogeneza ż., patogenia ż.

 przym. patogenetyczny, patogeniczny, patogenny

Wiktionary


patogenny

wywołujący chorobę; patogenetyczny, patogeniczny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) med. wywołujący chorobę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Analiza mikrobiologiczna wykryła obecność organizmów patogennych we krwi.

 (1.1) Antybiotykoterapia może wydłużyć nosicielstwo salmonellozy oraz powodować wzrost ryzyka poważnych, zagrażających życiu chorego powikłań wywołanych działaniem toksyny Shiga patogennych szczepów E. coli.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patogenia ż., patogen mrz., patogeniczność ż., patogenność ż.

 przym. patogeniczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chorobotwórczy, war. patogenetyczny, patogeniczny

Wiktionary


patognomoniczny

charakterystyczny, typowy dla danej choroby


SJP.pl


patoinfluencer

[czytaj: patoinfluenser] osoba, która zdobyła popularność, zamieszczając w Internecie patologiczne społecznie treści


SJP.pl


patoinfluencerka

→ patoinfluencer [czytaj: patoinfluenserka]


SJP.pl


patointeligencja

grupa ludzi uczęszczających do prestiżowych szkół i zachowujących się patologicznie


SJP.pl

Patointeligencja – singiel polskiego rapera Maty. Wydawnictwo, w formie digital download, ukazało się 11 grudnia 2019 roku na kanale SBM Label. Tekst utworu został napisany przez Michała Matczaka.

Wikipedia


patois

[czytaj: paTŁA] dialekt jamajski, oparty m.in. na języku angielskim, francuskim, hiszpańskim


SJP.pl


patoka

płynny miód pszczeli


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) płynny miód otrzymany zaraz po wyciśnięciu go z plasterastrów

 (1.2) produkt uboczny przy fabrykacji cukru

 (1.3) przen. coś najsłodszego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • patoka – płynny miód pszczeli, oczyszczony z wosku, ściekający ze zmiażdżonych plastrów lub z nich odwirowany
  • Patoka – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. bolesławieckim, w gminie Gromadka
  • Patoka – część wsi Zabłocie w woj. łódzkim, w pow. łaskim, w gminie Widawa
  • Patoka – kolonia w woj. śląskim, w pow. lublinieckim, w gminie Ciasna
  • Patoka – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie Marion
  • Patoka – miejscowość w stanie Indiana, w hrabstwie Gibson
  • Patoka – nieoficjalna osada leśna wsi Borcz w województwie pomorskim, w powiecie kartuskim, w gminie Somonino
  • Patoka (ang. Patoka Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Marion
  • Patoka (ang. Patoka Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Crawford
  • Patoka (ang. Patoka Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Dubois
  • Patoka (ang. Patoka Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Gibson
  • Patoka (ang. Patoka Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Pike

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈtɔka, AS: patoka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) melasa

Wiktionary


patokatol

pogardliwie: osoba deklarująca się jako katolik, ostatencyjnie religijna, zwykle nietolerancyjna i pozbawiona empatii; patokatolik


SJP.pl


patokatolik

pogardliwie: osoba deklarująca się jako katolik, ostatencyjnie religijna, zwykle nietolerancyjna i pozbawiona empatii; patokatol


SJP.pl


patokawalerka

skrajnie małe, niefunkcjonalne mieszkanie o niskim standardzie


SJP.pl


patokierowca

pogardliwie: kierowca stanowiący zagrożenie dla innych


SJP.pl


patol

1. pogardliwie: osoba charakteryzująca się dewiacjami społecznymi; patus, patusiarz;
2. potocznie:
a) tysiąc złotych (lub innych jednostek monetarnych); tysiak, kafel, patyk;
b) duży patyk;
c) mocny napój alkoholowy marnej jakości


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. osoba o cechach patologicznych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) pot. tysiąc złotych

 (2.2) patyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patus mzw., patologia ż., patolka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) patus

Wiktionary


patola

1. pogardliwie: osoba charakteryzująca się dewiacjami społecznymi; patus, patusiarz;
2. potocznie:
a) tysiąc złotych (lub innych jednostek monetarnych); tysiak, kafel, patyk;
b) duży patyk;
c) mocny napój alkoholowy marnej jakości


SJP.pl


patolka

1. pogardliwie: kobieta charakteryzująca się dewiacjami społecznymi, przejawiająca zachowania patologiczne; patuska, patusiara;
2. potocznie: patologia; patola


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. pejor. kobieta posądzana o społeczne cechy patologiczne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patol mos./mrz.

Wiktionary


patolog

1. naukowiec specjalizujący się w nauce o chorobach;
2. lekarz badający osoby zmarłe i określający przyczynę ich śmierci


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) med. lekarz specjalista w zakresie patologii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ta modna w mediach społecznościowych teoria jest absolutnie sprzeczna z tym, czego patolodzy nauczają od dziesięcioleci.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patologia ż., patologiczność ż.

 przym. patologiczny

 przysł. patologicznie

Wiktionary


patologia

1. nauka badająca ogół zagadnień dotyczących przyczyn, mechanizmów i skutków chorób
2. dewiacja, odchylenie od reguł


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. med. nauka badająca przyczyny, mechanizmy i skutki chorób

 (1.2) biol. med. zaburzenia w funkcjonowaniu żywego organizmu

 (1.3) socjol. nieprawidłowe zjawiska społeczne, prowadzące do złego funkcjonowania społeczeństwa

 (1.4) pot. pogard. zdemoralizowana osoba lub grupa społeczna, margines społeczny

 (1.5) pot. pogard. dom lub obszar, będący miejscem życia lub przebywania marginesu społecznego

 (1.6) pot. pejor. efekt końcowy pracy, procesu lub działania, odbiegający od przyjętych lub oczekiwanych norm

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Patologia jest przedmiotem, wykładanym na naszym uniwersytecie.

 (1.2) Już po kilku sekundach od dotarcia toksyny do układu nerwowego, mogą wystąpić nieodwracalne w skutkach patologie.

 (1.3) Kominówka, która miała okiełznać rozbuchane pensje szefów państwowych spółek, od samego początku stała się źródłem patologii.

 (1.3) Gdy choć jeden z rodziców jest uzależniony od substancji odurzających, w rodzinie mogą zaistnieć zjawiska charakterystyczne dla patologii społecznej.

 (1.4) Dzień był nad wyraz wspaniały, jednak wieczorem sklep odwiedziła miejscowa patologia.

 (1.5) Ta dzielnica to największa patologia w skali województwa.

 (1.6) System rozprowadzenia okablowania w tym mieszkaniu to jest jakaś patologia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpatɔˈlɔɟja, AS: patoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patolog mos., patologizacja ż., patologiczność ż.

 przym. patologiczny

 przysł. patologicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) stan chorobowy, stan patologiczny

 (1.3) deprawacja

 (1.4) element, hołota, chuliganeria, bandyterka

 (1.5) slums, enklawa biedy, rudera

Wiktionary


patologicznie

przysłówek

 (1.1) odbiegając od normy w sensie negatywnym

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patolog mos., patologia ż., patologiczność ż.

 przym. patologiczny

Wiktionary


patologiczność

1. obecność stanu chorobowego w organizmie;
2. występowanie nieprawidłowych zjawisk w życiu społecznym lub w podobnych strukturach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co patologiczne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patolog mos., patologia ż.

 przym. patologiczny

 przysł. patologicznie

Wiktionary


patologiczny

1. mający związek z patologią, dotknięty patologią, odbiegający od normy; chorobowy, chorobliwy;
2. taki, u którego występuje szereg nieprawidłowych zjawisk (np. rodzina patologiczna)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) med. odbiegający od stanu fizjologicznego lub zmieniony pod wpływem choroby

 (1.2) socjol. odbiegający od społecznie przyjętej normy

 (1.3) przen. o uczuciach i reakcjach: cechujący się przesadą, skrajnością

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Lęk staje się patologiczny, gdy stale dominuje w zachowaniu.

 (1.2) Patologiczne lenistwo może być uwarunkowane genetycznie lub spowodowane niedoborem witamin.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpatɔlɔˈɟit͡ʃnɨ, AS: patoloǵičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patologia ż., patolog m., patologiczność ż., patologizacja ż.

 przysł. patologicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chorobowy

 (1.3) chorobliwy, przesadny, nienormalny

Wiktionary


patologie

forma rzeczownika.

 (1.1) M., W. plural|patologia.

Wiktionary

Patologie (ros. Патологии) – powieść Zachara Prilepina wydana w 2005 roku.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpatɔˈlɔɟjɛ, AS: patoloǵi ̯e

Wiktionary


patologizacja

nabieranie cech patologicznych, niewłaściwych, niezgodnych z przyjętymi normami lub zasadami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pogarszanie się jakości

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stopniowej patologizacji życia społecznego sprzyjała korupcja.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patus mzw., patologia ż.

 przym. patologiczny

Wiktionary


patologizować

czynić patologicznym


SJP.pl


patolożka

→ patolog


SJP.pl

Patrz:

patolog

patolski

→ patol (dewiant)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z patolstwem, dotyczący patolstwa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patolstwo n.

Wiktionary


patomechanizm

proces powstawania zaburzenia lub choroby


SJP.pl


patomorfolog

lekarz medycyny lub lekarz weterynarz wyspecjalizowany w zakresie patomorfologii; lekarz zajmujący się badaniem zmian w budowie tkanek i narządów wywołanych chorobą; potocznie: anatomopatolog


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) med. lekarz specjalizujący się w patomorfologii, tj. dziale badającym zmiany chorobowe narządów i tkanek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Doktor Christian Georg Schmorl, niemiecki patomorfolog, zidentyfikował obecność komórek płodowych w tkance płucnej matek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patomorfologia ż.

:: fż. patomorfolożka ż.

 przym. patomorfologiczny

Wiktionary


patomorfologia

dział anatomii zajmujący się badaniem zmian w budowie tkanek i narządów wywołanych chorobą; anatomia patologiczna, anatomopatologia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. dział medycyny badający zmiany chorobowe narządów i tkanek

Wiktionary

Patomorfologia, dawniej: anatomia patologiczna – dział medycyny zajmujący się rozpoznawaniem, klasyfikacją oraz czynnikami prognostycznymi chorób na podstawie zmian morfologicznych w tkankach i narządach. Jako dyscyplina teoretyczna wywodzi się z anatomii patologicznej, zajmującej się badaniem odstępstw od prawidłowej budowy ciała.

Wikipedia


patomorfologiczny

przymiotnik od: patomorfologia; charakterystyczny dla patomorfologii, działu anatomii zajmującego się badaniem zmian w budowie tkanek i narządów wywołanych chorobą (np. badania patomorfologiczne), związany z tym działem; anatomopatologiczny


SJP.pl


patomorfolożka

→ patomorfolog


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. lekarka specjalizujący się w patomorfologii, tj. dziale badającym zmiany chorobowe narządów i tkanek

Wiktionary

Patrz:

patomorfolog

patomski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Małym albo Wielkim Patomem (rzekami na Syberii w Rosji)

Wiktionary


patoparkowanie

nieodpowiedzialne lub nielegalne parkowanie


SJP.pl

Pa

Wikipedia


patoprawica

pejoratywnie: prawica cechująca się patologicznymi, szkodliwymi i ekstremistycznymi zachowaniami


SJP.pl


patora

nazwisko


SJP.pl


patos

1. nastrój powagi, którym są nacechowane sprawy mające wielkie, historyczne znaczenie; podniosłość, wzniosłość;
2. wzniosły ton, styl, sposób mówienia lub pisania, pełen powagi, potęgujący intensywność stanów emocjonalnych;
3. przemawianie ze sztucznością i przesadą, używanie górnolotnych, pełnych przesady wyrażeń


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • patos – kategoria estetyczna
  • Patos – miasto w Albanii
  • Patos – miasto i gmina w Brazylii, w stanie Paraíba
  • Patos de Minas – miasto i gmina w Brazylii, w stanie Minas Gerais
  • Patos do Piauí – miasto i gmina w Brazylii, w stanie Piauí
  • Lagoa dos Patos – laguna w Brazylii

Wikipedia


patostream

[czytaj: patostrim] streaming patologicznych treści (np. przemoc, dewiacje); patostreaming


SJP.pl

Patostream, także patostreaming ("pato" od „patologia”, "stream" z ang. „strumień”) – transmisje na żywo udostępniane za pośrednictwem internetowych platform wideo, takich jak YouTube, Twitch czy Kick, podczas których prezentowane są zachowania uznawane za dewiacje społeczne, w tym libacje alkoholowe, przemoc domowa lub używanie wulgaryzmów. Kolejne czynności często są podejmowane w zamian za drobne wpłaty pieniężne dokonywane przez widzów.

Wikipedia


patostreamer

[czytaj: patostrimer] internauta streamujący patologiczne treści (np. przemoc, dewiacje)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba. która udostępnia w Internecie relacje wideo z patologiczną treścią, np. z przemocą, obscenami, wulgaryzmami

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) patostreaming m.

Wiktionary


patostreamerka

→ patostreamer [czytaj: patostrimerka]


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta. która udostępnia w Internecie relacje wideo z patologiczną treścią, np. z przemocą, obscenami, wulgaryzmami

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patostreaming mrz.

 przym. patostreamingowy

Wiktionary


patostreaming

[czytaj: patostriming] streaming patologicznych treści (np. przemoc, dewiacje); patostream


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) socjol. zjawisko publikowania transmisji i relacji wideo za pośrednictwem Internetu, podczas których prezentowane są zachowania uznawane za dewiacje społeczne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patostream m., patostreamer m., patostreamerka ż.

 przym. patostreamingowy, patostreamowy

Wiktionary


patostreamingowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z patostreamingiem, dotyczący patostreamingu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patostreaming m.; patostream m., patostreamer m., patostreamerka ż.

 przym. patostreamowy

Wiktionary


patotreść

materiał internetowy promujący zjawiska patologiczne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) treść stworzona przez patostreamera

Wiktionary


patowy

bez wyjścia, np. sytuacja patowa - sytuacja bez wyjścia


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z patem, dotyczący patu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pat m.

Wiktionary


patowładza

lekceważąco: patologiczna władza państwowa


SJP.pl


patoła

nazwisko


SJP.pl


patria

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. książk. ojczyzna, kraj rodzinny

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Patria – sanatorium w Krynicy-Zdroju, wybudowane przez Jana Kiepurę
  • Patria – fińskie przedsiębiorstwo branży zbrojeniowej i lotniczej
  • Patria – cykl kompozycji Raymonda Murraya Schafera
  • Pátria – hymn państwowy Demokratycznej Republiki Timoru Wschodniego
  • Patria – hiszpańska powieść autorstwa Fernando Aramburu
  • Patria – polska korporacja akademicka założona w Warszawie 2 maja 1921
  • „Patria” – nazwa okrętów:
    • „Patria” – argentyńska kanonierka torpedowa z 1894 roku
    • „Patria” – kubańska kanonierka z 1911 roku
  • Patria – szczyt Beskidu Andrychowskiego w Beskidzie Małym
  • Patria (Jedlicznik) – szczyt w Beskidzie Małym
  • Patria – szczyt w paśmie Branisko we wschodniej Słowacji

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpatrʲja, AS: patrʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. apatryda mos., kompatriota mos., patriotyzm m., patriota m., patriotka ż., patriotyczność ż., Patria ż., Patryja ż., patriarcha mos.

 przym. patriotyczny

 przysł. patriotycznie

Wiktionary


patriak

nazwisko


SJP.pl


patriarcha

1. najwyższy dostojnik duchowny w Kościołach prawosławnych;
2. godność tytularna niektórych biskupów w Kościele katolickim;
3. we wczesnym chrześcijaństwie: biskup jednego z ważniejszych ośrodków chrześcijaństwa - Rzymu, Aleksandrii, Konstantynopola, Antiochii i Jerozolimy;
4. mężczyzna stojący na czele rodu; protoplasta rodu;
5. w Biblii: jeden z pierwszych ludzi i przodków Izraela;
6. najstarszy przedstawiciel jakiegoś środowiska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. etn. mężczyzna stojący na czele rodu w społecznościach rodowych

 (1.2) przen. sędziwy, czcigodny starzec

 (1.3) bibl. tytuł legendarnych praojców ludzkości i Izraela

 (1.4) rel. godność najwyższego duchownego dostojnika w Kościołach wschodnich

 (1.5) rel. tytuł biskupów najważniejszych miast we wczesnym chrześcijaństwie

 (1.6) rel. godność tytularna niektórych biskupów w Kościele katolickim

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.6) Łaciński patriarcha Jerozolimy trzykrotnie gościł w Polsce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈtrʲjarxa, AS: patrʹi ̯arχa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patriarchat m., patriarchalizm m., patriarchalność ż.

:: fż. patriarchini ż.

 przym. patriarszy, patriarchalny, patriarchiczny

 przysł. patriarchalnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) głowa rodu, głowa rodziny

 (1.3) protoplasta, praojciec

Wiktionary


patriarchalizm

sposób życia oparty na poszanowaniu starszeństwa i tradycji rodziny, która najczęściej w takich wypadkach znajduje się pod opieką protoplasty rodu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) socjol. dominacja mężczyzny w stosunkach rodzinnych i społecznych

Wiktionary

Patriarchalizm – pojęcie socjologiczne oznaczające dominację w stosunkach rodzinnych i społecznych mężczyzny, będącego głową rodziny.

Najważniejszymi założeniami patriarchalizmu społecznego są:

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. patriarchat mrz., patriarcha mos., patriarchalność ż.

 przym. patriarchalny

Wiktionary


patriarchalność

1. powołanie się na zasady patriarchalizmu, poszanowania starszeństwa i tradycji w rodzinie;
2. ważna rola ojca w rodzinie;
3. sędziwość, powaga


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest patriarchalne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patriarcha mos., patriarchat mrz., patriarchalizm m.

 przym. patriarchalny

 przysł. patriarchalnie

Wiktionary


patriarchalny

1. odnoszący się do patriarchy, oparty na władzy najstarszego w rodzie, najczęściej ojca (np. ustrój patriarchalny);
2. sędziwy, cechujący się powagą (np. zachowanie patriarchalne)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z patriarchatem, dotyczący patriarchatu

 (1.2) związany z patriarchą, dotyczący patriarchy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Konrad Adenauer przyszedł na świat 5 stycznia 1876 roku w Kolonii, w tradycyjnej, patriarchalnej, wielodzietnej rodzinie urzędnika średniego szczebla.

 (1.1) W przekazach medialnych (szczególnie w reklamach) występuje najczęściej ideologia patriarchalna, sprowadzająca rolę kobiet do funkcji podrzędnych zawodowo i społecznie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpatrʲjarˈxalnɨ, AS: patrʹi ̯arχalny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. apatryda mos., patriarcha m., patriarchat m., patriarchalizm m., patriarchalność ż.

 przym. patriarszy, patriarchalistyczny

Wiktionary


patriarchat

1. godność, urząd i ogół kompetencji, obowiązków należących do najwyższego dostojnika kościelnego w Kościołach wschodnich;
2. kościelna jednostka administracyjna kierowana przez patriarchę;
3. struktura rodzinna, nad którą opiekę sprawuje ojciec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) godność i władza patriarchy

 (1.2) dominująca rola mężczyzny, zwłaszcza ojca, w rodzinie

 (1.3) ostatni okres w ustroju wspólnoty pierwotnej następujący po matriarchacie, w którym dominujące stanowisko zajmuje mężczyzna stojący na czele rodu

 (1.4) hist. bibl. czasy patriarchów biblijnych

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • patriarchat jako zwierzchność kościelna metropolitów
  • patriarchat jako hierarchiczny ustrój wspólnoty pierwotnej
  • patriarchalizm

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na tym soborze postanowiono również, iż patriarchat moskiewski będzie zajmował piąte miejsce w prawosławnym świecie po Konstantynopolu, Aleksandrii, Antiochii i Jerozolimie.

 (1.2) Panujący w polskiej kulturze patriarchat powoduje, że kobieta wciąż jest oceniana przez pryzmat macierzyństwa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patriarcha m., patriarchalność ż., patriarchalizm m.

 przym. patriarchalny, patriarszy

 przysł. patriarchalnie

Wiktionary


patriarszy

[czytaj: patrjarszy albo patryjarszy] dotyczący patriarchy, związany z patriarchą


SJP.pl


patrick

[czytaj: patrik] obce imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Patrick – miejscowość w stanie Karolina Południowa, w hrabstwie Chesterfield
  • hrabstwo Patrick (ang. Patrick County) – hrabstwo w stanie Wirginia
  • Patrick – film z 2004
  • Patrick – przedsiębiorstwo produkujące obuwie i odzież sportową, założone w 1892 roku.
  • Patrick (Patrick Bezerra do Nascimento (ur. 1992) – brazylijski piłkarz występujący na pozycji lewego pomocnika
  • Patrick – miedziana moneta irlandzka o wartości ½ farthinga

Wikipedia


patrimonium

patrymonium;
1. otrzymywany w spadku majątek, najczęściej ojca, przekazywany najstarszemu synowi lub całej jego rodzinie; ojcowizna;
2. terytorialna jednostka feudalna, w której rolę właściciela i opiekuna sprawuje jedna osoba lub jej ród


SJP.pl

Patrimonium – projekt digitalizacji i udostępniania polskiego dziedzictwa narodowego ze zbiorów Biblioteki Narodowej oraz Biblioteki Jagiellońskiej.

Wikipedia


patriot

1. amerykański pocisk rakietowy, zdalnie sterowany;
2. model samochodu marki Jeep


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • MIM-104 Patriot – rakietowy system ziemia-powietrze produkcji Raytheon, znany m.in. z operacji Pustynna Burza
  • Patriot PAC-3 – rakietowy system antybalistyczny i przeciwlotniczy produkcji Lockheed Martin/Raytheon, następca systemu MIM-104 Patriot
  • Patriot Act – kontrowersyjna amerykańska ustawa z 2001 r.
  • Patriot – miasto w USA, w stanie Indiana, w hrabstwie Switzerland
  • Patriot – miasto w USA, w stanie Ohio, hrabstwie Gallia
  • Patriot Memory – amerykański producent sprzętu komputerowego
  • UAZ Patriot — rosyjski samochód
  • New England Patriots, National Football League
  • Fayetteville Patriots, NBA Development League
  • El Paso Patriots, Premier Development League
  • George Mason Patriots, George Mason University
  • Ozark Patriots, Southeastern League baseball

Wikipedia


patriota

osoba przywiązana do swojej ojczyzny, kochająca ją i naród, jednocześnie łącząca te uczucia z szacunkiem dla innych narodów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek kochający swoją ojczyznę, gotów do poświęceń dla niej

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • patriota – człowiek poświęcający się własnej ojczyźnie
  • Patriota (film 1916)
  • Patriota (film 1917)
  • Patriota (film 1928), biograficzny film o Pawle I
  • Patriota (film 1996)
  • Patriota (film 1998), film akcji z Stevenem Seagalem
  • Patriota (film 2000), film kostiumowy z Melem Gibsonem na tle wojny o niepodległość Stanów Zjednoczonych
  • Patrioci

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈtrʲjɔta, AS: patrʹi ̯ota

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patriotyzm m.

:: fż. patriotka ż.

 przym. patriotyczny

 przysł. patriotycznie

Wiktionary


patriotka

kobieta przywiązania do swojej ojczyzny, kochająca ją i naród, jednocześnie łącząca te uczucia z szacunkiem dla innych narodów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta kochająca swoją ojczyznę, gotowa do poświęceń dla niej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zagabnąłem ciotkę, czemu jako gorliwa patriotka woli terminy szkarlatyna i dyfteria zamiast nazw płonica i błonica.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈtrʲjɔtka, AS: patrʹi ̯otka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patriotyzm mrz.

:: fm. patriota m.

 przym. patriotyczny

 przysł. patriotycznie

Wiktionary


patrioto

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: patriota

Wiktionary


patriotycznie

przysłówek sposobu

 (1.1) w sposób patriotyczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. kompatriota mos., Patryja ż., Patria ż., patria ż., patriotyzm m., patriota m., patriotka ż.

 przym. patriotyczny

Wiktionary


patriotyczniej

stopień wyższy od przysłówka: patriotycznie


SJP.pl


patriotyczniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: patriotyczny; bardziej patriotyczny


SJP.pl


patriotyczność

cecha kogoś, kto kocha swój naród i jest gotów do poświęceń dla jego dobra


SJP.pl


patriotyczny

charakteryzujący się patriotyzmem, będący przejawem patriotyzmu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, którego cechuje patriotyzm

 (1.2) związany z patriotyzmem, dotyczący patriotyzmu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpatrʲjɔˈtɨt͡ʃnɨ, AS: patrʹi ̯otyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. apatryda mos., kompatriota mos., patriotyzm mrz., patriota m., patriotka ż., patriot m., Patriot m., Patria ż., Patryja ż., patria ż.

 przysł. patriotycznie

Wiktionary


patriotyk

biżuteria z symbolami patriotycznymi


SJP.pl


patriotyzm

1. miłość do własnej ojczyzny i gotowość poświęcenia się dla własnego narodu;
2. lokalny patriotyzm - silne przywiązanie do miejsca, w którym się mieszka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miłość ojczyzny i własnego narodu, często połączona z gorliwością ofiar dla ojczczyzny;

Wiktionary

Ni

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈtrʲjɔtɨsm̥, AS: patrʹi ̯otysm̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. apatryda mos., kompatriota mos., patriarcha mos., patriota m., patriotka ż., Patria ż., Patryja ż., patria ż., pseudopatriotyzm m., pseudopatriota m., pseudopatriotka ż., turbopatriotyzm m., turbopatriota m., turbopatriotka ż.

 przym. patriotyczny, pseudopatriotyczny, turbopatriotyczny

 przysł. patriotycznie

Wiktionary


patrochy

wnętrzności zwierząt łownych


SJP.pl

Patrochy – niejadalne wnętrzności zwierząt łownych (upolowanej zwierzyny), tj. żołądek, jelita, układ moczowo-płciowy, wydobywane w procesie patroszenia.

Wikipedia


patrocinium

opieka możnego nad poddanymi; patronat


SJP.pl


patrokles

postać z mitologii greckiej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Patroklos – postać z mitologii greckiej
  • Patrokles – imię męskie

Wikipedia


patrol

1. niewielka grupka żołnierzy lub policjantów pełniąca określone zadania na wyznaczonym terenie, najczęściej polegające na kontrolowaniu tego terenu, pilnowaniu porządku na nim;
2. obchód takiej grupki;
3. zespół biorący udział w zespołowym biegu długodystansowym, połączonym z ćwiczeniami o charakterze wojskowym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wojsk. grupa rozpoznania, ubezpieczenia i kontroli;

 (1.2) wojsk. zadanie dokonywania rekonesansu

 (1.3) obchód pilnowanego terenu

 (1.4) harc. kilkuosobowa grupa harcerzy, nieformalny zastęp harcerski utworzony ad hoc

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Patrol – szczyt w Paśmie Zgórskim w Górach Świętokrzyskich
  • Patrol (The Guardian) – amerykański film sensacyjny z 2006 roku
  • grupa harcerzy wykonująca wspólne zadanie, nieformalny zastęp harcerski utworzony ad hoc
  • patrol (wojsko)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Uroczystość uświetniła grupa rekonstrukcji historycznej GRH „Południe” inscenizacją potyczki oddziału partyzanckiego z niemieckim patrolem.

 (1.3) Zaraz strażnicy wrócą z patrolu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpatrɔl, AS: patrol

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patrolka ż., patrolowanie n., patrolowiec m., patrolówka ż.

:: zdrobn. patrolik m.

 czas. patrolować ndk.

 przym. patrolowy

 przysł. patrolowo

Wiktionary


patrolog

teolog lub literaturoznawca badający życie i twórczość autorów dzieł teologicznych pochodzących z pierwszych wieków chrześcijaństwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) teol. specjalista w dziedzinie patrologii

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) teol. specjalistka w dziedzinie patrologii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Autorem tego opracowania jest znany polski patrolog.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. patrologiczny

 rzecz. patrologia ż.

Wiktionary


patrologia

dział historii literatury oraz teologii zajmujący się badaniem życia i twórczości autorów dzieł teologicznych z pierwszych wieków chrześcijaństwa, uznanych przez Kościół za autorytet w sprawach tradycji religijnej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) liter. teol. nauka zajmująca się życiem i twórczością Ojców Kościoła oraz piśmiennictwem starochrześcijańskim;

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mieliśmy wykłady z patrologii z ojcem Ambrożym.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. patrologiczny

 rzecz. patrolog mos.

Wiktionary


patrologiczny

dotyczący patrologii


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z patrologią, dotyczący patrologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patrolog mos./ż., patrologia ż.

Wiktionary


patrolowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|patrolować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. patrolować

 rzecz. patrol mrz.

Wiktionary


patrolować

sprawować nadzór, utrzymywać bezpieczeństwo, porządek przy użyciu patroli


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) wykonywać obchód kontrolowanego terenu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Patrolując okolicę na rowerze, przypadkowo natknąłem się na człowieka poszukiwanego listem gończym przez Interpol.

 (1.1) Nowotarski jarmark jest także patrolowany przez przewodników z psami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patrol m., patrolowanie n.

 przym. patrolowy

Wiktionary


patrolowiec

niewielki okręt wojenny przeznaczony do ochrony wód terytorialnych


SJP.pl


patrolowy

przymiotnik od: patrol; przeznaczony do użytku w trakcie obchodu, patrolu (np. okręt patrolowy), odnoszący się w jakiś sposób do patrolu, związany z patrolem (np. służba patrolowa, pies patrolowy)


SJP.pl


patrolówka

rodzaj czapki z daszkiem; fidelka


SJP.pl


patron

1. obrońca, opiekun, protektor
2. patrycjusz sprawujący opiekę nad wyzwolonymi niewolnikami lub grupą klientów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. w starożytnym Rzymie: patrycjusz sprawujący opiekę nad wyzwolonymi niewolnikami;

 (1.2) opiekun, protektor

 (1.3) rel. święty opiekun kraju, miasta, profesji, osób;

 (1.4) osoba, której imię jest nadawane jakiejś instytucji lub miejscu

 (1.5) praw. daw. w dawnym prawie polskim: płatny zastępca procesowy, adwokat;

 (1.6) daw. wojsk. szef pułku w Armii Imperium Rosyjskiego

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) daw. wojsk. nabój w historycznej broni odprzodowej

 (2.2) techn. szt. szablon wykonany z tektury, metalu, drewna, skóry wykorzystywany do malowania powtarzalnych wzorów na stropie lub ścianach

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • patron – opiekun, protektor, osoba lub instytucja roztaczająca opiekę
  • patron – osoba (zwykle nieżyjąca) darzona wielkim szacunkiem, której imię jest nadawane jakiejś instytucji (szkole, jednostce wojskowej) lub jakiemuś miejscu
  • patron – symboliczny religijny opiekun kraju, miasta, profesji, obiektu budowlanego, ludzi itp.
  • patron – w starożytnym Rzymie: patrycjusz sprawujący opiekę nad klientami lub wyzwolonymi niewolnikami
  • patron – w dawnym polskim prawie termin oznaczający płatnego zastępcę procesowego (adwokata)
  • patron – szef pułku w Armii Imperium Rosyjskiego
  • patron (także: ładunek) – nabój w historycznej broni odprzodowej
  • patron – szablon wykonany z tektury, metalu, drewna
  • Patron – pies rasy Jack Russell terrier wykonujący zadania dla Państwowej Służby Ukrainy ds. Sytuacji Nadzwyczajnych
  • patrón

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Patron był zobowiązany do opieki nad klientem (Ustawa XII Tablic groziła śmiercią patronowi za zlekceważenie obowiązków), ten zaś – do posłuszeństwa wobec patrona.

 (1.3) Kto będzie patronem Rybnika?

 (1.4) Licealiści z Lądka-Zdroju chcą, by patronem ich szkoły był muzyk Jim Morrison.

 (2.1) Ładunek (patron) stanowił papierową tuleję wypełnioną porcją czarnego prochu wraz z pociskiem.

 (2.2) Malarstwo przy użyciu patronów było szczególnie popularne w XIX wieku wśród malarzy ludowych. Patronów używano także przy układaniu mozaiki, zdobieniu tkanin itp.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpatrɔ̃n, AS: patrõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patronat m., patronowanie n., patronackość ż., patronalność ż.

:: fż. patronka ż.

 czas. patronować ndk.

 przym. patronacki, patronalny, patronat

 przysł. patronacko

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) ładunek

Wiktionary


patrona

forma rzeczownika.

 (1.1) D., B. lp. od: patron

 (1.2) reg-pl|Kresy. rodzaj broni

 (1.3) reg-pl|Kresy. nabój

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈtrɔ̃na, AS: patrõna

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) patron

Wiktionary


patronacki

sprawujący patronat nad czymś lub nad kimś, będący patronem (np. przedsiębiorstwo patronackie) lub będący pod opieką patrona, mający patrona; patronalny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z patronatem, dotyczący patronatu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patronat m., patron mos./mrz.

Wiktionary


patronalny

sprawujący patronat nad czymś lub nad kimś, będący patronem (np. przedsiębiorstwo patronalne) lub będący pod opieką patrona, mający patrona; patronacki


SJP.pl


patronat

1. roztoczenie, sprawowanie opieki; protektorat;
2. układ stosunków między patrycjuszem sprawującym opiekę (patronem) a osobą oddającą się pod tę opiekę (klientem), oparty na obustronnej wierności


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) sprawowanie opieki – nad kimś lub nad czymś

 (1.2) hist. układ stosunków w starożytnym Rzymie pomiędzy patronem a osobą oddającą się pod jego opiekę, oparty na obustronnej wierności

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • patronat (aplikacje prawnicze)
  • patronat artystyczny
  • patronat medialny
  • patronat naukowy
  • patronat strategiczny
  • Patronat roku ustanowiony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
  • Patronat roku ustanowiony przez Senat Rzeczypospolitej Polskiej
  • mecenat
  • patron
  • prawo patronatu

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. patron mos./mrz.

Wiktionary


patronatowy

→ patronat


SJP.pl

Patrz:

patronat

patronaż

opieka nad niemowlętami sprawowana przez lekarzy i pielęgniarki przychodni rejonowej lub poradni lekarskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sprawowanie nadzoru lekarza lub pielęgniarki nad prawidłowym rozwojem niemowlęcia

Wiktionary

 "Zobacz też: Patronat."

Patronaż – strategia wzmacniania politycznego wpływu na drodze nominacji politycznych. Podstawowy instrument polityki partyjnej, który umożliwia rewanż pracownikom aparatu partyjnego za ich oddaną pracę podczas kampanii wyborczej.

Z jednej strony system pozwala na dobranie sobie lojalnych pracowników, z drugiej jednakże neguje zasadę profesjonalizmu i apolityczności służby publicznej.

Wikipedia


patronażowy

przymiotnik od: patronaż; związany z patronażem, opieką nad niemowlętami sprawowaną przez lekarzy i pielęgniarki przychodni rejonowej lub poradni lekarskiej (np. rejestr patronażowy), odnoszący się do takiej opieki


SJP.pl


patronimicum

[czytaj: patroNImikum] nazwisko, nazwa albo przydomek syna utworzone od imienia, nazwiska lub urzędu ojca; patronimik; patronimikum


SJP.pl


patronimiczność

cecha nazw, nazwisk, które zostały utworzone od nazwiska, imienia lub przydomka ojca


SJP.pl


patronimiczny

utworzony od nazwiska, imienia lub przydomka ojca; odojcowski


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) jęz. utworzony od imienia ojca

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpatrɔ̃ɲĩˈmʲit͡ʃnɨ, AS: patrõńĩmʹičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patronimiczność, patronimikum, patronimicum, patronimik

Wiktionary


patronimik

nazwisko, nazwa albo przydomek syna utworzone od imienia, nazwiska lub urzędu ojca; patronimicum; patronimikum


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. nazwisko lub przydomek utworzony na podstawie imienia, urzędu lub zawodu przodka płci męskiej, zwłaszcza ojca

Wiktionary

Powiązane:

 przym. patronimiczny

 rzecz. patronimiczność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. patronimikum

Wiktionary


patronimikum

nazwisko, nazwa albo przydomek syna utworzone od imienia, nazwiska lub urzędu ojca; patronimik; patronimicum


SJP.pl


patronka

1. obrończyni, opiekunka, protektorka;
2. patrycjuszka sprawującą opiekę nad wyzwolonymi niewolnikami lub grupą klientów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) forma żeńska od: patron

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Kościele katolickim na 15 maja przypada wspomnienie św. Zofii z Rzymu, patronki chroniącej od szkód wyrządzonych w uprawach rolnych przez mróz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈtrɔ̃nka, AS: patrõnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patron

 czas. patronować

Wiktionary


patronowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|patronować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niepatronowanie n., patron mrz./mos.

 czas. patronować ndk.

Wiktionary


patronować

pełnić funkcję patrona, opiekować się kimś, czymś


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) sprawować patronat

 (1.2) daw. adwokatować

 (1.3) o osobie być patronem instytucji noszącej czyjeś imię

 (1.4) rel. być świętym opiekunem lub orędownikiem czegoś lub kogoś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W spotkaniu udział wzięli m.in: przedstawiciele Komitetu Honorowego Obchodów Roku Chopinowskiego 1999, którzy patronowali pracy dedykowanej naszemu genialnemu artyście.

 (1.3) Kto patronował ulicy, na której mieszkaliście w Katowicach?

 (1.4) Święty Antoni z Padwy patronuje licznym parafiom na terenie Polski.

 (1.4) W odróżnieniu od Ateny, która również jest greckim bóstwem wojny, nie patronuje on rzemiosłu wojennemu i sprawiedliwej walce, ale nikczemnościom związanym z wojną: konfliktowi, zniszczeniu i okrucieństwu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patron mos., patronka ż., patronowanie n.

Wiktionary


patronowy

→ patron


SJP.pl

Patrz:

patron

patrontasz

skórzana torba na ładunki do broni palnej, używana przez piechotę polską w XVIII wieku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wojsk. hist. torba na ładunki do broni palnej, używana przez piechotę w XVIII - XIX wieku

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ładownica, patronasz

Wiktionary


patroszalnia

pomieszczenie w przetwórni rybnej, w którym patroszy się ryby i przygotowuje je do dalszej obróbki


SJP.pl


patroszarka

urządzenie lub zespół urządzeń przeznaczonych do patroszenia ryb


SJP.pl


patroszenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|patroszyć.

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. wypatroszenie n., patroszalnia ż., patroszarka ż.

 czas. patroszyć ndk., wypatroszyć dk.

Wiktionary


patroszyć

usuwać organy wewnętrzne z zabitego zwierzęcia; bebeszyć


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. wypatroszyć)

 (1.1) usuwać trzewia z martwego zwierzęcia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po co mi te króliki i kuropatwy, sam je patrosz - powtarzała za każdym razem, gdy ojciec przynosił ogłuszone zające i krwawiące ptaki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patroszenie n., wypatroszenie n., patroszalnia ż., patroszyciel m.

 czas. wypatroszyć dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wytrzewiać, wyflaczać, wybebeszać, bebeszyć, wywnętrzać

Wiktionary


patry

w gwarze łowieckiej: oczy zająca i królika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) łow. oczy królika lub zająca

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) trzeszcze, bałuchy, blaski, gały

Wiktionary


patryca

stempel ze stali lub miedzi używany w drukarstwie jako narzędzie do wykonywania matryc


SJP.pl

Pa

Wikipedia


patrycek

zdrobnienie od: Patrycy (imię męskie)


SJP.pl


patrycja

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

Wiktionary

Patrycja – imię żeńskie pochodzenia łacińskiego, żeński odpowiednik męskich imion Patrycjusz, Patrycy, Patryk. Oznacza „szlachetnie urodzona, patrycjuszowska”.

Według danych amerykańskiej Administracji Ubezpieczeń Społecznych w latach 1928–1967 imię to znajdowało się w czołówce 11 najpopularniejszych imion żeńskich w USA.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Patrycja jest moją siostrą, choć nie jesteśmy do siebie podobne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈtrɨt͡sʲja, AS: patrycʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. Patryk m.

:: zdrobn. Patka ż., Pati ż., Patusia ż., Patrynia ż., Patrysia ż., Pysia ż.

 przym. Patrycjowy

Wiktionary


patrycjalny

przymiotnik od: patrycjat; charakterystyczny dla patrycjatu, godności patrycjusza rzymskiego, jego rodu lub bogatej grupy mieszczan w średniowieczu (np. urząd patrycjalny, posiadłość patrycjalna), związany z patrycjatem


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do patrycjatu

przymiotnik relacyjny

 (2.1) związany z patrycjatem, dotyczący patrycjatu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patrycjat mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) patrycjuszowski

 (2.1) patrycjuszowski

Wiktionary


patrycjat

1. stowarzyszenie uprzywilejowanych rodów arystokratycznych sprawujących władzę w starożytnym Rzymie;
2. jedna z bogatszych grup mieszczan w średniowieczu, uprawniona do zasiadania w ważnych urzędach miejskich i państwowych;
3. godność patrycjusza w starożytnym Rzymie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rzymski patrycjusz
  • patrycjat miejski w średniowieczu i późnej nowożytności

Wikipedia


patrycjusz

1. wysoki urzędnik w starożytnym Rzymie, posiadający szereg przywilejów i blisko związany z panującym;
2. przedstawiciel średniowiecznego patrycjatu (jednej z bogatszych grup mieszczan w średniowieczu, uprawnionej do zasiadania w ważnych urzędach miejskich i państwowych)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) staroż. Rzymianin z arystokratycznego rodu

 (1.2) członek patrycjatu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Patrycjusze – warstwa społeczna w starożytnym Rzymie
  • Patrycjusz – tytuł w cesarstwie rzymskim od IV w. i w cesarstwie bizantyjskim
  • Juliusz Patrycjusz – cezar mianowany w 470 przez Leona I
  • Patrycjusz – imię
  • Patrycjusz – piwo produkowane przez Browar w Gdańsku-Wrzeszczu
  • Patricius

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈtrɨt͡sʲjuʃ, AS: patrycʹi ̯uš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patrycjat m., patrycjuszka ż.

 przym. patrycjuszowski

Wiktionary


patrycjuszka

1. wysoka urzędniczka w starożytnym Rzymie, posiadająca szereg przywilejów i blisko związana z panującym;
2. przedstawicielka średniowiecznego patrycjatu (jednej z bogatszych grup mieszczan w średniowieczu, uprawnionej do zasiadania w ważnych urzędach miejskich i państwowych)


SJP.pl


patrycjuszowski

związany z patrycjuszem lub patrycjuszką (np. godność patrycjuszowska), należący do kompetencji takiej osoby, charakterystyczny dla niej


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do patrycjatu

przymiotnik relacyjny

 (2.1) związany z patrycjatem, dotyczący patrycjatu

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) W skład kurii wchodziły rody patrycjuszowskie i plebejskie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patrycjat mrz., patrycjusz mos., patrycjuszka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) patrycjalny

 (2.1) patrycjalny

Wiktionary


patryckowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Patrycka lub z nim związany


SJP.pl


patrycostwo

Patrycy z żoną; Patrycowie


SJP.pl


patrycowie

Patrycy z żoną; Patrycostwo


SJP.pl


patrycowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Patrycego lub z nim związany


SJP.pl


patrycy

stempel ze stali lub miedzi używany w drukarstwie jako narzędzie do wykonywania matryc


SJP.pl

Patrycy – oboczna forma imienia Patryk i Patrycjusz.

Wikipedia


patryczek

zdrobnienie od: Patryk (imię męskie)


SJP.pl


patryczkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Patryczka lub z nim związany


SJP.pl


patryja

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. szczyt w Paśmie Lubomira i Łysiny w Beskidzie Wyspowym;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Patryja (438 m) – szczyt na Pogórzu Dynowskim
  • Patryja (763 m) – szczyt w Paśmie Lubomira i Łysiny w Beskidzie Makowskim
  • Patryja (893 m) – szczyt na Pogórzu Orawsko-Jordanowskim

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈtrɨja, AS: patryi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patria ż., patriotyzm m., patriota m., patriotka ż., patriotyczność ż., Patria ż.

 przym. patriotyczny

 przysł. patriotycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Patria

Wiktionary


patryk

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Patryk – oboczna, skrócona wersja imienia Patrycjusz, posiadającego też formę Patrycy. Pochodzenie i znaczenie: łacińskie: "patricius" – patrycjuszowski, szlachecki, szlachetnie urodzony, zasiadający w senacie. Forma żeńska to Patrycja.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Święty Patryk jest patronem Irlandii, Nigerii, fryzjerów, kowali, górników, upadłych na duchu, inżynierów oraz opiekunem zwierząt domowych.

 (1.1) Spotkałem Patryka w pubie.

 (1.1) Według niektórych święty Kolumban ze świętym Patrykiem wspólnie ewangelizowali Irlandię.

 (1.1) Patrykowi bardzo zależało na towarzyszeniu mi w drodze powrotnej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpatrɨk, AS: patryk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. Patrycja ż.

:: zdrobn. Patryczek m.

 przym. patrycki, Patrykowy

Wiktionary


patrykostwo

Patryk z żoną; Patrykowie


SJP.pl


patrykowie

imię męskie


SJP.pl


patrykowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Patryka lub z nim związany


SJP.pl


patrylinearność

zasada przynależności dzieci do ojca, dziedziczenia majątku, nazwiska, pozycji społecznej itp. po męskich przodkach


SJP.pl


patrylinearny

przymiotnik od: patrylineat; charakterystyczny dla patrylineatu, zasady pokrewieństwa nakazującej włączenie dziecka do rodu ojca, który zazwyczaj sprawuje rolę opiekuna całej rodziny (np. związek patrylinearny)


SJP.pl


patrylineat

zasada pokrewieństwa nakazująca włączenie dziecka do rodu ojca, obowiązująca w społeczeństwach patriarchalnych (znajdujących się pod opieką protoplasty rodu, którym najczęściej zostaje najstarszy mężczyzna)


SJP.pl


patrylogia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) teol. dział teologii dogmatycznej, nauka o Bogu Ojcu

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paterologia

Wiktionary


patrylokalność

Pa

Wikipedia


patrylokalny

włączony do grupy osób bezpośrednio spokrewnionych z ojcem, jednocześnie niepowiązany wcześniej w żaden sposób z tą grupą


SJP.pl


patrymonialny

przymiotnik od: patrymonium; związany z patrymonium, dziedzicznym majątkiem (np. posiadłość patrymonialna) lub niewielką terytorialną jednostką feudalną pod opieką jednej osoby albo jej rodu (np. ziemie patrymonialne, ustrój patrymonialny)


SJP.pl


patrymonium

patrimonium;
1. otrzymywany w spadku majątek, najczęściej ojca, przekazywany najstarszemu synowi lub całej jego rodzinie; ojcowizna;
2. terytorialna jednostka feudalna, w której rolę właściciela i opiekuna sprawuje jedna osoba lub jej ród


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) majątek otrzymany przez najstarszego syna w spadku po ojcu

 (1.2) hist. feudalna jednostka terytorialna, której właścicielem i opiekunem jest jedna osoba albo jej ród

Wiktionary

Powiązane:

 przym. patrymonialny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ojcowizna

Wiktionary


patrys

nazwisko


SJP.pl


patrysia

zdrobnienie od: Patrycja (imię żeńskie)


SJP.pl


patrysiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Patrysi lub z nią związany


SJP.pl


patrystyczny

→ patrystyka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) rel. związany z patrystyką

Wiktionary

Patrz:

patrystyka

Przykłady

 (1.1) Niemieccy kronikarze i hagiografowie czerpali wzory łacińskiej frazeologii głównie z Vulgaty i z literatury patrystycznej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patrystyka ż.

Wiktionary


patrystyka

1. ogół idei, koncepcji teologiczno-filozoficznych utworzonych przez Ojców Kościoła (pisarzy uznanych przez Kościół za autorytet w sprawach tradycji chrześcijańskiej);
2. dziedzina teologii zajmująca się analizami i interpretacjami pism Ojców Kościoła


SJP.pl

Pa

Wikipedia


patryś

zdrobnienie od: Patrycja (imię żeńskie)


SJP.pl


patrzałek

żartobliwie: okulary; pingle, cyngle, bryle


SJP.pl


patrzałka

potocznie: oko


SJP.pl


patrzałki

żartobliwie: okulary; pingle, cyngle, bryle


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) żart. okulary

 (1.2) gw-pl|Warszawa. okulary

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈṭʃawʲci, AS: paṭšau̯ʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patrzenie n.

 czas. popatrzyć, patrzeć ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) żart. pingle, lupy, reg. pozn. reg. śl. łódź, bryle, reg. śl. brele

Wiktionary


patrzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|patrzeć.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patrzałki nmos.

 czas. patrzeć ndk.

Wiktionary


patrzeć

kierować na coś, na kogoś wzrok; patrzyć


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) kierować wzrok na coś lub na kogoś

 (1.2) pojmować lub oceniać coś w pewien sposób

 (1.3) traktować kogoś lub coś w jakiś sposób

 (1.4) obserwować, zauważać

 (1.5) pot. zważać na coś, mieć coś na uwadze

 (1.6) pot. szukać czegoś, kogoś wzrokiem

czasownik zwrotny niedokonany patrzeć się

 (2.1) pot. patrzeć (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stanął wreszcie przed lusterkiem i patrząc kolejno to na nogi, to na odbicie swojej fizjonomii w zwierciadle, uśmiechnął się, kontent, że taki blask bije mu od głowy i obuwia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaṭʃɛt͡ɕ, AS: paṭšeć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patrzałki nmos., patrzenie n., wypatrywanie n., przypatrywanie n.

 czas. popatrzyć, wypatrzeć dk., przypatrywać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spoglądać, oglądać, przyglądać się, obserwować, gapić się, reg. śl. dziwać, reg. śl. podziwać, gw. Górny Śląsk zaglondać

 (1.4) reg. śl. dziwać, reg. śl. podziwać

Wiktionary


patrzić

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. należeć

Wiktionary


patrzonek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gwara więzienna rekonesans

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈṭʃɔ̃nɛk, AS: paṭšõnek

Wiktionary


patrzydła

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) reg. pozn. okulary

Wiktionary


patrzyków

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Patrzyków – wieś w woj. łódzkim, w pow. pajęczańskim, w gminie Pajęczno
  • Patrzyków – osada leśna w woj. łódzkim, w pow. pajęczańskim, w gminie Pajęczno
  • Patrzyków – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Kramsk
  • Patrzyków – zlikwidowana stacja kolejowa w Patrzykowie, w województwie wielkopolskim

Wikipedia


patrzyć

kierować na coś, na kogoś wzrok; patrzeć


SJP.pl

czasownik

 (1.1) zob. patrzeć.

czasownik zwrotny patrzyć się

 (2.1) zob. patrzeć się.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z tego Michała to niezły ananas: wyjadł pani dyrektor wszystkie cukierki, kiedy nie patrzyła.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaṭʃɨt͡ɕ, AS: paṭšyć

Wiktionary

Powiązane:

 czas. popatrzyć

Wiktionary


patrówek

Patrówek – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie włocławskim, w gminie Baruchowo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa włocławskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011) liczyła 131 mieszkańców. Jest trzynastą co do wielkości miejscowością gminy Baruchowo.

Wikipedia


pattala

instrument, birmański ksylofon z ozdobnym rezonatorem kształtu czółna i płytkami bambusowymi


SJP.pl


patterson

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Patterson – miejscowość w stanie Arkansas, w hrabstwie Woodruff
  • Patterson – miasto w stanie Kalifornia, w hrabstwie Stanislaus
  • Patterson – miasto w stanie Georgia, w hrabstwie Pierce
  • Patterson – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Madison
  • Patterson – miasto w stanie Luizjana, w parafii St. Mary
  • Patterson – wieś w stanie Ohio, w hrabstwie Hardin
  • Patterson – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Putnam
  • Patterson (ang. Patterson Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Greene
  • Patterson (ang. Patterson Town) – gmina w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Putnam
  • Patterson (ang. Patterson Township) – gmina w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Caldwell
  • Patterson (ang. Patterson Township) – gmina w stanie Ohio, w hrabstwie Darke
  • Patterson (ang. Patterson Township) – gmina w stanie Pensylwania, w hrabstwie Beaver

Wikipedia


patton

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Patton – miasto w stanie Pensylwania, w hrabstwie Cambria
  • Patton – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Shropshire
  • Patton Bridge – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Kumbria
  • Patton (ang. Patton Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Ford
  • Patton (ang. Patton Township) – gmina w stanie Pensylwania, w hrabstwie Centre
  • George Patton – amerykański generał z okresu II wojny światowej
  • George Smith Patton IV – syn Pattona, generał armii amerykańskiej
  • Charlie Patton – muzyk bluesowy
  • Dylan Patton – amerykański model i aktor
  • Mike Patton – amerykański wokalista
  • Will Patton – amerykański aktor
  • Marta Patton – postać fikcyjna

Wikipedia


patty

[czytaj: peti] obce imię żeńskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Patty – zdrobnienie imienia Patrycja
  • Patty (ur. 1960) – japońska piosenkarka
  • Patty (ur. 1991) – polska piosenkarka
  • Patty Arceo
  • Patty Duke
  • Patty Jenkins
  • Patty McCormack
  • Patty Pravo
  • Patty Schnyder
  • Budge Patty
  • To właśnie Patty

Wikipedia


patucha

nazwisko


SJP.pl


patulina

mykotoksyna rozwijająca się w owocach i warzywach


SJP.pl

Pa

Wikipedia


patulski

nazwisko


SJP.pl


patus

pogardliwie: osoba charakteryzująca się dewiacjami społecznymi; patol, patusiarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. pejor. osoba posądzana o społeczne cechy patologiczne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patusiarnia ż.

:: fż. patuska ż.

:: zdrobn. patusek m.

:: zgrub. patol m.

 temsłow. pato-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) patol

Wiktionary


patusek

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. od: patus

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patus mzw.

Wiktionary


patusiara

pogardliwie: kobieta charakteryzująca się dewiacjami społecznymi, przejawiająca zachowania patologiczne; patuska, patolka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. pejor. kobieta posądzana o społeczne cechach patologiczne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patusiarnia ż.

Wiktionary


patusiarnia

pogardliwie:
1. grupa patusów;
2. rodzina patologiczna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) slang. pogard. ogół patusów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patologia ż., patus m., patusiara ż.

Wiktionary


patusiarz

pogardliwie: osoba charakteryzująca się dewiacjami społecznymi; patus, patol


SJP.pl


patuska

pogardliwie: kobieta charakteryzująca się dewiacjami społecznymi, przejawiająca zachowania patologiczne; patolka, patusiara


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. pejor. kobieta posądzana o społeczne cechy patologiczne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patus mzw.

Wiktionary


patyczak

bezskrzydły tropikalny owad o zielonkawym, brunatnym lub brązowym ciele przypominającym patyk lub gałązkę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. ent. owad z rzędu straszyków (nazwa systematyczna|Phasmatodea|ref=tak.)

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) pot. bot. sukulent z rodzaju nazwa systematyczna|Rhipsalis|ref=tak.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzegorz Kmita, ps. Patyczak – muzyk i wokalista punkrockowy
  • patyczaki – owady z rzędu straszyków

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. patyczek mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) straszyk

Wiktionary


patyczaki

bezskrzydły tropikalny owad o zielonkawym, brunatnym lub brązowym ciele przypominającym patyk lub gałązkę


SJP.pl


patyczek

niewielki patyk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: patyk

 (1.2) mały patyk

 (1.3) porcja czegoś w kształcie niewielkiego graniastosłupa

 (1.4) środ. przestępcze tanie wino owocowe

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈtɨt͡ʃɛk, AS: patyček

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patyk m., patyczak m., Patryki nmos.

 przym. patykowy, patykowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) słupek

Wiktionary


patyczkowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|patyczkować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niepatyczkowanie n.

 czas. patyczkować ndk.

Wiktionary


patyczkowaty

z zewnątrz przypominający patyk, charakterystyczny z wyglądu dla patyka (np. figura patyczkowata, wygląd patyczkowaty); patykowaty


SJP.pl


patyczkować

patyczkować się: przesadnie się z kimś lub z czymś obchodzić, liczyć, zbyt łagodnie kogoś traktować, pozwalać komuś na większą swobodę w działaniu


SJP.pl


patyczkowy

długi i wąski, w kształcie podobny do cienkiego kawałka drewna (np. emiter patyczkowy, łączenia patyczkowe)


SJP.pl


patyczniaki

klasa workowców


SJP.pl

Patyczniaki ("Leotiomycetes" O.E. Erikss. & Winka) – klasa workowców ("Ascomycota"), której typem nomenklatorycznym jest "Leotia" (patyczka).

Wikipedia


patyk

1. cienki kawałek drewna;
2. potocznie:
a) tysiąc złotych; patol, tysiak;
b) niewielkie urządzenie podłączane do portu USB


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) cienkie drewienko

 (1.2) pot. tysiąc złotych

 (1.3) gw-pl|Poznań. zagroda w chlewie

 (1.4) środ. przestępcze tanie wino owocowe

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z zebranych patyków rozpaliłem małe ognisko.

 (1.2) Zarobiłem cztery patyki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpatɨk, AS: patyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zdrobn. patyczek m.

Wiktionary


patykiewicz

nazwisko


SJP.pl


patykowaty

z zewnątrz przypominający patyk, charakterystyczny z wyglądu dla patyka (np. figura patykowata, wygląd patykowaty); patyczkowaty


SJP.pl


patykowy

→ patyk


SJP.pl

Patrz:

patyk

patyna

zielonawy nalot wytwarzający się na miedzi pod wpływem wilgoci


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rdza na miedzi i jej stopach (brąz, mosiądz) w postaci zielonego nalotu;

 (1.2) warstwa zasadowych węglanów wytwarzana sztucznie w celach zdobniczych

 (1.3) przen. książk. oznaka dawności, znamię czasu zwykle nadające wartości, szlachetności

Wiktionary

Na

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Stary mosiężny świecznik pokrył się patyną.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈtɨ̃na, AS: patỹna

Wiktionary

Powiązane:

 czas. patynować

 rzecz. patynowanie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rdza, śniedź

 (1.2) grynszpan szlachetny, powłoka

Wiktionary


patynka

1. pantofel damski na wysokiej, drewnianej podstawce, najbardziej popularny w szesnastowiecznej Europie;
2. specyficzny but o grubej gumowej podeszwie, nakładany dawniej na miękki pantofel przy wychodzeniu na ulicę, chroniący przed zabłoceniem


SJP.pl


patynki

1. pantofel damski na wysokiej, drewnianej podstawce, najbardziej popularny w szesnastowiecznej Europie;
2. specyficzny but o grubej gumowej podeszwie, nakładany dawniej na miękki pantofel przy wychodzeniu na ulicę, chroniący przed zabłoceniem


SJP.pl


patynować

pokrywać coś warstwą patyny (zasadowego węglanu lub siarczanu miedziawego tworzącego się na powierzchni metali)


SJP.pl

czasownik

 (1.1) postarzać przedmiot, pokrywając go patyną

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patyna ż.

Wiktionary


patynowski

nazwisko


SJP.pl


patynowy

→ patyna


SJP.pl

Patrz:

patyna

patyś

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) neol. liter. zdrobn. od: patyk

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Otóż pewnego dnia Puchatek, Prosiaczek, Królik i Maleństwo grali w „Misie-patysie” (…).

Wiktionary


patłaty

przymiotnik jakościowy

 (1.1) gwara. kudłaty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. patły nmos.

Wiktionary


patły

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gwara. kędzierzawe włosy, kudły

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ale te czarne patły wiecznie nosiła takie poczochrane.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. patłaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kudły, kędziory

Wiktionary


pau

[czytaj: pa-U albo pał] skrót od: Polska Akademia Umiejętności


SJP.pl

skrótowiec

 (1.1) = Polska Akademia Umiejętności;

Wiktionary

Pau (,) – miasto i gmina we Francji, stolica departamentu Pireneje Atlantyckie, znajdującego się w regionie Nowa Akwitania; było również stolicą dawnej prowincji Béarn. Miejscowość położona na skraju płaskowyżu, ponad doliną potoku Pau, czerpie dochody głównie ze spa oraz turystyki.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paw, AS: pau̯

Wiktionary


paul

[czytaj: pol] anglosaskie i francuskie imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paul – civil parish w hrabstwie Kornwalii
  • Paul – miejscowość w hrabstwie Kornwalii
  • Paul – wieś w kecamatanie Bakarangan, w kabupatenie Tapin w prowincji Borneo Południowe
  • Paul – gmina
  • Paúl – miejscowość
  • Paul – miejscowość w stanie Idaho
  • Alice Paul – amerykańska aktywistka
  • Frank R. Paul – amerykański ilustrator
  • Gregory Paul – amerykański paleontolog
  • John Paul Jr. – amerykański kierowca wyścigowy
  • Ron Paul – amerykański lekarz
  • Sean Paul – jamajski muzyk

Wikipedia


paula

1. imię żeńskie;
2. zdrobnienie od: Paulina (imię żeńskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

Wiktionary

Paula – żeński odpowiednik imienia Paweł. W staropolskich dokumentach zapisano je około 1265 roku. Imię zyskało większą popularność w latach 80. i 90. XX wieku (pod wpływem języka angielskiego), kiedy liczba bieżących nadań przekroczyła 11 tysięcy. Od niej powstało imię Paulina (obecnie bardziej popularne w Polsce – ma 224 173 nadania), dla której Paula może także służyć jako zdrobnienie.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Paulina ż.

:: fm. Paweł mos.

 przym. Pawłowy

Wiktionary


paulek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zdrobn. Paweł

Wiktionary


pauliański

skarga pauliańska, roszczenie pauliańskie - rodzaj powództwa w prawie rzymskim


SJP.pl


paulicjanie

chrześcijańskie ugrupowanie religijne powstałe w VII wieku w Armenii, wierzące w istnienie dwóch bogów


SJP.pl

Pa

Wikipedia


paulicjanin

członek chrześcijańskiego ugrupowania religijnego powstałego w VII wieku w Armenii, wierzącego w istnienie dwóch bogów


SJP.pl


paulik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zob. Paulek.

Wiktionary


paulin

[czytaj: pałlin] członek zakonu pustelniczego założonego w XIII w. na Węgrzech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zakonnik z Zakonu Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paulin – imię
  • Paulin (1879-1937) – biskup Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego, nowomęczennik
  • Paulin – członek Zakonu Paulinów
  • Paulin – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Akwitania, w departamencie Dordogne.
  • Paulin – osada w Polsce, w woj. mazowieckim, w pow. grójeckim, w gminie Warka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dawno, dawno temu przejście było miejscem spotkań zakochanych - młodziutkiej kasztelanki oporowskiej i przeora zakonu paulinów.

 (1.1) Władysław Opolczyk sprowadził paulinów z Węgier.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pauliński, Pawłowy

 rzecz. Paweł mos.

Wiktionary


paulina

[czytaj: pałlin] członek zakonu pustelniczego założonego w XIII w. na Węgrzech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

forma rzeczownika.

 (2.1) D. i B. lp. od: Paulin

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paulina – imię żeńskie
  • Paulina – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. nakielskim, w gminie Kcynia
  • Paulina – wieś w Polsce, w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Poddębice
  • Paulina – część wsi Kolonia Warzymowska
  • Paulina – jednostka osadnicza w USA, w stanie Luizjana, w parafii St. James
  • Paulina (La Usurpadora) – telenowela meksykańska z 1998 roku z Gabrielą Spanic w roli głównej
  • Paulina – powieść Aleksandra Dumasa
  • Paulina – stacja Górnośląskich Kolei Wąskotorowych

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Paulina i pracuję jako tłumaczka w Żorach.

 (1.1) W Kościele katolickim na 6 czerwca przypada wspomnienie św. Pauliny Rzymianki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pawˈlʲĩna, AS: pau̯lʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. Paulin mos.

:: zdrobn. Paulinka ż.

 przym. Paulinowy, Pawłowy

Wiktionary


paulini

[czytaj: pałlin] członek zakonu pustelniczego założonego w XIII w. na Węgrzech


SJP.pl

Ni

Wikipedia


paulinia

roślina pnąca z rodziny mydleńcowatych o kwitnących na biało kwiatach, której owoce i nasiona zawierające kofeinę używane są do sporządzania pasty będącej esencją naturalnych napojów pobudzających; guarana, gwarana, cierniopląt


SJP.pl


paulininy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pauliny lub z nią związany


SJP.pl


paulinka

zdrobnienie od: Paulina (imię żeńskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) zdrobn. imię|polski|ż. Paulina

Wiktionary

Paulinka – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie sochaczewskim, w gminie Iłów. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Paulina ż.

 przym. Pawłowy

Wiktionary


pauliny

[czytaj: pałlin] członek zakonu pustelniczego założonego w XIII w. na Węgrzech


SJP.pl

Pauliny – osada w Polsce, położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie bydgoskim, w gminie Dobrcz, sołectwo Dobrcz

Wikipedia


paulista

członek Towarzystwa św. Pawła


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. zakonnik ze zgromadzenia założonego przez bł. Jakuba Alberione;

Wiktionary

Paulista − miasto w Brazylii, w stanie Pernambuco.

Liczba mieszkańców 1 lipca 2008 roku wynosiła 314 302.

W mieście rozwinął się przemysł włókienniczy, odzieżowy, spożywczy oraz metalurgiczny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W lutym 1935 roku kolejni pauliści zostali wysłani do Chin, Indii i na Filipiny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. paulistka ż.

Wiktionary


paulistka

członkini katolickiego zakonu żeńskiego: Zgromadzenie Sióstr Świętego Pawła


SJP.pl


paulińcia

zdrobnienie od: Paulina (imię żeńskie); Paula, Paulinka


SJP.pl


pauliński

→ paulin


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z paulinami, dotyczący paulinów

przymiotnik dzierżawczy

 (2.1) należący do paulinów, będący ich własnością

Wiktionary

Patrz:

paulin

Przykłady

 (1.1) Zakon pauliński powstał na ziemi węgierskiej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paulin m., Paweł mos.

Wiktionary


paulo

1. imię żeńskie;
2. zdrobnienie od: Paulina (imię żeńskie)


SJP.pl

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od Paula

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpawlɔ, AS: pau̯lo

Wiktionary


paulownia

azjatyckie drzewo ozdobne o sercowatych liściach i kwiatach kwitnących na charakterystyczny różowawy lub biały kolor


SJP.pl

Pa

Wikipedia


paulus

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Paulus (pol. Paweł) – imię męskie pochodzenia łacińskiego
  • Barbara Paulus (ur. 1970) – tenisistka austriacka
  • Ernst Hermann Paulus (ur. 1894) – zbrodniarz nazistowski
  • Friedrich Paulus (1890–1957) – niemiecki Generał marszałek polny
  • Lucjusz Emiliusz Paulus (zm. 14 n.e.) – polityk rzymski
  • Paweł „Paulus” Mazur (ur. 1968) – polski malarz, rysownik
  • Thomas Paulus (ur. 1982) – niemiecki piłkarz

Wikipedia


paunis

członek indiańskiego plemienia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) członek indiańskiego plemięemienia z Ameryki Północnej;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pauniski mrz.

:: fż. Pauniska

 przym. pauniski

Wiktionary


paunisi

plemię indiańskie


SJP.pl

Nie mylić z: Szaunisi.

Paunisi (Paneassa, Pari, Pariki, Pawnee) – plemię Indian Ameryki Północnej, zamieszkujących niegdyś tereny obecnego stanu Nebraska, a współcześnie – Oklahomę i inne stany USA.

Wikipedia


pauniska

członkini indiańskiego plemienia


SJP.pl


pauper

1. ubogi uczeń z okresu średniowiecza, utrzymujący się z jałmużny i posług u bogatszych;
2. nędzarz, człowiek ubogi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) biedak; ubogi; chłopiec, ulicznik

 (1.2) ubogi uczeń, utrzymujący się z posług albo jałmużny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpawpɛr, AS: pau̯per

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pauperyzacja

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) biedak, ubogi

Wiktionary


pauperyzacja

masowe zjawisko ubożenia obserwowane w większych kręgach społeczeństwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ubożenie (człowieka, społeczeństwa)

Wiktionary

Pauperyzacja (od pauper „biedny, ubogi”) – proces społeczny polegający na obniżaniu się stopy życiowej jednostek lub zbiorowości. Jest ona typowa dla degradacji społecznej, jednak termin ten zwykle stosuje się w przypadku przechodzenia osoby lub grupy z klasy średniej do proletariatu lub do podklasy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpawpɛrɨˈzat͡sʲja, AS: pau̯peryzacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pauper mos., pauperyzowanie n., spauperyzowanie n., pauperyzm m.

 czas. pauperyzować ndk., spauperyzować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) proletaryzacja, ubożenie, zubożenie

Wiktionary


pauperyzm

główny skutek pauperyzacji (masowego zjawiska ubożenia obserwowanego w większych kręgach społeczeństwa), stan zubożenia


SJP.pl


pauperyzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pauperyzować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. spauperyzowanie n., pauperyzacja ż., pauperyzm m.

 czas. pauperyzować ndk., spauperyzować dk.

Wiktionary


pauperyzować

pauperyzować się: być dotkniętym pauperyzacją (masowym zjawiskiem ubożenia obserwowanym w większych kręgach społeczeństwa); ubożeć


SJP.pl


paustowski

nazwisko


SJP.pl


pauszalny

[czytaj: pałszalny] rzadko: objęty ryczałtem; ryczałtowy, zryczałtowany


SJP.pl


pauszer

nazwisko


SJP.pl


pauza

[czytaj: pałza]
1. przerwa, chwilowe wstrzymanie jakiejś czynności, procesu;
2. przerwa między poszczególnymi dźwiękami utworu muzycznego oraz znak graficzny o określonej wartości, zapisywany w notacji muzycznej;
3. myślnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przerwa w jakiejś czynności

 (1.2) muz. przerwa między dźwiękami;

 (1.3) typogr. znak interpunkcyjny; pozioma kreska długości jednego firetu;

 (1.4) eduk. przerwa między lekcjami w szkole

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pauza (notacja muzyczna)
  • pauza (znak typograficzny)
  • „PAUza Akademicka”, tygodnik

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpawza, AS: pau̯za

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pauzować, spauzować

 rzecz. półpauza

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przerwa

 (1.3) myślnik

 (1.4) przerwa

Wiktionary


pauzaniasz

król Sparty w latach 409-395 p.n.e.


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pauzaniasz – wódz spartański VI/V wieku p.n.e.
  • Pauzaniasz – król Sparty z V wieku p.n.e.
  • Pauzaniasz – król Macedonii z IV wieku p.n.e.
  • Pauzaniasz – rzeźbiarz z IV wieku p.n.e.
  • Pauzaniasz z Orestis – morderca Filipa II Macedońskiego
  • Pauzaniasz – geograf z II wieku n.e.
  • Pauzaniasz – Ateńczyk z demu Kerameis opisany w kilku pismach starożytnych
  • Pauzaniasz – imię

Wikipedia


pauzologia

rzadko: nauka badający przerwy w czasie mówienia


SJP.pl


pauzować

przerywać chwilowo jakąś czynność, proces, nie wykonywać swojej pracy przez pewien czas


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zapauzować)

 (1.1) robić przerwę na chwilę; zatrzymywać na pewien czas

 (1.2) wstrzymywać odtwarzanie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pauza, pauzowanie n.

 czas. zapauzować dk.

Wiktionary


pavarotti

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Luciano Pavarotti – włoski śpiewak operowy (tenor liryczny)
  • (5203) Pavarotti – planetoida z pasa głównego asteroid

Wikipedia


pavel

1. obce imię męskie;
2. nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Petr Pavel – od 2023 prezydent Czech
  • Ota Pavel – czeski pisarz, dziennikarz i reporter sportowy
  • Pavel Pavel – czeski inżynier i archeolog eksperymentalny

Wikipedia


pavlova

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. deser australijski;

Wiktionary

Pa

Wikipedia


pavulon

nazwa handlowa leku zwiotczającego mięśnie szkieletowe, stosowanego w anestezjologii, zawierającego pankuronium


SJP.pl


paw

egzotyczny ptak leśny z rzędu kuraków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. gatunek hodowanych w parkach ptaków z rodzaju nazwa systematyczna|Pavo|ref=tak. i nazwa systematyczna|Afropavo|ref=tak., z dużym, kolorowym ogonem;

 (1.2) ornit. ptak z rodzaju pawi (1.1)

 (1.3) ornit. samiec pawia (1.2)

 (1.4) przen. pot. eufem. wymiociny

 (1.5) przen. pot. pyszałek

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • gatunek ptaka z rodzajów Pavo i Afropavo w rodzinie kurowatych (Phasianidae):
    • paw indyjski (Pavo cristatus)
    • paw złoty (Pavo muticus)
    • paw kongijski (Afropavo congensis)
    • paw szmaragdowy – krzyżówka pawia indyjskiego i pawia złotego
  • Gwiazdozbiór Pawia
  • PAW (Physics Analysis Workstation)
  • PAW (Pracownia Alternatywnego Wychowania)
  • Paw – rzeźba plenerowa w Poznaniu
  • Paw królowej – powieść Doroty Masłowskiej
  • Paw – singel polskiego Piosenkarza i Rapera ReTo

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Chórem ozwały się różowe czaple, błękitne żurawie i białe łabędzie na wodach, pawie i bengali w lasach, a do wtóru im rozlegały się dźwięki strun, nawiązanych na muszlę perłową, i słowa ludzkiej pieśni.

 (1.3) Pod oknem leżał czyjś paw.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paf, AS: paf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pawiątko n., Paw m., Pawiak m.

:: zdrobn. pawik m.

:: fż. pawica ż.

 przym. pawi

 przysł. pawio

 czas. pawić się

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) wymioty

Wiktionary


paw.

skrót

 (1.1) = pawilon

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W paw. 16 sprzedawane są ryby i można tu codziennie kupić świeżego dorsza.

Wiktionary


pawana

padwana, padwan, padovana;
1. pieśń lub piosenka miłosna wywodząca się z renesansowej poezji włoskiej, pojawiająca się w poezji mieszczańskiej w XVI i XVII wieku;
2. taniec dworski pochodzenia włoskiego lub hiszpańskiego, popularny w XVI i XVII wieku; muzyka do tego tańca


SJP.pl

Pawana – prawdopodobnie z łac. "pavo" (paw), taniec dworski w metrum 2/4 lub 4/4, pochodzenia włoskiego lub hiszpańskiego, popularny w XVI i XVII w., charakteryzujący się powolnymi, uroczystymi ruchami, przypominającymi zachowanie pawia. Zazwyczaj po nim następowała galiarda w metrum trójdzielnym. Pierwotnie pawanę, jako pierwszą część suity tanecznej, łączono z saltarello i jeszcze żywszą piwą.

Wikipedia


pawcio

zdrobnienie od: Paweł (imię męskie)


SJP.pl


pawciowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pawcia lub z nim związany


SJP.pl


pawela

nazwisko


SJP.pl


pawelczak

nazwisko


SJP.pl


pawelczyk

nazwisko


SJP.pl


pawelec

nazwisko


SJP.pl

Pawelec – część wsi Wda w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie starogardzkim, w gminie Lubichowo, na północnoiwschodnim skraju obszaru Borów Tucholskich.

W latach 1975–1998 Pawelec należał administracyjnie do województwa gdańskiego.

Wikipedia


pawelski

nazwisko


SJP.pl


paweł

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. numizm. dawna moneta italska

Wiktionary

– imię męskie pochodzenia łacińskiego ("Paulus"), należące do niedużej grupy najstarszych imion rzymskich (imion właściwych, "praenomen", por. Marek, Tyberiusz, Tytus). Już w epoce klasycznej zaczął on także występować w funkcji przydomka ("cognomen"). "Paulus" oznacza „mały”, „drobny”. Imię to należało i należy do najpopularniejszych w całym świecie chrześcijańskim, nosiło je około sześćdziesięciu świętych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Za lichą zupkę karczmarz wziął jeden paweł.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paweł mos.

 przym. Pawłowy

Wiktionary


pawełczak

nazwisko


SJP.pl


pawełczyk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Arkadiusz Pawełczyk (ur. 1959) – nadinspektor Policji
  • Ewaryst Pawełczyk (1917-2008) – polski farmaceuta
  • Irena Pawełczyk (ur. 1934) – polska saneczkarka, mistrzyni Europy
  • Maciej Pawełczyk (ur. 1980) – reżyser i producent teledysków

Wikipedia


pawełek

zdrobnienie od: Paweł (imię męskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) zdrobn. imię|polski|m. Paweł

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alojzy Pawełek (ur. 1893, zm. 1930) – polski lekarz, instruktor harcerski i skautowy
  • Kazimierz Pawełek (ur. 1936) – polski dziennikarz i polityk, senator V kadencji
  • Mariusz Pawełek (ur. 1981) – polski piłkarz
  • Arkadiusz Pawełek (ur. 1968) – polski podróżnik, żeglarz, nurek, alpinista
  • Pawełek – zdrobnienie imienia Paweł
  • Pawełek – marka batonów czekoladowych

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kingo, daj już Pawełkowi spokój.

 (1.1) Chłopaki zaciągnęli go do kina, potem Pawełek zdobył bilety na recital Ewy Demarczyk, a potem był mecz hokejowy Polska – NRD, na który poszli całą gromadą i na przemian to wrzeszczeli, to dęli w trąbki, dopingując swojaków.

 (1.1) Pawełek Kryński wkraczał zatem w okres, kiedy miłość i śmierć stają się nieodłącznymi przyjaciółkami mężczyzny.

 (1.1) (…) Kaźmierz mówił przez ściśnięte gardło, przytulając do piersi Pawełka, przestraszonego widokiem Kargula.

 (1.1) Pawełek zaczął to oczekiwanie od uchylenia żółtych drzwi, dzięki czemu widzieli i słyszeli wszystko, co działo się wewnątrz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈvɛwɛk, AS: paveu̯ek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paweł m., Pawlak ż./mos.

 przym. Pawłowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk Paulek, Paulik

Wiktionary


pawełki

uroczystość odpustowa ku czci św. Pawła I Pustelnika, patriarchy Zakonu Paulinów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pawełki – wieś w woj. podlaskim, w pow. łomżyńskim, w gminie Jedwabne
  • Pawełki – wieś w woj. podlaskim, w pow. sokólskim, w gminie Sokółka
  • Pawełki – wieś w woj. śląskim, w pow. lublinieckim, w gminie Kochanowice
  • Pawełki – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. ostródzkim, w gminie Miłakowo
  • Pawełki – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. ostródzkim, w gminie Miłakowo
  • Pawełki – nieistniejąca osada w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Smołdzino
  • Pawełki – wieś na Ukrainie, w obwodzie żytomierskim, w rejonie andruszowskim

Wikipedia


pawełkiewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Agnieszka Pawełkiewicz (ur. 1990) – polska aktorka
  • Mieczysław Pawełkiewicz (1938–2007) – polski saneczkarz, olimpijczyk z Innsbrucku 1964

Wikipedia


pawełkowie

zdrobnienie od: Paweł (imię męskie)


SJP.pl


pawełkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pawełka lub z nim związany


SJP.pl


pawi

1. związany z pawiem, pochodzący od pawia;
2. zielononiebieski


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) charakterystyczny dla pawia, dotyczący do pawia

 (1.2) podobny do pawia

 (1.3) gw-pl|księstwo łowickie. niebieskozielony

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od: paw

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpavʲi, AS: pavʹi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paw m., pawica ż., pawik m.

 przym. pawiowy

 przysł. pawio

 czas. pawić się

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pawiowy

 (1.3) powi, pawiowy, pawowy

Wiktionary


pawia

1. związany z pawiem, pochodzący od pawia;
2. zielononiebieski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto i gmina we Włoszech, w Lombardii, położone w zachodniej części Niziny Padańskiej nad rzeką Ticino;

 (1.2) geogr. adm. włoska prowincja położona na północy kraju, w Lombardii;

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp. zob. Paw.

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W bitwie pod Pawią (1525) 3000 arkebuzerów pokonało 8000 francuskich rycerzy, czym ostatecznie zasygnalizowali koniec ery rycerstwa i dominacji ciężkiej kawalerii na polach bitew Europy.

 (1.1) Wenecja wysyłała swoje statki po jedwab i korzenie, Pawia była wielkim punktem rozdzielczym towarów ze Wschodu.

 (1.1) Dzięki pewnej stabilizacji politycznej w XI w. zaczęły powstawać szkoły prawnicze. Najważniejszą szkołą prawa w XI w. stała się Pawia — dawna stolica królestwa Longobardów. Prawnicy z Pawii zajmowali się jednak przede wszystkim prawem longobardzkim, tak jak zostało ono opisane w «Liber Papiensis».

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pawijczyk mos., pawijka ż.

 przym. pawijski

Wiktionary


pawiacki

przymiotnik od: Pawiak (więzienie w Warszawie, zniszczone przez Niemców w roku 1944)


SJP.pl


pawiak

więzienie w Warszawie, zniszczone przez Niemców w 1944


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pawian

duża małpa wąskonosa z makakowatych zamieszkująca Afrykę i Półwysep Arabski, występująca w 5 gatunkach, m.in. pawian płaszczowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Papio|ref=tak., małpa z charakterystycznie odsłoniętymi pośladkami i o wydłużonym pysku;

Wiktionary

Pawian ("Papio") – rodzaj ssaków naczelnych z podrodziny koczkodanów (Cercopithecinae) w obrębie rodziny koczkodanowatych (Cercopithecidae).

Rozmieszczenie geograficzne i siedlisko.

Pawiany zamieszkują otwarte tereny leśne i trawiaste Afryki na południe od Sahary i kilka terenów górskich tej pustyni.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Miejscami wąwóz stawał się tak ciasny, że tylko dwa konie mogły iść w pobok, miejscami rozszerzał się w małe, okrągłe doliny otoczone jakby wysokimi kamiennymi murami, na których siedziały wielkie pawiany igrając z sobą, szczekając i pokazując karawanie zęby.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpavʲjãn, AS: pavʹi ̯ãn

Wiktionary


pawiani

związany z pawianem, charakterystyczny dla pawiana


SJP.pl


pawica

1. samica pawia;
2. duży motyl nocny z rodziny pawicowatych, o pięknych barwach ochronnych, występujący głównie w strefie tropikalnej;
3. roślina ozdobna pochodzenia afrykańskiego, należąca do rodziny astrowatych; gazania;
4. ryba z gromady promieniopłetwych, żyjąca w wodach szelfów zachodniej Afryki; sola pawica


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. samica pawia

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pawica – samica pawia.
  • pawica (Dicologlossa hexophthalma syn. Solea hexophthalma)
  • pawica atlas;
  • pawica gruszówka;
  • pawica grabówka.
  • Bolesław Pawica – polski reżyser, scenarzysta i producent.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pawiątko n., paw m.

 przym. pawi

Wiktionary


pawice

1. samica pawia;
2. duży motyl nocny z rodziny pawicowatych, o pięknych barwach ochronnych, występujący głównie w strefie tropikalnej;
3. roślina ozdobna pochodzenia afrykańskiego, należąca do rodziny astrowatych; gazania;
4. ryba z gromady promieniopłetwych, żyjąca w wodach szelfów zachodniej Afryki; sola pawica


SJP.pl


pawicowate

rodzina motyli obejmująca ponad 1300 gatunków


SJP.pl

Pawicowate (Saturniidae) – rodzina motyli obejmująca około 1300–1500 gatunków, głównie tropikalnych. Do fauny Polski zalicza się tylko cztery gatunki – lotnica zyska, pawica gruszówka (której obserwacje bywają podważane), pawica grabówka i Saturnia pavoniella.

Wikipedia


pawicowaty

o cechach pawicowatych (rodzina motyli)


SJP.pl


pawijczyk

mieszkaniec Pawii (miasta we Włoszech)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Pawii, osoba rodem z Pawii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zbiór ten ułożony jest systematycznie, czyli w porządku rzeczowym według powszechnie przyjętego systemu Bernarda Pawijczyka z końca XII w., rozpowszechnionego, przez prawo Dekretaliów Grzegorza IX z r. 1234 a polegającego na podziale na 5 ksiąg zatytułowanych: «iude», «iudicium», «clerus», «conubia», «crimen».

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pawia ż.

:: fż. pawijka ż.

 przym. pawijski

Wiktionary


pawijka

mieszkanka Pawii (miasta we Włoszech)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Pawii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pawia ż.

:: fm. pawijczyk mos.

 przym. pawijski

Wiktionary


pawijski

przymiotnik od: Pawia (miasto we Włoszech)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Pawią, pochodzący z Pawii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Można wręcz zaryzykować stwierdzenie, że sztuka pawijska oraz dzieła Wiligelma stanowią skrajne bieguny, pomiędzy którymi rozwijała się północnowłoska rzeźba romańska.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pawia ż., pawijczyk mos., pawijka ż.

Wiktionary


pawik

1. gatunek motyla;
2. zdrobniale o pawiu;
3. ozdobny gołąb domowy


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rusałka pawik – motyl
  • Ustnik pawik
  • Bass pawik
  • Drętwa pawik

Wikipedia


pawilon

1. niski, wolno stojący parterowy budynek stanowiący część większego zespołu architektonicznego, najczęściej będący sklepem lub miejscem punktów usługowych;
2. część lub boczne skrzydło budowli, wyróżniające się odrębnym dachem;
3. altana ogrodowa, oranżeria


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) parterowy budynek handlowy lub usługowy wykonany zwykle z lekkich materiałów

 (1.2) niewielki wolno stojący parterowy budynek wchodzący w skład większego ośrodka

 (1.3) część kompleksu pałacowego z osobnym dachem

 (1.4) przest. altana ogrodowa

 (1.5) daw. baldachim nad łóżkiem

 (1.6) daw. bandera

Wiktionary

Pawilon – budowla architektoniczna.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jak będziesz w pawilonie, to weź mi dwa czteropaki piwa bezalkoholowego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈvʲilɔ̃n, AS: pavʹilõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. przest. pawilion m., pawilionik m.

:: zdrobn. pawilonik m.

 przym. pawilonowy, przest. pawilionowy

Wiktionary

Synonimy:

 daw. pawilion

Wiktionary


pawilonik

niewielki pawilon


SJP.pl


pawiment

posadzka intarsjowana (wykonana techniką zdobniczą polegającą na wyłożeniu powierzchni różnymi gatunkami drewna) lub mozaikowa


SJP.pl

Pawiment – dawne określenie posadzki lub podłogi wysadzanej twardym materiałem, odpowiadające łac. "pavimentum", "lithostrotus"; inne znaczenie to podest lub estrada.

W starożytnym Rzymie "pavimentum" oznaczało posadzkę układaną z cegły, kamienia, muszli lub ceramiki w zaprawie, później także każde sztuczne pokrycie podłogi, nawet drewniane. Rozróżniano kilka odmian:

Wikipedia


pawiooki

mieniący się różnymi barwami, podobnie do ok pawich piór (np. kamień, minerał pawiooki)


SJP.pl


pawiować

potocznie: wymiotować


SJP.pl


pawiątko

pisklę pawia; pawię


SJP.pl


pawię

pisklę pawia; pawiątko


SJP.pl


pawiński

nazwisko


SJP.pl


pawlacz

schowek pod sufitem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) schowek pod sufitem

 (1.2) gw-pl|Górny Śląsk. rel. chór w kościele

Wiktionary

Pawlacz (cz. "pavlač" – „balkon, galeria”) – rodzaj schowka w postaci szafki montowanej pod sufitem. Szczególnie przydatny jest do przechowywania rzadziej używanych rzeczy w niewielkich mieszkaniach. Często umieszczany w przedpokoju, zwłaszcza nad drzwiami wejściowymi. Jest wciąż stosowanym rozwiązaniem.

Wikipedia


pawlaczek

nazwisko


SJP.pl


pawlaczyk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krystyna Pawlaczyk-Baśkiewicz – polska piosenkarka, wokalistka zespołu Filipinki
  • Marianna Pawlaczyk-Szpila – polska mikrobiolożka lekarska
  • Tadeusz Pawlaczyk – polski policjant, samorządowiec
  • Zygmunt Pawlaczyk – polski pilot wojskowy

Wikipedia


pawlak

nazwisko


SJP.pl

Pawlak (forma żeńska: Pawlak, Pawlakowa, Pawlakówna, liczba mnoga: Pawlakowie) – polskie nazwisko. Według bazy PESEL 22 stycznia 2025 nazwisko to nosiło 21 846 Polek i 21 824 Polaków.

Wikipedia


pawlas

nazwisko


SJP.pl


pawlica

nazwisko


SJP.pl


pawlicki

nazwisko


SJP.pl

Pawlicki – polskie nazwisko.

Wikipedia


pawliczak

nazwisko


SJP.pl


pawliczek

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Pawliczek (ur. 1964) – polski żużlowiec
  • Josef Pawliczek (1931–2021) – niemiecki pracownik organizacji Caritas, orędownik polsko-niemieckiego pojednania
  • Otto Pawliczek (1914–?) – zbrodniarz hitlerowski, SS-Oberscharführer
  • Pawlik

Wikipedia


pawlik

1. zdrobnienie od: Paweł (imię męskie); Pawełek;
2. nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Agata Wąsowska-Pawlik (ur. 1972) – polska historyczka sztuki, kuratorka wystaw i muzealniczka
  • Andrzej Pawlik (1942–1995) – dziennikarz, publicysta
  • Andrzej Pawlik (1952–2003) – polski gitarzysta basowy, muzyk sesyjny
  • Andrzej Eugeniusz Pawlik (ur. 1953) – polski inżynier, polityk
  • Bronisław Pawlik (1926–2002) – polski aktor
  • Helena Sułkowska-Pawlik (ur. 1940) – artystka plastyk
  • Ireneusz Pawlik (ur. 1958) – dziennikarz polski
  • Jan Pawlik (1930–2012) – lekarz, chirurg, działacz społeczny, samorządowiec, radny miasta Sanoka
  • Jan Pawlik (ur. 1953) – pułkownik dyplomowany Wojska Polskiego
  • Jerzy Pawlik (1919–2009) – polski duchowny
  • Katarzyna Pawlik (ur. 1989) – polska pływaczka
  • Karol Pawlik (ur. 1994) – polski lekkoatleta

Wikipedia


pawlikiewicz

nazwisko


SJP.pl


pawlikowice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pawlikowice – przysiółek wsi Pątnów w woj. dolnośląskim, w pow. legnickim, w gminie Chojnów
  • Pawlikowice – wieś w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Krośniewice
  • Pawlikowice – wieś w woj. łódzkim, w pow. pabianickim, w gminie Pabianice
  • Pawlikowice – wieś w woj. małopolskim, w pow. wielickim, w gminie Wieliczka
  • Pawlikowice – dawna gromada

Wikipedia


pawlikowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Pawlikowski (ur. 1925 w Warszawie, zm. 1976) – polski aktor, dziennikarz, krytyk filmowy, muzykolog, kompozytor
  • Andrzej Pawlikowski (ur. 1969) – pułkownik Biura Ochrony Rządu
  • Andrzej Pawlikowski
  • Ferdinand Stanislaus Pawlikowski – austriacki duchowny katolicki
  • Ferdynand Pawlikowski – urzędnik c. k., starosta sanocki, naczelnik miasta Jarosławia.
  • Gwalbert Pawlikowski (ur. 1792, zm. 1852) – ziemianin polski, polityk galicyjski.
  • Jan Gwalbert Pawlikowski (ur. 1860, zm. 1939) – polski ekonomista, publicysta, taternik.
  • Jan Pawlikowski – poseł województwa mińskiego na Sejm Czteroletni.
  • Józef Pawlikowski (ur. 1767, zm. 1829) – pisarz, publicysta, pamiętnikarz, adwokat
  • Ludwik Pawlikowski (ujednoznacznienie)
  • Maciej Pawlikowski — ujednoznacznienie)
  • Marek Pawlikowski — ujednoznacznienie

Wikipedia


pawlina

nazwisko


SJP.pl


pawlinowo

Pawlinowo ( Паўліново, dodatkowa nazwa w języku białoruskim Паўлінова) – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie bielskim, w gminie Orla. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.

Wikipedia


pawlisz

nazwisko


SJP.pl


pawliszak

nazwisko


SJP.pl


pawliński

nazwisko


SJP.pl


pawlonka

nazwisko


SJP.pl


pawluczuk

nazwisko


SJP.pl


pawluk

nazwisko


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pawlukiewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Pawlukiewicz (ur. 1953) – polski muzyk, pianista, kompozytor i aranżer
  • Kalina Hlimi-Pawlukiewicz (ur. 1982) – polska wokalistka, aktorka teatralna i filmowa, a także kompozytorka, improwizatorka, scenarzystka, autorka tekstów
  • Maria Pawlukiewicz – polska wokalistka, członkini zespołu Nasza Basia Kochana
  • Piotr Pawlukiewicz (1960–2020) – polski duchowny rzymskokatolicki, rekolekcjonista, kaznodzieja, prałat, autor książek o tematyce religijnej, lider zespołu Kontrast

Wikipedia


pawlus

nazwisko


SJP.pl


pawlusiński

nazwisko


SJP.pl


pawluś

zdrobnienie od: Paweł (imię męskie); Pawełek


SJP.pl


pawluśkiewicz

nazwisko


SJP.pl


pawonia

krzew o ciemnozielonych trwałych liściach, purpurowych kwiatach z ciemnoniebieskimi, długimi pylnikami, hodowany jako mieszkaniowa roślina ozdobna


SJP.pl


pawonkowski

przymiotnik od: Pawonków


SJP.pl


pawonków

wieś w Polsce


SJP.pl

Pawonków (niem. "Pawonkau") – wieś w Polsce, położona w województwie śląskim, w powiecie lublinieckim, w gminie Pawonków, na Górnym Śląsku.

Wikipedia


pawszak

nazwisko


SJP.pl


pawąz

gruby drąg do przyciskania trawy, siana, zboża na wozie lub noszenia ciężarów; pawąż, pawęż (regionalnie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) roln. drąg służący do przyciskania od góry siana, słomy lub snopów zboża w czasie transportu wozem (zwykle drabiniastym)

 (1.2) drąg służący do noszenia ciężarów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zwozili siano. Powróz przytrzymujący pawąz był nadwątlony. Pękł, gdy fura wjechała do stodoły.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pawązowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) powęz, powąz, pawęż

Wiktionary


pawąż

gruby drąg do przyciskania trawy, siana, zboża na wozie lub noszenia ciężarów; pawąz, pawęż (regionalnie)


SJP.pl


pawęz

przestarzałe: gruby drąg do przyciskania trawy, siana, zboża na wozie lub noszenia ciężarów; pawąz, pawąż, pawęż (regionalnie)


SJP.pl


pawęż

1. prostokątna tarcza drewniana używana w dawnej piechocie; pawęża;
2. płaskie, zwykle pionowe zakończenie rufy jachtu lub łodzi nad linią wodną; pawęża;
3. dawniej, dziś regionalne: gruby drąg do przyciskania trawy, siana, zboża na wozie lub noszenia ciężarów; pawąż, pawąz;
4. dawniej: drąg do noszenia ciężarów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pawęż – sposób zakończenia rufy statku
  • Pawęż – rodzaj tarczy

Wikipedia


pawęża

pawęż;
1. prostokątna tarcza drewniana używana w dawnej piechocie
2. płaskie, zwykle pionowe zakończenie rufy jachtu lub łodzi nad linią wodną


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. tarcza

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pawęża (Coptosoma) – rodzaj pluskwiaków z rodziny pawężowatych
  • Pawęża – polski herb szlachecki

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pawęże były to długie tarcze opierane o ziemię, a uzbrojony był niemi pierwszy szereg piechoty, zasłaniający strzelców z kuszami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈvɛ̃w̃ʒa, AS: pavẽũ̯ža

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pawęż ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stpol. forma oboczna paweża

Wiktionary


pawężnica

gatunek porostu z rodziny pawężnicowatych


SJP.pl


pawężnicowate

o cechach pawężnicowatych


SJP.pl

Pawężnicowate ("Peltigeraceae" Dumort.) – rodzina grzybów z rzędu pawężnicowców ("Peltigerales").

Wikipedia


pawężnicowaty

o cechach pawężnicowatych


SJP.pl


pawężnik

1. w dawnym wojsku polskim: żołnierz mający pawęż; również giermek noszący pawęż
2. dawny rzemieślnik zajmujący się wyrobem pawęży dla wojska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. wojsk. żołnierz wyposażony w pawęż, zazwyczaj stanowiący osłonę kuszników albo łuczników

 (1.2) hist. wojsk. giermek noszący pawęż za rycerzem

 (1.3) hist. rzemieślnik trudniący się wyrobem pawęży

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pawężnik – rodzaj porostów
  • pawężnik – w średniowieczu żołnierz piechoty z pawężą

Wikipedia


pawłocin

Pawłocin (niem. "Pawlozinnen", od 1938 r. "Paulshagen") – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie piskim, w gminie Biała Piska. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Wieś mazurska, położona przy dawnej granicy Prus Książęcych i Mazowsza.

Wikipedia


pawłodar

miasto w Kazachstanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto obwodowe w północno-wschodniej części Kazachstanu, port nad Irtyszem;

Wiktionary

Pawłodar ( Павлодар; Павлодар) – miasto obwodowe w północno-wschodniej części Kazachstanu, port nad Irtyszem, siedziba administracyjna obwodu pawłodarskiego. W 2022 liczyło 361,4 tys. mieszkańców. Ośrodek przemysłu hutniczego (huta aluminium), petrochemicznego, maszynowego, metalurgicznego, chemicznego, spożywczego i lekkiego.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. pawłodarski

Wiktionary


pawłodarski

dotyczący Pawłodaru


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Pawłodarem, dotyczący Pawłodaru

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pawłodar mrz.

Wiktionary


pawłosiowski

przymiotnik od: Pawłosiów


SJP.pl


pawłosiów

wieś w Polsce


SJP.pl

Pawłosiów – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie jarosławskim, w gminie Pawłosiów. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa przemyskiego.

Miejscowość jest siedzibą gminy Pawłosiów.

Wikipedia


pawłostwo

Paweł z żoną; Pawłowie


SJP.pl


pawłoszewo

Pawłoszewo – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie wołowskim, w gminie Wołów.

Wikipedia


pawłow

nazwisko, np. Iwan Pietrowicz Pawłow (1849-1936), rosyjski fizjolog, laureat Nagrody Nobla


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksandr Pawłow (1894-1963) – rosyjski wojskowy
  • Aleksandr Pawłow (ur. 1942) – radziecki żużlowiec
  • Dmitrij Pawłow (1897-1941) – radziecki generał
  • Eduard Pawłow (ur. 1965) – ukraiński piłkarz
  • Grigorij Pawłow (1913-1994) – radziecki polityk
  • Igor Pawłow (ur. 1979) – rosyjski skoczek o tyczce
  • Irena Pawłow-Niezgódka (ur. 1950) – polska matematyczka
  • Iwan Pawłow (1849-1936) – rosyjski fizjolog, laureat Nagrody Nobla
  • Jakow Pawłow (1917-1981) – radziecki żołnierz, dowódca obrony Domu Pawłowa
  • Jurij Pawłow (1950-2016) – rosyjski reżyser i scenarzysta
  • Mitko Pawłow (ur. 1962) – bułgarski lekkoatleta
  • Mykoła Pawłow (ur. 1954) – ukraiński piłkarz, reprezentant ZSRR

Wikipedia


pawłowa

taki jak u Pawła, charakterystyczny dla Pawła


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pawłowa – wieś w woj. łódzkim, w pow. bełchatowskim, w gminie Zelów
  • Pawłowa – wieś w woj. podkarpackim, w pow. przeworskim, w gminie Adamówka
  • Pawłowa – osada leśna w woj. podkarpackim, w pow. przeworskim, w gminie Adamówka
  • Pawłowa – struga, dopływ Wolicy
  • Pawłowice
  • Pawłow

Wikipedia


pawłowice

1. nazwa wielu wsi w Polsce;
2. osiedle Wrocławia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. część miasta Wrocław;

 (1.2) geogr. topinim, nazwa kilkudziesięciu wsi i ich części w Polsce;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pawłowice – część miasta Wrocław, w delegaturze Wrocław-Psie Pole
  • Pawłowice – przysiółek wsi Stradomia Wierzchnia, w woj. dolnośląskim, w pow. oleśnickim, w gminie Syców
  • Pawłowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. ząbkowickim, w gminie Ząbkowice Śląskie
  • Pawłowice – wieś w woj. lubelskim, w pow. ryckim, w gminie Stężyca
  • Pawłowice – wieś w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Krzyżanów
  • Pawłowice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. grójeckim, w gminie Mogielnica
  • Pawłowice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. lipskim, w gminie Solec nad Wisłą
  • Pawłowice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. piaseczyńskim, w gminie Tarczyn
  • Pawłowice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sochaczewskim, w gminie Teresin
  • Pawłowice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. żyrardowskim, w gminie Mszczonów
  • Pawłowice – wieś w woj. opolskim, w pow. oleskim, w gminie Gorzów Śląski
  • Pawłowice – wieś w woj. śląskim, w pow. gliwickim, w gminie Toszek

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Właściciele Pawłowic wywodzili się ze szlacheckiego rodu.

 (1.2) Czy ten pociąg staje w Pawłowicach?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paweł mos., pawłowiczanin mos., pawłowiczanka ż.

 przym. pawłowicki, Pawłowy

Wiktionary


pawłowicki

przymiotnik od: Pawłowice


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Pawłowic, związany z Pawłowicami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Został pochowany na pawłowickim cmentarzu parafialnym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paweł mos., Pawłowice lm nm., pawłowiczanin mos., pawłowiczanka ż.

 przym. Pawłowy

Wiktionary


pawłowicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Edwin Pawłowicz – inżynier budowy dróg i mostów, dowódca dywersyjnego oddziału Armii Krajowej
  • Jacek Pawłowicz – działacz opozycji demokratycznej w czasach PRL,
  • Krystyna Pawłowicz – polska prawniczka, poseł na Sejm
  • Leon Pawłowicz – polski wojskowy
  • Otton Pawłowicz – major Wojska Polskiego, wywiadowca Armii Krajowej
  • Pawieł Pawłowicz – rosyjski zapaśnik
  • Siergiej Pawłowicz – rosyjski zawodnik mieszanych sztuk walki (MMA)
  • Zbigniew Pawłowicz – polski lekarz i polityk

Wikipedia


pawłowiczecki

przymiotnik od: Pawłowiczki


SJP.pl


pawłowiczki

wieś w Polsce


SJP.pl

Pawłowiczki ("Pawlowitz", "Pawlowitze", "Pawlowice", "Pawlowitzke", od 1936 "Gnadenfeld") – wieś w Polsce, położona w województwie opolskim, w powiecie kędzierzyńsko-kozielskim, w gminie Pawłowiczki. W 2011 roku liczba mieszkańców we wsi Pawłowiczki wynosiła 1213.

Wikipedia


pawłowie

nazwisko, np. Iwan Pietrowicz Pawłow (1849-1936), rosyjski fizjolog, laureat Nagrody Nobla


SJP.pl


pawłowiec

nazwisko


SJP.pl


pawłowizm

teoria i metoda badania czynności wyższych ośrodków systemu nerwowego, oparta na koncepcji odruchów bezwarunkowych i warunkowych


SJP.pl


pawłowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pawłowo – część wsi Brzyskorzystew w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Żnin
  • Pawłowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ciechanowskim, w gminie Regimin
  • Pawłowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. mławskim, w gminie Szydłowo
  • Pawłowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Baboszewo
  • Pawłowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pułtuskim, w gminie Winnica
  • Pawłowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sierpeckim, w gminie Sierpc
  • Pawłowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. chojnickim, w gminie Chojnice
  • Pawłowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. gdańskim, w gminie Trąbki Wielkie
  • Pawłowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. kwidzyńskim, w gminie Gardeja
  • Pawłowo – przysiółek wsi Bruk w woj. pomorskim, w pow. sztumskim, w gminie Dzierzgoń
  • Pawłowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. olsztyńskim, w gminie Olsztynek
  • Pawłowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. węgorzewskim, w gminie Budry

Wikipedia


pawłowowski

dotyczący Iwana Pawłowa, fizjologa rosyjskiego


SJP.pl


pawłowsk

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Rosji, obecnie administracyjnie wchodzące w skład Petersburga;

 (1.2) geogr. rosyjskie miasto położone w obwodzie woroneskim;

Wiktionary

Pawłowsk (ros. Павловск) – miasto w Rosji. Administracyjnie wchodzi w skład miasta Petersburg.

Liczba mieszkańców w 2003 roku wynosiła ok. 15 tys.

W mieście jest stacja kolejowa Pawłowsk.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. pawłowski

Wiktionary


pawłowski

przymiotnik od: Pawłowa, Pawłowo, Pawłów, Pawły


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Pawłowskiem, dotyczący Pawłowska

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pawłowski – polskie nazwisko, pochodzące od imienia Paweł lub od nazw miejscowych: Pawłów, Pawłowice (kilka wsi).
  • Pawłowski – herb szlachecki
  • Adam Pawłowski – strona ujednoznaczniająca
  • Antoni Pawłowski – strona ujednoznaczniająca
  • Andrzej Pawłowski – strona ujednoznaczniająca
  • Artur Pawłowski (ur. 1961) – polski fotograf prasowy, fotografik
  • Bogdan Pawłowski – strona ujednoznaczniająca
  • Bogumił Pawłowski – botanik, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego
  • Bronisław Pawłowski – polski historyk i archiwista
  • Cezary Pawłowski (1895–1981) – polski fizyk
  • Daniel Pawłowski – strona ujednoznaczniająca
  • Edward Józef Pawłowski (1870–1939) – polski drukarz, wydawca, przemysłowiec, działacz społeczny

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Pawłowsk mrz., Paweł mos.

 przym. Pawłowy

Wiktionary


pawłowy

taki jak u Pawła, charakterystyczny dla Pawła


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) przest. gwara. należący do Pawła

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przed Pawłowym domem rosną dwa stare orzechy.

 (1.1) Sąsiadował z Pawłową zagrodą z jednej strony i z Józefowym polem z drugiej.

 (1.1) Nadto wyróżnia się wśród listów Pawłowych charakterem bardziej urzędowym, co się tłumaczy okolicznościami, jakie go wywołały.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Paweł mos., Pawełek mos., Pawcio mos., Pawlik mos., Pawełcio mos., Pawliś mos., Pawlusz mos., Pawlusza mos., Pawuś mos., paweł mrz., pawełki nmos., Pawłowa ż., Paula ż., Paulina ż., Paulinka ż., Paulusia ż., Paulunia ż., paulin mos., Pawłów mrz., Pawłowo n., Pawłowice nmos.

 przym. pawłowski, pawłowicki

Wiktionary


pawłów

imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pawłów – część miasta Zabrze
  • Pawłów – wieś w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Rejowiec Fabryczny
  • Pawłów – wieś w woj. lubelskim, w pow. lubelskim, w gminie Strzyżewice
  • Pawłów – wieś w woj. łódzkim, w pow. bełchatowskim, w gminie Rusiec
  • Pawłów – wieś w woj. małopolskim, w pow. dąbrowskim, w gminie Bolesław
  • Pawłów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. szydłowieckim, w gminie Chlewiska
  • Pawłów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. wołomińskim, w gminie Tłuszcz
  • Pawłów – wieś w woj. opolskim, w pow. brzeskim, w gminie Skarbimierz
  • Pawłów – wieś w woj. śląskim, w pow. raciborskim, w gminie Pietrowice Wielkie
  • Pawłów – część wsi Palowice w woj. śląskim, w pow. rybnickim, w gminie Czerwionka-Leszczyny
  • Pawłów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. buskim, w gminie Nowy Korczyn
  • Pawłów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. sandomierskim, w gminie Zawichost

Wikipedia


pawłówek

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pawłówek – dzielnica Konina
  • Pawłówek – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. bydgoskim, w gminie Sicienko
  • Pawłówek – wieś w woj. lubelskim, w pow. lubelskim, w gminie Strzyżewice
  • Pawłówek – wieś w woj. łódzkim, w pow. pabianickim, w gminie Dłutów
  • Pawłówek – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pułtuskim, w gminie Pułtusk
  • Pawłówek – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sochaczewskim, w gminie Teresin
  • Pawłówek – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Blizanów
  • Pawłówek – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. nowotomyskim, w gminie Lwówek
  • Pawłówek – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. ostrowskim, w gminie Nowe Skalmierzyce
  • Pawłówek – grodzisko wczesnośredniowieczne znajdujące się na zachodnich rubieżach Bydgoszczy
  • Pawłówek – przystanek kolejowy w pobliżu Pawłówka, w województwie kujawsko-pomorskim
  • Pawłówek – dawna gromada

Wikipedia


pawłówko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pawłówko – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ciechanowskim, w gminie Regimin
  • Pawłówko – wieś w woj. mazowieckim, w pow. przasnyskim, w gminie Czernice Borowe
  • Pawłówko – wieś w woj. pomorskim, w pow. chojnickim, w gminie Chojnice
  • Pawłówko – wieś w woj. pomorskim, w pow. człuchowskim, w gminie Przechlewo
  • Pawłówko – zniesiona część wsi Wielichowo-Wieś, w woj. wielkopolskim, w pow. grodziskim, w gminie Wielichowo
  • Pawłówko – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Buk
  • Pawłówko – osada leśna w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Swarzędz
  • Pawłówko – część wsi Pawłowo Żońskie, w woj. wielkopolskim, w pow. wągrowieckim, w gminie Wągrowiec

Wikipedia


pax

organizacja zrzeszająca katolików współpracujących z władzami komunistycznymi, utworzona w 1947 roku; Pax


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pax – miasto w USA
  • Pax w mitologii rzymskiej
  • Instytut Wydawniczy „Pax”
  • Pax – polskie stowarzyszenie katolików świeckich

Wikipedia


pax-owiec

członek Stowarzyszenia "PAX", świeckiej organizacji katolickiej; paksowiec


SJP.pl


pax-owski

→ PAX (świecka organizacja katolicka); paksowski


SJP.pl


pay-per-view

[czytaj: pej per wju] płatna usługa umożliwiająca oglądanie treści multimedialnych


SJP.pl

Pa

Wikipedia


payola

[czytaj: pejola] łapówka wytwórni płytowych w zamian za nadanie nagrań na antenie radia


SJP.pl

Payola (ang. ‘pay for play’ płacenie za nadawanie) – łapówka wręczana przez wytwórnie płytowe lub menadżerów muzycznych DJ-om

lub dyrektorom programowym stacji radiowych w zamian za wzmiankę reklamową na temat określonego nagrania muzycznego lub za jego emisję w programie radiowym.

Wikipedia


paypal

PayPal Holdings, Inc. – amerykańskie przedsiębiorstwo oferujące usługi płatnicze umożliwiające przedsiębiorcom i konsumentom posiadającym adres e-mail wysyłanie oraz odbieranie płatności przez Internet. PayPal działa na zasadzie wirtualnej portmonetki/portfela/skarbonki (cyfrowy portfel). W systemie PayPal klienci mogą płacić przy użyciu karty kredytowej bądź salda konta PayPal, które można zasilać przelewami z konta bankowego lub innego konta PayPal.

Wikipedia


paywall

[czytaj: pejłol] blokada w serwisie internetowym, wymagająca zapłacenia za dostęp do treści


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) inform. hand. mechanizm ograniczenia dostępności treści na WWW do osób, które wykupią dostęp;

Wiktionary

Paywall – metoda monetyzacji treści internetowych polegająca na pobieraniu opłat za dostęp. Opłata może być jednorazowa lub być czasową subskrypcją, a w przypadku action paywalli może przyjąć formę niematerialną.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie linkuj do „Wyborczej”, bo i tak nikt ze znajomych nie przeczyta artykułu za paywallem.

Wiktionary


paza

dawniej: nacięcie, rowek, w który wchodzi kant drugiej części przedmiotu


SJP.pl


pazderski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pazderski – polskie nazwisko
  • Georg Pazderski (ur. 1951) – niemiecki polityk i pułkownik Bundeswehry pochodzenia polskiego;
  • Leszek Pazderski (ur. 1969) – polski chemik;
  • Mieczysław Pazderski (1908–1945) – lekarz i oficer Wojska Polskiego.

Wikipedia


pazdur

1. pazur,
2. w budownictwie ludowym ozdoba z drewna umieszczana na szczycie dachu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Józef Pazdur – rzymskokatolicki biskup
  • Marek Pazdur – polski piłkarz ręczny
  • Wojciech Pazdur – polski poeta, dziennikarz, konferansjer, działacz opozycji demokratycznej
  • Pazdur (budownictwo) – ozdoba umieszczana na kalenicy dachu

Wikipedia


pazera

nazwisko


SJP.pl


pazernie

przysłówek

 (1.1) z pazernością

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Celina zaczęła pazernie wyszarpywać bluzki z rąk Ani.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pazerność ż.

 przym. pazerny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chciwie, zachłannie

Wiktionary


pazerniej

stopień wyższy od przysłówka: pazernie


SJP.pl


pazerniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: pazerny


SJP.pl


pazerność

chciwość, zachłanność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. chciwość, zachłanność

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈzɛrnɔɕt͡ɕ, AS: pazerność

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pazerniak m.

 przym. pazerny

 przysł. pazernie

Wiktionary


pazerny

zachłanny


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) pot. odznaczający się chciwością

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jakiś pazerny babsztyl zabrał ostatnie dwa kawałki karpia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pazerność ż.

 przysł. pazernie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chciwy

Wiktionary


pazi

→ paź; paziowski


SJP.pl


paziak

rodzaj ptaków z rodziny kolibrowatych


SJP.pl


paziewski

nazwisko


SJP.pl


pazik

młody paź (chłopiec ze szlacheckiego rodu pełniący służbę przy osobie należącej do rodu magnackiego)


SJP.pl


pazio

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Pazio (ur. 1992) – polski piłkarz, występujący na pozycji lewego obrońcy lub środkowego pomocnika
  • Lidia Pazio (ur. 1933) – polska pilotka szybowcowa
  • Nemezjusz Mateusz Pazio (ur. 1947) – polski ekonomista, dydaktyk, pracownik naukowy Politechniki Warszawskiej oraz Polskiej Akademii Nauk, Wyższej Szkoły Handlu i Prawa im. Łazarskiego
  • Wanda Pazio (ur. 1948) – polska ekonomistka, dydaktyk, pracownik naukowy Politechniki Warszawskiej

Wikipedia


paziowate

o cechach paziowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Papilionidae|Latreille|ref=tak., rodzina motyli dziennych z infrarzędu wędziełkowców;

Wiktionary

Paziowate, pazie, witezie, motylowce (Papilionidae) – rodzina motyli dziennych z nadrodziny Papilionoidea i infrarzędu Heteroneura. Obejmuje około 570 opisanych gatunków. Takson kosmopolityczny, ale większość gatunków tropikalnych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przedstawiciele paziowatych występują na wszystkich kontynentach z wyjątkiem Antarktydy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paź mzw.

Wiktionary


paziowaty

o cechach paziowatych


SJP.pl


paziowski

należący do pazia, znajdujący się w posiadaniu pazia (np. strój paziowski), odnoszący się do pazia (np. służba paziowska) lub jego zadań


SJP.pl


paziński

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Piotr Paziński (ur. 1973) – polski dziennikarz, pisarz, eseista, krytyk literacki i tłumacz
  • Piotr Paziński (ur. 1987) – polski taekwondzista
  • Roman Paziński (1906–1943) – polski działacz komunistyczny, oficer 1 Warszawskiej Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki

Wikipedia


paznogieć

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. także. stpol. paznokieć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) — Wiem! wiem!... Wyrywali mi przecież bez chloroformu paznogieć u nogi i to jeszcze u wielkiego palca...

 (1.1) — Moje dziecko, proszę cię — masz pilnik i opiłuj sobie równo paznogcie.

 (1.1) Moi biedacy mają nowy dodatek do swego cierpienia, bo trzeba nieraz dobrze głęboko sięgać pod paznogieć, żeby powydobywać stamtąd jaja zniesione przez te pchły i oprócz tego trzeba zapuścić czemś mocnem, żeby wygubić zarodniki, jakie mogły jeszcze zostać pod paznogciem, a to wszystko bez bólu nie obejdzie się.

Wiktionary


paznokciowy

→ paznokieć


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) anat. związany z paznokciem, dotyczący paznokcia

Wiktionary

Patrz:

paznokieć

Powiązane:

 rzecz. paznokieć mrz., pazdokietnik m., paznokietek mrz.

Wiktionary


paznokietek

niewielki paznokieć


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. pieszcz. paznokieć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Potem sięgała po pomarszczoną rączkę i z czułością oglądała każdy z osobna mikroskopijny paznokietek.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. paznokciowy

 rzecz. paznokieć mrz.

Wiktionary


paznokieć

1. lekko wypukła, zrogowaciała płytka na końcu każdego palca rąk i nóg u człowieka i innych naczelnych;
2. wyróżniająca się, znacznie zwężona dolna część płatków korony niektórych kwiatów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) anat. płaska rogowa osłona ostatniego członu palca małp i człowieka;

 (1.2) bot. dolna, zwężona część płatka korony kwiatu

Wiktionary

Paznokieć ( unguis) – rogowa osłona ostatniego członu palca naczelnych. Paznokieć pełni funkcje ochronne (przed szkodliwym działaniem czynników mechanicznych) oraz obronne.

Paznokieć jest jednym z wytworów naskórka, a jego głównym budulcem są keratyny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W furii rozorała mu twarz paznokciami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pazˈnɔcɛ̇t͡ɕ, AS: paznoḱėć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paznokietnik m., paznokciarz m., paznokciarka ż., paznokciarstwo n.

:: zdrobn. paznokietek m.

 przym. paznokciowy, paznokciarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) żart. pazur; daw. paznogieć

Wiktionary


pazoła

nazwisko


SJP.pl


pazucha

miejsce pod wierzchnim ubraniem na piersi; zanadrze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. miejsce na piersi, schowek znajdujący się pod ubraniem

 (1.2) gwara. pacha

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈzuxa, AS: pazuχa

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zanadrze

Wiktionary


pazur

1. u zwierząt: zgrubiały wytwór skórny na końcach palców
2. potocznie: paznokieć
3. najczęściej metalowa część maszyny o hakowatym wyglądzie wystająca poza nią
4. przyrząd do wyciągania gwoździ


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zool. ostro zakończony, rogowy twór naskórka na końcach palców niektórych zwierząt, zwłaszcza drapieżnych;

 (1.2) pot. przen. długi paznokieć

 (1.3) archeol. przekłuwacz, paleolityczne narzędzie posiadające wyodrębniony wierzchołek służący do przekłuwania

 (1.4) pot. (posiadana przez kogoś lub coś) niebanalne i wyraziste osobowość, charakter

Wiktionary

Pazur (łac. "unguicula") – rogowy twór naskórka chroniący końce palców, wspomagający poruszanie się, służący do przytrzymywania i rozrywania pokarmu, a także do ataku i obrony. Otacza ostatni paliczek. Ma kształt haczyka. Składa się z dwóch blaszek o różnej twardości. Zewnętrzna (grzbietowa) jest twardsza, rynienkowato zagięta, blaszka spodnia (podeszwowa) jest stosunkowo miękka. Ostrość pazura zapewnia środkowa część blaszki grzbietowej, twardsza niż jej boczne części.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Lew dopadł antylopę i wbił pazury w jej szyję.

 (1.2) Pomalowałam sobie dziś pazury na strażacką czerwień.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpazur, AS: pazur

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pazurczatka ż., pazurki nmos., pazurkowanie n., pazurzec mzw.

:: zdrobn. pazurek mrz.

 czas. pazurkować ndk.

 przym. pazurzasty, dwupazurzasty, pazurowaty, pazurowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szpon

 (1.2) paznokieć

Wiktionary


pazura

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Poznań. ręka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Choroba kociego pazura inaczej gorączka kociego pazura
  • Pazura (polskie nazwisko) – polskie nazwisko
  • Pazur
  • Kapitan Pazur – gra komputerowa

Wikipedia


pazurczatka

mieszkaniowa roślina ozdobna o cienkich i długich łodygach, z których każda zakończona jest twardym czerwonym lub różowym płatem i pojedynczym grubym słupkiem


SJP.pl


pazurecznik

pazurecznik wielki - gatunek owada z rzędu sieciarek, z rodziny mrówkolwowatych


SJP.pl


pazurek

niewielki pazur


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: pazur

 (1.2) mały pazur

 (1.3) muz. nakładka z wyrostkiem na palec dla gitarzysty

 (1.4) zob. pazurki.

Wiktionary

Pazurek – kolonia w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie olkuskim, w gminie Olkusz. Leży przy drodze wojewódzkiej nr 783.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa katowickiego.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pazur m., Pazurek m., pazurkowce nmos., pazurkowcowate nmos., pazurkowiec mzw.

 przym. pazurowaty, pazurowy, pazurzasty

Wiktionary


pazurki

1. narzędzie ogrodnicze, którego koniec ma postać kilku łukowato wygiętych zębów;
2. pasemka włosów zaczesane na czoło lub policzki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) ogrod. krótkie, ręczne narzędzie do pielenia i spulchniania ziemi zakończone haczykami

 (1.2) rodzaj fryzury z prostymi, postrzępionymi kosmykami zachodzącymi na owal twarzy

forma rzeczownika|rodzaj=męskorzeczowy.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: pazurek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pazur mrz., pazurkowce nmos., pazurkowcowate nmos., pazurkowiec mzw.

 przym. pazurowaty, pazurowy, pazurzasty

Wiktionary


pazurkiewicz

nazwisko


SJP.pl


pazurkować

używać pazurków (małego narzędzia ogrodniczego, którego koniec ma postać kilku łukowato wygiętych zębów) w celu spulchnienia gruntu


SJP.pl


pazurkowce

rodzina niewielkich małp szerokonosych występujących w Ameryce Południowej i Środkowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Callitrichidae|J.E. Gray|ref=tak., rodzina ssaków naczelnych z infrarzędu małpokształtnych;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) De facto do pazurkowców należą najmniejsze z małp.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pazur mrz., pazurek mrz., pazurki lm nm., pazurkowcowate lm nm., pazurkowiec mzw.

 przym. pazurowaty, pazurowy, pazurzasty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. pazurkowcowate

Wiktionary


pazurkowcowate

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Callitrichidae|J.E. Gray|ref=tak., rodzina ssaków naczelnych z infrarzędu małpokształtnych;

Wiktionary

Pazurkowcowate, pazurkowce (Callitrichidae) – rodzina ssaków naczelnych z infrarzędu małpokształtnych (Simiiformes) obejmująca między innymi marmozety i tamaryny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bezsprzecznie do pazurkowcowatych należą najmniejsze z małp.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pazur mrz., pazurek mrz., pazurki lm nm., pazurkowce lm nm., pazurkowiec mzw.

 przym. pazurowaty, pazurowy, pazurzasty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. pazurkowce

Wiktionary


pazurkowiec

niewielka małpa z podrzędu szerokonosych zamieszkująca wyżynne tereny Ameryki Południowej i Środkowej; np.: marmozeta, tamaryna, marykina, pigmejka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. małpa należąca do rodziny pazurkowców

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Marmozeta i tamaryna są typowymi pazurkowcami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pazur mrz., pazurek mrz., pazurki lm nm., pazurkowce lm nm., pazurkowcowate lm nm.

 przym. pazurowaty, pazurowy, pazurzasty

Wiktionary


pazurkowy

→ pazurek


SJP.pl

Patrz:

pazurek

pazurnica

bezkręgowiec zamieszkujący wilgotne lasy tropikalne, łączący w sobie niektóre cechy stawonogów i pierścienic; pratchawiec


SJP.pl


pazurnice

bezkręgowiec zamieszkujący wilgotne lasy tropikalne, łączący w sobie niektóre cechy stawonogów i pierścienic; pratchawiec


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pazurogon

rodzaj ssaka z podrodziny kangurów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Onychogalea|Gray|ref=tak., rodzaj ssaka z podrodziny kangurów występujący w północno-wschodniej Australii;

 (1.2) zool. ssak z rodzaju pazurogon (1.1)

Wiktionary

Pazurogon ("Onychogalea") – rodzaj ssaków z podrodziny kangurów (Macropodidae) w obrębie rodziny kangurowatych (Macropodidae).

Wikipedia


pazurowaty

przypominający wyglądem pazur


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) mający kształt pazura, przypominający pazur

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Roślina miała pazurowate kolce i piękne wonne kwiaty.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pazur mrz., pazurek mrz., pazurki lm nm., pazurkowce lm nm., pazurkowiec mzw., pazurkowcowate lm nm.

 przym. pazurowy, pazurzasty

Wiktionary


pazurowy

→ pazur


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) techn. dotyczący pazura, wyposażony w pazur

Wiktionary

Patrz:

pazur

Przykłady

 (1.1) Nasze podnośniki pazurowe wyposażone są w trzpienie śrubowe.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pazur mrz., pazurek mrz., pazurki lm nm., pazurkowce lm nm., pazurkowiec mzw., pazurkowcowate lm nm.

 przym. pazurowaty, pazurzasty

Wiktionary


pazurzasty

mający pazury, odznaczający się pazurami, najczęściej twardymi i dużymi (np. łapa pazurzasta)


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) taki, który posiada pazury

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jaszczurki te nie wspinają się na drzewa, jednak pazurzastymi kończynami potrafią kopać nory, w których chronią się przed potencjalnymi drapieżnikami lub poszukują pożywienia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pazur mrz., pazurek mrz., pazurki lm nm., pazurkowce lm nm., pazurkowiec mzw., pazurkowcowate lm nm., pazurzec mzw.

 przym. pazurowaty, dwupazurzasty, pazurowy

Wiktionary


pazuszka

zdrobnienie od: pazucha


SJP.pl


pazy

potocznie: paznokcie, pazury


SJP.pl

Pazy – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Burgundia-Franche-Comté, w departamencie Nièvre.

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwało 327 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 15 osób/km² (wśród 2044 gmin Burgundii Pazy plasuje się na 590. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 382.).

Wikipedia


pazyfae

postać z mitologii greckiej; Pasyfae


SJP.pl

Pazyfae (także Pasifae, Pazifae, Pasyfae; gr. Πασιφάη Pasipháē, dosł. "wszystko opromieniająca" od gr. "πᾶς" "pas" "wszystek" i φάος/φῶς "phaos/phos" "światło, blask", łac. Pasiphae lub Pasiphaë) – w mitologii greckiej królowa Krety.

Uchodziła za córkę boga Heliosa i okeanidy Perseidy (Perseis). Była żoną Minosa oraz matką Ariadny, Androgeosa, Glaukosa, Deukaliona, Fedry, Akalle, Katreusa, Minotaura.

Wikipedia


pazłotko

cienka folia pokryta warstewką metalu w kolorze złota lub srebra, używana głównie do pakowania artykułów spożywczych; pozłotka, pozłotko, sreberko, cynfolia, staniol


SJP.pl


paćka

gęsta substancja powstała wskutek rozrobienia ciała stałego w płynie; pacia, papka, ciapa


SJP.pl


paćkanina

potocznie o rysunku, obrazie, który został wykonany nieumiejętnie albo niestarannie


SJP.pl


paćkać

brudzić, rozmazywać, rozcierać na czymś substancję o gęstej konsystencji


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) pot. brudzić, maczać w lepkiej i gęstej substancji

 (1.2) pot. źle, niechlujnie malować

czasownik zwrotny niedokonany paćkać się

 (2.1) pot. brudzić, maczać siebie w lepkiej i gęstej substancji

 (2.2) pot. brudzić, maczać siebie nawzajem w lepkiej i gęstej substancji

 (2.3) pot. bawić się w lepkiej i gęstej substancji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Szelmy, chcą mnie do ruiny doprowadzić tą swoją pomadą! […] Odkąd bawimy tutaj, spotrzebowały tłuszczu co najmniej z dwunastu świń […] Potrzebne doprawdy wyrzucać tyle pieniędzy po to, aby sobie gęby paćkać!

 (1.2) Jaki obraz teraz paćkasz? — zwrócił się złośliwie do znajomego adepta malarstwa.

 (2.1) Nie ma dnia, żeby mój synek nie paćkał się jedzeniem.

 (2.2) Gdy jesteśmy nad jeziorem, zawsze paćkamy się z siostrą mułem z dna.

 (2.1,3) Mój pies lubi się paćkać w błocie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paćka ż., paćkanie n., spaćkanie n., upaćkanie n., zapaćkanie n., napaćkanie n.

 czas. spaćkać dk., upaćkać dk., zapaćkać dk., napaćkać dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pacykować

Wiktionary


paćkowaty

taki, który przypomina paćkę, substancję o gęstej konsystencji lub taki, który jest skomplikowany, niejasny, niezrozumiały


SJP.pl


paćkowski

nazwisko


SJP.pl


pała

1. duża pałka;
2. potocznie: ocena niedostateczna;
3. potocznie: głowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zgrub. od: pałka, zwykle taka do bicia

 (1.2) pot. uczn. jedynka (ocena niedostateczna w szkole)

 (1.3) pot. stud. (niegdyś też uczn.) dwója, dwójka (ocena)

 (1.4) posp. głowa

 (1.5) wulg. penis

 (1.6) pogard. slang. policjant

forma czasownika.

 (2.1) 3. os. lp. ter. od: pałać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jacek dostał po meczu pałą po plecyecach od policjanta.

 (1.2-3) Marek dostał dziś pałę za brak pracy domowej.

 (1.4) Pała mnie boli po wczorajszym piciu.

 (1.5) On ma wielką pałę.

 (1.6) Stoją pały z suszarką i łapią każdego, kto przekroczy prędkość.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpawa, AS: pau̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pałka ż., pałowanie n., paliczek m., palecznik m.

 czas. pałować ndk., spałować dk.

 przym. pałeczkowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pałka

 (1.2) jedynka, lufa, kosa, gała, gol, lacz, kapa

 (1.3) dwójka, dwója, lufa, gała, gol

 (1.4) głowa, łeb

 (1.5) członek, wulg. chuj, fiut

 (1.6) glina, pies

Wiktionary


pałac

reprezentacyjna budowla mieszkalna niemająca charakteru obronnego, będąca siedzibą rodziny królewskiej, rodu magnackiego itp.; później także reprezentacyjny budynek - siedziba władz, urzędu, instytucji społecznej lub kulturalnej; * forma dopełniacza l.poj. "pałaca" możliwa tylko w powiedzeniu "wart Pac pałaca, (a pałac Paca)" - jeden wart drugiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) archit. okazały, pozbawiony cech obronnych budynek mieszkalny należący do władcy lub bogatego człowieka

 (1.2) archit. okazały budynek użyteczności publicznej

Wiktionary

Pałac (st.czes. "palác", z wł. "palazzo", z łac. "palātium", "Palātium", Palatyn) – reprezentacyjna budowla mieszkalna pozbawiona cech obronnych, rezydencja władcy, wielkopańska lub patrycjuszowska; od XIX w. także okazały budynek użyteczności publicznej, zwłaszcza siedziba władz lub instytucji państwowych. Ze względu na funkcje i położenie wyróżnia się pałace: wiejskie, miejskie, myśliwskie i letnie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W lepszych dzielnicach Kaliningradu jak grzyby po deszczu rosną wille, ba, pałace nowych Rosjan.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpawat͡s, AS: pau̯ac

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pałacz m., Pałacówka ż.

:: zdrobn. pałacyk m.

 przym. pałacowy, przypałacowy, wokółpałacowy, wewnątrzpałacowy

Wiktionary


pałacowo-ogrodowy

przymiotnik

 (1.1) dotyczący pałacu z ogrodem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rozkwit sztuki kształtowania założeń pałacowo-ogrodowych był jednym z przejawów gwałtownego rozwoju gospodarczego i kulturalnego Europy w XVII wieku.

Wiktionary


pałacowy

przymiotnik od: pałac; taki, w skład którego wchodzi pałac lub taki, który w jakiś inny sposób odnosi się do pałacu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z pałacem, dotyczący pałacu

Wiktionary

Pałacowy – nazwa drugiego stałego kina w Poznaniu (nazywanego wówczas „teatrem kinematograficznym”), zlokalizowanego przy placu Wilhelmowskim 8, którego właścicielami byli Franciszek Dymarski i Herman Mittelstaedt. Seanse odbywały się od stycznia 1907 do 1927 roku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gwardia pałacowa, podbuntowana przez kapłanów, dokonuje zamachu stanu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pałac m., Pałacówka ż.

:: zdrobn. pałacyk m.

 przym. przypałacowy

Wiktionary


pałacyk

niewielki pałac


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: pałac

 (1.2) niewielki pałac

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈwat͡sɨk, AS: pau̯acyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pałac m.

 przym. pałacowy

Wiktionary


pałacz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. pałac

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Niech pojadę, niech zobaczę jego pałacze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpawat͡ʃ, AS: pau̯ač

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pałac m.

:: zgrub. pałaczysko n.

Wiktionary


pałająco

w sposób wyrażający gwałtowne uczucie, namiętność, żarliwość; płomiennie


SJP.pl


pałający

przymiotnik

 (1.1) pełen zapału, namiętności

forma czasownika.

 (2.1) imiesłów przymiotnikowy czynny od pałać

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pałać ndk.

 przysł. pałająco

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gorący, gorejący, ognisty, płomienny

Wiktionary


pałana

miasto w Rosji, stolica Koriacji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. osiedle typu miejskiego w Kraju Kamczackim w Rosji, położone w zachodniej części Półwyspu Kamczackiego, nad prawym brzegiem rzeki Pałany (1.2);

 (1.2) geogr. rzeka w Rosji, w Kraju Kamczackim, uchodzi do Zatoki Szelichowa Morza Ochockiego

Wiktionary

Pałana ( Пала́на) – osiedle typu miejskiego położone w Kraju Kamczackim w Rosji. Zlokalizowane jest w zachodniej części półwyspu Kamczackiego, nad prawym brzegiem rzeki Pałana, około 8 kilometrów od wybrzeża Morza Ochockiego (nad zatoką Szelichową). W 2021 roku Pałana była zamieszkiwana przez 2 871 osób, głównie przez Koriaków.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. pałański

Wiktionary


pałaneczka

rodzaj ssaka z rodziny drzewnicowatych


SJP.pl

Pałaneczka ("Cercartetus") – rodzaj ssaka z rodziny drzewnicowatych (Burramyidae).

Wikipedia


pałanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pałać.

Wiktionary


pałanka

1. zwierzę, przedstawiciel torbaczy o gęstym, brązowawym lub szarym futrze i długim, chwytnym ogonie, żyjący na terenach Australii;
2. mała, średniowieczna warownia ziemna budowana głównie na terenach obecnej Turcji


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pałanka – fortyfikacja budowana w średniowiecznej Turcji i na Węgrzech
  • Pałanka – rodzaj ssaka z podrodziny pałanek (Phalangerinae) w obrębie rodziny pałankowatych
  • Pałanka – jednostka administracyjna (okręg) funkcjonująca w Siczy Zaporoskiej
  • Pałanka – wieś na Ukrainie, w obwodzie winnickim, w rejonie tulczyńskim
  • Pałanka – wieś na Ukrainie, w obwodzie czerkaskim, w rejonie humańskim, siedziba hromady
  • Palanca

Wikipedia


pałanki

1. zwierzę, przedstawiciel torbaczy o gęstym, brązowawym lub szarym futrze i długim, chwytnym ogonie, żyjący na terenach Australii;
2. mała, średniowieczna warownia ziemna budowana głównie na terenach obecnej Turcji


SJP.pl

Pałanki (Phalangerinae) – podrodzina ssaków z rodziny pałankowatych (Phalangeridae).

Wikipedia


pałankowate

o cechach pałankowatych (rodzina torbaczy)


SJP.pl

Pałankowate (Phalangeridae) – rodzina ssaków, torbaczy z rzędu dwuprzodozębowców (Diprotodontia). Obejmuje gatunki zamieszkujące środowiska leśne w Australii, Nowej Gwinei i kilku mniejszych wysp Indonezji.

Wikipedia


pałankowaty

o cechach pałankowatych (rodzina torbaczy)


SJP.pl


pałarz

w gwarze młodzieżowej: policjant; pała, glina, gliniarz, smerf


SJP.pl


pałasik

1. mały pałasz;
2. zabawka dziecięca w kształcie pałasza


SJP.pl


pałasiński

nazwisko


SJP.pl


pałasz

1. broń sieczna pośrednia między mieczem a szablą, używana dawniej przez ciężką jazdę i dragonów;
2. tropikalna ryba z rzędu okoniokształtnych o wydłużonym, spłaszczonym ciele


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. wojsk. odmiana broni białej o prostej głowni;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) icht. podłużna, spłaszczona ryba z rodziny pałaszowatych

forma czasownika.

 (3.1) 2. os. ter. od: pałać

Wiktionary

Pałasz (od węg. "pallos") – jednoręczna sieczno-kolna broń biała, z prostą jedno- lub obosieczną głownią. Pałasze posiadały najczęściej rękojeści w stylu szablowym (rzadziej mieczowym/rapierowym).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niemiec, Moskal nie osiędzie, gdy jąwszy pałasza, hasłem wszystkich zgoda będzie i ojczyzna nasza.

 (3.1) Jacku, czy w istocie pałasz płomiennym afektem ku naszej Joannie?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pałaszowate nmos., pałaszowanie n., spałaszowanie n.

 czas. pałaszować ndk., spałaszować dk.

Wiktionary


pałaszewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bartłomiej Pałaszewski (1983-), pochodzący z Polski amerykański zawodnik mieszanych sztuk walki (także jako Bart Palaszewski)
  • Roman Pałaszewski (1955-2010), polski zakonnik rzymskokatolicki, franciszkanin konwentualny, doktor historii Kościoła, działacz społeczny
  • Władysław Pałaszewski (1936-), polski siatkarz, reprezentant kraju, trener i sędzia siatkarski

Wikipedia


pałaszowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jedzenie czegoś szybko i z wielkim apetytem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. spałaszowanie n., pałasz m., pałaszowate nmos.

 czas. pałaszować ndk., spałaszować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zajadanie; pot. wcinanie

Wiktionary


pałaszowate

rodzina ryb drapieżnych z gromady promieniopłetwych, której przedstawiciele charakteryzują się wydłużonym, płaskim ciałem bez łusek i płetwą grzbietową na całej jego długości


SJP.pl

Pałaszowate, wstęgowce (Trichiuridae) – rodzina drapieżnych, morskich ryb okoniokształtnych.

Wikipedia


pałaszowaty

o cechach pałaszowatych (rodzina ryb)


SJP.pl


pałaszować

potocznie: jeść dużo i łapczywie; wsuwać, wtranżalać, opędzlowywać, wtrajać, szamać


SJP.pl


pałatać

czasownik

 (1.1) gw-pl|księstwo łowickie. hałasować, głośno stukać

Wiktionary


pałatka

1. płachta z grubej, mocnej tkaniny impregnowanej, służąca do budowy prowizorycznych namiotów;
2. namiot zbudowany z płatów tej płachty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) brezentowa płachta noszona jako peleryna przeciwdeszczowa, z której daje się ustawić prosty namiot;

 (1.2) gw-pl|Warszawa. namiot

Wiktionary

Zo

Wikipedia


pałać

1. podniośle: świecić bardzo jasno; być rozpalonym;
2. dawniej: palić się, płonąć;
3. żywić silne uczucie, np. nienawiści, miłości


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) bardzo jasno świecić

 (1.2) daw. płonąć

 (1.3) żywić jakieś silne uczucia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ona pałała blaskiem nie tylko w weekendy.

 (1.2) Las pałał wokół polany, ale ona stała w wodzie.

 (1.3) On pała do niej niespotykanym uczuciem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpawat͡ɕ, AS: pau̯ać

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pałający

Wiktionary


pałański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Pałaną, dotyczący Pałany

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pałana ż.

Wiktionary


pałczak

roślina z rodziny kaktusowatych rosnąca na pustynnych terenach Meksyku i Półwyspu Kalifornijskiego; cereus, otąg


SJP.pl

Pałczak, otąg ("Cereus" Mill.) – rodzaj obejmujący 48 gatunków sukulentów z rodziny kaktusowatych. Występują w Ameryce Południowej i Ameryce Północnej. Nazwa pochodzi o łacińskiego wyrazu "cereus" (świeca). W Polsce niektóre gatunki są uprawiane jako rośliny doniczkowe. Gatunkiem typowym jest "C. hexagonus" (L.) Mill.

Wikipedia


pałczycha

bylina z okrągłą, silnie spłaszczoną bulwą, z której wyrasta zielonkawa, charakterystyczna pochwa kwiatowa


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pałczyn

Pałczyn – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie wrzesińskim, w gminie Miłosław.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

15 kwietnia 1890 w miejscowości urodził się Wincenty Harembski – lekarz, uczestnik powstania wielkopolskiego, poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej III kadencji (1930-1935), ofiara zbrodni katyńskiej.

Wikipedia


pałczyński

nazwisko


SJP.pl


pałeczka

1. zdrobnienie od: pałka; niewielka pałka lub mały przedmiot przypominający pałkę;
2. podłużna bakteria wywołująca zazwyczaj jakieś stany chorobowe


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: pałka

 (1.2) muz. drewniany pręt do gry na instrumentach perkusyjnych

 (1.3) mikrobiol. morfologiczna forma bakterii o wydłużonym kształcie;

 (1.4) biol. prawie dojrzałe, występujące już we krwi stadium rozwojowe granulocytów

 (1.5) bot. rodzaj grzyba naziemnego z rodziny berłóweczkowatych

 (1.6) sport. cylindryczny przedmiot przekazywany przez zawodników podczas sztafety lekkoatletycznej

 (1.7) kulin. zob. pałeczki.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pałeczka (mikrobiologia)
  • pałeczka (hematologia)
  • pałeczka (grzyb)
  • pałeczka (litera w cyrylicy)
  • pałeczki – sztućce

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈwɛt͡ʃka, AS: pau̯ečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pałkarz mos., pałka ż., pałeczki nmos., pałowanie n., wypałowanie n.

 przym. pałeczkowaty

Wiktionary


pałeczki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) kulin. azjatycki przyrząd do nabierania jedzenia;

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp., M., B. i W. lm. od: pałeczka

Wiktionary

Pałeczki – para pałeczek wykonanych zwykle z: drewna, bambusu, plastiku, metalu, czasem zdobione, używane w niektórych krajach Dalekiego Wschodu jako sztućce. Są to najpopularniejsze sztućce na świecie – używają ich ponad dwa miliardy ludzi.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: paˈwɛt͡ʃʲci, AS: pau̯ečʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pałka ż., pałeczka ż.

Wiktionary


pałeczkorogi

o cechach pałeczkorogich (grupa motyli)


SJP.pl


pałeczkorogie

sztuczna grupa motyli latająca od wschodu do zachodu słońca; motyle dzienne, buławkorożne


SJP.pl


pałeczkowaty

podobny do pałeczki


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) taki, który ma kształt pałeczki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pałka ż., pała ż., pałeczka ż., pal m., pałowanie n., spałowanie n.

 czas. pałować ndk., spałować dk.

 przym. pałkowaty

Wiktionary


pałeczkowy

1. przymiotnik od: pałeczka; taki, który wykorzystuje pałeczki, zawiera w sobie pałeczki lub przedmioty podobne do pałeczek;
2. sztuczny, świadomie zmieniany przez kogoś na czyjąś niekorzyść


SJP.pl


pałecznica

rodzaj grzybów z rzędu pieczarkowców


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pałecznica – rodzaj grzybów
  • Pałecznica – wieś w woj. lubelskim, w pow. lubartowskim, w gminie Niedźwiada
  • Pałecznica – wieś w woj. małopolskim, w pow. proszowickim, w gminie Pałecznica
  • Pałecznica – przystanek kolejowy we wsi Pałecznica w województwie lubelskim
  • Pałecznica – gromada w powiecie lubartowskim
  • Pałecznica – gromada w powiecie proszowickim
  • Pałecznica-Kolonia
  • Pajęcznica

Wikipedia


pałecznicki

→ Pałecznica


SJP.pl

Patrz:

Pałecznica

pałecznik

1. rodzaj grzybów z rodziny pałecznikowatych;
2. rodzaj chrząszczy z rodziny kusakowatych; rozrożek


SJP.pl


pałecznikowate

rodzina porostów


SJP.pl

Pałecznikowate ("Caliciaceae" Chevall.) – rodzina grzybów z rzędu pałecznikowców ("Caliciales").

Wikipedia


pałecznikowaty

o cechach pałecznikowatych


SJP.pl


pałka

1. długi, najczęściej drewniany lub gumowy przedmiot służący do uderzania lub jedno uderzenie zadane takim przedmiotem;
2. długa trawa z charakterystycznymi, brunatnymi kolbami, rosnąca przy brzegach zbiorników wodnych; pałkowiec;
3. potoczne określenie na funkcjonariusza policji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kij służący do uderzania, najczęściej drewniany lub gumowy, tępo zakończony

 (1.2) pot. uderzenie pałką (1.1)

 (1.3) pot. zdrobn. ocena niedostateczna w szkole

 (1.4) pot. przen. zdrobn. głowa ludzka, szczególnie łysa

 (1.5) bot. nazwa systematyczna|Typha|L.|ref=tak., rodzaj roślin ziemnowodnych z rodziny pałkowatych (Typhaceae) o grubych, brunatnych kwiatostanach;

 (1.6) bot. roślina z rodzaju pałka (1.5)

Wiktionary

Pałka ("Typha") – rodzaj roślin ziemno-wodnych należący do rodziny pałkowatych ("Typhaceae"). Obejmuje w zależności od ujęcia systematycznego od 8 do ok. 40 gatunków bylin, spotykanych na całym niemal świecie na brzegach wód. Zastosowanie znajdują jako rośliny jadalne, plecionkarskie (liście), surowiec do produkcji papieru i bywają sadzone jako rośliny ozdobne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wyciąganie pałki teleskopowej w sytuacji zagrożenia tylko po to, aby przestraszyć napastnika – bez zdecydowania i umiejętności, by jej użyć, najprawdopodobniej skończy się odebraniem nam pałki i użyciem jej przeciw nam.

 (1.1) Soliści grający na marimbie zazwyczaj posługują się dwiema parami specjalnych pałek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpawka, AS: pau̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pałkarz m., pałkowate nmos., pałowanie n.

:: zdrobn. pałeczka ż.

:: zgrub. pała ż.

 czas. pałować, wypałować, spałować

 przym. pałkowy, pałkowaty, pałkarski, pałeczkowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) laga, kij

 (1.2) kij, raz

 (1.3) jedynka, gała

 (1.4) łepetyna, łeb, czacha, czerep

 (1.6) rogoża

Wiktionary


pałkarka

sportsmenka, która podczas zmagań sportowych używa pałki


SJP.pl


pałkarski

przymiotnik od: pałkarz; taki, który jest używany przez policjantów i pałkarzy lub taki, który jakoś inaczej jest z nimi związany


SJP.pl


pałkarstwo

1. pogardliwie: zawód policjanta;
2. używanie pałki podczas zmagań sportowych


SJP.pl


pałkarz

1. pogardliwe określenie na funkcjonariusza policji;
2. sportowiec, który podczas zmagań sportowych używa pałki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. pogard. członek bojówki używający pałki

 (1.2) sport. w baseballu zawodnik odbijający piłkę kijem bejsbolowym;

Wiktionary

Pałkarz (ang. "batter" lub "hitter") – w baseballu i softballu zawodnik drużyny atakującej, który zajmuje miejsce przy bazie domowej w celu odbicia piłki narzuconej przez miotacza. Każdy zawodnik grający w defensywie ma obowiązek pojawić się na liście pałkarzy. W American League i Pacific League na liście pałkarzy wyznacza się designated hittera w miejsce miotacza, który w National League i Central League na niej figuruje.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. wypałowanie n., pałka ż., pałeczka ż., pałowanie n.

 czas. pałować ndk.

 przym. pałkarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bojówkarz

 (1.2) zawodnik, sportowiec

Wiktionary


pałker

potocznie: perkusista; pałkarz


SJP.pl


pałkerka

→ pałker


SJP.pl

Patrz:

pałker

pałkier

dawniej: członek orkiestry wojskowej bijący w kotły; pałkierz


SJP.pl


pałkierz

dawniej: członek orkiestry wojskowej bijący w kotły; pałkier


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. bijący w kotły

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpawʲcɛʃ, AS: pau̯ʹḱeš

Wiktionary


pałkiewicz

nazwisko


SJP.pl


pałkowate

rodzina roślin jednoliściennych z rzędu wiechlinowców; ożypałkowate, rogożowate


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pałkowaty

o cechach pałkowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


pałkowiak

pałkowiak plamisty - gatunek owada z rodziny szarańczowatych


SJP.pl

Pa

Wikipedia


pałkowiec

długa trawa z charakterystycznymi, brunatnymi kolbami, rosnąca przy brzegach zbiorników wodnych; pałka


SJP.pl


pałkowski

nazwisko


SJP.pl

Pałkowski, Palkowski Potok, Pałkowski Potok – potok, lewobrzeżny dopływ Grajcarka.

Potok płynie w Pieninach. Wypływa z wysokości 700 m n.p.m. spod głównej grani Małych Pienin, płynie w ogólnym kierunku północno-wschodnim i uchodzi do Grajcarka na wysokości 500 m n.p.m. Ma długość ok. 1,1 km. Średni jego spadek wynosi więc aż 18%, jest to więc bardzo bystry potok. Zasilany przez kilka mniejszych potoków.

Wikipedia


pałkowy

przymiotnik od: pałka; wyglądający tak, jak pałka, podobny do pałki lub w jakiś inny sposób powiązany z pałką


SJP.pl


pałowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pot. bicie kogoś pałką (szczególnie przez policję)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpawɔˈvãɲɛ, AS: pau̯ovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pała ż., pałka ż., pałeczka ż., pałkarz m., wypałowanie n., spałowanie n.

 czas. pałować ndk., wypałować dk., spałować dk.

 przym. pałkowy, pałowy, pałeczkowaty

Wiktionary


pałować

potocznie: bić pałką


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. spałować)

 (1.1) bić pałką

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Policjanci ścigali i pałowali młodych ludzi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paˈwɔvat͡ɕ, AS: pau̯ovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pała ż., pałka ż., pałkarz m., pałowanie n., spałowanie n., wypałowanie n.

 czas. spałować dk.

 przym. pałkowaty, pałeczkowaty

Wiktionary


pałowo

Pa

Wikipedia


pałuba

1. płachta stanowiąca przykrycie wozów lub ogólnie o wozie nakrytym tą płachtą;
2. niezgrabna kukła, lalka, figurka lub osoba przypominająca taką kukłę


SJP.pl

Pałuba (właśc. "Pałuba. Sny Marii Dunin") – książka Karola Irzykowskiego opublikowana po raz pierwszy we Lwowie w 1903 roku. W jej skład wchodziły: eksperymentalna powieść "Pałuba (Studium biograficzne)", opowiadanie "Sny Marii Dunin", a także metaliterackie komentarze: "Uwagi do Pałuby", "Wyjaśnienie Snów Marii Dunin i ich związek z Pałubą", "Szaniec Pałuby".

Wikipedia


pałubicki

nazwisko


SJP.pl

Odmiany herbu Pałubicki

Pałubicki (Palbicki, Palbitzki, Palubitzki, Biber-Palubitzki, Biber-Pałubicki, Bober-Pałubicki, Sokół) – kaszubski herb szlachecki.

Wikipedia


pałubin

Zobacz też: Pałubin w innych znaczeniach tego słowa.

Pałubin (kaszb. "Pałëbin") – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie kościerskim, w gminie Stara Kiszewa. Ma status sołectwa.

Wieś pogranicza kaszubsko-kociewskiego położona nad Kaczynką, dopływem Wierzycy.

Wikipedia


pałubinek

Pałubinek – wieś kociewska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie starogardzkim, w gminie Zblewo.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Elżbiety w Pinczynie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego.

Wikipedia


pałucki

przymiotnik od: Pałuki


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do regionu Pałuk, związany z regionem Pałuk

 (1.2) odnoszący się do wsi Pałuki, związany z wsią Pałuki

przymiotnik jakościowy

 (2.1) charakterystyczny dla regionu Pałuk lub Pałuczan, mający cechy lub właściwości przypisywane regionowi Pałuk lub Pałuczanom

 (2.2) charakterystyczny dla wsi Pałuki lub pałuczan, mający cechy lub właściwości przypisywane wsi Pałuki lub pałuczanom

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pałuki nmos.

 (1.1)

:: rzecz. Pałuczanin mos., Pałuczanka ż.

 (1.2)

:: rzecz. pałuczanin mos., pałuczanka ż.

Wiktionary


pałuczanin

mieszkaniec Pałuk (regionu w Wielkopolsce)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) etn. członek grupy etnograficznej ludności polskiej zamieszkującej Pałuki;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Również gminy Gąsawa nie mogło zabraknąć na Szlaku Wybitnych Pałuczan.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pałuki nmos.

:: fż. Pałuczanka ż.

 przym. pałucki

Wiktionary


pałuczanka

mieszkanka Pałuk (regionu w Wielkopolsce)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. członkini grupy etnograficznej ludności polskiej zamieszkującej Pałuki;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pałuki nmos.

:: fm. Pałuczanin mos.

 przym. pałucki

Wiktionary


pałuki

region w północno-wschodniej Wielkopolsce, na pograniczu Kujaw


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. etn. region historyczno-etnograficzny w Polsce, w północnej Wielkopolsce;

 (1.2) geogr. wieś w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie ciechanowskim, w gminie Opinogóra Górna;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (2.1) herald. polski herb szlachecki;

Wiktionary

Pałuki, ziemia pałucka ( Paluka, Terra Palukacensis) – region etnograficzny w Polsce, położony w północno-wschodniej części Wielkopolski, nad południowym i zachodnim brzegiem Noteci.

Pałuki są utożsamiane z powiatem kcyńskim z czasów I Rzeczypospolitej, który wchodził w skład województwa kaliskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na polodowcowym terenie Pałuk znajduje się około 100 jezior.

 (1.2) W 2011 roku w Pałukach mieszkało 306 osób.

 (2.1) Herb Pałuki został zarzucony na rzecz herbu Topór.

Wiktionary

Powiązane:

:: rzecz. Pałuczanin mos., Pałuczanka ż.

:: przym. pałucki

 (1.2)

:: rzecz. pałuczanin mos., pałuczanka ż.

:: przym. pałucki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ziemia pałucka

Wiktionary


pałygorskit

minerał; uwodniony glinokrzemian magnezu


SJP.pl

Pałygorskit (attapulgit) – minerał z gromady krzemianów. Nazwa pochodzi od miejscowości Pałygorskaja (Rosja), gdzie został opisany w 1862 roku.

Wikipedia


pałys

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Pałys (ur. 1957) – polski polityk
  • Anna Pałys (ur. 1995) – polska lekkoatletka
  • Joanna Pałys (ur. 1981) – polska malarka
  • Marcin Pałys (ur. 1964) – polski chemik
  • Renata Pałys (ur. 1956) – polska aktorka

Wikipedia


pałyski

nazwisko


SJP.pl


pałówko

Pałówko (niem. "Neu Paalow") – wieś ulicówka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie sławieńskim, w gminie Postomino. Znajduje się tu również placówka Ochotniczej Straży Pożarnej Miejscowość położona jest średnio na wysokości 50 m n.p.m. na wysoczyźnie morenowej płaskiej. Najwyższe wzniesienie to 53,5 m n.p.m.

Wikipedia


pałączasty

1. mający kształt pałąka, zakrzywiony jak pałąk; pałąkowaty;
2. paśnik pałączasty - gatunek chrząszcza z rodziny kózkowatych


SJP.pl


pałączek

niewielki pałąk


SJP.pl


pałąg

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) daw. gwara. pałąk

Wiktionary


pałąk

1. uchwyt w postaci wygiętego pręta;
2. część rękojeści broni siecznej służąca do osłony dłoni;
3. pantograf w postaci wygiętego pręta, używany do napędzania pojazdów trakcji elektrycznej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wygięty pręt, czasem służący jako uchwyt

 (1.2) zakrzywienie, wygięcie w łuk, w półkole

 (1.3) element broni białej służący do osłony dłoni

 (1.4) techn. odbierak prądu w pojazdach zasilanych z trakcji elektrycznej

Wiktionary

Pałąk – wzgórze (284,1 m n.p.m.) w południowo-zachodniej Polsce, we Wzgórzach Strzelińskich, na Przedgórzu Sudeckim.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W końcu w pracy patrolował dystans długości prawie pięciuset metrów wzdłuż podobnego betonowego płotu. Tyle że tamten miał jakieś półtora metra wysokości, a potem był drut kolczasty rozciągnięty pomiędzy betonowymi pałąkami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pałąkowatość ż.

:: zdrobn. pałączek m.

 przym. pałąkowy, pałąkowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kabłąk

 (1.2) łuk

 (1.3) garda

Wiktionary


pałąkowatość

cecha kształtu jakiegoś przedmiotu wygiętego, zakrzywionego tak, jak pałąk


SJP.pl


pałąkowaty

taki, który jest zakrzywiony jak pałąk lub taki, który pod innym względem jest podobny do pałąka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wygięty łukowato jak pałąk

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pan Filip był niewielkiego wzrostu, szczupły, żylasty, na pałąkowatych nogach, ale silny, jak koń.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpawɔ̃ŋkɔˈvatɨ, AS: pau̯õŋkovaty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pałąk, pałączek, pałąkowatość

 przym. pałąkowy

 przysł. pałąkowato

Wiktionary


pałąkowy

przymiotnik od: pałąk; taki, który pełni rolę pałąka lub taki, który używa pałąków w jakimś celu


SJP.pl


pałątka

pałątka pospolita - gatunek ważki


SJP.pl


pałątkowate

rodzina ważek


SJP.pl

Pałątkowate (Lestidae) – rodzina owadów z rzędu ważek zaliczana do podrzędu ważek równoskrzydłych (Zygoptera). Obejmuje około 150 gatunków. Charakteryzują się metalicznie zielonym lub miedzianym ubarwieniem ciała oraz wydłużoną pterostygmą.

Wikipedia


pałętanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pałętać się.

Wiktionary


pałętać

pałętać się - chodzić od miejsca do miejsca bez celu, najczęściej przeszkadzając w jakiś sposób komuś


SJP.pl


pańcia

1. pieszczotliwie: właścicielka jakiegoś zwierzęcia domowego (zwłaszcza psa), jego pani;
2. potocznie: kobieta głupia i pretensjonalna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. iron. a. pogard. o kobiecie przesadnie wystrojonej, niezbyt błyskotliwej

 (1.2) pot. iron. o właścicielce zwierzęcia domowego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Byłem w kinie, ale jakaś pańcia w kapeluszu zasłoniła mi pół ekranu.

 (1.2) Azorku, chodź do pańci.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpãɲt͡ɕa, AS: pãńća

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pańciowaty

 rzecz. paniusia ż., pani ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) paniusia

Wiktionary


pańcio

zdrobnienie od: pan (właściciel psa)


SJP.pl


pańczatantra

zbiór sanskryckich bajek dydaktycznych z pierwszych wieków n.e., występujący w 5 księgach (o poróżnieniu przyjaciół, o ich zdobywaniu, o wojnie i pokoju, o utracie zdobytego mienia, o nierozważnym postępowaniu); Pańćatantra


SJP.pl


pańdżabi

język z grupy indyjskich


SJP.pl


pańków

nazwisko


SJP.pl

Pańków – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Tarnawatka.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zamojskiego.

Wieś jest sołectwem w gminie Tarnawatka. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 270 mieszkańców.

Wikipedia


pański

należący do pana


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do mężczyzny, do którego zwracamy się per pan

przymiotnik relacyjny

 (2.1) odnoszący się do mężczyzny, do którego zwracamy się per pan

 (2.2) odnoszący się do pana – szlachcica, arystokraty, bogacza

 (2.3) charakterystyczny dla zachowania lub wyglądu szlachcica, arystokraty, bogacza

 (2.4) odnoszący się do właściciela lub pracodawcy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ten kapelusz jest pański?

 (1.1) Zresztą jeśli mogę sobie pozwolić na uwagę, pańskie lektury też są do niczego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pan mos., panicz mos., pani ż., panna ż., pańszczyzna ż., panieństwo n.

 czas. panować ndk., zapanować dk.

 przym. Pański

Wiktionary

Synonimy:

 (2.2) dworski

Wiktionary


pańskie

ziemie należące do pana


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pańskie – część miasta Mszana Dolna
  • Pańskie – część wsi Wygnanka w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Sosnówka
  • Pańskie – część wsi Łąkta Dolna w woj. małopolskim, w pow. bocheńskim, w gminie Trzciana
  • Pańskie – część wsi Łoniowa w woj. małopolskim, w pow. brzeskim, w gminie Dębno
  • Pańskie – część wsi Adamierz w woj. małopolskim, w pow. dąbrowskim, w gminie Olesno
  • Pańskie – część wsi Kryg w woj. małopolskim, w pow. gorlickim, w gminie Lipinki
  • Pańskie – część wsi Kasina Wielka w woj. małopolskim, w pow. limanowskim, w gminie Mszana Dolna
  • Pańskie – część wsi Poręba Wielka w woj. małopolskim, w pow. limanowskim, w gminie Niedźwiedź
  • Pańskie – część wsi Skomielna Czarna w woj. małopolskim, w pow. myślenickim, w gminie Tokarnia
  • Pańskie – część wsi Siołkowa w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Grybów
  • Pańskie – część wsi Łabowa w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Łabowa
  • Pańskie – część wsi Skawa w woj. małopolskim, w pow. nowotarskim, w gminie Raba Wyżna

Wikipedia


pańskość

poczucie własnej wartości połączone z klasą, wysoką kulturą osobistą przypisywaną dżentelmenom


SJP.pl


państewko

państwo obejmujące niewielki obszar; mikropaństwo, minipaństwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zdrobn. od: państwo

 (1.2) niewielkie państwo

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Przed rokiem 1480 psy przypominające osobniki tej rasy pojawiały się prawie wyłącznie na włoskich obrazach i można przypuszczać, że to z dworów książąt państewek włoskich moda na papillony rozszerzała się stopniowo na resztę Europy.

 (1.1) Aby zwiedzić cały Manhattan, potrzeba co najmniej dwóch tygodni – zważywszy, że zajmuje on prawie 60 kilometrów kwadratowych powierzchni, czyli więcej, niż niektóre małe europejskie państewka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. państwo n., upaństwowienie n., państwowość ż.

 czas. odpaństwowić, upaństwowić dk.

 przym. państwowy, wewnątrzpaństwowy

Wiktionary


państwo

wewnętrznie zorganizowana społeczność zamieszkująca określone terytorium, mająca swój rząd, suwerenność i określone prawa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) polit. struktura polityczna obejmująca określony obszar i grupę ludzi go zamieszkującą, rządzona przez osoby reprezentujące tę grupę; ustrój takiej struktury;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, liczba mnoga

 (2.1) zwrot grzecznościowy względem grupy, w której są zarówno kobiety, jak i mężczyźni

 (2.2) tytuł grzecznościowy wobec małżeństwa

 (2.3) pan i pani wobec służby

Wiktionary

Państwo – termin, który odnosi się do różnych aspektów organizacji życia zbiorowego. Może być rozumiany jako:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Monako to bardzo małe państwo.

 (2.1) Czy nie mają Państwo nic przeciwko temu, że otworzę okno?

 (2.2) Państwo Kowalscy są bardzo mili.

 (2.3) „Moi poprzedni państwo nie byli tacy oschli” — pomyślał ogrodnik.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpãj̃stfɔ, AS: pãĩ ̯stfo

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

:: rzecz. upaństwowienie n., państwowość ż.

::: zdrobn. państewko n.

:: czas. upaństwowić

:: przym. państwowy, wewnątrzpaństwowy

 (2.1-3)

:: rzecz. pan m., Pan m., pani m., panicz m., panienka ż., panowanie n.

:: czas. panować

:: przym. pański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kraj

 (2.1) panie i panowie

 (2.2) małżeństwo, rodzina, skr. pp.

 (2.3) chlebodawcy

Wiktionary


państwotwórczy

taki, który przyczynia się do powstawania państw, ich wewnętrznego zespalania i organizowania ich polityki; państwowotwórczy


SJP.pl


państwowa

1. odnoszący się do państwa, tworzący, stanowiący państwo, reprezentujący państwo, zarządzający, rządzący państwem;
2. dostępny dla ogółu ludności; publiczny


SJP.pl


państwowiec

osoba przedkładająca dobro państwa, któremu służy, nad interesy swoje i partyjne


SJP.pl


państwowoadministracyjny

odnoszący się do administracji jakiegoś państwa, charakterystyczny dla tej administracji


SJP.pl


państwowoprawny

odnoszący się do praw obowiązujących wszystkich obywateli jakiegoś państwa, charakterystyczny dla tych praw


SJP.pl


państwowotwórczość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest państwowotwórcze; cecha tych, którzy są państwowotwórczy

Wiktionary

Powiązane:

 przym. państwowotwórczy

 przysł. państwowotwórczo

Wiktionary


państwowotwórczy

taki, który przyczynia się do powstawania państw, ich wewnętrznego zespalania i organizowania ich polityki; państwotwórczy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) iron. wychwalający lub popierający państwo

 (1.2) hist. polit. związany z tworzeniem państwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) pamiętałem patriotycznie dźwięczny baryton piosenkarza, śpiewającego z dziewczęcym chórkiem państwowotwórczą pieśń: — Ukochany kraj, umiłowany kraj, ukochane i miasta, i wioski.

 (1.2) W refleksji nad upadkiem Polski jej anachronizm w XVIII w. (…) usiłowano wyjaśnić jako wywodzący się z plemiennyemiennego ducha słowiańskiego, z braku u Słowian uzdolnień państwowotwórczych, słowem wiązano go z charakterem narodowym Polaków.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. war. państwotwórczy

 rzecz. państwowotwórczość ż.

Wiktionary


państwowowychowawczy

związany z państwem, jego rządem i narodem oraz działalnością wychowawczą


SJP.pl


państwowość

1. zespół cech charakterystycznych dla państwa;
2. niezależność państwowa, odrębność, suwerenność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zespół właściwości cechujących państwo; także. odrębność, niezależność państwowa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) […] u źródeł państwowości litewskiej nie leżał konflikt etniczny, ale kontakty plemięemion bałtyckich i słowiańskich, których efektem była slawizacja elit litewskich w epoce średniowiecza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãj̃ˈstfɔvɔɕt͡ɕ, AS: pãĩ ̯stfovość

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. państwo n., państewko n., państwowiec m., państwówka ż.

 przym. państwowy

 przysł. państwowo

 czas. odpaństwowić

Wiktionary


państwowy

1. odnoszący się do państwa, tworzący, stanowiący państwo, reprezentujący państwo, zarządzający, rządzący państwem;
2. dostępny dla ogółu ludności; publiczny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) będący w posiadaniu lub pod kontrolą państwa, ustanowiony lub sprawowany przez państwo; odnoszący się do państwa, związany z państwem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nauka na państwowej uczelni powinna być bezpłatna.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãj̃ˈstfɔvɨ, AS: pãĩ ̯stfovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. państwo n., państewko n., państwowość ż.

 czas. upaństwowić, upaństwawiać, odpaństwowić

Wiktionary


państwoznawca

specjalista w zakresie nauki, wiedzy o państwie


SJP.pl


państwoznawczy

związany z nauką, wiedzą o państwie


SJP.pl


państwoznawczyni

specjalistka w zakresie nauki, wiedzy o państwie


SJP.pl


państwoznawstwo

nauka, wiedza o państwie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) dziedzina nauki o państwie

Wiktionary


państwówka

potocznie:
1. państwowy sektor gospodarczy;
2. instytucja państwowa


SJP.pl


pańszczyzna

darmowa praca chłopów na pańskim polu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. bezpłatna i przymusowa praca chłopów na rzecz właściciela ziemskiego w zamian za nadział gruntu;

 (1.2) pot. przen. uciążliwy obowiązek

Wiktionary

Pa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na ziemiach polskich najszybciej zniesiono pańszczyznę w zaborze pruskim.

 (1.2) Większość załogi traktuje pracę w godzinach ponadwymiarowych jako przykrą i nieznośną pańszczyznę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pãj̃ˈʃt͡ʃɨzna, AS: pãĩ ̯ščyzna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pańskie n.

 przym. pańszczyźniany, pański, Pański

Wiktionary


pańszczyźniany

przymiotnik od: pańszczyzna; odnoszący się do pańszczyzny, oparty na pańszczyźnie, stosujący lub wykonujący pańszczyznę


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) hist. związany z pańszczyzną

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W średnich wiekach, gdy panowała szlachta feodalna nad pańszczyźnianym chłopstwem, kościół należał po panującego stanu szlachty i bronił wszelkiemi siłami jej panowania przeciw rewolucji.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pańszczyzna ż.

Wiktionary


pańćatantra

zbiór sanskryckich bajek dydaktycznych z pierwszych wieków n.e., występujący w 5 księgach (o poróżnieniu przyjaciół, o ich zdobywaniu, o wojnie i pokoju, o utracie zdobytego mienia, o nierozważnym postępowaniu); Pańczatantra


SJP.pl

Pańćatantra, Pańczatantra (sans. पञ्चतन्त्र - "pięcioksiąg") – najsławniejszy zbiór bajek (ponad 200) powstały w Indiach między IV a III wiekiem p.n.e.

Według przedmowy do Pańcatantry jej twórcą był bramin Wisznu Śarman, który stworzył ją dla oddanych mu pod opiekę synów króla Amaratśaki.

Wikipedia


paściak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Paściak – polski chemik
  • Józef Paściak – rzymskokatolicki duchowny

Wikipedia


paśko

nazwisko


SJP.pl


paśnica

paśnica tarczówkowa - gatunek muchówki z rodziny rączycowatych


SJP.pl


paśnictwo

dawniej: rzemiosło zajmujące się wytwarzaniem pasów


SJP.pl


paśniczy

związany z rzemiosłem zajmującym się wytwarzaniem pasów


SJP.pl


paśnik

1. rodzaj koryta nakrytego daszkiem, do którego wykłada się paszę dla zwierząt;
2. przestarzale: pastwisko
3. motyl dzienny z rodziny miernikowcowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) niewielka konstrukcja z zadaszeniem do dokarmiania zwierzyny leśnej;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • paśnik – konstrukcja do dokarmiania zwierząt
  • Paśnik – część wsi w gminie Wojcieszków, pow. łukowskim, woj, lubelskim
  • Paśnik – przysiółek wsi w gminie Nowy Kawęczyn, pow. skierniewickim, woj. łódzkim
  • Paśnik – skała w Dolinie Będkowskiej na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej
  • Paśnik – skała w Dolinie Wodącej (koło Smolenia) na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej
  • Paśnik – staw w gminie Niemodlin, powiecie opolskim, województwie opolskim
  • Paśnik – wzgórze w gminie Nowogród Bobrzański, pow. zielonogórskim, woj, lubuskim
  • Paśnik – wzgórze w gminie Zgorzelec, pow. zgorzeleckim, woj, dolnośląskim
  • Paśnik – rodzaj chrząszcza z rodziny kózkowatych i podrodziny kózkowych

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. wypasacz mos., wypas mrz.

 przym. wypasiony

Wiktionary


paść

1. nadzorować pasące się zwierzęta;
2. karmić, tuczyć;
3. przenośnie: sycić, nasycać


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) doglądać zwierząt pożywiających się na łące

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. padać)

 (2.1) zob. padać.

czasownik zwrotny niedokonany paść się (dk. brak)

 (3.1) o zwierzętach: pożywiać się trawą na łące

 (3.2) przen. o ludziach: jeść w nadmiernych ilościach

rzeczownik, rodzaj żeński

 (4.1) gw-pl|Bukowina. pułapka na myszy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pewien chłopak w Briesen cały dzień pasł konie.

 (2.1) Strasznie się spociłem, bo padła mi klimatyzacja.

 (2.1) Wiązka światła odbija się od lustra pod kątem, który jest równy kątowi, pod którym padła na (to) lustro.

 (3.1) Książe Demidow odwiedził kiedyś posiadłość wielkiego obszarnika na Uralu. Ten z dumą pokazywał księciu wielkie stado koni, które pasło się na łące.

 (3.2) Aniela nie może przyjść, bo się pasie kanapkami na śniadanie.

 (4.1) Nie kupiłam paści i myszy zjadły mi chleb.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paɕt͡ɕ, AS: paść

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1, 3.1-2)

 rzecz. pastwisko n., pasza ż., wypasanie n., wypas m., spasanie n.

 czas. pasać ndk., wypasać ndk., spasać ndk., spaść dk.

 przym. pastwiskowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wypasać

 (2.1) zob. padać.

Wiktionary


paź

młody chłopiec ze szlacheckiego rodu pełniący służbę przy osobie należącej do rodu magnackiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. chłopiec ze szlacheckiej rodziny, który stanowi czyjąś osobistą służbę na dworze magnackim lub królewskim;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) ent. motyl z rodziny paziowatych, nazwa systematyczna|Papilionidae|ref=tak.

Wiktionary

Paź – chłopiec będący zwykle członkiem rodu szlacheckiego, pełniący służbę przy określonej osobie na dworze panującego (króla, cesarza, księcia itp.), jak również magnata lub rycerza. W czasach średniowiecza każdy paź posiadał charakterystyczną fryzurę, skąd wzięło się powiedzenie „być ostrzyżonym 'na pazia'”.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pisarka opisała Wawel w „Paziach króla Zygmunta”.

 (2.1) Znaczek przedstawiający pazia pozostawał w obiegu do 1994 roku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paɕ, AS: paś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paziowate nmos.

:: zdrobn. pazik mos.

 przym. paziowy, paziowaty, paziowski

Wiktionary


październik

dziesiąty miesiąc roku kalendarzowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) dziesiąty miesiąc w roku (wg kalendarza gregoriańskiego);

 (1.2) stpol. listopad

 (1.3) stpol. wrzesień

Wiktionary

Październik – dziesiąty miesiąc w roku, według kalendarza gregoriańskiego ma 31 dni.

Październik jest miesiącem jesiennym na półkuli północnej, a wiosennym na południowej. Jest najdłuższym miesiącem w roku kalendarzowym, ponieważ wypada wtedy zmiana z czasu letniego na zimowy (jest dłuższy o jedną godzinę od pozostałych 31-dniowych miesięcy).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W październiku zaczyna się rok akademicki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paʑˈd͡ʑɛrʲɲik, AS: paźʒ́erʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 przym. październikowy

 rzecz. paździerz mrz.

 czas. paździerzać, paździerzyć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. oktober, pościernik

Wiktionary


październikowy

→ październik


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący października, dziejący się w październiku

Wiktionary

Patrz:

październik

Wymowa:

IPA: ˌpaʑd͡ʑɛrʲɲiˈkɔvɨ, AS: paźʒ́erʹńikovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. październik mrz., paździerz mrz.

 przym. przedpaździernikowy, popaździernikowy

 czas. paździerzać, paździerzyć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. oktobrowy

Wiktionary


paździerz

1. zwykle w liczbie mnogiej: zdrewniałe części lnu lub konopi, oddzielane od włókien łykowych przez międlenie i trzepanie;
2. potocznie: coś tandetnego;
3. młodzieżowo: nieatrakcyjny mężczyzna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrewniałe części suchych łodyg lnu lub konopi, oddzielone od włókien;

 (1.2) slang. pejor. osoba lub rzecz o wątpliwym wyglądziefakt.

 (1.3) slang. niskiej jakości film lub spektaklfakt.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpaʑd͡ʑɛʃ, AS: paźʒ́eš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. październik m., paździeżówka ż.

 przym. paździerzowy, paździerzny, paździerzysty, październikowy

 czas. paździerzać, paździerzyć

Wiktionary


paździerzać

czasownik niedokonany

 (1.1) daw. gwara. zdejmować wierzchnią warstwę włókien roślinnych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od rana do nocy plewićewiła len, konopie, wyrywała, suszyła, moczyła, znów suszyła, paździerzyła, czesała i przędła i tak cały boży rok…

 (1.1) Potem wzięła każda naręcze ziela, kładły, przekładały, supłały i paździerzyły. Jedna jady zielne wyduszała do słojka, Ofka ślazowy korzeń skrobała, insza tarła kosmate listki wróblego prosa, które na febrę zdatne.

 (1.1) W październiku paździerzymy, międlimy niekoniecznie len i konopie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paździerz mrz., październik mrz., paździorko n., paździerzenie n.

 czas. napaździerzyć dk., paździerzyć ndk.

 przym. paździerzowy, paździerzny, paździerzysty, październikowy

Wiktionary


paździerzeń

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stpol. październik, dziesiąty miesiąc

Wiktionary

Wymowa:

IPA: paʑˈd͡ʑɛʒɛ̃ɲ, AS: paźʒ́ežẽń

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) listopad

Wiktionary


paździerzny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) gwara. pełen paździerzy, szorstki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paździerz mrz.

 przym. paździerzowy, paździerzysty

 czas. paździerzać, paździerzyć

Wiktionary


paździerzowy

→ paździerz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) wykonany z paździerzy

Wiktionary

Patrz:

paździerz

Wymowa:

IPA: ˌpaʑd͡ʑɛˈʒɔvɨ, AS: paźʒ́ežovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paździerz mrz.

 przym. paździerzny, paździerzysty

 czas. paździerzać, paździerzyć

Wiktionary


paździerzysty

przymiotnik relacyjny

 (1.1) gwara. pełen paździerzy, zadr

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paździerz mrz.

 przym. paździerzowy, paździerzny

 czas. paździerzać, paździerzyć

Wiktionary


paździerzyć

czasownik niedokonany

 (1.1) daw. nadawać sypką strukturę

 (1.2) daw. rysować

czasownik niedokonany (dk. napaździerzyć)

 (2.1) daw. gw-pl|Podhale. śmiecić

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czyje palce paździerzą śnieg, jak wełnę miękką? // Czyją grad lodowaty formuje się ręką?

 (1.1) Śnieg paździerzył bez przerwy. Duże, włochate kosmy zesuwały się skądś zgóry bezszelestnym ruchem i ścieliły warstwami po ziemi.

 (1.1) A jak z powietrza kędzierzawym szronem // Paździerzą śniegi miękko spadające…

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. paździerz mrz., październik mrz., paździorko n., paździerzenie n.

 czas. napaździerzyć dk., paździerzać ndk.

 przym. paździerzowy, paździerzny, paździerzysty, październikowy

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) gw-pl|Podhale. paruździć; śmiecić

Wiktionary


paździoch

nazwisko


SJP.pl


paździor

dawniej: zdrewniała część łodygi lnu lub konopi; paździerz


SJP.pl


paździora

nazwisko


SJP.pl


paździorek

rodzaj śluzorośli z rodziny paździorkowatych


SJP.pl


paździorno

Paździorno (niem. Pohlsdorf) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie średzkim, w gminie Kostomłoty.

Wikipedia


pażerny

pazerny


SJP.pl


pb

1. symbol ołowiu, pierwiastka chemicznego
2. skrót od petabitu, jednostki równej
1.000.000.000.000.000 bitów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ołów – pierwiastek chemiczny,
  • Petabit – jednostka ilości informacji używana w informatyce;
  • PB

Wikipedia


pbg

skrót od: Powszechny Bank Gospodarczy S.A.


SJP.pl

PB

Wikipedia


pbh

skrót od: Poznański Bank Handlowy "Merkury"


SJP.pl


pbk

skrót od: Powszechny (Pomorski) Bank Kredytowy


SJP.pl


pbq

skrót od: petabekerel


SJP.pl


pbs

[czytaj: pe-be-ES] skrót od: Pracownia Badań Społecznych - firma zajmująca się badaniem rynku i opinii społecznej


SJP.pl

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) = Podkarpacki Bank Spółdzielczy;

 (1.2) = Poznański Bank Spółdzielczy

 (1.3) = Pracownia Badań Społecznych;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Public Broadcasting Service – amerykańska sieć 354 stacji telewizji publicznej
  • Public Broadcasting Services – maltański publiczny nadawca radiowo-telewizyjny
  • Podkarpacki Bank Spółdzielczy
  • Pracownia Badań Społecznych
  • PBS-1 (tłumik dźwięku)
  • PbS – siarczek ołowiu(II)
  • poli(bursztynian butylenu) (ang. polybutylene succinate)

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) PBSbank

Wiktionary


pc

[czytaj: pe ce lub pi s-i] skrót od:
1. personal computer - komputer osobisty;
2. Porozumienie Centrum


SJP.pl

symbol

 (1.1) = astr. parsek

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • komputer osobisty (PC), z ang. personal computer
  • komputer kompatybilny z IBM PC (PC lub pecet)
  • licznik rozkazów, ang. program counter
  • ang. Product Code – kod w telefonach firmy Nokia
  • parsek (pc) – jednostka odległości używana w astronomii
  • pikokulomb (pC) – jednostka ładunku elektrycznego w układzie SI równa 10-12C
  • petakulomb (PC) – jednostka ładunku elektrycznego w układzie SI równa 1015C
  • wrodzone zgrubienie paznokci, z łac. pachyonychia congenita
  • poliwęglan (PC), z ang. polycarbonate
  • fitochelatyny (PC), z ang. phytochelatins
  • poprawność polityczna, z ang. political correctness
  • ang. pro-choice, pol. za wyborem, na rzecz wyboru – określenie organizacji i ruchów społecznych

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) daw. ps

Wiktionary


pcc

skrótowiec

 (1.1) = urz. praw. Podatek od Czynności Cywilnoprawnych

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • guz chromochłonny
  • PCC – podatek od czynności cywilnoprawnych.
  • PCC − chlorochromian pirydyny, związek chemiczny.
  • PCC (tramwaj) – amerykański typ dwuwózkowego, czteroosiowego, jednokierunkowego wagonu tramwajowego.
  • Proof-Carrying Code – jedna z technik matematycznego dowodzenia poprawności programu.
  • Portable C Compiler – niewielki kompilator języka C, obsługujący głównie standard C99.
  • PCC Rokita – zakłady chemiczne w Brzegu Dolnym.
  • PCC Rail – firma zajmująca się wydobyciem piasku i przewozami kolejowymi.
  • Poznań City Center – centrum handlowe w Poznaniu.

Wikipedia


pchacz

statek motorowy, przystosowany do pchania przed dziobem barek i innych mniejszych jednostek pływających


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) żegl. motorowy statek wodny przystosowany do pchania przed dziobem zestawu barek, głównie na wodach śródlądowych;

 (1.2) rodzaj chodzika dziecięcego

Wiktionary

Pchacz – statek zbudowany specjalnie do przemieszczania zestawu pchanego będący rodzajem holownika, którego zadaniem jest na przykład dopychanie większych statków do nabrzeża lub pchanie barek.

Pchacz ma silnik o niewspółmiernie dużej mocy w stosunku do rozmiarów samej jednostki a także specjalnie przystosowany do pchania dziób, prostopadle ściętą nadwodną część dziobową, dwa zderzaki wyłożone drewnem oraz urządzenia do wiązania barek wraz z windą kotwiczną (pionową lub poziomą).

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Od klasycznych chodzików znacznie mniej wad mają chodziki pchacze, które również często mogą spełniać rolę zabawki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pxat͡ʃ, AS: pχač

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pchać ndk., pchnąć dk.

 rzecz. pchanie n., pchnięcie n., popychle n.

Wiktionary


pchajka

potocznie: zabawka na kółkach do popychania; pchanka


SJP.pl


pchanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pchać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpxãɲɛ, AS: pχãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pchać

 rzecz. pchacz mrz., rozpór mrz., popychle n.

Wiktionary


pchanka

potocznie: zabawka na kółkach do popychania; pchajka


SJP.pl


pchać

1. posuwać, przesuwać;
2. namawiać do czegoś; pociągać, kusić;
3. wkładać coś gdzieś na siłę;
4. potocznie: wysłać kogoś z listem; wysłać przesyłkę;
5. pchać się - przedzierać się, tłoczyć się; starać się o coś, dążyć do czegoś; iść dalej wytrwale


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. pchnąć)

 (1.1) przesuwać coś przed sobą napierając z tyłu

 (1.2) przen. namawiać do czegoś

 (1.3) wkładać niedbale, wpychać siłą

 (1.4) pot. wysyłać

 (1.5) zadawać cios bronią, dźgać

czasownik zwrotny niedokonany pchać się

 (2.1) przedzierać się, tłoczyć się

 (2.2) starać się o coś, dążyć do czegoś

 (2.3) pot. iść dalej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Musiałem dziś pchać samochód do warsztatu, bo złapałem gumę.

 (1.2) Natrętne hipochondryczne urojenia pchają tę pacjentkę do zamawiania coraz to nowych badań.

 (1.3) Nie pchaj bezmyślnie tych koszulek do szafki, przecież się pogniotą.

 (1.4) Trzeba natychmiast pchnąć wiadomość o klęsce do dowództwa.

 (1.5) Złodziej pchnął ją nożem i uciekł.

 (2.1) Zobacz, jak się pchają do kolejki, dziś zaczyna się promocja skarpetek.

 (2.2) Już dwa lata temu mówiłam, że Jan się pcha na to stanowisko.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pxat͡ɕ, AS: pχać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pchacz m., spychacz mrz., pchanie n., pchnięcie n., popychle n., rozpór mrz.

 czas. popchać, dopycha, dopchać, napychać, napchać, opychać, opchać, przepychać, przepchać, rozpychać, rozepchać, upychać, upchać, wpychać, wepchać, wypychać, wypchać, zapychać, zapchać, spychać, zepchnąć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) popychać, posuwać, przesuwać

 (1.2) wtykać

 (1.3) wtykać

Wiktionary


pchełka

1. zdrobnienie od: pchła;
2. chrząszcz z rodziny stonkowatych; płeszka;
3. plastykowy krążek używany w grze dziecięcej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od pchła

 (1.2) ent. chrząszcz z rodziny stonkowatych (nazwa systematyczna|Chrysomelidae|ref=tak.)

 (1.3) żeton do gry w pchełki

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pchełka burakowa (Chaetocnema concinna March)
  • pchełka chmielowa (Psylliodes attenuata Koch.)
  • pchełka chrzanowa (Phyllotreta armoraciae Koch.)
  • pchełka czarna (Phyllotreta atra F.)
  • pchełka czarnonoga (Phyllotreta nigripes F.)
  • pchełka dębówka, susówka dębowa (Haltica quercetorum Foudr.)
  • pchełka falistosmuga (Phyllotreta undulata Kutsch.)
  • pchełka krzyżówka (Phyllotreta cruciferae Goeze)
  • pchełka lnowa (Aphthona euphorbiae Schrk.)
  • pchełka rzepakowa (Psylliodes chrysocephala L.)
  • pchełka smużkowana (Phyllotreta nemorum L.)
  • pchełka zbożowa (Phyllotreta vittula Redt.)

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pchła ż., pchlarz m., zapchlenie n., odpchlanie n., odpchlenie n., pchełki nmos. lm.

 czas. zapchlić dk., odpchlać ndk., odpchlić dk.

 przym. pchli, pchlarski, antypchłowy, przeciwpchelny

Wiktionary


pchełki

gra mająca na celu jak najszybsze wprowadzenie swojego zestawu krążków do miseczki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) stołowa gra zręcznościowa polegaląca na trafianiu do miseczki lub tarczy strzelając małymi krążkami przy pomocy większego;

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

 (2.1) plural|pchełka.

Wiktionary

Pchełki – gra zręcznościowa, która polega na wstrzeleniu do miseczki mniejszych krążków przy pomocy większego. Wygrywa ten gracz, który pierwszy umieści w miseczce wszystkie swoje krążki. Jednemu graczowi są przyporządkowane "pchełki" w jednym kolorze.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pchełka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gra w pchełki

Wiktionary


pchełkowate

o cechach pchełkowatych


SJP.pl


pchełkowaty

o cechach pchełkowatych


SJP.pl


pchełkowy

→ pchełka


SJP.pl

Patrz:

pchełka

pchlarz

potoczne określenie na zwierzę, zazwyczaj psa lub kota będącego nosicielem pcheł


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zwierzę mogące posiadać pchły

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pchełka ż.

Wiktionary


pchli

→ pchła


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący pcheł

Wiktionary

Patrz:

pchła

Powiązane:

 rzecz. pchła ż., odpchlenie n., pchełka ż.

 czas. odpchlić

Wiktionary


pchlica

bezskrzydły owad z rzędu skoczogonków


SJP.pl


pchn

skrótowiec

 (1.1) = przewlekła choroba nerek

Wiktionary


pchnięcie

1. posunąć, przesunąć;
2. namówić do czegoś; skusić;
3. potocznie: wysłać kogoś z listem; wysłać przesyłkę;
4. zadać cios ostrym narzędziem;
5. pchnąć się - zadać cios ostrym narzędziem sobie samemu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pchnąć.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Między pikinierami i za nimi stali żołnierze, których główną bronią był półtorametrowy goedendag […], połączenie maczugi z piką zdatne tak do zadawania ciosów obuchem jak pchnięć zamocowanym na głowicy szpikulcem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpxʲɲɛ̇̃ɲt͡ɕɛ, AS: pχʹńė̃ńće

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pchnąć, pchać

 rzecz. rozpór mrz., pchacz mrz., popychle n.

Wiktionary


pchnąć

1. posunąć, przesunąć;
2. namówić do czegoś; skusić;
3. potocznie: wysłać kogoś z listem; wysłać przesyłkę;
4. zadać cios ostrym narzędziem;
5. pchnąć się - zadać cios ostrym narzędziem sobie samemu


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. pchać)

 (1.1) dokonany od|pchać.

czasownik zwrotny dokonany (ndk. pchać się)

 (2.1) dokonany od|pchać się.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Często odnosił wrażenie, że Leonard, który pchnął intelekt na nieodkryte dotąd wyżyny, znalazł tam duże i specjalizowane złoża głupoty.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pxnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: pχnõńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pchnięcie n., rozpór mrz., pchacz mrz., popychle n.

Wiktionary


pchor.

skrót od: podchorąży; podchor.


SJP.pl

skrót

 (1.1) = wojsk. podchorąży

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Grupa pod dowództwem pchor. Pelca wysadziła most kolejowy na Budkowniczance niezwłocznie po usłyszeniu odgłosu wybuchu w Szczepanowicach.

Wiktionary

Powiązane:

 skr. chor.

 przym. podchorążacki

 rzecz. podchorąży mos., podchorążówka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) podchor.

Wiktionary


pchykanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pchykać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pchykać ndk.

Wiktionary


pchykać

czasownik

 (1.1) wydawać syczący odstraszający dźwięk (dotyczy kota)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mój kot pchyka na drugiego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpxɨkat͡ɕ, AS: pχykać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pchykanie n.

Wiktionary


pchła

drobny owad o ciele bocznie spłaszczonym, narządzie gębowym kłująco-ssącym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ent. mały, bezskrzydły, skaczący owad żywiący się krwią;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pchły posiadają silnie rozwinięte odnóża, umożliwiające im długie skoki.

 (1.1) Położyła ją na szerokim tapczanie, gdzie było twardo i dużo pcheł i much.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pxwa, AS: pχu̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. odpchlenie n.

:: zdrobn. pchełka ż.

 czas. odpchlić

 przym. pchli

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk błecha, błeszka, skoczka, wancka

Wiktionary


pci

skrót od: Peripheral Component Interconnect, w informatyce: złącze w komputerach klasy PC obsługujące karty rozszerzeń (np. graficzne, dźwiękowe, sieciowe)


SJP.pl

skrótowiec

 (1.1) = ang. Peripheral Component Interconnect → inform. elektron. magistrala komunikacyjna służąca do przyłączania kart rozszerzeń do płyty głównej

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Peripheral Component Interconnect – magistrala komunikacyjna na płycie głównej komputera
  • Kościół Zielonoświątkowy w Indonezji (ang. Pentecostal Church in Indonesia, PCI) – wyznanie zielonoświątkowe w Indonezji
  • przezskórna interwencja wieńcowa (ang. percutaneous coronary interventions) – zabieg z zakresu kardiologii inwazyjnej
  • Włoska Partia Komunistyczna (wł. Partito Comunista Italiano)
  • Partia Komunistów Włoskich (wł. Partito dei Communisti Italiani, PdCI)
  • Payment Card Industry Data Security Standard (PCI DSS) – zbiór standardów i wymagań ochrony informacji w sektorze finansowym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Muszę kupić kartę sieciową ze złączem PCI.

Wiktionary


pcim

1. wieś w Polsce, w województwie małopolskim;
2. Pcim Dolny - w przenośni, żartobliwie: niewielka, zapuszczona miejscowość


SJP.pl

Pcim – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie myślenickim, siedziba gminy Pcim. Wieś podzielona jest na trzy sołectwa: Pcim Centrum, Pcim-Krzywica i Pcim-Sucha.

Przez Pcim przechodzi Zakopianka (droga krajowa nr 7, fragment międzynarodowej trasy E77 i drogi ekspresowej S7). W miejscowości znajduje się zjazd w kierunku Jordanowa.

Wikipedia


pcimianin

mieszkaniec Pcimia


SJP.pl


pcimianka

mieszkanka Pcimia


SJP.pl


pcimski

przymiotnik od: Pcim, wieś gminna w województwie małopolskim


SJP.pl


pcin

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie lipskim, w gminie Ciepielów;

Wiktionary

Pcin – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie lipskim, w gminie Ciepielów.

Prywatna wieś szlachecka, położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie radomskim województwa sandomierskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa radomskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jadąc przez Pcin, widzieliśmy bociana.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pcinianin mos., pcinianka ż.

 przym. pciński

Wiktionary


pciunów

rzeczownik, rodzaj męski, nazwa własna

 (1.1) gw-pl|księstwo łowickie. geogr. Pszczonów;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dojechołym do fabryki, wzionym od jednego obywatela copke i ubranie, a kapalus i cerwune portki zdjonym zeby me nocelnik nie poznoł, bo by me do kozy wzion i wiadumości do Pciunowa bym nie przyniós.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pciunowiok m., pciunowionka ż.

 przym. pciunoski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Pszczonów

Wiktionary


pciński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Pcina, związany z Pcinem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Podarowano pcińskiej straży nowy wóz.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pcin mrz., pcinianin mos., pcinianka ż.

Wiktionary


pck

[czytaj: pe-ce-KA] skrót od: Polski Czerwony Krzyż


SJP.pl

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki albo męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) = Polski Czerwony Krzyż

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) PCK jest instytucją pożytku publicznego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛ‿t͡sɛ‿ˈka, AS: pe‿ce‿ka

Wiktionary


pck-owski

→ PCK (Polski Czerwony Krzyż); pecekowski


SJP.pl


pcmcia

PCMCIA (ang. "Personal Computer Memory Card International Association") – międzynarodowe stowarzyszenie producentów kart pamięci dla komputerów osobistych. Celem organizacji było rozwijanie międzynarodowego standardu kart rozszerzeń dla komputerów przenośnych.

Wikipedia


pcpr

skrótowiec w funkcji rzeczownika rodzaju męskorzeczowego

 (1.1) = Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie

Wiktionary


pcr

skrót od:
1. polymerase chain reaction - reakcja łańcuchowa polimerazy, metoda powielania łańcuchów DNA;
2. Parent-Child Relations - psychologiczne badanie stosunków między rodzicami a dzieckiem;
3. po cenie rynkowej - rodzaj zlecenia na GPW;
4. Powiatowe Centrum Ratownictwa


SJP.pl


pcv

polichlorek winylu, tworzywo sztuczne stosowane w wielu gałęziach gospodarki, głównie ze względu na dużą wytrzymałość mechaniczną i odporność na działanie rozmaitych rozpuszczalników; PCW, pcv


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • poli(chlorek winylu) (skrót niepoprawny)
  • hematokryt
  • czerwienica prawdziwa
  • Schemat PCV w leczeniu nowotworów (prokarbazyna, lomustyna, winkrystyna)
  • penicylina V
  • fiolet pirokatecholowy
  • skoniugowana szczepionka przeciwko pneumokokom

Wikipedia


pcw

polichlorek winylu, tworzywo sztuczne stosowane w wielu gałęziach gospodarki, głównie ze względu na dużą wytrzymałość mechaniczną i odporność na działanie rozmaitych rozpuszczalników; PCV, pcv


SJP.pl


pczoła

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. pszczoła

Wiktionary


pd

symbol palladu, pierwiastka chemicznego


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pallad – pierwiastek chemiczny
  • Partia Demokratyczna – demokraci.pl – Partia Demokratyczna
  • domena publiczna (ang. public domain)
  • Pure Data – program komputerowy
  • punkt doświadczenia – termin z zakresu gier fabularnych
  • płyn dziąsłowy

Wikipedia


pd.

1. skrót od: południe, południowy (czytany jako cały, odmienny wyraz); płd. (częściej);
2. skrót od: pod dyrekcją (czytany jako całe wyrażenie)


SJP.pl


pda

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • palmtop (ang. personal digital assistant) – rodzaj przenośnego komputera osobistego
  • prawo do akcji
  • przetrwały przewód tętniczy Botalla (patent ductus arteriosus)
  • zespół unikania patologicznego (ang. pathological demand avoidance)
  • push-down automaton – automat skończony ze stosem
  • P.D.A – amerykański raper

Wikipedia


pdf

skrót od: Portable Document Format - format dokumentu przenośnego stworzony przez firmę Adobe Systems


SJP.pl

skrótowiec w funkcji rzeczownika rodzaju męskozwierzęcego

 (1.1) slang. seks. pedofil

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • PDF (Portable Document Format) – format pliku opracowany i promowany przez firmę Adobe Systems, regulowany standardem ISO 32000-1:2008
    • .pdf – rozszerzenie nazwy pliku w formacie PDF
    • PDF/A – (archiwalny PDF) – format pliku służący długoterminowej archiwizacji danych elektronicznych, opracowany na bazie formatu PDF 1.4 przez firmę Adobe Systems
    • PDF/X – podzbiór formatu PDF ułatwiający wymianę grafik, oparty na bazie PDF 1.3 i 1.4 i regulowany standardami ISO od 15930-1 do 15930-7
    • PDF/E – podzbiór formatu PDF ułatwiający otwartą wymianę i zarządzanie dokumentami w inżynierii pracy
    • PDF/UA (PDF powszechnej dostępności) – format utworzona przez Komitet Standardów AIIM z myślą o osobach niewidomych lub niedowidzących.
  • PDF 417 – dwuwymiarowy kod kreskowy opracowany w 1990 przez Symbol Technologies
  • PDF – Przedsiębiorstwo Dystrybucji Filmów, jedna z nazw wyłącznego dystrybutora kinowego w PRL (1949-1990)
  • Pracownia dydaktyki fizyki – przedmiot akademicki dla przyszłych nauczycieli fizyki
  • Parti démocrate français – francuska partia polityczna założona w 1982 przez Guya Gennesseaux
  • Parti de la France – francuska partia polityczna założona w 2009 przez Carla Langa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jak miałem 11 lat […] jakiś typ mnie zaczepił […]. Pewnie to jakiś pdf był.

 (1.1) Odkryłem, że moje miłości mają 15 lat. Chyba jednak jestem pdfem.

 (1.1) […] tworca internetowy z tej gry byl pdfem, chory psychicznie dzieciak drukowal zdj osób ktore nekal i robil oltarzyki […]

Wiktionary


pdp

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Programmed Data Processor, seria komputerów produkowanych przez Digital
  • państwowy dług publiczny
  • wyświetlacz plazmowy
  • Przeszłość Demograficzna Polski, czasopismo naukowe
  • Porozumienie dla Przyszłości, koalicja partii lewicowych
  • Przymierze dla Polski, partia prawicowa
  • Packet Data Protocol − protokół służący do przesyłania danych (IP, X.25, itp.) w sieciach General Packet Radio Service (GPRS).

Wikipedia


pds

skrót od: Partei des demokratischen Sozialismus - Partia Demokratycznego Socjalizmu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Polskie Drużyny Strzeleckie – polska organizacja niepodległościowa powstała w 1911 we Lwowie
  • Die Linkspartei.PDS – nieistniejąca partia
  • Polidioksanon – tworzywo sztuczne

Wikipedia


pdt

[czytaj: pe-de-TE lub PEdet] skrót od: Powszechny Dom Towarowy


SJP.pl

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) = hand. Państwowe Domy Towarowe lub Powszechne Domy Towarowe;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • PDT – polskie przedsiębiorstwo Powszechne Domy Towarowe (1947–1998)
    • PDT Wola w Warszawie – budynek w Warszawie na Woli
    • PDT Renoma we Wrocławiu – budynek we Wrocławiu
  • PDT – Czas pacyficzny (ang. Pacific Daylight Time) (UTC-7)
  • PDT – operacja wszczepienia implantu ślimakowego przy częściowej głuchocie (ang. Partial Daefness Treatment), opracowana przez Henryka Skarżyńskiego
  • PDT – skrót od PHP Development Tools
  • pdt – kod ISO 639-3 języka Plautdietsch
  • PDT – terapia fotodynamiczna – metoda leczenia nowotworów i nie tylko (ang. PhotoDynamic Therapy)

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pɛ‿dɛ‿ˈtɛ, AS: pe‿de‿te

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedet m.

Wiktionary


pe

nazwa litery P


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) nazwa litery p / P

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pe – średnie ciśnienie użyteczne
  • Pe – litera alfabetu hebrajskiego
  • Penélope Cruz – hiszpańska aktorka i tancerka
  • wskaźnik P/E (ang. price earnings ratio, P/E ratio, PER, P/E, PE) – wskaźnik oceny atrakcyjności akcji spółki
  • przewód ochronny PE (ang. protective conductor lub protective earth, PE)
  • polietylen – tworzywo sztuczne, polimer etenu
  • Portable Executable – termin informatyczny
  • Puchar Ekstraklasy – rozgrywki piłkarskie w Polsce
  • Puchar Europy w lekkoatletyce
  • Parlament Europejski
  • private equity
  • Pierwsza Era – w mitologii Śródziemia J.R.R. Tolkiena

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pɛ, AS: pe

Wiktionary


peace

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Peace – rzeka w Kanadzie
  • Peace – rzeka w Stanach Zjednoczonych, na Florydzie
  • Peace (ang. Peace Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Kanabec
  • Peace (ang. Peace Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Kidder
  • Peace – singel grupy Depeche Mode (2009)
  • Peace – album grupy Eurythmics (1999)
  • Peace – album Lee Jung Hyun (2000)
  • James Peace – szkocki kompozytor

Wikipedia


peak

[czytaj: pik] szczyt, najwyższy poziom czegoś


SJP.pl

Peak – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Karolina Południowa, w hrabstwie Newberry.

Wikipedia


pean

pieśń pochwalna o patetycznym nastroju; hymn


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) liter. hist. w starożytnej Grecji: hymn pochwalny skierowany do bogów, najczęściej Apolla;

 (1.2) liter. hist. w starożytnej Grecji: jakakolwiek pieśń zachwalająca bohaterów czy zwyciężców

 (1.4) med. rodzaj twardych kleszczyków chirurgicznych;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pean – pieśń pochwalna lub dziękczynna
    • w potocznym znaczeniu: słowa pochwały, uwielbienia
  • Jules Pean – lekarz francuski, chirurg, prekursor niektórych metod operacyjnych, twórca narzędzi chirurgicznych
    • pean – narzędzie chirurgiczne służące do zaciskania otwartych tętnic w czasie operacji
  • Pean (zm. 1152) – biskup poznański od 1146 roku

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Nie ukrywam, że niniejsza książka to pean na cześć przyjaźni.

Wiktionary


pearson

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pearson – miasto w USA, w stanie Georgia
  • Pearson – przedsiębiorstwo
  • Pearson – serial telewizyjny
  • Alfred John Pearson – amerykański polityk i dyplomata
  • April Janet Pearson – angielska aktorka
  • Arthur Anselm Pearson – angielski mykolog
  • Dave Pearson – angielski, międzynarodowy sędzia rugby
  • Drew Pearson – amerykański dziennikarz prasowy i radiowy
  • Karl Pearson – angielski matematyk
  • Lester Bowles Pearson – premier Kanady
  • Malcolm Everard MacLaren Pearson – brytyjski biznesmen i polityk
  • Nick Pearson – amerykański łyżwiarz szybki

Wikipedia


peary

[czytaj: piri] nazwisko, m.in. Robert Peary (1856-1920) - amerykański badacz polarny


SJP.pl


peba

gatunek ssaka lądowego z rodziny pancerników; pancernik długoogonowy


SJP.pl


pebryna

zakaźna choroba pasożytnicza jedwabników morwowych i dębowych; plamica; pieprzyca


SJP.pl


pececik

zdrobnienie od: pecet


SJP.pl


pecekowski

przymiotnik od: PCK (Polski Czerwony Krzyż); PCK-owski


SJP.pl


pecet

komputer osobisty; komputer przeznaczony dla jednego użytkownika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. komputer klasy PC

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Co trzeci pecet to laptop.

 (1.1) Używane części do peceta znajdziesz tanio na giełdzie komputerowej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛt͡sɛt, AS: pecet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pecetowiec m., PC n.

 skr. PC

Wiktionary


pecetowiec

potocznie: użytkownik peceta (komputera osobistego)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba używająca peceta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pecet mrz.

Wiktionary


pecetowy

→ pecet


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z pecetem

Wiktionary

Patrz:

pecet

pech

niefortunny zbieg okoliczności; brak szczęścia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) niepomyślny zbieg okoliczności

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Edwin Pech – polski duchowny luterański
  • Karl Pech – niemiecki as myśliwski z czasów I wojny światowej
  • Václav Pech – czeski kierowca rajdowy
  • Pech – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Midi-Pyrénées
  • Pech-Luna – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Langwedocja-Roussillon
  • Saint-Amans-du-Pech – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Midi-Pyrénées
  • Pech de Bugarach – szczyt w Pirenejach
  • Pech Merle – jaskinia zawierająca paleolityczne malowidła i ryty naskalne
  • Pech – powieść Joanny Chmielewskiej
  • Magiczny pech – powieść Meg Cabot
  • pech – niekorzystny zbieg okoliczności
  • pech – mieszanina kalafonii i oleju (parafinowego lub lnianego – 150 g na 1 kg kalafonii), stosowana dawniej do uszczelniania butelek zamykanych tradycyjnymi korkami, analogicznie jak lak czy pak

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie martw się przegraną, po prostu miałeś pecha.

 (1.1) Co za pech, mój autobus zderzył się z innym samochodem i nie zdążyłem na pociąg.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛx, AS: peχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pechowiec m.

 czas. zapeszyć dk., zapeszać ndk.

 przym. pechowy

 przysł. pechowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zezowate szczęście, garbate szczęście; pot. niefart

Wiktionary


pechblenda

blenda smolista lub uranowa


SJP.pl


pechowiec

osoba pechowa, człowiek, którego prześladuje pech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. człowiek, który ma pecha

Wiktionary

Pechowiec (fr. "La chèvre") – francusko-meksykański film komediowy z 1981 roku w reżyserii Francisa Vebera. Zdjęcia kręcono w Paryżu, Acapulco oraz na terenie meksykańskich stanów Hidalgo i Jalisco.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pech m., pechowość ż.

 przym. pechowy

 przysł. pechowo

Wiktionary


pechowość

niefortunny zbieg okoliczności, czas braku szczęścia, poczucie niepowodzenia


SJP.pl


pechowy

mający pecha (np. pechowy człowiek), pełen niepowodzeń, prześladowany przez pech, niepomyślny, niefortunny, fatalny (np. pechowy dzień)


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) świadczący o pechu

 (1.2) przynoszący pecha, ściągający na kogoś pecha

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Porażka z Brytyjczykami to pechowy zbieg okoliczności.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛˈxɔvɨ, AS: peχovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pech m., pechowiec m., pechowość ż.

 przysł. pechowo

Wiktionary


peciak

nazwisko


SJP.pl


pecik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od pet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pet m.

Wiktionary


pecja

część dawnego rękopisu przepisywana następnie przez kopistów


SJP.pl

Pe

Wikipedia


peck

[czytaj: pek] nazwisko angielskie, m.in. Gregory Peck (1916-2003), amerykański aktor filmowy


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Charles Horton Peck – amerykański mykolog
  • Gregory Peck – amerykański aktor filmowy
  • Peck – miasto w stanie Idaho, w hrabstwie Nez Perce
  • Peck – wieś w stanie Michigan, w hrabstwie Sanilac
  • Peck – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie Langlade
  • Peck (ang. Peck Town) – gmina w stanie Wisconsin, w hrabstwie Langlade

Wikipedia


pecka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. pestka

Wiktionary

Pecka – gmina w Czechach, w powiecie Jiczyn, w kraju hradeckim. Według danych z dnia 1 stycznia 2014 liczyła 1 277 mieszkańców.

We wsi znajduje się udostępniony do zwiedzania zamek Pecka oraz barokowa kuźnia w Kalu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpɛt͡ska, AS: pecka

Wiktionary


peckinpah

[czytaj: PEkinpa, w odmianie: Peckinpaha - czytaj: pekinPAha itd.] nazwisko, m.in. Sam Peckinpah (1925-1984) - amerykański reżyser filmowy


SJP.pl


pecorino

[czytaj: pekorino] twardy włoski ser owczy o mocnym zapachu i słonawym smaku


SJP.pl

Pecorino – ser podpuszczkowy, otrzymywany z owczego mleka, dojrzewający, twardy, lekko pikantny, pochodzący z Włoch.

Dawniej warzony przez pasterzy, obecnie wytwarzany na większą skalę.

Istnieje 6 odmian tego sera oficjalnie zarejestrowanych w Unii Europejskiej jako CHNP – Chroniona nazwa pochodzenia (w języku włoskim: DOP "Denominazione di origine protetta"):

Wikipedia


pecos

rzeka w USA


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pecos – plemię Indian w Ameryce Północnej
  • Pecos – rzeka w USA
  • Pecos – wieś w stanie Nowy Meksyk, w hrabstwie San Miguel
  • Pecos – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Reeves
  • hrabstwo Pecos (ang. Pecos County) – w stanie Teksas

Wikipedia


peculium

[czytaj: pekulium]
1. prywatna własność osoby pozostającej w zależności prawnej od kogoś innego;
2. prywatna własność osoby duchownej


SJP.pl


pecyna

gwarowo: gruda błota, gliny, gruzu itp.; pacyna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gwara. pot. gruda ziemi, błota, gliny

 (1.2) góry. opadnięte z drzew igliwie

 (1.3) pot. głowa

 (1.4) gwara. więz. paser

 (1.5) slang osiedlowy skręt z marihuany

 (1.6) slang osiedlowy starsza kobieta

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Krzysztof Pecyna – polski żużlowiec
  • Walenty Pecyna - poseł
  • Leonard Pecyna – podharcmistrz, podporucznik, powstaniec warszawski
  • Roman Pecyna (Teodozjusz) – arcybiskup drohobycki i samborski
  • Nowa Pecyna
  • Stara Pecyna

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pɛˈt͡sɨ̃na, AS: pecỹna

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pecynowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pacyna

 (1.3) pacyna

 (1.5) joint, zioło, skun, gibon

Wiktionary


pecynek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. bochenek

Wiktionary


pecz

miasto na Węgrzech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w południowych Węgrzech;

Wiktionary

Nie mylić z: Peć.

Pecz ( Pécs [], Quinque Ecclesiae, Fünfkirchen, Pětikostelí, Pečuj, Печуј, Peçuy, Pečuh; dawne Pięciokościoły) – miasto w południowych Węgrzech. Piąte co do wielkości miasto Węgier (145 347 mieszkańców, powierzchnia 162,61 km² w I 2016). Leży na południowych zboczach gór Mecsek w Kraju Zadunajskim. Siedziba władz komitatu Baranya.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ponieważ Węgrzy byli mniejszością, Pecz nie wsparł powstania Rakoczego.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. peczeński

Wiktionary


peczarski

nazwisko


SJP.pl


peczeniżyn

osiedle typu miejskiego na Ukrainie


SJP.pl

Peczeniżyn ( Печеніжин) – osiedle typu miejskiego na Ukrainie, w obwodzie iwanofrankiwskim, w rejonie kołomyjskim. W 2022 roku liczyło 5197 mieszkańców, w 2024 roku liczyło 5100 mieszkańców.

Wikipedia


peczeniżyński

→ Peczeniżyn (osiedle typu miejskiego na Ukrainie)


SJP.pl


peczerski

rejon peczerski - jeden z rejonów Kijowa


SJP.pl


peczeński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) rzad. związany z Peczem, dotyczący Peczu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Biskup peczeński Bartłomiej, który w latach 1219 — 1225 kierował diecezją peczeńską, kazał wybudować w 1225 r. na cześć św. Jakuba apostoła kościół i klasztor.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pecz mrz.

Wiktionary


peczora

1. miasto w Rosji;
2. rzeka w Rosji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w europejskiej części Rosji płynąca przez Republikę Komi oraz przez Nieniecki Okręg Autonomiczny;

 (1.2) geogr. miasto w europejskiej części Rosji, w Republice Komi;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Peczora – rzeka w Rosji
  • Peczora – miasto w Rosji

Wikipedia

Powiązane:

 przym. peczorski

Wiktionary


peczorski

przymiotnik od: Peczora (rzeka w Federacji Rosyjskiej lub miasto w republice Komi)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Peczorą, dotyczący Peczory (rzeki lub miasta)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Peczora ż.

Wiktionary


peczyński

nazwisko


SJP.pl


peda

nazwisko


SJP.pl

Peda – polskie nazwisko.

Wikipedia


pedag.

skrót od: pedagogika, pedagogiczny


SJP.pl


pedagog

1. książkowo: nauczyciel, wychowawca;
2. teoretyk w zakresie pedagogii - ogółu środków i metod wychowawczych stosowanych przez nauczycieli i wychowawców;
3. teoretyk w zakresie pedagogiki - nauce o wychowywaniu i nauczaniu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zaw. nauczyciel, wychowawca

 (1.2) osoba zajmująca się pedagogiką, pracująca nad ulepszeniem metody wychowania i uczenia

 (1.3) hist. w starożytnej Grecji: uczony niewolnik zajmujący się dziećmi pana, w tym odprowadzający je do szkoły

 (1.4) daw. prywatny nauczyciel, guwerner, preceptor

Wiktionary

Pedagog ( paedagōgus od παιδαγωγός [paidagōgós]) – profesjonalista wykonujący zawód po ukończeniu wyższych studiów pedagogicznych lub po dodatkowym kursie specjalizacyjnym, w szczególności nauczyciel, nauczyciel akademicki, pracownik poradni psychologiczno-pedagogicznej, wychowawca w jednostkach penitencjarnych lub zakładach dla nieletnich, a także pracownik naukowy niebędący nauczycielem akademickim prowadzący badania w dziedzinie wychowania i oświaty.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pɛˈdaɡɔk, AS: pedagok

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedagogika ż.

:: fż. pedagożka ż.

 przym. pedagogiczny

 przysł. pedagogicznie

Wiktionary


pedagogia

ogół środków i metod wychowawczych stosowanych przez nauczycieli i wychowawców; nauczanie, wychowywanie


SJP.pl

Pedagogia ( paidagogía) – dyscyplina pedagogiczna stosowana przez nauczycieli, która zajmuje się zespołem metod i środków stosowanych w nauczaniu oraz wychowywaniu.

Pojęcie "pedagogii" odnosi się do praktycznej sztuki nauczania, obecnie – także do paradygmatu edukacyjnego, który może przybierać formę doktryny pedagogicznej, ideologii edukacyjnej bądź ukrytego programu wychowawczego.

Wikipedia


pedagogiczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauczycielka, wychowawczyni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedagogika ż.

Wiktionary


pedagogicznie

przysłówek

 (1.1) w sposób pedagogiczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedagogika ż., pedagogizacja ż., pedagog mos., pedagożka ż., pedagogizowanie n.

 czas. pedagogizować ndk.

 przym. pedagogiczny

Wiktionary


pedagogiczny

odnoszący się do pedagogii lub pedagogiki (np. kurs pedagogiczny), zgodny z ich zasadami (np. zdolności pedagogiczne); wychowawczy, nauczycielski


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z pedagogiką, wychowawczy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przecież to dziś Danka dostała dwóję z fizyki! A ona, zamiast ratować sytuację, zamiast zacierać ślad swojej pedagogicznej klęski, jeszcze utwierdzała Dankę w jej lenistwie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedagogika ż., pedagogia ż., pedagog m., pedagogizacja ż.

 czas. pedagogizować

 przysł. pedagogicznie

Wiktionary


pedagogika

1. nauka o wychowywaniu i nauczaniu, której przedmiotem jest działalność wychowawcza mająca na celu wyposażenie całego społeczeństwa wiedzę, sprawności ogólne i zawodowe, zainteresowania, system wartości oraz kształtowanie odpowiednich postaw i przekonań; dydaktyka;
2. działalność wychowawcza polegająca na świadomym i zorganizowanym oddziaływaniu na kogoś w celu osiągnięcia określonych rezultatów wychowawczych lub oświatowych; nauczanie, kształcenie, wychowywanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauka o celach, metodach i środkach nauczania i wychowania;

 (1.2) świadoma i celowa działalność wychowawcza

Wiktionary

Pedagogika – w znaczeniu potocznym, świadoma i celowa działalność wychowawcza; w znaczeniu instytucjonalnym – zespół nauk o wychowaniu, istocie, celach, treściach, metodach, środkach i formach organizacji procesów wychowawczych. Pedagogika jako nauka o edukacji (wychowaniu i kształceniu), należy do nauk społecznych i zajmuje się rozwojem i zmianami mechanizmów wychowania oraz kształcenia na przestrzeni całego życia człowieka.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpɛdaˈɡɔɟika, AS: pedagoǵika

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedagog m., pedagoga m., pedagogiczka ż., pedagogia ż., pedagogium n., pedagogizacja ż., pedagogizowanie n.

 czas. pedagogizować ndk.

 przym. pedagogiczny

 przysł. pedagogicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) wychowanie

Wiktionary


pedagogiko

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: pedagogika

Wiktionary


pedagogium

dwuletnie seminarium kształcące nauczycieli w okresie Polski międzywojennej


SJP.pl


pedagogizacja

działalność, której celem jest szerzenie wiedzy wychowawczej, najczęściej wśród rodziców i studentów


SJP.pl


pedagogizować

prowadzić działalność, której celem jest szerzenie wiedzy wychowawczej, najczęściej wśród rodziców i studentów


SJP.pl


pedagożka

→ pedagog


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zaw. nauczycielka, wychowawczyni

Wiktionary

Patrz:

pedagog

Powiązane:

 rzecz. pedagog mos.

 przysł. pedagogicznie

Wiktionary


pedalarz

pedalista;
1. potocznie: rowerzysta naruszający zasady ruchu drogowego;
2. pogardliwie: homoseksualista; pedzio, pedał, cieć, homoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. pejor. rowerzysta, który nie przestrzega zasad ruchu drogowego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Łamiący przepisy „Pedalarze” to mit. Niecałe 5 proc. rowerzystów popełnia wykroczenia na drodze

Wiktionary


pedale

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: pedał

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛˈdalɛ, AS: pedale

Wiktionary


pedalik

zdrobnienie od: pedał; pedałek


SJP.pl


pedalista

pedalarz;
1. potocznie: rowerzysta naruszający zasady ruchu drogowego;
2. pogardliwie: homoseksualista; pedzio, pedał, cieć, homoś


SJP.pl


pedalizacja

1. system wykorzystywania pedałów w grze fortepianowej;
2. notacja sposobu grania na klawiaturze nożnej w organach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. użycie pedałów podczas grania na instrumentach muzycznych

 (1.2) muz. specjalne oznaczenie w nutach wskazujące na użycie pedałów podczas gry

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedał m., pedałowanie n., pedalstwo n.

 czas. pedałować ndk.

 przym. pedałowy, pedalski

Wiktionary


pedalić

1. pogardliwie: powodować, że ktoś lub coś nabiera cechy uważane za typowe dla homoseksualistów;
2. żartobliwie:
a) kręcić pedałami roweru;
b) jechać na rowerze;
3. pedalić się - pogardliwie:
a) uprawiać seks z innym mężczyzną;
b) zachowywać się w sposób uważany za typowy dla homoseksualistów


SJP.pl


pedalski

1. pogardliwie: charakterystyczny dla pedała (homoseksualisty);
2. potocznie: oceniany negatywnie, budzący negatywne uczucia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pot. pogard. gejowski

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sceny z ciotami wystającymi z nadzieją pod koszarami, goniącymi się po parku i jeżdżącymi po komunistycznej Polsce w poszukiwaniu przygodnego obciągu z pewnością mogą śmieszyć, lecz zmuszają także do pewnej smutnej refleksji nad ciężkim pedalskim żywotem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛˈdalsʲci, AS: pedalsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedał m., pedalstwo n., pedalizacja ż., pedalskość ż.

 czas. pedalić się, pedałować

 przysł. pedalsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gejowski, queerowy, pederastyczny

Wiktionary


pedalsko

przysłówek

 (1.1) w sposób pedalski

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pedalski

 rzecz. pedalstwo n., pedalskość ż.

 czas. pedałować

Wiktionary


pedalskość

→ pedalski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. rzad. wulg. cecha tego, co jest pedalskie; cecha tych, którzy są pedalscy

Wiktionary

Patrz:

pedalski

Powiązane:

 rzecz. pedał m., pedałek m.

 przym. pedalski

 przysł. pedalsko

Wiktionary


pedalstwo

pogardliwie:
1. pederastia;
2. ogół homoseksualistów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pot. obraź. cecha mężczyzny, który czuje pociąg seksualny do innych mężczyzn

 (1.2) pot. obraź. ogół mężczyzn, którzy czują pociąg seksualny do innych mężczyzn

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jedni mówili, że za pedalstwo wyrzucono go z seminarium i dlatego teraz mści się na czarnej mafii, […].

 (1.2) „Polska zawsze przy Bogu. Wbrew szubrawcom, zakłamanym sędziom, lewactwu i pedalstwu” — jedno z haseł, które można było dziś zobaczyć na marszu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛˈdalstfɔ, AS: pedalstfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedał m., pedalizacja ż.

 czas. pedalić się, pedałować

 przym. pedalski

 przysł. pedalsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) neutr. gejostwo

Wiktionary


pedancik

zdrobniale, z politowaniem o pedancie (osobie przesadnie dokładnej, drobiazgowej, przywiązującej zbyt dużą wagę do porządku)


SJP.pl


pedant

osoba przesadnie zwracająca uwagę na szczegóły, zbyt dokładna, drobiazgowa; skrupulant, skrupulat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek bardzo dokładny, przywiązujący dużą wagę do porządku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ja jestem pedantem, a moja żona to straszna bałaganiara.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛdãnt, AS: pedãnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedantyczność ż., pedantyzm m., pedanteria ż.

:: fż. pedantka ż.

 przym. pedantyczny, pedanteryjny

 przysł. pedantycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) formalista, skrupulant, skrupulat

Wiktionary


pedanteria

drobiazgowa, przesadna dokładność właściwa pedantom; pedantyzm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przesadna dbałość o detale

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛdãnˈtɛrʲja, AS: pedãnterʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedantyczność ż., pedant m., pedantka ż.

 przym. pedantyczny

 przysł. pedantycznie

Wiktionary


pedanteryjny

związany z pedanterią, zachowaniem pedanta - osoby przesadnie dokładnej, drobiazgowej (np. pedanteryjne usposobienie)


SJP.pl


pedanteska

fonetyczna, gramatyczna lub słowotwórcza przemiana wyrazu obcego pochodzenia zastosowanego w wypowiedzi w celu dostosowania go do zasad języka


SJP.pl


pedantka

kobieta przesadnie dokładna, drobiazgowa, przywiązująca zbyt dużą wagę do porządku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta bardzo dokładna, przywiązująca dużą wagę do porządku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z Uli jest niesamowita pedantka, wszystko musi mieć równiutko poukładane.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛˈdãntka, AS: pedãntka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedanteria ż., pedantyczność ż., pedantyzm m.

:: fm. pedant m.

 przym. pedanteryjny, pedantyczny

 przysł. pedantycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skrupulantka, skrupulatka, formalistka, rygorystka, purystka

Wiktionary


pedantycznie

przysłówek

 (1.1) w sposób pedantyczny, pedanteryjny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedantyczność ż., pedant m., pedantka ż., pedanteria ż.

 przym. pedantyczny, pedanteryjny

Wiktionary


pedantyczniej

stopień wyższy od przysłówka: pedantycznie


SJP.pl


pedantyczniejszy

rzadki stopień wyższy od przymiotnika: pedantyczny; bardziej pedantyczny


SJP.pl


pedantyczność

drobiazgowa, przesadna dokładność właściwa pedantom; pedantyzm, pedanteria


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest pedantyczne; cecha tych, którzy są pedantyczni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedanteria ż., pedant mos., pedantka ż.

 przym. pedantyczny

 przysł. pedantycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pedanteria

Wiktionary


pedantyczny

charakterystyczny, typowy dla pedanta (osoby przesadnie dokładnej, drobiazgowej, przywiązującej zbyt dużą wagę do porządku), związany z taką osobą (np. zachowanie pedantyczne); drobiazgowo skrupulatny, przesadnie dokładny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) skrajnie, nadmiernie dokładny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Janka wiedziała, do czego to wszystko zmierza, więc zbyt do serca nie brała drwin Meli ani pedantycznych informacji reżysera.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛdãnˈtɨt͡ʃnɨ, AS: pedãntyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedant m., pedantka ż., pedantyczność ż., pedantyzm m., pedanteria ż.

 przysł. pedantycznie

 przym. pedanteryjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) drobiazgowy, skrupulatny

Wiktionary


pedantyzm

drobiazgowa, przesadna dokładność właściwa pedantom; pedanteria


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przywiązywanie zbyt dużej wagi do porządku

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedant mos., pedantka ż.

 przym. pedantyczny

Wiktionary


pedał

1. część niektórych urządzeń mechanicznych
2. żartobliwie, metaforycznie o nogach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. dźwignia przeznaczona do obsługi stopą w samochodzie, samolocie, rowerze itp., także w niektórych instrumentach muzycznych;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) slang. obraź. określenie geja, niekiedy rozszerzane na mężczyzn postrzeganych jako homoseksualiści

Wiktionary

Pedał ( pedalis – noga) – część mechanizmu dźwigniowego wprawiana w ruch za pomocą nacisku nogą.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam wrażenie, że pedał sprzęgła nie działa.

 (2.1) Co się gapisz, pedale?!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛdaw, AS: pedau̯

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

 rzecz. pedalizacja ż., pedałowanie n.

:: zdrobn. pedałek m.

 czas. pedałować ndk.

 przym. pedałowy

 rzecz. pedalstwo n.

 czas. pedalić się ndk.

 przym. pedalski, spedalony

 przysł. pedalsko

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) gej, homoseksualista, wulg. pogard. pedryl, pogard. pedzio

Wiktionary


pedałek

zdrobnienie od: pedał; pedalik


SJP.pl


pedałka

1. pogardliwie: homoseksualistka, lesbijka; pederastka;
2. żartobliwie: mała torebka noszona pod pachą lub w ręce przez mężczyzn; pedałówka, pederastka


SJP.pl


pedałowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pedałować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛdawɔˈvãɲɛ, AS: pedau̯ovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. pedałować

 rzecz. pedalizacja ż.

Wiktionary


pedałować

1. używać pedałów podczas jazdy na rowerze lub innym pojeździe wymagającym napędzania za pomocą pedałów;
2. używać pedałów w trakcie gry na pianinie, fortepianie lub organach;
3. potocznie: iść szybko


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) obracać pedałami, jadąc rowerem lub innym pojazdem

 (1.2) środ. muz. używać pedałów, grając na pianinie, fortepianie lub organach

 (1.3) pot. jechać rowerem

 (1.4) przen. pot. wulg. o mężczyznach: odbywać homoseksualny stosunek płciowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jadąc po spadku lub na płaskim terenie przekładamy łańcuch na coraz mniejsze koła zębate, aby pedałować wolniej, a jechać szybciej.

 (1.1) Zjeżdżaliśmy niekończącymi się pirenejskimi serpentynami, mijając rowerzystów mozolnie pedałujących na rowerach górskich.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛdaˈwɔvat͡ɕ, AS: pedau̯ovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedał m., pedałek m., pedałowanie n., popedałowanie n., pedalenie n., spedalenie n., pedalstwo n., pedalizacja ż.

 czas. popedałować dk., przypedałować dk., pedalić ndk., spedalić się dk.

 przym. pedałowy, pedalski

 przysł. pedalsko

Wiktionary


pedałowicz

żartobliwie: rowerzysta, kolarz


SJP.pl


pedałowiec

stary typ samochodu, w którym biegi zmieniało się przy pomocy nożnego pedału


SJP.pl


pedałowy

posiadający pedały


SJP.pl


pedałówa

w gwarze uczniowskiej: szkoła podstawowa; pedałówka


SJP.pl


pedałówka

1. żartobliwie: mała torebka noszona pod pachą lub w ręce przez mężczyzn; pederastka, pedałka;
2. w gwarze uczniowskiej:
a) szkoła podstawowa; pedałówa;
b) rower;
3. maszyna drukarska o nożnym napędzie, przeznaczona do wykonywania druków niewielkiego formatu; maszyna dociskowa;
4. potocznie: urządzenie lub instrument obsługiwany przy użyciu pedałów;
5. piła do drewna z wychylanym pedałem, służąca do cięcia tarcicy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) maszyna drukarska o nożnym napędzie, przeznaczona do druków małego formatu

 (1.2) gw-pl|Czerniaków. akordeon

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) zob. akordeon.; gw. Czerniaków trzyrzędówka

Wiktionary


pedeciak

potocznie: powszechny dom towarowy


SJP.pl


pedel

dawniej: woźny w zakładzie naukowym; bedel; tercjan


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. woźny (zwykle w odniesieniu do woźnego w zakładzie naukowym, w placówkach szkolnictwa wyższego)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛdɛl, AS: pedel

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tercjan

Wiktionary


pederasta

mężczyzna odczuwający pociąg płciowy do mężczyzn; homoseksualista, gej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) psych. med. homoseksualista

 (1.2) hist. w starożytnej Grecji mężczyzna utrzymujący homoseksualne kontakty z dojrzewającymi chłopcami;

 (1.3) środ. sport. strzelectwo strzelający z pistoletu dowolnego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z powodu poprawności politycznej nie wolno pisać „Cygan”, należy używać określenia „Rom”; nie należy mówić „homoseksualista”, a tym bardziej „pederasta”, tylko – „gej”; zabroniony też jest „Murzyn”, bo bardziej neutralny jest „czarnoskóry”, „Afroamerykanin” albo „czarny”.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛdɛˈrasta, AS: pederasta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pederastia ż., pederastka ż.

 przym. pederastyczny

 przysł. pederastycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gej, med. homoseksualista, przest. uranista, pejor. sodomita, wulg. pedał, ciota

 (1.2) efebofil

Wiktionary


pederastia

1. popęd seksualny do osobników tej samej płci; homoseksualizm;
2. dawniej: związki seksualne dojrzałych mężczyzn z młodzieńcami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. kontakty erotyczne dojrzałych mężczyzn z dojrzewającymi chłopcami;

 (1.2) med. psych. homoseksualizm

Wiktionary

Pe

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pederastia była powszechna i społecznie akceptowana w starożytnej Grecji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛdɛˈrastʲja, AS: pederastʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pederasta m., pederastka ż.

 przym. pederastyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) efebofilia

 (1.2) wulg. pedalstwo

Wiktionary


pederastka

1. pogardliwie: homoseksualistka, lesbijka; pedałka;
2. żartobliwie: mała torebka noszona pod pachą lub w ręce przez mężczyzn; pedałówka, pedałka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. żart. mała, płaska torebka na dokumenty, noszona przez mężczyzn w ręku lub na przegubie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛdɛˈrastka, AS: pederastka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pederasta m., pederastia ż.

Wiktionary


pederastyczny

charakterystyczny dla pederasty (homoseksualisty) lub pederastii (stosunku homoseksualnego między mężczyznami), związany z nimi (np. stosunek pederastyczny)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący pederastii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pederastia ż., pederasta m.

Wiktionary


pedet

potocznie: Powszechny Dom Towarowy (PDT)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. państwowy dom towarowy lub powszechny dom towarowy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛdɛt, AS: pedet

Wiktionary

Powiązane:

 skr. PDT

Wiktionary


pedetowski

przymiotnik od: pedet, PDT (Powszechny Dom Towarowy)


SJP.pl


pedeutolog

specjalista w zakresie pedeutologii (działu pedagogiki zajmującego się zagadnieniami związanymi z zawodem nauczyciela, sposobami nauczania i wychowania)


SJP.pl


pedeutologia

dział pedagogiki zajmujący się zagadnieniami związanymi z zawodem nauczyciela, sposobami nauczania i wychowania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dział pedagogiki zajmujący się zagadnieniami dotyczącymi zawodu nauczyciela;

Wiktionary

Pe

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpɛdɛwtɔˈlɔɟja, AS: pedeu̯toloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedeutolog m.

 przym. pedeutologiczny

Wiktionary


pedeutologiczny

przymiotnik od: pedeutologia lub pedeutolog; związany z pedeutologią (działem pedagogiki zajmującym się zagadnieniami związanymi z zawodem nauczyciela, sposobami nauczania i wychowania) lub osobą zajmującą się tą dziedziną (np. charakterystyka pedeutologiczna); pedeutyczny


SJP.pl


pedeutolożka

→ pedeutolog


SJP.pl

Patrz:

pedeutolog

pedeutyczny

przymiotnik od: pedeutologia lub pedeutolog; związany z pedeutologią (działem pedagogiki zajmującym się zagadnieniami związanymi z zawodem nauczyciela, sposobami nauczania i wychowania) lub osobą zajmującą się tą dziedziną (np. charakterystyka pedeutyczna); pedeutologiczny


SJP.pl


pedi

potocznie: pedicure


SJP.pl


pediatra

lekarz specjalizujący się w pediatrii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) med. lekarz dziecięcy

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) med. lekarka dziecięca

Wiktionary

Pediatra – lekarz specjalista w zakresie pediatrii, nauki o chorobach występujących wśród dzieci i metodach ich leczenia. W ramach dalszego rozwoju zawodowego lekarza pediatry, dostępne są podspecjalizacje (lub specjalności szczegółowe), np. nefrologia dziecięca, endokrynologia dziecięca, onkologia dziecięca, hematologia dziecięca itp.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jutro idziemy z Misią do pediatry, bo mała chyba ma koklusz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛˈdʲjatra, AS: pedʹi ̯atra

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pediatria ż., pediatryczka ż.

 przym. pediatryczny

 przysł. pediatrycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) pot. pediatryczka

Wiktionary


pediatria

1. dział medycyny, nauka zajmująca się schorzeniami wieku dziecięcego i ich leczeniem oraz obejmująca całokształt wiedzy o rozwoju fizycznym i psychicznym dziecka;
2. oddział pediatryczny w szpitalu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. dział medycyny zajmujący się dziećmi, ich rozwojem, opieką nad nimi oraz chorobami dziecięcymi;

 (1.2) oddział dziecięcy w szpitalu

Wiktionary

Pediatria – dziedzina medycyny zajmująca się chorobami dziecięcymi, opieką nad dziećmi oraz ich rozwojem. Za ojca pediatrii uznaje się Abrahama Jacobiego[]. W Polsce pediatria jest priorytetową dziedziną medycyny oraz jedną ze specjalizacji lekarskich, a jej konsultantem krajowym od 1 marca 2018 jest prof. dr hab. Teresa Jackowska.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pɛˈdʲjatrʲja, AS: pedʹi ̯atrʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pediatra mos., pediatryczka ż.

 przym. pediatryczny

 przysł. pediatrycznie

Wiktionary


pediatrka

lekarka specjalizująca się w pediatrii


SJP.pl


pediatryczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. lekarka dziecięca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pediatra mos./ż.

Wiktionary


pediatryczny

związany z pediatrią (działem medycyny zajmującym się głównie schorzeniami wieku dziecięcego) lub lekarzem leczącymi dzieci (np. oddział pediatryczny, poradnia pediatryczna)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z pediatrią

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pediatria ż., pediatra m.

Wiktionary


pedicelaria

przekształcony w szczypce chwytne kolec jeżowca, służący do obrony lub oczyszczania powierzchni ciała; pedicellaria


SJP.pl


pedicellaria

przekształcony w szczypce chwytne kolec jeżowca, służący do obrony lub oczyszczania powierzchni ciała; pedicelaria


SJP.pl


pedicure

[czytaj: pedikiur] kosmetyczne i lecznicze pielęgnowanie stóp, polegające m.in. na obcinaniu paznokci; pedikiur


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kosmet. zabieg pielęgnacji stóp

Wiktionary

Pedicure – zabieg kosmetyczny, któremu poddawane są paznokcie u stóp. Zabieg ten wykonuje się za pomocą lakieru, który koloryzuje paznokieć i nie tylko. U rąk robiony jest manicure. Rozróżnia się pedicure kosmetyczny, pedicure leczniczy oraz pedicure biologiczny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Raz w miesiącu funduję sobie profesjonalny pedicure.

Wiktionary


pedicurzysta

[czytaj: pedikiurzysta] osoba zajmująca się pedicure'em, (kosmetycznym i leczniczym pielęgnowaniem stóp), robiąca pedicure; pedikiurzysta


SJP.pl


pedicurzystka

[czytaj: pedikiurzystka] kobieta zajmująca się pedicure'em, (kosmetycznym i leczniczym pielęgnowaniem stóp), robiąca pedicure; pedikiurzystka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kosmet. zob. pedikiurzystka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛdʲicjuˈʒɨstka, AS: pedʹiḱi ̯užystka

Wiktionary


pedig

włókno otrzymywane z liany rotangowej, wykorzystywane do wyrobu plecionek


SJP.pl


pedigree

[czytaj: PEdigri:] środowiskowo: drzewo genealogiczne; rodowód


SJP.pl


pedikiur

kosmetyczne i lecznicze pielęgnowanie stóp, polegające m.in. na obcinaniu paznokci; pedicure


SJP.pl


pedikiurzysta

osoba zajmująca się pedicure'em, (kosmetycznym i leczniczym pielęgnowaniem stóp), robiąca pedicure; pedicurzysta


SJP.pl


pedikiurzystka

kobieta zajmująca się pedicure'em, (kosmetycznym i leczniczym pielęgnowaniem stóp), robiąca pedicure; pedicurzystka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kosmet. kobieta wykonująca pedikiur zawodowo

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛdʲicuˈʒɨstka, AS: pedʹiḱužystka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedikiur m.

:: fm. pedikiurzysta m.

Wiktionary


pedo-

temat słowotwórczy

 (1.1) pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na ich związek znaczeniowy z dzieckiem, potomkiem, potomstwem

 (1.2) pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na ich związek znaczeniowy z gruntem, ziemią

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛdɔ, AS: pedo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pedi-, peda-

Wiktionary


pedodoncja

stomatologia dziecięca (dział stomatologii zajmujący się leczeniem schorzeń uzębienia u dzieci, szczególnie u tych w pierwszym roku życia)


SJP.pl


pedodonta

specjalista zajmujący się leczeniem schorzeń uzębienia u dzieci, szczególnie u tych w pierwszym roku życia; stomatolog dziecięcy


SJP.pl


pedodontka

→ pedodonta


SJP.pl

Patrz:

pedodonta

pedodontyczny

przymiotnik od: pedodoncja; związany ze stomatologią dziecięcą (np. gabinet pedodontyczny) lub specjalistą w jej zakresie


SJP.pl


pedofil

mężczyzna odczuwający popęd płciowy do dzieci


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) seks. dorosły odczuwający popęd płciowy do dzieci

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zool. zwierzę bytujące, rozwijające się w glebie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pedofil wykorzystał seksualnie kilku chłopców.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛˈdɔfʲil, AS: pedofʹil

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedofilia ż.

 przym. pedofilski, pedofilny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) eufem. przyjaciel dzieci, slang. pdf

 (2.1) geofil

Wiktionary


pedofilia

zaburzenia seksualne polegające na odczuwaniu popędu płciowego do dzieci


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) seks. psych. popęd seksualny do dzieci;

 (1.2) pot. wykorzystanie seksualne osoby nieletniej

Wiktionary

Na tę stronę wskazuje „pedofil”. Zobacz też: pedofil w ekologii.

Ta strona dotyczy preferencji seksualnych wobec dzieci przed okresem dojrzewania płciowego. Zobacz też: hebefilia i efebofilia.

Ta strona dotyczy pedofilii jako zaburzenia psychicznego. Zobacz też: wykorzystywanie seksualne dzieci, potocznie pedofilia.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpɛdɔˈfʲilʲja, AS: pedofʹilʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedofil m., pedofilka ż.

 przym. pedofilski, pedofilny

Wiktionary


pedofilka

kobieta odczuwająca popęd płciowy do dzieci


SJP.pl


pedofilny

typowy dla pedofilii (zaburzenia seksualnego polegającego na odczuwaniu popędu płciowego do dzieci), związany z nią (np. czyn pedofilny)


SJP.pl


pedofilski

charakterystyczny dla pedofila (osoby z zaburzeniem seksualnym polegającym na odczuwaniu popędu płciowego do dzieci), związany z nim


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z pedofilią, właściwy pedofilii i pedofilom

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dolnośląscy policjanci po żmudnej pracy operacyjnej rozbili zorganizowaną siatkę pedofilską działającą w Internecie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛdɔˈfʲilsʲci, AS: pedofʹilsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedofilia ż., pedofil m., pedofilka ż.

 przym. pedofilny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pedofilny

Wiktionary


pedofilstwo

bycie pedofilem


SJP.pl


pedofobia

chorobliwy lęk lub niechęć wobec dzieci; dzieciofobia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) psych. chorobliwy lęk przed dziećmi, niechęć wobec dzieci

Wiktionary


pedogenetyczny

związany ze zjawiskami powstawania i przekształcania się gleby (np. proces pedogenetyczny); glebotwórczy (częściej)


SJP.pl


pedogeneza

1. wytwarzanie jaj zdolnych do rozwoju bez zapłodnienia;
2. zespół zjawisk prowadzących do powstania gleby i jej dalszego rozwoju


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pedogeneza – młodzieńczorództwo, zdolność larw niektórych gatunków do rozrodu przez partenogenezę
  • Pedogeneza – powstawanie gleb

Wikipedia


pedokracja

pajdokracja;
1. rządy ludzi młodych, niedojrzałych i niedoświadczonych;
2. sprawująca władzę grupa ludzi młodych, niedojrzałych i niedoświadczonych;
3. nadmierne skupianie się na realizacji wszystkich potrzeb dziecka z jednoczesnym zmniejszeniem stawianych im wymagań


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) polit. rządy młodych, niedoświadczonych osób

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pajdokracja ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pajdokracja, infantokracja

Wiktionary


pedolingwista

specjalista zajmujący się pedolingwistyką (dziedziną lingwistyki badającą język, mowę dzieci, szczególnie tych w okresie przedszkolnym)


SJP.pl


pedolingwistka

specjalistka zajmująca się pedolingwistyką (dziedziną lingwistyki badającą język, mowę dzieci, szczególnie tych w okresie przedszkolnym)


SJP.pl


pedolingwistyczny

przymiotnik od: pedolingwistyka; związany z dziedziną lingwistyki zajmującą się badaniem języka, mowy dzieci, szczególnie tych w okresie przedszkolnym (np. charakterystyka pedolingwistyczna)


SJP.pl


pedolingwistyka

dziedzina lingwistyki zajmująca się badaniem języka, mowy dzieci, szczególnie tych w okresie przedszkolnym


SJP.pl

Pedolingwistyka – dział językoznawstwa zajmujący się badaniem mowy i jej rozwoju u dzieci.

Wikipedia


pedolog

1. specjalista w zakresie nauki o glebie; gleboznawca;
2. specjalista w zakresie nauki badającej fizyczny i psychiczny rozwój dzieci


SJP.pl


pedologia

1. nauka badająca fizyczny i psychiczny rozwój dzieci;
2. nauka o glebie; gleboznawstwo


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pedologia (nauka o dziecku)
  • pedologia (synonim gleboznawstwa)
  • pedologia (psychologia rozwoju dziecka)

Wikipedia


pedologiczny

1. związany z nauką badającą fizyczny i psychiczny rozwój dzieci;
2. związany z nauką o glebie; gleboznawczy


SJP.pl


pedomasochizm

masochizm (chorobliwe zboczenie polegające na doznawaniu przyjemności seksualnych pod wpływem bólu) połączony z odczuwaniem popędu płciowego do dzieci


SJP.pl


pedometr

przyrząd mierzący liczbę wykonanych kroków; krokomierz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) metrol. zob. krokomierz.

Wiktionary


pedon

próbka gleby w kształcie graniastosłupa pobierana w celach badawczych


SJP.pl

Pedon – graniastosłup wyodrębniony w glebie, który ma wszystkie właściwości charakterystyczne dla tej gleby i pozwala na rozpoznanie całego układu poziomów genetycznych (profilu); ma powierzchnię kilku metrów kwadratowych i głębokość od kilkudziesięciu centymetrów do ok. 2 metrów.

Wikipedia


pedosfera

powierzchniowa warstwa skorupy ziemskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geol. powierzchniowa warstwa skorupy ziemskiej, w której zachodzą biotyczne i abiotyczne procesy glebotwórcze;

Wiktionary

Pedosfera (z gr. πέδον "pédon" „gleba”, σφαῖρα "sphaîra" „kula”) – powierzchniowa warstwa skorupy ziemskiej, składająca się z części mineralnych

i organicznych powstałych w wyniku oddziaływania czynników glebotwórczych, takich jak klimat, woda, drobnoustroje glebowe, rośliny, zwierzęta oraz działalność człowieka.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. pedosferyczny

Wiktionary


pedoskop

aparat medyczny używany przy badaniu płaskostopia


SJP.pl


pedotechnika

zespół prac technicznych wykonywanych w powierzchniowej warstwie skorupy ziemskiej, ogół osiągnięć pozwalających na konkretne wykorzystanie tej warstwy (np. przy budowie tunelów, kopalń)


SJP.pl


pedotryba

nauczyciel w starogreckiej palestrze (miejscu, w którym szkolono się w zapasach i w walce na pięści)


SJP.pl


pedro

hiszpańskie imię męskie


SJP.pl

Pedro, właśc. Pedro Eliezer Rodríguez Ledesma (wym. ; ur. 28 lipca 1987 w Santa Cruz de Tenerife) – hiszpański piłkarz, występujący na pozycji napastnika. W latach 2010–2017 reprezentant Hiszpanii. Pedro jest zawodnikiem obunożnym. Jako pierwszy piłkarz w historii strzelił gola w sześciu różnych rozgrywkach w ciągu jednego roku.

Wikipedia


pedrowie

Pedro z żoną


SJP.pl


pedrowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pedra lub z nim związany


SJP.pl


pedrycz

nazwisko


SJP.pl


pedryl

pogardliwie: homoseksualista; pedzio, pedał, cieć, homoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. pejor. homoseksualista

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛdrɨl, AS: pedryl

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pedrylowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zob. pedał.

Wiktionary


pedrylowaty

potocznie: gejowski, homoseksualny


SJP.pl


pedyment

obszar o zrównanej powierzchni powstały w wyniku denudacji (niszczącej działalności wiatru lub wód) przebiegającej w klimacie suchym; pedyplena


SJP.pl

Pedyment – zrównana powierzchnia o niewielkim spadku (od 1° do 10°), rozciągająca się u podnóża stromego stoku, powiększająca się wskutek jego cofania i zrównywania przez wietrzenie i erozję wodną epizodyczną potoków. Pedymenty są wykształcone w twardej skale podłoża i pokryte tylko cienką warstwą osadu. Są przede wszystkim strefą transportu materiału z gór do kotlin górskich. Pedymenty powszechnie występują zwłaszcza na obszarach suchych i półsuchych.

Wikipedia


pedyplena

obszar o zrównanej powierzchni powstały w wyniku denudacji (niszczącej działalności wiatru lub wód) przebiegającej w klimacie suchym; pedyment


SJP.pl


pedyplenacja

osuwanie się mas skalnych, w wyniku którego powstaje pedyplena (obszar o zrównanej powierzchni)


SJP.pl


pedzieć

czasownik dokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Podhale, Bukowina. powiedzieć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ne i pośli my na to weselisko, bo nom storsy druzba pedzioł, co nos Jasiek barz piéknie pytoł. sic.

Wiktionary


pedzio

pogardliwie: homoseksualista; homoś, pedał, cieć, pedalarz, pedalista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pejor. pot. gej, homoseksualista

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Walka o swe prawa w wykonaniu myślących homoseksualistów bywa skuteczniejsza niż przypadkowe działania rozhisteryzowanych pedziów.

 (1.1) Spadówa z mojej dzielnicy, pedziu jeden!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pedał m.

Wiktionary


peelen

potocznie: PLN - nowy polski złoty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. monet. nowy złoty polski, PLN

Wiktionary


peeling

[czytaj: piling] piling;
1. zabieg kosmetyczny wykonywany w celu usunięcia martwego naskórka;
2. kosmetyk używany do takiego zabiegu; ścierak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kosmet. technika kosmetyczna polegająca na złuszczaniu lub ścieraniu martwego naskórka

 (1.2) kosmet. kosmetyk, najczęściej w postaci kremu, o działaniu złuszczającym lub ścierającym naskórek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpʲilʲĩŋk, AS: pʹilʹĩŋk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. peelingowanie n., piling mrz., pilingowanie n.

 czas. peelingować, pilingować

 przym. peelingowy, pilingowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) piling

 (1.2) piling, pot. ścierak

Wiktionary


peelingować

[czytaj: pilingować] usuwać zrogowaciałe części naskórka i oczyszczać skórę; pilingować


SJP.pl


peelingowy

→ peeling [czytaj: pilingowy]; pilingowy


SJP.pl


peem

środowiskowo: pistolet maszynowy; empi


SJP.pl


peemista

żołnierz, na którego uzbrojenie składa się pistolet maszynowy (peem)


SJP.pl


peenemünde

Peenemünde (pol. hist. "Pianoujście", także "Kujawice") – gmina w Niemczech, w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie, w powiecie Vorpommern-Greifswald, wchodzi w skład Związku Gmin Usedom-Nord. Leży w północno-zachodniej części wyspy Uznam, nad cieśniną Piana i Bałtykiem, w obrębie historycznego Pomorza Zachodniego. W czasie II wojny światowej mieścił się tu niemiecki ośrodek badań nad nowymi broniami III Rzeszy, m.in. nad broniami V-1 i V-2.

Wikipedia


peep-show

[czytaj: PIP szoł] peep show, peepshow, pipszoł;
1. striptiz lub taniec erotyczny wykonywany w odgrodzonym od widza pomieszczeniu, który można oglądać przez okienko;
2. miejsce, w którym odbywa się taki striptiz lub taniec erotyczny


SJP.pl

Na tę stronę wskazuje „peep show”. Zobacz też: Peep Show – brytyjski serial komediowy.

Peep-show – w wolnym tłumaczeniu z angielskiego „podglądane przedstawienie” – rodzaj pokazu, przeznaczonego do oglądania „przez dziurkę od klucza” – w sposób, w którym widz ma poczucie anonimowości i nie ujawnia swojej obecności.

Wikipedia


peep-toe

przymiotnik

 (1.1) zob. peep toe.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najbardziej rozpoznawalny polski projektant, Dawid Woliński, zapytany o poradę, czy przy chłodniejszej pogodzie można nosić szpilki peep-toe i rajstopy, odpowiedział, że to więcej niż obciach oraz że jest przeciwnikiem rajstop w ogóle.

Wiktionary


peepshow

[czytaj: PIP szoł] peep show, peep-show, pipszoł;
1. striptiz lub taniec erotyczny wykonywany w odgrodzonym od widza pomieszczeniu, który można oglądać przez okienko;
2. miejsce, w którym odbywa się taki striptiz lub taniec erotyczny


SJP.pl


peer-to-peer

przymiotnik relacyjny

 (1.1) inform. będący lub związany z siecią komputerową, w której komputery mają te same uprawnienia i mogą dzielić się danymi oraz udostępniać sobie nawzajem zasoby bez udziału centralnego serwera;

Wiktionary

Peer-to-peer ("P2P", dosł. „równy z równym”) – model komunikacji w sieci komputerowej zapewniający wszystkim hostom te same uprawnienia, w odróżnieniu od architektury klient-serwer.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Należy jednak pamiętać o tym, iż korzystając z popularnych aplikacji typu peer-to-peer […] mimowolnie rozpowszechnia się ściągane dane.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) architektura / model / sieć peer-to-peer

Wiktionary


peerel

potocznie: PRL (Polska Rzeczpospolita Ludowa); Peerel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) iron. Polska Rzeczpospolita Ludowa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Władzę wyklinano w kolejkach za peerelu.

Wiktionary

Powiązane:

:: rzecz. Peerel mrz., PRL-owiec mos., peerelowiec mos., Peerelowiec mos.

:: przym. PRL-owski, peerelowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Polska Rzeczpospolita Ludowa, PRL

Wiktionary


peerelowiec

zwolennik PRL-u i panującego w nim ustroju; PRL-owiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. hist. obywatel PRL

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wszyscy peerelowcy mieli takie same ubrania, takie same naczynia, takie same puste lodówki.

Wiktionary

Powiązane:

:: rzecz. Peerel mrz., peerel mrz., Peerelowiec mos., PRL-owiec mos.

:: przym. PRL-owski, peerelowski

Wiktionary


peerelowski

przymiotnik od: PRL (Polska Rzeczpospolita Ludowa); PRL-owski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący PRL-u

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Peerel mrz., peerel mrz., PRL-owiec mos., Peerelowiec mos., peerelowiec mos.

 przym. PRL-owski

Wiktionary


peerka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) środ. pot. autobus miejski Jelcz PR110

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dwanaście poznańskich peerek zostało przeznaczonych do kasacji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛˈːrka, AS: p•erka

Wiktionary


peeselowiec

członek PSL (Polskiego Stronnictwa Ludowego); PSL-owiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) polit. członek Polskiego Stronnictwa Ludowego (PSL)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. PSL-owiec mos.

:: skr. PSL n./mrz.

 przym. PSL-owski, peeselowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) PSL-owiec

Wiktionary


peeselowski

przymiotnik od: PSL (Polskie Stronnictwo Ludowe); PSL-owski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z PSL-em, dotyczący PSL-u

przymiotnik jakościowy

 (2.1) charakterystyczny dla dla polityki, poglądów, programów, założeń itp. PSL-u

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ugrupowanie to zamierza doprowadzić na najbliższej listopadowej sesji do odwołania peeselowskich członków zarządu powiatu, w tym i wicestarosty.

 (2.1) Wydaje mi się, że Janusz Kowalski ma dużo bardziej peeselowskie poglądy niż Andrzej Nowak.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛːsɛˈlɔfsʲci, AS: p•eselofsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. PSL-owiec mos., peeselowiec mos.

:: skr. PSL n./mrz.

 przym. PSL-owski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) PSL-owski

Wiktionary


pefloksacyna

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) farm. chemioterapeutyk z grupy fluorochinolonów, o szerokim zakresie działania;

Wiktionary

Pefloksacyna – organiczny związek chemiczny z grupy fluorochinolonów stosowany jako chemioterapeutyk. Jest aktywna wobec bakterii Gram-ujemnych, lecz wykazuje mniejszą skuteczność od innych chinolonów. Stosowana jest głównie w zakażeniach dróg moczowych, gruczołu krokowego, kości i stawów. Działa toksycznie na wątrobę.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pefloksacyna nie działa na krętki i beztlenowce Gram-ujemne, jak również na prątki gruźlicy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛflɔksaˈt͡sɨ̃na, AS: pefloksacỹna

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nazwy handlowe: Abaktal; wzór sumaryczny: wzór chemiczny|C17H20FN3O3.

Wiktionary


peg

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. glikol polietylenowy

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Parsing expression grammar – rodzaj gramatyki formalnej
  • PCI Express Graphics – standard obsługi wejścia-wyjścia
  • polietylenoglikol
  • PEG – kod IATA portu lotniczego Perugia-Sant’Egidio
  • price earning growth factor – zobacz: wskaźniki finansowe
  • PEG (ang. percutaneous endoscopic gastrostomy) – przezskórna gastrostomia endoskopowa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Cząstki fagowe oczyszczono z lizatu na drodze precypitacji z użyciem PEG/NaCl.

Wiktionary


pegasus

8-bitowa konsola gier wideo, klon japońskiej konsoli Famicom


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pegasus – oprogramowanie szpiegujące
  • Pegasus – miasto w Nowej Zelandii
  • Pegasus Linnaeus, 1758 – rodzaj ryb z rodziny pegazowatych (Pegasidae)
  • Pegasus – konsola do gier wideo
  • Pegasus Airlines – linie lotnicze
  • Pegasus Mail – klient poczty elektronicznej
  • Pegasus 1 – satelita
  • Pegasus 2 – satelita
  • Pegasus-3 – satelita
  • Pegasus XL-2 – człon rakiety
  • Pegasus – album amerykańskiego rapera Trippie Redd
  • Pegaz

Wikipedia


pegaz

1. symbol natchnienia poetyckiego w postaci skrzydlatego konia;
2. bajeczny koń skrzydlaty z głową gryfa; hipogryf;
3. przenośnie: rasowy, piękny koń; rumak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy, nazwa własna

 (1.1) mitgr. koń skrzydlaty; emblemat natchnienia poetyckiego;

 (1.2) astr. gwiazdozbiór nieba północnego;

 (1.3) przen. natchnienie poetyckie

 (1.4) poet. bystronogi koń; rumak

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pegaz – w mitologii greckiej skrzydlaty koń
  • Pegaz – gwiazdozbiór nieba północnego
  • „Pegaz” – polski magazyn telewizyjny
  • „Pegaz” – polskie wydawnictwo książkowe
  • „Pegaz” – galeria sztuki w Zakopanem
  • Pegaz – album Kizo
  • Pegaz 1, 2, 3 – amerykańskie sztuczne satelity
  • HWL Pegaz – motoszybowiec
  • Pegaz – Poznańska Wytwórnia Produktów Spożywczych
  • PeGaZ – Polska Grupa Zbrojeniowa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wiadomo, że Pegaz uderzeniem kopyta stworzył źródło Hippokrene, u stóp Helikonu, siedziby Muz.

 (1.2) Najjaśniejszą gwiazdą w gwiazdozbiorze Pegaza jest Enif.

 (1.4) Już na dzielny koń wsiada, i na rączym pegazie puszcza się w drogę; daj Panie rycerzowi Chrystusowemu szczęśliwe wszędzie powodzenie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛɡas, AS: pegas

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pegazowy, pegazi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) skr. Peg

Wiktionary


pegazi

przymiotnik od: Pegaz; należący do Pegaza, mitycznego uskrzydlonego konia (np. pegazie skrzydła, pegazi ogon), związany z Pegazem; pegazowy


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) rzad. należący do Pegaza

przymiotnik relacyjny

 (2.1) rzad. dotyczący Pegaza, określający Pegaza, używany przy Pegazie

przymiotnik jakościowy

 (3.1) rzad. charakterystyczny dla Pegaza, mający cechy Pegaza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pegaz mzw.

 przym. pegazowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1-3) pegazowy

Wiktionary


pegazowate

rodzina ryb promieniopłetwych z rzędu igliczniokształtnych


SJP.pl

Pegazowate (Pegasidae) – rodzina małych morskich ryb promieniopłetwych o niejasnej pozycji taksonomicznej. Klasyfikowano je w rzędzie ciernikokształtnych (Gasterosteiformes) lub igliczniokształtnych (Syngnathiformes). Poławiane gospodarczo na niewielką skalę. Bywają sprzedawane jako kurioza.

Wikipedia


pegazowaty

o cechach pegazowatych (rodzina ryb)


SJP.pl


pegazowy

przymiotnik od: Pegaz; należący do Pegaza, mitycznego uskrzydlonego konia (np. pegazowe skrzydła, pegazowy ogon), związany z Pegazem; pegazi


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do Pegaza

przymiotnik relacyjny

 (2.1) dotyczący Pegaza, określający Pegaza, używany przy Pegazie

przymiotnik jakościowy

 (3.1) charakterystyczny dla Pegaza, mający cechy Pegaza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pegaz mzw.

 przym. pegazi

Wiktionary

Synonimy:

 (1-3) pegazi

Wiktionary


pegeer

[czytaj: pe-gie-ER] jedno z gospodarstw należące do PGR-u


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. roln. Państwowe Gospodarstwo Rolne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dzięki ich pracy pomiędzy zrujnowanymi budynkami po byłym pegeerze wyrosły hałdy szarego proszku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pegeerowiec mos., pegeerowskość ż., pegeeryzacja ż.

 przym. pegeerowski, popegeerowski

 przysł. pegeerowsko

 skr. PGR

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skr. PGR

Wiktionary


pegeerowiec

[czytaj: pegieerowiec] pracownik PGR-u (Państwowego Gospodarstwa Rolnego); PGR-owiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. roln. rolnik zrzeszony w Państwowym Gospodarstwie Rolnym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Poprosiliśmy też kilku pegeerowców o pomoc w poszukiwaniach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pegeer mrz., pegeerowskość ż., pegeeryzacja ż.

 przym. pegeerowski, popegeerowski

 przysł. pegeerowsko

 skr. PGR

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) PGR-owiec

Wiktionary


pegeerowski

przymiotnik od: PGR (Państwowe Gospodarstwo Rolne); PGR-owski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący PGR-u, związany z PGR-em

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ważne jest też, że tereny południowe w rejonach rolniczych opierały się na gospodarce rodzinnej, a zachodnie na gospodarstwach uspołecznionych, pegeerowskich

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pegeeryzacja ż., pegeer mrz., pegeerowiec mos., pegeerowskość ż.

 przym. popegeerowski

 przysł. pegeerowsko

 skr. PGR

Wiktionary


pegeerowsko

przysłówek

 (1.1) rzad. na sposób pegeerowski, tak jak w pegeerze

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pegeer mrz., pegeerowiec mos., pegeerowskość ż., pegeeryzacja ż.

 przym. pegeerowski, popegeerowski

 skr. PGR

Wiktionary


pegeerowskość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. cecha tego, co jest pegeerowskie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pegeer mrz., pegeerowiec mos., pegeeryzacja ż.

 przym. pegeerowski, popegeerowski

 przysł. pegeerowsko

 skr. PGR

Wiktionary


pegeerus

[czytaj: pegie-erus] pogardliwie: pracownik PGR-u (Państwowego Gospodarstwa Rolnego)


SJP.pl


pegeeryzacja

upaństwowienie rolnictwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. roln. zakładanie Państwowych Gospodarstw Rolnych

 (1.2) hist. przejmowanie majątku przez Państwowe Gospodarstwa Rolne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pegeer mrz., pegeerowiec mos., pegeerowskość ż.

 przym. pegeerowski, popegeerowski

 przysł. pegeerowsko

 skr. PGR

Wiktionary


pegging

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) seks. heteroseksualny stosunek płciowy, w którym mężczyzna jest stroną bierną penetrowaną analnie przez kobietę przy pomocy dildo zamocowanego do jej bioder;

Wiktionary

Pegging – heteroseksualny akt płciowy, polegający na tym, że kobieta penetruje odbyt mężczyzny sztucznym członkiem lub wibratorem umocowanym na biodrach przy pomocy pasków tzw. "strap-on dildo". Termin ten pojawił się po raz pierwszy 21 czerwca 2001 roku w poradniku seksualnym Dana Savage’a pt. "Savage love", który wyłonił nazwę tej praktyki spośród propozycji swych czytelników.

Wikipedia


pegmatyt

grubokrystaliczny zespół mineralny występujący w magmowych skałach głębinowych i w skałach metamorficznych


SJP.pl

Pr

Wikipedia


pegmatytowy

przymiotnik od: pegmatyt; prowadzący do powstania zespołu mineralnego charakterystycznego dla skał magmowych głębinowych i metamorficznych (np. etap pegmatytowy), związany z takim zespołem lub procesem jego tworzenia się (np. tonalit pegmatytowy)


SJP.pl


pegu

Pegu (birm. ပဲခူးမြို့ //, mon ဗဂေါ //, Bago, hist. "Hanthawaddy") – miasto w środkowej Mjanmie (Birmie), w prowincji Pegu, 80 km na północny wschód od Rangunu.

Liczba mieszkańców: 284 tys. (2012) – czwarte co do wielkości miasto kraju.

Wikipedia


pehametr

rodzaj woltomierza elektronicznego, służący w praktyce do pomiaru odczynu pH roztworu


SJP.pl


pehametria

zespół metod pomiaru wartości pH


SJP.pl


pehametryczny

→ pehametr


SJP.pl

Patrz:

pehametr

pehastat

urządzenie do utrzymywania stałego pH roztworu poprzez dozowanie kwasu lub zasady


SJP.pl


pehlewi

dawny język z grupy języków irańskich zachowany w literaturze i napisach na monetach; pahlawi


SJP.pl


peireskia

kolczasty krzew z rodziny kaktusowatych, występujący w strefie tropikalnej Ameryki, uprawiany jako roślina ozdobna; pereskia, drzewidło


SJP.pl


peja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Poznań. żart. pogard. wesz

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Peja – polski raper
  • Peter Peja Lindholm – szwedzki curler, olimpijczyk
  • Predrag Peja Stojaković – serbski koszykarz
  • Peja – albańska nazwa miasta Peć w Kosowie
  • Peja – miasto na Cyprze

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Peje cię oblazły!

Wiktionary


pejcz

krótki bicz z rączką upleciony z rzemyków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) krótki, pleciony bicz z rączką

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdy pies schylał się, żeby zjeść rzucony kawałek mięsa z podłogi, trener lekko uderzał go pejczem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. pejczyk mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. pejcza

Wiktionary


pejczyk

zdrobnienie od: pejcz


SJP.pl


pejoratyw

w językoznawstwie:
1. wyraz nacechowany negatywnie, forma wyrazu nadająca mu taki charakter (np. profesory, Polaki);
2. element gramatyczny nadający wyrazom znaczenie ujemne, np. przyrostek -sko (babsko), -as (urzędas)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) określenie (np. cech ludzkich) o charakterze ośmieszającym, wyszydzającym; kojarzącym się z czymś nagannym i powszechnie nieuznanym.

Wiktionary

Pejoratyw (z łac. "pēior", „gorszy”) – termin używany, aby wyrazić negatywną ocenę osoby lub czegoś, zwykle w postaci przymiotnika „pejoratwny”.

Rzadko używanym antonimem tego pojęcia jest termin „melioratywny” (z łac. "melior", „lepszy”).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpɛjɔˈratɨf, AS: pei ̯oratyf

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pejoratywny

Wiktionary


pejoratywizacja

nabieranie przez wyrazy zabarwienia ujemnego


SJP.pl


pejoratywnie

przysłówek

 (1.1) w negatywny sposób

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛjɔraˈtɨvʲɲɛ, AS: pei ̯oratyvʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pejoratywność ż.

 przym. pejoratywny

Wiktionary


pejoratywność

negatywne nacechowanie jakiegoś wyrazu, ujemność w znaczeniu wyrazu lub jego formy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co pejoratywne; cecha tych, którzy są pejoratywni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pejoratywny

 przysł. pejoratywnie

Wiktionary


pejoratywny

1. mający negatywny, obraźliwy wydźwięk lub znaczenie; krytyczny, ujemny;
2. o przyrostkach: nadający wyrazowi ujemny odcień


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający negatywny, ujemny (obraźliwy, zniechęcający) wydźwięk

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Określenie dobrego studenta mianem kujona ma wydźwięk pejoratywny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛjɔraˈtɨvnɨ, AS: pei ̯oratyvny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pejoratyw ż., pejoratywność ż., pejoratywizacja ż.

 przysł. pejoratywnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) negatywny, ujemny

Wiktionary


pejoratyzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|pejoratyzować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niepejoratyzowanie n.

 czas. pejoratyzować ndk.

Wiktionary


pejotl

substancja odurzająca powodująca halucynacje, otrzymywana z niektórych odmian kaktusów; peyotl


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) nazwa systematyczna|Lophophora williamsii|ref=tak., sukulent pędowy z rodziny kaktusowatych;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Alpert przedstawia w „biblii” argumenty za i przeciw środkom psychodelicznym, do których zalicza LSD, marihuanę, pejotl, meskalinę, psylocybinę, haszysz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jazgrza Williamsa, echinokaktus Williamsa, jeżowiec Williamsa

Wiktionary


pejotlowy

→ pejotl


SJP.pl

Patrz:

pejotl

pejotyzm

religia wielu plemion Indian Ameryki Północnej; jest połączeniem elementów tradycyjnych wierzeń indiańskich z wierzeniami chrześcijańskimi


SJP.pl

Pe

Wikipedia


pejpus

jezioro w Federacji Rosyjskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. jezioro na granicy między Estonią i Rosją;

Wiktionary

Pejpus, Jezioro Czudzkie (est. "Peipsi järv"; ros. Чудское озеро, "Czudskoje oziero") – jezioro na granicy między Estonią a Rosją. Wraz z jeziorami Lämmijärv (Tiopłoje ros. Тёплое) oraz Pskowskim tworzy jeden zbiornik o łącznej powierzchni 3543 km². Łącznie ze wspomnianymi stanowi piąte pod względem wielkości jezioro Europy. Jeziora te na znacznym odcinku wyznaczają naturalną granicę państwową pomiędzy Estonią a Rosją.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. pejpuski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Jezioro Czudzkie

Wiktionary


pejs

1. długie pasmo włosów na skroni ortodoksyjnego żyda;
2. element damskiej fryzury


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) żyd. długie pasmo włosów wyrastających ze skroni, noszone przez wyznawców tradycyjnego judaizmu, zwłaszcza przez chasydów;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pejsik mrz., pejsaty mos.

 przym. pejsaty

Wiktionary


pejsachówka

mocna wódka śliwkowa, sporządzana zgodnie z żydowskimi przepisami rytualnymi; pejsówka


SJP.pl

Pejsachówka – potoczna nazwa mocnej, wytrawnej wódki żydowskiej sporządzanej najczęściej ze śliwek, z zachowaniem żydowskich przepisów rytualnych. Spożywana przez Żydów w czasie święta Paschy.

Wikipedia


pejsaty

noszący pejsy, długie pasma włosów na skroniach (np. pejsaty mężczyzna)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) pot. mający pejsy

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) pogard. żyd lub Żyd

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Szczerze mówiąc, wyobrażałem sobie pradziadka jako pejsatego faceta w czarnym chałacie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pejsik mrz., pejs mrz., pejsatość ż.

Wiktionary


pejsik

zdrobnienie od: pejs


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od pejs

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie pejs, lecz tylko mały pejsik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pejs m., pejsaty mos.

 przym. pejsaty

Wiktionary


pejski

nazwisko


SJP.pl


pejsowaty

1. podobny do pejsa, przypominający pejs;
2. pogardliwie: mający żydowskie pochodzenie


SJP.pl


pejsy

1. długie pasmo włosów na skroni ortodoksyjnego żyda;
2. element damskiej fryzury


SJP.pl

forma rzeczownika|rodzaj=męskorzeczowy.

 (1.1) M., B. i W. lm. od: pejs

Wiktionary

Pejsy (hebr. פאות; peot, jid. pejes) – długie pasma włosów wyrastających ze skroni oraz po bokach brody, noszone przez wyznawców tradycyjnego judaizmu.

Większość religijnych Żydów pozostawia dłuższe włosy w okolicach uszu, chasydzi zapuszczają długie, nigdy nie obcinane pejsy.

Wikipedia


pejsówka

mocna wódka śliwkowa, sporządzana zgodnie z żydowskimi przepisami rytualnymi; pejsachówka


SJP.pl


pejzan

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. obraź. chłop, mieszkaniec wsi

 (1.2) przest. poddany

 (1.3) środ. głupi, nieokrzesany człowiek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Niejeden głodny paysan-by im pozazdrościł. Jak cudnie się pokazują stare! — wskazał na kilka pawi (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛjzãn, AS: pei ̯zãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pejzanka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wieśniak, chłop

Wiktionary


pejzanka

1. zupa jarzynowa
2. dawna sukienka o obcisłym staniku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. rodzaj zupy jarzynowej, bardziej wykwintna kartoflanka wzbogacona m.in. o grzyby leśne, kapustę, kalarepę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pejzan mos.

Wiktionary


pejzaż

naturalny krajobraz, często przedstawiany na obrazach lub fotografiach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) szt. obraz, którego tematem jest krajobraz

 (1.2) szt. dziedzina plastykaastyki zajmujący się krajobrazem

 (1.3) książk. krajobraz przedstawiony w dziele sztuki

 (1.4) przen. ogół faktów i procesów tworzących obraz pewnego zjawiska

Wiktionary

Pejzaż (fr. "paysage") – malarstwo krajobrazowe, czyli malarstwo przedstawiające krajobraz, widok natury lub otoczenia miejskiego.

W zależności od przedstawionej rzeczywistości wyróżnia się pejzaż topograficzny – odzwierciedlający konkretny motyw i pejzaż fantastyczny – będący wytworem wyobraźni. Można wyróżnić specyficzne typy pejzażu w zależności od obrazowanego motywu:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Józef Chełmoński był znanym twórcą pejzaży.

 (1.1) Postanowiliśmy się z nim, tym widokiem, zmierzyć i tak powstał duet pejzaży górczyńskich.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛjzaʃ, AS: pei ̯zaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pejzażysta mos., pejzażystka ż.

:: zdrobn. pejzażyk mrz.

 przym. pejzażowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krajobraz, landszaft

 (1.3) krajobraz

 (1.4) panorama, obraz

Wiktionary


pejzażowy

przymiotnik od: pejzaż; charakterystyczny dla pejzażu lub obrazów, fotografii przedstawiających pejzaż (np. motyw pejzażowy), związany z pejzażem (np. malarstwo pejzażowe)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący pejzażu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pejzaż mrz., pejzażyk mrz., pejzażysta mos.

Wiktionary


pejzażyk

zdrobnienie od: pejzaż


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) niewielki obraz przedstawiający pejzaż

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W przedpokoju wisiały pejzażyki przywiezione przez panią Celinę z pielgrzymki do Ziemi Świętej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pejzaż mrz., pejzażysta mos., pejzażystka ż.

 przym. pejzażowy

Wiktionary


pejzażysta

osoba zajmująca się malowaniem lub fotografowaniem naturalnych krajobrazów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) szt. malarz tworzący pejzaże

 (1.2) liter. pisarz tworzący opisy przyrody

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛjzaˈʒɨsta, AS: pei ̯zažysta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pejzaż m., pejzażyk m.

:: fż. pejzażystka ż.

 przym. pejzażowy

Wiktionary


pejzażystka

kobieta zajmująca się malowaniem lub fotografowaniem naturalnych krajobrazów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) szt. malarka tworząca pejzaże

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pejzaż mrz., pejzażyk mrz., pejzażysta mos.

Wiktionary


pekaes

potocznie:
1. autobus komunikacji międzymiastowej; PKS;
2. zarost po obu stronach twarzy sięgający ust; bak, baczek, faworyt, bokobrody


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. autobus komunikacji międzymiastowej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wracając z roboty widziałem, jak pekaes stuknął się z jakimś peżotem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pekaes mrz.

 przym. pekaesowski

 skr. PKS

Wiktionary


pekaesowiec

pracownik PKS (Pekaesu, Państwowej Komunikacji Samochodowej); PKS-owiec


SJP.pl


pekaesowski

przymiotnik od: Pekaes, PKS (Państwowa Komunikacja Samochodowa), pekaes; PKS-owski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Pekaesem, odnoszący się do Pekaesu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Autobusy pekaesowskie zatrzymują się na przystanku przed GS-em.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pekaes mrz., Pekaes mrz.

 skr. PKS

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) PKS-owski

Wiktionary


pekaesowy

→ pekaes


SJP.pl

Patrz:

pekaes

pekan

gatunek hikory o jadalnych, leczniczych nasionach, przypominających orzechy włoskie, wykorzystywanych do produkcji oleju; hikora pekan, orzesznik pekan, przeorzech pekan


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) dendr. pot. drzewo z gatunku orzesznik jadalny

 (1.2) spoż. orzech z drzewa pekan (1.1)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pekan – roślina, orzesznik jadalny
  • Pekan – miasto w Brunei
  • Pekan – dystrykt i miasto w Malezji

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpɛkãn, AS: pekãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pekanowiec m.

 przym. pekanowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pekanowiec, orzesznik jadalny, orzesznik owocowy, orzesznik pekanowy, pikan

 (1.2) pikan

Wiktionary


pekanowy

→ pekan


SJP.pl

Patrz:

pekan

pekao

1. Polska Kasa Opieki; PeKaO;
2. Powszechna Kasa Oszczędności


SJP.pl


pekao-wski

→ PEKAO; pekaowski


SJP.pl


pekaowski

przymiotnik od:
1. PKO BP (Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski); PKO-wski;
2. Pekao SA (Polska Kasa Opieki Spółka Akcyjna)


SJP.pl


pekape

potocznie: PKP (Polskie Koleje Państwowe)


SJP.pl


pekari

rodzina wszystkożernych ssaków z rzędu parzystokopytnych, wyglądem przypominających świnie domowe, zamieszkujących lasy i zarośla Ameryki Południowej i Środkowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zool. amerykański ssak parzystokopytny z wyglądu podobny do dzika;

Wiktionary

Pekari ("Tayassu") – rodzaj ssaków z podrodziny Tayassuinae w obrębie rodziny pekariowatych (Tayassuidae).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pɛˈkarʲi, AS: pekarʹi

Wiktionary


pekariowate

o cechach pekariowatych (rodzina ssaków)


SJP.pl

Pekariowate (Tayassuidae) – rodzina ssaków łożyskowych z podrzędu świniokształtnych (Suina) w obrębie rzędu parzystokopytnych (Artiodactyla), spokrewniona ze świniowatymi.

Wikipedia


pekariowaty

o cechach pekariowatych (rodzina ssaków)


SJP.pl


pekator

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) eufem. penis

Wiktionary


pekać

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pykać z fajki

Wiktionary


pekin

potocznie o Pałacu Kultury i Nauki w Warszawie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Chin;

Wiktionary

Pekin (chiń. 北京; pinyin "Běijīng";) – stolica Chińskiej Republiki Ludowej oraz jedno z czterech miast wydzielonych, podlegające bezpośrednio władzom kraju. Od północy, zachodu i południa graniczy z prowincją Hebei, a od wschodu z miastem wydzielonym Tiencin.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podczas ferii zimowych mieszkaliśmy w najdroższym hotelu w Pekinie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛcĩn, AS: peḱĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pekińczyk mos./mzw., pekinka ż.

 przym. pekiński, podpekiński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. Peking

Wiktionary


pekinekla

rodzaj tkaniny bawełniano-jedwabnej o lekko pomarszczonej powierzchni


SJP.pl


pekiniec

jedna z najstarszych ras psa domowego; pekińczyk


SJP.pl


pekinka

potocznie:
1. kapusta pekińska;
2. samica psa pekińczyka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Pekinu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛˈcĩnka, AS: peḱĩnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pekin mrz.

:: fm. pekińczyk mos.

 przym. pekiński

Wiktionary


pekińczyk

1. jedna z najstarszych ras psa domowego; pekiniec;
2. pekińczyk żółty - gatunek małego ptaka z rzędu wróblowych; pekińczyk czerwonodzioby


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Pekinu

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) kynol. rasa małych psów o długiej sierści i krótkim pysku;

Wiktionary

Pekińczyk – jedna z ras psów należąca do grupy psów do towarzystwa, zaklasyfikowana do sekcji spanieli japońskich i pekińczyków. Typ jamnikowaty. Nie podlega próbom pracy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pɛˈcĩj̃n͇t͡ʃɨk, AS: peḱĩĩ ̯ṇčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pekin mrz.

:: fż. pekinka ż.

 przym. pekiński

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) pekin

Wiktionary


pekińczyki

1. jedna z najstarszych ras psa domowego; pekiniec;
2. pekińczyk żółty - gatunek małego ptaka z rzędu wróblowych; pekińczyk czerwonodzioby


SJP.pl

Pekińczyki (Leiotrichidae) – rodzina ptaków z rzędu wróblowych (Passeriformes).

Wikipedia


pekiński

przymiotnik od: Pekin (stolica Chin)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Pekinu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Medycyna pekińska, podobnie jak paryska, opierała się na "nauce", tyle że chińskiej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛˈcĩj̃sʲci, AS: peḱĩĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pekin mrz., pekińczyk mos./mzw., pekinka ż.

Wiktionary


pekka

skandynawskie imię męskie


SJP.pl


peklaż

potocznie: ostro zakrapiana impreza; melanż


SJP.pl


peklosól

sól do peklowania; sól peklowa


SJP.pl


peklowacz

osoba pracująca w zakładach mięsnych, zajmująca się peklowaniem (utrwalaniem mięsa mieszaniną soli kuchennej, saletry, kwasu askorbinowego i przypraw)


SJP.pl


peklowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|peklować.

Wiktionary

Peklowanie – proces technologiczny, polegający na działaniu mieszanki peklującej na mięso. Efektem tego procesu jest utrwalanie barwy, wytworzenie charakterystycznego smaku i zapachu mięsa oraz przedłużenie trwałości produktu poprzez hamowanie wzrostu bakterii chorobotwórczych i gnilnych.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. zapeklowanie n., peklowina ż., peklówka ż., peklownia ż.

 czas. peklować ndk., zapeklować dk.

 przym. peklowy, peklowniczy

Wiktionary


peklować

utrwalać mięso w roztworze soli z saletrą i przyprawami


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zapeklować)

 (1.1) kulin. konserwować mięso w solance z saletrą i przyprawami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Spróbujecie mojego peklowanego mięsa?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. peklowanie n., zapeklowanie n., peklowina ż., peklówka ż., peklownia ż.

 czas. zapeklować dk.

 przym. peklowy, peklowniczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Śląsk Cieszyński bajcować

Wiktionary


peklowina

mięso peklowane (utrwalone mieszaniną soli kuchennej, saletry, kwasu askorbinowego i przypraw); peklówka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. mięso zakonserwowane w roztworze solanki z saletrą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kucharka zrobiła dobrą peklowinę, chcesz spróbować?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. peklowanie n., zapeklowanie n., peklówka ż., peklownia ż.

 czas. peklować ndk., zapeklować dk.

 przym. peklowy, peklowniczy

Wiktionary


peklownia

pomieszczenie w zakładach mięsnych, w którym pekluje się (utrwala mieszaniną soli kuchennej, saletry, kwasu askorbinowego i przypraw) mięso


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pomieszczenie, w którym pekluje się mięso

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mięso na wesele trzymamy jeszcze w peklowni.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. peklowanie n., zapeklowanie n., peklowina ż., peklówka ż.

 czas. peklować ndk., zapeklować dk.

 przym. peklowy, peklowniczy

Wiktionary


peklowniczy

związany z peklowaniem (utrwalaniem mięsa mieszaniną soli kuchennej, saletry, kwasu askorbinowego i przypraw), służący do peklowania (np. basen peklowniczy, misa peklownicza)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) używany do peklowania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sam przygotowujesz solankę peklowniczą dla swojej rzeźni?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. peklowina ż., peklowanie n., zapeklowanie n., peklówka ż., peklownia ż.

 czas. peklować ndk., zapeklować dk.

 przym. peklowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) peklowy

Wiktionary


peklownik

naczynie do peklowania mięsa


SJP.pl


peklowy

sól peklowa - sól do peklowania


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) służący do peklowania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Śliczne dzięki, pędzę po sól peklową i … może jednak zjem swojskiej wędzonki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. peklowina ż., peklowanie n., zapeklowanie n., peklówka ż., peklownia ż.

 czas. peklować ndk., zapeklować dk.

 przym. peklowniczy

Wiktionary


peklówka

mięso peklowane (utrwalone mieszaniną soli kuchennej, saletry, kwasu askorbinowego i przypraw); peklowina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. mięso zakonserwowane w roztworze solanki z saletrą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dam wam trochę peklówki, Nadia przygotowała.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. peklowanie n., zapeklowanie n., peklowina ż., peklownia ż.

 czas. peklować ndk., zapeklować dk.

 przym. peklowy, peklowniczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) peklowina

Wiktionary


pekmez

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. gęsty, ciemny syrop z zagęszczonego soku owocowego

Wiktionary


peknóć

czasownik nieprzechodni dokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. łow. strzelić z lekkiej strzelby

Wiktionary


pektan

sól lub ester kwasu pektynowego; pektynian


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) biochem. sól lub ester kwasu pektynowego

Wiktionary


pektolit

minerał z grupy krzemianów


SJP.pl

Pektolit (Yuksporyt) – minerał z gromady krzemianów. Należy do grupy minerałów rzadkich.

Nazwa pochodzi od gr. "pektos" = złożony i "lithos" = kamień, skała.

Wikipedia


pektoralik

ozdobny zegareczek na łańcuszku, noszony w kieszonce na piersi


SJP.pl


pektoralny

→ pektorał


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z pektorałem, używany do noszenia pektorału

Wiktionary

Patrz:

pektorał

Przykłady

 (1.1) Kardynałowie i biskupi noszą na sznurach pektoralnych krzyże z relikwiami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pektorał mrz.

Wiktionary


pektorał

1. ozdobny krzyż ze szlachetnego metalu, zawierający relikwie;
2. ozdobny napierśnik noszony przez faraonów jako oznaka władzy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. krzyż z relikwią noszony przez katolickich duchownych na piersi;

 (1.2) hist. napierśnik noszony w starożytności jako oznaka władzy

 (1.3) daw. zegarek noszony na piersi w XVII wieku

Wiktionary

Pektorał, napierśnik (z łac. "pectus" – pierś) – rodzaj biżuterii świeckiej lub religijnej noszonej na piersi, zapinanej od tyłu. Obecnie nazwa często używana dla ozdobnego krzyża noszonego na piersi przez wyższe duchowieństwo (biskupi, arcybiskupi, kardynałowie, papież) – zobacz pektorał (chrześcijaństwo).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Papież otrzymał srebrny pektorał z okazji rocznicy święceń.

 (1.2) W starożytnym Izraelu pektorały nosili królowie i arcykapłani.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. pektoralik mrz.

 przym. pektoralny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) napierśnik

Wiktionary


pektyna

jeden z grupy polisacharydów, występujący w tkankach roślinnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) (tylko w liczbie mnogiej) biochem. mieszanina cukrów pochodzenia roślinnego, mająca właściwości żelujące;

 (1.2) spoż. dodatek do żywności, żelujący, zagęszczający i stablizujący, powstały na bazie pektyn (1.1), dostępny też w postaci produktu handlowego do użytku domowego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pektynaza

 przym. pektynowy

Wiktionary


pektynian

sól lub ester kwasu pektynowego; pektan


SJP.pl


pektynodon

rodzaj dinozaura z rodziny troodonów


SJP.pl


pektynowy

przymiotnik od: pektyna; wchodzący w skład pektyny (jednego z grupy polisacharydów, występującego w tkankach roślinnych), zawierający pektynę (np. związek pektynowy, klej pektynowy)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zawierający pektynę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pektyna ż.

Wiktionary


pekuniarny

związany z pieniędzmi, pieniężny


SJP.pl


pel

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) = inform. punkt elektryczno-logiczny

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pel-et-Der – gmina
  • Albert Pel – francuski seryjny morderca
  • David Pel – holenderski tenisista
  • Eva Pel – holenderska artystka
  • Pieter Klazes Pe – duński profesor
  • Peel

Wikipedia


pel-mel

pêle-mêle;
1. coś bezładnie pomieszanego; mieszanina;
2. rozmowa na wszystkie tematy, o niczym


SJP.pl


pela

jedwabna tkanina


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pela – skrót żeńskiego imienia Pelagia
  • Pela – miejscowość w Grecji
  • Pela - cienkie nici jedwabne używane do haftu
  • Pela – skała w miejscowości Rybna w województwie małopolskim

Wikipedia


pelagia

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

 (1.2) geogr. wieś w Polsce, w województwie łódzkim, w gminie Wodzierady;

 (1.3) astr. planetoida z głównego pasa asteroid o numerze 1190;

Wiktionary

Pelagia – żeńskie imię pochodzenia greckiego, pochodzące od przymiotnika "pelagios", oznaczającego „morski”. Męskim odpowiednikiem tego imienia jest Pelagiusz.

Pelagia imieniny obchodzi: 23 marca, 4 maja, 9 czerwca, 26 czerwca, 11 lipca, 8 października i 21 października.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Śliczne córki nauczyciela śpiewały do wtóru ojcowskim skrzypkom. Starszej, Pelagii, przelotnej sympatii (bo czołową adresatką „tęsknot” gimnazjalistów była panna Olimpia Drwęska, o iście olimpijskiej urodzie), wpisał 19-letni Janek w imionnik dwa wiersze „Bądź silną i mężną”, „Bądź Polką”.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛˈlaɟja, AS: pelaǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pelagianizm m., pelagianin m., semipelagianizm m., pelagial m.

:: zdrobn. Pela ż.

:: fm. Pelagiusz m.

 przym. Pelagiowy, pelagianistyczny, pelagiczny

Wiktionary


pelagial

toń wodna oceanów, mórz i dużych jezior, obfitująca w tlen na skutek intensywnego falowania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ekol. hydrol. sfera otwartej wody, dzieląca się na część fotyczną (naświetloną) oraz afotyczną (bez światła)

Wiktionary

Pelagial, wody pelagialne, strefa pelagialna, toń wodna (od gr. "πέλαγος", "pélagos" – morze) – wody otwarte oceanów, mórz i wielkich jezior oddzielone od brzegów strefami litoralu i sublitoralu. Możemy wyobrażać sobie strefę pelagiczną jako cylinder lub kolumnę wody między powierzchnią wody morza a dnem.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. pelagialny, pelagiczny

 rzecz. Pelagiusz mos., Pelagia ż.

Wiktionary


pelagialny

→ pelagial


SJP.pl

Patrz:

pelagial

pelagianin

zwolennik pelagianizmu (katolickiego zespołu poglądów religijnych głoszonych przez Pelagiusza, nieuznającego przeniesienia grzechu pierworodnego na wszystkich ludzi oraz mówiącego o zbawieniu będącym niezależnym od łaski bożej)


SJP.pl


pelagianizm

katolicki zespół poglądów religijnych głoszonych przez Pelagiusza, nieuznający przeniesienia grzechu pierworodnego na wszystkich ludzi oraz mówiący o zbawieniu będącym niezależnym od łaski bożej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) hist. rel. nurt teologii duchowości, którego pierwszym propagatorem był Pelagiusz;

Wiktionary

Pelagianizm – we wczesnym chrześcijaństwie od początku V w. pogląd teologiczny, którego pierwszym propagatorem był Pelagiusz (IV i V w.). Rozwijał się głównie w Italii i Północnej Afryce. W wyniku kontrowersji wewnątrzkościelnej, uznany przez synody katolickie i papieży, a następnie Sobór efeski (431) za niezgodny z doktryną chrześcijańską, czyli herezję.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Pelagiusz m., Pelagia ż.

Wiktionary


pelagianka

→ pelagianin


SJP.pl

Patrz:

pelagianin

pelagiański

→ pelagianin


SJP.pl

Patrz:

pelagianin

pelagiczny

utworzony pod wpływem działania morza, morski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) oceanogr. związany z pelagialem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niepelagiczność ż., Pelagia ż., pelagial mrz., pelagiczność ż., Pelagiusz mos.

 przym. niepelagiczny

 przysł. niepelagicznie, pelagicznie

Wiktionary


pelagiusz

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pelagiusz – imię męskie
  • Pelagiusz – mnich z V w.
  • Pelagiusz – król Asturii (718-737)
  • Pelagiusz I – papież (556-561)
  • Pelagiusz II – papież (579-590)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Imię Pelagiusz nosiło dwóch papieży w VI wieku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛˈlaɟuʃ, AS: pelaǵuš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pelagianizm m., pelagianin m., semipelagianizm m., pelagial m.

:: fż. Pelagia ż.

 przym. Pelagiuszowy, pelagianistyczny, pelagiczny

Wiktionary


pelagiuszek

zdrobnienie od: Pelagiusz (imię męskie)


SJP.pl


pelagiuszkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pelagiuszka lub z nim związany


SJP.pl


pelagiuszostwo

Pelagiusz z żoną; Pelagiuszowie


SJP.pl


pelagiuszowie

imię męskie


SJP.pl


pelagiuszowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pelagiusza lub z nim związany


SJP.pl


pelagra

choroba przewlekła wynikająca z braku witaminy PP, która objawia się zaburzeniami nerwowymi i psychicznymi; rumień lombardzki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. choroba spowodowana brakiem witaminy PP;

Wiktionary

Pe

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) rumień lombardzki

Wiktionary


pelagryczny

→ pelagra


SJP.pl

Patrz:

pelagra

pelagryk

osoba cierpiąca na pelagrę (rumień lombardzki)


SJP.pl


pelamida

drapieżna ryba z rodziny makrelowatych; bonito; sarda


SJP.pl

Pelamida ("Sarda sarda") – gatunek ryby z rodziny makrelowatych (Scombridae), czasami błędnie nazywany bonito.

Wikipedia


pelanowski

nazwisko


SJP.pl


pelargonia

roślina ozdobna z rodziny bodziszkowatych; muszkatel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Pelargonium|ref=tak., popularna roślina doniczkowa

Wiktionary

Pe

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na parapecie stoi doniczka z pelargonią.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛlarˈɡɔ̃ɲja, AS: pelargõńi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. pelargoniowy

Wiktionary


pelargonidyna

rodzaj antocyjanu, barwnik naturalny wykorzystywany w przemyśle spożywczym do nadawania produktom pomarańczowego zabarwienia


SJP.pl

Pelargonidyna – organiczny związek chemiczny z grupy antocyjanidynów, Występuje naturalnie jako barwnik roślinny, między innymi w pelargoniach, malinach, truskawkach, owocach śliw, żurawiny czy płatkach róż. Duże jej ilości zawiera czerwona fasola. Jak wszystkie antocyjanidyny jest antyutleniaczem. Pelargonidyna stosowana jest jako barwnik spożywczy o oznaczeniu E163d. Alkoholowy roztwór pelargonidyny jest wskaźnikiem pH.

Wikipedia


pelargonina

związek pochodzenia roślinnego zwiększający siłę i zmniejszający częstość skurczów serca uważany za pochodną cyjaniny


SJP.pl


pelargoniowy

przymiotnik od: pelargonia; charakterystyczny dla pelargonii (np. kwiaty pelargoniowe), związany z pelargoniami (np. drzewko pelargoniowe, odrost pelargoniowy)


SJP.pl


pelasia

zdrobnienie od: Pelagia (imię żeńskie)


SJP.pl


pelasiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Pelasi lub z nią związany


SJP.pl


pelazgijski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Pelazgami, dotyczący Pelazgów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pelazgowie lm m.

Wiktionary


pelazgowie

Pelazgowie (gr. Πελασγοί "Pelasgoí", w lp. Πελασγός, "Pelasgos") – lud zamieszkujący Tesalię przed przybyciem na Peloponez Greków w II tysiącleciu p.n.e.; z czasem w historiografii greckiej pojawiła się tendencja do określania tym mianem również innych autochtonicznych mieszkańców Peloponezu i sąsiednich wysp, jak Karyjczycy i Lelegowie.

Wikipedia


pelc

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Pelc – czeski pisarz
  • Janusz Pelc – historyk literatury
  • Janusz Pelc – programista
  • Jerzy Pelc – filozof

Wikipedia


pelcmantel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kraw. futro

Wiktionary


pelczar

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Pelczar (1937–2010) – polski profesor, matematyk, rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego.
  • Jan Pelczar (1895–1940) – major kawalerii Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari, ofiara zbrodni katyńskiej.
  • Józef Sebastian Pelczar (1842–1924) – biskup przemyski, rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego, święty Kościoła katolickiego.
  • Kazimierz Pelczar (1894–1943) – polski profesor Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie, prekursor onkologii w II RP.
  • Marian Pelczar (1905-1983) – polski doktor, historyk, organizator i dyrektor Biblioteki Gdańskiej Polskiej Akademii Nauk.
  • Stanisław Pelczar (1915–1977) – sierżant Wojska Polskiego, żołnierz podziemia niepodległościowego.
  • Zenon Pelczar (1866–1934) – polski doktor, lekarz balneolog.

Wikipedia


pelczarski

nazwisko


SJP.pl


pele

jedwabna tkanina


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pele – polski raper, ur. 1978
  • Pelé – brazylijski piłkarz, ur. 1940, zm. 2022, trzykrotny mistrz świata
  • Pelé – kabowerdeński piłkarz, ur. 1978
  • Pelé – portugalski piłkarz, ur. 1991
  • Abédi Pelé – ghański piłkarz, ur. 1964
  • Pélé – portugalski piłkarz, ur. 1987
  • Pele – hawajska bogini
  • Pele – planetoida
  • Pélé – wyspa
  • Pele – wulkan na powierzchni Io
  • Pelee

Wikipedia


pele-mele

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) dziecięcy zeszyt z listą pytań, rodzaj gry towarzyskiej

 (1.2) rodzaj gry w piłkę

 (1.3) zob. pêle-mêle.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Każda pensjonarka oprócz sztambucha (dziś pamiętnik) miała także głęboko ukryty zeszyt pele-mele, czyli księgę różnych pytań.

 (1.3) (…) już sama hałda wskazywała na owo podziemne pele-mele, że we wszystkich tego rodzaju szybach przebija się w pewnej głębokości tak zwany przez górników „gruz”.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛl ˈmɛl, AS: pel mel

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pêle-mêle n.

 przysł. pêle-mêle

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) mieszanina, groch z kapustą

Wiktionary


peleciarka

maszyna do produkcji pelletu z biomasy lub innych materiałów


SJP.pl

Peleciarka – maszyna służąca do przetwarzania biomasy (trocin, zrębków, słomy, łusek nasion) w granulki pelletu. Umożliwia powtórne wykorzystanie odpadów pochodzenia naturalnego w procesie produkcji biopaliwa.

Peleciarek używa się głównie w przemyśle rolnym i tartacznym.

Wikipedia


peled

duża ryba planktonożerna; peluga


SJP.pl


peleng

określenie miejsca ulokowania danego obiektu względem północy, przez pomiary odpowiednich kątów; namiar


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) żegl. kąt między pewnym stałym kierunkiem i kierunkiem, w którym obserwowany jest namierzany obiekt

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Peleng – wyspa w Indonezji
  • Cieśnina Peleng – cieśnina w Indonezji
  • peleng (namiar) – pojęcie w nawigacji

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kiedyż pan nareszcie będzie łaskaw podać mi ten peleng na ostatnią latarnię, czy pan tam zaspał, do licha?!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pelengacja ż., pelengator m., pelengowanie n.

 czas. pelengować ndk.

 przym. pelengacyjny, pelengowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) namiar

Wiktionary


pelengacja

proces wyznaczania namiarów jakiegoś obiektu w przestrzeni względem północy, przez mierzenie odpowiednich kątów


SJP.pl


pelengacyjny

związany z pelengacją (procesem wyznaczania namiarów jakiegoś obiektu w przestrzeni względem północy, przez mierzenie odpowiednich kątów), odnoszący się do takiego procesu (np. pomiar pelengacyjny)


SJP.pl


pelengator

przyrząd nawigacyjny do brania namiarów; namiernik


SJP.pl


pelengować

określać miejsce ulokowania danego obiektu względem północy, przez pomiary odpowiednich kątów


SJP.pl


pelengowy

przymiotnik od: peleng; związany z pelengiem (określaniem miejsca ulokowania danego obiektu względem północy, przez pomiary odpowiednich kątów), dotyczący pelengu (np. mostek pelengowy)


SJP.pl


peleryna

1. rodzaj okrycia przeciwdeszczowego bez rękawów;
2. niewielki fragment ozdobnej tkaniny zawieszanej przy kołnierzu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wierzchnie okrycie bez rękawów, zarzucone na ramiona, niekiedy krótsze, tylko do łokci;

 (1.2) część ubioru np. płaszcza, sukni, opadająca swobodnie z plecyeców

Wiktionary

Peleryna (fr. "pèlerine", od "pèlerin" - pielgrzym) – wierzchnie okrycie bez rękawów, zarzucone na ramiona i spięte na piersiach albo na ramieniu, noszone od czasów antycznych przez obie płcie. W Polsce nazwa stosowana od XVII wieku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W sztuczce magik zakrył chłopca peleryną.

 (1.2) Do korytarza wparowała druga grupa szturmowców, eskortująca wysoką, ciemną postać w powłóczystej pelerynie i lśniącym czarnym hełmie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛlɛˈrɨ̃na, AS: pelerỹna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. pelerynka ż.

 przym. peleryniasty, pelerynowy

Wiktionary


peleryniasty

noszący pelerynę


SJP.pl


pelerynka

niewielka peleryna, najczęściej dla dzieci lub niektórych zwierząt domowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: peleryna

 (1.2) krótka narzutka okrywająca górną część plecyeców, ramiona i piersi

 (1.3) kośc. szata liturgiczna ministrantów w kształcie pelerynki (1.2);

Wiktionary

Pelerynka, inaczej kołnierz – jest szatą liturgiczną (w formie kołnierza zapinanego pod szyją) nakładaną przez ministranta na komżę, którą nosi podczas mszy świętej. Ministrant otrzymuje pelerynkę dopiero po wstępnym okresie przygotowania do służby w kościele i pogłębieniu swojej wiedzy podczas zbiórek ministrantów, a także po praktyce służby przy ołtarzu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kupiłam Michasiowi śliczną pelerynkę.

 (1.2) Do tej sukni musisz mieć pelerynkę, inaczej zmarzniesz.

 (1.3) W tę niedzielę ministranci nosili pelerynki koloru zielonego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛlɛˈrɨ̃nka, AS: pelerỹnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. peleryna

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) narzutka, zarzutka

 (1.3) kołnierzyk

Wiktionary


pelerynowy

→ peleryna


SJP.pl

Patrz:

peleryna

pelet

rodzaj biopaliwa wytwarzanego przy pomocy granulowania; pellet


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) granulat opałowy ze sprasowanych pod wysokim ciśnieniem trocin, wiór, zrębków i innych odpadów drzewnych;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Odkąd palimy peletem, wyrzucamy znacznie mniej popiołu.

Wiktionary


peleton

zwarta grupa zawodników w wyścigu kolarskim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sport. najliczniejsza zwarta grupa kolarzy jadących w wyścigu;

Wiktionary

Pe

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przez cały wyścig kolarze jechali w peletonie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛˈlɛtɔ̃n, AS: peletõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. peletonik mrz.

Wiktionary


peletonik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od peleton

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. peleton m.

Wiktionary


peletowy

→ pelet; pelletowy


SJP.pl


pelety

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) zob. pelet.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛˈlɛtɨ, AS: pelety

Wiktionary


peleus

postać z mitologii greckiej


SJP.pl

Peleus (gr. Πηλεύς " Pēleús", łac. "Peleus") – w mitologii greckiej król Ftyi w Tesalii, argonauta, ojciec Achillesa.

Uchodził za syna Ajakosa i Endeis. Peleus razem z bratem Telamonem zabił pod wpływem gniewu (w trakcie gry w kości) swojego przyrodniego brata Fokosa syna Pasmanthei, wskutek czego zmuszony był do ucieczki z Eginy. We Ftyi Peleus został oczyszczony ze zbrodni przez Eurytiona i poślubił Antygonę, córkę Eurytiona, którego przypadkowo zabił podczas polowania na dzika kalidońskiego.

Wikipedia


pelikan

1. rybożerny ptak wodny o charakterystycznym mocnym dziobie ze skórzanym workiem;
2. potocznie: obwisła skóra na ramionach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. ptak z rzędu pełnopłetwych;

 (1.2) pot. wieczne pióro marki Pelikan

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) przest. stomat. narzędzie, w kształcie zagiętych kleszczy służące do usuwania dolnych zębów przedtrzonowych i trzonowych

rzeczownik, liczba mnoga

 (3.1) pelikany pot. obwisła skóry w okolicy ramion

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pelikany – rodzina ptaków
  • Pelikan – godło
  • Pelikan – herb szlachecki
  • Pelikan – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kościańskim, w gminie Kościan
  • Pelikan – marka przyborów do pisania
  • Pelikan – polski rower marki Romet
  • Pelikan – mgławica w gwiazdozbiorze Łabędzia
  • Pelikan Łowicz – polski klub piłkarski z Łowicza
  • „Pielikan” – rosyjski niszczyciel typu Sokoł z początku XX wieku i I wojny światowej (od 1902 roku „Smietliwyj”)
  • Jaroslav Pelikan – amerykański historyk chrześcijaństwa
  • Jiří Pelikán – czeski publicysta i działacz komunistyczny
  • Julius Pelikán − czeski rzeźbiarz i medalier

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pelikany rzędem obsiadły nabrzeże.

 (2.1) Wśród narzędzi pewnego warszawskiego cyrulika, znajdowały się trzy pelikany.

 (2.1) Na gwiazdkę podarowałem ojcu pelikana i eleganckie spinki do koszul.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛˈlʲikãn, AS: pelʹikãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pelikanowate nmos., pelikaniątko n., pelikanica ż.

:: zdrobn. pelikanik m.

 przym. pelikanowaty, pelikani, pelikanowy

Wiktionary


pelikani

→ pelikan; pelikanowy


SJP.pl


pelikanica

samica pelikana


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. samica pelikana

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zobaczyliśmy pelikanicę siedzącą na jajach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pelikan m., pelikanowate nmos., pelikaniątko n.

:: zdrobn. pelikanik m.

 przym. pelikanowaty, pelikani, pelikanowy

Wiktionary


pelikanik

niewielki pelikan


SJP.pl


pelikaniątko

młode pelikana


SJP.pl


pelikanowate

rodzina ptaków; pelikany


SJP.pl


pelikanowe

→ pelikan; pelikani


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Pelecaniformes|Sharpe|ref=tak., rząd ptaków z infragromady ptaków neognatycznych;

forma przymiotnika.

 (2.1) M., B. i W. n. lp.; M., B. i W. lm nm. od: pelikanowy

Wiktionary

Pelikanowe, pełnopłetwe, wiosłonogie (Pelecaniformes) – rząd ptaków z infragromady ptaków neognatycznych (Neognathae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wszystkie pelikanowe odżywiają się rybami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pelikan mzw., pelikany lm nm., pelikanowce lm nm.

 przym. pelikanowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pełnopłetwe, wiosłonogie

Wiktionary


pelikanowy

→ pelikan; pelikani


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do pelikana

przymiotnik relacyjny

 (2.1) związany z pelikanem, dotyczący pelikana

przymiotnik jakościowy

 (3.1) charakterystyczny dla pelikana, mający cechy pelikana

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pelikany nmos., pelikan mzw., pelikanica ż., pelikanowe lm nm.

Wiktionary


pelikany

1. rodzina ptaków; pelikanowate;
2. potocznie: obwisająca skóra ramion; motylki, skrzydełka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Pelecanidae|ref=tak., monotypowa rodzina ptaków z rzędu pelikanowych;

forma rzeczownika|rodzaj=męskozwierzęcy.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: pelikan

Wiktionary

Pelikany, pelikanowate (Pelecanidae) – monotypowa rodzina ptaków z rzędu pelikanowych (Pelecaniformes).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pelikany mają połączone błoną pławną palce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pelikan mzw., pelikanowate lm nm., pelikanowe lm nm., pelikanowce lm nm.

 przym. pelikanowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pelikanowate

Wiktionary


pelikozaur

gad ssakokształtny żyjący w okresie permu


SJP.pl


pelisa

damski, zimowy płaszcz na futrze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odzież. zimowy płaszcz podbity futrem, w szczególności wojskowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. peliska ż.

 przym. pelisowy

Wiktionary


pelit

drobnoziarnista skała osadowa


SJP.pl


pelka

nazwisko


SJP.pl


pelleciarka

prasa granulująca zasilana silnikiem elektrycznym; peleciarka


SJP.pl


pellet

[czytaj: pelet] rodzaj biopaliwa wytwarzanego przy pomocy granulowania; pelet


SJP.pl

rzeczownik zbiorowy, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gruby, walcowaty granulat wykonany ze sprasowanego, sypkiego materiału, głównie opałowego;

Wiktionary

Pe

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pelleciarka ż., pelletyzowanie n.

 czas. pelletyzować ndk.

 przym. pelletowy

Wiktionary


pelletowy

→ pellet [czytaj: peletowy]; peletowy


SJP.pl


pellikula

plazmatyczna osłonka ciała pierwotniaków


SJP.pl

Pellikula, pelikula – elastyczna powłoka pokrywająca ciało pierwotniaków. Tworzą ją błona komórkowa oraz przylegająca do niej epiplazma (najbardziej zewnętrzna część cytoplazmy) z zanurzonymi w niej włóknami białkowymi oraz obłonionymi pęcherzykami. Pellikula nadaje kształt komórce oraz izoluje ją od środowiska zewnętrznego, a także pośredniczy w wymianie substancji pomiędzy organizmem a środowiskiem.

Wikipedia


pelmatoskopia

badanie linii papilarnych stóp w celach identyfikacyjnych; podoskopia


SJP.pl


pelnik

wieś w Polsce


SJP.pl

Pelnik (niem. "Pulfnick") – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ostródzkim, w gminie Łukta, miejscowość położona jest w obrębie krainy historycznej Prus Górnych. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Wikipedia


peloid

borowina i muł, zawierające znaczną ilość składników mineralnych; mają zastosowanie lecznicze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) naturalny twór geologiczny stosowany jako tworzywo lecznicze; powstaje przy udziale wody i mikroorganizmów

Wiktionary

Pe

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pɛˈlɔjit, AS: peloi ̯it

Wiktionary

Powiązane:

 przym. peloidowy

Wiktionary


peloidoterapia

metoda leczenia uzdrowiskowego wykorzystująca działanie borowiny


SJP.pl


pelomeduza

rodzaj żółwi z rodziny pelomeduzowatych


SJP.pl


pelomeduzowate

rodzina żółwi z podrzędu żółwi bokoszyjnych


SJP.pl

Pelomeduzowate (Pelomedusidae) – rodzina żółwi z podrzędu żółwi bokoszyjnych (Pleurodira). Ich środowiskiem życia są rzeki oraz wody stojące. Podczas okresu suszy zapadają w sen letni.

Wikipedia


pelomeduzowaty

o cechach pelomeduzowatych (rodzina żółwi)


SJP.pl


peloneustes

rodzaj plezjozaura z rodziny pliozaurów


SJP.pl

Peloneustes (z gr. "pływak w mule") – rodzaj drapieżnego pliozaura, żyjącego pod koniec jury. Pierwszego odkrycia dokonano w 1889. Szczątki odkryto na terenie Anglii oraz Rosji, co wskazuje na fakt, że zwierzę to występowało szeroko w morzach oblewających obszary Europy.

Wikipedia


peloponeski

przymiotnik od: Peloponez (półwysep w Grecji)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący Peloponezu, związany z Peloponezem, pochodzący z Peloponezu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ostateczny więc los wojny peloponeskiej rozstrzygnął zarazem losy demokratycznego państwa ateńskiego, przynosząc zarazem ruinę gospodarczą Atenom.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Peloponez mrz.

Wiktionary


peloponez

1. półwysep w Grecji;
2. kraina historyczna w południowej Grecji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. półwysep w Grecji między Morzem Jońskim a Morzem Egejskim;

 (1.2) hist. kraina historyczno-geograficzna na Peloponezie (1.1)

 (1.3) adm. region administracyjny Grecji zajmujący południową i wschodnią część Peloponezu (1.1);

Wiktionary

Pe

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Uważam, że Peloponez jest najciekawszym greckim półwyspem.

 (1.2) W skład Peloponezu wchodzą mniejsze krainy: Achaja, Arkadia, Argolida, Elida, Mesenia i Lakonia.

 (1.3) Stolicą Peloponezu jest Tripoli.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛlɔˈpɔ̃nɛs, AS: pelopõnes

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pelops m., Pelopida m.

 przym. peloponeski, Pelopsowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Półwysep Peloponeski

 (1.2) hist. Morea

 (1.3) Region Peloponez

Wiktionary


pelops

postać z mitologii greckiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) mit. postać z mitologii greckiej, syn Tantala złożony przez niego w ofierze bogom;

 (1.2) mit. postać z mitologii greckiej, syn Agamemnona

 (1.3) hist. król Sparty z dynastii Eurypontydów panujący w III w. p.n.e.

 (1.4) sport. nazwa klubu sportowego z Patry

Wiktionary

Pelops – w mitologii greckiej syn Tantala, założyciel dynastii Pelopidów. Jako dziecko zabity przez ojca i podany na uczcie bogów, zjedzony jedynie przez Demeter; wskrzeszony przez Hermesa na polecenie Zeusa. Mąż Hippodamei, zabójca Ojnomaosa.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈpɛlɔps, AS: pelops

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Peloponez m., Pelopida m.

 przym. Pelopsowy

Wiktionary


pelosyderyt

minerał, węglan wapnia zawierający domieszki minerałów ilastych i kalcytu; syderyt ilasty


SJP.pl


pelot

1. stara gra polegająca na odbijaniu od muru małej piłki za pomocą wiklinowej rakiety o wydłużonym kształcie, uprawiana do dziś, pochodząca od plemion prekolumbijskiej Mezoameryki i Ameryki Południowej;
2. dawniej poduszeczka do igieł i szpilek często perfumowana


SJP.pl


pelota

1. stara gra polegająca na odbijaniu od muru małej piłki za pomocą wiklinowej rakiety o wydłużonym kształcie, uprawiana do dziś, pochodząca od plemion prekolumbijskiej Mezoameryki i Ameryki Południowej;
2. dawniej poduszeczka do igieł i szpilek często perfumowana


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sport. rodzaj tenisa popularnego wśród Basków, rozgrywanego na boisku ze ścianą, o którą odbijana jest piłka;

Wiktionary

Zobacz też: Tlachtli.

Pelota (bask. Pilota, lub Jai-alai) – gra znana w kraju Basków w Hiszpanii. Jest to rodzaj tenisa rozgrywanego na boisku otoczonym ścianami, o które odbijana jest piłka.

W całym regionie niemal każde miasto i każda wioska, nawet najmniejsza, posiadają "frontón", czyli boisko, przypominające kort do squasha, na którym zawodnicy rzucają piłką, która jest odbijana o ściany z prędkością nawet do 300 km/h z pomocą specjalnych rakiet z wikliny.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pɛˈlɔta, AS: pelota

Wiktionary


peloteza

maszyna do zgniatania płatków mydlanych w jednolity blok; zgniatarka


SJP.pl


pelotka

1. działo przeciwlotnicze;
2. wkładka do butów


SJP.pl


pelowski

nazwisko


SJP.pl


pelplin

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w północnej Polsce, w województwie pomorskim;

Wiktionary

Pe

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Cystersi rządzili w Pelplinie blisko 550 lat.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pelplinianin m., pelplinianka ż.

 przym. pelpliński

Wiktionary


pelplinianin

mieszkaniec Pelplina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Pelplina

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) A może pelplinianie coś na ten temat wiedzą?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pelplin mrz.

:: fż. pelplinianka ż.

 przym. pelpliński

Wiktionary


pelplinianka

mieszkanka Pelplina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Pelplina

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pelplinianki uplasowały się na 30 pozycji.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pelplin m.

:: fm. pelplinianin mos.

 przym. pelpliński

Wiktionary


pelpliński

przymiotnik od: Pelplin


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Pelplina, związany z Pelplinem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W jej wyniku diecezja chełmińska została przemianowana na diecezję pelplińską i zreorganizowana co do struktury.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pelplin m., pelplinianin m., pelplinianka ż.

Wiktionary


pelta

mała drewniana tarcza, łukowato wygięta, używana w starożytnej Grecji i Macedonii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wojsk. staroż. drewniana, obciągnięta skórą tarcza o nerkowatym kształcie, używana zwłaszcza przez lekkozbrojnych żołnierzy greckich i macedońskich

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. peltasta mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tarcza Amazonek

Wiktionary


peltasta

w starożytności: lekkozbrojny żołnierz w wojskach Grecji i Macedonii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wojsk. staroż. lekkozbrojny żołnierz wojsk greckich i hellenistycznych wyposażony w tarczę – peltę oraz oszczepy;

Wiktionary

Pe

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. pelta ż.

Wiktionary


peltier

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • (C/1925 V1) Wilk-Peltier – kometa
  • (3850) Peltier – planetoida
  • Efekt Peltiera – zjawisko termoelektryczne
  • Moduł Peltiera – ogniwo termoelektryczne
  • Gaston Peltier (1877–1951) – francuski piłkarz
  • Guillaume Peltier (ur. 1976) – francuski polityk
  • Jean Charles Peltier (1785–1845) – francuski fizyk
  • Lee Peltier (ur. 1986) – angielski piłkarz
  • Leonard Peltier (ur. 1944) – amerykański działacz indiański
  • Leslie Peltier (1900–1980) – amerykański astronom
  • Lester Peltier (ur. 1988) – trynidadzko-tobagijski piłkarz
  • Pierre-Jean Peltier (ur. 1984) – francuski wioślarz

Wikipedia


pelton

Pelton – wieś i civil parish w Anglii, w hrabstwie Durham. Leży 11 km na północ od miasta Durham i 386 km na północ od Londynu. W 2011 roku civil parish liczyła 6100 mieszkańców.

Wikipedia


peltozaur

rodzaj dinozaura pancernego z rodziny nodozaurów; zauropelta


SJP.pl


peluga

duża ryba planktonożerna; peled


SJP.pl

Peluga, peled, syrok ("Coregonus peled") – gatunek słodkowodnej, planktonożernej ryby łososiowatej z podrodziny siejowatych (Coregoninae).

Wikipedia


pelur

cienka warstwa satynowanego papieru stosowanego w klaserach i jako przekładka ochronna stron z ilustracjami w książkach


SJP.pl

Pelur (z fr.: "płaszcz, okrycie") – odmiana cienkiego papieru o gramaturze 30-40 g/m2.

Pelur cechuje duża przezroczystość, zwłaszcza pelur bezdrzewny i biały (pelur może występować w odmianie barwionej). Papier ten przeznaczony jest do mocnych i trwałych kopii wykonywanych na maszynie do pisania, do ochrony ilustracji i przekładek w książkach oraz w albumach i klaserach jako płaszcz ochronny do zawartych w nim zbiorów.

Wikipedia


pelurowy

przymiotnik od: pelur; będący pelurem (cienką warstwą satynowanego papieru), zrobiony z peluru (np. zakładka pelurowa)


SJP.pl


peluszka

jednoroczna roślina z rodziny bobowatych (motylkowatych), o czerwonofioletowych kwiatach i pierzastych liściach, uprawiana na paszę i zielony nawóz; groch polny, groch błękitnopurpurowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Pisum sativum|subsp=arvense|ref=nie., jednoroczna roślina uprawna z rodziny bobowatych, odmiana grochu;

 (1.2) roln. spoż. strąki lub nasiona peluszki (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Innym niebezpiecznym szkodnikiem, również często żerującym na peluszce, jest mszyca grochowa.

 (1.2) Kupowana karma dla ptaków może zawierać: peluszkę, słonecznik, pszenicę, itp.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) groch zwyczajny polny, groch błękitnopurpurowy

Wiktionary


pelwiskopia

rodzaj zabiegu umożliwiającego oglądanie narządów znajdujących się w obrębie miednicy


SJP.pl


pelykozaur

przedstawiciel rzędu synapsydów (gadów ssakokształtnych)


SJP.pl


pelykozaury

przedstawiciel rzędu synapsydów (gadów ssakokształtnych)


SJP.pl

Pe

Wikipedia


pelzym

przysłówek sposobu

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. ciągle

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. łatwo, płazem

Wiktionary


pelóntać

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pałętać

Wiktionary


pembroke

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Walia:
    • Pembroke – półwysep w Walii
    • Pembroke – miasto w Walii, w hrabstwie Pembrokeshire; pozostałe nazwy pochodzą od nazwy tego miasta
  • Pembroke – jednostka administracyjna na Malcie
  • Pembroke – miasto w stanie Georgia, w hrabstwie Bryan
  • Pembroke – miasto w stanie Kentucky, w hrabstwie Christian
  • Pembroke – miasto w stanie Maine, w hrabstwie Washington
  • Pembroke – miasto w stanie Massachusetts, w hrabstwie Plymouth
  • Pembroke – miasto w stanie New Hampshire, w hrabstwie Merrimack
  • Pembroke – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Genesee
  • Pembroke – miejscowość w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Robeson
  • Pembroke – miejscowość w stanie Wirginia, w hrabstwie Giles

Wikipedia


pemfigoid

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. choroba powodująca powstawanie mocno napiętych pęcherzy podnaskórkowych, często na podłożu rumieniowym;

Wiktionary

Pemfigoid pęcherzowy (łac. "pemphigoid, pemphigoid bullosus, BP") – autoimmunizacyjna choroba pęcherzowa skóry. Dermatoza pęcherzowa, występująca częściej w wieku starszym (rzadko u dzieci), cechująca się dużymi, dobrze napiętymi pęcherzami, usadowionymi w obrębie wykwitów rumieniowo- obrzękowych i w skórze pozornie niezmienionej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dość często obserwuje się współistnienie pemfigoidu z innymi chorobami, między innymi z łuszczycą.

Wiktionary


pemikan

prosta mięsna potrawa z ucieranymi orzechami przygotowywana przez koczowniczych myśliwych z Ameryki Północnej; pemmikan


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spoż. suszone mięso z łojem i dzikimi owocami przygotowywane jako wysokokaloryczny zapas żywnościowy przez rdzennych mieszkańców Ameryki Północnej zwykle w formie sporych bloczków;

Wiktionary

Pe

Wikipedia

Powiązane:

 przym. pemikanowy

Wiktionary


pemikanowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z pemikanem, dotyczący pemikanu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pemikan m.

Wiktionary


pemmikan

prosta mięsna potrawa z ucieranymi orzechami przygotowywana przez koczowniczych myśliwych z Ameryki Północnej; pemikan


SJP.pl


pen

przyrząd, najczęściej w postaci strzykawki, służący do dawkowania i wstrzykiwania insuliny; penfil, wstrzykiwacz piórowy


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pen – wstrzykiwacz insuliny
  • PEN – przewód ochronno-neutralny
  • PEN – teoria temperamentu
  • Zeewijk/Pen

Wikipedia


pen-club

[czytaj: pen klab] międzynarodowe stowarzyszenie pisarzy; Pen-Club, Pen Club, Penklub


SJP.pl


penakordancja

częściowa zgodność, prawidłowość


SJP.pl


penalista

osoba specjalizująca się w zakresie prawa karnego i odpowiedzialna za ich odpowiednią interpretację


SJP.pl


penalistka

kobieta specjalizująca się w zakresie prawa karnego i odpowiedzialna za ich odpowiednią interpretację


SJP.pl


penalizacja

1. powiększenie zakresu czynów uznawanych za karalne;
2. uznanie czynu za przestępstwo lub wykroczenie


SJP.pl

Penalizacja (od poena - kara) – uznanie przez ustawodawcę określonego czynu za czyn zabroniony (przestępstwo), wykroczenie lub delikt dyscyplinarny. Dla prawa karnego penalizacja czynu jest podstawą odpowiedzialności karnej i zasądzenia przez sąd kary (nullum crimen sine lege, nulla poena sine lege). Przeciwieństwem penalizacji jest depenalizacja.

Wikipedia


penalizacyjny

→ penalizacja


SJP.pl

Patrz:

penalizacja

penalizować

czynić karalnym, wpisywać do systemu kar przewidzianych w kodeksie karnym


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. spenalizować)

 (1.1) praw. uznawać pewne działanie za przestępstwo i wyznaczać kary dla tych, którzy popełniliby je

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ustawa zaostrzała kary dla przemytników imigrantów, a nawet penalizowała udzielanie im pomocy już w głębi USA.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. penalizacja ż., penalizowanie n.

 czas. spenalizować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kryminalizować

Wiktionary


penalny

niezgodny z tym prawem karnym (np. czyn penalny) lub określający kary (np. kodeks penalny)


SJP.pl


penang

drzewo z rodziny palm uprawiane w Malezji, której owoce są źródłem arekoliny (silnie trującego alkaloidu); pinang, żuwipalma, palma betelowa, areka


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Penang – stan w Malezji
  • Penang – wyspa w Cieśninie Malakka
  • Penang – port lotniczy na wyspie Penang
  • Pinang – orzechy palmy arekowej

Wikipedia


penaty

w mitologii rzymskiej: bóstwa opiekujące się rodziną i ogniskiem domowym


SJP.pl

Penaty (łac. "Dii Penates") – w mitologii rzymskiej bóstwa opiekuńcze pochodzenia etruskiego, strzegące ogniska domowego i spiżarni. Czczone razem z larami, przedstawiano je w postaci małych figurek z drewna, gliny, wosku, srebra lub kości słoniowej. Poświęcony był im jeden dzień każdego miesiąca, kiedy to posążki przystrajano kwiatami. W ofierze penatom składano wino, kadzidła, owoce, niekiedy także ofiary z młodych owiec i kóz.

Wikipedia


pencaty

przymiotnik

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. gruby, tłusty

Wiktionary


penczek

nazwisko


SJP.pl


pendant

[czytaj: pądą] odpowiednik, pojęcie uzupełniające


SJP.pl

Pendant (XVIII w. fr. "pendant" – zawieszony, łac. "pendere" – zawiesić) – dzieło sztuki tworzące harmonijną parę z innym dziełem, uzupełniającą się nawzajem pod względem kompozycji i stylu.

Przykładami pendantów w malarstwie są m.in.:

Wikipedia


pendent

pas zakładany przez ramię, służący do noszenia broni białej; feldcech, felcech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. pas do mocowania szabli

Wiktionary

Pendent (od fr. "pendant" – wiszący) – pas noszony przez ramię (skośnie w poprzek tułowia), służący do przenoszenia bocznej broni białej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Król jegomość stawił w zakład sześć berberyjskich koni; on zaś, ile wiem, sześć francuskich szpad i puginałów, z należącymi do nich przyborami, jak to: pendentami, pasami i tak dalej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛ̃ndɛ̃nt, AS: pẽndẽnt

Wiktionary


pendentyw

część sklepienia w kształcie trójkąta sferycznego; żagielek; wrożnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) archit. narożny element sklepienia o kształcie trójkąta sferycznego

Wiktionary

Pendentyw, żagielek – element narożny w postaci sklepienia o kształcie trójkąta sferycznego.

Umożliwia przejście z planu kwadratu do koła, na którym opiera się kopuła. Pendentyw stosowany był w architekturze bizantyjskiej, rozpowszechnił się na Rusi. Był stosowany w renesansie, początkowo we Włoszech, później w całej Europie.

Wikipedia


penderecki

nazwisko


SJP.pl


pendolino

marka pociągów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kolej. pociąg z rodziny szybkich włoskich zespołów trakcyjnych;

Wiktionary

Pendolino (z wł. „wahadełko”) – rodzina włoskich elektrycznych zespołów trakcyjnych dużych prędkości o prędkościach maksymalnych od 200 do 250 km/h, w większości przypadków posiadających wychylne nadwozie. Początkowo produkowane przez Fiat Ferroviaria, a później przez Alstom, który przejął Fiat Ferroviaria.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌpɛ̃ndɔˈlʲĩnɔ, AS: pẽndolʹĩno

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pendolinizacja ż.

Wiktionary


pendragon

tytuł noszony przez przywódców i ważniejszych urzędników walijskich oraz brytyjskich


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pendragon – walijskie określenie wybitnego wodza, przydomek nadawany królom
  • Uther Pendragon – legendarny król Brytanii;
  • Artur Pendragon, król Artur
  • Pendragon – cykl książek, którego autorem jest D.J. MacHale
  • Pendragon – brytyjski zespół muzyczny, grający rocka progresywnego;
  • Pendragon – gra fabularna
  • Pendragon – serial telewizyjny

Wikipedia


pendrajw

potocznie: pendrive


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) alternatywna forma zapisu słowa pendrive

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wit pożyczył ode mnie pendrajw z przeźroczystą obudową.

Wiktionary


pendrak

potocznie: pendrive; paluch


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. inform. pendrive

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pendrive, paluch

Wiktionary


pendrive

[czytaj: pendrajw] przenośne urządzenie do przechowywania danych; pen drive


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) inform. niewielkie urządzenie przenośne podłączane do komputera poprzez port USB, zawierające pamięć trwałą;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zapomniałam pendrive'a z moim projektem.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pamięć USB, pendrajw; pot. pendrak

Wiktionary


penduł

dawniej: wahadło zegara; perpendykuł


SJP.pl


pendżab

1. kraina w Azji;
2. stan w Indiach;
3. prowincja w Pakistanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. kraina historyczna w południowej Azji;

 (1.2) geogr. stan w północno-zachodnich Indiach;

 (1.3) geogr. prowincja w Pakistanie;

Wiktionary

Pe

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Dzięki porównaniu sekwencji genetycznych Romów europejskich z obszerną bazą danych sekwencji Hindusów, naukowcy wskazali Pendżab (…) jako domniemaną ojczyznę europejskich Romów (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pendżabczyk mos., pendżabski mrz., Pendżabka ż.

 przym. pendżabski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Pandźab, Pięciorzecze

Wiktionary


pendżabczyk

mieszkaniec Pendżabu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek pochodzenia indoeuropejskiego, mieszkaniec Pakistanu i terenów indyjskiego stanu Pendżab

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dwie największe grupy etniczne Pakistanu to Pendżabczycy i Pasztuni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛ̃n͇ˈd͡ʒapt͡ʃɨk, AS: pẽṇǯapčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. pendżabski mrz., Pendżab mrz.

:: fż. Pendżabka ż.

 przym. pendżabski

Wiktionary


pendżabka

mieszkanka Pendżabu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. kobieta pochodzenia indoeuropejskiego, mieszkanka Pakistanu i terenów indyjskiego stanu Pendżab

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pendżab mrz., pendżabski mrz.

:: fm. Pendżabczyk mos.

 przym. pendżabski

Wiktionary


pendżabski

odnoszący się do języka pańdżabi (jednego z języków indyjskich) lub Pendżabu (Pańdźabu, stanu indyjskiego lub pakistańskiej prowincji)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Pendżabem, wywodzący się z Pendżabu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. indoaryjski język używany przez 28 milionów osób zamieszkujących historyczną krainę Pendżab na pograniczu indyjsko-pakistańskim

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛ̃n͇ˈd͡ʒapsʲci, AS: pẽṇǯapsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Pendżabczyk mos., Pendżab mrz., Pendżabka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) wchodniopendżabski

Wiktionary


pendżabskojęzyczny

przymiotnik

 (1.1) taki, który posługuje się językiem pendżabskim

 (1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem pendżabskim

 (1.3) spisany, stworzony w języku pendżabskim

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛ̃n͇ˈd͡ʒapskɔjɛ̃w̃ˈzɨt͡ʃnɨ, AS: pẽṇǯapskoi ̯ẽũ̯zyčny

Wiktionary


penektomia

w medycynie: całkowite lub częściowe usunięcie prącia


SJP.pl

Penektomia – zabieg chirurgiczny, polegający na częściowej lub całkowitej amputacji prącia, najczęściej z powodu nowotworu tego narządu.

Wikipedia


penelopa

1. rodzaj ptaków z rodziny czubaczy;
2. w przenośni: żona, której wierność małżeńska może służyć za wzór


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) mitgr. imię mitycznej królowej Itaki, żony Odysa;

Wiktionary

Pe

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po śmierci Odysa Penelopa pośłubiła Telegonosa.

Wiktionary


peneplena

obszar o zrównanej powierzchni w wyniku denudacji przebiegającej w klimacie wilgotnym; prawierównia


SJP.pl

Pe

Wikipedia


peneplenizacja

proces tworzenia się penepleny (prawierówni, obszaru o zrównanej powierzchni powstającej w wyniku naturalnych procesów niszczących przebiegających w klimacie wilgotnym)


SJP.pl


pener

1. osoba podkreślająca swoją ważność, wywyższająca swoją pozycję, chwaląca się nią;
2. potocznie o kontrolerze biletów; kanar;
3. osoba stwarzająca zagrożenie, zbir


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Poznań. człowiek z marginesu, menel, lump, żul, kloszard

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nachlany jakiś pener tam się został leżeć, czy jak?

 (1.1) Znalazł tam na Ratajach, na tym osiedlu po drugiej stronie Warty (…) jakiegoś penera. Takiego gościa, co to łazi po osiedlu, zbiera flaszki i makulaturę po śmietnikach i śpi gdzie popadnie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. penera

 przym. penerski

 czas. penerzyć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) menel, lump, żul, kloszard

Wiktionary


penetracja

1. przeszukiwanie terenu, najczęściej w celach badawczych;
2. wnikanie w coś, zagłębianie się w czymś;
3. przenikanie czyichś wpływów do jakichś środowisk;
4. wprowadzanie penisa lub innej częsci ciała w głab ciała innej osoby w czasie stosunku seksualnego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) docieranie dokądś i przeszukiwanie jakichś miejsc w celach badawczych

 (1.2) przedostawanie się obcych wpływów lub idei do jakichś środowisk

 (1.3) zagłębianie się, wnikanie w coś

 (1.4) seks. waginalny lub analny stosunek seksualny

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Penetracja (genetyka)
  • Penetracja seksualna
  • Penetracja – tytuł książki Ingo Swanna
  • Penetracja (wytrzymałość materiałów)

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Dogłębna penetracja domowej sieci Wi-Fi jest banalnie prosta.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛ̃nɛˈtrat͡sʲja, AS: pẽnetracʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. penetrowanie n., spenetrowanie n., penetrator m., penetrometr

 czas. penetrować ndk., spenetrować dk.

 przym. penetracyjny

 przysł. penetracyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) penetrowanie

 (1.2) penetrowanie

 (1.3) penetrowanie

Wiktionary


penetracyjny

związany z penetracją


SJP.pl


penetralia

wnętrze, część najtajniejsza


SJP.pl

Penetralia – pierwszy studyjny album szwedzkiej grupy muzycznej Hypocrisy. Został wydany w 1992 roku.

Wikipedia


penetralium

1. wnętrze, głębia czegoś, najczęściej tajna, ukryta, trudno dostępna;
2. część domu lub świątyni greckiej położona w głębi


SJP.pl


penetrant

ciecz używana do wykrywania pęknięć w materiale metodą penetracyjną; penetrator


SJP.pl


penetrator

ciecz używana do wykrywania pęknięć w materiale metodą penetracyjną; penetrant


SJP.pl

Penetrator (z łac. "penetratio" 'przenikanie' od "penetrare" 'przenikać; wkradać się') – w technologii wojskowej mianem tym określa się roboczą część (rdzeń) pocisku podkalibrowego, którego zadaniem jest wyłącznie przeniesienie energii kinetycznej wystrzału we względnie wysokiej masie i umożliwiający jej skupienie w małym przekroju, w rezultacie umożliwiający przebicie się przez pancerz.

Wikipedia


penetrometr

1. przyrząd do pomiaru konsystencji smarów, asfaltów i ciał bitumicznych, opartego na zasadzie zanurzania specjalnego stożka w badanym materiale;
2. przyrząd do mierzenia przenikliwości promieniowania


SJP.pl


penetrowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) docieranie dokądś i przeszukiwanie jakichś miejsc w celach badawczych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. penetracja ż.

 czas. penetrować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) penetracja

Wiktionary


penetrować

wnikać gdzieś, przenikać coś, przedostawać się przez coś, najczęściej w celach badawczych


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. spenetrować)

 (1.1) wnikać w coś, przenikać przez coś

czasownik przechodni niedokonany (dk. spenetrować, wypenetrować)

 (2.1) badać dogłębnie

czasownik zwrotny niedokonany penetrować się (dk. spenetrować się, wypenetrować się)

 (3.1) być penetrowanym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wiertło penetrowało skałę.

 (2.1) Służby specjalne penetrowały środowisko opozycyjne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. penetracja ż., penetrowanie n.

 czas. spenetrować dk., wypenetrować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przedostawać się, przenikać, wnikać, zagłębiać się

 (2.1) przeszukiwać, zagłębiać się, zgłębiać

Wiktionary


penfil

przyrząd, najczęściej w postaci strzykawki, służący do dawkowania i wstrzykiwania insuliny; pen, wstrzykiwacz piórowy


SJP.pl


penguin

[czytaj: pengłin] książka z serii wydawanych przez brytyjskie wydawnictwo Penguin Books


SJP.pl

Pe

Wikipedia


pengö

węgierska jednostka monetarna w latach 1925-1945


SJP.pl


peniak

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) białystok. tchórz (o bojaźliwym człowieku)

Wiktionary

Powiązane:

 czas. peniać się

Wiktionary


peniać

potocznie: bać się, tchórzyć; cykać się, strachać się, dygać się


SJP.pl


penicylina

antybiotyk wytwarzany przez grzyby pleśniowe z grupy pędzlaków, stosowany jako lek przeciwbakteryjny o szerokim spektrum działania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) farm. lek z grupy penicylin;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Listę głównych osiągnięć farmakologicznych ostatniego sześćdziesięciolecia otwiera odkrycie penicyliny, znajdują się też na niej takie leki jak kortyzol (działanie przeciwuczuleniowe i przeciwzapalne), cefalosporyna (otworzyła drogę przeszczepom) [...]

Wiktionary

Powiązane:

 przym. penicylinowy

Wiktionary


penicylinaza

enzym rozkładający penicylinę


SJP.pl

Penicylinazy (EC 3.5.2) – grupa enzymów należących do beta-laktamaz, warunkujących oporność niektórych bakterii na naturalne penicyliny – benzylową oraz fenoksymetylową. Działa poprzez hydrolizę pierścienia beta-laktamowego.

Według klasyfikacji Karen Bush, enzymy tej grupy należą do klasy 2a.

Wikipedia


penicylinazy

enzym rozkładający penicylinę


SJP.pl


penicylinowy

przymiotnik od: penicylina; związany z penicyliną, prowadzony przy jednoczesnym zażywaniu penicyliny (np. kuracja penicylinowa)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z penicyliną, dotyczący penicyliny; zawierający penicylinę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. penicylina ż., penicylinaza ż.

Wiktionary


penicyliny

antybiotyk wytwarzany przez grzyby pleśniowe z grupy pędzlaków, stosowany jako lek przeciwbakteryjny o szerokim spektrum działania


SJP.pl

Penicyliny, antybiotyki penicylinowe (ATC J 01 C) – szeroko stosowana grupa bakteriobójczych antybiotyków; najstarsza grupa antybiotyków β-laktamowych, pierwsze antybiotyki na świecie.

Penicylina to antybiotyk β-laktamowy otrzymywany przy użyciu pleśni "Penicillium". W swej strukturze chemicznej zawiera pierścień tiazolidynowy sprzężony z pierścieniem beta laktamowym.

Wikipedia


penis

1. narząd kopulacyjny mężczyzny; prącie; członek męski;
2. narząd kopulacyjny samców wielu zwierząt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) anat. narząd kopulacyjny samców, zarówno u ludzi, jak i u niektórych zwierząt;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ochrona zdrowia penisa wymaga regularnych badań profilaktycznych.

 (1.1) W niektórych kulturach penis był przedstawiany w sztuce jako amulet ochronny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈpɛ̃ɲis, AS: pẽńis

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. mikropenis mrz.

:: zdrobn. penisek m.

 przym. penisowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) prącie, członek, nauk. fallus, eufem. pekator; gw-pl|Poznań. pitok, żenidło; rub. / żart. wacek, gwizdek, siurak, fajfus, sisiorek, siusiak, fujarka; wulg. / nietaktowne: zobacz listę w haśle chuj

Wiktionary


penisek

zdrobnienie od: penis


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. od penis

 (1.2) mały penis

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tomku, tylko nie zapomnij umyć peniska.

 (1.2) Ale ten Wiktor to ma peniska!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. penis m., mikropenis m.

 przym. penisowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) mikropenis

Wiktionary


penisowy

→ penis


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z penisem, dotyczący penisa

Wiktionary

Patrz:

penis

Powiązane:

 rzecz. penis m., penisek mzw.

Wiktionary


penitencja

1. dawne określenie na zakład karny, areszt;
2. pokuta, kara za grzechy połączona z żalem i skruchą


SJP.pl


penitencjaria

1. urząd penitencjariusza (duchownego upoważnionego przez biskupa do udzielania rozgrzeszenia w wypadkach podlegających wyższemu od siebie ordynariuszowi);
2. trybunał sądowy kurii rzymskiej w sprawach sumienia katolików


SJP.pl


penitencjariusz

duchowny upoważniony przez biskupa do udzielania rozgrzeszenia w wypadkach podlegających jurysdykcji ordynariusza; penitencjarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. duchowny upoważniony do odpuszczania ciężkich grzechów;

 (1.2) książk. osoba osadzona w zakładzie penitencjarnym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kardynał pełnił też urząd penitencjariusza wielkiego.

 (1.2) Paweł to penitencjariusz zakładu karnego w Kościerzynie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. penitencjaryzm mrz., penitencjarysta mos., penitencjarystka ż., penitent mos., penitentka ż., penitencjarz mos.

:: fż. penitencjariuszka ż.

 przym. penitencjarny, postpenitencjarny

 przysł. penitencjarnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) penitencjarz

 (1.2) więzień, osadzony

Wiktionary


penitencjarny

1. system penitencjarny: system środków wychowawczych stosowanych w czasie odbywania kary pozbawienia wolności; penitencjaryzm;
2. odnoszący się do kar, więźniów (np. zakład penitencjarny)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący kar, więźniów, więziennictwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po raz pierwszy twórczość osadzonych została wyeksponowana na wolności, poza murem zakładu penitencjarnego

 (1.1) W całej Europie powstaje nowy typ zakładów penitencjarnych – domy poprawy dla nierządnic.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌpɛ̃ɲitɛ̃nˈt͡sʲjarnɨ, AS: pẽńitẽncʹi ̯arny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. penitencjaryzm m., penitencjarysta m., penitent mos./mrz.

Wiktionary


penitencjarysta

osoba specjalizująca się w dziedzinie więziennictwa i stosowania odpowiedniego systemu kar


SJP.pl


penitencjarystyka

nauka zajmująca się zagadnieniami związanymi z problematyką pozbawienia wolności i tymczasowego aresztowania


SJP.pl


penitencjaryzm

system środków wychowawczych stosowanych w czasie odbywania kary pozbawienia wolności; system penitencjarny


SJP.pl


penitencjarz

duchowny upoważniony przez biskupa do udzielania rozgrzeszenia w wypadkach podlegających jurysdykcji ordynariusza; penitencjariusz


SJP.pl

Penitencjariusz, penitencjarz (z języka łacińskiego "poenitentiarius" = pokutujący) – w Kościele katolickim duchowny upoważniony do udzielania rozgrzeszenia w wypadkach popełnienia najcięższych grzechów, których rozgrzeszenie podlega bezpośrednio papieżowi lub biskupowi.

Wikipedia


penitencjał

dawniej w Kościele katolickim: księga z instrukcjami na temat odbywania pokuty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. księga zawierająca przepisy dotyczące pokuty kościelnej;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. penitent mos./mrz.

Wiktionary


penitencyjny

przymiotnik od: penitencja (pokuta lub zakład karny, areszt); odnoszący się do penitencji (np. zakład penitencyjny, prawo penitencyjne)


SJP.pl


penitent

osoba wyznająca religię Kościoła katolickiego, przystępująca do spowiedzi świętej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. osoba przystępująca do sakramentu spowiedzi świętej;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) geol. ostra, pionowa forma lodu powstała w wyniku sublimacji lodowca;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Penitent – termin z zakresu glacjologii
  • Penitent – zobacz: spowiedź

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od wewnętrznego przygotowania (dyspozycji) penitenta zależy ważność przyjętego sakramentu.

 (2.1) Na ścianie w pokoju podróżnika wisiało zdjęcie pola penitentów w Argentynie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: pɛ̃ˈɲitɛ̃nt, AS: pẽńitẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. penitencjał mrz., penitencjaria ż., penitencjarnia ż., penitencjaryzm mrz., penitencjarz mos., penitencjarność ż.

:: fż. penitentka ż.

 przym. penitencjarny

 przysł. penitencjarnie

Wiktionary


penitentka

kobieta wyznająca religię Kościoła katolickiego, przystępująca do spowiedzi świętej


SJP.pl


peniuar

odmiana damskiego szlafroka, szczególnie popularnego w okresie między odrodzeniem a oświeceniem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książk. delikatny, zwiewny kobiecy strój domowy nakładany rano lub wieczorem, zwykle na nocną bieliznę, używany od XIX w.;

 (1.2) hist. pelerynka zakładana dawniej podczas czesania i pudrowania włosów, używana w XVIII w.

Wiktionary

Peniuar (fr. "peignoir") – okrycie kobiece, wywodzące się od podwłośnika. Stworzono je do noszenia w nocy oraz w sypialni. Jest to rodzaj koszuli nocnej. Po raz pierwszy peniuar pojawił się we Francji w XVIII wieku, gdzie imitował – obecny w tamtym czasie – kobiecy styl noszenia sukienek "od stóp do głów" w ciągu dnia.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: pɛ̃ˈɲuwar, AS: pẽńuu̯ar

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zdrobn. peniuarek

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) szlafroczek

Wiktionary


peniuarek

niewielki peniuar (damski szlafrok, szczególnie popularny w okresie między odrodzeniem a oświeceniem)


SJP.pl


peniński

przymiotnik od: Penin


SJP.pl


penkala

nazwisko


SJP.pl


penklub

międzynarodowa organizacja pisarzy powstała w 1922 r., mająca na celu szerzenie idei zbliżenia kulturalnego narodów, obronę pokoju, tolerancji itp.; Pen Club


SJP.pl


penn

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • William Penn 1644-1718 założyciel (właściciel) Pensylwanii
  • Penn – drobna jednostka monetarna w XX w. w Estonii
  • Penn – University of Pennsylvania, potocznie „Penn” lub „UPenn”
  • Penn – miasto w stanie Pensylwania, w hrabstwie Westmoreland
  • Penn (ang. Penn Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Shelby
  • Penn (ang. Penn Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Stark
  • Penn (ang. Penn Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Jay
  • Penn (ang. Penn Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Parke
  • Penn (ang. Penn Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie St. Joseph
  • Penn (ang. Penn Township) – gmina w stanie Iowa, w hrabstwie Guthrie
  • Penn (ang. Penn Township) – gmina w stanie Iowa, w hrabstwie Jefferson
  • Penn (ang. Penn Township) – gmina w stanie Iowa, w hrabstwie Johnson

Wikipedia


penne

makaron o kształcie skośnie ściętych rurek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kulin. makaron w kształcie ciętych ukośnie rurek;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • penne – rodzaj makaronu
  • penne – rodzaj czapki
  • miejscowości:
    • Penne – francuska gmina w regionie Prowansja-Alpy-Lazurowe Wybrzeże
    • Penne – miejscowość we Włoszech, w regionie Abruzja
    • Penne – francuska gmina w regionie Midi-Pireneje

Wikipedia


penni

niedawna zdawkowa moneta fińska (100 penni = 1 marka), używana przed wprowadzeniem euro


SJP.pl

Penni – drobna jednostka monetarna w XIX i XX w. w Finlandii i w Estonii (est. "penn").

Wikipedia


pennin

minerał, najczęściej koloru ciemnozielonego o perłowym lub matowym połysku i bezbarwnej rysie


SJP.pl