rajdowicz

uczestnik rajdu; rajdowiec


SJP.pl


rajdowiec

uczestnik rajdu; rajdowicz


SJP.pl


rajdowy

→ rajd


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) sport. związany z rajdem (zawody sportowe)

 (1.2) wojsk. związany z rajdem rozumianym jako wysoce manewrowe działania bojowe

Wiktionary

Patrz:

rajd

Powiązane:

 rzecz. rajd mrz., rajdowanie n., rajdowiec mos., rajdowość ż., rajdówka ż.

 czas. rajdować ndk.

 przysł. rajdowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wyścigowy

Wiktionary


rajdówka

potocznie: samochód rajdowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. sport. mot. samochód specjalnie przystosowany do ścigania się w rajdach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Samochód odebraliśmy dopiero przed kilkoma dniami więc nie zdążyliśmy przejechać jeszcze wielu kilometrów. Jednak pierwsze wrażenia były znakomite – to bardzo szybka rajdówka, a jednocześnie stabilna i dająca poczucie bezpieczeństwa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rajd mrz., rajdowiec mos.

 przym. rajdowy

Wiktionary


rajecki

nazwisko


SJP.pl


rajer

czaple pióro ozdabiające kapelusze i fryzury


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) czaple pióro używane jako dekoracja kapeluszy i fryzur

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Marta (…) wyjęła ze złoconej torebki lusterko i grzebyk i uważnie poprawiła loczki nad czołem, wysunięte spod kapelusza, najeżonego lasem rajerów.

Wiktionary


rajewicz

nazwisko


SJP.pl


rajewski

nazwisko


SJP.pl

Rajewski ( Раевский) – wieś w Rosji, w Baszkortostanie, stolica rejonu alszejewskiego, 100 km na południowy zachód od Ufy.

Wikipedia


rajfle

potocznie: markowe spodnie dżinsowe firmy Rifle


SJP.pl


rajfur

człowiek czerpiący zyski z cudzego nierządu; alfons, kupler, sutener


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. stręczyciel

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rajfura m./ż.

:: fż. rajfurka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kupler, stręczyciel, sutener, alfons

Wiktionary


rajfura

człowiek czerpiący zyski z cudzego nierządu; alfons, kupler, sutener


SJP.pl


rajfurka

stręczycielka, kobieta prowadząca dom publiczny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta prowadząca dom publiczny, bajzelmama, stręczycielka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rajfur mos.

Wiktionary


rajfurstwo

stręczycielstwo


SJP.pl


rajfurzyć

czerpać zyski z cudzego nierządu, stręczyć


SJP.pl


rajgras

1. rodzaj roślin z rodziny wiechlinowatych; żyźnica;
2. rajgras wyniosły - gatunek trawy luźnokępowej; owsik wyniosły, rajgras francuski, żyźnica wyniosła, owies pastewny


SJP.pl

Rajgras ("Arrhenatherum" P.Beauv.) – rodzaj roślin należący do rodziny wiechlinowatych. Należy do niego 7 gatunków. Zasięg obejmuje obszar śródziemnomorski, Azję południowo-zachodnią oraz Europę. W Polsce rośnie jeden gatunek – rajgras wyniosły "A. elatius".

Wikipedia


rajgrasowy

przymiotnik od: rajgras


SJP.pl


rajgrodzianin

mieszkaniec Rajgrodu


SJP.pl


rajgrodzianka

mieszkanka Rajgrodu


SJP.pl


rajgrodzki

przymiotnik od: Rajgród


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rajgrodem, dotyczący Rajgrodu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rajgród mrz.

Wiktionary


rajgród

1. miasto w Polsce;
2. osada w Polsce


SJP.pl

Ra

Wikipedia


rajka

1. plenna odmiana jabłoni dająca drobne owoce, z których sporządza się głównie konfitury i ozdoby cukiernicze; rajska jabłoń;
2. regionalnie: rowek między rzędami roślin


SJP.pl

Rajka ( Ragendorf) – wieś i gmina w północno-zachodniej części Węgier, w pobliżu miasta Mosonmagyaróvár. Gmina liczy 2550 mieszkańców (styczeń 2011) i zajmuje obszar 52,63 km².

Wikipedia


rajkiewicz

nazwisko


SJP.pl


rajkot

Rajkot (hindi राजकोट = "Radźkot", gudźarati: રાજકોટ) – miasto w zachodnich Indiach, w stanie Gudźarat, w środkowej części półwyspu Kathijawar. Około 1,34 mln mieszkańców.

Wikipedia


rajkowo

Rajkowo (do 1945 niem. "Klein Reinkendorf Gut") – osada w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie polickim, w gminie Kołbaskowo, przy południowo-zachodniej granicy administracyjnej Szczecina. Znajduje się na Wzniesieniach Szczecińskich. W latach 1946–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Wikipedia


rajkowski

nazwisko


SJP.pl


rajmund

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Rajmund – imię męskie pochodzenia germańskiego. Znaczy „ten, który jest pod osłoną losu”.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mój szwagier Rajmund i jego żona Magda (architektka) po nieoczekiwanym spadku rozpoczęli ostatnio budowę domu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrajmũnt, AS: rai ̯mũnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rajmundowa ż.

:: zdrobn. Rajmundek m., Mundek m.

:: fż. Rajmunda ż.

 przym. Rajmundowy

Wiktionary


rajmunda

imię żeńskie


SJP.pl

Rajmunda – imię żeńskie pochodzenia germańskiego. Zostało ono utworzone jako żeński odpowiednik męskiego imienia Rajmund, składającego się z elementów znaczących pierwotnie „rada, zebranie” oraz „opieka, ochrona”.

Rajmunda pozostaje imieniem rzadkim. W 2001 roku nosiło je 195 Polek, przy czym od lat 70. XX wieku imię to nie było nadawane. W styczniu 2024 w rejestrze PESEL odnotowano 98 kobiet o imieniu Rajmunda nadanym jako pierwsze i 55 kobiet z imieniem nadanym jako drugie.

Wikipedia


rajmundek

zdrobnienie od: Rajmund (imię męskie)


SJP.pl


rajmundostwo

Rajmund z małżonką; Rajmundowie


SJP.pl


rajmundowie

Rajmund z małżonką; Rajmundostwo


SJP.pl


rajmundowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Rajmunda lub z nim związany


SJP.pl


rajmundzik

zdrobnienie od: Rajmund (imię męskie)


SJP.pl


rajmundziny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Rajmundy lub z nią związany


SJP.pl


rajn

przysłówek

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. do środka

wykrzyknik

 (2.1) gw-pl|Górny Śląsk. polecenie nakazujące wejście do środka (np. budynku, pomieszczenia)

przymiotnik

 (3.1) gw-pl|Górny Śląsk. istny, prawdziwy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk.: Na to wszyjsko wlôz rajn do tyj kaczmy Gogolinów Jorguś taki jakisik nabańturzóny, zachmulóny i niyrôd wszyjskimu, we poklabustrowanych łachach, nó gorzij niźli jakisik szmoder i szlómpa.

Wiktionary


rajner

imię męskie


SJP.pl

Rajner – imię męskie pochodzenia germańskiego (Ragnar), znane w Polsce od średniowiecza. Istnieją liczni święci o tym imieniu.

Rajner imieniny obchodzi 14 stycznia, 11 kwietnia, 4 sierpnia, 1 listopada i 30 grudnia.

Wikipedia


rajnold

imię męskie


SJP.pl


rajok

ludowy wiersz rosyjski, odznaczający się swobodą sylabiczną i akcentową


SJP.pl

Ra

Wikipedia


rajokształtne

rząd ryb chrzęstnoszkieletowych


SJP.pl

Rajokształtne (Rajiformes) – rząd ryb z gromady ryb chrzęstnoszkieletowych (Elasmobranchii) o ciele silnie spłaszczonym grzbietobrzusznie, kształtu tarczowatego lub romboidalnego, przystosowanym do życia przy dnie. Oczy położone są po stronie grzbietowej, a otwory gębowy i skrzelowe leżą po stronie brzusznej. Ogon silnie wydłużony. Płetwy grzbietowe 0–2. Jajorodne, z jajami otoczonymi rogowymi kapsułkami z czterema długimi końcówkami.

Wikipedia


rajonistyczny

→ rajonizm


SJP.pl

Patrz:

rajonizm

rajonizm

nurt w malarstwie abstrakcyjnym; łuczyzm


SJP.pl

Rajonizm, rayonizm, rayism, łuczyzm – efemeryczny kierunek awangardowy, pierwszy kierunek artystyczny o rosyjskich początkach oparty na realizacji założeń programowych. Powołany do życia około 1911 przez Michaiła Łarionowa we współpracy z jego żoną Natalią Gonczarową. Nazwa kierunku pochodzi od słowa „promień”, śledzenie odblasków i promieni świetlnych było inspiracją malarza-rajonisty.

Wikipedia


rajowate

rodzina ryb chrzęstnoszkieletowych z rzędu rajokształtnych; płaszczkowate, płaszczki właściwe


SJP.pl

Rajowate, płaszczkowate, płaszczki właściwe (Rajidae) – rodzina ryb chrzęstnoszkieletowych z rzędu rajokształtnych (Rajiformes). Niektóre gatunki są poławiane w celach konsumpcyjnych.

Wikipedia


rajowaty

o cechach rajowatych (rodzina ryb)


SJP.pl


rajowy

dotyczący raju podatkowego


SJP.pl


rajsbret

deska z miękkiego drzewa, do której mocuje się papier rysunkowy; rysownica, rajzbret


SJP.pl


rajscwek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. pinezka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk cwek

Wiktionary


rajski

1. odnoszący się do raju biblijnego lub pochodzący z raju;
2. niezwykły, nieziemski, niebiański


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do raju

 (1.2) przen. taki, który zachwyca; stanowiący lub przedstawiający sobą coś niezwykłego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raj mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niebieski

 (1.2) bajeczny, błogi, cudowny, piękny, rozkoszny, sielankowy, wspaniały, zachwycający, zaczarowany

Wiktionary


rajskość

→ rajski; rajski charakter, niebiańskość


SJP.pl


rajstopa

rzadko: pończocha stanowiąca całość z majtkami


SJP.pl


rajstopy

1. element garderoby będący połączeniem pończoch z majtkami;
2. rajstopy w sprayu - kosmetyk do rozsmarowywania na nogach, imitujący rajstopy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) rodzaj damskiej garderoby noszonej na nogach i dolnej części tułowia;

Wiktionary

Ra

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przebierając w rajstopach, pończochach i leginsach, nie czułam upływu czasu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rajˈstɔpɨ, AS: rai ̯stopy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. rajstopki nmos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rajtuzy

Wiktionary


rajszyna

drewniany przyrząd kreślarski przykładany przy rysowaniu do krawędzi rysownicy; przykładnica


SJP.pl


rajtar

żołnierz rajtarii


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rajtar – obraz Piotra Michałowskiego
  • Rajtar na białym koniu – obraz Aleksandra Orłowskiego
  • rajtaria – kawaleria, używająca w walce pistoletów

Wikipedia


rajtaria

lekka jazda cudzoziemskiego autoramentu w Polsce w XVI-XVII wieku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1)  typ kawalerii używającej broni bialej i palnej

Wiktionary


rajtarski

dotyczący rajtara, rajtarii


SJP.pl


rajtfrak

dawniej: frak do konnej jazdy


SJP.pl


rajtki

potocznie: rajtuzy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) pot. rajtuzy

 (1.2) hist. męskie rajtuzy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pułkownik woził żonom moskiewskich kacyków polskie rajtki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rajtuzki lm nm., rajtuzy lm nm.

Wiktionary


rajtować

czasownik niedokonany

 (1.1) gw-pl|Ostródzkie, Warmia, Mazury, Śląsk. jechać konno, galopować

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. jeździć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) zaś kupa jeźdźców rajtowało aż do Grudku, a najbardziéj mi się to podobało, że jeden z nich miáł fanę z polskim orłem.

 (1.1) Koń ostał stać, a ona siadła na konia, rajtowała nazad ku swojemu domu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rajt mrz., rajtar mos., rajter mos., rajtowanie n.

 czas. zrajtować dk.

 przysł. rajtem

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. gw. Ostródzkie, Warmia, Mazury, Śląsk rejtować

Wiktionary


rajtrok

surdut z rozciętymi połami, używany dawniej do jazdy konnej


SJP.pl


rajtszula

przestarzale: szkoła jazdy konnej


SJP.pl


rajtuzki

zdrobnienie od: rajtuzy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) zdrobn. od: rajtuzy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W przedszkolu nosił chłopięce rajtuzki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rajtki lm nm., rajtuzy lm nm.

Wiktionary


rajtuzy

1. element garderoby będący połączeniem pończoch z majtkami;
2. wełniane lub bawełniane rajstopy dziecięce;
3. dawniej: długie, wąskie spodnie do konnej jazdy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) rajstopy

 (1.2) daw. spodnie do konnej jazdy

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rajtuzy – rajstopy bez stóp.
  • Rajtuzy – w znaczeniu historycznym długie spodnie kawaleryjskie, często podszyte skórą, niekiedy zapinane na guziki na całej długości wzdłuż zewnętrznych szwów na nogawkach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Stała na progu w czarnej peruce, bordowej sukience z cekinami, w rajtuzach i szpilkach.

 (1.2) Bo gdy sypną się guzy, to pogubisz rajtuzy zmykając!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rajˈtuzɨ, AS: rai ̯tuzy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rajtki lm nm.

:: zdrobn. rajtuzki lm nm.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rajstopy

Wiktionary


rajty

potocznie: rajtuzy; rajtki


SJP.pl


raju

forma rzeczownika.

 (1.1) Ms., W. lp. od: raj

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈraju, AS: rai ̯u

Wiktionary


rajza

potocznie: włóczenie się, częsta zmiana miejsca pobytu; rajzerka, włóczęga


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. podróż, wycieczka

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rajzować

 rzecz. rajzer mos.

Wiktionary


rajzbret

deska z miękkiego drzewa, do której mocuje się papier rysunkowy; rysownica, rajsbret


SJP.pl


rajzefiber

zdenerwowanie przed podróżą; reisefieber


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy lub nijaki

 (1.1) pot. niepokój ducha, gorączka przed podróżą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie mów, że masz rajzefiber, przecież leciałaś już samolotem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrajzɛˈfʲibɛr, AS: rai ̯zefʹiber

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reisefieber mrz., rajzyfiber mrz.

Wiktionary


rajzer

potocznie: osoba często zmieniająca miejsce pobytu, włócząca się; włóczęga, łazęga, włóczykij


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. ktoś, kto często zmienia miejsce pobytu

 (1.2) daw. wędrowny piekarz

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrajzɛr, AS: rai ̯zer

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rajza ż., rajzowanie n.

:: fż. rajzerka ż.

 czas. rajzować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) włóczęga, łazik, łazęga, włóczykij, powsinoga, kresy|badzinia., kresy|bradziaga.

Wiktionary


rajzerka

potocznie:
1. kobieta albo dziewczyna, która ciągle zmienia miejsce pobytu, włóczy się; łazęga;
2. włóczenie się, częsta zmiana miejsca pobytu; rajza, włóczęga


SJP.pl


rajzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rajzować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rajzować ndk.

 rzecz. rajzer mos.

Wiktionary


rajzować

potocznie: wędrować z miejsca na miejsce; włóczyć się


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) pot. dużo podróżować, wędrować, włóczyć się

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rajzowanie n., rajza ż., rajzer m.

Wiktionary


rajzyfiber

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zob. rajzefiber.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rajzefiber mrz., reisefieber n./mrz.

Wiktionary


rak

1. przedstawiciel skorupiaków;
2. choroba nowotworowa;
3. przenośnie: negatywne zjawisko lub niszczący proces;
4. element stroju bramkarskiego w hokeju na lodzie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. jadalny skorupiak z podtypu stawonogów;

 (1.2) med. nowotwór złośliwy pochodzenia nabłonkowego;

 (1.3) leśn. bot. przerost, patologiczne zgrubienie tkanki drewna;

 (1.4) książk. przen. o negatywnym zjawisku lub procesie, czymś niszczącym

 (1.5) sport. każdy z pary kolców alpinistycznych zakładanych na buty;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rak – nowotwór złośliwy wywodzący się z tkanki nabłonkowej
  • rak wodny – wrzodziejąco-martwicze zapalenie jamy ustnej
  • skorupiak z rodziny rakowatych
    • rak błotny (rak stawowy)
    • rak pręgowaty (rak amerykański)
    • rak sygnałowy (rak szwedzki)
    • rak szlachetny (rak rzeczny)
    • „rak” pustelnik
  • Rak – wieś w województwie kujawsko-pomorskim
  • Rak – osada leśna w woj. mazowieckim, w gminie Lutocin
  • Albin Walenty Rak (1898–1960) – podpułkownik artylerii Wojska Polskiego
  • Aleksander Rak (1899–1978) – polski malarz, grafik

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ciało raka jest pokryte twardym pancerzem.

 (1.2) Słyszałam, że jej dziadek zachorował na raka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rak, AS: rak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rak mos./mzw.

:: zdrobn. raczek mzw.

:: zgrub. raczysko mzw.

 przym. rakowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg. pozn. rek

 (1.2) nowotwór

 (1.3) zrakowacenie

Wiktionary


raka

forma rzeczownika.

 (1.1) D., B. lp. od: rak

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Raka – relikwiarz w kształcie trumny lub grobowca.
  • Raka – wieś w prowincji Järva, w gminie Ambla.
  • Raka – wieś w prowincji Rapla, w gminie Rapla.
  • Raka – miejscowość w gminie Krško.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈraka, AS: raka

Wiktionary


rakama

gatunek padlinożernego ptaka z rodziny jastrzębiowatych; palmojad


SJP.pl


rakarnia

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zakład, gdzie rakarz przechowuje lub zabija złapane psy

Wiktionary

Rakarnia (548 m n.p.m.) – szczyt w środkowej części Grzbietu Wschodniego Gór Kaczawskich. U jego południowo-wschodnich podnóży leżą Nowe Rochowice.

Zbudowana jest ze staropaleozoicznych skał metamorficznych pochodzenia wulkanicznego – zieleńców i łupków zieleńcowych, oraz pochodzenia osadowego – fyllitów i łupków serycytowych.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rakarz mos.

Wiktionary


rakarski

→ rakarz; hyclowski


SJP.pl


rakarz

hycel;
1. osoba zawodowo łapiąca bezpańskie psy;
2. dawniej: hultaj, łobuz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba, która łapie bezpańskie psy;

Wiktionary

Rakarz (potocznie hycel) – osoba zawodowo zajmująca się wyłapywaniem, dawniej też zabijaniem, bezpańskich psów.

W Polsce zawód rakarza przez pewien czas nie istniał. W 1997 obowiązkiem gminy stało się wyłapywanie bezdomnych zwierząt (i opieka nad nimi).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrakaʃ, AS: rakaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rakarnia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hycel

Wiktionary


raki

1. wierszowany utwór możliwy do odczytania wspak;
2. metalowe ramki z kolcami przymocowywane do butów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • raki – rodzina skorupiaków
  • raki – kolce do butów, będące rodzajem sprzętu wspinaczkowego
  • raki – rodzaj utworu
  • Raki – fraszka Jana Kochanowskiego
  • rakı (zapisywane też jako „raki”) – turecki napój alkoholowy
  • Raki – osada w województwie dolnośląskim, w powiecie trzebnickim, w gminie Prusice
  • Raki – część wsi Krzczonów, w województwie małopolskim, w powiecie myślenickim, w gminie Tokarnia
  • Raki – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie makowskim, w gminie Krasnosielc
  • Raki – część wsi Kubice, w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Nowe Miasto
  • Raki – część wsi Żołynia, w województwie podkarpackim, w powiecie łańcuckim, w gminie Żołynia
  • Raki – część wsi Międzybrodzie Bialskie, w województwie śląskim, w powiecie żywieckim, w gminie Czernichów
  • rak

Wikipedia


rakieciarstwo

konstruowanie rakiet


SJP.pl


rakiel

rakla;
1. stalowa listwa z ostrym brzegiem do zgarniania farby w procesie drukowania; przecierak, ścierak;
2. narzędzie do dociskania naklejanej na coś folii lub innego podobnego materiału


SJP.pl

Rakiel, rakla (z niem. "rakel", przecierak) – narzędzie do zgarniania farby z elementów niedrukujących w rotograwiurze i wałka rastrowego we fleksografii, usuwania nadmiaru farby z płyty wzorcowej w tampondruku oraz do przeciskania farby przez oczka formy drukowej w sitodruku.

Wikipedia


rakiem

1. przedstawiciel skorupiaków;
2. choroba nowotworowa;
3. przenośnie: negatywne zjawisko lub niszczący proces;
4. element stroju bramkarskiego w hokeju na lodzie


SJP.pl


rakieta

1. obiekt latający silnikiem odrzutowym ;
2. przedmiot służący do odbijania piłki, np. w tenisie lub badmintonie; paletka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pojazd latający lub pocisk napędzany silnikiem rakietowym;

 (1.2) wojsk. pocisk zbudowany z głowicy bojowej i urządzenia napędowego z silnikiem rakietowym

 (1.3) pocisk świetlny służący do sygnalizacji lub oświetlenia

 (1.4) sport. narzędzie służące do gry, odbijania piłki tenisowej

 (1.5) zob. rakieta śnieżna.

Wiktionary

Rakieta (od rocchetto) – obiekt latający, wykorzystujący napęd rakietowy i służący do przenoszenia ładunku użytecznego.

Silnik rakietowy wytwarza ciąg wskutek reakcji na strumień spalin wyrzucanych z dużą prędkością. Silniki rakietowe działają wyłącznie dzięki materiałowi pędnemu przenoszonym na pokładzie, dzięki czemu rakieta może operować w przestrzeni kosmicznej. Rakiety pracują wydajniej w próżni, ponieważ w atmosferze odczuwają spadek ciągu spowodowany przeciwnym ciśnieniem atmosferycznym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Pierwsza islandzka rakieta została wystrzelona w powietrze.

 (1.4) Po nieudanym zagraniu uderzył rakietą o ziemię.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: raˈcɛta, AS: raḱeta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rakietnica ż., rakietówka ż.

:: zdrobn. rakietka ż.

 przym. rakietowy

 przysł. rakietowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) raca, flara

 (1.5) rakieta śnieżna

Wiktionary


rakietkowy

→ rakietka


SJP.pl

Patrz:

rakietka

rakietnica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wojsk. specjalny pistolet strzelający racami lub flarami, który służy do przekazywania sygnałów świetlnych na stosunkowo duże odległości;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Krzyczeliśmy, strzelaliśmy z rakietnicy - odpowiadał nam tylko jeden głos i tylko jedna postać dawała znaki ręką.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rakieta ż., rakietka ż., rakietówka ż.

 przym. rakietowy

 przysł. rakietowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pistolet sygnałowy

Wiktionary


rakietnictwo

dział modelarstwa zajmujący się modelami rakiet


SJP.pl


rakietnik

żołnierz obsługujący działo do wystrzeliwania rakiet


SJP.pl


rakietoplan

potocznie: samolot z silnikiem rakietowym


SJP.pl


rakietotorpeda

Ra

Wikipedia


rakietować

poruszać się po śniegu w rakietach śnieżnych


SJP.pl


rakietowiec

potocznie: specjalista w zakresie techniki rakietowej


SJP.pl


rakietowy

przymiotnik od: rakieta


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rakietą (pociskiem lub pojazdem)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) A trzeba przyznać, że pocisków rakietowych do naprowadzania jest dużo.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌracɛˈtɔvɨ, AS: raḱetovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rakieta ż., rakietka ż., rakietnica ż.

Wiktionary


rakija

wódka podobna do brandy, wytwarzana ze sfermentowanych owoców, najczęściej ze śliwek, popularna na Bałkanach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. ciężki napój alkoholowy otrzymywany przez destylację przefermentowanych owoców;

Wiktionary

Rakija (bułg. "ракия", bośn. "rakija", chorw. "rakija", gr. "ρακί", maced. "ракија", serb. "pакија", węg. "pálinka", alb. "raki", rum. "rachiu" (pot. "răchie"), słoweń. "žganje", słow. "pálenka", tur. "rakı") – mocny napój alkoholowy zbliżony do brandy lub bimbru, otrzymywany poprzez destylację przefermentowanych owoców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jest wiele rodzajów rakii, w zależności od owoców z jakich została wytworzona.

Wiktionary


rakiszki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Litwie, w okręgu poniewieskim.

Wiktionary

Rakiszki ("lit. Rokiškis") – miasto na północy Litwy, w Auksztocie, położone w okręgu poniewieskim, 60 km na północ od Uciany, z populacją 17 tys. mieszkańców (2002).

Wikipedia

Powiązane:

 przym. rakiszecki

Wiktionary


rakla

rakla;
1. stalowa listwa z ostrym brzegiem do zgarniania farby w procesie drukowania; przecierak, ścierak;
2. narzędzie do dociskania naklejanej na coś folii lub innego podobnego materiału


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) techn. bud. narzędzie w formie elastycznej płytki do kładzenia tapet, przylepiania folii – wygładzania, rozprowadzania kleju i usuwania bąbli powietrza

 (1.2) techn. poligr. narzędzie w formie elastycznej płytki do rozprowadzania i usuwania nadmiaru farby drukarskiej, szczególnie w technice sitodruku

Wiktionary


raklet

raclette;
1. gatunek szwajcarskiego twardego sera;
2. potrawa w postaci plastra stopionego sera jadanego z marynatami i pieczonymi lub gotowanymi ziemniakami


SJP.pl


rakoczy

nazwisko, np. Franciszek II Rakoczy, węgierski bohater narodowy


SJP.pl


rakofobia

chorobliwy lęk przed zachorowaniem na raka (nowotwór); karcinofobia, karcynofobia, kancerofobia


SJP.pl


rakogenny

powodujący chorobę nowotworową; rakotwórczy, kancerogenny


SJP.pl


rakojad

gatunek dużego ptaka z rodziny czaplowatych


SJP.pl

Rakojad ("Cochlearius cochlearius") – gatunek dużego ptaka brodzącego z podrodziny rakojadów (Cochleariinae) w obrębie rodziny czaplowatych (Ardeidae), zamieszkujący Meksyk, Amerykę Środkową i Południową po Boliwię, Paragwaj i skrajnie północno-wschodnią Argentynę.

Wikipedia


rakoniewice

1. miasto w Polsce;
2. wieś w Polsce;
3. osada leśna w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

 (1.2) geogr. adm. gmina w Polsce;

Wiktionary

Zobacz też: Rakoniewice (ujednoznacznienie).

Rakoniewice (niem. "Rakwitz") – miasto w woj. wielkopolskim, w powiecie grodziskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Rakoniewice.

Według danych GUS z 30 czerwca 2021 miasto liczyło 3,613 mieszkańców.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. rakoniewicki

Wiktionary


rakoniewicki

przymiotnik od: Rakoniewice


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rakoniewicami, dotyczący Rakoniewic

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rakoniewice nmos.

Wiktionary


rakoniewiczanin

mieszkaniec Rakoniewic (miasta w Polsce)


SJP.pl


rakoniewiczanka

mieszkanka Rakoniewic (miasta w Polsce)


SJP.pl


rakoodporność

→ rakoodporny


SJP.pl

Patrz:

rakoodporny

rakoodporny

odporny na zachorowanie na raka


SJP.pl


rakoszyn

Rakoszyn – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie jędrzejowskim, w gminie Nagłowice. Ma status sołectwa. Leży na północ od Wzgórza Świętego Floriana.

W latach 1954-1959 wieś była siedzibą gromady Rakoszyn, po jej zniesieniu w gromadzie Nagłowice W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Wikipedia


rakotwórczo

przysłówek

 (1.1) w sposób rakotwórczy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rakotwórczość ż.

 przym. rakotwórczy

Wiktionary


rakotwórczość

zdolność do wywoływania nowotworów; kancerogenność, karcinogenność, karcynogenność, onkogenność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. przyczynianie się do zachorowania na raka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rakotwórczy

 przysł. rakotwórczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kancerogenność, karcynogenność

Wiktionary


rakotwórczy

powodujący powstawanie nowotworów; kancerogenny, karcinogenny, karcynogenny, onkogenny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) med. przyczyniający się do powstawania raka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) wdychany przez użytkowników e-papierosów aerozol nie jest, jak się powszechnie uważa, całkowicie neutralny dla zdrowia – może zawierać szkodliwe, rakotwórcze związki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rakotwórczość ż.

 przysł. rakotwórczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kancerogenny

Wiktionary


rakowacieć

o tkankach: być zaatakowanym przez nowotwór


SJP.pl


rakowate

nowotworowy;
1. wywołany przez raka (chorobę);
2. zmieniony pod wpływem raka (choroby)


SJP.pl

Ra

Wikipedia


rakowaty

nowotworowy;
1. wywołany przez raka (chorobę);
2. zmieniony pod wpływem raka (choroby)


SJP.pl


rakowce

infrarząd skorupiaków z rzędu dziesięcionogów


SJP.pl

Rakowce, długoodwłokowce (Astacidea) – infrarząd skorupiaków z gromady pancerzowców i rzędu dziesięcionogów.

Duże skorupiaki o wydłużonym, grzbietobrzusznie spłaszczonym ciele, pokrytym silnie zesklerotyzowanym pancerzem. Mają szczypce na trzech pierwszych parach pereiopodiów, przy czym pierwsza ich para jest wyraźnie większa niż pozostałe. Skrzela są nitkowate. Odwłok z pleopodiami i płetwą ogonową, zbudowaną z telsonu i pary uropodiów.

Wikipedia


rakowiak

rodzaj nowotworu wywodzącego się z komórek wewnątrzwydzielniczych


SJP.pl

Ra

Wikipedia


rakowianin

mieszkaniec Rakowa


SJP.pl


rakowianka

mieszkanka Rakowa


SJP.pl


rakowice

1. nazwa kilku wsi w Polsce;
2. dzielnica Krakowa


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rakowice – część miasta Krakowa, w delegaturze Kraków-Śródmieście
  • Rakowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. bolesławieckim, w gminie Bolesławiec
  • Rakowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. strzelińskim, w gminie Kondratowice
  • Rakowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. ząbkowickim, w gminie Ząbkowice Śląskie
  • Rakowice – wieś w woj. łódzkim, w pow. sieradzkim, w gminie Wróblew
  • Rakowice – część wsi Łyszkowice, w woj. małopolskim, w pow. proszowickim, w gminie Koniusza
  • Rakowice – wieś w woj. pomorskim, w pow. kwidzyńskim, w gminie Kwidzyn
  • Rakowice – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. iławskim, w gminie Lubawa
  • Rakowice – stacja kolejowa w Rakowicach w powiecie iławskim w województwie warmińsko-mazurskim
  • Kraków-Rakowice-Czyżyny – byłe lotnisko w Krakowie
  • Cmentarz Rakowicki
  • Rakowice Małe

Wikipedia


rakowicki

→ Rakowice


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rakowicami, dotyczący Rakowic

Wiktionary

Patrz:

Rakowice

Powiązane:

 rzecz. Rakowice nmos.

Wiktionary


rakowicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Rakowicz
  • Mateusz Rakowicz

Wikipedia


rakowiec

przedstawiciel infrarzędu skorupiaków z rzędu dziesięcionogów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rakowiec – część miasta Malbork
  • Rakowiec – część miasta Warszawa
  • Rakowiec – część miasta Wrocław
  • Rakowiec – część wsi Łukowa w woj. lubelskim, w pow. biłgorajskim, w gminie Łukowa
  • Rakowiec – wieś w woj. mazowieckim, w pow. gostynińskim, w gminie Pacyna
  • Rakowiec – wieś w woj. mazowieckim, w pow. siedleckim, w gminie Siedlce
  • Rakowiec – wieś w woj. pomorskim, w pow. kwidzyńskim, w gminie Kwidzyn
  • Rakowiec – wieś w woj. pomorskim, w pow. tczewskim, w gminie Gniew
  • Rakowiec – część wsi Zamarski w woj. śląskim, w pow. cieszyńskim, w gminie Hażlach
  • Rakowiec – część wsi Rudyszwałd w woj. śląskim, w pow. raciborskim, w gminie Krzyżanowice
  • Rakowiec – część wsi Nadzież w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Lisków
  • Rakowiec – dawna nazwa wsi Rakówiec w województwie mazowieckim, w powiecie mińskim, w gminie Dobre

Wikipedia


rakowiecki

→ Rakowiec


SJP.pl

Patrz:

Rakowiec

rakowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rakowo – część miasta Elbląg
  • Rakowo – część miasta Złocieniec
  • Rakowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. rypińskim, w gminie Rypin
  • Rakowo – osada w woj. lubuskim, w pow. międzyrzeckim, w gminie Skwierzyna
  • Rakowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Wyszogród
  • Rakowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Dzierzążnia
  • Rakowo – wieś w woj. podlaskim, w pow. grajewskim, w gminie Szczuczyn
  • Rakowo – osada w woj. pomorskim, w pow. nowodworskim, w gminie Nowy Dwór Gdański
  • Rakowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. piskim, w gminie Pisz
  • Rakowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gnieźnieńskim, w gminie Czerniejewo
  • Rakowo – osada leśna w woj. wielkopolskim, w pow. gnieźnieńskim, w gminie Czerniejewo
  • Rakowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Skulsk

Wikipedia


rakowski

nazwisko, np. Mieczysław Rakowski (1926-2008), polski polityk i działacz komunistyczny, w latach 1989-1990 I sekretarz KC PZPR


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rakowski – herb szlachecki
  • Rakowski – miasto
  • Rakowski – wieś, w obwodzie Dobricz
  • Rakowski – wieś, w obwodzie Razgrad
  • Rakowski – gmina, w obwodzie Płowdiw
  • Adam Rakowski (XVIII w.) – szambelan królewski
  • Adrian Rakowski (ur. 1990) – polski piłkarz
  • Ambroży Rakowski (XVIII w.) – szambelan królewski
  • Andrzej Rakowski (1931–2018) – polski muzykolog
  • Bronisław Rakowski (1895–1950) – polski generał
  • Chrystian Rakowski (1873–1941) – sowiecki działacz komunistyczny
  • Georgi Rakowski (1821–1867) – bułgarski poeta i działacz rewolucyjny

Wikipedia


rakowy

→ rak; raczy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rakami, dotyczący raków; przyrządzony z raka

 (1.2) med. związany z rakiem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rak m., raczek m., Rak m., raczysko n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) nowotworowy

Wiktionary


raks

metalowy pierścień służący do umocowywania trójkątnych żagli do sztagów; raksa


SJP.pl


raksa

metalowy pierścień służący do umocowywania trójkątnych żagli do sztagów; raks


SJP.pl


rakslot

drewniana kulka z otworami nanizana na drucik albo nitkę, zamykająca szponę gafla wokół masztu statku i ułatwiająca przesuwanie się gafla wzdłuż masztu; koralik


SJP.pl


rakszas

w mitologii indyjskiej: demon będący przeciwnikiem świata bogów; rakszasa


SJP.pl

Ra

Wikipedia


rakszasa

w mitologii indyjskiej: demon będący przeciwnikiem świata bogów; rakszas


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mitind. złośliwy, zły demon w kulturze hinduskiej;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: raˈkʃasa, AS: rakšasa

Wiktionary


rakszawa

wieś w Polsce


SJP.pl

Rakszawa – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie łańcuckim, siedziba gminy Rakszawa. Rakszawa leży w dolinie potoku Młynówka dopływu Wisłoka, przy drodze wojewódzkiej 877 Łańcut – Leżajsk w okolicy sporych wzniesień i wałów morenowych Płaskowyżu Kolbuszowskiego.

Wikipedia


rakszawski

→ Rakszawa (wieś w Polsce)


SJP.pl


rakuski

przymiotnik od: Rakuzy (dawna nazwa Austrii)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) daw. austriacki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: raˈkusʲci, AS: rakusʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rakusy nmos., Rakuszanin mos., Rakuszanka ż.

Wiktionary


rakusy

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) geogr. wieś i gmina w powiecie Kežmarok w kraju preszowskim, we wschodniej Słowacji

 (1.2) daw. Austria

Wiktionary

Ra

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rakusy leżą na Spiszu, niedaleko Tatr.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rakuszanin mos., Rakuszanka ż.

 przym. rakuski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) Austria, war. Rakuzy

Wiktionary


rakuszanin

średniowieczne określenie Austriaka


SJP.pl


rakuszanka

średniowieczne określenie Austriaczki


SJP.pl

Rakuszanka – po staropolsku "Austriaczka" (jak podaje Zygmunt Gloger w "Encyklopedii staropolskiej", nazwą "Rakusy" określano w dawnej Polsce Austrię. Porównaj czeskie: "Horní Rakousy" – Górna Austria, "Dolní Rakousy" – Dolna Austria, czy współczesną nazwę państwa "Rakousko" – Austria).

Wikipedia


rakutowo

Rakutowo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie włocławskim, w gminie Kowal.

Wieś królewska, położona w II połowie XVI wieku w powiecie kowalskim województwa brzeskokujawskiego, należała do starostwa kowalskiego W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa włocławskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 494 mieszkańców. Jest największą miejscowością gminy Kowal.

Wikipedia


rakuz

dawna nazwa Austrii


SJP.pl


rakuzy

dawna nazwa Austrii


SJP.pl


raków

1. wierszowany utwór możliwy do odczytania wspak;
2. metalowe ramki z kolcami przymocowywane do butów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Raków – część miasta Częstochowa
  • Raków – część miasta Piotrków Trybunalski
  • Raków – część miasta Warszawa, w dzielnicy Włochy
  • Raków – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. polkowickim, w gminie Chocianów
  • Raków – kolonia wsi Raków w woj. dolnośląskim, w pow. polkowickim, w gminie Chocianów
  • Raków – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gminie Oborniki Śląskie
  • Raków – osada w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gminie Wisznia Mała
  • Raków – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wrocławskim, w gminie Długołęka
  • Raków – wieś w woj. lubuskim, w pow. świebodzińskim, w gminie Świebodzin
  • Raków – wieś w woj. łódzkim, w pow. piotrkowskim, w gminie Moszczenica
  • Raków – wieś w woj. mazowieckim, w pow. gostynińskim, w gminie Pacyna
  • Raków – wieś w woj. opolskim, w pow. głubczyckim, w gminie Baborów

Wikipedia


rakówek

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rakówek – wieś w woj. podlaskim, w pow. suwalskim, w gminie Przerośl
  • Rakówek – kolonia wsi Raków w woj. świętokrzyskim, w pow. jędrzejowskim, w gminie Jędrzejów
  • Rakówek – kolonia wsi Wolica w woj. świętokrzyskim, w pow. jędrzejowskim, w gminie Jędrzejów
  • Rakówek – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. gołdapskim, w gminie Dubeninki
  • Rakowo

Wikipedia


rakłowice

Rakłowice – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie milickim, w gminie Cieszków.

Wikipedia


raleigh

[czytaj: roli] stolica stanu Karolina Północna w USA


SJP.pl

Raleigh – miasto we wschodniej części USA, stolica stanu Karolina Północna. Jest częścią obszaru metropolitalnego Raleigh–Cary liczącego 1,5 mln mieszkańców (2022). Aglomeracja jest jedną z najszybciej rozwijających się w USA. Raleigh jest znane jako „Miasto Dębów” ze względu na liczne dęby, które rosną wzdłuż ulic w samym sercu miasta.

Wikipedia


ralewice

Ralewice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie poddębickim, w gminie Zadzim.

W latach 1954–1959 wieś należała i była siedzibą władz gromady Ralewice, po jej zniesieniu w gromadzie Zadzim, zmieniając też powiat z sieradzkiego na poddębicki. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa sieradzkiego.

Wikipedia


rallentando

określenie wykonawcze: stopniowo zwalniając tempo; rilasciando


SJP.pl


rally

[czytaj: reli] długodystansowe wyścigi samochodowe; rallye


SJP.pl


rallye

[czytaj: reli] długodystansowe wyścigi samochodowe; rally


SJP.pl


ralph

[czytaj: ralf] obce imię męskie


SJP.pl


ram

1. obramowanie o kształcie np. prostokąta, służące jako oprawa czegoś, np. zdjęcia;
2. przyrząd do napinania, mocowania czegoś; element jakiegoś urządzenia o takim zastosowaniu;
3. część podwozia pojazdu, na której opierają się inne części


SJP.pl

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lm. od: rama

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • RAM (ang. random-access memory) – pamięć o dostępie swobodnym
  • Ram – amerykańska marka pickupów i samochodów dostawczych
  • RAM – holenderski DJ i producent muzyki elektronicznej
  • RAM Racing – zespół wyścigowy startujący w wyścigach Formuły w latach 1976–1985
  • Ram – jedno z najpopularniejszych nazwisk w Indiach
  • Ram – album Paula McCartneya
  • Ram – kanadyjski czołg
  • Ram – indyjski aktor
  • maszyna RAM (ang. Random Access Machine) – abstrakcyjny model obliczeń z nieograniczoną pamięcią
  • Radio RAM – program miejski Radia Wrocław
  • RAM Café – kompilacja płyt wydawanych przez Radio RAM i Magnetic Records
  • RIM-116 Rolling Airframe Missile – amerykański pocisk close-in woda-powietrze

Wikipedia


ram-pam-pam

wykrzyknik

 (1.1) onomatopeja imitująca rytmiczne i głośne dźwięki muzyki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ram-tam-tam

Wiktionary


ram-tam-tam

wykrzyknik

 (1.1) onomatopeja imitująca rytmiczne i głośne dźwięki muzyki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ram-pam-pam

Wiktionary


rama

1. obramowanie o kształcie np. prostokąta, służące jako oprawa czegoś, np. zdjęcia;
2. przyrząd do napinania, mocowania czegoś; element jakiegoś urządzenia o takim zastosowaniu;
3. część podwozia pojazdu, na której opierają się inne części


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) oprawa obrazu, lustra lub szyby

 (1.2) techn. stelaż do którego dopięte są części urządzenia

 (1.3) zwykle prostokątne umocowanie do rozpięcia lub podwieszenia czegoś

 (1.4) określona umowna granica czegoś

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rama (bóg)
  • rama (mechanika budowli)
  • rama do obrazu
  • rama rowerowa
  • rama samochodu
  • Rama (miasto biblijne)
  • Rama (Izrael)
  • Rama (margaryna)
  • Rama – rzeka w Bośni i Hercegowinie
  • Rama – indyjski jogin, swami, autor wielu książek
  • Rama – rodzaj ryb z rodziny bagrowatych (Bagridae)
  • Rama – seria książek Arthur C. Clarke’a i Gentry’ego Lee

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Oryginalne dębowe ramy obrazu wykonano w Antwerpii.

 (1.2) Rower ten ma stalową ramę, którą można złożyć na pół, na czas transportu.

 (1.3) Zasiedla nie tylko więźbę dachową, czy typowe ściany z drewna iglastego, ale nawet stare drewniane ramy okienne czy drewnianą boazerię i podłogi.

 (1.4) Drużyny rozegrają ze sobą po jednym spotkaniu w ramach 20 turniejów grupowych organizowanych przez poszczególnych uczestników.

 (1.4) W historiografii wiele różnych wydarzeń i dat podaje się jako ramy czasowe średniowiecza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãma, AS: rãma

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ramowość ż., ramówka ż.

:: zdrobn. ramka ż., rameczka ż.

 przym. ramowy

 przysł. ramowo

Wiktionary


ramadan

ramazan;
1. dziewiąty miesiąc w kalendarzu muzułmańskim, w którym wiernych obowiązuje ścisły post;
2. post obowiązujący muzułmanów przez cały ten miesiąc, zakończony bajramem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) dziewiąty miesiąc kalendarza muzułmańskiego;

 (1.2) rel. w islamie: ścisły post obowiązujący muzułmanów od świtu do nocy w miesiącu ramadan (1.1)

Wiktionary

Ramadan ( ‏رمضان‎, "ramaḍān"; per., paszto, czecz. "ramzan"; tur. "ramazan"; রমজান, ramajāna) – dziewiąty miesiąc kalendarza muzułmańskiego. Dla muzułmanów jest święty, gdyż w tym miesiącu rozpoczęło się objawianie Koranu – archanioł Gabriel (arab. "Dżibril") ukazał się Mahometowi, przekazując kilka wersów przyszłej świętej księgi islamu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rãˈmadãn, AS: rãmadãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ramazan m.

 przym. ramadanowy, ramazanowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ramazan

Wiktionary


ramadanowy

przymiotnik od: ramadan


SJP.pl


ramajana

indyjski poemat epicki w sanskrycie


SJP.pl

Ramajana (sanskryt: रामायण, trl. rāmāyana, "Dzieje Ramy") – epos sanskrycki, który kształtował się na przestrzeni II wiek p.n.e. – II wiek n.e. Składa się z ok. 24 tysięcy strof (dwuwierszy), pogrupowanych w 7 ksiąg ("kanda"). Autorstwo Ramajany przypisuje się legendarnemu wieszczowi, Walmikiemu (lecz "Ramajana" powstała dzięki wysiłkowi wielu kompilatorów). Większość strof napisano w metrum "anusztubh" (tzw. śloka).

Wikipedia


ramallah

Ramallah ( ‏رام الله‎, "Rām Allah") – miasto w środkowej Palestynie, ok. 15 km na północ od Jerozolimy. Jedno z największych miast na Zachodnim Brzegu Jordanu i de facto stolica Palestyny – siedziba władz Autonomii Palestyńskiej. Według danych szacunkowych Palestyńskiego Centralnego Biura Statystycznego w 2016 roku miejscowość liczyła 35 140 mieszkańców.

Wikipedia


ramanowski

spektroskopia ramanowska - technika polegająca na pomiarze promieniowania rozproszenia Ramana; spektroskopia Ramana


SJP.pl


ramapitek

kopalna małpa człekokształtna


SJP.pl


ramazan

ramadan;
1. dziewiąty miesiąc w kalendarzu muzułmańskim, w którym wiernych obowiązuje ścisły post;
2. post obowiązujący muzułmanów przez cały ten miesiąc, zakończony bajramem


SJP.pl


ramazanowy

przymiotnik od: ramazan


SJP.pl


ramazzotti

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Angelo Ramazzotti (1858-1861) Kardynał
  • Eros Ramazzotti
  • Gianluca Ramazzotti
  • Micaela Ramazzotti (ur. 17 stycznia 1979) – włoska aktorka filmowa i telewizyjna
  • Ramazzotti (likier) – marka alkoholi
  • Romazzotti

Wikipedia


rambla

we włoskich miastach: piękna, szeroka aleja wysadzana drzewami, będąca miejscem spacerów i przejażdżek


SJP.pl


rambo

potocznie, ironicznie o nieustraszonym wojowniku, dokonującym nadludzkich czynów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Osoby:
    • John Rambo – fikcyjna postać z serii powieści i filmów Rambo;
    • John Rambo (1943–2022) – amerykański lekkoatleta;
    • Rambo (1986–2011) – brazylijski piłkarz.
  • Seria powieści Davida Morrella:
    • Rambo: Pierwsza krew (1972, First Blood);
    • Rambo: Pierwsza krew: Tom 2 (1985, Rambo: First Blood Part II);
    • Rambo: Pierwsza krew: Tom 3 (1988, Rambo: First Blood Part III).
  • Seria filmów:
    • Rambo – Pierwsza krew – z 1982 roku;
    • Rambo II – z 1985 roku;
    • Rambo III – z 1988 roku;

Wikipedia


rambouillet

[czytaj: rambuJE] francuska rasa owiec; rambujet


SJP.pl

Rambouillet – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Île-de-France, w departamencie Yvelines.

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwały 24 343 osoby, a gęstość zaludnienia wynosiła 692 osób/km² (wśród 1287 gmin regionu Île-de-France Rambouillet plasuje się na 114. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 11.).

Wikipedia


rambujet

niewielka owca o gęstej wełnie; rambouillet


SJP.pl


rambujety

niewielka owca o gęstej wełnie; rambouillet


SJP.pl


rambutan

drzewo owocowe z rodziny mydleńcowatych, uprawiane w Indonezji i Ameryce Środkowej; jagodzian


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Nephelium lappaceum|ref=tak., drzewo owocowe o owłosionych owocach;

 (1.2) owoc rambutanu (1.1)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rãmˈbutãn, AS: rãmbutãn

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) jagodzian

Wiktionary


ramdac

RAMDAC (ang. "Random Access Memory Digital to Analog Converter") – jednoukładowa struktura układu scalonego na karcie graficznej, przeznaczona do przetwarzania obrazu zakodowanego cyfrowo, przechowywanego w pamięci bufora ramki, na sygnał analogowy wyświetlany na ekranie monitora. W latach 80. i 90. był powszechnie stosowany w kartach graficznych, dla których wyjściem były monitory analogowe (np. w standardzie VGA lub SVGA).

Wikipedia


rameau

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rameau – francuska rodzina muzyków XVII i XVIII wieku:
    • Jean-Philippe Rameau (1683–1764) – najsłynniejszy z rodziny
    • Claude Rameau (1690–1761)
    • Lazare Rameau (1757–1794)
  • Jean-François Rameau (1716–1777) (bohater powiastki Diderota Kuzynek mistrza Rameau)
  • Jean-Claude Rameau (1943–2005) – botanik francuski
  • Pierre Rameau (1674–1748) – francuski nauczyciel tańca na dworze hiszpańskim
  • (4734) Rameau – planetoida

Wikipedia


rameczka

zdrobnienie od: ramka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: ramka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rãˈmɛt͡ʃka, AS: rãmečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rama, ramka

Wiktionary


ramekin

niewielkie naczynie do zapiekania i podawania przystawek; kokilka, kokila


SJP.pl


ramen

japoński rosół na bazie wieprzowiny, z makaronem i różnymi składnikami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. japoński bulion z makaronem i dodatkami przyrządzany na wiele sposobów;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ramenownia ż.

Wiktionary


ramenownia

punkt gastronomiczny, w którym serwuje się głównie ramen


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gastr. pot. lokal gastronomiczny, w którym serwuje się ramen

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ramen n.

Wiktionary


ramenowy

→ ramen


SJP.pl

Patrz:

ramen

ramfocefal

rodzaj gada naczelnego z podgromady diapsydów


SJP.pl

Ramfocefal ("Rhamphocephalus") – archozaur żyjący w środkowej jurze (baton); jego szczątki znaleziono w Anglii w osadach formacji Taynton Limestone i Chipping Norton. Początkowo klasyfikowany jako pterozaur; z późniejszych badań wynika jednak jego przynależność do krokodylomorfów.

Wikipedia


ramforynch

przedstawiciel podrzędu latających gadów z rzędu pterozaurów; ramforynchus


SJP.pl

Ramforynch ("Rhamphorhynchus") – rodzaj niewielkiego pterozaura z rodziny Rhamphorhynchidae.

Wikipedia


ramforynchus

przedstawiciel podrzędu latających gadów z rzędu pterozaurów; ramforynch


SJP.pl


ramforynchusy

przedstawiciel podrzędu latających gadów z rzędu pterozaurów; ramforynch


SJP.pl


rami

bylina podzwrotnikowa uprawiana ze względu na łodygi dostarczające włókna; szczmiel biały, ramia


SJP.pl


ramia

1. podzwrotnikowa bylina z rodziny pokrzywowatych; rami, szczmiel biały;
2. włókno z łodyg rami; tkanina z tego włókna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. pot. nazwa systematyczna|Boehmeria|Jacq.|ref=tak., szczmiel, rodzaj roślin z rodziny pokrzywowatych

 (1.2) bot. roślina z rodzaju (1.1)

 (1.3) włók. włókno z rośliny (1.2)

 (1.4) włók. tkanina z włókien (1.3)

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) szczmiel, pokrzywa chińska

Wiktionary


ramiak

w stolarstwie: płaszczyzna otoczona wypukłą listwą; filung; płycina


SJP.pl

Ramiak – element konstrukcyjny skrzydła okiennego lub drzwiowego.

Skrzydło składa się z dwóch ramiaków poziomych i dwóch ramiaków pionowych. Obok ramiaków skrajnych zastosowane mogą być także ramiaki środkowe.

Wikipedia


ramiakowy

→ ramiak


SJP.pl

Patrz:

ramiak

ramiarski

→ ramiarz


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z ramami i obramowaniem

Wiktionary

Patrz:

ramiarz

ramiarstwo

wykonywanie ram i opraw obrazów, luster itp.; rzemiosło ramiarza


SJP.pl


ramiarz

osoba oprawiająca obrazy lub lustra w ramy, również odnawiająca ramy


SJP.pl

Ramiarz – osoba, która zajmuje się oprawą obrazów, plakatów, przedmiotów oraz luster. Zlecenia wykonuje na zamówienie osób prywatnych, instytucji oraz firm.

Wikipedia


ramienica

glon słodkowodny z rzędu ramienic; chara


SJP.pl

Na

Wikipedia


ramienice

rząd glonów występujących najczęściej w wodach słodkich


SJP.pl


ramienicowate

rząd glonów z gromady ramienic


SJP.pl


ramienicowce

rząd glonów z gromady ramienic


SJP.pl

Ramienicowce, ramienice właściwe ("Charales") – rząd glonów należący do gromady ramienic ("Charophyta"). Współcześnie jest to takson monotypowy zawierający jedną rodzinę ramienicowatych ("Characeae"), jednak zaliczana jest do niego również wymarła rodzina "Aclistocharaceae", a wyróżniano również inne wymarłe rodziny "Palaeocharaceae" i "Clavatoraceae". Kosmopolityczny, liczy ok. 400 gatunków. W Polsce stwierdzono 34 gatunki, z czego dwa obecnie uważane są za wymarłe.

Wikipedia


ramienicowiec

przedstawiciel rzędu glonów z gromady ramienic


SJP.pl


ramienionogi

typ drobnych morskich bezkręgowców; ramieniopławy, brachiopody


SJP.pl

Ramienionogi (Brachiopoda) – typ drobnych morskich bezkręgowców, których ciało okryte jest muszlą, złożoną z dwóch skorupek, co z pozoru upodabnia je do małży. W dzisiejszej faunie jest to grupa reliktowa z około 100 rodzajami i 400 gatunkami. W dawnych epokach geologicznych były znacznie powszechniejsze: ramienionogów kopalnych opisano ponad 4200 rodzajów. W zapisie kopalnym znane są od wczesnego kambru.

Wikipedia


ramienionóg

drobny morski bezkręgowiec; ramieniopław, brachiopod


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Brachiopoda|Duméril|ref=tak., żyjący na dnie morza bezkręgowiec o muszli złożonej z dwóch skorupek, grzbietowej i brzusznej;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Spadek znaczenia ramienionogów w końcu paleozoiku był zapewne spowodowany konkurencją ze strony również filtrujących wodę osiadłych małżów.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) brachiopod

Wiktionary


ramieniopław

drobny morski bezkręgowiec; ramienionóg, brachiopod


SJP.pl


ramieniopławy

drobny morski bezkręgowiec; ramienionóg, brachiopod


SJP.pl


ramieniopłetwe

podgromada ryb kostnych obejmująca około 10 gatunków występujących współcześnie wyłącznie w wodach słodkich tropikalnej części Afryki; wielopłetwe


SJP.pl

Ra

Wikipedia


ramieniopłetwy

o cechach ramieniopłetwych (podgromada ryb)


SJP.pl


ramieniowy

przymiotnik od: ramię


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z ramieniem, dotyczący ramienia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ramię n., przedramię n.

 przym. ramienny

Wiktionary


ramienny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z ramieniem, dotyczący ramienia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Za odpływ krwi żylnej odpowiadają żyły ramienne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ramiączko n., ramię n., ramionko n.

 przym. ramieniowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ramieniowy

Wiktionary


ramifikacja

przestarzale: rozdzielenie głównej linii na wiele pomniejszych; rozgałęzienie


SJP.pl


ramifloria

rozwój kwiatów z pąków śpiących, występujących na zdrewniałych pędach


SJP.pl


ramionko

zdrobnienie od: ramię


SJP.pl


ramiszów

Ramiszów (nazwa oboczna: Ramieszów, niem. "Ramischau") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie wrocławskim, w gminie Długołęka.

We wsi jest przystanek kolejowy Ramiszów. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa wrocławskiego.

Wikipedia


ramiączko

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kraw. pasek tkaniny podtrzymujący na ramionach część garderoby, np. bluzkę, stanik;

 (1.2) wieszak do ubrań w formie trójkątnej ramki z haczykiem

Wiktionary

Ramiączko – element górnej części niektórych rodzajów odzieży, pasek służący podtrzymaniu ubioru na ramionach.

Stosowane w damskiej bieliźnie, jak biustonosze, koszule, dawniej także w niektórych typach gorsetów, np. używanych w latach 80. i 90. XVII wieku w sukniach warstw wyższych Europy Zachodniej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rãˈmʲjɔ̃n͇t͡ʃkɔ, AS: rãmʹi ̯õṇčko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ramię n.

 przym. ramienny

Wiktionary


ramię

1. pierwsza część ręki, od łopatki do łokcia, składająca się z kości ramiennej, mięśnia dwu- i trójgłowego ramienia;
2. staw łączący łopatkę z barkiem;
3. cała ręka;
4. odnoga, rozgałęzienie czegoś;
5. element przedmiotu lub urządzenia, wysięgnik;
6. ramię kamerowe: kamera umieszczona na wysięgniku z zestawem przeciwwag po drugiej stronie; kran kamerowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) anat. część kończyny górnej pomiędzy stawami: barkowym a łokciowym

 (1.2) anat. część ciała od szyi do stawu barkowego

 (1.3) kraw. część ubrania od szyi do stawu barkowego

 (1.4) w przyrodzie, technice – wszystko o kształcie przypominającym wyciągniętą rękę

 (1.5) pot. cała kończyna górna

 (1.6) geom. bok trójkąta lub trapezu inny niż podstawa

Wiktionary

Ra

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Było bardzo przyjemnie tak iść i czuć się małą, bezbronną, poetyczną istotą, która wymaga opieki i tkliwości i która nie potrafi przejść pięciu metrów trotuaru nie podtrzymywana przez silne męskie ramię.

 (1.1) Twoje prawe ramię jest bardziej opalone od lewego.

 (1.2) Vimes, stworzony przez naturę jako jeden z tych mężczyzn, którzy nie są zdolni do pocałowania publicznie własnej żony, poklepał ją bezradnie po ramieniu.

 (1.3) Musimy zwęzić twoją marynarkę w ramionach.

 (1.4) Prawe ramię tego drogowskazu wskazuje nam drogę do domu.

 (1.5) Niech cię wezmę w ramiona.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãmʲjɛ, AS: rãmʹi ̯e

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. naramiennik m., ramiączko n.

:: zdrobn. ramionko n.

 przym. ramieniowy, ramienny, naramienny, podramienny, równoramienny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) bark

Wiktionary


ramka

1. przedmiot, w którym umieszczana jest fotografia lub obrazek, posiada element służący do postawienia lub zawieszenia jej
2. element kodu html używany przy tworzeniu stron www


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mała rama, obramowanie np. z listewek

 (1.2) obramowanie w tekście

 (1.3) pot. środ. paczka papierosów

 (1.4) telekom. jednostka informacji transmitowanej przez sieć telekomunikacyjną;

 (1.5) telew. pojedynczy obraz wyświetlany na ekranie;

 (1.6) pszcz. drewniana konstrukcja zawieszana w ulu, wewnątrz której pszczoły tworzą plaster z wosku

 (1.7) zob. ramka stosu.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • ramka (telekomunikacja) – pakiet danych
  • ramka (telewizja) – odpowiednik pełnej klatki filmowej
  • ramka cyfrowa – urządzenie mobilne
  • ramka – obudowa plastra pszczelego w ulu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na biurku stała ramka ze zdjęciem.

 (1.2) Ciekawe jest to ogłoszenie w czerwonej ramce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãmka, AS: rãmka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rama, rameczka

 przysł. ramowo

 przym. ramowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) datagram, pakiet

Wiktionary


ramkowy

1. → ramka;
2. celownik ramkowy - najprostszy rodzaj celownika, składający się z niewielkiego otworka (okularu) umieszczonego blisko oka obserwatora oraz z ramki ograniczającej pole widzenia


SJP.pl


ramlewo

wieś w województwie zachodniopomorskim


SJP.pl

Ramlewo – wieś w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kołobrzeskim, w gminie Gościno.

Według danych z 30.06.2014 wieś miała 258 mieszkańców.

W skład Sołectwa Ramlewo wchodzą 2 miejscowości: Ramlewo i Sikorzyce. Mieszkańcy sołectwa wybierają 1 z 15 radnych do Rady Gminy w Gościnie.

Wikipedia


rammstein

[czytaj: ramsztajn] założony w 1994 roku niemiecki zespół grający rock industrialny (według niektórych: heavy metal)


SJP.pl

Zobacz też: Ramstein.

Rammstein (często zapisywane skrótowo jako R+) – niemiecki zespół industrial metalowy, nurtu Neue Deutsche Härte, powstały w 1994 roku.

Członkami zespołu od początku jego istnienia są: Till Lindemann (wokal), Richard Z. Kruspe (gitara), Paul Landers (gitara), Oliver Riedel (gitara basowa), Christoph Schneider (perkusja) oraz Christian Lorenz (instrumenty klawiszowe).

Wikipedia


ramnoza

deoksycukier powstały po odłączeniu od cząsteczki mannozy jednego atomu tlenu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biochem. cukier metylopentozowy pochodzenia naturalnego, wykorzystywany m.in. jako substancja słodząca i w kosmetologii;

Wiktionary

Ramnoza (właśc. "L"-ramnoza) – organiczny związek chemiczny z grupy deoksycukrów, 6-deoksy-L-mannoza. Występuje w wielu roślinach w stanie wolnym oraz jako składnik glikozydów.

Wikipedia


ramo

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: rama

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãmɔ, AS: rãmo

Wiktionary


ramol

stary, niedołężny człowiek; pierdziel, tetryk, pryk, piernik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stary, narzekający mężczyzna

Wiktionary


ramolcio

ironicznie: ramol (stary, niedołężny człowiek)


SJP.pl


ramoleć

potocznie: starzeć się, niedołężnieć; grzybieć, kapcanieć


SJP.pl


ramolowaty

pogardliwie: przypominający starego, niedołężnego mężczyznę


SJP.pl


ramon

imię


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ramón Osni Moreira Lage – brazylijski piłkarz
  • Ramón del Castillo Palop – hiszpański wokalista
  • Chajjim Ramon – izraelski polityk
  • Ilan Ramon – izraelski astronauta
  • Ramon – formacja geologiczna w Izraelu
  • baza lotnicza Ramon w Izraelu
  • port lotniczy Ramon w Izraelu, oddalony 18 km od Ejlatu

Wikipedia


ramoneska

czarna, krótka, dopasowana kurtka skórzana zapinana na zamki błyskawiczne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) krótka czarna kurtka skórzana zapinana na zamki błyskawiczne;

Wiktionary

Ramoneska – potoczna polska nazwa motocyklowej kurtki Perfecto, zaprojektowanej w 1928 roku przez Irvinga Schotta.

Najpierw była stosowana tylko jako ubiór motocyklistów, potem na przełomie lat 60. i 70. stawała się powoli swoistą ikoną osób powiązanych z różnymi odmianami muzyki rockowej, zwłaszcza heavymetalowej, za sprawą zespołów takich, jak Black Sabbath. Istotny wpływ na jej popularyzację miało użycie modelu Perfecto 618 przez Marlona Brando w filmie "Dziki" (1954).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kupiłem wczoraj fajną ramoneskę.

 (1.1) Jesienią najlepiej sprawdzi się oversize'owa bomberka albo skórzana ramoneska.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrãmɔ̃ˈnɛska, AS: rãmõneska

Wiktionary


ramot

1. utwór literacki o małej wartości artystycznej
2. humoreska, niewielki utwór satyryczno-humorystyczny
3. dawniej: pismo urzędowe


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ramot – biblijne miasto ucieczki
  • Ramot – osiedle w Jerozolimie
  • Ramot – moszaw w samorządzie regionu Golan
  • Ramot ha-Szawim – moszaw w samorządzie regionu Derom ha-Szaron
  • Ramot Me’ir – moszaw w samorządzie regionu Gezer
  • Ramot Menasze – kibuc w samorządzie regionu Megiddo
  • Ramot Naftali – moszaw w samorządzie regionu Mewo’ot ha-Chermon
  • Ramot Cahala – osiedle w Tel Awiw-Jafa
  • Ramoty

Wikipedia


ramota

1. utwór literacki o małej wartości artystycznej
2. humoreska, niewielki utwór satyryczno-humorystyczny
3. dawniej: pismo urzędowe


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. iron. kiepski utwór literacki, pozbawiony wartości artystycznej

 (1.2) liter. krótki utwór narracyjny, utrzymany w tonie żartobliwej gawędy, z elementami dydaktyzmu

 (1.3) daw. pismo urzędowe

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Może współcześni odczuwali jakiś żywszy nurt w tej bezkrwistej ramocie, której jedynym konceptem pozostał tytuł.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rãˈmɔta, AS: rãmota

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zdrobn. ramotka

 przym. ramotowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szmira

 (1.2) ramotka

Wiktionary


ramotka

zdrobnienie od: ramota


SJP.pl


ramotowaty

przestarzały, pozbawiony wartości; tandetny


SJP.pl


ramotowski

nazwisko


SJP.pl

Ramotowski – polskie nazwisko.

Wikipedia


ramownia

dział zakładu montażowego zajmujący się wytwarzaniem lub naprawą ram pojazdów samochodowych


SJP.pl


ramowo

przysłówek

 (1.1) w sposób ogólny, ulegający jeszcze modyfikacjom

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Określcie przynajmniej ramowo skalę potrzeb.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rama ż., ramka ż., ramowość ż.

 przym. ramowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ogólnie, ogólnikowo, szkicowo, wstępnie

Wiktionary


ramowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest ramowe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ramowy

 przysł. ramowo

 rzecz. rama ż.

Wiktionary


ramowy

przymiotnik od: rama


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający kształt ramy, umieszczony w ramie

 (1.2) ogólnie zarysowany

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) W Japonii nie istnieje ogólnonarodowy, sztywny program nauczania, a jedynie ramowy, w oparciu o który każda szkoła opracowuje swój własny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ramówka ż., rama ż., ramka ż., ramowość ż.

 przysł. ramowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) szkicowy

Wiktionary


rampa

1. pomost do przeładunku, np. w kopalni;
2. przednie oświetlenie sceny teatralnej złożone z dwóch rzędów, jednego wzdłuż dolnej linii portalu scenicznego i drugiego wzdłuż górnej;
3. ruchoma zapora przy przejeździe kolejowym; szlaban


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bud. podwyższenie, rodzaj podestu, np. wzdłuż ściany budynku, ułatwiającego załadunek i wyładunek towarów z pojazdów;

 (1.2) pochylnia, która ułatwia pokonanie różnicy poziomów przy transportowaniu czegoś;

 (1.3) konstrukcja z pochyłą powierzchnią, służąca do wykonywania ewolucji na deskorolce;

 (1.4) teatr. rząd lamp odpowiednio osłoniętych wzdłuż górnej i dolnej linii sceny

 (1.5) ruchoma bariera do otwierania i zamykania drogi

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rampa – budownictwo
  • rampa – logistyka
  • rampa – teatr
  • rampa w sportach ekstremalnych
  • Teatr Rampa – teatr muzyczny w Warszawie
  • rampa – bariera drogowa, szlaban

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrãmpa, AS: rãmpa

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rampowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pomost

 (1.5) szlaban

Wiktionary


rampers

jednoczęściowe ubranko niemowlęce w postaci body z krótkimi nogawkami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rodzaj ubranka dla niemowląt w postaci body, ale z krótkimi nogawkami, na ramiączkach lub z rękawkiem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rampers jest z krótkim rękawkiem, na ramieniu zapinany na dwie napki, rozpinany w kroku, co ułatwia zmianę pieluszki. (z Internetu)

 (1.1) Rampers, czyli letni pajacyk z krótkimi rękawkami i krótkimi nogawkami to doskonały element garderoby na ciepłe dni. (z Internetu)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãmpɛrs, AS: rãmpers

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zdrobn. rampersik

Wiktionary


rampersik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: rampers

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rampersik jest bardzo ładnie uszyty, z dbałością o każdy szczegół. (z Internetu)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rãmˈpɛrʲɕik, AS: rãmperʹśik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rampers mrz.

Wiktionary


rampowy

→ rampa


SJP.pl

Patrz:

rampa

rams

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rams-Capelle – francuski synonim miejscowości Ramskapelle
  • Adam Rams – polski samorządowiec
  • Marcin Rams – polski aktor
  • Wolfgang Rams – niemiecki naukowiec
  • Rams Park – stadion w Turcji
  • Ar-Rams
  • Los Angeles Rams

Wikipedia


ramsowo

Ramsowo (niem. "Gross Ramsau") – wieś warmińska w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Barczewo.

Wieś położona jest wśród dużych kompleksów leśnych, między największym na tym obszarze jeziorem Dadaj i jeziorem Dobrąg.

Wikipedia


ramsz

gra w karty podobna do mariasza, w której przegrywa ten, kto ma więcej oczek


SJP.pl


ramtil

jednoroczna roślina oleista z rodziny astrowatych; uprawiana w Afryce Wschodniej i Indiach; olejarka abisyńska


SJP.pl


ramutowo

Ramutowo – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Słupno.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wieś zamieszkuje niewielka diaspora Kościoła Katolickiego Mariawitów, którą opiekuje się parafia w Felicjanowie. Wierni z Ramutowa odprawiają adorację ubłagania 12. dnia każdego miesiąca.

Wikipedia


ramutówko

Ramutówko – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Bodzanów.

Do 1925 roku istniała gmina Ramutówko. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia


ramułtowice

miasto w województwie dolnośląskim


SJP.pl

Ramułtowice – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie średzkim, w gminie Kostomłoty.

Wikipedia


ramy

zakres, zasięg


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) książk. zakres, zasięg, ograniczenie czegoś

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp.; M., B. i W. lm. od: rama

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãmɨ, AS: rãmy

Wiktionary


ramzan

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary


ramzes

imię egipskich królów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) hist. imię kilkunastu faraonów;

Wiktionary

Ramzes, Ramesses to starożytne egipskie imię, oznaczające "zrodził go Ra".

Imię to nosiło jedenastu faraonów Egiptu.XIX dynastia:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Książę Ramzes wsparł obie ręce o krawędź wozu i z wysokości pagórka patrzył na Libijczyków i swoje wojsko, jak żółtogłowy orzeł na pstre kuropatwy.

 (1.1) Niech żyje wiecznie pan nasz, Ramzes XIII-ty, opiekun uciśnionych!

Wiktionary


ramówka

ogólny schemat programu radiowego lub telewizyjnego, wyznaczający stałe pory nadawania programów cyklicznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) układ programu radiowego lub telewizyjnego, zestaw audycji radiowych i programów telewizyjnych nadawanych o określonych porach;

Wiktionary

Ramówka, program ramowy – popularne określenie układu programu radiowego albo telewizyjnego, ogólny schemat programu, zbiór regularnie nadawanych audycji radiowych i programów telewizyjnych.

Ramówka wyznacza plan emisji programowej stacji radiowych albo telewizyjnych w różnych przedziałach czasu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Odkąd zmienili ramówkę na jedynce, nie zdążam na mój ulubiony serial.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rama ż.

 przym. ramowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) program ramowy

Wiktionary


ramówkowy

→ ramówka


SJP.pl

Patrz:

ramówka

ran

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lm. od: rana

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ran – bóstwo toni morskiej z mitologii nordyckiej
  • Ran (epsilon Eridani) – gwiazda w gwiazdozbiorze Erydanu
  • Ran – imię japońskie i hebrajskie
  • Ran – film Akiry Kurosawy z 1985 roku
  • Ran Guitars – producent gitar
  • „Ran” – nazwa okrętów
    • „Ran” – duński okręt podwodny

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rãn, AS: rãn

Wiktionary


rana

uszkodzenie ciała związane z przerwaniem tkanek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. uszkodzenie ciągłości skóry, a często również głębszych tkanek lub narządów na skutek urazu, oparzenia itp.;

 (1.2) uczucie głębokiego psychicznego cierpienia

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp. od: rano

Wiktionary

Rana ( vulnus) – przerwanie anatomicznej ciągłości tkanek lub ich uszkodzenie pod wpływem czynnika uszkadzającego. Czynnikiem powodującym powstanie rany może być różnego typu uraz lub proces chorobowy, w tym niedokrwienie tętnicze, niewydolność żylna, zakażenia, zmiany troficzne (odleżyna).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na łydce mam dużą otwartą ranę, bo właśnie przewróciłem się jadąc rozpędzonym rowerem.

 (1.2) Spokojna jest – ale i w jej piersiach nie brak ran bolesnych.

 (2.1) W sobotę bawiliśmy się w dyskotece aż do rana.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãna, AS: rãna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ranny mos., ranna ż.

:: zdrobn. ranka ż.

 czas. ranić ndk./dk., zranić dk., poranić dk.

 przym. ranny

Wiktionary


ranchero

właściciel rancza; ranczer


SJP.pl


rancho

farma, gospodarstwo rolne z hodowlą bydła lub koni w Ameryce; ranczo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zob. ranczo.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rancho Alegre – miasto
  • Rancho Alegre d’Oeste – miasto
  • Rancho Queimado – miasto
  • Rancho – dzielnica (wijk) Willemstadu
  • Rancho – miejscowość (plaats) w strefie Madiki/Rancho, w regionie Oranjestad-West, w kraju autonomicznym Aruba
  • Rancho Redondo – dystrykt
  • Rancho Banquete – jednostka osadnicza
  • Rancho Calaveras – jednostka osadnicza
  • Rancho Chico – jednostka osadnicza
  • Rancho Cordova – miasto
  • Rancho Cucamonga – miasto
  • Rancho Grande – jednostka osadnicza

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrãn͇t͡ʃɔ, AS: rãṇčo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ranczo n., ranczer m., ranchero m.

 przym. ranczerski

Wiktionary


rancik

zdrobnienie od: rant


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od rant

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie rant, lecz tylko mały rancik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rant m.

Wiktionary


ranczer

właściciel rancza; ranchero


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba prowadząca ranczo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Argentyńską stolicę od kilku dni spowija dym z pastwisk wypalanych przez ranczerów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ranczo n., rancho n.

 przym. ranczerski

Wiktionary


ranczerka

→ ranczer; farmerka


SJP.pl


ranczo

farma, gospodarstwo rolne z hodowlą bydła lub koni w Ameryce; rancho


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) etn. w Ameryce Łacińskiej: gospodarstwo wiejskie specjalizujące się w hodowli bydła lub owiec

 (1.2) etn. w Ameryce Północnej, szczególnie w USA: gospodarstwo wiejskie o charakterze rolnym, warzywniczym lub sadowniczym

Wiktionary

Ranczo a. rancho (hiszp. "rancho") – wielkie gospodarstwo rolne, zwykle hodowlane, w Ameryce Północnej i Środkowej. Na ranchach hoduje się głównie bydło na wołowinę, konie lub owce.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrãn͇t͡ʃɔ, AS: rãṇčo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rancho, ranczer, ranchero

 przym. ranczerski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) farma

Wiktionary


rand

jednostka monetarna Republiki Południowej Afryki (1 rand = 100 centów)


SJP.pl

rzeczownik

 (1.1) monet. waluta Południowej Afryki;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rand – waluta Republiki Południowej Afryki
  • Rand – jednostka osadnicza w USA
  • Rand – obszar niemunicypalny w hrabstwie Kern, w Kalifornii, w Stanach Zjednoczonych
  • Rand – miejscowość w hrabstwie Lincolnshire (Anglia)
  • Rand – miasto w Południowej Afryce
  • Ayn Rand (1905–1982) – powieściopisarka, filozof, twórczyni obiektywizmu
  • John Rand (1889–1940) – amerykański aktor
  • Josh Rand (ur. 1974) – gitarzysta hardrockowy
  • Mary Rand (1940–2026) – brytyjska lekkoatletka
  • Nisan Rand (1930–2008) – izraelski brydżysta
  • Paul Rand (1914–1996) – amerykański grafik
  • rand() – nazwa funkcji z biblioteki standardowej języka C

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rãnt, AS: rãnt

Wiktionary

Powiązane:

 przym. randowy

Wiktionary


randka

umówione spotkanie dwóch osób, które się sobie podobają


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) umówione, najczęściej romantyczne spotkanie dwóch zainteresowanych sobą osób, w celu bliższego poznania się lub spędzenia razem czasu;

Wiktionary

Randka (z rendez-vous (d'amour) „umówione spotkanie (miłosne)”) – spotkanie dwóch osób mające na celu nawiązanie lub rozwinięcie znajomości, inicjowane z zamiarem stworzenia lub umocnienia relacji emocjonalnych, seksualnych lub małżeńskich pomiędzy uczestniczącymi w randce osobami. W szerszym znaczeniu randką będzie także każde spotkanie osób, które łączą tego rodzaju relacje.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Chciałem umówić się z nią na randkę, ale gdy w końcu ją spytałem – odmówiła.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãntka, AS: rãntka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. randkowanie n., randkowicz m., randkowiczka ż.

 czas. randkować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spotkanie, rendez-vous, schadzka

Wiktionary


randkowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|randkować.; chodzenie na randki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Musiała przyznać, że on także zwrócił jej uwagę i bardzo go lubiła, nie miała jednak czasu na związki i randkowanie. Nastawiona na realizację zadań na studiach i pracę, nie chciała się rozpraszać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. randka ż., randkowicz mos., randkowiczka ż.

 czas. randkować ndk.

Wiktionary


randkować

potocznie: chodzić na randki


SJP.pl


randkowicz

potocznie: osoba często chodząca na randki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ktoś, kto chodzi na randki (randkuje)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. randka ż., randkowanie n.

:: fż. randkowiczka ż.

 czas. randkować ndk.

Wiktionary


randkowiczka

→ randkowicz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ta, która chodzi na randki (randkuje)

Wiktionary

Patrz:

randkowicz

Powiązane:

 rzecz. randka ż., randkowanie n.

:: fż. randkowicz ż.

 czas. randkować ndk.

Wiktionary


randkowy

→ randka, np. portal randkowy


SJP.pl


randoald

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Święty Randoald działał w Szwajcarii.

Wiktionary


random

jednostka monetarna Republiki Południowej Afryki (1 rand = 100 centów)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) slang. przypadkowy człowiek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. randomowy

Wiktionary


randomizacja

1. losowy przydział pacjentów lub obiektów do grup w badaniu kontrolowanym;
2. w informatyce: generowanie losowych próbek danych


SJP.pl

Randomizacja ( randomization) – losowy rozdział badanych obiektów do grup porównawczych.

Randomizacja jest jednym z zabiegów metodycznych stosowanych w celu zniwelowania wpływu niekontrolowanych zmiennych na wyniki eksperymentu (na zmienną objaśnianą).

Wikipedia


randomizacyjny

→ randomizacja


SJP.pl

Patrz:

randomizacja

randomizować

wprowadzać losowość


SJP.pl


randomka

potocznie: przypadkowa, losowo wybrana kobieta


SJP.pl


randomowo

przysłówek

 (1.1) neol. losowo, przypadkowo

Wiktionary

Powiązane:

 przym. randomowy

Wiktionary


randomowy

potocznie: losowy, przypadkowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) neol. losowy, przypadkowy

 (1.2) slang. pierwszy lepszy, przypadkowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stan randomowy (stan losowy) – w każdym miejscu mieszaniny prawdopodobieństwo znalezienia określonej cząstki jest jednakowe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrãndɔ̃ˈmɔvɨ, AS: rãndõmovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. random mzw., randomowość ż.

 przysł. randomowo

Wiktionary


ranek

początek dnia rozpoczynający się wraz ze wschodem słońca; poranek, świt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wczesna pora dnia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jutro muszę wstać wczesnym rankiem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãnɛk, AS: rãnek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. poranek m., rano n.

 przym. poranny, ranny

 przysł. rano

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) poranek

Wiktionary


ranga

1. w hierarchii wojskowej (dawniej także urzędniczej, dworskiej): stopień służbowy;
2. znaczenie czegoś, wartość


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stopień wojskowy, dawniej także urzędniczy lub dworski

 (1.2) znaczenie, ważność czegoś bądź kogoś

 (1.3) stat. w najprostszej wersji numer kolejny obserwacji statystycznej w próbie po uporządkowaniu obserwacji według wartości jednej ze zmiennych

 (1.4) mat. własność grupy Liego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • ranga – stopień wojskowy
  • ranga – w statystyce
  • ranga – (w matematyce) własność grupy abelowej
    • ranga – własność grupy abelowej wolnej
  • ranga – własność grupy Liego
  • rząd w matematyce

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pułkownik jest starszy rangą niż kapitan.

 (1.2) Nie muszę ci chyba przypominać, że udział w wydarzeniu tej rangi jest w dzisiejszych czasach obowiązkowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãŋɡa, AS: rãŋga

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rangowanie n.

 przym. rangowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stopień, stopień wojskowy

 (1.2) doniosłość, ważność, znaczenie

Wiktionary


ranger

[czytaj: rejndżer] rangers;
1. strażnik leśny w USA;
2. członek elitarnej formacji lekkiej piechoty USA


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ranger – miejscowość w stanie Georgia, w hrabstwie Gordon
  • Ranger – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Eastland
  • Ranger – marka samochodów sprzedawanych w Południowej Afryce, Belgii i Szwajcarii
  • Ranger – model samochodu klasy wyższej opracowany przez General Motors
  • Ranger – seria amerykańskich sond kosmicznych
  • Ranger – lotniskowiec amerykański
  • Ranger – Superkompurter
  • Ranger – elitarna formacja lekkiej piechoty Armii Stanów Zjednoczonych
  • Texas Ranger – elitarna formacja policyjna w Teksasie
  • Park Ranger – stanowisko osób zatrudnionych w USA, Kanadzie i niektórych krajach anglosaskich przez władze krajowe w celu ochrony parków – zabytków

Wikipedia


rangers

[czytaj: rejndżers] ranger;
1. strażnik leśny w USA;
2. członek elitarnej formacji lekkiej piechoty USA


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • United States Army Rangers – elitarna formacja wojsk lądowych Stanów Zjednoczonych
  • Rangers – Plavci – czeski zespół muzyczny
  • Rangers F.C. – szkocki klub piłkarski z Glasgow
  • FC Rànger’s – andorski klub piłkarski
  • Texas Rangers – amerykańska drużyna baseballowa z Arlington
  • New York Rangers – amerykański klub hokejowy z Nowego Jorku

Wikipedia


rangersy

rodzaj krótszych glanów


SJP.pl


rangowy

przymiotnik od: ranga


SJP.pl


rangun

stolica Birmy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski, nazwa własna

 (1.1) geogr. dawna stolica Mjanmy (Birmy);

Wiktionary

Rangun albo Yangon (birm. ရန်ကုန် //) – największe miasto Mjanmy, stolica kraju od 1886 do 2005.

Miasto położone we wschodniej części delty Irawadi, nad rzeką Rangun, w prowincji Rangun. Ludność: 7,36 mln mieszkańców (2014). Główna ulica miasta to Anawrahta. Centrum gospodarcze i kulturalne kraju. Międzynarodowy port lotniczy – Mingaladon. Główny port morski kraju. Uniwersytet, założony w 1920, oraz inne wyższe uczelnie. Instytut Buddyjski i Biblioteka Narodowa.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po śmierci żony osiadł w Rangunie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãŋɡũn, AS: rãŋgũn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ranguńczyk mos., rangunka ż.

 przym. ranguński

Wiktionary


rangunka

mieszkanka Rangunu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Rangunu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rangun mrz.

:: fm. ranguńczyk mos.

 przym. ranguński

Wiktionary


ranguńczyk

mieszkaniec Rangunu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Rangunu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rangun mrz.

:: fż. rangunka ż.

 przym. ranguński

Wiktionary


ranguński

przymiotnik od: Rangun


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rangunem, dotyczący Rangunu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ranguńczyk mos., Rangun mrz., rangunka ż.

Wiktionary


rani

1. tytuł żony radży;
2. królowa lub księżniczka hinduska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) żona radży

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rani – żona radży
  • Rani – belgijska seria komiksowa
  • Hania Rani – polska artystka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Obok radży siedziała rani z zasłoniętą twarzą.

Wiktionary


ranicki

nazwisko


SJP.pl


raniec

1. dawniej: tornister;
2. potocznie: ranek


SJP.pl


raniej

rzadki stopień wyższy od przysłówka: rano


SJP.pl


ranienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|ranić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rãˈɲɛ̇̃ɲɛ, AS: rãńė̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ranić

Wiktionary


raniewo

Raniewo – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie kwidzyńskim, w gminie Prabuty. Leży przy drodze wojewódzkiej nr 521.

W skład sołectwa "Raniewo, Kleczewo" wchodzą wieś Raniewo i osada Kleczewo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa elbląskiego.

Wikipedia


raniowski

nazwisko


SJP.pl


raniszewski

nazwisko


SJP.pl

Raniszewski (forma żeńska: Raniszewska, liczba mnoga: Raniszewscy) – polskie nazwisko. W latach 90 XX wieku nosiło je 1071 osób.

Rodzina wywodząca się z zamożnej szlachty, zamieszkiwała tereny Mazowsza w czasie I Rzeczypospolitej. Obecnie liczy wielu członków głównie zamieszkujących Polskę, ale również i inne kraje Europy.

Wikipedia


raniuchny

zdrobnienie od: rany (ranny, poranny); raniutki, raniuśki


SJP.pl


raniusieńko

przysłówek

 (1.1) bardzo wcześnie rano

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Martynka raniusieńko pobiegła na grzyby do lasu.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. raniusieńki, raniuśki

 przysł. raniuśko, raniutko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) raniuśko, raniuteńko, raniutko

Wiktionary


raniuszek

maleńki ptak częściowo osiadły z rodziny raniuszkowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. raniuszek zwyczajny nazwa systematyczna|Aegithalos caudatus|ref=tak., mały ptak o puszystej sylwetce z czarnym wierzchem i białoróżowawym spodzie oraz długim schodkowatym ogonem;

 (1.2) ornit. ptak z rodziny raniuszków (nazwa systematyczna|Aegithalidae|ref=tak.)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Raniuszek rozmnaża się w lasach liściastych i mieszanych, najlepiej z bogatym runem, woli jednak zarośla na obszarach bagiennych lub krzewy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rãˈɲuʃɛk, AS: rãńušek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. poranek m., raniuszki nmos., raniuszczyk m., rano n.

 przym. ranny, poranny

 przysł. rano, raniutko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) raniuszek zwyczajny

Wiktionary


raniuteńko

przysłówek

 (1.1) bardzo wcześnie rano

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Karol zerwał się raniuteńko, by wyprowadzić psa.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. raniusieńki, raniuśki, raniuteńki

 przysł. raniuśko, raniutko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) raniusieńko, raniuśko, raniutko

Wiktionary


raniutki

zdrobnienie od: rany (ranny, poranny); raniuchny, raniuśki


SJP.pl


raniutko

przysłówek

 (1.1) bardzo wcześnie rano

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kładźcie się, bo raniutko wyruszamy.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. raniutki

 przysł. raniusieńko, raniuteńko

 rzecz. raniuszek mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) raniuśko, raniuteńko, raniusieńko

Wiktionary


raniuśki

zdrobnienie od: rany (ranny, poranny); raniuchny, raniutki


SJP.pl


raniuśko

przysłówek

 (1.1) bardzo wcześnie rano

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gospodarze raniuśko poszli do obory.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. raniuśki

 przysł. raniusieńko, raniuteńko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) raniusieńko, raniuteńko, raniutko

Wiktionary


raniąco

w sposób urażający czyjeś uczucia


SJP.pl


ranić

powodować, spowodować kaleczenie (np. Odłamki szyby raniły pasażerów auta.); skaleczyć, kaleczyć


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zranić)

 (1.1) zadać ranę

 (1.2) powodować kaleczenie

 (2.2) ulegać kaleczeniu

 (2.3) przen. sprawiać przykrość sobie wzajemnie

 (2.4) zadać rany sobie wzajemnie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oskarżony odpowiada przed sądem za to, że w afekcie ranił sąsiada sztychówką.

 (1.3) Twoje niesprawiedliwe traktowanie rani mnie mocno.

 (2.2) Przeciskając się przez chaszcze, mój pies lekko ranił się w łapę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãɲit͡ɕ, AS: rãńić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rana ż., ranka ż., ranny m., ranna ż., ranienie n.

 czas. poranić, zranić

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kaleczyć

 (2.1) kaleczyć się

Wiktionary


raniżowski

przymiotnik od: Raniżów


SJP.pl


raniżów

wieś w Polsce


SJP.pl

Raniżów – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie kolbuszowskim, w gminie Raniżów. Ma status sołectwa.

Wieś jest siedzibą gminy Raniżów, rzymskokatolickiego dekanatu Raniżów i parafii Najświętszej Maryi Panny.

Wikipedia


rank

potocznie: ranking


SJP.pl

Rank – gaun wikas samiti w zachodniej części Nepalu w strefie Rapti w dystrykcie Rolpa. Według nepalskiego spisu powszechnego z 2011 roku liczył on 1013 gospodarstw domowych i 6151 mieszkańców (3290 kobiet i 2861 mężczyzn).

Wikipedia


ranka

drobna rana; nieduże skaleczenie, zadraśnięcie, ukłucie itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: rana

 (1.2) drobna rana

 (1.3) gw-pl|Mazury. ręka

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp. od: ranek

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Mimo że to była naprawdę mała ranka, zagoiła się dopiero po tygodniu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãnka, AS: rãnka

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1-2)

 rzecz. rana ż., ranny m., ranienie n., zranienie n.

 czas. ranić ndk., zranić dk., poranić dk.

 przym. ranny

Wiktionary


ranked

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) środ. w grach komputerowych typu multiplayer: tryb gry, w którym wyniki rozegranych meczów wpływają na ranking gracza

Wiktionary


ranker

typ płytkiej, kamienistej, słabo ukształtowanej gleby


SJP.pl


ranket

dawny dęty instrument muzyczny o kształcie puszki, z obojowym ustnikiem podwójnym, wykonywany z drewna albo kości słoniowej; raket


SJP.pl


rankiem

początek dnia rozpoczynający się wraz ze wschodem słońca; poranek, świt


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) wcześnie rano

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Julia rankiem wybrała się nad rzekę.

Wiktionary


ranking

klasyfikacja osób, rzeczy, firm itp. według określonych kryteriów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kolejność osób, instytucji, rzeczy utworzona według przyjętych kryteriów;

Wiktionary

Ra

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tworząc ten ranking przyjąłem pewne założenie - pomijam te marki, które już kiedyś coś otrzymały, najczęściej film (np. Tomb Raider).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãŋʲcĩŋk, AS: rãŋʹḱĩŋk

Wiktionary


rankingować

ustawiać coś według jakiejś klasyfikacji; rankować


SJP.pl


rankingowy

→ ranking


SJP.pl

Patrz:

ranking

rankingoza

pejoratywnie: nadmierne tworzenie list rankingowych szkół


SJP.pl


rankor

dawniej:
a) gniew, złość, uraza
b) chęć, zapał, entuzjazm


SJP.pl


rankować

ustawiać coś według jakiejś klasyfikacji; rankingować


SJP.pl


ranna

kobieta, która odniosła rany


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ranna – wieś w prowincji Jõgevamaa, w gminie Pala
  • Ranna – część wsi Dębicz w woj. wielkopolskim, w powiecie konińskim, w gminie Kramsk
  • Ranna – rzeka w Niemczech
  • Ranna – indyjski poeta z X w.

Wikipedia


ranniejszy

rzadki stopień wyższy od przymiotnika: ranny (wczesny)


SJP.pl


rannik

roślina z rodziny jaskrowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Eranthis|ref=tak., rodzaj bylin z rodziny jaskrowatych;

Wiktionary

Ra

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ranniki zakwitają już w lutym.

 (1.1) Rannik jest rośliną trującą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãɲːik, AS: rã•ńik

Wiktionary


ranny

1. taki, który odniósł rany, został zraniony;
2. odbywający się rano, właściwy ranu; poranny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma ranę

 (1.2) mający miejsce o poranku; taki, który występuje na początku dnia

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) ten, kto jest ranny (1.1)

Wiktionary

Ranny – członek regularnych lub nieregularnych sił zbrojnych, który stał się (trwale lub tymczasowo) niezdolny do walki, na skutek obrażeń doznanych w trakcie konfliktu zbrojnego.

W czasie działań bojowych to żołnierz niepełnowartościowy, nieposiadający pełnej zdolności bojowej, najczęściej kierowany do punktów medycznych lub szpitali wojskowych. []

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rannego kierowcę przeniesiono do sali operacyjnej.

 (1.2) Kiedy ranne wstają zorze, czas opuszczać swoje łoże.

 (2.1) Zamach przeciw obcym wojskom w Afganistanie pozostawił kilku zabitych i dziesięcioro rannych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãnːɨ, AS: rã•ny

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

:: rzecz. rana ż., ranka ż., ranna ż., ranienie n., poranienie n., zranienie n.

:: czas. ranić ndk., zranić dk., poranić dk.

 (2.1)

:: rzecz. rano n., ranek m., poranek m.

:: przym. poranny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) poraniony, zraniony

 (1.2) poranny

Wiktionary


rano

wczesna pora dnia, mniej więcej od wschodu słońca do południa


SJP.pl

przysłówek czasu

 (1.1) wcześnie w ciągu dnia

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (2.1) wczesna pora dnia

forma rzeczownika.

 (3.1) W. lp. od: rana

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dzisiaj wstałem wcześnie rano.

 (2.1) Rano to wspaniała pora na sport.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrãnɔ, AS: rãno

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ranny, poranny, zaranny, gwara. rańsy

 rzecz. ranek m., poranek m., raniuszek mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) o poranku, o świcie, o brzasku, wcześnie; zdrobn. raniuchno, raniuczko, raniuśko, raniusieńko, raniutko, raniuteczko, raniuteńko,

 (2.1) ranek, poranek

Wiktionary


ranowy

→ rana


SJP.pl

Patrz:

rana

ransomware

[czytaj: ransomłer] szkodliwe oprogramowanie blokujące dostęp do systemu komputerowego i żądające zapłaty za przywrócenie stanu pierwotnego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) inform. rodzaj szkodliwego oprogramowania, które blokuje system komputerowy lub szyfruje zapisane w nim dane, a następnie żąda od ofiary okupu za przywrócenie dostępu;

Wiktionary

Ransomware (zbitka słów ransom „okup” i software „oprogramowanie”) – oprogramowanie, które blokuje dostęp do systemu komputerowego lub uniemożliwia odczyt zapisanych w nim danych (często poprzez techniki szyfrujące), a następnie żąda od ofiary okupu za przywrócenie stanu pierwotnego. Programy typu ransomware należą do tzw. złośliwego oprogramowania (malware).

Wikipedia

Powiązane:

 przym. ransomware'owy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) oprogramowanie szantażujące

Wiktionary


rant

ostry brzeg, krawędź; kant


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wąski brzeg rzeczy, np. monety;

Wiktionary

Rant (od niem. "Rand" – brzeg, kant, krawędź), obrzeże – strona boczna przedmiotu, np. monety lub medalu.

Obrzeże może być gładkie, karbowane prostopadle lub skośnie, ornamentowe (zdobione specjalnie) albo napisowe (z legendą) – przy czym motyw zdobniczy względnie legenda mogą być tłoczone wklęsło bądź wypukło.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rãnt, AS: rãnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rantowanie n., rancik mrz.

 czas. rantować ndk.

 przym. rantowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krawędź, brzeg

Wiktionary


ranwers

dawniej: wywinięty wyłóg w żakiecie lub w bluzce damskiej


SJP.pl

Ranwers (w polskim nazewnictwie przewrót) – figura średniego pilotażu, polegająca na szybkiej zmianie kierunku lotu. Samolot gwałtownie wznosi się ku górze i na określonej wysokości wykonuje zakręt o 180° połączony ze ślizgiem na skrzydło i przechodzi do lotu stromego w kierunku przeciwnym do poprzedniego.

Wikipedia


rany

wykrzyknik

 (1.1) …wyrażający zaskoczenie, zdziwienie lub przestrach

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp. i M., B., W. lm. od: rana

przymiotnik

 (3.1) stpol. poranny

Wiktionary

Rany – utwór polskiej piosenkarki Dody. Czwarty singel promujący jej pierwszy solowy album studyjny, "Diamond Bitch". Utwór został wykorzystany w filmie "Serce na dłoni".

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrãnɨ, AS: rãny

Wiktionary


rap

1. muzyka młodzieżowa oparta na regularnym i bardzo wyraźnym rytmie;
2. rytmiczne wypowiadanie tekstu do muzyki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) icht. nazwa systematyczna|Leuciscus aspius|ref=tak., gatunek ryby z rodziny karpiowatych

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) muz. styl w muzyce;

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od: rapa

Wiktionary

Rap (rapowanie) – rytmiczna, rymowana melodeklamacja, stanowiąca jeden z czterech głównych filarów kultury hip-hop. Choć często utożsamiany z samym gatunkiem muzycznym, rap jest przede wszystkim ekspresją wokalną, polegającą na rytmicznym wypowiadaniu słów (flow) w oparciu o podkład muzyczny (beat).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Za płetwami brzusznymi rapa biegnie pozbawiony łusek kil.

 (2.1) Nie lubię rapu, wolę rock.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rap, AS: rap

Wiktionary

Powiązane:

 (2.1)

 przym. raperski, rapperski, rapowy

 rzecz. raper m., rapper m., raperka ż., rapperka ż.

 czas. rapować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) boleń pospolity, boleń, chwat, rapa

Wiktionary


rapa

ryba drapieżna z rodziny karpiowatych; boleń, rap


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) icht. nazwa systematyczna|Leuciscus aspius|ref=tak., gatunek ryby z rodziny karpiowatych

 (1.2) icht. osobnik z gatunku rapa (1.1)

 (1.3) kulin. spoż. mięso lub potrawa z rapy (1.2)

 (1.4) reg-pl|Podkarpacie. noga zwierzęcia

Wiktionary

Rapa (niem. "Angerapp", 1938–1945 "Kleinangerapp") – niewielka mazurska wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie gołdapskim, w gminie Banie Mazurskie. Leży 1,5 kilometra od granicy z Rosją (obwód królewiecki).

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa suwalskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Mięso rapy nie posiada większych walorów smakowych.

 (1.2) Rybak wyciągnął z sieci pięć rap.

 (1.3) Usmażyłam rapę z cebulą i ziemniakami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrapa, AS: rapa

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) boleń pospolity, boleń, chwat, rap

Wiktionary


rapacholin

nazwa handlowa leku stosowanego tradycyjnie w zaburzeniach trawienia i dolegliwościach wątrobowo‑żółciowych, zawierającego mieszankę składników roślinnych; Raphacholin


SJP.pl


rapacki

nazwisko


SJP.pl


rapacz

nazwisko


SJP.pl


rapaczyński

nazwisko


SJP.pl


rapak

nazwisko


SJP.pl


rapakiwi

typ skały granitowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) geol. magmowa skała głębinowa, odmiana granitu, podatna na wietrzenie, nietrwała;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrapaˈcivʲi, AS: rapaḱivʹi

Wiktionary


rapalleński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) rzad. związany z Rapallem, dotyczący Rapalla (miasta albo traktatów)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W świetle tamtego, złowrogiego rapalleńskiego 16 kwietnia jakże inaczej prezentuje się dzisiaj ateński 16 kwietnia 2003 r., oznaczający trwałe wejście Polski do Europy wolnych i demokratycznych państw i narodów.

 (1.1) (…) Tuchaczewski musiał włączyć się do rozwiniętej już współpracy z Niemcami. Z uwagi na silną germanofobię, wyniesioną przede wszystkim z niewoli, przyszło mu to z pewnością niezbyt łatwo, niemniej rozumiał, iż polityka rapalleńska stanowi jedyną szansę szybkiego uzyskania nowoczesnego uzbrojenia, zaś zbliżenie z Republiką Weimarską - dobrą asekurację strategiczną ZSRS.

 (1.1) To zbliżenie do Francji i Wielkiej Brytanii pogłębiło w Moskwie wątpliwości co do polityki Berlina. Dodatkowo umocniła je lektura gazet niemieckich rozpisujących się o „końcu polityki rapalleńskiej”.

 (1.1) W Poznańskiem, znajdującym się pod wpływami Narodowej Demokracji, zaczął potęgować się bowiem niebezpieczny separatyzm, konsekwencją zaś rapalleńskiego sojuszu łacno mogło być podjęcie przez jego sygnatariuszy zbrojnej interwencji na obydwu granicach państwa polskiego.

 (1.1) – Według powszechnej oceny, Tuchaczewski nie lubi Niemców, aczkolwiek wiele wskazuje na to, że żywi podziw dla ich dokonań i może łatwo pozbyć się uprzedzeń, jeżeli Niemcy zdecydują się ożywić współpracę z Rosjanami, którą prowadzili w okresie rapalleńskim.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rapallo n.

 przym. rapallski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rapallski

Wiktionary


rapallo

miejscowość i gmina we Włoszech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miejscowość i gmina we Włoszech, w Ligurii; ośrodek turystyczno-wypoczynkowy położony na Riwierze Włoskiej;

 (1.2) hist. pot. umowa międzynarodowa zawarta 16 kwietnia 1922 roku pomiędzy Rzeszą Niemiecką a RFSRR w mieście Rapallo (1.1);

Wiktionary

Rapallo – miejscowość i gmina we Włoszech, w regionie Liguria, w prowincji Genua.

Miasto Rapallo jest znanym ośrodkiem turystyczno-wypoczynkowym nad Morzem Liguryjskim. Jest tu duże i znane kąpielisko morskie na Riwierze Włoskiej. Miasto jest połączone autostradą z Genuą. Rozwija się w nim rzemiosło artystyczne. W historii znane jest z traktatów w Rapallo w 1920 i 1922 roku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) We Włoszech byłem z Hanią, byliśmy w Wenecji, Mediolanie, Genui – i parę dni nad morzem w Rapallo.

 (1.1) (…) w trakcie genueńskiej konferencji dwudziestu dziewięciu państw podpisany został w Rapallo 16 kwietnia układ radziecko-niemiecki.

 (1.2) Ambicje imperialne sowiecki dyktator ujawnił dopiero w 1934 r. na zjeździe kompartii, proponując reanimację polityki Rapalla. Sugestii tej w Berlinie wówczas nie podjęto.

 (1.2) Rozumiem wszystkich tych, którzy chcieliby nas widzieć znów w głębokiej — jak nasze dzieje — kadzi nieufności do swoich sąsiadów i chcieliby podgrzewać tę kadź „Rapallem 1922”, „Berlinem 1926” i „Berlinem 1939”.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rapallski, rapalleński

Wiktionary


rapallski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rapallem, dotyczący Rapalla

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Współpraca między Niemcami i ZSRR miała długą tradycję w postaci tzw. polityki rapallskiej w latach 1922—1933. Późniejsze fluktuacje w stosunkach tych krajów były wynikiem wyłącznie postawy Hitlera.

 (1.1) Polska jako pomost na drodze do Niemiec traciła na znaczeniu, choć nadal odgrywała ważną rolę przedmiotową; jako katalizator współpracy rapallskiej, państwo równie wrogo traktowane przez Moskwę jak i Berlin.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rapallo n.

 przym. rapalleński

Wiktionary


rapamycyna

organiczny związek chemiczny używany w transplantologii jako środek immunosupresyjny; sirolimus


SJP.pl


rapaport

tkanina z wełny czesankowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) włók. rodzaj tkaniny z wełny czesankowej, wykorzystywanej na ubrania męskie

Wiktionary

Rapaport – dawniej produkowana w Polsce tkanina używana do szycia męskiej garderoby, w szczególności garniturów. Tkanina ta, wykonana z wełny czesankowej, była bardzo wytrzymała.

Wikipedia


rapciak

nazwisko


SJP.pl


rapcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) daw. wojsk. część oporządzenia, zwisające od pasa rzemienie do zawieszania białej broni bocznej;

 (1.2) łow. racice dzika

Wiktionary

Rapcie – system troków łączących pochwę bocznej broni białej z pasem głównym. Mogą również stanowić samodzielny, niezależny od pasa system do noszenia broni. Rapcie stabilizują położenie pochwy (umożliwiając wygodne przenoszenie i dobywanie broni) oraz umożliwiają jej odpięcie bez potrzeby zdejmowania pasa.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jeżeli niedobrze radzę, niechże mnie Tatar za rapcie w jasyr poprowadzi.

Wiktionary


rapcore

[czytaj: rapkor] nurt muzyczny łączący rap z hardcore'em


SJP.pl

Nie mylić z: Hardcore rap.

Rapcore – nurt muzyczny łączący rap z hardcore (stąd nazwa, która pierwotnie i poprawnie odnosi się do mieszanki hardcore punk z hip-hopem).

Istnieją podobne style bazujące na fuzji rapu z: funk rock bądź nowoczesnym hard rock (tzw. rap rock), metal (tzw. rap metal). Często spotykane są hybrydy nu metal/rapcore i rapcore/rap metal.

Wikipedia


rapcorowy

→ rapcore [czytaj: rapkorowy]


SJP.pl


rapen

drobna moneta równa 1/100 franka szwajcarskiego


SJP.pl


raper

wykonawca rapowy; rapper (rzadko), rapowiec (rzadko), rapman (bardzo rzadko)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) muz. wykonawca muzyki rap

 (1.2) muz. twórca związany z nurtem rap

Wiktionary

Raper – muzyk wykonujący muzykę rap. Muzyka ta jest elementem kultury hip-hop. Pierwsi raperzy zaczęli pojawiać się już w latach siedemdziesiątych w Nowym Jorku, USA. Pionierem gatunku jest DJ pochodzący z Jamajki Clive Campbell, znany też jako Kool Herc.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrapɛr, AS: raper

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rap mrz., rapowanie n., rapper mos., zarapowanie n.

:: fż. raperka ż., rapperka ż.

 czas. rapować ndk., zarapować dk.

 przym. raperski, rapperski, rapowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rapper, mc

Wiktionary


raperka

wykonawczyni rapu (muzyki młodzieżowej)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. wykonawczyni muzyki rap

 (1.2) muz. twórczyni związana z nurtem rap

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raper mos.

 przym. rapowy

Wiktionary


raperski

→ raper; rapperski


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący rapera

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raper mos.

 przym. rapowy

Wiktionary


raperswil

część miasta Rapperswil-Jona w Szwajcarii; Rapperswil


SJP.pl


raperswilski

przymiotnik od: Raperswil (miasto w Szwajcarii; Rapperswil); rapperswilski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Rapperswilu, związany z Rapperswilem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rapperswil mrz.

Wiktionary


rapeta

w łowiectwie: noga dzika


SJP.pl

Rapeta – pierwszy album węgierskiego zespołu Rapülők, wydany w 1993 roku przez BMG na MC i CD.

Album został sprzedany w ponad pół milionie egzemplarzy, zajął także pierwsze miejsce na węgierskiej liście przebojów.

Wikipedia


rapeć

1. rzemienie podtrzymujące szablę przy pasie
2. racica dzika


SJP.pl


raphacholin

nazwa handlowa leku stosowanego tradycyjnie w zaburzeniach trawienia i dolegliwościach wątrobowo‑żółciowych, zawierającego mieszankę składników roślinnych; Rapacholin


SJP.pl


raphanus

[czytaj: rafanus] roślina zielna z rodziny krzyżowych; rzodkiew


SJP.pl


rapidograf

rodzaj flamastra; pisak do rysowania projektów technicznych


SJP.pl

Rapidograf (nazywany czasami niepoprawnie "rapitograf") – pisak kreślarski w postaci pióra, który pozwala na rysowanie tuszem linii o stałej grubości. Służy do wykreślania rysunków i ich opisywania na papierze (brystolu) lub kalce technicznej. Popularne jest też użycie rapidografu do zdobień paznokci.

Wikipedia


rapidyna

maszyna elektryczna prądu stałego do wzmacniania mocy


SJP.pl


rapier

rodzaj broni białej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) długa, prosta i obosieczna broń biała z koszem osłaniającym dłoń;

Wiktionary

Rapier – jednoręczna, sieczno-kolna lub kolna broń biała o długiej, prostej obosiecznej głowni. Charakterystyczną cechą rapiera jest występowanie w nim podkrzyża (ricasso) oraz rozbudowana oprawa rękojeści, wyposażona w liczne osłony (np. ośla podkowa, obłęki).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gdy fechtuję rapierem, staram się przyjmować bardziej wyprostowaną pozycję.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrapʲjɛr, AS: rapʹi ̯er

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rapir

Wiktionary


rapierowy

→ rapier


SJP.pl

Patrz:

rapier

rapir

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zob. rapier.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Daj no mi rapir, chłopcze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrapʲir, AS: rapʹir

Wiktionary


rapman

bardzo rzadko: wykonawca rapowy; raper (częściej), rapper (rzadko), rapowiec (rzadko)


SJP.pl


rapmanka

wykonawczyni rapu (muzyki młodzieżowej), raperka


SJP.pl


raporcik

zdrobnienie od: raport


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od raport

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie raport, lecz tylko mały raporcik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raport m.

Wiktionary


raport

ustne lub pisemne sprawozdanie, doniesienie o czymś zwierzchnikowi, instytucji nadrzędnej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) szczegółowe sprawozdanie

 (1.2) włók. okres periodycznego układu nitek lub oczek

 (1.3) szt. periodyczny motyw ozdobny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Muszę koniecznie sporządzić raport w sprawie tej afery.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrapɔrt, AS: raport

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raportówka ż., raportowanie n.

:: zdrobn. raporcik m.

 czas. raportować ndk.

 przym. raportowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sprawozdanie, meldunek, relacja

Wiktionary


raporter

autor raportu


SJP.pl


raportowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|raportować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. raportować ndk.

 rzecz. raport mrz.

Wiktionary


raportować

czasownik

 (1.1) składać raport

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W 1940 roku zarejestrowano w Warszawie, jak raportował gubernator warszawski, Ludwig Fischer, 1412 muzyków, kompozytorów i śpiewaków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrapɔrˈtɔvat͡ɕ, AS: raportovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raportowanie n., raport

Wiktionary


raportowy

przymiotnik od: raport


SJP.pl


raportówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zwykle skórzana torba na dokumenty noszona na ramieniu przez mundurowych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zomowiec zbladł, po czym bez słowa sięgnął po radiotelefon przytroczony na piersi do paska raportówki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raport mrz.

Wiktionary


rapowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rapować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raper mos.

Wiktionary


rapować

śpiewać w stylu rap


SJP.pl


rapowiec

1. miłośnik rapu (stylu muzycznego);
2. rzadko: wykonawca rapowy; raper (częściej), rapper (rzadko), rapman (bardzo rzadko)


SJP.pl


rapowy

→ rap (styl muzyczny); rap


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rapem, dotyczący rapu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rap mrz., raper mos., raperka ż.

 czas. rapować ndk., zarapować dk.

 przym. raperski

Wiktionary


rapp

moneta szwajcarska, 1/100 franka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) monet. jedna setna franka szwajcarskiego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rapp (niem.) – 1/100 franka szwajcarskiego
  • Rapp – nazwisko
  • Jean Rapp – (1771-1821) francuski generał
  • RAPP − rosyjska organizacja

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Szwajcar popatrzył, podumał i rzekł: „to teraz należy się 3 franki i 50 rappów”.

 (1.1) Obowiązującą walutą jest frank szwajcarski (CHF), 1CHF=100 centymów (rappów), ale euro jest również akceptowane w większości placówkaacówek handlowych i usługowych.

 (1.1) Szwajcaria. Czołowy dziennik „Neue Zürcher Zeitung” ma od końca września 1969 tylko dwie edycje dziennie — zlikwidowano wydanie wieczorne. Jednocześnie podniesiono cenę z 30 na 40 rappów.

 (1.1) Za 20 rappów można było przez lunetę rzucić okiem na ścianę, ale trzeba było się spieszyć, bo już następni czekali w ogonku.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) centym

Wiktionary


rapper

[czytaj: raper] wykonawca rapowy; raper (częściej), rapowiec (rzadko), rapman (bardzo rzadko)


SJP.pl


rapperski

→ rapper [czytaj: raperski]; raperski


SJP.pl


rapperswil

część miasta Rapperswil-Jona w Szwajcarii; Raperswil


SJP.pl

Rapperswil – dawne miasto (obecnie część Rapperswil-Jona) w gminie Rapperswil-Jona we wschodniej Szwajcarii, w kantonie St. Gallen, w okręgu See-Gaster, zlokalizowane na północnym brzegu Jeziora Zuryskiego z zamkiem z XIII wieku. Do 31 grudnia 2006 samodzielna gmina. 1 lipca 2022 liczyła 10 420 mieszkańców.

Wikipedia


rapperswilski

przymiotnik od: Rapperswil (miasto w Szwajcarii; Raperswil); raperswilski


SJP.pl


rapping

[czytaj: raping] wykonywanie muzyki rap; rapowanie


SJP.pl


raps

regionalnie, rzadko: rzepak


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • August Raps – niemiecki fizyk
  • Ralf Raps – niemiecki piłkarz
  • RAPS – urządzenie dla żołnierzy
  • Raabs

Wikipedia


rapsod

w starożytnej Grecji: wędrowny śpiewak-deklamator


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) liter. podniosły, żałobny poemat;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) daw. hist. wędrowny śpiewak recytujący poematy epickie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rapsod – fragment epopei lub samodzielny utwór epicki o patetycznym charakterze
  • rapsodowie – w starożytnej Grecji wędrowni śpiewacy recytujący poematy epickie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wojtyła wyrecytował z pamięci smutny rapsod.

 (2.1) Na schodach pod światynią siedział skulony rapsod.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rapsodyczny

Wiktionary


rapsodia

utwór instrumentalny oparty na tematach pieśni ludowych lub narodowych


SJP.pl

Rapsodia – forma muzyczna.

Wikipedia


rapsodyczny

1. mający charakter rapsodu, właściwy rapsodowi;
2. niełączący się z całością, odrębny, urywkowy


SJP.pl


rapt

dawniej:
1. uprowadzenie kobiety;
2. najazd, napad


SJP.pl

Rapt ( raptus) – w dawnej Rzeczypospolitej porwanie panny spod opieki rodziców lub prawnych opiekunów celem zawarcia małżeństwa. Kobiety same często się na to godziły (a czasami wsparcie była także ze strony matki), widząc, że rodzina stara się ją wydać za mąż za nieodpowiadającego jej kandydata, lub że zamierza wysłać ją do klasztoru, żeby podzielić między siebie przypadającą jej część majątku.

Wikipedia


raptem

potocznie:
1. przysłówek sygnalizujący, że coś zostało wykonane w sposób nagły, niespodziewanie; znienacka, naraz, nagle, wtem;
2. partykuła sygnalizująca, że wielkość, liczba, zasięg czasowy lub przestrzenny czegoś są mniejsze od oczekiwanych; ledwo, ledwie, zaledwie


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) pot. nagle, znienacka

 (1.2) pot. nie więcej niż

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Już otwierałem usta, chcąc go nazwać dwugarbnym wielbłądem, gdy raptem zastanowiła mnie jego wyciągnięta ręka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈraptɛ̃m, AS: raptẽm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rapt mrz., raptus mos., raptowność ż.

 przym. raptowny, raptusowy

 przysł. raptownie, raptusowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szybko, nagle, raptownie

 (1.2) zaledwie, ledwie, tylko, wszystkiego

Wiktionary


raptor

potocznie: dromeozaur


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. porywacz panny celem ożenku

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • dromeozaury (pot. raptory) – rodzina teropodów
  • Lockheed F-22 Raptor – amerykański samolot myśliwski
  • Raptor – silnik rakietowy
  • Raptor – stalowa kolejka górska w parku Gardaland we Włoszech

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈraptɔr, AS: raptor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rapt mrz.

 przysł. raptownie

Wiktionary


raptować

dawniej:
1. porywać, uprowadzać panny, kobiety;
2. napadać, najeżdżać


SJP.pl


raptownie

przysłówek sposobu

 (1.1) (o działaniu) w sposób nagły, gwałtowny, znienacka, niespodzianie

 (1.2) (o zachowaniu) porywczo, impulsywnie, popędliwie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rapt mrz., raptor mos., raptus mos.

 przym. raptowny, raptusowy

 przysł. raptem, raptusowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) zapalczywie, krewko

Wiktionary


raptowniej

stopień wyższy od przysłówka: raptownie


SJP.pl


raptowniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: raptowny


SJP.pl


raptowność

gwałtowność;
1. cecha osoby reagującej gwałtownie, pod wpływem impulsu;
2. cecha czegoś pojawiającego się szybko i niespodziewanie; nagłość


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co raptowne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raptus m.

 przym. raptowny, raptem

 przysł. raptem

Wiktionary


raptowny

1. zdarzający się, powstały znienacka; nagły, gwałtowny, niespodziewany;
2. o człowieku: niepanujący nad swoimi odruchami; porywczy, popędliwy, impulsywny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) książk. pojawiający się znienacka; gwałtownie powstały

 (1.2) książk. nieumiejący panować nad sobą

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raptowność ż., raptus mos.

 przysł. raptownie, raptem

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gwałtowny, nagły

 (1.2) gwałtowny, impulsywny, porywczy, wybuchowy

Wiktionary


raptularz

w dawnej Polsce:
1. księga do odręcznego notowania wydarzeń, spostrzeżeń, dowcipów, anegdot itp.;
2. zbiór notatek


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) daw. brudnopis do zapisywania różnych bieżących spraw

Wiktionary

Raptularz (łac. "raptularius", od "raptus" – porwanie, gwałtowne zabranie czegoś) – rodzaj brudnopisu czy notatnika, który dawniej służył do zapisywania różnych bieżących spraw, np. domowych, finansowych, urzędowych. Określeniem tym nazywano także spis myśli, wierszy czy zasłyszanych anegdot.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. raptus mos.

Wiktionary


raptularzowy

→ raptularz


SJP.pl

Patrz:

raptularz

raptularzyk

zdrobnienie od: raptularz


SJP.pl


raptus

przestarzale: osoba porywcza, wybuchowa, gwałtowna, działająca pod wpływem impulsu; impetyk, choleryk, gwałtownik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. człowiek gwałtowny, porywczy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Iga, będąc strasznym raptusem, nie poczekała na koleżanki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈraptus, AS: raptus

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rapt mrz., raptularz mrz., raptularzyk mrz., raptowność ż.

 przym. raptowny, raptusowy, raptularz

 przysł. raptownie, raptem, raptusowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) choleryk, furiat, gwałtownik, impetyk, narwaniec, postrzeleniec, postrzelony

Wiktionary


raptusiewicz

nazwisko


SJP.pl


raptuska

→ raptus; nerwuska, choleryczka, gwałtownica, impetyczka


SJP.pl


raptusowo

→ raptusowy


SJP.pl

Patrz:

raptusowy

raptusowy

dawniej: raptowny, porywczy, popędliwy


SJP.pl


rapunkuł

roślina z rodziny dzwonkowatych, chwast, w niektórych okolicach uprawiany jako jarzyna o własnościach zbliżonych do marchwi


SJP.pl


rapówka

surowy tynk


SJP.pl

Ra

Wikipedia


rara

z łaciny: rzadkie okazy, unikaty; napis spotykany zwykle na cennych książkach


SJP.pl

Rara – gaun wikas samiti w zachodniej części Nepalu w strefie Karnali w dystrykcie Mugu. Według nepalskiego spisu powszechnego z 2011 roku liczył on 242 gospodarstwa domowe i 1399 mieszkańców (677 kobiet i 722 mężczyzn).

Wikipedia


rarwino

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rarwino – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. białogardzkim, w gm. Białogard
  • Rarwino – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. kamieńskim, w gm. Kamień Pomorski
  • Rarwino – zlikwidowany przystanek kolei wąskotorowej w Rarwinie, w gminie Białogard

Wikipedia


rarytas

książkowo:
1. coś bardzo rzadkiego, osobliwego, niezwykle cennego; rzadkość, osobliwość;
2. coś bardzo smacznego; pychota, pyszota, przysmak, smakołyk, specjał, delikates


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rzecz rzadko spotykana, osobliwa

 (1.2) kulin. spoż. rzecz bardzo smaczna, przysmak

 (1.3) bot. ogrod. odmiana grochu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tę starą monetę z rybakiem uznał za numizmatyczny rarytas.

 (1.1) Ty byś chciał jeść same rarytasy, a chleba z pasztetem to nie łaska?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: raˈrɨtas, AS: rarytas

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rarytasowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzadkość

 (1.2) smakołyk, przysmak, łakoć

Wiktionary


rarytasik

zdrobnienie od: rarytas


SJP.pl


rarytasowy

przymiotnik od: rarytas


SJP.pl


raróg

ptak drapieżny z rodziny sokołów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. ptak z gatunku raróg zwyczajny, nazwa systematyczna|Falco cherrug|ref=tak.

 (1.2) mit. słowiański demoniczny duch ognia, występujący m.in. jako drapieżny ptak;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Raróg (Falco cherrug) – gatunek ptaka z rodziny sokołowatych
  • Raróg górski (Falco biarmicus) – gatunek ptaka z rodziny sokołowatych
  • Raróg – sokół z mitologii słowiańskiej
  • Raróg – wzniesienie w Sudetach Środkowych, w Górach Suchych

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈraruk, AS: raruk

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) raróg zwyczajny

Wiktionary


ras

1. tytuł najwyższych dostojników etiopskich;
2. osoba nosząca ten tytuł


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) tytuł najwyższych dostojników w cesarskiej Etiopii

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od rasa

Wiktionary

Ra

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ras, AS: ras

Wiktionary


rasa

1. grupa ludzi wyróżniających się określonym zespołem cech dziedzicznych, np. kolorem skóry;
2. w systematyce zoologicznej jednostka niższa od gatunku, odznaczająca się zespołem cech dziedzicznych, ukształtowanych przez hodowce lub naturę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. dawna kategoria systematyczna zwierząt zajmująca niższy poziom niż gatunek;

forma rzeczownika|rodzaj=męskoosobowy.

 (2.1) D. i B. lp. od: ras

Wiktionary

Rasa – dostatecznie liczna grupa organizmów w obrębie jednego gatunku, zdolna do rozmnażania w warunkach naturalnych, o wspólnym pochodzeniu i wspólnych cechach istotnych dla odróżnienia jej od innych organizmów tego gatunku. Rasa wykształca się samorzutnie lub zostaje wyhodowana przez człowieka w wyniku stosowanych metod hodowlanych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Białą rasę człowieka można podzielić na odmianę nordycką, środkowoeuropejską i śródziemnomorską.

 (1.1) Angloarab to rasa koni, pochodząca od konia angielskiego skrzyżowanego z koniem arabskim.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrasa, AS: rasa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rasowiec m., rasizm m., rasista m., rasistka ż.

 przym. rasowy, wewnątrzrasowy, rasistowski

Wiktionary


rasam

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) kulin. zupa południowoindyjska o kwaskowatym smaku, na bazie soku z owoców tamaryndowca;

Wiktionary

Rasam (tamilski: ரச‌ம், "rasam"; kannada: "saru"; telugu: "ćaru") – danie kuchni południowoindyjskiej, rodzaj rzadkiej zupy o kwaskowatym smaku, na bazie soku z owoców tamaryndowca (w istocie tamilskie słowo „rasam” znaczy dosłownie „sok”) z dodatkiem soczewicy i przypraw. W zależności od tradycji rodzinnych składniki – a zatem i smak – mogą się znacznie różnić.

Wikipedia


rasała

nazwisko


SJP.pl


rashguard

[czytaj: RASZgard] przylegająca do ciała koszulka sportowa, chroniąca przed otarciami i utrzymująca odpowiednią temperaturę mięśni


SJP.pl


rasiak

nazwisko, m.in. Grzegorz Rasiak - polski piłkarz


SJP.pl


rasista

osoba, która wyznaje pogląd rzekomej wyższości jednych ras człowieka nad innymi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zwolennik rasizmu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Europejczycy to dopiero rasiści - mówi przy popołudniowej herbatce Afrykanerka Eve, wykształcona pani w średnim wieku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: raˈɕista, AS: raśista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rasizm m., rasa ż.

:: fż. rasistka ż.

 przym. rasistowski, rasowy

Wiktionary


rasistka

→ rasista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zwolenniczka rasizmu

Wiktionary

Patrz:

rasista

Wymowa:

IPA: raˈɕistka, AS: raśistka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rasizm m., rasa ż., rasowość ż., rasistowskość ż.

:: fm. rasista m.

 przym. rasistowski, rasowy

Wiktionary


rasistowski

przymiotnik

 (1.1) związany z rasistą lub rasizmem; mający treść nawiązującą do rasizmu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W ciągu ostatniego roku ponad dwadzieścia tysięcy uczniów poniżej 11 roku życia zostało zgłoszonych za rasistowskie lub homofobiczne uwagi – z notatką o wykroczeniu zachowaną w aktach.

 (1.1) Ta partia prowadziła rasistowską politykę i została zdelegalizowana.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌraɕiˈstɔfsʲci, AS: raśistofsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rasa ż., rasizm m., rasista m., rasistka ż.

 przym. rasowy

Wiktionary


rasizm

przekonanie o wyższości lub niższości ludzi ze względu na ich rasę, kolor skóry lub pochodzenie etniczne, często prowadzące do dyskryminacji i uprzedzeń


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. społ. ideologia oraz wypływające z niej zachowania przyjmujące założenie wyższości niektórych ras ludzi nad innymi;

Wiktionary

Rasizm, dyskryminacja rasowa (z racisme od race „ród, rasa, grupa spokrewnionych”) – zespół poglądów zakładających wyższość jednych ras nad innymi. Przetrwanie tych „wyższych” ras staje się wartością nadrzędną i z racji swej wyższości dążą do dominowania nad rasami „niższymi”. Rasizm opiera się na przekonaniu, że różnice w wyglądzie ludzi niosą za sobą niezbywalne różnice osobowościowe i intelektualne (ten pogląd określany jest w języku angielskim jako racialism).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Różne rodzaje dyskryminacji (seksizm, hetero-seksizm, rasizm, klasizm, ageizm, ableizm oraz specyzm) wywodzą się z tych samych, fałszywych założeń stojących u podstaw kultury patriarchalnej.

 (1.1) Zwraca się uwagę, że szowinizm gatunkowy z etycznego punktu widzenia nie różni się istotnie od rasizmu (wiążącego szczególne uprawnienia moralne z samą przynależnością do określonej rasy) (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈraɕism̥, AS: raśism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rasista mos., rasistka ż., rasa ż., rasowość ż., rasistowskość ż.

 przym. rasistowski, rasowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) eufem. separatyzm rasowy

Wiktionary


rasiński

nazwisko


SJP.pl


raskolniczka

→ raskolnik; starowierka


SJP.pl


raskolnik

sekciarz rosyjski należący do odłamu nieuznającego reformy liturgicznej patriarchy moskiewskiego Nikona z 1667 roku; starowier, starowierca, staroobrzędowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. rel. staroobrzędowiec, starowierca

Wiktionary


raskolnikow

1. Fiodor F. Raskolnikow (właśc. F.F. Ilin) (1892-1939), rosyjski oficer i dyplomata;
2. Rodion Raskolnikow, główny bohater "Zbrodni i kary" Fiodora Dostojewskiego


SJP.pl


raskoł

rozłam w Rosyjskim Kościele Prawosławnym wskutek nieuznania reformy liturgicznej patriarchy Nikona z lat 1652-1656


SJP.pl


rasmussen

Rasmussen – patronimiczne nazwisko duńskie (9 miejsce) i norweskie (41 miejsce), oznacza syna Rasmusa. W Danii w 1940 powstał film "Sørensen og Rasmussen", gdzie Sørensen jest 8 nazwiskiem w tym kraju.

Wikipedia


rasogeneza

Rasogeneza – ewolucyjny proces wydzielania się ras, polegający na tworzeniu różnic genetycznych między populacjami jednego gatunku.

Do rasogenezy dochodzi w wyniku odizolowania grup osobników jednego gatunku i działania selekcji naturalnej w odmiennych warunkach środowiskowych. Proces ten wynika z biologicznego dostosowania danej populacji do odmiennych warunków środowiskowych. Wskutek zróżnicowania genetycznego (mikroewolucja) powstają różnice w fenotypie.

Wikipedia


rasować

modernizować sprzęt techniczny lub pojazdy; podrasowywać


SJP.pl


rasowi

forma przymiotnika.

 (1.1) M. i W. mos. lm. od: rasowy

Wiktionary


rasowiec

potocznie: zwierzę rasowe


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. posp. pies rasowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rasowcami są tylko psy z rodowodami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: raˈsɔvʲjɛt͡s, AS: rasovʹi ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rasa ż.

 przym. rasowy

Wiktionary


rasowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co rasowe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rasowy

 rzecz. rasistka ż., rasizm mrz.

Wiktionary


rasowszy

rzadki stopień wyższy od przymiotnika: rasowy


SJP.pl


rasowy

przymiotnik od: rasa


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący ras, rasy

 (1.2) o zwierzęciu należący do danej rasy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Monarchia uciska inne narody i świadomie roznieca antagonizm rasowy, narodowy i religijny; w okresach swojej siły carat jest główną oporą ogólnoeuropejskiej reakcji.

 (1.2) Czy jest coś takiego jak pies rasowy bez rodowodu?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: raˈsɔvɨ, AS: rasovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rasa ż., rasowość ż., rasowiec m., rasista m., rasistka ż., rasizm mrz.

 przysł. rasowo

 przym. rasistowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) rodowodowy

Wiktionary


rasputin

nazwisko, np. Grigorij Jefimowicz Rasputin (1869-1916), rosyjski chłop i mnich, faworyt rodziny carskiej


SJP.pl


rasta

środowiskowo:
1. rastafarianin; rastaman;
2. dotyczący rastafarianizmu lub rastafarian; rastafariański


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rasta – zespół deathmetalowy
  • Ruch Rastafari

Wikipedia


rastafari

rastafarianin, rastaman;
1. przedstawiciel ruchu społeczno-religijnego, powstałego na Jamajce jako protest przeciwko rasizmowi i dyskryminacji;
2. członek polskiej subkultury młodzieżowej, nawiązującej do idei rastafarianizmu i pacyfizmu


SJP.pl


rastafarianin

rastaman, rastafari;
1. przedstawiciel ruchu społeczno-religijnego, powstałego na Jamajce jako protest przeciwko rasizmowi i dyskryminacji;
2. członek polskiej subkultury młodzieżowej, nawiązującej do idei rastafarianizmu i pacyfizmu


SJP.pl


rastafarianizm

ruch społeczno-religijny, powstały w XX wieku na Jamajce jako protest przeciwko rasizmowi i dyskryminacji


SJP.pl


rastafarianka

→ rastafarianin


SJP.pl

Patrz:

rastafarianin

rastafariański

→ rastafarianin; rastamański


SJP.pl


rastaman

rastafarianin, rastafari;
1. przedstawiciel ruchu społeczno-religijnego, powstałego na Jamajce jako protest przeciwko rasizmowi i dyskryminacji;
2. członek polskiej subkultury młodzieżowej, nawiązującej do idei rastafarianizmu i pacyfizmu


SJP.pl


rastamanka

→ rastaman


SJP.pl

Patrz:

rastaman

rastamański

→ rastaman; rastafariański


SJP.pl


rastawiecki

nazwisko


SJP.pl


raster

1. płytka szklana pokryta drobną siatką powodującą rozłożenie obrazu fotograficznego na punkty;
2. siatka utworzona na ekranie lampy obrazowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stosowane głównie w grafice użytkowej rozbicie zróżnicowanego tonalnie obrazu na zagęszczone kropki, linie itp.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • grafika rastrowa
  • rasteryzacja
  • raster – pojęcie stosowane w poligrafii
  • raster – oświetlenie rastrowe
  • „Raster” – galeria sztuki w Warszawie

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrastɛr, AS: raster

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. war. rastr mrz.

Wiktionary


rasteryzacja

Rasteryzacja – działanie polegające na jak najwierniejszym przedstawieniu płaskiej figury geometrycznej na urządzeniu rastrowym, dysponującym skończoną rozdzielczością. Działaniem odwrotnym do rasteryzacji jest wektoryzacja.

Rasteryzacji mogą podlegać krzywe: odcinki, okręgi, elipsy, łuki eliptyczne, krzywe sześcienne, krzywe sklejane (np. Béziera), przekroje stożkowe oraz powierzchnie wielokątów, kół, powierzchnie zdefiniowane krzywymi sklejanymi (np. płaty Béziera) itp.

Wikipedia


rastislav

obce imię męskie


SJP.pl


rastman

środowiskowo: narkoman; szprycer


SJP.pl


rastr

raster


SJP.pl


rastral

1. instrument strunowy z podłożonym pod struny systemem nutowym
2. pióro z blachy mosiężnej do kreślenia pięciolinii na papierze nutowym


SJP.pl


rastrować

rozbijać obraz na punkty lub linie celem wykonania odbitek przy wykorzystaniu rastra


SJP.pl


rastrowy

przymiotnik od: raster, rastr


SJP.pl


rastry

raster


SJP.pl


raszczyce

Raszczyce – (niem. "Raschütz", daw. "Rassisitzo") wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie rybnickim, w gminie Lyski, 8 km na zachód od Lysek, przy drodze do Raciborza przez Markowice. Jedna z najstarszych miejscowości śląskich, założona przed 1274.

Wikipedia


raszeja

nazwisko


SJP.pl


raszewski

nazwisko


SJP.pl

Raszewski, Raszewska – polskie nazwisko, pierwsza wzm. w 1394, od nazw miejscowych Raszewo, Raszewy, Raszów (kilka wsi). Herbarze wymieniają kilka rodów szlacheckich o tym nazwisku, byli to Raszewscy herbu: Grabie, Grzymała II, Ostoja i Wąż. Nazwisko to nosi w Polsce przez ponad 2100 osób.

Wikipedia


raszka

ptak z rodziny drozdowatych; rudzik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Erithacus rubecula|ref=tak., zob. rudzik.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • raszka – gatunek ptaka z rodziny muchołówek
  • Raszka – średniowieczne państwo
  • Raška (cyr. Рашка) – miasto w Serbii, w okręgu raskim, siedziba gminy Raška.
  • Helena Raszka
  • Jan Raszka (1871–1945) – polski malarz, rzeźbiarz i medalier
  • Jan Raszka (1928–2007) – polski narciarz
  • Jan Raszka (1928–2007) – polski chodziarz
  • Ondřej Raszka
  • Tomáš Raszka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ostry zapach kwiatów, śpiew niezliczonych ptaków, raszek, kosów, wywielg, nad tym ciemnym, szerokim dachem, wszystko to ścigało teraz i szczuło serce widokiem swoim.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈraʃka, AS: raška

Wiktionary


raszkiewicz

nazwisko


SJP.pl


raszkowianin

mieszkaniec Raszkowa (miasta w Polsce)


SJP.pl


raszkowianka

mieszkanka Raszkowa (miasta w Polsce)


SJP.pl


raszkowski

przymiotnik od: Raszków


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Raszkowem, dotyczący Raszkowa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ilja Raszkowski – rosyjski pianista
  • Jakub Raszkowski – polski futsalista
  • Kazimierz Raszkowski – polski ślusarz, poseł na Sejm
  • Nuchim Raszkowski – rosyjski szachista

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Raszków mrz.

Wiktionary


raszków

miasto w województwie wielkopolskim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. duża wieś w Mołdawii, w północnej części Naddniestrza, między Rybnicą a Kamionką, w Polsce przedrozbiorowej siedziba gminy;

Wiktionary

Raszków (niem. "Raschkau") – miasto w województwie wielkopolskim, w powiecie ostrowskim, siedziba gminy Raszków, na Wysoczyźnie Kaliskiej, nad Ołobokiem, w Kaliskiem, w aglomeracji kalisko-ostrowskiej, ok. 11 km na północ od Ostrowa Wielkopolskiego, ok. 30 km na zachód od Kalisza.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. raszkowianin mos., raszkowianka ż.

 przym. raszkowski

Wiktionary


raszlowy

mający strukturę siatki o ażurowym splocie, lekką i przewiewną, stosowaną np. w workach, firanach, kocach


SJP.pl


raszowice

Raszowice – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie trzebnickim, w gminie Prusice.

Według danych z 2021 roku miejscowość zamieszkiwało 190 osób.

Wikipedia


raszpel

w technice: pilnik ślusarski o grubych nacięciach, używany do obróbki miękkich metali, drewna, mas plastycznych itp.; zdzierak, raszpla, tarnik


SJP.pl


raszpla

1. w technice: pilnik ślusarski o grubych nacięciach, używany do obróbki miękkich metali, drewna, mas plastycznych itp.; tarnik, raszpel, zdzierak;
2. żyworodny rekin z rodziny raszplowatych, żyjący w ciepłych i umiarkowanych strefach Atlantyku i Pacyfiku; ryna, skwat, anioł morski;
3. obraźliwie o brzydkiej kobiecie; maszkara, megiera, hetera


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) icht. nazwa systematyczna|Squatina squatina|Linnaeus|ref=tak., gatunek ryby chrzęstnoszkieletowej z rodziny raszplowatych; rekin o spłaszczonym ciele i dużych parzystych płetwach;

 (1.2) rzem. stalowy pilnik o grubych nacięciach

 (1.3) pot. posp. obraźliwie o kobiecie, najczęściej brzydkiej, źle zbudowanej lub starszej

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • raszpla – ryba z rodziny raszplowatych:
    • raszpla ciernista (Squatina aculeata)
    • raszpla kalifornijska (Squatina californica)
    • raszpla plamista (Squatina oculata)
    • raszpla zwyczajna (Squatina squatina), inaczej skwat, anioł morski lub ryna
  • raszpla – potoczne określenie tarnika

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Samice raszpli rodzą jednorazowo 9–20 młodych.

 (1.2) Nadmiar ściąć metalową cykliną lub spiłować raszplą (oczywiście zabezpieczając krawędzie – ja naklejam taśmę klejącą na raszplę tak, aby taśma była nad krawędziami, a pilnik nad ślizgiem).

 (1.3) Wyszedłem wcześniej z przyjęcia, bo tam były same zrzędliwe raszple.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈraʃpla, AS: rašpla

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raszplowanie n., raszplowate lm nm.

 czas. raszplować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) raszpla zwyczajna, anioł morski, anioł, skwat, ryna

 (1.2) tarnik

 (1.3) babsko, babsztyl

Wiktionary


raszplowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|raszplować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌraʃplɔˈvãɲɛ, AS: rašplovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. raszplować

 rzecz. raszpla ż.

Wiktionary


raszplowate

monotypowa rodzina morskich ryb chrzęstnoszkieletowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. icht. nazwa systematyczna|Squatinidae|Bonaparte|ref=tak., monotypowa rodzina morskich ryb chrzęstnoszkieletowych z podgromady spodoustych;

Wiktionary

Raszplowate, skwatowate, aniołowate (Squatinidae) – rodzina morskich ryb chrzęstnoszkieletowych z rzędu raszplokształtych (Squatiniformes).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bezsprzecznie raszplowate prowadzą przydenny tryb życia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raszpla ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. skwatowate, aniołowate

Wiktionary


raszplowaty

o cechach raszplowatych (rodzina ryb)


SJP.pl


raszplować

piłować, trzeć raszplą


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) obrabiać materiał raszplą (tarnikiem)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: raʃˈplɔvat͡ɕ, AS: rašplovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raszplowanie n., raszpla ż.

Wiktionary


raszt

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w północnym Iranie, w pobliżu ujścia rzeki Safidrud do Morza Kaspijskiego;

Wiktionary

Raszt ( ‏رشت‎) – miasto w północnym Iranie, w pobliżu ujścia rzeki Safidrud do Morza Kaspijskiego, ośrodek administracyjny ostanu Gilan. Około 560,1 tys. mieszkańców. Przemysł jedwabniczy, rzemiosło, uniwersytet.

Wikipedia


rasztów

Rasztów – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie wołomińskim, w gminie Klembów. Ma status sołectwa.

Prywatna wieś szlachecka "Rasztowo" położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie kamienieckim ziemi nurskiej województwa mazowieckiego. W latach 1783-84 Rasztów należał do gen. Jakuba Młockiego, w 1850-51 był własnością Michała Komierowskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ostrołęckiego.

Wikipedia


raszyn

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Raszyn – część miasta Poznań, w delegaturze Poznań-Grunwald
  • Raszyn – wieś w woj. lubuskim, w pow. żarskim, w gminie Lubsko
  • Raszyn – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pruszkowskim, w gminie Raszyn
  • Raszyn – dawna gromada
  • Raszyn – przystanek kolejowy
  • Raszyn – nieistniejąca wieś w obwodzie lwowskim
  • Cztery bitwy pod Raszynem
  • Maszt radiowo-telewizyjny w Raszynie
  • Raszynek
  • Raszynka

Wikipedia


raszynianin

mieszkaniec Raszyna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Raszyna

Wiktionary


raszynianka

mieszkanka Raszyna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Raszyna

Wiktionary


raszysta

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pejor. pogardliwe określenie na rosyjskiego okupanta na Ukrainie, organizatora, zwolennika lub uczestnika wojny z Ukrainą, postrzeganego jako rosyjski faszysta (nacjonalista)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raszyzm m.

:: fż. raszystka ż.

 przym. raszystowski

Wiktionary


raszystka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pejor. pogardliwe określenie na rosyjską okupantkę na Ukrainie, organizatorkę, zwolenniczkę lub uczestniczkę wojny z Ukrainą, postrzeganą jako rosyjską faszystkę (nacjonalistkę)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raszyzm mrz.

:: fm. raszysta mos.

 przym. raszystowski

Wiktionary


raszystowski

→ raszyzm, → raszysta


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z raszyzmem, dotyczący raszyzmu

Wiktionary

Patrz:

raszyzm, → raszysta

Powiązane:

 rzecz. raszyzm m., raszysta m., raszystka ż.

Wiktionary


raszyzm

ideologia putinowskiej Rosji, łącząca elementy nacjonalizmu, imperializmu, kultu wodza i militaryzmu; faszyzm rosyjski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pogard. polit. ideologia i system polityczny Federacji Rosyjskiej, rosyjska wojna na Ukrainie i rosyjska okupacja Ukrainy, postrzegane jako przejaw faszyzmu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raszysta mos., raszystka ż.

 przym. raszystowski

 przysł. raszystowsko

Wiktionary


raszyński

przymiotnik od: Raszyn


SJP.pl


raszówek

Raszówek – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie miechowskim, w gminie Słaboszów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Wikipedia


rasław

imię męskie


SJP.pl

Racsław, Racław, Ratsław, Recsław, Recław, Retsław, Resław, Rasław – staropolskie formy skrócone od imion męskich Radosław lub Racisław.

Żeńskie odpowiedniki: Racsława, Racława, Ratsława, Recsława, Recława, Retsława, Rasława.

Wikipedia


rasława

imię żeńskie


SJP.pl

Racsława, Racława, Ratsława, Recsława, Recława, Retsława, Rasława – staropolskie formy skrócone od imion żeńskich Radosława lub Racisława (to ostatnie nienotowane w tej formie w czasach staropolskich). Imię Rasława jest poświadczone w źródłach polskich od XIII wieku.

Wikipedia


rasławiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Rasławy lub z nią związany


SJP.pl


rasławostwo

Rasław z małżonką; Rasławowie


SJP.pl


rasławowie

Rasław z małżonką; Rasławostwo


SJP.pl


rasławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Rasława lub z nim związany


SJP.pl


rata

część spłaty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) finans. część długu, którą trzeba zapłacić w określonym terminie

Wiktionary

Ra

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tę ratę trzeba zapłacić przed końcem miesiąca.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrata, AS: rata

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. ratka ż.

 przym. ratalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg. śl. abcalong

Wiktionary


ratafia

owocowy napój alkoholowy, niekiedy doprawiany korzeniami


SJP.pl

Ratafia ( ratafià, rataffia) – słodka wódka wieloowocowa wytwarzana z niedestylowanych nalewek na sokach owocowych.

Przyjęta w wielu językach nazwa pochodzi od toastu wygłaszanego przez Kreolów pochodzenia francuskiego podczas zawierania umów, wyrażanego łacińskimi słowami „Rata fiat [conventio]” (Niech będzie zawarta [umowa]). Ze względu na różnorodność wykorzystanych owoców ratafia często bywa potocznie określana jako „tutti frutti”.

Wikipedia


rataj

ekonom, rządca, rolnik, chłop


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. W średniowiecznej Polsce wolny chłop zobowiązany do pracy na roli właściciela ziemskiego w zamian za pożyczkę i pozwolenie na założenie gospodarstwa na jego ziemi

 (1.2) hist. zaw. najemny pracownik w folwarku, pracujący głównie na roli

 (1.3) hist. członek grupy ludności wiejskiej o charakterze służebnym, powołanej do obróbki ziemi dworskiej w domenach książęcych, zamieszkującej odrębne osady

 (1.4) gwara. ktoś udzielający rady, pomocy

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rataj – sezonowy wyrobnik wiejski w XIV-XVII wieku
  • Franciszek Rataj – żołnierz, uczestnik powstania wielkopolskiego, wojny polsko-bolszewickiej 1920 i III powstania śląskiego
  • Jan Rataj – polski prawnik, senator II Rzeczypospolitej
  • Julian Rataj – działacz ZSL i ZBoWiD
  • Maciej Rataj – polski polityk, marszałek Sejmu Rzeczypospolitej w latach 1922-1928
  • Rataje – rejon Poznania
  • Rataj Poduchowny – wieś w Polsce w woj. lubelskim, gm. Godziszów
  • Rataj Ordynacki – wieś w Polsce w woj. lubelskim, gm. Godziszów
  • Rataj – wzniesienie na Pogórzu Kaczawskim
  • Rataje

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrataj, AS: ratai ̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Ratajczak ż./mos.; Rataje nmos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kmieć

 (1.2) oracz

Wiktionary


ratajczak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Antoni Ratajczak – polityk, działacz ruchu robotniczego
  • Dariusz Ratajczak – historyk
  • Elżbieta Ratajczak – polska polityk i posłanka na Sejm
  • Franciszek Ratajczak – powstaniec wielkopolski
  • Hanna Okońska-Ratajczak – śpiewaczka operowa
  • Henryk Ratajczak – polski chemik teoretyczny
  • Janusz Ratajczak – lekkoatleta
  • Janusz Ratajczak – śpiewak operowy
  • Józef Grzegorz Ratajczak – poeta i prozaik
  • Łukasz Ratajczak – koszykarz
  • Łukasz Ratajczak – śpiewak operowy
  • Malwina Ratajczak – Miss Polonia 2005

Wikipedia


ratajczyk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Eugeniusz Ratajczyk – profesor nauk technicznych
  • Florian Ratajczyk – polski inżynier optyk
  • Jacek Ratajczyk – polski perkusista jazzowy i rockowy
  • Jerzy Ratajczyk – polski pedagog
  • Krzysztof Ratajczyk – polski piłkarz
  • Leonard Ratajczyk – polski historyk i wojskowy
  • Rafał Ratajczyk – polski kolarz torowy
  • Petrus Thomas Ratajczyk – wokalista amerykańskiej grupy Type O Negative

Wikipedia


rataje

ekonom, rządca, rolnik, chłop


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rataje – część miasta Brzeg
  • Rataje – część miasta Gostynin
  • Rataje – część miasta Mszana Dolna
  • Rataje – część miasta Oleśnica
  • Rataje – część miasta Poznań
  • Rataje – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wołowskim, w gminie Wołów
  • Rataje – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ostrołęckim, w gminie Olszewo-Borki
  • Rataje – część wsi Rataje Karskie w woj. świętokrzyskim, w pow. buskim, w gminie Pacanów
  • Rataje – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. starachowickim, w gminie Wąchock
  • Rataje – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. chodzieskim, w gminie Chodzież
  • Rataje – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. grodziskim, w gminie Rakoniewice
  • Rataje – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. pilskim, w gminie Łobżenica

Wikipedia


ratajewski

nazwisko


SJP.pl


ratajno

Ratajno (niem. "Panthenau") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie dzierżoniowskim, w gminie Łagiewniki.

Wikipedia


ratajski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Cyryl Ratajski (1875-1942) – polityk
  • Krzysztof Ratajski (ur. 1977) – darter
  • Lech Ratajski (1921-1977) – kartograf
  • Sławomir Ratajski (ur. 1955) – artysta grafik i malarz, dyplomata

Wikipedia


ratajszczak

nazwisko


SJP.pl


ratalka

potocznie: kredyt ratalny


SJP.pl


ratalny

płacony w ratach, sprzedawany na raty


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) ekon. odnoszący się do rat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W 1938 r. wprowadziła sprzedaż ratalną, zdobywając tym licznych nabywców nowoczesnego sprzętu radiowego firm zachodnich.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rata ż.

Wiktionary


ratan

roślina z rodziny palm, używana głównie w plecionkarstwie; palma rotangowa, rotang, rattan


SJP.pl


ratanowy

przymiotnik od: ratan


SJP.pl


ratatouille

[czytaj: ratatuj] potrawa z pomidorów, kabaczków, cukinii, bakłażanów, cebuli i papryki, smażonych na oliwie, z czosnkiem i ziołami, podawana na ciepło lub jako sałatka; ratatuja, ratatuj


SJP.pl

Ratatouille (IPA/ ratatụj) – wywodząca się z Nicei potrawa jarska. Danie to opiera się na składnikach warzywnych, przede wszystkim na bakłażanach, cukinii, cebuli, pomidorach i papryce (czasem z dodatkiem mięsa).

Podobne potrawy znane są w całym basenie Morza Śródziemnego, są to np. caponata i peperonata (Włochy), pisto (Andaluzja), briam (Grecja), bohemienne (Prowansja), samfaina (Katalonia), tumbet (Majorka) i kapunata (Malta).

Wikipedia


ratatuj

potrawa z pomidorów, kabaczków, cukinii, bakłażanów, cebuli i papryki, smażonych na oliwie, z czosnkiem i ziołami, podawana na ciepło lub jako sałatka; ratatuja, ratatouille


SJP.pl

Ratatuj ( Ratatouille, 2007) – amerykański film animowany w reżyserii Brada Birda, wyprodukowany przez wytwórnie: Pixar i Walt Disney Pictures w technice trójwymiarowej. Film otrzymał pięć nominacji do Oscara za rok 2007, z czego zwyciężył w kategorii „najlepszy pełnometrażowy film animowany”.

Wikipedia


ratatuja

potrawa z pomidorów, kabaczków, cukinii, bakłażanów, cebuli i papryki, smażonych na oliwie, z czosnkiem i ziołami, podawana na ciepło lub jako sałatka; ratatuj, ratatouille


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. nicejska potrawa z duszonych warzyw, głównie pomidorów, kabaczków, bakłażanów, papryki (czasem z mięsem);

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przywiozłam dużo warzyw z działki, zrobię ratatuję.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ratatouille, ratatuj

Wiktionary


ratel

ssak drapieżny zaliczany do rodziny łasicowatych, zamieszkujący lasy, zarośla, stepy i sawanny; miodożer


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Mellivora|Storr|ref=tak., rodzaj drapieżnego ssaka z rodziny łasicowatych;

 (1.2) syst. zob. ratel miodożerny.

 (1.3) zool. drapieżnik z rodzaju ratel (1.1)

 (1.4) mot. południowoafrykański kołowy wóz bojowy;

Wiktionary

Ratel ("Mellivora") – rodzaj ssaków z podrodziny Mellivorinae w obrębie rodziny łasicowatych (Mustelidae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Pomimo stosunkowo dużej liczebności na zamieszkanym przez siebie obszarze ratel jest relatywnie mało znanym gatunkiem, rzadko prezentowanym również w ogrodach zoologicznych.

 (1.3) Na sawannie widzieliśmy dwa ratele z młodymi.

 (1.4) Oprócz armii RPA ratli używają armie Jordanii i Maroka.

Wiktionary


ratha

[czytaj: rata albo ratha]
1. wóz procesyjny do przewożenia posągów bóstw w Indiach;
2. monolitowa świątynia hinduistyczna nawiązująca formą do wozu procesyjnego;
3. uskokowy występ w ścianie świątyni


SJP.pl

Ratha, od sanskryckiego "ratha", „wóz” – forma architektoniczna w Indiach. Wywodzi się prawdopodobnie od starożytnego dwukołowego rydwanu z baldachimem, jako termin architektoniczny bardziej w znaczeniu „wieża”. Istnieją świątynie wyraźnie nawiązujące do formy wozu, osadzone na platformach z kołami, nazywane „ratha”. Najsławniejsze z nich to świątynia Słońca w Konarku oraz świątynia w Mahabalipuram.

Wikipedia


rating

[czytaj: rejting]
1. ocena wiarygodności kredytowej podmiotu gospodarczego lub państwa;
2. metoda klasyfikacji papierów wartościowych według stopnia ryzyka;
3. ocena popularności, określana na podstawie badań ankietowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ekon. finans. dokonana przez wyspecjalizowaną instytucję ocena wiarygodności kredytowej podmiotu gospodarczego lub państwa i ryzyka inwestycyjnego związanego z określonymi jego papierami wartościowymi bądź jego zdolnością do spłaty swoich zobowiązań w terminie;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rating (ekonomia)
  • rating (żeglarstwo)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Amerykańska agencja ratingowa Standard & Poor's obniżyła w sierpniu 2011 rating rządu USA z maksymalnej oceny AAA do AA+.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛjtʲĩŋk, AS: rei ̯tʹĩŋk

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ratingowy

Wiktionary


ratingowy

przymiotnik od: rating


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przym. od rating

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛjtʲĩŋˈɡɔvɨ, AS: rei ̯tʹĩŋgovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rating

Wiktionary


ratio

[czytaj: ratjo lub racjo] rzadko: czynnik uzasadniający postępowanie lub osąd czegoś


SJP.pl


ratka

część nóg parzystokopytnych zwierząt domowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od racica

 (1.2) finans. zdrobn. od rata

Wiktionary

Ratka (węg. "Rátkapuszta") – wieś (obec) na Słowacji położona w kraju bańskobystrzyckim, w powiecie Łuczeniec. Pierwsze wzmianki o miejscowości pochodzą z roku 1955.

Według danych z dnia 31 grudnia 2012, wieś zamieszkiwało 330 osób, w tym 169 kobiet i 161 mężczyzn.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) O, zobacz, widać ratki na śniegu.

 (1.2) Wziąłem na ten telewizor pożyczkę na 36 miesięcy, ratka wynosi 100 złotych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rać ż., rata ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) raciczka

Wiktionary


ratkiewicz

nazwisko


SJP.pl


ratkowski

nazwisko


SJP.pl


ratl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) miar. (około 445 g) pochodząca z czasów przedmuzułmańskiego

Wiktionary


ratler

rasa psa domowego, niewielkich rozmiarów, o krótkiej, gładkiej sierści czarnej lub brązowej, zwykle podpalanej; pinczer karłowaty; pinczer miniaturowy


SJP.pl


ratlerek

mały piesek domowy o krótkiej, gładkiej sierści czarnej lub brązowej, zwykle podpalanej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) kynol. rasa małych psów z grupy pinczerów;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ratler mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pinczer miniaturowy

Wiktionary


ratlerka

mały piesek domowy o krótkiej, gładkiej sierści czarnej lub brązowej, zwykle podpalanej


SJP.pl


ratnowice

Ratnowice ( Rathmannsdorf) – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie nyskim, w gminie Otmuchów.

Wikipedia


ratoszyn

Ratoszyn – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie białobrzeskim, w gminie Radzanów. Leży w północno-zachodniej części Równiny Radomskiej, nad rzeką Pierzchnią (dopływ Pilicy).

Wieś jest częścią parafii św. Marcina z Tours w Radzanowie w diecezji radomskiej.

Wikipedia


ratowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|ratować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌratɔˈvãɲɛ, AS: ratovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ratować

 rzecz. ratownik mos., ratowniczka ż., ratunek mrz., odratowanie n., poratowanie n., ratownictwo n.

 przym. ratowniczy, ratunkowy

Wiktionary


ratować

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) wyciągać kogoś z kłopotów, tarapatów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wyruszyliśmy, by ratować naszych przyjaciół.

 (1.1) Podejmij jakieś działania, jeśli chcesz ratować firmę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: raˈtɔvat͡ɕ, AS: ratovać

Wiktionary

Powiązane:

 czas. uratować, odratować dk., poratować dk.

 rzecz. ratowanie n., ratownik m., ratowniczka ż., ratunek m., uratowanie n., odratowanie n., poratowanie n., ratownictwo n.

 przym. ratowniczy, ratunkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ocalać, przest. salwować

Wiktionary


ratowice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ratowice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wrocławskim, w gminie Czernica
  • Ratowice – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. leszczyńskim, w gminie Lipno

Wikipedia


ratownictwo

służby ratunkowe; niesienie pomocy i ratowanie życia ludzkiego w warunkach zagrożenia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) środki i metody ratowania ludzi i niesienia pomocy w sytuacji zagrożenia

 (1.2) służby ratunkowe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ratunek m., ratownik m., ratowanie n., uratowanie n., odratowanie n., poratowanie n., ratowniczka ż.

 czas. ratować ndk., uratować dk.

 przym. ratunkowy, ratowniczy

Wiktionary


ratowniczka

1. kobieta niosąca pomoc w nagłym wypadku;
2. członkini ekipy ratowniczej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) forma żeńska od: ratownik

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌratɔvʲˈɲit͡ʃka, AS: ratovʹńička

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ratunek m., ratowanie n., ratownictwo n.

:: fm. ratownik m.

 czas. ratować, uratować, poratować, wyratować, odratować

 przym. ratowniczy, ratunkowy

 przysł. ratunkowo, ratowniczo

Wiktionary


ratowniczy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) służący ratownictwu, wykorzystywany w ratownictwie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Akcję ratunkową przeprowadzono z wykorzystaniem ratowniczego śmigłowca z Popradu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ratunek m., ratowanie n., uratowanie n., odratowanie n., wyratowanie n., ratownictwo n., ratownik m., ratowniczka ż., poratowanie n.

 czas. ratować ndk., uratować dk., odratować dk., wyratować dk.

 przym. ratunkowy

 wykrz. ratunku

Wiktionary


ratownik

członek ekipy ratowniczej; człowiek niosący pomoc w nagłym wypadku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba niosąca pomoc w nagłej sytuacji

 (1.2) med. osoba uprawniona do udzielania pierwszej pomocy

 (1.3) osoba pilnująca bezpieczeństwa na kąpielisku

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • ratownik medyczny
  • ratownik chemiczny
  • ratownik górniczy
  • ratownik górski
  • ratownik morski
  • ratownik wodny
    • ratownik wodny pływalni
    • ratownik wodny śródlądowy
    • ratownik wodny morski
  • strażak-ratownik
  • Ratownik – manga autorstwa Jirō Taniguchiego
  • ratownictwo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ze schroniska nad Morskim Okiem wyruszył ratownik dyżurny, z centrali wyjechała dziesięcioosobowa grupa ratowników.

 (1.2) Właśnie Pomorskie Stowarzyszenie Przewoźników Drogowych wystartowało ze szkoleniem na kat. C lub D dla ratowników medycznych i ratowników KPP.

 (1.3) Ratownik uratował turystę, który tonął w głębszej sekcji basenu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: raˈtɔvʲɲik, AS: ratovʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ratunek m., ratowanie n., ratownictwo n., uratowanie n., poratowanie n., wyratowanie n., odratowanie n.

:: fż. ratowniczka ż.

 czas. ratować ndk., uratować dk., poratować dk., wyratować dk., odratować dk.

 przym. ratowniczy, ratunkowy

 przysł. ratunkowo, ratowniczo

 wykrz. ratunku

Wiktionary


ratraczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od ratrak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ratrak m.

Wiktionary


ratrak

specjalny pojazd gąsienicowy do ubijania świeżego śniegu w górach na trasach narciarskich; śniegołaz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mot. pojazd gąsienicowy wykorzystywany do ubijania śniegu na trasach narciarskich

Wiktionary

Ratrak – przyjęta w Polsce, Bułgarii i Rosji (rzadziej na Słowacji) nazwa pojazdu gąsienicowego służącego do przygotowywania tras narciarskich. Nazwa pochodzi od szwajcarskiej marki pierwszych maszyn sprowadzanych do Polski na początku lat 80 XX wieku, natomiast nie jest używana w Austrii (w języku angielskim "snowgroomer/snowgrooming tractor" lub "Snowcat").

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈratrak, AS: ratrak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ratrakowanie n.

:: zdrobn. ratraczek m.

 czas. ratrakować ndk.

Wiktionary


ratrakowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|ratrakować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. nieratrakowanie n., ratrak mrz.

 czas. ratrakować ndk.

Wiktionary


ratrakować

ubijać świeży śnieg ratrakiem


SJP.pl


rattan

roślina z rodziny palm, używana głównie w plecionkarstwie; palma rotangowa, rotang, ratan


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rattan – miejscowość w USA, w Oklahomie
  • rotang (ratan) – ogólne określenie wielu gatunków palm pnących

Wikipedia


rattanowy

przymiotnik od: rattan


SJP.pl


rattenando

określenie wykonawcze: wstrzymując, powstrzymując; rattenuto


SJP.pl


rattenuto

określenie wykonawcze: wstrzymując, powstrzymując; rattenando


SJP.pl


ratunek

1. pomoc w niebezpieczeństwie, trudnej sytuacji;
2. ocalenie od zniszczenia, śmierci itp.; sposób uniknięcia nieszczęścia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pomoc w niebezpieczeństwie

 (1.2) uniknięcie niebezpieczeństwa

Wiktionary

Ratunek – część wsi Walentynów w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie lipskim, w gminie Lipsko.

W latach 1975–1998 Ratunek administracyjnie należał do województwa radomskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wreszcie nadszedł długo oczekiwany ratunek.

 (1.2) Nie będąc w stanie walczyć, szukał ratunku w ucieczce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: raˈtũnɛk, AS: ratũnek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ratownik m., ratowniczka ż., ratownictwo n., ratowanie n., uratowanie n., odratowanie n., poratowanie n.

 czas. ratować ndk., uratować dk., odratować dk., poratować dk.

 przym. ratunkowy, ratowniczy

 przysł. ratunkowo, ratowniczo

 wykrz. ratunku

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ratowanie, pomoc

 (1.2) ocalenie, wybawienie

Wiktionary


ratunkowy

przymiotnik od: ratunek


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z ratunkiem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jedź, człowieku, ostrożniej, do cholery! – krzyknął do kierowcy, który oddzielony był od przedziału ratunkowego pleksiglasowyeksiglasową, uchyloną nieco szybą.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ratunek m., ratownik m., ratowniczka ż., ratowanie n., uratowanie n., wyratowanie n., poratowanie n., odratowanie n., ratownictwo n.

 czas. ratować ndk., uratować dk., wyratować dk., poratować dk.

 przym. ratowniczy

 przysł. ratowniczo

Wiktionary


ratunku

okrzyk wydawany w niebezpiecznej sytuacji przez kogoś oczekującego pomocy; pomocy


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) wołanie o pomoc w sytuacji zagrożenia

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp. ratunek

 (2.2) Ms. lp. ratunek

 (2.3) W. lp. ratunek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zaczęła z całych sił uderzać pięściami w drzwi i wołać: / — Panie Janku, ja tu jestem, ratunku, ratunku!!!

 (2.1) Jest ratunek i nie ma ratunku.

 (2.2) Myślę o ratunku.

 (2.3) Mój drogi ratunku!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: raˈtũnku, AS: ratũnku

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ratunek mrz., odratowanie n., poratowanie n., ratownik mos.

 przym. ratowniczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pomocy!, na pomoc!; pot. gwałtu, rety!

Wiktionary


ratusz

siedziba miejskich władz, wznoszona zwykle w centrum miasta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) archit. budynek, w którym swoją siedzibę mają władze miasta;

 (1.2) przen. władze miasta

 (1.3) adm. instytucja mająca siedzibę w ratuszu (1.1)

Wiktionary

Ratusz ( Rathaus, „dom rady”) – reprezentacyjny budynek użyteczności publicznej, zwykle tradycyjna siedziba samorządowych władz miejskich. Budowany był najczęściej na planie prostokąta i nadawano mu formę monumentalną.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Profesor Leszek Balcerowicz, prezes Narodowego Banku Polskiego osobiście w Sandomierzu prezentuje dwuzłotową monetę z wizerunkiem ratusza na rewersie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈratuʃ, AS: ratuš

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ratuszowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) magistrat

Wiktionary


ratuszniak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Maciej Ratuszniak – polski zawodowy gracz e-sportowy
  • Marek Ratuszniak – polski samorządowiec, polityk i przedsiębiorca
  • Serhij Ratuszniak – ukraiński inżynier i polityk, przedsiębiorca i samorządowiec

Wikipedia


ratuszowy

przymiotnik od: ratusz


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący ratusza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ratusz mrz.

Wiktionary


raty

wykrzyknik

 (1.1) daw. wyraża przerażenie lub wołanie o pomoc

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp., N., B., W. lm. od: rata

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) GONIEC.

 Na polach Salaminy stos za stosem leży

 Pobitych i precz, dalej, wzdłuż całych wybrzeży.

 CHÓR.

 O raty! O troski! O żale!

 Powiadasz, że idą na fale,

 Na morza nurt wrzący, głęboki

 Te drogie, skrwawione te zwłoki!

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. rzad. rata; przeraty

Wiktionary


ratyczów

Ratyczów – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Łaszczów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zamojskiego.

Wieś stanowi sołectwo gminy Łaszczów. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 229 mieszkańców.

Wikipedia


ratyfikacja

zatwierdzenie umowy międzynarodowej przez upoważniony do tego organ


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. zatwierdzenie umowy międzynarodowej przez uprawniony do tego organ państwowy

Wiktionary

Ratyfikacja (fr. "ratification") – jeden ze sposobów wyrażenia ostatecznej zgody na związanie się umową międzynarodową przez upoważniony do tego organ państwowy. Jest formą najuroczystszą (co różni ją od „zatwierdzenia”), z reguły dokonywaną przez głowę państwa (prezydenta, monarchę). Dowodem dokonania ratyfikacji jest dokument ratyfikacyjny, który składa się u depozytariusza (w przypadku umów wielostronnych) lub wzajemnie wymienia z drugim układającym się państwem (w przypadku umów dwustronnych).

Wikipedia

Powiązane:

 czas. ratyfikować

 przym. ratyfikacyjny

 rzecz. ratyfikowanie n.

Wiktionary


ratyfikacyjny

związany z ratyfikacją


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) praw. związany z ratyfikacją, dotyczący ratyfikacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ratyfikacja ż., ratyfikowanie ndk.

 czas. ratyfikować

Wiktionary


ratyfikowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|ratyfikować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ratyfikacja ż.

 czas. ratyfikować ndk.

 przym. ratyfikacyjny

Wiktionary


ratyfikować

zatwierdzić, zatwierdzać umowę międzynarodową przez upoważniony do tego organ


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) praw. zatwierdzać umowę międzynarodową przez organ państwowy

czasownik przechodni dokonany

 (2.1) praw. zatwierdzić umowę międzynarodową przez organ państwowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prezydent nie ratyfikował poprawki dauhańskiej do Protokołu z Kioto.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ratyfikacja ż., ratyfikowanie n.

 przym. ratyfikacyjny

Wiktionary


ratyna

rodzaj flauszu o kędzierzawionej okrywie włókiennej


SJP.pl


ratyniec

Ratyniec – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie lipskim, w gminie Lipsko.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa radomskiego.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Krępie Kościelnej.

Wikipedia


ratyszcze

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) daw. spisa, włócznia, pika

Wiktionary

Ratyszcze (ukr. Ратищі) – wieś na Ukrainie w rejonie tarnopolskim należącym do obwodu tarnopolskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z pomocą pospieszył mu Samson Miodek, gromiąc swym ratyszczem. Olbrzym nie uląkł się napierającego nań rycerza z toporem, walnął jego rumaka w chroniący łeb żelazny naczółek z taką siłą, że ratyszcze pękło z trzaskiem.

 (1.1) Siódme poty, mówię waszmościom, ze mnie poszły, nimem za ratyszcze uchwycił.

Wiktionary


ratyzbona

miasto w Niemczech; Regensburg


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w południowych Niemczech, w Bawarii, położone nad Dunajem;

Wiktionary

Ratyzbona ( Regensburg, baw. "Rengschburg", Řezno) – miasto na prawach powiatu w Niemczech, w kraju związkowym Bawaria, siedziba rejencji Górny Palatynat, regionu Ratyzbona oraz powiatu Ratyzbona. Leży nad Dunajem. Polska nazwa miasta wywodzi się z pradawnej nazwy celtyckiej "Radasbona" poprzez łacińską nazwę "Ratisbona".

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. ratyzbończyk mos., ratyzbonka ż.

 przym. ratyzboński

Wiktionary


ratyzbonka

mieszkanka Ratyzbony (miasta w Niemczech)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Ratyzbony

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Ratyzbona ż.

:: fm. ratyzbończyk mos.

 przym. ratyzboński

Wiktionary


ratyzbończyk

mieszkaniec Ratyzbony (miasta w Niemczech)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Ratyzbony

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) wzmianek na temat zwrotu pieniędzy (…) jest bardzo niewiele. Najwięcej wiąże się dostarczaniem pieprzu i zapłatą przez radę miejską Wrocławia ratyzbończykom oraz Thomasowi Purkenerowi z Pasawy (…). Ratyzbończycy mieli otrzymać od rady miejskiej 542 grzywny i 16 groszy, natomiast w przypadku Purkenera sytuacja jest nieco zawiła.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Ratyzbona ż.

:: fż. ratyzbonka ż.

 przym. ratyzboński

Wiktionary


ratyzboński

przymiotnik od: Ratyzbona (Regensburg; miasto w Niemczech); regensburski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Ratyzboną, dotyczący Ratyzbony

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Ratyzbona ż., ratyzbończyk mos., ratyzbonka ż.

Wiktionary


ratyński

nazwisko


SJP.pl


ratzinger

nazwisko obce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Georg Ratzinger – ksiądz i dyrygent, brat papieża Benedykta XVI
  • Georg Ratzinger – XIX-wieczny bawarski duchowny katolicki
  • Joseph Ratzinger – papież Benedykt XVI
  • (8661) Ratzinger – planetoida nazwana na cześć katolickiego kardynała

Wikipedia


raubritter

[czytaj: rałbriter] w XIII-XV wieku: rycerz nieprzestrzegający praw rycerskich, bogacący się dzięki napaściom i rozbojom


SJP.pl

Raubritter (z niem. "rycerz rozbójnik") – określenie, które pojawiło się dopiero w XVIII-wiecznych niemieckich romansach rycerskich, oznaczające rycerzy lub osoby z rycerskiego rodu, trudniące się napadami, szczególnie na przejeżdżających w pobliżu ich zamku kupców i podróżnych. W Polsce przyjęło się na równi z polską nazwą "rycerz-rozbójnik" wskutek opinii, że zwłaszcza średniowieczne Niemcy dotknięte były tą plagą.

Wikipedia


raubritterka

→ raubritter [czytaj: rałbriterka]


SJP.pl


rauch

nazwisko


SJP.pl


raucik

zdrobnienie od: raut (element dekoracyjny)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od raut

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie raut, lecz tylko mały raucik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raut m.

Wiktionary


rauda

litewska elegia, duma, pieśń pogrzebowa


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rauda – gmina w kraju związkowym Turyngia, w powiecie Saale-Holzland
  • Christian Rauda – autor
  • Fritz Rauda – architekt
  • Wolfgang Rauda – architekt

Wikipedia


raufaza

rodzaj grubej, dwu- lub trzywarstwowej tapety ściennej


SJP.pl


raul

hiszpańskie imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Raul Plassman – piłkarz brazylijski, grający na pozycji bramkarza; zdobywca m.in. Pucharu Interkontynentalnego i dwóch Copa Libertadores.
  • Raúl – piłkarz hiszpański grający na pozycji napastnika; wielokrotny reprezentant i kapitan Hiszpanii.

Wikipedia


raupasil

nazwa handlowa leku stosowanego w leczeniu nadciśnienia tętniczego, zawierającego rezerpinę


SJP.pl


raus

nazwisko


SJP.pl


rausz

lekkie odurzenie alkoholem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książk. stan odurzenia, oszołomienia u osoby będącej pod wpływem alkoholu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Lubię taki lekki rausz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rawʃ, AS: rau̯š

Wiktionary


raut

1. mały szlifowany diament;
2. odpadki diamentu;
3. motyw dekoracyjny w kształcie romboidalnie oszlifowanego diamentu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spotkanie towarzyskie bez tańców

 (1.2) jubil. diament z jednej strony szlifowany, z drugiej płaski

 (1.3) archit. szt. ornament w kształcie oszlifowanego diamentu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • raut – większe, uroczyste przyjęcie wieczorowe bez tańców
  • Raut – szczyt w Alpach Karnickich
  • Raut – album grupy Łąki Łan
  • Răut – rzeka w środkowej Mołdawii
  • raut – motyw dekoracyjny

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie chcę być celebrytą i na rautach machać do kamery.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rawt, AS: rau̯t

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) rzecz. raucik mrz.; przym. rautowy

Wiktionary


rautować

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) przest. bywać często na rautach

Wiktionary


rautowy

przymiotnik od: raut


SJP.pl


rauwolfia

podkrzew z rodziny toinowatych, występujący w Azji, uprawiany jako roślina lecznicza; zgrzyn


SJP.pl


rave

[czytaj: rejw]
1. odmiana muzyki techno;
2. masowej impreza z udziałem tej muzyki, popularna pod koniec lat 80. i na początku 90.


SJP.pl

Rave – całonocna impreza, podczas której DJ-e i inni artyści wykonują muzykę elektroniczną. W latach 60. slangowego określenia "rave" używali pochodzący z Karaibów mieszkańcy Londynu jako określenie imprezy. W późnych latach 80. termin ten zaczął funkcjonować jako określenie subkultury, która wyrosła z ruchu acid house w Chicago i Nowym Jorku, po czym rozwinęła się na scenie klubowej w Wielkiej Brytanii.

Wikipedia


rave'owy

→ rave [czytaj: rejwowy]


SJP.pl


ravel

[czytaj: raWEL] nazwisko, m.in. Maurice Ravel (1875-1937) - kompozytor francuski


SJP.pl

Ravel – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Owernia-Rodan-Alpy, w departamencie Puy-de-Dôme.

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwało 597 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 60 osób/km² (wśród 1310 gmin Owernii Ravel plasuje się na 352. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 810).

Wikipedia


ravenna

1. miasto we Włoszech; Rawenna;
2. nazwa kilku miast i gmin w USA


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ravenna – stacja kolejowa w Rawennie, we Włoszech
  • Ravenna – miasto w stanie Kentucky, w hrabstwie Estill
  • Ravenna – wieś w stanie Michigan, w hrabstwie Muskegon
  • Ravenna – miasto w stanie Nebraska, w hrabstwie Buffalo
  • Ravenna – miasto w stanie Ohio, w hrabstwie Portage
  • Ravenna – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Fannin
  • Ravenna (ang. Ravenna Township) – gmina w stanie Michigan, w hrabstwie Muskegon
  • Ravenna (ang. Ravenna Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Dakota
  • Ravenna (ang. Ravenna Township) – gmina w stanie Ohio, w hrabstwie Portage
  • Ravenna (ang. Ravenna Township) – gmina w stanie Dakota Południowa, w hrabstwie Sanborn

Wikipedia


ravensbrück

[czytaj: RAwensbrük albo RAwensbrik] hitlerowski obóz koncentracyjny


SJP.pl

Ra

Wikipedia


ravensburg

powiat i miasto w kraju związkowym Badenia-Wirtembergia


SJP.pl

Ravensburg – miasto powiatowe w Niemczech, w kraju związkowym Badenia-Wirtembergia, w rejencji Tybinga, siedziba regionu Bodensee-Oberschwaben, powiatu Ravensburg, oraz związku gmin Mittleres Schussental. Leży w krainie Górna Szwabia. W mieście ma swoją siedzibę firma wydawnicza, producent gier planszowych – Ravensburger. Znajduje się tam również fabryka wierteł udarowych SDS-plus i SDS-max "Hawera", która oprócz produktów marki Hawera produkuje również m.in. produkty marki Bosch.

Wikipedia


ravigote

[czytaj: rawiGOT] zimny, pikantny sos ziołowy na bazie majonezu, podawany najczęściej do białego mięsa i ryb


SJP.pl


ravioli

małe pierożki nadziewane farszem mięsnym, serowym lub warzywnym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) kulin. rodzaj małych włoskich pierogów;

Wiktionary

Ravioli – potrawa kuchni włoskiej.

Są to nieduże pierożki. Nadziewa się je zazwyczaj serem ricotta, mięsem lub warzywami – najczęściej szpinakiem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zjadłbym talerz ravioli, popijając go dobrym winem.

 (1.1) Mojej żonie bardzo smakują ravioli ze szpinakiem.

Wiktionary


ravvivando

przymiotnik

 (1.1) muz. ożywiając, przyspieszając

Wiktionary


raw

format rejestracji zdjęć w fotografii cyfrowej, pozwalający na zachowanie najwyższej jakości obrazu oferowanej przez aparat, dając możliwość dokładnej obróbki pliku na komputerze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) fot. inform. format rejestracji zdjęć w fotografii cyfrowej, pozwalający na zachowanie oryginalnej jakości obrazu oferowanej przez aparat, umożliwiający dokładną obróbkę pliku na komputerze;

 (1.2) inform. format rejestracji dźwięku, pozwalający na zachowanie oryginalnej jakości

 (1.3) pot. obraz lub dźwięk zapisany w formacie RAW (1.1-2)

Wiktionary

Raw ( raw, surowy; często błędnie zapisywane jako "RAW") – ogólne określenie formatów zapisu plików zawierających nieprzetworzone (surowe) dane. Zazwyczaj pliki raw są kontenerami i zawierają również dodatkowe dane.

Wikipedia


rawa

1. wieś w Polsce;
2. rzeka w Polsce;
3. herb szlachecki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. potok w dorzeczu Wisły, dopływ Brynicy;

 (1.2) geogr. toponim, składnik nazw kilku miejscowości w Polsce i na Ukrainie; por|Rawa Mazowiecka|Rawa Ruska|Stara Rawa.

 (1.3) herald. nazwa dwóch różnych herbów szlacheckich; oraz

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rawa − potok, dopływ Brynicy
  • Rawa – struga, dopływ Gubra
  • Rawa − herb szlachecki
  • Rawa − język
  • Rawa − wieś
  • Rawa Ruska
  • Stara Rawa
  • Rawa Mazowiecka − gmina wiejska
  • Rawa Mazowiecka − miasto, gmina miejska
  • Rawa Katowice − klub baseballowy
  • Województwo rawskie
  • RKS Mazovia Rawa Mazowiecka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od kilku dni katowiczanie mogą oglądać odkrytą Rawę w centrum.

 (1.2) Żydzi z Rawy bardzo szanowali swojego charyzmatycznego cadyka.

 (1.3) Herb Rawa przedstawia w różnych wariantach pannę i niedźwiedzia.

Wiktionary


rawalpindi

miasto w Pakistanie


SJP.pl

Rawalpindi (urdu راولپنڈی, "Rāvalpinḍī") – miasto w północnym Pakistanie, w prowincji Pendżab, 14 km na południe od stolicy kraju Islamabad, z którą tworzy jedną, bicentryczną aglomerację miejską, zamieszkałą przez ponad 4,1 miliona ludzi.

Wikipedia


rawanahasta

dawny indyjski instrument smyczkowy, wywodzący się z Indii i Sri Lanki; rawanastron


SJP.pl


rawanastron

dawny indyjski instrument smyczkowy, wywodzący się z Indii i Sri Lanki; rawanahasta


SJP.pl

Rawanastron (in. ravanhatta, ravanahatha, ravana hasta veena) – dawny instrument smyczkowy wywodzący się z Indii i Sri Lanki. Wykonany z długiej i cienkiej trzciny bambusowej połączonej z mniejszym, grubszym rezonatorem. Posiadał on kilka strun, na których grano przy pomocy bambusowego smyczka. W niektórych częściach Azji znany jest podobny instrument o nazwie ometri.

Wikipedia


rawczyk

nazwisko


SJP.pl


rawelin

okop wysunięty przed główną linię umocnień; przedszaniec


SJP.pl

Rawelin (z łac. "ravelere" – oddzielać), dwuramiennik – ziemne lub murowane dzieło fortyfikacyjne na planie trójkąta wznoszone przed linią obronną twierdzy o narysie bastionowym (dla osłony kurtyn oraz wsparcia bastionów) lub poligonalnym (dla osłony komunikacji pomiędzy poszczególnymi elementami fortyfikacji lub zamaskowania rozmieszczenia kojców). Rawelin był umieszczany w fosie twierdzy.

Wikipedia


rawenka

mieszkanka Rawenny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Rawenny; kobieta z tego miasta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rawenna ż.

:: fm. raweńczyk mos.

 przym. raweński

Wiktionary


rawenna

miasto we Włoszech; Ravenna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto i gmina w północnych Włoszech, w regionie Emilia-Romania, stolica prowincji Rawenna (1.2);

 (1.2) geogr. adm. włoska prowincja położona w regionie Emilia-Romania;

Wiktionary

Rawenna (wł. "Ravenna") – miasto i gmina w północnych Włoszech w regionie Emilia-Romania, stolica prowincji Rawenna. Według danych na rok 2007 gminę zamieszkiwało 151 055 osób, 228 os./km².

Miasto leży na równinie u zbiegu rzek Ronco i Montone, w odległości 10 km od Morza Adriatyckiego, z którym połączone jest żeglownym kanałem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rawenna położona jest w regionie Emilia-Romania, w północnych Włoszech.

 (1.1) Latem 1945 roku, ledwie skończyła się kampania włoska, odwołano mnie z postoju między Bolonią a Rawenną i skierowano do naszej misji wojskowej w Mediolanie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raweńczyk mos., rawenka ż.

 przym. raweński, rawennacki

Wiktionary


rawennacki

przymiotnik

 (1.1) raweński, dotyczący Rawenny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tak np. w północnych Włoszech wyróżniają się w VII i VIII w. kursywy rawennacka, werońska, longobardzka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rawenna ż.

Wiktionary


raweńczyk

mieszkaniec Rawenny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Rawenny; osoba z tego miasta

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do surowej, eremickiej tradycji wielkiego raweńczyka nawiązują szczególnie dwie kongregacje, rozwijające się w XI wieku wokół dwóch eremów założonych jeszcze przez Romualda (…).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rawenna ż.

:: fż. rawenka ż.

 przym. raweński

Wiktionary


raweński

przymiotnik od: Rawenna, miasto we Włoszech


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Rawenny, związany z Rawenną

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zdjęcie tej mozaiki pochodzi z jednego z raweńskich kościołów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rawenna ż., raweńczyk mos., rawenka ż.

Wiktionary


rawianin

mieszkaniec Rawy Mazowieckiej


SJP.pl


rawianka

mieszkanka Rawy Mazowieckiej


SJP.pl


rawica

Rawica – historyczna wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie zwoleńskim, w gminie Tczów.

Wieś królewska, położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie radomskim województwa sandomierskiego.

Dnia 1 stycznia 2006 roku nazwa Rawica została na wniosek Rady Gminy Tczów zlikwidowana przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.

Wikipedia


rawicki

przymiotnik od: Rawicz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rawiczem, dotyczący Rawicza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rawicz mrz., rawiczanin m., rawiczanka ż.

Wiktionary


rawicz

1. miasto w Polsce;
2. wieś w Polsce;
3. osada leśna w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto powiatowe na południowym krańcu województwa wielkopolskiego;

 (1.2) geogr. wieś w województwie łódzkim, w powiecie bełchatowskim;

 (1.3) herald. herb szlachecki;

Wiktionary

Rawicz ( Rawitsch) – miasto w Polsce w województwie wielkopolskim, w powiecie rawickim (siedziba władz powiatu), siedziba gminy miejsko-wiejskiej Rawicz.

W okresie II Rzeczypospolitej oraz w latach 1945–1975 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego, a od 1975 do 1998 do województwa leszczyńskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rozwój Rawicza przerwała jednak wojna Napoleona z Rosją.

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

 rzecz. rawiczanin m., rawiczanka ż.

 przym. rawicki

 (1.3)

 rzecz. Rawa ż., Rawka ż.

 przym. rawski

Wiktionary


rawiczanin

mieszkaniec Rawicza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Rawicza

 (1.2) osoba pochodząca z Rawicza, urodzona w Rawiczu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rawicz mrz.

:: fż. rawiczanka ż.

 przym. rawicki

Wiktionary


rawiczanka

mieszkanka Rawicza


SJP.pl


rawiczów

Rawiczów – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie skierniewickim, w gminie Nowy Kawęczyn.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa skierniewickiego.

Wikipedia


rawier

prostokątne lub owalne naczynie do podawania przystawek; rawierka


SJP.pl


rawierka

prostokątne lub owalne naczynie do podawania przystawek; rawier


SJP.pl


rawka

rawka błazen - gatunek ciepłolubnego skorupiaka z rzędu ustonogów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rawka – obręcz rowerowa
  • rawka błazen – skorupiak
  • Rawka – dopływ Bzury
  • Rawka – dzielnica Skierniewic
  • Rawka – wieś w województwie świętokrzyskim, w gminie Słupia
  • Rawka – dawny parowóz
  • Wielka Rawka – szczyt w Bieszczadach
  • Mała Rawka – szczyt w Bieszczadach

Wikipedia


rawski

przymiotnik od: Rawa Mazowiecka


SJP.pl


ray

imię oraz nazwisko, m.in.: Ray Charles lub Man Ray


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ray – jednostka osadnicza w stanie Alabama, w hrabstwie Coosa
  • Ray – miasto w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Williams
  • Ray (ang. Ray Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Franklin
  • Ray (ang. Ray Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Morgan
  • Ray (ang. Ray Township) – gmina w stanie Michigan, w hrabstwie Macomb
  • Ray (ang. Ray Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie LaMoure
  • hrabstwo Ray (ang. Ray County) – w stanie Missouri
  • Ray – rzeka w Anglii, w hrabstwach Buckinghamshire i Oxfordshire
  • Ray – rzeka w Anglii, w hrabstwie Wiltshire
  • Ray – zespół muzyczny rhythm and blues
  • Ray – album japońskiego zespołu rockowego L'Arc-en-Ciel
  • Ray – singel zespołu Millencolin

Wikipedia


ray-ban

[czytaj: rejban] marka okularów


SJP.pl

Ray-Ban – marka okularów (głównie przeciwsłonecznych, ale także korekcyjnych), założona w 1937 roku przez firmę Bausch & Lomb. Jedna z najbardziej innowacyjnych i rozpoznawalnych marek w świecie okularów.

Wikipedia


ray-bany

[czytaj: rejbany] potocznie: okulary marki Ray-Ban; Rajbany, Rejbany


SJP.pl


rayleigh

[czytaj: REJli] nazwisko


SJP.pl

Rayleigh – miasto i civil parish w Anglii, w hrabstwie Essex, w dystrykcie Rochford. Leży 19 km na południowy wschód od miasta Chelmsford i 52 km na wschód od Londynu. W 2011 roku civil parish liczyła 32 150 mieszkańców. Rayleigh jest wspomniana w Domesday Book (1086) jako "Ragewneia"/"Rageweleia".

Wikipedia


rayman

popularna gra komputerowa


SJP.pl


raymond

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • angielska wersja imienia Rajmund
  • Eric Steven Raymond – jedna z wiodących postaci ruchu Otwartego Oprogramowania
  • Michel Raymond – francuski polityk
  • Lisa Raymond – amerykańska tenisistka
  • Fred Raymond (właśc. Friedrich Vesely) – austriacki twórca piosenek i kompozytor operetkowy
  • Fulgence Raymond – francuski neurolog
  • Mathias Raymond – monakijski wioślarz
  • Jade Raymond – kanadyjska producentka gier wideo
  • Michael Raymond-James – amerykański aktor
  • Raymond – miejscowość i gmina w Regionie Centralnym, w departamencie Cher
  • Raymond – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie Montgomery
  • Raymond – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Black Hawk

Wikipedia


rayogram

[czytaj: rejogram] rodzaj fotografii otrzymywanej przez działanie światła na światłoczuły papier, bez pośrednictwa kliszy


SJP.pl


rayon

[czytaj: rejon] sztuczny jedwab


SJP.pl


rayonnant

[czytaj: rejonant] styl w sztuce gotyckiej w latach 1240-1350; gotyk promienisty, styl promienisty


SJP.pl


raz

1. kiedyś, w pewnej chwili; nareszcie, w końcu; ostatecznie
2. w użyciu liczebnikowym: jeden, pierwszy (przy liczeniu); po pierwsze; komenda nadająca tempo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) uderzenie wymierzone za pomocą przeznaczonego do tego celu narzędzia

 (1.2) pojedyncza realizacja czynności

 (1.3) jednostka jakiejś wielkości (podawana jako punkt odniesienia przy jej zwielokrotnianiu)

 (1.4) okoliczność, ewentualność

 (1.5) daw. cięcie

liczebnik główny

 (2.1) przy liczeniu jeden

liczebnik mnożny

 (3.1) jednokrotnie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Raz, Dwa, Trzy – zespół
  • Drugi raz
  • Czwarty raz
  • Raz – miejscowości w podprowincji Raz i Dżargalan, w ostanie Chorasan Północny, w Iranie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bandyci otoczyli go i ze wszystkich stron spadły na niego razy.

 (1.2) Dwa razy próbowałam dostać się na politechnikę: w poprzednim i tym roku.

 (1.2) Raz zatrułem się grzybami.

 (1.3) Azotek galu jest piekielnie wytrzymałym materiałem — topi się w temperaturze kilku tysięcy stopni i ciśnieniu kilkanaście tysięcy razy większym od atmosferycznego.

 (1.3) Wyobrażałem sobie sumę pięć razy mniejszą.

 (1.3) Bagażnik tego opla jest półtora raza większy niż bagażnik tego forda – pierwszy ma pojemność 600, a drugi 400 litrów.

 (1.4) W razie, gdybyś czegoś jeszcze potrzebował, zadzwoń do mnie.

 (2.1) Raz, dwa, trzy…

 (3.1) Czy ta postać pojawia się tylko raz w tym filmie?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ras, AS: ras

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. obraz m., obraza n., wrażliwość, obraźliwy, naraz, nieraz, razem, raźno, teraz, wraz, zaraz, zarazem, zrazu

 przyim. oraz

 partyk. zaraz, zarazem

 sp. razy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) smagnięcie, cios, uderzenie, trafienie

 (1.2) kroć; gw. Górny Śląsk roz, rołz, rouz

 (1.3) kroć

 (3.1) jednokrotnie, jednorazowo; gw. Górny Śląsk roz, rołz, rouz

Wiktionary


razbora

rodzaj ryb z rodziny karpiowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • razbora borneańska (Boraras brigittae)
  • razbora brylantowa (Rasbora einthovenii)
  • razbora chińska (Rasbora steineri)
  • razbora czerwonopłetwa (Rasbora borapetensis)
  • razbora czerwonopręga (Rasbora pauciperforata)
  • razbora dwupasa (Rasbora cephalotaenia)
  • razbora Hengela (Trigonostigma hengeli)
  • razbora karłowata (Boraras maculatus lub Boraras urophthalmoides)
  • razbora klinowa (Trigonostigma heteromorpha)
  • razbora Meinkena (Rasbora meinkeni)
  • razbora ogonopręga (Rasbora caudimaculata)
  • razbora perłowa (Rasboroides vaterifloris)

Wikipedia


razdziawa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) białystok. gapa, niezdara

Wiktionary


razem

inaczej wspólnie


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) (o wielu elementach, osobach itp.) łącznie, równocześnie, wszyscy / wszystkie

 (1.2) stpol. od razu

 (1.3) stpol. zarazem

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Partia Razem (w latach 2019–2024 jako Lewica Razem) – polska lewicowa partia polityczna
  • Razem () – węgierska partia polityczna działająca w latach 2013–2018
  • Razem – album muzyczny grupy Pod Budą
  • Razem – album muzyczny zespołu Snuz
  • Razem – singiel polskiego zespołu Genzie
  • „Razem” – polski tygodnik wydawany w latach 70. i 80. XX wieku
  • Lewica Razem
  • Polska Razem

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ania i ja chodzimy razem do szkoły.

 (1.1) Zapakowałem te książki wszystkie razem do jednego kartonu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrazɛ̃m, AS: razẽm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raz m.

 liczgł. raz

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łącznie, wraz, wspólnie

Wiktionary


razemek

środowiskowo: zwolennik lub członek partii Razem; razemowiec, razemita


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) środ. lekcew. polit. członek lub zwolennik lewicowej partii Razem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ekonomista zgodził się ze słowami profilu „Libertarianin”, który napisał na Twitterze: „Panie Tusk i PO, w razemków się bawicie? […]”

Wiktionary


razemita

środowiskowo: zwolennik lub członek partii Razem; razemowiec, razemek


SJP.pl


razemowiec

zwolennik lub członek partii Razem; razemita, razemek


SJP.pl


razin

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andriej Razin – rosyjski hokeista
  • Hennadij Razin – ukraiński hokeista
  • Stieńka Razin – kozak doński, przywódca powstania kozaków i chłopów rosyjskich przeciwko carskiemu samodzierżawiu w 1665 roku

Wikipedia


razić

1. wywoływać niemiłe uczucie, zrażać;
2. o świetle, promieniowaniu itp.: porażać, oślepiać


SJP.pl

czasownik

 (1.1) o świetle: drażnić oczy nadmierną jasnością, jaskrawością

 (1.2) atakować za pomocą jakiejś broni

 (1.3) wzbudzać nieprzyjemne uczucie, powodować negatywne odczucia

 (1.4) wywoływać porażenie

 (1.5) przen. rzucać się w oczy, być przesadnie wyraźnym (np. o kolorach)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tuż nad ranem potrafił przysłuchiwać się oddechowi miasta z butelką piwa w ręku, na piętrze u Freda, gapiąc się na rażące neony z naprzeciwka, skąpo oświetloną Norderstraat i tramwaje zmierzające do pętli.

 (1.3) Razi mnie twój brak poszanowania tradycji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈraʑit͡ɕ, AS: raźić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rażenie n., porażenie n., raz m., poraza ż.

 czas. zrazić dk., wrazić dk.

 przysł. rażąco

 ims. rażący

 przym. rażący

 liczgł. raz

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) oślepiać

 (1.3) zrażać, gorszyć

Wiktionary


razkreślny

oktawa razkreślna - jedna z oktaw (dźwięki oznaczane małymi literami z jedynką arabską w górnym indeksie); oktawa jednokreślna (rzadziej)


SJP.pl


raznoczyniec

przedstawiciel postępowej inteligencji rosyjskiej w drugiej połowie XIX wieku


SJP.pl


razowiaczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od razowiak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. razowiak m.

Wiktionary


razowiak

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spoż. kulin. chleb razowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. razowiaczek m.

 przym. razowy

Wiktionary


razowiec

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. chleb z mąki razowej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Poszedłem do kuchni: butelkę po oranżadzie napełniłem mlekiem, odkroiłem pajdę razowca, kilka plasterekasterków żółtego sera i kawał boczku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: raˈzɔvʲjɛt͡s, AS: razovʹi ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 przym. razowy

 rzecz. raz mrz.

 liczgł. raz

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chleb razowy

Wiktionary


razowski

nazwisko


SJP.pl


razowy

o mące: gruby, nieodsiewany, zawierający otręby, raz mielony; o pieczywie: upieczony z mąki razowej


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) o mące: gruby, raz mielony, nieodsiewany, zawierający otręby

 (1.2) o pieczywie, makaronie itp.: zrobiony z mąki razowej (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mąka razowa zawiera więcej błonnika niż biała.

 (1.2) Jestem na diecie i preferuję razowe pieczywo.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: raˈzɔvɨ, AS: razovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. razowiec m., raz m., razowiak m.

 licz. raz

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pełnoziarnisty

 (1.2) czarny, ciemny, pełnoziarnisty

Wiktionary


razumnik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) rzad. imię|polski|m.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Razumnik to nietypowe imię dla dziecka.

Wiktionary


razura

1. wyraz wyskrobany w tekście;
2. dawniej o salonie fryzjerskim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. zakład fryzjerski

Wiktionary

Wymowa:

IPA: raˈzura, AS: razura

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) golarnia

Wiktionary


razy

1. w połączeniu z liczebnikiem oznacza zwielokrotnienie, powtarzanie się czegoś
2. moment, w którym miało miejsce jakieś zdarzenie
3. któreś z kolei wykonanie danej czynności, doświadczenie czegoś


SJP.pl

forma rzeczownika.

 (1.1) M., B. i W. lm. od: raz

spójnik

 (2.1) spójnik stawiany między mnożonymi czynnikami

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Dwa razy sześć równa się dwanaście.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrazɨ, AS: razy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raz mrz., uraza ż.

 liczgł. raz

Wiktionary


razówka

gruba, nieodsiewana mąka z otrębami; mąka razowa


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Razówka – rodzaj mąki
  • Razówka – rodzaj pieczywa
  • Razówka – rodzaj zabiegu uprawowego
  • Razówka – jałówka przeznaczona na rzeź

Wikipedia


razą

dawny człon frazeologizmów o charakterze przysłówka, np. inną razą (innym razem), tą razą (tym razem), za drugą razą (za drugim razem) itp.


SJP.pl


rać

1. gwarowo: racica;
2. narzędzie do wyciągania gwoździ


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) racica

 (1.2) stpol. ślad koni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. racica, ratka

Wiktionary


raćkowicz

nazwisko


SJP.pl


rańsk

Rańsk (niem. "Rheinswein") – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie szczycieńskim, w gminie Dźwierzuty, na Mazurach.

Średniej wielkości wieś o zwartej zabudowie, biegnącej wzdłuż brzegu Jeziora Rańskiego. Jest tu m.in. poczta, kościół, cmentarz. Wieś leży przy drodze wojewódzkiej nr 600, przy Jeziorze Rańskim. Przez wieś przepływa rzeczka wypływająca z Jeziora Rańskiego, zasilająca znajdujące się we wsi stawy rybne, płynąca następnie do Babięt Wielkich.

Wikipedia


rańsy

przymiotnik

 (1.1) gw-pl|księstwo łowickie. o mleku: z porannego wydoju

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. rano

 rzecz. rano n.

Wiktionary


rańszy

dawniej, dziś tylko gwarowo: ranny, poranny


SJP.pl


rańtuch

dawny rodzaj szala z płótna samodziałowego; rąbek


SJP.pl

Rańtuch – kobiece nakrycie głowy, używane w Polsce od XVI do XVIII wieku.

Występowało w formie sporych rozmiarów chusty prostokątnej z białego płótna. Chustę nakładało się na głowę, najpierw złożywszy ją na pół. Okrywała ona głowę, część twarzy, ramiona i plecy, sięgała nawet do ziemi. Rańtuch zakładano zarówno bezpośrednio na włosy i przykrywano czepkiem lub kołpakiem jak i na płócienne czepki, a kołpak zakładano na wierzch. W czasie zimy na rańtuchy nakładano futrzane czapy.

Wikipedia


raś

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Dariusz Raś – polski rzymskokatolicki duchowny
  • Eugeniusz Raś – polski pracownik przemysłu motoryzacyjnego
  • Ireneusz Raś – polski polityk
  • Maciej Raś – polski politolog
  • Zbigniew Raś – polski informatyk, profesor nauk technicznych
  • Ruch Autonomii Śląska (RAŚ) – stowarzyszenie promujące utworzenie autonomicznego regionu w granicach Górnego Śląska

Wikipedia


raźliwy

przymiotnik

 (1.1) stpol. przeraźliwy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: raʑˈlʲivɨ, AS: raźlʹivy

Wiktionary


raźnia

1. roślina z rodziny raźniowatych, przypominająca oset; raźnia długolistna;
2. rzadko: świat przedstawiany samemu sobie


SJP.pl


raźniak

nazwisko


SJP.pl


raźniej

stopień wyższy od przysłówków: raźnie, raźno


SJP.pl


raźniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: raźny


SJP.pl


raźniewo

Ra

Wikipedia


raźniewski

nazwisko


SJP.pl


raźny

żwawy, ruchliwy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) ruchliwy

 (1.2) rześki

 (1.3) żwawy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Boryna nie żałował i flachę puszczał częstą kolejką; tańce też szły raźniejsze i gęstsze, śpiewać już poczynali, przytupywać i coraz większym kołem taczać po izbie.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. doraźny

 rzecz. raz mrz.

 licz. raz

Wiktionary


rażenie

książkowo:
1. powodować, spowodować unieruchomienie;
2. uderzać, uderzyć


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|razić.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. razić

 rzecz. uraza ż.

 przym. rażący

Wiktionary


rażąco

przysłówek sposobu

 (1.1) w sposób rażący

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kapitał edukacyjny już w tej chwili jest rażąco niewystarczający, a polskie uczelnie przestają go odnawiać, nie mówiąc o powiększaniu.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. razić

 przym. rażący

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jaskrawo, oślepiająco, dobitnie, karygodnie

Wiktionary


rażący

1. nieprzyjemny, zwłaszcza dla oczu;
2. o cechach ujemnych: wyraźny, bardzo duży


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) drażniący wzrok; rzucający się w oczy

 (1.2) bardzo intensywny, wyraźny w swojej złej cesze; rzucający się w oczy

forma czasownika.

 (2.1) imiesłów przymiotnikowy czynny od: razić

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najbardziej rażące i łatwe do zauważenia są zawieszki w tekstach reklamowych.

 (1.2) Bank jest podejrzany o rażące naruszenie ustawy o praniu pieniędzy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rażenie n.

 czas. razić ndk.

 przysł. rażąco

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jaskrawy, oślepiający

 (1.2) dobitny, karygodny

Wiktionary


rb

symbol rubidu, pierwiastka chemicznego


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • RB – Regionalbahn, kategoria pociągu
  • RB – Radio Bremen, lokalny radiowy nadawca publiczny w Niemczech
  • RB – Reckitt Benckiser, międzynarodowa korporacja
  • RB1 – gen zlokalizowany na chromosomie 13

Wikipedia


rb.

skrót od: roku bieżącego


SJP.pl

skrót

 (1.1) = daw. roku bieżącego

 (1.2) = daw. rubel

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Kazimierz Żukotyński z Kiryłówki wydawał rocznie na prenumeratę gazet i czasopism od 50 do 60 rb., następne 10 rb. pochłaniały książki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔku ˌbʲjɛʒɔ̃nˈt͡sɛɡɔ, AS: roku bʹi ̯ežõncego

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) r.b., br.

 (1.2) rub., symbol. ₽, RUB

Wiktionary


rbn

skrót od: Rada Bezpieczeństwa Narodowego


SJP.pl


rc

skrót od: Republika Czeska, Red Cross (Czerwony Krzyż)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • cykl życia programu
  • układ RC
  • Radio Control (w modelarstwie)

Wikipedia


rca

skrót od: Radio Corporation of America - radio amerykańskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Złącze RCA – złącze używane głównie w sprzęcie audio wideo
  • RCA Records – wytwórnia płytowa
  • Radio Corporation of America – amerykańska firma elektroniczna

Wikipedia


rcb

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) = adm. Rządowe Centrum Bezpieczeństwa;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • RCB – Rządowe Centrum Bezpieczeństwa
  • RCB – gwiazdy zmienne typu R Coronae Borealis

Wikipedia


rce

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) ekon. rynkowa cena energii

Wiktionary


rcp

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) = rejestracja czasu pracy;

Wiktionary


rdc

skrót od: Radio dla Ciebie - regionalna rozgłośnia radiowa Polskiego Radia


SJP.pl


rdest

niepozorna roślina zielna o bladoróżowych kwiatach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Polygonum|L.|ref=tak., roślina o drobnych kwiatach z rodziny rdestowatych;

Wiktionary

Rd

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rdestowate nmos., rdestnica ż., rdestowiec m., rdestówka ż., rdestniczka ż.

 przym. rdestowy, rdestowaty, rdestnicowy, rdestowcowy, rdestówkowy, rdestniczkowy

Wiktionary


rdestniak

walgina rdestniak - motyl z rodziny miernikowcowatych


SJP.pl


rdestnica

roślina wodna z rodziny rdestnicowatych


SJP.pl

Rdestnica ("Potamogeton") – rodzaj roślin wodnych z rodziny rdestnicowatych ("Potamogetonaceae"). Należy do niego 90 gatunków i co najmniej 70 mieszańców. Rodzaj jest kosmopolityczny, przy czym najbardziej zróżnicowany jest w strefie umiarkowanej na półkuli północnej. W Polsce występuje 18 gatunków i liczne mieszańce. Są to rośliny wód słodkich i słabo zasolonych, odgrywające ważną rolę w ekosystemach wodnych.

Wikipedia


rdestnicowate

rodzina kosmopolitycznych roślin wodnych z klasy jednoliściennych, o promienistych kwiatach zebranych w kłosowate kwiatostany wystające ponad powierzchnię wody


SJP.pl

Rdestnicowate ("Potamogetonaceae" Dumort.) – rodzina roślin wodnych, należąca do rzędu żabieńcowców, obejmująca 4, 5 lub 6 rodzajów ze stukilkunastoma gatunkami, z czego ok. 100 należy do rodzaju rdestnica "Potamogeton". Rośliny te występują kosmopolitycznie na wszystkich kontynentach z wyjątkiem Antarktydy. Rosną w wodach słodkich (podrodzina "Potamogetoneae"), rzadziej także słabo zasolonych i morskich (podrodzina "Zannichellieae"). Kwiaty są wiatropylne, owoce rozsiewane są przez wodę i zwierzęta.

Wikipedia


rdestnicowaty

o cechach rdestnicowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


rdestnicowce

rząd roślin okrytonasiennych


SJP.pl

Rdestnicowce ("Potamogetonales") – rząd roślin wyróżniany w niektórych systemach klasyfikacyjnych roślin okrytonasiennych. Obejmuje rośliny wodne.

Wikipedia


rdestnicowy

1. jeziornica rdestnicowa - gatunek chrząszcza;
2. → rdestnica


SJP.pl

Patrz:

rdestnica

rdestniczka

rodzaj roślin z rzędu żabieńcowców


SJP.pl


rdestowate

o cechach rdestowatych (rodzina roślin)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Polygonaceae|Juss.|ref=tak., rodzina roślin okrytonasiennych z grupy dwuliściennych właściwych;

Wiktionary

Rd

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rdestowate występują głównie w strefie klimatu umiarkowanego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rdest mrz.

Wiktionary


rdestowaty

o cechach rdestowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


rdestowce

rząd roślin zielnych z podklasy goździkowych


SJP.pl

Rdestowce ("Polygonales" Dumort.) - rząd roślin zielnych należący do podklasy goździkowych ("Caryophyllidae" Takht.). Liczy ok. 900 gatunków.

Wikipedia


rdestowiec

przedstawiciel rzędu roślin zielnych z podklasy goździkowych


SJP.pl

Rd

Wikipedia


rdestowy

1. → rdest;
2. susówka rdestowa - gatunek chrząszcza z rodziny stonkowatych


SJP.pl


rdestówka

1. pnącze z rodziny rdestowatych;
2. kałdunica rdestówka - gatunek stonki


SJP.pl

Rdestówka ("Fallopia") – rodzaj roślin z rodziny rdestowatych. Obejmuje 12 gatunków. Zasięg ich występowania obejmuje obszary o umiarkowanym klimacie na półkuli północnej. W Polsce rodzimym gatunkiem jest rdestówka zaroślowa "F. dumetorum", zadomowionym przybyszem jest rdestówka powojowata "F. convolvulus". Uprawiane jako rośliny ozdobne są rdestówka Auberta "F. aubertii" i rdestówka bucharska "F. baldschuanica".

Wikipedia


rdr

Ruch dla Rzeczypospolitej


SJP.pl

skrótowiec

 (1.1) = rok do roku

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ruch dla Rzeczypospolitej – polska partia polityczna działająca w latach 1992–1999
  • Red Dead Redemption – przygodowa gra akcji z 2010 roku

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Według GUS inflacja w grudniu wyniosła 16,6 proc. rdr, w stosunku do 17,5 proc. w listopadzie.

Wiktionary


rds

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy lub nijaki

 (1.1) rad. informacja tekstowa przekazywana z sygnałem radiowym na falach ultrakrótkich, dekodowana przez odbiornik i pojawiająca się na wyświetlaczu odbiornika;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ruch Demokratyczno-Społeczny
  • Rada Dialogu Społecznego
  • zespół ostrej niewydolności oddechowej:
    • dorosłych ()
    • noworodków ( lub )

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jest także nowinka techniczna – zaczęliśmy nadawać w RDS-ie […].

 (1.1) Seryjna klimatyzacja umili jazdę, podobnie jak dobry zestaw audio (szkoda, że bez RDS-u).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɛr‿dɛ‿ˈːs, AS: er‿d•‿es

Wiktionary


rdt

skrót od: Rejonowy Dozór Techniczny


SJP.pl


rdutów

Zobacz też: Rdutów w innych znaczeniach tego słowa.

Rdutów (nazwa oboczna: Stary Rdutów) – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie kolskim, w gminie Chodów.

Rdułtów (Rdutów) był wsią arcybiskupstwa gnieźnieńskiego w powiecie łęczyckim województwa łęczyckiego w końcu XVI wieku. Do 1953 roku istniała gmina Rdutów.

Wikipedia


rdz

skrót od: Księga Rodzaju - pierwsza księga Pisma Świętego, należąca do Starego Testamentu, zaliczana do Pięcioksięgu


SJP.pl

skrót

 (1.1) = bibl. Księga Rodzaju

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rdz 1:12

 (1.1) Rdz 1,12

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈcɕɛ̃ŋɡa rɔˈd͡zaju, AS: ḱśẽŋga roʒai ̯u

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) 1 Mojż.

Wiktionary


rdza

1. mieszanina wodorotlenków żelaza powstająca na przedmiotach z żelaza pod wpływem wilgotnego powietrza;
2. grzyb pasożytniczy atakujący rośliny;
3. choroba roślin; rdzawe plamy na liściach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) warstwa na powierzchni metalu lub stopu (zwykle żelaza i stali) złożona z tlenku tego metalu;

 (1.2) Puccinia, grzyb powodujący plamaamy na roślinach

 (1.3) choroba powodowana przez rdzę (1.2)

Wiktionary

Rd

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wuj Bogusław nie dbał o pamiątkowy miecz i teraz ta rodzinna pamiątka jest cała w rdzy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rd͡za, AS: rʒa

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) czas. rdzewieć, zardzewieć, pordzewieć; przym. zardzewiały, rdzawy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) patyna, śniedź

Wiktionary


rdzanek

nazwisko


SJP.pl


rdzawiec

ryba z rodziny dorszowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) icht. nazwa systematyczna|Pollachius pollachius|ref=tak., gatunek ryby morskiej z rodziny dorszowatych;

 (1.2) kulin. spoż. ryba z gatunku rdzawiec (1.1)

Wiktionary

Rdzawiec ("Pollachius pollachius") – gatunek morskiej ryby dorszokształtnej z rodziny dorszowatych (Gadidae).

Wikipedia


rdzawić

1. powodować pokrycie się rdzą;
2. rdzawić się - mieć, przybierać kolor rdzy


SJP.pl


rdzawka

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rdzawka – dolina w Beskidzie Małym we wsi Ponikiew
  • Rdzawka – potok, dopływ Gajduszowca
  • Rdzawka – potok, dopływ Poniczanki
  • Rdzawka – potok, dopływ Ponikiewki
  • Rdzawka – potok, dopływ Przeginii
  • Rdzawka – struga, dopływ Kanału Gliwickiego
  • Rdzawka – wieś w woj. małopolskim, w pow. nowotarskim, w gminie Rabka-Zdrój
  • Rdzawka południowa
  • Rdzawki

Wikipedia


rdzawnik

skupienie zarodników pasożytujących grzybów z rzędu rdzawnikowych


SJP.pl


rdzawnikowate

o cechach rdzawnikowatych (rząd grzybów)


SJP.pl


rdzawnikowaty

o cechach rdzawnikowatych (rząd grzybów)


SJP.pl


rdzawnikowce

klasa grzybów z typu podstawczaków; rdze


SJP.pl


rdzawnikowe

rząd pasożytujących grzybów z podgromady podstawczaków, należy tu m.in. rdza zbożowa; rdzawnikowate


SJP.pl


rdzawnikowiec

przedstawiciel klasy grzybów z typu podstawczaków; rdza


SJP.pl


rdzawnikowy

1. → rdzawnik;
2. o cechach rdzawnikowych (rząd grzybów)


SJP.pl


rdzawo-biały

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma dwa kolory: rdzawy i biały

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wybrałeś złą farbę, skoro ławka zamiast białej jest rdzawo-biała.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrd͡zavɔ‿ˈbʲjawɨ, AS: rʒavo‿bʹi ̯au̯y

Wiktionary


rdzawobiały

biały o rdzawym odcieniu


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) biały o odcieniu rdzawym

Wiktionary


rdzawoboczny

frankolin rdzawoboczny, drozd rdzawoboczny - gatunki ptaków


SJP.pl


rdzawobrewy

sokół rdzawobrewy, wróbel rdzawobrewy - gatunki ptaków


SJP.pl


rdzawobrunatny

brunatny o odcieniu rdzawym


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) mający kolor brunatny o odcieniu rdzawym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pobrudziłaś się czymś rdzawobrunatnym.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrd͡zavɔbrũˈnatnɨ, AS: rʒavobrũnatny

Wiktionary


rdzawobrzuch

gatunek drapieżnego ptaka z rodziny jastrzębiowatych


SJP.pl

Rdzawobrzuch, orzełek rdzawobrzuchy ("Lophotriorchis kienerii") – gatunek drapieżnego ptaka z rodziny jastrzębiowatych (Accipitridae), występujący w zalesionych regionach tropikalnej Azji. Bliski zagrożenia wyginięciem. Stosunkowo niewielki w porównaniu do orłów i kontrastowo ubarwiony podobnie jak sokół, był klasyfikowany w rodzaju "Hieraaetus", a czasami "Aquila", ale uznano, że jest na tyle odrębny, by należeć do osobnego rodzaju.

Wikipedia


rdzawobrzuchy

1. wiewiórczak rdzawobrzuchy - gatunek gryzonia z rodziny wiewiórkowatych;
2. sokół rdzawobrzuchy, przepiór rdzawobrzuchy, dzioborożec rdzawobrzuchy - gatunki ptaków


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający brunatnoceglastą spodnią stronę tułowia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na parapecie przysiadł rdzawobrzuchy ptaszek.

Wiktionary


rdzawobrązowy

brązowy o odcieniu rdzawym


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) mający kolor brązowy o odcieniu rdzawym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Trzeba odmalować płot, bo zrobił się rdzawobrązowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrd͡zavɔbrɔ̃w̃ˈzɔvɨ, AS: rʒavobrõũ̯zovy

Wiktionary


rdzawoczarny

czarny o rdzawym odcieniu


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) czarny o odcieniu rdzawym

Wiktionary


rdzawoczerwony

czerwony o odcieniu rdzawym


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) mający kolor czerwony o odcieniu rdzawym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie opieraj się! Będziesz mieć rdzawoczerwone ślady od rdzy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrd͡zavɔt͡ʃɛrˈvɔ̃nɨ, AS: rʒavočervõny

Wiktionary


rdzawoczuby

dzięcioł rdzawoczuby - gatunek ptaka z rodziny dzięciołowatych


SJP.pl


rdzawoczułka

kruszynka rdzawoczułka - gatunek chrząszcza z rodziny kózkowatych


SJP.pl


rdzawogardlisty

świergotek rdzawogardlisty - gatunek małego ptaka z rodziny pliszkowatych; świergotek rdzawogardły


SJP.pl


rdzawogardły

1. świergotek rdzawogardły - gatunek małego ptaka z rodziny pliszkowatych; świergotek rdzawogardlisty;
2. miękkoster rdzawogardły - gatunek małego ptaka z rodziny garncarzowatych;
3. pustelnik rdzawogardły - gatunek małego ptaka z rodziny kolibrowatych;
4. pluszcz rdzawogardły - gatunek małego ptaka z rodziny pluszczy


SJP.pl


rdzawogrzbiety

1. kukang rdzawogrzbiety, sajmiri rdzawogrzbieta - gatunki ssaków;
2. dzierzba rdzawogrzbieta, trznadel rdzawogrzbiety - gatunki ptaków


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) mający brunatnoceglastą wierzchnią stronę tułowia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Irgę obsiadły rdzawogrzbiete ptaszki.

Wiktionary


rdzawogłowy

kaczka rdzawogłowa - kaczka nurkująca; głowienka


SJP.pl


rdzawokarkowy

obrożnik rdzawokarkowy - gatunek ptaka z rodziny obrożników


SJP.pl


rdzawolicy

1. grubogonik rdzawolicy - gatunek ssaka z rodziny niełazowatych;
2. sikora rdzawolica, frankolin rdzawolicy, nogal rdzawolicy - gatunki ptaków


SJP.pl


rdzawoniebieski

niebieski o rdzawym odcieniu


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) niebieski o odcieniu rdzawym

Wiktionary


rdzawonogi

smuklik rdzawonogi - gatunek błonkówki z rodziny smuklikowatych


SJP.pl


rdzawoodwłokowy

trzmiel rdzawoodwłokowy - gatunek trzmiela


SJP.pl


rdzawopierśny

cykadojad rdzawopierśny, muszarka rdzawopierśna - gatunki ptaków


SJP.pl


rdzawopióry

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma pióra w rdzawym kolorze

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdzieś na lanckorońskiej górze gra pobudkę rdzawopióry.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrd͡zavɔˈpʲjurɨ, AS: rʒavopʹi ̯ury

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rudopióry, rdzawo upierzony

Wiktionary


rdzawoplamisty

grzybówka rdzawoplamista - gatunek grzybów z rodziny grzybówkowatych


SJP.pl


rdzaworożny

klecanka rdzaworożna - gatunek błonkówki z rodziny osowatych


SJP.pl


rdzaworudawy

nieco rudy o rdzawym odcieniu


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) rudawy o odcieniu rdzawym

Wiktionary


rdzaworzytny

kacykowiec rdzaworzytny, czakalaka rdzaworzytna - gatunki ptaków


SJP.pl


rdzawoskrzydły

1. mający rdzawe skrzydła;
2. drozd rdzawoskrzydły - gatunek ptaka wędrownego z rodziny drozdowatych;
3. myszołów rdzawoskrzydły - gatunek drapieżnego ptaka z rodziny jastrzębiowatych


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma rdzawe skrzydła

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Afrykański myszołów rdzawoskrzydły poluje także na zwierzęta wypłaszane przez pożary.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrd͡zavɔˈskʃɨdwɨ, AS: rʒavoskšydu̯y

Wiktionary


rdzawosterny

1. myszołów rdzawosterny - gatunek ptaka z rodziny jastrzębiowatych;
2. dzierzba rdzawosterna - gatunek małego ptaka z rodziny dzierzb;
3. kolorzyk rdzawosterny - gatunek małego ptaka z rodziny pekińczyków;
4. synogarlica rdzawosterna - gatunek ptaka z rodziny gołębiowatych


SJP.pl


rdzawoszary

szary o rdzawym odcieniu


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) szary o odcieniu rdzawym

Wiktionary


rdzawoszyi

1. kangur rdzawoszyi - gatunek torbacza z rodziny kangurowatych; kangur Bennetta;
2. perkoz rdzawoszyi - gatunek wędrownego ptaka wodnego z rodziny perkozowych;
3. nur rdzawoszyi - gatunek wędrownego ptaka wodnego z rodziny nurów;
4. miodopijek rdzawoszyi - gatunek barwnego ptaka z rodziny miodojadów;
5. lelek rdzawoszyi - gatunek ptaka z rodziny lelkowatych;
6. biegus rdzawoszyi - gatunek wędrownego ptaka z rodziny bekasowatych;
7. krogulec rdzawoszyi - gatunek drapieżnego ptaka z rodziny jastrzębiowatych;
8. sójkowiec rdzawoszyi - gatunek ptaka z rodziny pekińczyków


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma rdzawą szyję

Wiktionary


rdzawozielono

przysłówek sposobu

 (1.1) z użyciem rdzawozielonej barwy; w rdzawozielonym kolorze, odcieniu

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rdzawozielony

Wiktionary


rdzawozielony

zielony o rdzawym odcieniu


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) zielony o odcieniu rdzawym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Skórka gruszy jest twarda, rdzawozielona, wraz z dojrzewaniem brązowieje.

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. rdzawozielono

Wiktionary


rdzawozłoty

złoty o odcieniu rdzawym


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) złoty o rdzawym odcieniu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Końcówki piór były rdzawozłote, co jest o tyle dziwne, że reszta była zielonkawa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrd͡zavɔˈzwɔtɨ, AS: rʒavozu̯oty

Wiktionary


rdzawość

→ rdzawy


SJP.pl

Patrz:

rdzawy

rdzawożółto

przysłówek sposobu

 (1.1) z użyciem rdzawożółtej barwy; w rdzawożółtym kolorze, odcieniu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rdzawożółto zabarwione powierzchnie szczelin są gładkie i nierówne.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rdzawożółty

Wiktionary


rdzawożółty

żółty o rdzawym odcieniu


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) żółty o odcieniu rdzawym

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. rdzawożółto

Wiktionary


rdzawy

mający kolor rdzy; rudawy


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) brunatnoceglasty, rudawy, mający kolor rdzy

 (1.2) pokryty rdzą, zawierający rdzę

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) W zasobniku na dnie chlupotało trochę rdzawej wody.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrd͡zavɨ, AS: rʒavy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rydz mzw./mrz., rdzawość ż., rdza ż., rdzewienie n., zardzewienie n.

 czas. rdzewieć ndk., zardzewieć dk.

 przysł. rdzawo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) zardzewiały

Wiktionary


rdze

1. mieszanina wodorotlenków żelaza powstająca na przedmiotach z żelaza pod wpływem wilgotnego powietrza;
2. grzyb pasożytniczy atakujący rośliny;
3. choroba roślin; rdzawe plamy na liściach


SJP.pl

Rdze ("Pucciniomycetes" R. Bauer, Begerow, J.P. Samp., M. Weiss & Oberw.) – klasa grzybów z typu podstawczaków ("Basidiomycota"). Takson ten jest odpowiednikiem wcześniejszej podklasy "Urediniomycetidae" Swann et al.

Wikipedia


rdzeniak

w medycynie: nowotwór ośrodkowego układu nerwowego


SJP.pl

Rdzeniak zarodkowy (łac. "medulloblastoma", ang. medulloblastoma) – pierwotny nowotwór złośliwy ośrodkowego układu nerwowego, najczęściej rozwijający się w móżdżku. Rdzeniakowi przypisuje się najwyższy, IV° złośliwości histologicznej według WHO.

Wikipedia


rdzeniakowy

→ rdzeniak


SJP.pl

Patrz:

rdzeniak

rdzeniarnia

dział odlewni żeliwa


SJP.pl


rdzeniarski

dotyczący rdzeniarza, rdzeniarki


SJP.pl


rdzeniasty

rak rdzeniasty tarczycy - nowotwór złośliwy tarczycy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający kształt rdzenia, podobny do rdzenia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rak rdzeniasty ma dobre rokowanie jeśli ogranicza się do gruczołu tarczowego, a jeśli pojawią się przerzuty poza gruczołem tarczowym, to rokowanie jest gorsze.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rdzeń mrz.

 przym. rdzeniowy

Wiktionary


rdzeniomózgowie

część tyłomózgowia w której umiejscowiony jest rdzeń przedłużony


SJP.pl

Rdzeniomózgowie ( myelencephalon) – w anatomii człowieka część mózgowia utworzona przez rdzeń przedłużony, który ku górze łączy się z mostem, a ku dołowi przechodzi w rdzeń kręgowy. Granicą jest płaszczyzna przechodząca tuż powyżej miejsc wyjść z rdzenia kręgowego korzeni pierwszego nerwu rdzeniowego szyjnego lub inaczej płaszczyzna przechodząca przez dolny brzeg skrzyżowania piramid.

Wikipedia


rdzeniowy

→ rdzeń


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący rdzenia

 (1.2) bot. dotyczący rdzenia, tkanki miękiszowej w łodydze

Wiktionary

Patrz:

rdzeń

Wymowa:

IPA: rd͡zɛ̃ˈɲɔvɨ, AS: rʒẽńovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rdzeń m.

 przym. rdzeniasty

Wiktionary


rdzennica

część kompletu modelowego służąca do wykonywania rdzeni


SJP.pl

Rdzennica – skrzynka dzielona na pół, służąca do wykonywania rdzeni odlewniczych. Skrzynka ma kształt wewnętrzny odpowiadający kształtowi rdzenia, umożliwiając nadanie rdzeniowi odlewniczemu żądanego kształtu, podział skrzynki umożliwia wyjęcie rdzenia poprzez rozdzielenie jej części.

Wikipedia


rdzenniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: rdzenny; bardziej rdzenny


SJP.pl


rdzennik

1. w odlewnictwie: część rdzenia nieodtwarzająca kształtu odlewu, a tylko ustalająca położenie rdzenia w formie
2. w górnictwie: część stojaka ciernego składająca się z rdzenia i głowicy


SJP.pl


rdzenność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest rdzenne; cecha tych, którzy są rdzenni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rdzenny

 przysł. rdzennie

Wiktionary


rdzenny

związany z rdzeniem - częścią rośliny, częścią wyrazu, z rdzeniem kręgowym;
2. podstawowy, właściwy, pierwotny, np. rdzenna ludność (ludność tubylcza)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) nieobjęty zewnętrznym wpływem

 (1.2) dotyczący rdzenia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od pierwszych dni mojego pobytu w Jakucji moją uwagę zwrócił bardzo specyficzny i niezwykle serdeczny stosunek jej rdzennych mieszkańców do Polski i Polaków. Wpływ na postrzeganie Polaków przez Jakutów i Ewenków miały niewątpliwie kilkusetletnie kontakty z polskimi zesłańcami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rdzeń m., rdzenność ż.

 przysł. rdzennie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) autochtoniczny, rodowity, tubylczy

Wiktionary


rdzewienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) nazwa czynności lub procesu określonego czasownikiem „rdzewieć”

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rd͡zɛˈvʲjɛ̇̃ɲɛ, AS: rʒevʹi ̯ė̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rydz mzw./mrz., rdza ż., zardzewienie n., rdzawość ż.

 czas. rdzewieć ndk., zardzewieć dk.

 przym. rdzawy

 przysł. rdzawo

Wiktionary


rdzewieć

1. pokrywać się rdzą;
2. przybierać kolor rdzy


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) techn. o metalu: niszczeć poprzez utlenianie się

 (1.2) przen. tracić formę i moc, słabnąć, zanikać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Używany bywa do powlekania powierzchni blach lub naczyń z blachy żelaznej, aby nie rdzewiały, i do stosów galwanicznych, które w ostatnich czasach są stosowane w przyrządach telegraficznych.

 (1.2) Co z tego, że masz te wszystkie materiały, książki, linki, skoro z nich nie korzystasz systematycznie, a w konsekwencji Twój niemiecki rdzewieje?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrd͡zɛvʲjɛ̇t͡ɕ, AS: rʒevʹi ̯ėć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rydz mzw./mrz., rdzewienie n., odrdzewianie n., odrdzewienie n., nadrdzewienie n., podrdzewienie n., pordzewienie n., przerdzewienie n., przyrdzewienie n., rdza ż., rdzawienie n., rdzawość ż., zardzewienie n., zerdzewienie n.

 czas. odrdzewiać ndk., odrdzewić dk., nadrdzewieć dk., podrdzewieć dk., pordzewieć dk., przerdzewieć dk., przyrdzewieć dk., rdzawić się ndk., zardzewieć dk., zerdzewieć dk.

 przym. rdzawy, rdzewny, zardzewiały

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) korodować; gw. Górny Śląsk rościeć, róścieć

Wiktionary


rdzewność

→ rdzewny


SJP.pl

Patrz:

rdzewny

rdzewny

taki, który podlega procesowi powstawania rdzy; rdzewiejący, korodujący


SJP.pl


rdzeń

1. środek czegoś, stanowiący możliwą do wydzielenia całość;
2. ważny element, sedno


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) istota czegoś

 (1.2) biol. tkanka miękiszowa, która wypełnia pień lub łodygę rośliny;

 (1.3) jęz. główny morfem wyrazu, który pozostaje po oddzieleniu od niego wszystkich afiksów;

 (1.4) najważniejszy element reaktora atomowego, w którym umieszczone są pręty paliwowe;

 (1.5) inform. fizyczna część procesora odpowiedzialna za realizację operacji obliczeniowych;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rdzeń kręgowy – część ośrodkowego układu nerwowego
  • rdzeń nadnerczy – środkowa część nadnercza
  • rdzeń przedłużony – część mózgu
  • rdzeń pnia – fizjologiczna oś pnia drewna
  • rdzeń wulkaniczny
  • rdzeń lodowy
  • rdzeń wiertniczy
  • rdzeń ferrytowy – element indukcyjny
  • rdzeń magnetyczny – część obwodu magnetycznego
  • rdzeń reaktora jądrowego – element reaktora w którym umieszczone są pręty paliwowe – główne źródło energii i promieniowania w reaktorze jądrowym.
  • rdzeń grafu
  • rdzeń procesora – część procesora

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rd͡zɛ̃ɲ, AS: rʒẽń

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rdzeniowy, rdzenny, rdzeniasty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) pierwiastek

Wiktionary


rdzoodporny

odporny na rdzewienie; nierdzewny


SJP.pl


rdzowate

rodzina grzybów z podgromady podstawczaków; bezwzględne pasożyty różnych roślin naczyniowych


SJP.pl

Rdzowate ("Pucciniaceae" Chevall.) – rodzina grzybów z rzędu rdzowców ("Pucciniales").

Wikipedia


rdzowaty

o cechach rdzowatych (rodzina grzybów)


SJP.pl


rdzowce

przedstawiciel rzędu grzybów z typu podstawczaków


SJP.pl

Rdzowce ("Pucciniales" Clem. & Shear) – rząd grzybów należący do klasy rdzy ("Pucciniomycetes").

Wikipedia


rdzowiec

przedstawiciel rzędu grzybów z typu podstawczaków


SJP.pl


rdzuchów

Rdzuchów – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie przysuskim, w gminie Potworów. Ma status sołectwa.

Prywatna wieś szlachecka "Rzuchów", położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie radomskim województwa sandomierskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa radomskiego.

Wikipedia


rdzów

Rd

Wikipedia


rdęca

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w Polsce, prawostronny dopływ Orli;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czy jeszcze będą łapać raki w Rdęcy za naszego życia?

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Radęca, daw. Rzedziąca

Wiktionary


re

1. solmizacyjna nazwa dźwięku d, des, dis oraz ich enharmonicznych równoważności
2. wyraz naśladujący głos żaby (re, re, kum, kum)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) muz. nazwa solmizacyjna jednego z dźwięków;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Re – gmina w regionie Vestfold
  • Re – miejscowość w gminie Gloppen
  • Re – miejscowość i gmina
  • Giovanni Battista Re – włoski duchowny
  • Re (Ra) – bóg egipski
  • Re – część rzeczywista liczby zespolonej w postaci algebraicznej
  • Re – znak japońskich sylabariuszy
  • Re – symbol chemiczny pierwiastka ren
  • Re – Liczba Reynoldsa, liczba kryterialna określająca przepływ
  • Re – symbol górnej granicy plastyczności
  • RE – Rada Europy – organizacja międzynarodowa
  • RE – Rada Europejska – organ Unii Europejskiej

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛ, AS: re

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) D

Wiktionary


re-

przedrostek

 (1.1) znowu, ponownie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) reaktywacja, reanimacja, remanent, rezurekcja

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛ, AS: re

Wiktionary


rea

nandu;
1. monotypowy rząd (Rheiformes) i rodzina (Rheidae) ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych; strusie amerykańskie, strusie pampasowe;
2. rodzaj ptaków z rodziny Rheidae, obejmujący 2 gatunki nielotnych ptaków: nandu szare oraz nandu plamiste


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) mitgr. w mitologii greckiej bóstwo pogańskie, tytanida, bogini płodności;

 (1.2) mitrzym. w mitologii rzymskiej jedna z westalek, matka Romulusa i Remusa;

 (1.3) astr. drugi co do wielkości księżyc Saturna;

 (1.4) geogr. miasto w Stanach Zjednoczonych

 (1.5) geogr. miejscowość we Włoszech;

 (1.6) geogr. adm. gmina we Włoszech;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rea (Rhea) – księżyc Saturna
  • Rea – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Missouri, w hrabstwie Andrew
  • Rea – miejscowość i gmina we Włoszech
  • Rea – rzeka w Anglii, w Birmingham
  • Rea – rzeka w Anglii, w hrabstwach Shropshire i Worcestershire
  • Rea – rzeka w Nowej Zelandii, na Wyspie Południowej
  • rea (nandu, Rhea) – rodzaj ptaków z rzędu nandu
  • Rea (Reja, gr. Rheia, łac. Rhea) – w mitologii greckiej jedna z tytanid, córka Uranosa
  • Rea Sylwia (łac. Rhea Silvia) – w mitologii rzymskiej jedna z westalek, matka Romulusa i Remusa
  • Rhea – planetoida o numerze katalogowym 577
  • Rhea Seehorn – amerykańska aktorka
  • Caroline Rhea – kanadyjska aktorka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Najczęściej spotykanymi symbolami Rei są księżyc i łabędź.

 (1.2) Jednak po jakimś czasie Rea Sylwia powiła bliźnięta.

 (1.5) W pobliżu Rei przepływa Pad.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Reja

 (1.2) Ilia

Wiktionary


reabsorpcja

powrotne wchłonięcie; wchłanianie zwrotne


SJP.pl


readaptacja

Readaptacja – ponowne przystosowanie człowieka chorego lub niepełnosprawnego do czynnego, samodzielnego życia w społeczeństwie i do pracy zawodowej (readaptacja społeczna i readaptacja zawodowa). O readaptacji społecznej (środowiskowej) mówimy również w znaczeniu powrotu do życia społecznego osób okresowo wyizolowanych z naturalnego życia społecznego.

Wikipedia


readaptacyjny

związany z readaptacją


SJP.pl


reading

[czytaj: REdin]
1. miasto w Wielkiej Brytanii;
2. miasto w USA


SJP.pl

Reading (wym. //) – miasto w Wielkiej Brytanii (Anglia), dawny ośrodek administracyjny hrabstwa Berkshire, w dystrykcie (unitary authority) Reading, nad Tamizą. W 2021 roku miasto liczyło 203 795 mieszkańców.

Wikipedia


readme

[czytaj: ridmi] w informatyce: plik, dokument zawierający istotne informacje dla użytkownika programu, z którymi powinien zapoznać się przed rozpoczęciem korzystania z niego


SJP.pl

Readme – plik tekstowy, dołączany zazwyczaj do programu komputerowego.

Zawiera on zwykle dokumentację programu, licencję, prawa autorskie lub informacje techniczne takie jak: wymagania sprzętowe czy opis obsługi programu (np. klawiszologia w grach komputerowych lub skróty klawiaturowe). Zazwyczaj w formacie zwykłego tekstu niesformatowanego (*.txt), czasem w formacie RTF. Często występuje w języku angielskim.

Wikipedia


readmisja

odmowa władz udzielenia jakiejś osobie azylu i odesłanie jej do państwa, z którego bezpośrednio przybyła


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Readmisja – pojęcie z dziedziny medycyny
  • Readmisja – pojęcie z dziedziny prawa

Wikipedia


readmisyjny

→ readmisja


SJP.pl

Patrz:

readmisja

ready-made

[czytaj: redi mejd] w sztuce: gotowy przedmiot użytkowy, używany przez malarza do instalacji lub rzeźby artystycznej; ready made


SJP.pl

Ready-made (fr. "objet trouvé", gotowy przedmiot) – pojęcie z dziedziny sztuki, opisujące przedmiot stanowiący dzieło sztuki lub będący częścią dzieła sztuki, który został utworzony z przedmiotu codziennego użytku lub z odpadków. Użycie takiego przedmiotu w kontekście innym niż ten, do którego został przeznaczony, nadaje mu inny sens.

Wikipedia


ready-mades

[czytaj: redi mejd] w sztuce: gotowy przedmiot użytkowy, używany przez malarza do instalacji lub rzeźby artystycznej; ready made


SJP.pl


ready-to-wear

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) ubrania dostępne w sklepach, pochodzące z produkcji seryjnej, a nie szyte na zamówienie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ready-to-wear ma być przeciwieństwem haute couture, gdzie liczy się ekstrawagancja i fakt, że z reguły są to pojedyncze egzemplarze. (z Internetu)

 (1.1) Pokazy ready-to-wear są jedynie preludium do prawdziwej uczty dla oka – niezwykłego show, jakim jest haute couture.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) prêt-à-porter

Wiktionary


reagan

[czytaj: regan] nazwisko, m.in. Ronald Reagan (1911-2004) - polityk amerykański, prezydent


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hrabstwo Reagan – hrabstwo w Stanach Zjednoczonych, w Teksasie
  • Reagan – nazwisko
  • John Henninger Reagan (1818–1906) – amerykański polityk
  • Nancy Reagan (1921–2016) – amerykańska aktorka, pierwsza dama USA
  • Ronald Reagan (1911–2004) – amerykański aktor i polityk, 40. prezydent USA
  • Reagan Dale Neis (ur. 1976) – kanadyjska aktorka.
  • Reagan Gomez-Preston (ur. 1980) – amerykańska aktorka
  • Reagan Noble (ur. 1983) – południowoafrykański piłkarz
  • USS Ronald Reagan (CVN-76)
  • Ronald Reagan Ballistic Missile Defense Test Site
  • Port lotniczy Waszyngton Ronalda Reagana
  • Regan

Wikipedia


reaganizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. styl konserwatywno-liberalnej polityki realizowanej przez administrację amerykańskiego prezydenta Ronalda Reagana lub ją przypominającej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W 1993 r. konserwatyści przeszli w Kongresie do opozycji; do tego czasu zdążyli odejść nie tylko od reaganizmu, ale do pewnego stopnia i od samej polityki zagranicznej.

Wiktionary


reaganomika

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ekon. polityka gospodarcza prowadzona w USA za prezydentury Ronalda Reagana, cechująca się obniżaniem podatków, zmniejszaniem wydatków budżetowych, ograniczaniem ingerencji państwa w gospodarkę i ograniczaniem inflacji przez kontrolę ilości pieniędzy w obiegu;

Wiktionary

Reaganomika (z ang. "reaganomics" – zlepek słów "Reagan" i "economics") – ekonomia podażowa, która była prowadzona w latach osiemdziesiątych XX wieku w Stanach Zjednoczonych za prezydentury Ronalda Reagana, cechująca się obniżaniem podatków, zmniejszaniem wydatków budżetowych, ograniczaniem ingerencji państwa w gospodarkę i ograniczaniem inflacji przez kontrolę ilości pieniędzy w obiegu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛɡãnɔ̃ˈmʲika, AS: regãnõmʹika

Wiktionary


reagent

substancja podlegająca przemianom chemicznym; substancja reagująca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. każda substancja biorąca udział w reakcji chemicznej;

 (1.2) chem. odczynnik

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W stanie równowagi chemicznej stężenia reagentów nie zmieniają się w czasie.

 (1.2) Reagentów o wysokiej czystości stosuje się w analizie chemicznej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈaɡɛ̃nt, AS: reagẽnt

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) odczynnik

Wiktionary


reagina

immunoglobulina należąca do klasy typu E, występująca u osób uczulonych m.in.: na pyłki kwiatów i traw; immunoglobulina E, IgE


SJP.pl


reagowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|reagować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. reagować ndk.

 rzecz. reaktor mrz.

Wiktionary


reagować

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zareagować)

 (1.1) odpowiadać jakimś zachowaniem na daną sytuację

 (1.2) chem. wchodzić w reakcje chemiczne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Naucz się reagować spokojnie.

 (1.1) Nie reaguj na te głupie uwagi.

 (1.2) Pierwiastek ten jest słabo reaktywny i nie reaguje nawet z tlenem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛaˈɡɔvat͡ɕ, AS: reagovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reagowanie n., reaktor m., reakcja

 przym. reakcyjny, reaktywny

 czas. zareagować

Wiktionary


reakcja

1. zajęcie jakiegoś stanowiska, działanie będące odpowiedzią na coś;
2. przemiana chemiczna;
3. dążenie do przywrócenia poprzedniego stanu, zmienionego przez rewolucję; opór przeciwko zmianom ustrojowym;
4. odpowiedź żywego organizmu na bodziec zewnętrzny lub wewnętrzny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odpowiedź na coś w formie działania lub postawy

 (1.2) zachowanie organizmów żywych w odpowiedzi na bodźce

 (1.3) chem. zob. reakcja chemiczna.

 (1.4) fiz. proces, przemiana

 (1.5) fiz. jedna z sił wywieranych przez ciała zgodnie z trzecią zasadą dynamiki

 (1.6) polit. ekon. opór wobec zmian

 (1.7) polit. ugrupowanie dążące do powrotu do poprzedniego stanu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • z dziedziny biologii
    • reakcja fizjologiczna
    • reakcja GvH (reakcja przeszczep przeciw gospodarzowi)
  • z dziedziny chemii
    • reakcja analizy
    • reakcja addycji
    • reakcja analityczna
    • reakcja autokatalityczna
    • reakcja biuretowa
    • reakcja Cannizzara
    • reakcja charakterystyczna
    • reakcja chemiczna

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zjawia się ona jako reakcja przeciwko zachłanności państwa, jako konieczna obrona samorodnych instytucji, zorganizowanych interesów ekonomicznych i kulturalnych ludu przeciw biurokracji

 (1.2) W naszym instytucie analizowaliśmy reakcję bakterii na obecność azotu.

 (1.3) Reakcja niektórych minerałów, pieniących się w zetknięciu z kwasami, zdawała mu się przypominać fermentację roślin śluzowych; tę ostatnią uważał za początek życia, które dla braku przyjaznych okoliczności nie mogło bardziej się rozwinąć.

 (1.5) Na ciało spoczywające na fundamencie, działa reakcja podpory.

 (1.7) Nigdy już nie dopuścimy reakcji do władzy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈakt͡sʲja, AS: reakcʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. przedakcja ż., reakcjonista m., reakcjonizm m., reakcyjność ż., reaktor m.

 czas. reagować ndk.

 przym. reakcyjny

Wiktionary


reakcjonista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pejor. przeciwnik jakichkolwiek zmian społecznych i politycznych

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛakt͡sʲjɔ̇̃ˈɲista, AS: reakcʹi ̯o̊̃ńista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reakcjonizm m., reakcja ż.

:: fż. reakcjonistka ż.

 przym. reakcyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wstecznik, obskurant, konserwatysta, tradycjonalista; pot. zacofaniec

Wiktionary


reakcjonistka

→ reakcjonista


SJP.pl

Patrz:

reakcjonista

reakcjonistyczny

sprzeciwiający się zmianom, dążący do powrotu dawnych porządków, wrogi postępowi


SJP.pl


reakcjonizm

doktryna nawołująca do przywrócenia starego, tradycyjnego porządku społeczno-politycznego


SJP.pl

Reakcjonizm – doktryna nawołująca do przywrócenia starego, tradycyjnego porządku społeczno-politycznego. Należy do doktryny konserwatywnej.

Wikipedia


reakcyjniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: reakcyjny


SJP.pl


reakcyjność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest reakcyjne; cecha tych, którzy są reakcyjni

Wiktionary

Reakcyjność stopnia – dowolnej maszyny przepływowej mówi o przemianach energetycznych i termodynamicznych zachodzących w wieńcu wirnikowym i w wieńcu kierowniczym (w stopniu maszyny przepływowej).

W stopniu turbiny – jest to stosunek spadku entalpii w wieńcu wirnikowym do spadku entalpii w całym stopniu, w przypadku rozprężania czynnika według adiabaty odwracalnej (czyli beztarciowo).

Wikipedia

Powiązane:

 przym. reakcyjny

 przysł. reakcyjnie

 rzecz. reakcja ż.

Wiktionary


reakcyjny

1. mający wrogi stosunek do wszystkiego, co postępowe; wsteczny;
2. przymiotnik od: reakcja


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) chem. fiz. związany z reakcjami

 (1.2) pejor. sprzeciwiający się wszelkim zmianom, przeciwny postępowi

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Na terenie szkoły wytworzyła się klika, która wytwarza w szkole atmosferę reakcyjną, nacjonalistyczną, wrogą Polsce Ludowej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. przedakcja ż., reakcjonista mos., reakcja ż., reakcyjność ż.

 przysł. reakcyjnie

 czas. reagować

Wiktionary


reaktancja

opór elektryczny bierny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fiz. wkład do oporności układu elektrycznego pojawiający się przy przepływie prądów zmiennych, związany z obecnością w tym układzie indukcyjności i pojemności; część urojona impedancji;

 (1.2) psych. stan napięcia związany z ograniczeniem jednostce możliwości wyboru;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • reaktancja (elektryczność)
  • reaktancja (psychologia)

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛakˈtãnt͡sʲja, AS: reaktãncʹi ̯a

Wiktionary


reaktancyjny

→ reaktancja


SJP.pl

Patrz:

reaktancja

reaktogenność

zdolność szczepionki lub substancji do wywoływania przewidywalnych, krótkotrwałych reakcji poszczepiennych


SJP.pl


reaktor

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. zbiornik, w którym zachodzi reakcja chemiczna;

 (1.2) fiz. urządzenie do wyzwalania energii jądrowej;

Wiktionary

Reaktor – zbiornik lub urządzenie, w którym przebiega proces. Może to być reakcja chemiczna, jądrowa lub proces biologiczny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wydajność tego reaktora jest bardzo duża.

 (1.2) Jednym ze źródeł energii elektrycznej jest reaktor jądrowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈaktɔr, AS: reaktor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reakcja, reagowanie

 czas. reagować

 przym. reaktorowy

Wiktionary


reaktorowy

przymiotnik od: reaktor


SJP.pl


reaktymetr

miernik reaktywności reaktora jądrowego


SJP.pl

Reaktymetr – urządzenie pomiarowe dokonujące ciągłego określania reaktywności reaktora jądrowego. Reaktywność reaktora jądrowego jest bardzo ważnym parametrem jego pracy, nie można jej określić bezpośrednio na podstawie gęstości strumienia neutronów w reaktorze.

Wikipedia


reaktywacja

1. przywrócenie oficera w stan służby czynnej;
2. odpowiednie ćwiczenia pozwalające osobom niepełnosprawnym możliwość swobodnego ruchu i zdobycie nowego zawodu;
3. wznowienie funkcjonowania, powrót do dawnej działalności (np. zespołu)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. umożliwienie inwalidom powrót do sprawności fizycznej i podjęcia pracy poprzez ćwiczenia korekcyjne

 (1.2) chem. fiz. ponowienie działania jakiegoś procesu, mechanizmu, organizmu

 (1.3) pot. muz. powrót artysty na scenę po długim okresie nieobecności w branży

 (1.4) wznowienie jakiejś działalności

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • „Reaktywacja” – album polskiego zespołu muzycznego „Buenos Ares”
  • „Reaktywacja” – minialbum polskiej grupy muzycznej Grammatika"
  • „Reaktywacja Matrix” – amerykański film fabularny
  • Reaktywacja – zespół muzyczny założony w 2013 r.
  • [https://archive.is/20130503221543/http://sjp.pwn.pl/haslo.php?id=2514287 Reaktywacja w: Słownik języka polskiego Wydawnictwa Naukowego PWN]

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Do reaktywacji duetu doszło w jednej z warszawskich kawiarni.

 (1.4) Z kolei górnicy pracujący przy reaktywacji kopalń i pokładów powinni być ostrożni..

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reaktywowanie n., reaktywator m.

 czas. reaktywować ndk.

 przym. reaktywacyjny

Wiktionary


reaktywacyjny

→ reaktywacja


SJP.pl

Patrz:

reaktywacja

reaktywizacyjny

związany z reaktywizacją


SJP.pl


reaktywność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest reaktywne; cecha tych, którzy są reaktywni

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • reaktywność chemiczna – w chemii: zdolność pierwiastka lub związku chemicznego do udziału w reakcjach chemicznych
    • reaktywność (chemiczna) względna – określona w odniesieniu do związku modelowego
  • w technologii jądrowej (energetyce jądrowej): charakterystyka określająca odchylenie stanu reaktora jądrowego od stanu krytycznego
  • w cybernetyce: określenie wielkości reakcji system w stosunku do bodźca
  • reaktywność emocjonalna – w psychologii: tendencja do intensywnego reagowania na bodźce.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. reaktywny

 przysł. reaktywnie

Wiktionary


reaktywny

1. zdolny do brania udziału w reakcjach chemicznych;
2. będący reakcją na bodźce zewnętrzne


SJP.pl


reaktywowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|reaktywować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reaktywacja ż.

 czas. reaktywować dk.

Wiktionary


reaktywować

wznawiać (wznowić) działalność czegoś, przywracać (przywrócić) istnienie czegoś, ponownie uaktywniać (uaktywnić)


SJP.pl

czasownik przechodni dwuaspektowy

 (1.1) sprawiać, że ktoś lub coś staje się ponownie aktywne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W 1994 roku reaktywowano w Tarnopolu Polskie Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół”.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reaktywacja ż., reaktywator mrz., reaktywowanie n.

Wiktionary


real

1. jednostka monetarna Brazylii, dzieli się na 100 centavos;
2. moneta bita w XIV-XIX wieku w Hiszpanii i Portugalii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) monet. brazylijska waluta;

 (1.2) hist. monet. dawna moneta, bita głównie ze srebra od XIV wieku w Hiszpanii, następnie w Portugalii;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) slang. rzeczywistość fizyczna w opozycji do wirtualnej, cybernetycznej

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • real – moneta
  • Real brazylijski (waluta)
  • real – typ liczby rzeczywistej w języku programowania Pascal
  • Real – sieć hipermarketów
  • Real – manga autorstwa Takehiko Inoue
  • REAL – zrewidowana europejsko-amerykańska klasyfikacja chłoniaków nieziarniczych
  • Real – hiszpańska galera z XVI wieku
  • Real – album grupy L’Arc-en-Ciel
  • Real Betis Balompié – hiszpański klub piłki nożnej
  • Real Madryt – hiszpański klub piłki nożnej
  • Real Saragossa – hiszpański klub piłki nożnej
  • Real Sociedad – hiszpański klub piłki nożnej

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɛal, AS: real

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1-2)

:: rzecz. realówka ż.

:: przym. realowy

 (2.1)

:: rzecz. realność ż., realista m., realistka ż., realizacja ż., nierealność ż., realizowanie n., zrealizowanie n., urealnianie n., urealnienie n.

:: czas. realizować ndk., zrealizować dk., urealniać ndk., urealnik dk.

:: przym. realny, realistyczny, nierealny

:: przysł. realnie, nierealnie

Wiktionary


realaudio

RealAudio – format kompresji dźwięku stworzony przez firmę RealNetworks. Kodek został opracowany głównie z myślą o wykorzystaniu go w strumieniowaniu dźwięku przy łączu internetowym o niskiej przepustowości. Wiele internetowych stacji radiowych korzysta z RealAudio przy transmitowaniu audycji przez Internet.

Wikipedia


realgar

pomarańczowoczerwony minerał; siarczek arsenu, rubin arsenowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miner. rzadki minerał z grupy siarczków, zbudowany z czterosiarczku czteroarsenu;

Wiktionary

Realgar – minerał z gromady siarczków. Należy do grupy minerałów rzadkich. Zbudowany jest z tetrasiarczku tetraarsenu, As4S4.

Nazwa pochodzi od arab. رهج الغار "rahdż al-ghar" – „pył (proszek) kopalniany”.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. realgarowy

Wiktionary


realia

1. rzeczy realne, konkretne, rzeczywistość, aktualna sytuacja;
2. w dziele literackim, filmie itp.: elementy tworzące tło historyczne, społeczne, obyczajowe itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) rzeczy realne, konkretne, istniejące obiektywnie; fakty, wydarzenia, okoliczności lub zjawiska składające się na codzienne życie w danym miejscu i czasie; stan rzeczywisty i obiektywne uwarunkowania

 (1.2) elementy świata przedstawionego w dziele artystycznym, tworzące jego tło historyczne, społeczne lub obyczajowe

 (1.3) daw. nauki i przedmioty przygotowujące do zawodów praktycznych lub wiadomości o kulturze materialnej starożytności przekazywane w toku nauczania języków klasycznych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nieznajomość amerykańskich realiów nie była największym grzechem, jakiego się dopuściłem.

 (1.1) Moje perswazje do Gomułki zupełnie nie docierały. Zachowywał się jak małe dziecko, które nie wie, na jakim świecie żyje i nie liczy się z realiami.

 (1.1) Ale realia obecnego życia nie miały nic wspólnego z Beverly Hills.

 (1.2) Amerykański dramaturg antyczne postacie umieścił w realiach końca wojny secesyjnej, akcja sztuki dzieje się w 1865 roku.

 (1.2) Ponieważ oboje wiedzą, że prawda nie zawsze polega na bezwzględnej wierności realiom. Jakie to ma znaczenie, że grób Agamemnona w rzeczywistości mieścił w sobie skarbiec Atreusza?

 (1.3) Później zlitowano się w Wiedniu nad biednymi mózgami młodzieży gimnazjalnej i wprowadzono tzw. „realia”, tj. opisy bodaj pobieżne kultury greckiej i rzymskiej [...].

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈalʲja, AS: realʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. realizm mrz., realność ż., realista mos., realistka ż., realizacja ż., realizator mos.

 czas. realizować ndk., zrealizować dk., urealniać ndk., urealnić dk.

 przym. realny, realistyczny

 przysł. realnie, realistycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzeczywistość, fakty, uwarunkowania, warunki, okoliczności, stosunki, sytuacja, otoczenie, środowisko

 (1.2) tło

Wiktionary


realista

1. człowiek bezstronnie oceniający rzeczywistość i fakty w oparciu o doświadczenie i rozumowanie, trzeźwo patrzący na świat;
2. artysta wiernie odtwarzający rzeczywistość w dziele;
3. zwolennik takiego kierunku w sztuce i literaturze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zwolennik realizmu

 (1.2) człowiek trzeźwo spoglądający na życie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛaˈlʲista, AS: realʹista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. realia nmos., realność ż., realizm mrz., realistka ż.

 przysł. realistycznie

 przym. realistyczny, realny

Wiktionary


realistka

1. kobieta licząca się w swoich poglądach, zamierzeniach i działaniu z konkretną rzeczywistością, z faktami;
2. zwolenniczka, przedstawicielka realizmu w sztuce, w literaturze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fż. od: realista

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛaˈlʲistka, AS: realʹistka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. realizm m.

:: fm. realista m.

 przym. realistyczny

 przysł. realistycznie

Wiktionary


realistycznie

przysłówek

 (1.1) w sposób realistyczny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Happenig zorganizowano bardzo realistycznie, z dbałością o detale.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛalʲiˈstɨt͡ʃʲɲɛ, AS: realʹistyčʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. realistyczny

 rzecz. realia nmos., realista, realistka, realizm

Wiktionary


realistyczniej

stopień wyższy od przysłówka: realistycznie


SJP.pl


realistyczniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: realistyczny; bardziej realistyczny


SJP.pl


realistyczność

przymiotnik

 (1.1) cecha czegoś, co istnieje w realnym świecie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. realizator mrz., realizm mrz., realność ż.

Wiktionary


realistyczny

1. dotyczący realizmu;
2. liczący się w poglądach, zamierzeniach, działaniu z faktami, oparty na trzeźwym sądzie


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) oparty na trzeźwym patrzeniu na świat

 (1.2) liter. szt. odnoszący się do realizmu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. real mrz., realia nmos., realista mos., realistka ż., realizacja ż., realizator mos., realizatorka ż., realizm mrz., realność ż.

 czas. realizować ndk., zrealizować dk.

 przym. realizacyjny, realizatorski, realny

 przysł. realistycznie, realnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) możliwy

Wiktionary


realizacja

1. wprowadzenie czegoś w życie, zastosowanie w praktyce;
2. film, przedstawienie teatralne itp. powstałe jako efekt czyjejś pracy;
3. zamiana papierów wartościowych, majątku itp. na pieniądze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) doprowadzenie do wykonania czegoś

 (1.2) wykonany utwór, film lub przedstawienie

 (1.3) spieniężenie papierów wartościowych lub innych dóbr

 (1.4) spełnienie planów lub nadziei

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po otrzymaniu i weryfikacji zgłoszenia – przystąpimy do jego realizacji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛalʲiˈzat͡sʲja, AS: realʹizacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 czas. realizować

 przym. realizacyjny, realny, realistyczny

 przysł. realizacyjnie

 rzecz. realia nmos., realizator mrz., zrealizowanie n., realność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) urzeczywistnienie, wykonanie

Wiktionary


realizacyjny

związany z realizacją


SJP.pl


realizator

osoba realizująca jakieś przedsięwzięcie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ten, kto coś realizuje lub zrealizował

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • realizator dźwięku – tytuł zawodowy
  • realizator filmu wideo (wideofilmowiec) – tytuł zawodowy
  • realizator programów radiowych
  • realizator rekonstrukcji dźwięku – tytuł zawodowy
  • realizator światła – tytuł zawodowy

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. realizacja ż., realizowanie n., zrealizowanie n., realistyczność ż., realizm m.

:: fż. realizatorka ż.

 przym. realistyczny

 czas. realizować, zrealizować

Wiktionary


realizatorka

kobieta realizująca jakieś przedsięwzięcie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) forma żeńska od: realizator

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛalʲizaˈtɔrka, AS: realʹizatorka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. realizator m.

 przym. realizatorski, realistyczny

Wiktionary


realizatorski

→ realizator


SJP.pl

Patrz:

realizator

realizm

1. umiejętność liczenia się w poglądach, zamierzeniach, działaniu z rzeczywistością;
2. w sztuce:
a) dążenie do wiernego odzwierciedlania rzeczywistości;
b) kierunek powstały w XIX wieku we Francji, zakładający zgodność opisu z rzeczywistością;
c) realizm socjalistyczny - kierunek związany z doktryną stalinizmu, głoszący zaangażowanie polityczne i ideowe sztuki; socrealizm;
3. w filozofii: pogląd uznający istnienie jedynie rzeczywistości obiektywnej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) postawa opierająca się na trzeźwej ocenie rzeczywistości

 (1.2) szt. liter. grykomp. wierne odtwarzanie rzeczywistości w utworze literackim, grze komputerowej lub dziele sztuki; także. kierunek literacki i artystyczny wiernie odtwarzający rzeczywistość oraz cechujący się tym kierunek rozwinięty w XIX wieku;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Realizm atomistyczny – pogląd, według którego istnieją tylko poszczególne, jednostkowe byty, które ludzie mają tendencje łączyć w pewne wspólne pojęcia, a następnie przypisywać tym pojęciom istnienie ...
  • Realizm bezpośredni (teoria percepcji)
  • Realizm krytyczny – jeden z odłamów neokantyzmu.
  • Realizm metafizyczny – stanowisko uznające istnienie rzeczywistości obiektywnej.
  • Realizm epistemologiczny – pogląd, zgodnie z którym przedmioty dane w doświadczeniu istnieją niezależnie od podmiotu poznania.
  • Realizm skrajny (naiwny) – pogląd, zgodnie z którym przedmioty poznania są dokładnie takie, jak jawią się zmysłom.
  • Realizm pojęciowy – pogląd uznający, że pojęciom przysługuje istnienie realne.
    • Umiarkowany realizm pojęciowy
  • Realizm wewnętrzny – stanowisko filozoficzne zaproponowane przez Hilarego Putnama, łączące realizm metafizyczny z antyrealizmem.
  • Realizm w malarstwie – naśladowczy sposób przedstawiania rzeczywistości oraz kierunek artystyczny w malarstwie drugiej połowy XIX w., zakładający wierne odtwarzanie rzeczywistości i kwestionujący akad...
    • nowy realizm – ruch artystyczny powstały w 1960 roku we Francji.
    • realizm socjalistyczny – kierunek w sztuce krajów socjalistycznych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Sztukę awangardową charakteryzuje ucieczka od realizmu i tradycyjnych form artystycznych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. realia nmos., realizator mrz., realista m., realistka ż., realistyczność ż., realność ż.

 przym. realistyczny, realny

 przysł. realistycznie, realnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) racjonalizm, pragmatyzm

Wiktionary


realizowalność

→ realizowalny


SJP.pl

Patrz:

realizowalny

realizowalny

dający się zrealizować


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) możliwy do zrealizowania, urzeczywistnienia, uskutecznienia

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) urzeczywistnialny

Wiktionary


realizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|realizować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. realizować ndk.

 rzecz. realizator mrz., realność ż.

 przysł. realnie

Wiktionary


realizować

czasownik

 (1.1) wcielać w życie, urzeczywistniać coś

 (1.2) ekon. zamieniać papiery wartościowe na pieniądze

czasownik zwrotny realizować się

 (2.1) stawać się rzeczywistością

 (2.2) osiągać dobre wyniki w czymś; spełniać swoje pragnienia, dążenia, ambicje

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Większość postulatów strajkowych rząd zobowiązał się realizować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛalʲiˈzɔvat͡ɕ, AS: realʹizovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. realia nmos., realizator mrz., realizacja ż., zrealizowanie n., realizowanie n., realność ż.

 czas. zrealizować

 przym. realizacyjny, realny, realistyczny

 przysł. realizacyjnie, realnie

Wiktionary


realmedia

RealMedia – format kontenera multimedialnego opracowany przez RealNetworks. Zazwyczaj jest stosowany do przechowywania strumieni RealVideo oraz RealAudio. Jest też wykorzystywany do streamingu w Internecie.

W formacie tym można przechowywać tylko strumienie danych o stałej przepływności (CBR), do przechowywania danych o zmiennej przepływności (VBR) stosuje się kontener RMVB.

Wikipedia


realnie

przysłówek

 (1.1) w sposób realny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. realia nmos., realizm m., realność ż., realizowanie n.

 czas. realizować ndk.

 przym. realny, realistyczny

Wiktionary


realniej

stopień wyższy od przysłówka: realnie


SJP.pl


realniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: realny


SJP.pl


realnieć

stawać się realnym, faktycznym, rzeczywistym


SJP.pl


realność

1. rzeczywistość; coś rzeczywiście istniejącego, prawdziwego;
2. zgodność ze stanem faktycznym, prawdziwość; możność urzeczywistnienia czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest realne; cecha tych, którzy są realni

 (1.2) przest. majątek nieruchomy, budynek lub grunt mający konkretnego właściciela

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. realistyczność ż., nierealność ż., real m., urealnienie n., urealnianie n., realista m., realistka ż., realizm m., surrealizm m., hiperrealizm m., realizacja ż., surrealistyczność ż., hiperrealistyczność ż., realizowanie n., zrealizowanie n., realia nmos., real m.

 czas. realizować ndk., zrealizować dk., urealniać ndk., urealnić dk.

 przym. realny, realistyczny, surrealistyczny, hiperrealistyczni, nierealny, nierealistyczny

 przysł. realnie, nierealnie, surrealistycznie, hiperrealistycznie, nierealnie, nierealistycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) faktyczność, rzeczywistość, fizyczność

 (1.2) nieruchomość, posiadłość, posesja

Wiktionary


realny

1. rzeczywisty, prawdziwy, faktyczny;
2. możliwy do zrealizowania; osiągalny;
3. liczący się z faktami, rozsądny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) rzeczywisty, możliwy do wykonania

 (1.2) ekon. odniesiony do wzrostu cen

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czy rząd ma realny plan naprawy budżetu państwa?

 (1.2) GUS podaje, że w ubiegłym roku realne płace wzrosły o 2,5%, nominalne o 3,4%.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈalnɨ, AS: realny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. realizm m., realista m., realność ż., realia nmos., real m., realizacja ż.

 czas. realizować ndk., zrealizować dk., urealniać ndk., urealnić dk.

 przym. realistyczny

 przysł. realnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) prawdziwy, możliwy

Wiktionary


realowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z realem (walutą), dotyczący reala

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. real m.

Wiktionary


realplayer

Re

Wikipedia


realpolitik

[czytaj: realpoliTIK] polityka realna, opierająca się tylko na rzeczywistych możliwościach; Realpolitik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) polit. polityka oparta na kalkulacji siły i narodowych interesów, odrzucająca czynniki moralne i etyczne jako zakłócające realistyczne podejście do danej sprawy;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dziś Watykan uprawia prawdziwą Realpolitik w stosunkach zewnętrznych. (z Internetu)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛalpɔlʲiˈtʲik, AS: realpolʹitʹik

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) polityka realna

Wiktionary


reambulacja

wprowadzenie na przestarzałą mapę zmian, jakich wymagają zmiany zaszłe w terenie; unacześnienie mapy


SJP.pl


reanaliza

ponowna analiza czegoś, powtórne przeanalizowanie danych, wyników lub sytuacji


SJP.pl


reaneksja

ponowne przyłączenie przez państwo części lub całości innego państwa; powtórna aneksja


SJP.pl


reanimacja

1. w medycynie: przywracanie do życia osoby znajdującej się w stanie śmierci klinicznej; ożywianie;
2. przenośnie: przywracanie czegoś do dawnego stanu; odnawianie, odbudowywanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. przywrócenie do życia kogoś znajdującego się w stanie śmierci klinicznej poprzez zastosowanie zabiegów pobudzających czynność serca, układu krążenia i oddychania

 (1.2) przen. przywrócenie do życia, obiegu idei, pomysłu, praktyki

Wiktionary

Reanimacja (z łac. "reanimatio" – przywrócenie życia) – zespół czynności ratowniczych stosowanych u chorych, u których nastąpiło nagłe zatrzymanie krążenia. Celem reanimacji jest przywrócenie krążenia, oddychania (resuscytacja krążeniowo-oddechowa) oraz czynności ośrodkowego układu nerwowego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Lekarz zauważył ustanie czynności serca i rozpoczął reanimację.

 (1.2) Ambicje imperialne sowiecki dyktator ujawnił dopiero w 1934 r. na zjeździe kompartii, proponując reanimację polityki Rapalla. Sugestii tej w Berlinie wówczas nie podjęto.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. reanimować ndk.

 rzecz. reanimowanie n.

Wiktionary


reanimacyjny

związany z reanimacją


SJP.pl


reanimator

lekarz, specjalista w zakresie reanimacji


SJP.pl

Reanimator – czarna komedia z roku 1985 w reżyserii Stuarta Gordona, oparta na powieści Howarda Phillipsa Lovecrafta pt. "Herbert West – Reanimator".

Wikipedia


reanimatorka

lekarka dokonująca reanimacji, specjalistka w zakresie reanimacji


SJP.pl


reanimowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) med. przeprowadzanie reanimacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reanimacja ż.

 przym. reanimacyjny

Wiktionary


reanimować

1. w medycynie: przywracać, przywrócić do życia osoby znajdujące się w stanie śmierci klinicznej; ożywiać (ożywić);
2. przenośnie: przywracać, przywrócić coś do dawnego stanu; odnawiać (odnowić), odbudowywać (odbudować)


SJP.pl

czasownik

 (1.1) med. przeprowadzać reanimację

 (1.2) przen. przywracać do życia, obiegu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdy przyjechało pogotowie, lekarz go reanimował, ale było już po ptokach.

 (1.2) W latach 80. i 90. niektórzy producenci próbowali reanimować ideę dwusuwowych silników, promując je jako lekkie, tanie i ekologiczne dzięki mniejszemu zużyciu paliwa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reanimacja ż.

Wiktionary


rearanżacja

ponowna aranżacja


SJP.pl


rearanżować

ponownie aranżować


SJP.pl


reasekuracja

ubezpieczenie firmy ubezpieczeniowej w innej takiej firmie w celu rozproszenia podjętego ryzyka; ubezpieczenie wtórne


SJP.pl

Re

Wikipedia


reasekuracyjny

związany z reasekuracją


SJP.pl


reasekurowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|reasekurować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niereasekurowanie n.

 czas. reasekurować ndk.

Wiktionary


reasekurować

ubezpieczać firmę ubezpieczeniową


SJP.pl


reasumować

1. streścić, streszczać coś, powtórzyć, powtarzać w zwięźlejszej formie; podsumować (podsumowywać), zrekapitulować (rekapitulować), resumować;
2. poddać, poddawać uchwałę ponownemu rozważeniu


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) powtarzać jakąś wypowiedź w zwięźlejszej formie, przytaczając jej najważniejsze fragmenty

 (1.2) praw. poddawać, poddać uchwałę już powziętą ponownemu rozważaniu, jednocześnie unieważniając ją w jej brzmieniu poprzednim

 (1.3) przest. wznawiać; powoływać, zwoływać na nowo

czasownik zwrotny niedokonany reasumować się

 (2.1) przest. być wznawianym, zostać wznowionym, przywróconym, powołanym na nowo

 (2.2) przest. być zniesionym, anulowanym

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛasũˈmɔvat͡ɕ, AS: reasũmovać

Wiktionary

Powiązane:

 czas. zreasumować dk.

 rzecz. reasumowanie n., zreasumowanie n., reasumpcja ż.

 przym. reasumpcyjny

Wiktionary


reasumpcja

1. powtórne rozpatrzenie jakiejś sprawy, ponowna ocena;
2. w prawodawstwie: ponowne rozpatrzenie podjętej uchwały z jednoczesnym anulowaniem jej dawnego brzmienia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ponowne rozpatrzenie czegoś, wyciągnięcie nowych wniosków

 (1.2) praw. ponowne przegłosowanie podjętej już uchwały z jednoczesnym unieważnieniem jej w brzmieniu poprzednim

Wiktionary

Reasumpcja (z łac. "reasumptio") – ponowne rozpatrzenie sprawy przez ten sam organ połączone z równoczesnym uchyleniem skutków uprzedniego rozstrzygnięcia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Politycy opozycji informują, że Marek Suski zbierał podpisy pod wnioskiem o reasumpcję głosowania.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛaˈsũmpt͡sʲja, AS: reasũmpcʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 czas. reasumować ndk., zreasumować dk.

Wiktionary


reb

tytuł grzecznościowy u Żydów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) tytuł grzecznościowy używany przez Żydów w stosunku do mężczyzny, odpowiednik polskiej formy pan;

Wiktionary

Zobacz też: Rebe.

Reb (z ‏רב‎) – zwrot grzecznościowy, za pomocą którego zwraca się do szanowanych członków gminy żydowskiej i starszych mężczyzn. Zwykle poprzedza imię i nazwisko.

W języku jidysz wyraz ten stosowany jest do każdego dorosłego Żyda. Poprzedza zawsze albo samo imię (np. "reb Chaim"), albo imię i nazwisko ("reb Chaim Goldman").

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wtedy reb Icie powiedział: „A więc czy ja, reb Icchok Kohen, mogę zabronić człowiekowi, aby nadstawiał głowę za drugiego człowieka?”

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rabin mos., rebe mos.

 przym. rabinacki

Wiktionary


rebab

trzystrunowy instrument smyczkowy, używany w Afryce i Azji; rabab


SJP.pl

Rebab, rubab ( ‏رباب‎ „smyczkowy (instrument)”; रुबाब rubab, rebap; rubob) – odmiana instrumentu strunowego, która rozprzestrzeniła się wraz z kupcami muzułmańskimi od północnej Afryki po Indonezję.

Instrument trzyma się prosto, często wsparty o podłogę. Smyczek jest bardziej zakrzywiony niż smyczek do skrzypiec. Rebab jest bardzo ceniony[] za brzmienie, podobne do głosu ludzkiego, lecz jego zakres dźwięków jest ograniczony do mniej więcej jednej oktawy.

Wikipedia


rebant

wąski pas naszyty na żagiel dla wzmocnienia płótna w miejscu, gdzie znajdują się otwory na przeprowadzenie lin; refbant, rabant


SJP.pl


rebaptyzacja

ponowny chrzest człowieka w niektórych nurtach religijnych


SJP.pl

Rebaptyzacja – akt religijny polegający na ponownym chrzcie człowieka. W przypadku uznania poprzedniego chrztu za nieważny lub niewłaściwy nie można mówić o rebaptyzacji, gdyż sakrament wcześniej nie zaistniał.

Rebaptyzacja jest praktykowana zwłaszcza przez ewangelikalnych, którzy odrzucają chrzest dzieci i chrzczą ponownie konwertytów z bardziej tradycyjnych wspólnot chrześcijańskich.

Wikipedia


rebe

tytuł, jakim wyznawcy chasydyzmu zwracali się do cadyka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. rabin, cadyk

 (1.2) gwara. złodziejska sędzia

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Chasydzki rebe miał w środowisku gminy pozycję dominującą.

 (1.1) Późno wieczorem rebe zawołał do siebie szamesa i kazał sobie powtórzyć nowiny. Wiadomości były okropne. W ciągu dnia zmarło jeszcze stu trzydziestu Żydów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reb mos., rabin mos.

 przym. rabinacki

Wiktionary


rebek

smyczkowy instrument muzyczny, wywodzący się z rebabu (rababu), rozpowszechniony w Europie od wczesnego średniowiecza do XVIII wieku; rubeba, rubella


SJP.pl


rebeka

smyczkowy instrument muzyczny, wywodzący się z rebabu (rababu), rozpowszechniony w Europie od wczesnego średniowiecza do XVIII wieku; rubeba, rubella


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) bibl. postać biblijna, żona patriarchy Izaaka;

 (1.2) imię|polski|ż.;

Wiktionary

Rebeka, także jako Ryfka – biblijne imię żeńskie z hebr. "riwqah, ribhkah" o niejasnym znaczeniu. W Kościele katolickim istnieją święte i błogosławione o tym imieniu.

Rebeka imieniny obchodzi 9 marca, 23 marca i 30 sierpnia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wziąwszy Rebekę za żonę, Izaak miłował ją, bo była mu pociechą po matce.

 (1.2) W sierpniu skoczymy z Marzeną i Rebeką w Beskidy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈbɛka, AS: rebeka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. Ryfka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) zdrobn. Ryfka

Wiktionary


rebelia

dawniej: bunt, powstanie zbrojne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zbrojny bunt przeciwko istniejącej władzy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rebe­lia desperacko potrze­bo­wała pilotów, więc bez trudu dostała się na szkolenie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈbɛlʲja, AS: rebelʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rebeliant m., rebeliantka ż.

 przym. rebeliancki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) insurekcja, powstanie, rokosz, rewolta

Wiktionary


rebeliancki

dotyczący rebelii, rebeliantów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący rebelii lub rebeliantów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W przy­szło­ści – no, jed­nej z przy­szło­ści, choć dalece praw­do­po­dob­nej – obrócenie w proch Yavina 4 sprawi, że wśród rebelianckich nie­do­bit­ków zapa­nuje panika.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛbɛˈlʲjãnt͡sʲci, AS: rebelʹi ̯ãncʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rebelia ż., rebeliant mos., rebeliantka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) buntowniczy, wywrotowy

Wiktionary


rebelianctwo

dawniej: buntowniczość, postawa rebelianta


SJP.pl


rebeliant

uczestnik rebelii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) uzbrojony bojownik buntujący się przeciwko istniejącej władzy;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rebeliant – uczestnik powstania (rebelii)
  • Rebeliant – indyjski film z 2005 r.
  • Rebeliant – amerykański film z 2016 r.
  • rebelianci – frakcja w uniwersum Gwiezdnych Wojen

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Większość rebeliantów w Syrii to najemnicy.

 (1.1) Rebeliantami w Donbasie dowodzą oficerowie, skazani wcześniej za nadużycie władzy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈbɛlʲjãnt, AS: rebelʹi ̯ãnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rebelia ż.

:: fż. rebeliantka ż.

 przym. rebeliancki

Wiktionary


rebeliantka

uczestniczka rebelii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) uzbrojona bojowniczka buntująca się przeciwko istniejącej władzy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rebeliant mos., rebelia ż.

 przym. rebeliancki

Wiktionary


rebelie

forma rzeczownika.

 (1.1) plural|rebelia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈbɛlʲjɛ, AS: rebelʹi ̯e

Wiktionary


rebelizant

przestarzałe: rebeliant, buntownik


SJP.pl


rebetiko

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) muz. etn. gatunek tradycyjnej wokalnej muzyki greckiej, z buzuki jako instrumentem wiodącym, a będącej miksem muzyki bizantyjskiej, zachodniej i orientalnej, zapoczątkowanej w XIX w. przez ludzi z biedoty miejskiej i marginesu społecznego;

 (1.2) muz. utwór muzyczny z gatunku rebetiko (1.1)

Wiktionary

Rebetiko lub rembetiko – grecka muzyka ulicy miasta.

Zapoczątkowana pod koniec XIX wieku w kilku miastach greckich. Początki rebetiko są podobne do tanga argentyńskiego lub portugalskiego fado.

W 2017 roku rebetiko zostało wpisane na listę niematerialnego dziedzictwa UNESCO.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rebetiko to pieśni greckie, zatem w sposób całkiem naturalny bliskie Jorgosowi Skoliasowi i to słychać w każdym utworze na płycie.

 (1.2) Wypatrywał, gdzie siedzą półpijani „Metaxą" Amerykanie otoczeni folderami, mapami i kolorowymi widokówkami, podchodził i zdejmując z plecyeców małe, piskliwie zawodzące baglamas, grał im rebetika — greckie, smutne, więzienne bluesy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rembetiko n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rembetiko

Wiktionary


rebid

w brydżu: odzywka otwierającego lub odpowiadającego w drugim okrążeniu licytacji


SJP.pl


rebirthing

Re

Wikipedia


reblino

Reblino (nazwa oboczna: Ręblino, kaszb. "Reblëno", Reblin) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Kobylnica. Leży przy trasie linii kolejowej Stargard-Słupsk-Gdańsk, z przystankiem Reblino.

W skład "sołectwa Reblino" wchodzi także wieś Reblinko.

Wikipedia


reboot

[czytaj: ribut]
1. produkcja filmowa lub gra komputerowa podejmująca tematykę wcześniejszej produkcji filmowej lub gry komputerowej, ale niebędąca jej sequelem ani prequelem;
2. środowiskowo: ponowne uruchomienie komputera; restart


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • reboot – restart, reset, ponowne uruchomienie
  • reboot – film podejmujący tematykę wcześniejszego bądź wcześniejszych filmów z serii, niebędący jednak ich bezpośrednią kontynuacją ani prequelem
  • ReBoot – kanadyjski serial animowany
  • Reboot – singel TVXQ
  • Reboot – album Treasure

Wikipedia


rebozo

[czytaj: reboso] damski szal lub mantyla, noszone w Ameryce Łacińskiej


SJP.pl


rebranding

zmiana wizerunku marki lub firmy


SJP.pl

Re

Wikipedia


rebrandingowy

→ rebranding


SJP.pl

Patrz:

rebranding

rebrandować

przekształcać wszystkie elementy marki handlowej


SJP.pl


rebucha

w gwarze krakowskiej: łapówka


SJP.pl


rebucja

gatunek kaktusa o delikatnych cierniach, pochodzący z Argentyny; uprawiany jako roślina ozdobna


SJP.pl

Rebucja ("Rebutia" K.Schum.) – rodzaj roślin z rodziny kaktusowatych. Przedstawiciele występują w Boliwii, Peru i Argentynie. Nazwę rodzajowi nadał w 1895 Karl Moritz Schumann. Pochodzi ona od nazwiska Pierre'a Rebuta, francuskiego winiarza i hodowcy kaktusów z Lyonu. Gatunkiem typowym jest "R. minuscula" K. Schumann.

Wikipedia


rebus

ilustrowana zagadka składająca się z liter i rysunków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zagadka przedstawiona za pomocą rysunków oraz pojedynczych liter tworzących zaszyfrowane hasło;

Wiktionary

Rebus – [].

Słowo "rebus" może pochodzić od łacińskiej formuły "non verbis sed rebus" ("nie słowami, lecz rzeczami") lub od broszury "De rebus quae geruntur" ("O rzeczach, które się dzieją").

Rebusy (szczególnie heraldyczne prezentujące nazwiska rodowe) cieszyły się bardzo dużą popularnością w renesansowych Włoszech. Artysta Leonardo da Vinci stworzył co najmniej 154 rebusy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przez cały wieczór siedział w swoim pokoju, a nie mając nic do roboty rozwiązywał rebusy z wszystkich starych numerów tygodnika filmowego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛbus, AS: rebus

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. rebusik m.

 przym. rebusowy

Wiktionary


rebusik

zdrobnienie od: rebus


SJP.pl


rebusowy

przymiotnik od: rebus


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rebusem, dotyczący rebusa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rebus m.

Wiktionary


rec.

skrót od: recenzja


SJP.pl


recentralizacja

ponowne skupienie władzy, decyzji lub zarządzania w centrum


SJP.pl


recenzencki

związany z recenzentem


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z osobą recenzenta, dotyczący recenzenta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recenzent mrz., recenzentka ż., recenzja ż., recenzowanie n.

 czas. recenzować ndk., zrecenzować dk.

 przym. recenzyjny

Wiktionary


recenzent

autor recenzji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba dokonująca recenzji, także zawodowo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dla mnie jako dla recenzenta bardziej interesujący wydaje się spór niźli pochwały, tym bardziej, że jest się o co spierać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recenzja ż., recenzyjka ż., recenzowanie n.

:: fż. recenzentka ż.

 przym. recenzencki, recenzyjny

 czas. recenzować

Wiktionary


recenzentka

→ recenzent


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fż. od: recenzent

Wiktionary

Patrz:

recenzent

Wymowa:

IPA: ˌrɛt͡sɛ̃w̃ˈzɛ̃ntka, AS: recẽũ̯zẽntka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recenzja ż., recenzyjka ż., recenzowanie n.

:: fm. recenzent m.

 przym. recenzencki, recenzyjny

 czas. recenzować

Wiktionary


recenzja

fachowe, krytyczne omówienie i ocena np. dzieła literackiego, spektaklu teatralnego, filmu itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) film. muz. liter. ocena wraz z krótkim omówieniem publikacji książkowej, filmu, albumu muzycznego, koncertu, imprezy artystycznej w prasie lub w innych środkach przekazu

Wiktionary

Recenzja (z łacińskiego "recensio" oznaczającego spis ludności, przegląd, w języku polskim za pośrednictwem niemieckiego "Rezension") – analiza i ocena dzieła artystycznego, publikacji naukowej, projektu, przewodnika, poradnika, wystawy, przedstawienia teatralnego, publikacji multimedialnej, filmu, gry komputerowej itp. Pełni funkcję informacyjną, wartościującą i postulatywną, nakłaniającą lub zniechęcającą[].

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ten film ma dobrą recenzję.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈt͡sɛ̃w̃zʲja, AS: recẽũ̯zʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recenzent m., recenzentka ż., recenzowanie n.

:: zdrobn. recenzyjka ż.

 czas. recenzować ndk.

 przym. recenzencki, recenzyjny

Wiktionary


recenzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|recenzować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recenzent m., recenzentka ż., recenzja ż.

 czas. recenzować ndk.

 przym. recenzencki, recenzyjny

Wiktionary


recenzować

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) poddawać coś recenzji, oceniać coś by podzielić się opinią

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recenzja ż., recenzent m., recenzentka ż., recenzowanie n., zrecenzowanie n.

 czas. zrecenzować dk.

 przym. recenzencki, recenzyjny

Wiktionary


recenzyjka

zdrobnienie od: recenzja


SJP.pl


recenzyjny

przymiotnik od: recenzja


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z recenzją, dotyczący recenzji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recenzent mrz., recenzentka ż., recenzja ż., recenzowanie n.

 czas. recenzować ndk., zrecenzować dk.

 przym. recenzencki

Wiktionary


recepcja

1. przyjmowanie gości w hotelach i biurach podróży; też: miejsce w hotelu, pensjonacie itp., w którym odbywa się przyjmowanie gości;
2. przyjmowanie lub przyswajanie sobie czegoś (zwykle: od kogoś);
3. przestarzale: oficjalne, galowe przyjęcie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hotel. biuro przy wejściu, które obsługuje osoby wchodzące

 (1.2) przyjmowanie gości w recepcji (1.1)

 (1.3) proces przyswajania czegoś

 (1.4) odbieranie bodźców przez zmysły

 (1.5) książk. szt. liter. film. muz. odbiór, przyjęcie dzieła, utworu, kierunku w sztuce

 (1.6) daw. galowe przyjęcie

 (1.7) daw. zaaprobowanie, przyjęcie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈt͡sɛpt͡sʲja, AS: recepcʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recepcjonista m., recepcjonistka ż.

 przym. recepcyjny, recepcjonalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) portiernia

Wiktionary


recepcjonista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba pracująca w recepcji, np. hotelu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recepcja ż.

:: fż. recepcjonistka ż.

 przym. recepcyjny

Wiktionary


recepcjonistka

→ recepcjonista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta, która pracuje w recepcji

Wiktionary

Patrz:

recepcjonista

Przykłady

 (1.1) Żeby dorobić, pracowała jako m.in. recepcjonistka, kelnerka i sprzątaczka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛt͡sɛpt͡sʲjɔ̇̃ˈɲistka, AS: recepcʹi ̯o̊̃ńistka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recepcja ż.

:: fm. recepcjonista m.

 przym. recepcyjny

Wiktionary


recepcyjny

związany z recepcją


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z recepcją, dotyczący recepcji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recepcja ż., recepcjonista mos., recepcjonistka ż.

Wiktionary


recepis

przestarzałe: pokwitowanie odbioru lub nadania przesyłki, listu itp.


SJP.pl


recepta

1. pisemne polecenie lekarskie sporządzenia lekarstwa lub wydania gotowego leku przez aptekę;
2. przepis określający sposób wykonania i otrzymania czegoś, np. potrawy;
3. sprawdzony, skuteczny, niezawodny sposób na coś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. pisemne zlecenie wydania leku

 (1.2) przen. niezawodna metoda, sprawdzony sposób postępowania

Wiktionary

należy dopracować:

"przedstawiono sytuację tylko z perspektywy – ". Pomóż poprawić.

Recepta – pisemne zlecenie lekarza, lekarza dentysty, lekarza weterynarii, pielęgniarki, położnej, felczera lub farmaceuty dla farmaceuty lub technika farmaceutycznego, a także (w mniejszym stopniu) dla chorego, dotyczące leków, które mają zostać użyte w leczeniu. W Polsce recepty wypisuje się stosując zarówno język polski jak i łaciński.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Zdrowe odżywianie to recepta na zdrowe życie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈt͡sɛpta, AS: recepta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. receptura ż.

 przym. receptowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) przepis

Wiktionary


receptariusz

bloczek do wypisywania recept lekarskich


SJP.pl


receptomat

serwis internetowy umożliwiający uzyskanie recepty


SJP.pl


receptor

zakończenie włókien nerwowych lub wyspecjalizowana komórka zmysłowa, które odbierają określony rodzaj bodźców zewnętrznych albo wewnętrznych i przekazują je w formie impulsów do ośrodków nerwowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) biol. wyspecjalizowana komórka lub jej część odbierająca informacje (bodźce) albo substancje z otoczenia;

 (1.2) techn. układ wykrywający zmiany w swoim zasięgu i sygnalizujący je do układu sterującego

Wiktionary

Re

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛˈt͡sɛptɔr, AS: receptor

Wiktionary

Powiązane:

 przym. receptorowy

Wiktionary


receptorowy

→ receptor; receptoryczny


SJP.pl


receptoryczny

→ receptor; receptorowy


SJP.pl


receptowy

przymiotnik od: recepta


SJP.pl


receptura

1. nauka o postaciach leku oraz ich sporządzaniu;
2. wzór, przepis normujący ilościowy zestaw składników w celu wytworzenia określonego materiału lub produktu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) techn. wykaz składników, wzór, formuła lub przepis, normujący zestaw składników określonego produktu;

 (1.2) farm. nauka o przyrządzaniu leków (na podstawie recepty); dział farmacji

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • receptura – leki przygotowywane w aptece na podstawie recepty lekarskiej
  • receptura – dział farmacji, nauka o przyrządzaniu leków (na podstawie recepty)
  • receptura – wykaz składników, przepis uzyskania pożądanego produktu
  • Receptura – album zespołu Pokahontaz
  • Receptura – serial telewizyjny z 2021 roku
  • recepta

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Faworki to jedna z trudniejszych receptur w naszej tradycyjnej cukierni, jakie przyszło mi weganizować – wyznaje Wojciech Starowicz, szef Cukierni Starowicz. Ale udało się!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛt͡sɛpˈtura, AS: receptura

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recepta ż.

 przym. recepturowy

Wiktionary


recepturka

cienka gumka przytrzymująca recepty, np. na butelkach, słoikach, pudełkach


SJP.pl


recepturowy

przymiotnik od: receptura


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący receptury

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. receptura ż.

Wiktionary


receptywny

przyswajany, przyjmowany z zewnątrz, podlegający wpływom zewnętrznym


SJP.pl


recertyfikacja

ponowne potwierdzenie zgodności, kwalifikacji lub spełniania wymaganych norm


SJP.pl


reces

ugoda spadkobierców, podział; ew. cofnięcie się (z łaciny recessus)


SJP.pl


recesja

1. cofanie się, ustępowanie czegoś;
2. okres stagnacji w koniunkturze gospodarczej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ekon. okres zahamowania i spadku rozwoju gospodarczego

 (1.2) cofanie się czegoś

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • recesja – zjawisko w ekonomii
  • recesja w stomatologii – odsłonięcie korzenia zęba spowodowane mechanicznym obniżeniem brzegu dziąsła lub będące skutkiem postępującej choroby przyzębia
  • recesja lodowca – zjawisko w dziedzinach nauki o Ziemi

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) (…) Recesja wywołuje gniew, napisał noblista Paul Krugman. Ostrzegał, że wrogie nastroje znane z czasu przedwojennego mogą powrócić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈt͡sɛsʲja, AS: recesʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. recesyjny

Wiktionary


recesyjny

przymiotnik

 (1.1) przym. od recesja (gospodarcza)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛt͡sɛˈsɨjnɨ, AS: recesyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recesja

Wiktionary


recesywność

1. ogół zjawisk towarzyszących recesji;
2. w genetyce: określenie charakteryzujące taki układ alleli genu, który ujawnia się tylko w przypadku braku allelu dominującego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co recesywne

Wiktionary

Recesywność – niemożliwość zaobserwowania u danego osobnika obecności jednego z pary genów (alleli) z powodu znacznego wpływu lub dominacji genu allelu dominującego. Pomimo iż allel warunkujący cechę recesywną jest obecny w genotypie, to cecha ta nie ujawni się w fenotypie. Recesywne względem danej cechy są zarówno organizmy, które mają oba allele genu warunkującego cechę recesywną, jak i te, u których allel recesywny może być maskowany przez inny allel tego samego genu.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. recesywny

Wiktionary


recesywny

ustępujący, cofający się


SJP.pl


rechabici

odłam Izraelitów, gorliwych wyznawców Jahwe; rekabici


SJP.pl

Re

Wikipedia


rechabita

przedstawiciel odłamu Izraelitów, gorliwy wyznawca Jahwe; rekabita


SJP.pl


rechocik

zdrobnienie od: rechot


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od rechot

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie rechot, lecz tylko mały rechocik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rechot m.

Wiktionary


rechot

1. głos wydawany przez żaby; rechotanie;
2. złośliwy, głośny śmiech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) skrzekliwy odgłos wydawany przez żaby lub ropuchy

 (1.2) chrapliwy śmiech, często bezmyślny, z głupiego powodu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛxɔt, AS: reχot

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rechotanie n., rechocik mrz.

 czas. rechotać

 przym. rechotliwy

 przysł. rechotliwie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzad. rajkot

Wiktionary


rechotanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) wydawanie przez żaby charakterystycznego dźwięku

 (1.2) pot. śmianie się w sposób niski i chrapliwy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rechot m.

 przym. rechotliwy

 przysł. rechotliwie

 czas. rechotać, zarechotać

Wiktionary


rechotać

1. o żabach: wydawać głos;
2. potocznie: śmiać się


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) o żabie: wydawać charakterystyczny głos

 (1.2) pot. śmiać się chrapliwie lub bezmyślnie

czasownik zwrotny rechotać się

 (2.1) pot. śmiać się chrapliwie lub bezmyślnie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cztery żaby rechoczą pod mostem.

 (1.2) Rzuciwszy urok, czarownica rechocząc odleciała na miotle.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈxɔtat͡ɕ, AS: reχotać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rechotanie n., rechot m.

 czas. zarechotać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) rżeć

Wiktionary


rechotliwiej

stopień wyższy od przysłówka: rechotliwie


SJP.pl


rechotliwy

przypominający rechot


SJP.pl


rechowicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gabriel Rechowicz – polski artysta grafik, dekorator wnętrz, autor grafik i ilustracji
  • Henryk Rechowicz – polski historyk, nauczyciel akademicki
  • Marian Rechowicz – rzymskokatolicki duchowny

Wikipedia


rechrystianizacja

ponowne wprowadzanie religii, pojęć i obyczajów chrześcijańskich


SJP.pl


rechtać

wydawać głosy jak świnia lub dzik


SJP.pl


recife

(dawniej Pernambuco) miasto w Brazylii


SJP.pl

Recife (wym.) – miasto we wschodniej Brazylii, stolica stanu Pernambuco. Łącznie z przedmieściami liczy ok. 3,4 mln mieszkańców.

Wikipedia


recipe

napis na receptach oznaczający: przyjmij, weź (w skrócie Rp)


SJP.pl


recital

[czytaj: REczital albo reCZItal] koncert jednego muzyka lub piosenkarza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muz. występ artysty muzycznego stanowiący cały program koncertu;

Wiktionary

Recital – koncert z udziałem solisty (ewentualnie duetu, w przypadku recitalu kameralnego, np. skrzypka i towarzyszącego mu pianisty).

Słowo pochodzi z języka angielskiego "recital" i pierwszy raz zostało użyte przez Ferenca Liszta w 1840 w związku z jego występami pianistycznymi.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Spotkaliśmy się na recitalu Mariana Opani.

 (1.1) Chłopaki zaciągnęli go do kina, potem Pawełek zdobył bilety na recital Ewy Demarczyk, a potem był mecz hokejowy Polska – NRD, na który poszli całą gromadą i na przemian to wrzeszczeli, to dęli w trąbki, dopingując swojaków.

 (1.1) Piwnica powinna nadal tętnić życiem. Powinny odbywać się tu recitale, koncerty, rewie piosenek.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. recitalowy

Wiktionary


recitalowy

→ recital [czytaj: reczitalowy]


SJP.pl


recitando

[czytaj: reczitando] określenie wykonawcze: deklamując, opowiadając


SJP.pl


recitativo

recytatyw;
1. rodzaj śpiewu przypominającego pod względem rytmicznym i melodycznym deklamację, wykorzystywanego w celu prezentacji akcji w utworach dramatycznych;
2. część utworu instrumentalnego o takich cechach


SJP.pl


recja

dawna prowincja rzymska


SJP.pl

Recja ( Raetia lub "Rhaetia") – dawna prowincja rzymska utworzona po podboju Retów, obejmująca obecne tereny wschodniej Szwajcarii, Liechtensteinu, zachodniej Austrii (kraje Vorarlberg i Tyrol) oraz południowych Niemiec (część krajów Bawaria i Badenia-Wirtembergia). Głównymi miastami prowincji były "Augusta Vindelicorum" (dzisiejszy Augsburg) oraz "Castra Regina" (Ratyzbona).

Wikipedia


recka

przymiotnik od: Recz (miasto w Polsce); redecki


SJP.pl


recki

przymiotnik od: Recz (miasto w Polsce); redecki


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Reczem, dotyczący Recza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Recz mrz.

Wiktionary


recklinghausen

Recklinghausen – miasto powiatowe w zachodniej części Niemiec, w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, w rejencji Münster, siedziba powiatu Recklinghausen. Leży w północnej części Zagłębia Ruhry.

Główny dworzec kolejowy w Recklinghausen to Recklinghausen Hauptbahnhof.

Wikipedia


recommandé

[czytaj: rekomąDE] napis umieszczany na przesyłkach pocztowych: polecony


SJP.pl


reconquista

zbrojna walka prowadzona na Półwyspie Iberyjskim w wiekach VIII-XV przez państwa chrześcijańskie dążące do odzyskania ziem zdobytych przez Arabów w wieku VIII; rekonkwista


SJP.pl


recte

[czytaj: rekte] właściwie, słusznie, poprawnie


SJP.pl

spójnik

 (1.1) książk. właściwie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na sali obok recenzentów i przedstawicieli rady naukowej (recte: rady wydziału) zjawiają się jedynie z kurtuazji krewni oraz przyjaciele i znajomi autora.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛktɛ, AS: rekte

Wiktionary


recto

[czytaj: rekto] w rękopisach średniowiecznych: pierwsza strona, znajdująca się po prawej stronie czytającego; strona nieparzysta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) typogr. pierwsza (prawa) strona karty;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Strony recto oznaczane są numerami nieparzystymi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛktɔ, AS: rekto

Wiktionary


recycler

[czytaj: risajkler] osoba trudniąca się utylizacją śmieci; recykler


SJP.pl

Re

Wikipedia


recycling

[czytaj: risajkling] proces odzyskiwania z odpadów substancji, które mogą być powtórnie wykorzystane jako surowce (dotyczy to głównie papieru, szkła, metalu i niektórych tworzyw sztucznych); recykling, recyklizacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. odzyskiwanie surowców wtórnych i wykorzystywanie ich do produkcji;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Polscy eksperci przeszkolili mieszkańców obozów z zakresu gospodarowania odpadami i recyclingu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rʲiˈsajklʲĩŋk, AS: rʹisai ̯klʹĩŋk

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) recyklizacja

Wiktionary


recyclingowy

→ recycling [czytaj: risajklingowy]; recyklingowy


SJP.pl


recydywa

1. popełnienie przestępstwa przez osobę wcześniej karaną;
2. potocznie: grupa recydywistów;
3. ponowne wystąpienie objawów choroby;
4. powtórzenie się negatywnego zjawiska lbu przyzwyczajenia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. powrócenie do wsześniejszego procederu przez skazanego;

 (1.2) pot. ogół recydywistów

 (1.3) przen. ponowne wystąpienie negatywnego zjawiska

 (1.4) med. nawrót objawów chorobowych

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Według ustawodawcy nie każdy przypadek recydywy wymaga surowej represji karnej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recydywista mos., recydywistka ż.

 czas. recydywować dk./ndk.

Wiktionary


recydywista

osoba ponownie popełniająca przestępstwo; przestępca, który dostawał wyrok wielokrotnie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) praw. przestępca powracający do ponownego popełniania wykroczenia

 (1.2) przen. osoba lub zwierzę robiące wciąż coś niepożądanego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ważnym czynnikiem kryminogennym są częste u recydywistów zaburzenia osobowości i daleko posunięte nieprzystosowanie społeczne, które potęguje długi pobyt w zakładach karnych.

 (1.2) Niedźwiedź recydywista kilkakrotnie niszczył nasze ule.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. multirecydywista mos., recydywa ż.

:: fż. recydywistka ż.

 czas. recydywować dk./ndk.

Wiktionary


recydywistka

kobieta już karana, która powtórnie popełnia przestępstwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. przestępczyni powracająca do ponownego popełniania wykroczenia

 (1.2) przen. kobieta lub zwierzę robiące wciąż coś niepożądanego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jako recydywistce grozi jej dziś nawet do 20 lat pozbawienia wolności.

 (1.2) Udało nam się zrobić zdjęcie recydywistce, która wciąż zakradała się do naszego kurnika.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recydywa ż.

:: fm. recydywista mos.

 czas. recydywować dk./ndk.

Wiktionary


recyklat

surowiec pozyskany z odpadów poddanych recyklingowi


SJP.pl


recykler

osoba trudniąca się utylizacją śmieci; recycler


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) urządzenie do ponownego przetwarzania odpadów

Wiktionary

Powiązane:

 przym. recyklingowalny

Wiktionary


recyklerka

→ recykler


SJP.pl

Patrz:

recykler

recykling

proces odzyskiwania z odpadów substancji, które mogą być powtórnie wykorzystane jako surowce (dotyczy to głównie papieru, szkła, metalu i niektórych tworzyw sztucznych); recycling, recyklizacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wykorzystanie odpadów technologicznych i surowców wtórnych w przemyśle;

Wiktionary

Recykling (recyklizacja, recyrkulacja) – proces polegający na ponownym przetwarzaniu odpadów na produkty, materiały lub substancje wykorzystywane w pierwotnym celu lub innych celach; obejmuje także recykling organiczny, ale nie obejmuje odzysku energii. Jest jedną z form odzysku odpadów i elementem hierarchii postępowania z odpadami, odrębnym od zapobiegania powstawaniu odpadów oraz przygotowania do ponownego użycia.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. recyklingowanie n., upcykling mrz.

 czas. recyklingować ndk., recyklingować się ndk., zrecyklingować dk.

 przym. recyklingowy, recyklingowalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) recyklizacja

Wiktionary


recyklingowalny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) ekol. taki, który można poddać recyklingowi; możliwy do wtórnego wykorzystania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jak uczynić recyklingowalnymi opakowania z tworzyw sztucznych?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recykling m., recyklingowanie n., zrecyklingowanie n., recykler m.

 czas. recyklingować ndk., zrecyklingować dk.

 przym. recyklingowy, nierecyklingowalny

Wiktionary


recyklingować

wykorzystywać odpady technologiczne i surowce wtórne w przemyśle; recyklować


SJP.pl


recyklingowy

→ recykling; recyclingowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z recyklingiem, dotyczący recyklingu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recykling mrz., recyklingowanie n., upcykling mrz.

 czas. recyklingować ndk., recyklingować się ndk., zrecyklingować dk.

 przym. recyklingowalny

Wiktionary


recyklizacja

proces odzyskiwania z odpadów substancji, które mogą być powtórnie wykorzystane jako surowce (dotyczy to głównie papieru, szkła, metalu i niektórych tworzyw sztucznych); recycling, recykling


SJP.pl


recyklomat

automat do zwrotu opakowań przeznaczonych do recyklingu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) automat do przyjmowania opakowań zwrotnych

Wiktionary


recyklowalny

nadający się do recyklingu


SJP.pl


recyklować

wykorzystywać odpady technologiczne i surowce wtórne w przemyśle; recyklingować


SJP.pl


recypient

ciek, do którego uchodzą jego dopływy (np. Wisła jako recypient Pilicy)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ciek, do którego uchodzą jego dopływy

Wiktionary

Recypient (łac. "recipiens", "-tis" – przyjmujący) – w hydrologii i hydrografii: określenie cieku, do którego uchodzą jego dopływy. Recypientem swoich bezpośrednich dopływów jest każda rzeka (np. Wisła jest recypientem Narwi).

Wikipedia


recypować

przyswoić lub przyswajać sobie coś


SJP.pl


recyrkulacyjny

→ recyrkulacja


SJP.pl

Patrz:

recyrkulacja

recyrkulować

ponownie wprowadzać w ruch powietrze, gaz, płyn


SJP.pl


recytacja

artystyczne wygłaszanie utworu literackiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wydeklamowanie utworu literackiego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jurorzy konkursu recytatorskiego wysłuchali już połowę przygotowanych przez licealistów recytacji.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recytator m., recytatorka ż., wyrecytowanie n., recytowanie n.

 czas. recytować ndk., wyrecytować dk.

 przym. recytacyjny, recytatorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) deklamacja

Wiktionary


recytacyjny

związany z recytacją


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z recytacją, recytowaniem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recytacja ż., recytowanie n.

 czas. recytować ndk., wyrecytować dk.

Wiktionary


recytator

osoba recytująca, wygłaszająca utwory literackie; deklamator


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba deklamująca utwór literacki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wszyscy recytatorzy nagrodzeni zostali gromkimi brawami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recytacja ż.

:: fż. recytatorka ż.

 czas. recytować ndk., wyrecytować dk.

 przym. recytatorski

Wiktionary


recytatorka

kobieta recytująca, wygłaszająca utwory literackie; deklamatorka


SJP.pl


recytatorski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący recytatora lub recytacji, związany z recytatorem lub recytacją

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zuza wygrała w zeszłym roku konkurs recytatorski w Katowicach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. recytacja ż., recytator m., recytatorka ż., recytowanie n.

 czas. recytować ndk.

 przysł. recytatorsko

Wiktionary


recytatyw

recitativo;
1. rodzaj śpiewu przypominającego pod względem rytmicznym i melodycznym deklamację, wykorzystywanego w celu prezentacji akcji w utworach dramatycznych;
2. część utworu instrumentalnego o takich cechach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) deklamacyjna część opery, oratorium, itp., przypominająca mowę

Wiktionary

Recytatyw (wł. "recitativo") – solowa forma wokalna podobna do deklamacji, powstała około 1600. Recytatyw służy przede wszystkim do prezentacji akcji. Pierwsze opery były w całości oparte na recytatywach. Występuje jako elementy większej formy muzycznej takiej jak kantata, oratorium, opera czy pasja.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sopranistka zaśpiewała recytatyw i arię z pierwszego aktu opery.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛt͡sɨˈtatɨf, AS: recytatyf

Wiktionary

Powiązane:

 czas. recytować

Wiktionary


recytowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|recytować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. recytować ndk., wyrecytować dk.

 rzecz. recytacja ż., wyrecytowanie n.

 przym. recytatorski, recytacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) recytacja

Wiktionary


recytować

mówić coś z pamięci


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. wyrecytować)

 (1.1) wygłaszać z pamięci utwór literacki

 (1.2) pot. mówić coś płynnie, jakby jednym tchem

Wiktionary

Powiązane:

 czas. wyrecytować, zarecytować

 rzecz. recytacja ż., recytator m., recytatorka ż., recytatyw m., recytowanie n.

 przym. recytacyjny, recytatorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) deklamować

 (1.2) wyliczać

Wiktionary


recz

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce;

Wiktionary

Recz ( Reetz) – miasto w woj. zachodniopomorskim, w powiecie choszczeńskim, położone nad rzeką Iną. Siedziba miejsko-wiejskiej gminy Recz.

Według danych z 31 grudnia 2009 roku miasto miało 2971 mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Recz jest średniowiecznym miastem.

 (1.1) W Reczu znajduje się zabytkowy kościół pod wezwaniem Chrystusa Króla.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛt͡ʃ, AS: reč

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reczanin m., reczanka ż.

 przym. recki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Recz Pomorski

Wiktionary


reczanin

mieszkaniec Recza


SJP.pl


reczanka

mieszkanka Recza


SJP.pl


reczek

nazwisko


SJP.pl


reczyce

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Reczyce – wieś w woj. łódzkim, w pow. łowickim, w gminie Domaniewice
  • Reczyce – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. myśliborskim, w gminie Boleszkowice

Wikipedia


reczyn

Reczyn – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Bodzanów.

W skład sołectwa "Reczyn i Nowy Reczyn" wchodzi także wieś Nowy Reczyn.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia


red

specjalnie wyodrębniony obszar wodny przed wejściem do portu, o niewielkiej głębokości, osłonięty od silnych wiatrów i prądów, przeznaczony do kotwiczenia statków oczekujących na wprowadzenie do portu; przedporcie, przedmorze, przedport, awanport, kotwicowisko


SJP.pl

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lm. rzeczownika reda

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Red – jezioro w USA
  • Red – rzeka w USA, prawy dopływ Atchafalaya
  • Red – raper
  • Red – zespół muzyczny
  • Red – album Black Uhuru
  • Red – album i utwór King Crimson
  • Red – album The Communards
  • Red – album Taylor Swift
  • R.E.D. – album Ne-Yo
  • Red – singel zespołu B’z
  • Red. – czasopismo
  • Red – film

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛt, AS: ret

Wiktionary


red.

skrót od: redakcja, redaktor (czytany jako cały, odmienny wyraz)


SJP.pl

skrót

 (1.1) = redakcja

 (1.2) = redaktor, redaktorka

Wiktionary

Red. – polski kwartalnik literacki, powstały w roku 2006 w Brzegu. Zawieszony w roku 2013. Redaktorem naczelnym pisma jest Radosław Wiśniewski, zastępcą Sławomir Kuźnicki, a wydawcą Klub Integracji Twórczych „Stowarzyszenie Żywych Poetów”. Jednym z założycieli pisma był Grzegorz Hetman, którym w latach 2006-2008 zajmował się w redakcji działem poetyckim i prowadził działalność krytycznoliteracką.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tom ukazał się w Bibliotece Poetyckiej Wydawnictwa a5 pod red. Ryszarda Krynickiego jako 119 z serii.

 (1.2) Nie zgadzamy się z wnioskami, do których red. Żakowski doszedł po lekturze wywiadu Agnieszki Wiśniewskiej z Tomaszem Lisem w „Krytyce Politycznej”.

Wiktionary


reda

specjalnie wyodrębniony obszar wodny przed wejściem do portu, o niewielkiej głębokości, osłonięty od silnych wiatrów i prądów, przeznaczony do kotwiczenia statków oczekujących na wprowadzenie do portu; przedporcie, przedmorze, przedport, awanport, kotwicowisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mar. żegl. wydzielony akwen przedportowy dla oczekujących na wpłynięcie statków;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Reda – miasto w województwie pomorskim
  • Reda – rzeka w województwie pomorskim
  • reda – akwen
  • Reda – stacja kolejowa w Redzie
  • Reda – dawna gromada
  • Dekanat Reda, Reda Pieleszewo, Reda Rekowo, Osiedle Reda

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Statki stojące na redzie nie ponoszą opłat portowych oraz mogą zaopatrywać się w wodę, żywność oraz paliwo.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛda, AS: reda

Wiktionary

Powiązane:

 przym. redowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przedmorze

Wiktionary


redagować

1. opracowywać coś, np. utwór, książkę, artykuł itp., pod względem merytorycznym, stylistycznym i językowym w celu nadania mu ostatecznego, optymalnego kształtu, np. redagować artykuł, tekst depeszy, uchwały, zarządzenia;
2. sprawdzać i poprawiać tekst, przygotowując go do druku;
3. w szkole: pisać coś, tworzyć tekst według ustalonych reguł, np. redagować charakterystykę, opis, list, rozprawkę itp.;
4. kierować redakcją pisma, audycji itp., ponosząc odpowiedzialność za ich treść i formę


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zredagować)

 (1.1) opracowywać dany tekst pod względem treści i stylu, na ogół w celu zamieszczenia w druku

 (1.2) kierować redakcją czasopisma, dzieła zbiorowego, decydując ostatecznie o jego treści i formie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. redagowanie n., redakcja ż., redaktor mos., redaktorka ż.

 przym. redakcyjny, redaktorski

 przysł. redakcyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) opracowywać

Wiktionary


redak

nazwisko


SJP.pl


redakcja

1. instytucja zajmująca się wydawaniem publikacji, redagowaniem tekstów lub opracowywaniem audycji radiowych i telewizyjnych;
2. opracowanie przygotowanego tekstu pod względem merytorycznym i stylistycznym; redagowanie;
3. wersja tekstu po opracowaniu redakcyjnym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) czynność poprawiania, korygowania tekstu pod względem merytorycznym i stylistycznym

 (1.2) instytucja lub jej dział, który zajmuje się opracowywaniem publikacji, np. czasopism lub książek

 (1.3) wersja tekstu po redakcji (1.1)

 (1.4) zmiana w tekście po redakcji (1.1)

 (1.5) praca osoby kierującej zespołem, który opracowuje i wydaje czasopismo, dzieło zbiorowe

 (1.6) miejsce w którym pracują dziennikarze, redaktorzy

Wiktionary

Redakcja ( redactus; p.p. od redigere „odnosić, zbierać, układać”) ma wiele znaczeń:

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Ten artykuł został przyjęty przez redakcję do druku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. redaktor m., redaktorka ż., redaktorek m., redagowanie n., zredagowanie n., przeredagowywanie n., przeredagowanie n., współredagowanie n., redaktorstwo n.

 czas. redagować ndk., zredagować dk., przeredagowywać ndk., przeredagować dk., współredagować ndk.

 przym. redakcyjny, redaktorski

 przysł. redakcyjnie, redaktorsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) redagowanie

Wiktionary


redakcyjny

związany z redakcją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z redakcją i/lub redaktorami

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. redaktorka ż., redakcja ż., redagowanie n., redaktor mos.

 czas. redagować ndk.

Wiktionary


redaktor

1. pracownik redakcji wydawniczej, telewizyjnej lub radiowej, zajmujący się przygotowaniem materiału redakcyjnego lub opracowaniem audycji;
2. osoba redagująca, przygotowująca tekst


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pracownik redakcji, który zajmuje się redagowaniem tekstów, opracowywaniem audycji radiowych lub programów telewizyjnych

 (1.2) zwrot grzecznościowy wobec dziennikarza

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) pracownica redakcji, która zajmuje się redagowaniem tekstów, opracowywaniem audycji radiowych lub programów telewizyjnych

Wiktionary

Redaktor – osoba dokonująca redakcji tekstu (książki, artykułów w czasopismach, encyklopediach i na stronach WWW, jak również w programach radiowych i telewizyjnych). Często ma znaczny wpływ na ostateczną postać publikacji – a czasami decyduje też o tym, czy daną publikację odrzucić, czy przyjąć do druku. Najważniejszą pozycję wśród redaktorów zajmuje redaktor naczelny, podejmujący strategiczne decyzje w sprawach danego pisma.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛˈdaktɔr, AS: redaktor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. redakcja ż., redaktorskość ż., redaktorowanie n., doredagowanie n., doredagowywanie n., odredagowanie n., podredagowanie n., przeredagowanie n., przeredagowywanie n., redagowanie n., współredagowanie n., wyredagowanie n., wyredagowywanie n., zredagowanie n.

:: zdrobn. redaktorek mos., redaktorunio mos.

:: zgrub. redaktorzyna mos.

:: fż. redaktorka ż.

 czas. redaktorować ndk., doredagować dk., doredagowywać ndk., odredagować dk., podredagować dk., przeredagować dk., przeredagowywać ndk., redagować ndk., współredagować ndk., wyredagować dk., wyredagowywać ndk., zredagować dk.

 przym. redaktorski, redakcyjny

 przysł. redaktorsko, redakcyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) redaktorka

Wiktionary


redaktorek

1. pracowniczka redakcji wydawniczej, telewizyjnej lub radiowej, zajmująca się przygotowaniem materiału redakcyjnego lub opracowaniem audycji;
2. kobieta redagująca, przygotowująca tekst


SJP.pl


redaktorka

1. pracowniczka redakcji wydawniczej, telewizyjnej lub radiowej, zajmująca się przygotowaniem materiału redakcyjnego lub opracowaniem audycji;
2. kobieta redagująca, przygotowująca tekst


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta redaktor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. redakcja ż., redagowanie n.

:: fm. redaktor mos.

 przym. redaktorski, redakcyjny

 czas. redagować

Wiktionary


redaktorować

być redaktorem naczelnym, zarządzać wydawnictwem czasopisma, gazety; redagować, kierować


SJP.pl


redaktorski

przymiotnik

 (1.1) dotyczący redaktora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. redakcja ż., redaktor mos., redaktorka ż., redaktorstwo n.

 czas. redagować

Wiktionary


redaktorstwo

rzadko: zawód, stanowisko, praca redaktora


SJP.pl


redaktorunio

pogardliwie lub ironicznie: marny redaktor - osoba pracująca w redakcji prasowej, radiowej lub telewizyjnej; redaktorzyna, redaktorek, dziennikarzyna


SJP.pl


redaktorzyna

lekceważąco: marny redaktor


SJP.pl


redan

poprzeczny próg w dnie ślizgacza


SJP.pl

Redan – poprzeczny uskok na dolnej powierzchni kadłuba ślizgacza, pływaka wodnosamolotu lub kadłuba łodzi latającej ułatwiający oderwanie się strug wody i umożliwiający osiągnięcie większej prędkości przy ślizganiu się po wodzie, a w przypadku wodnosamolotów - ułatwiający start.

Wikipedia


redarowie

plemię słowiańskie


SJP.pl

Redarowie – średniowieczne plemię słowiańskie z grupy plemion lechickich, należące do wieleckiej grupy plemion – Związku wieleckiego – często w nim dominowali. Uznane przez kronikarzy germańskich za najbardziej wojownicze spośród plemion wieleckich.

Wikipedia


redczyce

Redczyce – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie żnińskim, w gminie Żnin.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 91 mieszkańców. Jest 37. co do wielkości miejscowością gminy Żnin.

Wikipedia


reddit

Reddit – serwis internetowy przedstawiający linki do różnorodnych informacji, które ukazały się w Internecie. Serwis jest głównie anglojęzyczny, chociaż jego interfejs został przetłumaczony na wiele języków (w tym polski).

Reddit ma około 174 miliony zarejestrowanych użytkowników i zajmował, na dzień 2 marca 2020, 18. pozycję w rankingu Alexa Internet. W 2026 roku był jedną z 10 najczęściej odwiedzanych stron internetowych na świecie.

Wikipedia


redditowy

→ Reddit [czytaj: reditowy]


SJP.pl


redebiutować

rzadko: debiutować ponownie, występować (wystąpić) gdzieś po raz drugi, najczęściej po dłuższej przerwie


SJP.pl


redecki

przymiotnik od: Recz (miasto w Polsce); recki


SJP.pl


redefinicja

rzadko: określenie czegoś na nowo, nadanie czemuś nowego znaczenia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) określenie, zdefiniowanie czegoś na nowo, nadanie nowego znaczenia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛdɛfʲĩˈɲit͡sʲja, AS: redefʹĩńicʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 czas. redefiniować ndk.

Wiktionary


redefiniować

nadawać czemuś nowe znaczenie, definiować na nowo


SJP.pl


redemptorysta

członek Congregatio Sanctissimi Redemptoris (Zgromadzenia Najświętszego Odkupiciela) - katolickiego zakonu założonego w 1732 roku przez świętego Alfonsa Marię Liguoriego w celu głoszenia Ewangelii, zwłaszcza biednym i duchowo opuszczonym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. zakonnik ze zgromadzenia założonego przez św. Alfonsa Marię Liguoriego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W 1787 redemptoryści pojawili się w Rzeczypospolitej Obojga Narodów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. redemptorystka ż.

 przym. redemptorystowski

Wiktionary


redemptorystka

członkini katolickiego zakonu żeńskiego: Zakon Najświętszego Odkupiciela


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. zakonnica z żeńskiej gałęzi zgromadzenia założonego przez św. Alfonsa Marię Liguoriego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do Polski siostry redemptorystki przybyły w 1989 r.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. redemptorysta m.

 przym. redemptorystowski

Wiktionary


redemptorystowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z redemptorystami, dotyczący redemptorystów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Myśli do homilii znajduję na portalu redemptorystowskim.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. redemptorysta m., redemptorystka ż.

Wiktionary


redemptoryści

członek Congregatio Sanctissimi Redemptoris (Zgromadzenia Najświętszego Odkupiciela) - katolickiego zakonu założonego w 1732 roku przez świętego Alfonsa Marię Liguoriego w celu głoszenia Ewangelii, zwłaszcza biednym i duchowo opuszczonym


SJP.pl

Zg

Wikipedia


reden

środowiskowo: najgrubszy pokład węgla kamiennego w Dąbrowie Górniczej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Reden – dzielnica Dąbrowy Górniczej
  • Reden – osiedle w Schiffweiler w Saarze
  • Reden – dzielnica Pattensen w Dolnej Saksonii
  • Reden – nieoficjalna część miasta Radlin
  • Reden – kopalnia węgla kamiennego w Dąbrowie Górniczej
  • Reden – szyb kopalni Reden (o tej samej nazwie) w Radlinie, miejsce zbrodni nazistowskiej
  • Reden – kopalnia węgla kamiennego w Radlinie
  • Reden – niemiecka rodzina arystokratyczna, m.in.:
    • Friederike Karoline von Reden
    • Friedrich Wilhelm von Reden
  • Rehden (ujednoznacznienie)
  • Rheden

Wikipedia


redesign

[czytaj: redizajn] zmiana designu


SJP.pl


redestylacja

w chemii: proces ponownego destylowania cieczy, wykonywany w celu uzyskania większej czystości destylatu


SJP.pl


redford

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Redford – jednostka osadnicza w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Clinton
  • Redford – jednostka osadnicza w stanie Teksas, w hrabstwie Presidio
  • Redford (ang. Redford Township) – gmina w stanie Michigan, w hrabstwie Wayne
  • Robert Redford – amerykański aktor, reżyser i producent filmowy

Wikipedia


redgrave

Redgrave – wieś w Anglii, w hrabstwie Suffolk, w dystrykcie Mid Suffolk. Leży 36 km na północ od miasta Ipswich i 123 km na północny wschód od Londynu.

Wikipedia


redia

larwa przywry


SJP.pl

Redia – jedna z larw przywr wnętrzniaków. Żyje w organizmie żywiciela pośredniego. Powstaje w wyniku partenogenetycznego rozmnażania się sporocysty lub poprzedniego pokolenia redii, a czasem z miracidium. Rozmnaża się, podobnie jak sporocysta, dzieworodnie i daje początek kolejnemu pokoleniu redii lub cerkariom. Posiada otwór gębowy, gardziel i zawiązek jelita, a także otwór, przez który potomstwo opuszcza jej organizm.

Wikipedia


redingot

[czytaj: redęGOT] redingote;
1. długi płaszcz męski z wysokim kołnierzem i pelerynką, używany dawniej do jazdy konnej lub w czasie podróży;
2. płaszcz damski o podobnym kroju


SJP.pl


redingote

[czytaj: redęGOT] redingot;
1. długi płaszcz męski z wysokim kołnierzem i pelerynką, używany dawniej do jazdy konnej lub w czasie podróży;
2. płaszcz damski o podobnym kroju


SJP.pl


redis

rodzaj stalówki do pisania i rysowania tuszem kreślarskim; redisówka


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • odmiana stalówki
  • Redis (baza danych)

Wikipedia


redisówka

rodzaj stalówki do pisania i rysowania tuszem kreślarskim; redis


SJP.pl


redivivus

z łaciny: zmartwychwstały, odrodzony


SJP.pl


redkowice

Redkowice (kaszb. "Redkòjce" lub też "Redkòwice", niem. "Rettkewitz") – wieś kaszubska w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie lęborskim, w gminie Nowa Wieś Lęborska.

W skład sołectwa "Redkowice" wchodzi także Niebędzino i Żelazkowo. W końcu 2025 sołectwo liczyło 605 mieszkańców.

Wikipedia


redlarski

nazwisko


SJP.pl


redler

przenośnik łańcuchowy do zboża


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Izydor Redler
  • Jan Chryzostom Redler

Wikipedia


redlica

radlica;
1. robocza część radła
2. robocza część siewnika, żłobiąca bruzdy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) roln. część siewnika, która wykonuje bruzdę dla nasion

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • redlica – część siewnika
  • Redlica – miejscowość w woj. zachodniopomorskim
  • Redlica – stacja kolejowa w Redlicy

Wikipedia


redlich

nazwisko


SJP.pl


redlicki

nazwisko


SJP.pl


redlina

regionalnie: niewysoki wał ziemi między dwiema bruzdami, usypany przez radlenie; radlina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) roln. nasyp ziemi małej wielkości, znajdujący się między dwiema bruzdami;

Wiktionary

Redlina, radlina – nieduży wał ziemi pomiędzy dwiema bruzdami, ukształtowany sadzarką lub obsypnikiem, np. w uprawie ziemniaka. Dawniej redliny formowano za pomocą radła podczas radlenia (redlenia).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Redlina obok redliny biegły przed siebie, niknąc gdzieś pod lodem. Z kamienistej gleby nie sterczały co prawda żadne pędy, ale miało się wrażenie, że wraz z letnim ociepleniem ziemniaki wzejdą.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. radło n., redło n., radełko n., radlenie n., radlina ż., radlica ż., radlaczka ż., radlanka ż., radlonka ż., redlanka ż., redlonka ż.

 czas. radlić ndk., redlić ndk., obradlać ndk., obradlić dk., obredlać ndk., obredlić dk.

 przym. radlny, radłowy, radlony

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. radlina

Wiktionary


redlinowy

przymiotnik od: redlina


SJP.pl


redlić

regionalnie: radlić - obsypywać rośliny okopowe za pomocą radła (regionalnie: redła)


SJP.pl


redliński

nazwisko


SJP.pl


redmond

miasto w USA, gdzie m.in. mieści się siedziba firmy Microsoft


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Redmond – miasto w stanie Oregon, w hrabstwie Deschutes
  • Redmond – miejscowość w stanie Utah, w hrabstwie Sevier
  • Redmond (siedziba Microsoftu i Nintendo) – miasto w stanie Waszyngton, w hrabstwie King
  • Redmond (ang. Redmond Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Mountrail

Wikipedia


rednacz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) środ. redaktor naczelny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wywiad z rednaczem Arcanów, którego trzeba wysłuchać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛdnat͡ʃ, AS: rednač

Wiktionary


redoks

rodzaj reakcji chemicznej polegającej na zmianie stopnia utlenienia dwóch lub więcej pierwiastków


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) chem. związany z utlenianiem-redukcją

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kierunek przenoszenia elektronów między dwoma układami redoks zależy od ich potencjałów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. redoksometria ż., redoksymetria ż.

 przym. redoksometryczny, redoksymetryczny

Wiktionary


redonda

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. wyspa wulkaniczna na Morzu Karaibskim, należąca do państwa Antigua i Barbuda;

Wiktionary

Redonda – wyspa leżąca na Morzu Karaibskim, 56,2 km na południowy zachód od Antigui, należąca do państwa Antigua i Barbuda. Znajduje się na niej wygasły wulkan.

Wikipedia


redostowo

Redostowo (do 1945 "Retztow") – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie goleniowskim, w gminie Osina, na Równinie Nowogardzkiej, nad rzeką Stepnicą, otoczona lasami wschodnich krańców Puszczy Goleniowskiej, przy drodze krajowej nr 6.

Wikipedia


redowa

czeski taniec towarzyski w tempie umiarkowanie szybkim


SJP.pl

Redowa – taniec czeski, przypominający mazurka i polkę.

Termin "redowa" pochodzi z literatury niemieckojęzycznej, w której rozpowszechnił się w latach 40. i 50. XIX wieku, po przeniknięciu tańca poza terytorium Czech.

Redowa składa się z dwóch części. Od 1829, kiedy po raz pierwszy została wprowadzona jako taniec salonowy w Pradze, były one opisywana dwoma terminami: rejdovák (umiarkowane tempo w metrum 3/4 lub 3/8) i rejdovačka (szybkie tempo w metrum 2/4 lub 4/8).

Wikipedia


redowy

przymiotnik od: reda


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z redą, dotyczący redy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kapitanat zatrzymał statek w obszarze redowym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reda ż.

Wiktionary


redp

skrót od: Rejon Eksploatacji Dróg Publicznych


SJP.pl


redpillowiec

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. środ. ktoś przekonany o swoim wyzwoleniu się z opresji, w której tkwią mężczyźni zdominowani przez kobiety

Wiktionary


redresja

zabieg medyczny stosowany celem zwiększenia zakresu ruchów stawu lub zmniejszenia jego przykurczów


SJP.pl


redresujący

w medycynie: mogący spowodować redresję - znieść przykurcz stawu lub zwiększyć zakres jego ruchów; redresyjny


SJP.pl


redresyjny

w medycynie: mogący spowodować redresję - znieść przykurcz stawu lub zwiększyć zakres jego ruchów; redresujący


SJP.pl


reducent

organizm cudzożywny; destruent


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ekol. organizm heterotroficzny, który rozkładając i redukując substancje organiczne powoduje ich mineralizację

Wiktionary

Reducenci ( redūcō – zmniejszam, niszczę), destruenci ( dēstruō – burzę) – organizmy stanowiące końcowy etap łańcucha pokarmowego. Odżywiają się szczątkami innych organizmów i rozkładają złożone związki organiczne na prostsze związki, także nieorganiczne. Do destruentów zalicza się: saprofity, detrytusofagi (detrytusożercy), saprobionty, saproby, nekrofagi.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) destruent

Wiktionary


reduchów

Reduchów – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie zduńskowolskim, w gminie Szadek.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa sieradzkiego.

Wikipedia


reducin

Reducin – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie garwolińskim, w gminie Górzno.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Jana Chrzciciela w Górznie.

Wikipedia


redukat

ciężki olej otrzymywany po oddestylowaniu olejów lekkich


SJP.pl


redukcja

1. sprowadzenie czegoś do mniejszych rozmiarów; zmniejszenie;
2. zmniejszenie składu personelu instytucji lub zakładu pracy poprzez zwolnienie pracowników;
3. reakcja chemiczna polegająca na odłączeniu tlenu lub przyłączeniu wodoru


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sprowadzenie czegoś do mniejszych rozmiarów

 (1.2) zmniejszenie składu personelu instytucji lub zakładu pracy poprzez zwolnienie pracowników

 (1.3) chem. proces przejścia atomu z wyższego na niższy stopień utlenienia;

 (1.4) techn. w hydraulice: kształtka pozwalająca zmienić średnicę kolejnej rury;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • redukcja (chemia)
  • redukcja (hydraulika)
  • redukcja (matematyka)
    • redukcja wyrazów podobnych
  • redukcja (logika)
  • redukcja (analiza składniowa)
  • redukcja (teoria złożoności)
  • redukcja misyjna

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛˈdukt͡sʲja, AS: redukcʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reduktor m., redukowanie n.

 czas. redukować, zredukować

 przym. redukcyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zmniejszenie

 (1.2) deetatyzacja

 (1.3) elektronacja

 (1.4) przejściówka

Wiktionary


redukcjonista

zwolennik redukcjonizmu


SJP.pl


redukcjonistka

→ redukcjonista


SJP.pl

Patrz:

redukcjonista

redukcjonistyczny

→ redukcjonizm


SJP.pl

Patrz:

redukcjonizm

redukcjonizm

pogląd, według którego zjawiska i procesy złożone dadzą się wyjaśniać przez sprowadzenie do zjawisk i procesów prostszych i odpowiadających im praw


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) filoz. pogląd mówiący, że zrozumienie większego zjawiska można osiągnąć poprzez badanie mniejszej jego części

Wiktionary

Redukcjonizm – pogląd w filozofii nauki, stanowisko metodologiczne przyjmujące, że możliwe i właściwe jest wyjaśnienie i opis własności złożonego układu poprzez opis i wyjaśnienie zachowania jego części. Poglądami alternatywnymi są holizm i emergentyzm.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. redukowanie n.

Wiktionary


redukcyjny

związany z redukcją


SJP.pl


redukowalność

→ redukowalny


SJP.pl

Patrz:

redukowalny

redukowalny

taki, którego można zredukować


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) możliwy do zredukowania, dający się zredukować

Wiktionary


redukowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zmniejszanie rozmiarów, liczby lub ilości czegoś

 (1.2) kulin. zmniejszenie objętości potrawy i zwiększenie jej gęstości przez dłuższe gotowanie na małym ogniu

Wiktionary

Redukowanie – technika obróbki kulinarnej polegająca na zagęszczaniu potrawy przez odparowanie wody lub innych płynów na małym ogniu. Stosowana w odniesieniu do sosów, konfitur lub dżemów.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. zredukowanie n., redukcja ż., redukcjonizm m., redukcjonista m., redukcjonistka ż., reduktor m.

 czas. redukować ndk., zredukować dk.

 przym. redukcyjny, redukcjonistyczny

Wiktionary


redukować

czasownik przechodni niedokonany (dk. zredukować)

 (1.1) powodować zmniejszenie czego

 (1.2) likwidować etaty pracownicze

 (1.3) chem. wprowadzać pierwiastek do mniejszej wartościowości wskutek przyłączania elektronów, poprzez odbieranie tlenu lub wprowadzanie wodoru

czasownik zwrotny redukować się (dk. zredukować się)

 (2.1) stawać się mniejszym lub mniej licznym

 (2.2) chem. oddawać tlen lub przyjmować wodór

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. redukcja ż., redukowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) obniżać, ograniczać, pomniejszać, skracać, usuwać, uszczuplać, zmniejszać

 (1.2) zwalniać, wywalać

 (1.3) odtleniać

 (2.1) ograniczać się, zmniejszać się

Wiktionary


reduktor

w chemii: substancja oddająca elektrony innym atomom, jonom lub cząsteczkom, redukująca te substancje i sama ulegająca przy tym utlenieniu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Reduktor mechaniczny
  • Reduktor ciśnienia
  • Reduktor szlifów
  • Reduktor (chemia)

Wikipedia


redukująco

→ redukować


SJP.pl

Patrz:

redukować

redundancja

nadmiar w stosunku do tego, co niezbędne; cecha komunikatu zawierającego więcej informacji, niż minimum niezbędne do przekazania treści


SJP.pl

Redundancja ( redundantio „powódź, nadmiar, zbytek”) – nadmiarowość w stosunku do tego, co konieczne lub zwykłe. Określenie może odnosić się zarówno do nadmiaru zbędnego lub szkodliwego, niecelowo zużywającego zasoby, jak i do pożądanego zabezpieczenia na wypadek uszkodzenia części systemu.

Wikipedia


redundancyjny

związany z redundacją


SJP.pl


redundantność

→ redundantny; redundancja


SJP.pl


redundantny

taki, bez którego można się obejść; nadmiarowy, dodatkowy, zapasowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) nadmiarowy, niepotrzebny, zbędny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. redundancja ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nadmiarowy, niepotrzebny, zbędny, zbyteczny; pot. potrzebny jak umarłemu kadzidło, potrzebny jak dziura w moście, potrzebny jak piąte koło u wozu

Wiktionary


reduplikacja

powtórzenie danych, zjawisk lub procesów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) powtórzenie

 (1.2) jęz. słowotwórcze lub fleksyjne podwojenie rdzenia;

Wiktionary

Reduplikacja ( reduplicatio „podwojenie”) – powtórzenie całego wyrazu bądź jego części. W językach pełni funkcję fleksyjną bądź słowotwórczą, jest również środkiem stylistycznym.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛduplʲiˈkat͡sʲja, AS: reduplʹikacʹi ̯a

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) podwojenie

Wiktionary


reduplikować

podwajać (podwoić), powtarzać (powtórzyć) coś


SJP.pl


reduta

1. dawne ziemne umocnienie polowe z wałem i fosą, rodzaj szańca;
2. stanowisko obronne;
3. przenośnie: pomysł, działanie wymagające obrony;
4. dawniej: publiczny bal maskowy


SJP.pl

Reduta (wł. "ridotta", fr. "redoute", ang. "redoubt") – rodzaj szańca. Zamknięte, samodzielne dzieło fortyfikacyjne polowe lub półstałe na narysie koła, kwadratu lub innego wieloboku, przeznaczone do samodzielnie prowadzonej obrony. Miała kształt lunety z zamkniętą szyją. Reduty budowano od XVI wieku do początku I wojny światowej. Umiejscawiano je przed linią umocnień obronnych, otaczając wałem ziemnym lub fosą.

Wikipedia


redutowiec

środowiskowo: członek Reduty - stowarzyszenia teatralnego, założonego w 1919 roku przez Juliusza Osterwę, działającego do 1939 roku, obejmującego teatr i szkołę aktorską


SJP.pl


redutowy

przymiotnik od: reduta


SJP.pl


redyk

wyprowadzanie owiec na wypas w góry (r. wiosenny) i sprowadzanie z hali (r. jesienny), zwykle w postaci uroczystego przemarszu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) etn. wyprowadzanie wiosną owiec na hale oraz ich jesienny powrót;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jesienny redyk wedle tradycji powinien zakończyć się w dniu św. Michała (29 września).

Wiktionary


redykować

gwarowo: redykować się - przenosić się z owcami na inne pastwiska


SJP.pl


redykołka

ser produkowany z resztek sera, które nie wystarczyły do wytworzenia oscypka, głównie na Podhalu i w Beskidzie Śląskim


SJP.pl

Redykołka (redykawka) – rodzaj sera wytwarzanego głównie na Podhalu i w Beskidzie Śląskim. W obu tych miejscach pierwsi wytwarzali ją tamtejsi pasterze wołoscy. Redykołka często mylona jest z oscypkiem. Podobieństwo wynika z faktu, że produkowana jest z resztek sera, które nie wystarczyły do wytworzenia oscypka, czyli z resztek przetworzonego bundzu. Redykołka charakteryzuje się zapachem i posmakiem wędzenia oraz pikantnym, lekko słonym smakiem będącym wynikiem moczenia sera w solance.

Wikipedia


redyska

w gwarze poznańskiej: rzodkiewka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. kulin. gw-pl|Poznań. rzodkiewka

Wiktionary


redyskont

wtórna sprzedaż weksli zdyskontowanych przed terminem ich płatności


SJP.pl


redyskonto

wtórna sprzedaż weksli zdyskontowanych przed terminem ich płatności


SJP.pl

Redyskonto – przyjęcie przez bank centralny wierzytelności, takich jak weksle, od banków komercyjnych. Banki komercyjne, zastawiając papiery wartościowe, mogą zaciągać kredyty redyskontowe. Bank centralny, ustalając kwotę kredytu, odlicza od wartości nominalnej zdyskontowanych papierów wartościowych ich odsetki, określone przez stopę redyskontową ustaloną właśnie przez ten bank.

Wikipedia


redyskontowy

przymiotnik od: redyskonto


SJP.pl


redystrybucja

1. ponowna dystrybucja, wtórny podział czegoś, zwykle dóbr materialnych;
2. redystrybucja dochodów - podział przez państwo dochodów obywateli, pobranych od nich w postaci podatków


SJP.pl

Re

Wikipedia


redystrybucyjny

związany z redystrybucją


SJP.pl


redystrybuować

wtórnie dzielić jakieś dobra


SJP.pl


redystrybutor

podmiot zajmujący się ponownym podziałem dóbr lub usług


SJP.pl


redziak

nazwisko


SJP.pl


redzianin

mieszkaniec Redy


SJP.pl


redzianka

mieszkanka Redy


SJP.pl


redzikowo

1. gmina w Polsce;
2. wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Redzikowo – gmina w Polsce
  • Redzikowo – wieś w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Słupsk przy drodze krajowej nr 6
  • Redzikowo – osada w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Słupsk przy drodze krajowej nr 6
  • Port lotniczy Słupsk-Redzikowo

Wikipedia


redzikowski

→ Redzikowo (gmina w Polsce)


SJP.pl


redzimski

nazwisko


SJP.pl


redzki

przymiotnik od: Reda


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Redą, dotyczący Redy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Reda ż.

Wiktionary


redło

narzędzie rolnicze służące do robienia bruzd pomiędzy rzędami upraw roślin okopowych i do ich obsypywania; radło


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Redło – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. goleniowskim, w gminie Osina
  • Redło – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. świdwińskim, w gminie Połczyn-Zdrój
  • Redło – dawna gromada
  • Redło – nieczynny przystanek kolejowy w Redle, w powiecie świdwińskim

Wikipedia


redłowo

dzielnica Gdyni


SJP.pl

Redłowo (kaszub. "Redłowò") – nadmorska dzielnica mieszkalna Gdyni, granicząca z następującymi dzielnicami tegoż miasta: Wzgórze Św. Maksymiliana(od północy), Działki Leśne, Mały Kack (obie od zachodu), Orłowo (od południa), a od wschodu także z Morzem Bałtyckim.

Wikipedia


redłowski

→ Redłowo


SJP.pl

Patrz:

Redłowo

redźka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Wileńszczyzna. rzodkiewka

Wiktionary


reebok

[czytaj: ribok] marka odzieży, obuwia i sprzętu sportowego oraz firma


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. wyrób firmy Reebok

Wiktionary

Reebok International Limited – amerykańskie przedsiębiorstwo branży odzieżowej, zajmujące się produkcją obuwia, odzieży i akcesoriów sportowych. Jest częścią amerykańskiej Authentic Brands Group.Jego nazwa pochodzi od gatunku południowoafrykańskiej antylopy – ridboka szarego (afr. Vaalribbok, ang. Grey Rhebok).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Widziałeś? Marek miał na treningu nowe reeboki.

Wiktionary


reed

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Reed – miejscowość w stanie Arkansas, w hrabstwie Desha
  • Reed (ang. Reed Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Washington
  • Reed (ang. Reed Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Will
  • Reed (ang. Reed Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Cass
  • Reed (ang. Reed Township) – gmina w stanie Ohio, w hrabstwie Seneca
  • Reed (ang. Reed Township) – gmina w stanie Pensylwania, w hrabstwie Dauphin
  • Alyson Reed – amerykańska tancerka i aktorka
  • Carol Reed – angielski reżyser filmowy
  • Chris, Cathy i Allison Reed – rodzeństwo łyżwiarzy figurowych reprezentujących Japonię (Chris i Cathy) oraz Gruzję (Allison)
  • Dean Reed – amerykański muzyk i aktor
  • Dizzy Reed – amerykański muzyk (Guns N' Roses)
  • Donna Reed – amerykańska aktorka

Wikipedia


reedukacja

1. ponowne przekazywanie komuś wiedzy lub uczenie umiejętności w przypadku braków w wykształceniu lub utraty wcześniej zdobytych doświadczeń;
2. działania zmierzające do nauczenia osób o zachwianym systemie wartości (głównie dotyczy to osób skazanych) życia zgodnie z zasadami i normami obowiązującymi w jakimś społeczeństwie


SJP.pl

Re

Wikipedia


reedukacyjny

związany z reedukacją


SJP.pl


reedukator

1. osoba, która zawodowo zajmuje się reedukacją - uczeniem kogoś, kto ma braki w wykształceniu;
2. osoba, która zawodowo zajmuje się reedukacją - przywracaniem choremu sprawności fizycznej;
3. pracownik więzienia, zakładu poprawczego, ośrodku leczenia uzależnień itp., niosąca pomoc przestępcom lub osobom uzależnionym, ucząca ich poprawnego zachowania, reguł życia w społeczeństwie itp.


SJP.pl


reedukatorka

→ reedukator


SJP.pl

Patrz:

reedukator

reedycja

ponowne wydanie książki, filmu, gry itp.


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • reedycja – ponowne wydanie (wznowienie) jakiejś publikacji: książki, albumu muzycznego, gry komputerowej itp.
  • Reedycja – album Moniki Brodki

Wikipedia


reedytować

ponownie edytować


SJP.pl


reeksport

powtórny eksport, wywóz towaru pochodzenia zagranicznego za granicę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ekon. powrotny eksport, wywóz towaru pochodzenia zagranicznego za granicę;

Wiktionary

Reeksport – powrotny eksport, wywóz towaru importowanego za granicę. W transakcjach tych bierze udział najmniej trzech partnerów z różnych krajów: sprzedawca, pośrednik i nabywca. Rozróżnia się reeksport pośredni (zwany też importem równoległym) i bezpośredni.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛˈːkspɔrt, AS: r•eksport

Wiktionary

Powiązane:

 czas. reeksportować

 rzecz. reeksportowanie

Wiktionary


reeksportować

eksportować (wyeksportować) towary sprowadzone z zagranicy


SJP.pl


reelekcja

powtórny wybór tej samej osoby na określone stanowisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) polit. ponowny wybór kogoś na stanowisko wybieralne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prezydent, znany z głębokiej wiary, zawdzięcza swą reelekcję w znacznej mierze głosom religijnych konserwatystów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. elekcja ż.

Wiktionary


reelekcyjny

→ reelekcja


SJP.pl

Patrz:

reelekcja

reelektryfikacja

ponowne lub zwiększone wykorzystanie energii elektrycznej zamiast paliw kopalnych


SJP.pl


reemigracja

książkowo: powrót do kraju ojczystego; remigracja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) powrót z emigracji do ojczyzny (kraju swego pochodzenia)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przed kilkoma laty zaczęła się reemigracja Greków z zagranicy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛɛ̃mʲiˈɡrat͡sʲja, AS: reẽmʹigracʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reemigrant m., reemigrantka ż., reemigrowanie n.

 czas. reemigrować ndk.

 przym. reemigracyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) repatriacja

Wiktionary


reemigracyjny

związany z reemigracją


SJP.pl


reemigrant

emigrant, który powrócił do ojczystego kraju


SJP.pl


reemigrantka

→ reemigrant


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta powracająca do kraju na stałe po okresie emigracji

Wiktionary

Patrz:

reemigrant

Powiązane:

 rzecz. reemigracja ż.

Wiktionary


reemisja

ponowna emisja;
1. w ekonomii: ponowne puszczenie w obieg pieniędzy, papierów wartościowych, znaczków pocztowych;
2. ponowne nadanie programu radiowego lub telewizyjnego


SJP.pl


reemitować

ponownie emitować


SJP.pl


reendo

powtórne leczenie kanałowe zęba


SJP.pl


reengineering

[czytaj: re-indżinirin(g)] metoda radykalnego przeprojektowania procesów w przedsiębiorstwie, w celu usprawnienia jego funkcjonowania, przewidująca m.in. rewolucyjne zmiany w kulturze organizacyjnej


SJP.pl

Zobacz też: reengineering (oprogramowanie).

Reengineering ( re-engineering lub business process re-engineering) – koncepcja biznesowa polegająca na wprowadzaniu radykalnych zmian w procesach biznesowych. Celem zmian jest osiągnięcie maksymalnej efektywności organizacji oraz redukcja kosztów.

Wikipedia


reese

Reese – wieś w Stanach Zjednoczonych, w stanie Michigan, w hrabstwie Tuscola.

Wikipedia


reeskontować

dawniej: redyskontować


SJP.pl


reetatyzacja

rzadko: przywrócenie kontroli państwa we wszystkich dziedzinach życia społecznego; ponowne upaństwowienie


SJP.pl


reeves

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Reeves – miejscowość w Irlandii, w hrabstwie Kildare
  • Reeves – obszar niemunicypalny w USA, w stanie Georgia, w hrabstwie Gordon
  • Reeves – wieś w USA, w stanie Luizjana, w parafii Allen
  • hrabstwo Reeves (ang. Reeves County) – w stanie Teksas
  • George Reeves – amerykański aktor
  • Keanu Reeves – kanadyjski aktor
  • Kenzie Reeves – amerykańska aktorka pornograficzna
  • Matt Reeves – amerykański reżyser

Wikipedia


ref

dolna część żagla


SJP.pl


ref.

skrót od: referat (dział instytucji), czytany jako cały odmienny wyraz


SJP.pl


refabrykacja

odnawianie sprzętu elektronicznego


SJP.pl

Refabrykacja – działanie polegające na przywróceniu właściwości użytkowych częściom używanym, aby wyglądały one jak nowe.

Może ona mieć charakter obróbki kompleksowej, w wyniku której przywraca się częściom wymagany kształt, wymiary, parametry i właściwości niezbędne do dalszej pracy. To odnowa jakiegoś przedmiotu w celu dalszego użytkowania. Najczęściej spotykanym przykładem refabrykacji są tonery drukarkowe oraz telefony komórkowe[].

Wikipedia


refabrykować

odnawiać sprzęt elektroniczny


SJP.pl


refakcja

1. opust ceny za towar uszkodzony, zareklamowany przez nabywcę;
2. dawniej: obniżka taryfy przy wysyłce dużych ilości towaru


SJP.pl


refaktura

odsprzedaż osobie trzeciej usług, które wcześniej przedsiębiorca sam nabył


SJP.pl


refakturować

ponownie fakturować (zafakturować) bez powiększenia wartości sprzedaży o własną marżę, przenosić (przenieść) koszty na osobę trzecią, która faktycznie korzysta z usługi


SJP.pl


refbant

rabant; wąski pas naszyty na żagiel dla wzmocnienia płótna w miejscu, gdzie znajdują się otwory na przeprowadzenie lin


SJP.pl


refbanta

wzmocniony pas żagla; refbant


SJP.pl

Refbanta – wzmocniony pas żagla umożliwiający, dzięki remizkom z przewleczonymi przez nie refsejzingami, refowanie żagla. W zrefowanym żaglu zastępuje lik, napinana jest przez refhals i refszkentlę.

Wikipedia


refektarski

charakterystyczny dla refektarza, mieszczący się w refektarzu - sali jadalnej w klasztorze lub seminarium duchowym; refektarzowy


SJP.pl


refektarz

jadalnia w klasztorze lub seminarium duchownym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) archit. pomieszczenie klasztorne przeznaczone do spożywania posiłków;

Wiktionary

Zobacz też: Galeria „Refektarz”.

Refektarz (łac. "refectorium" od "reficere" – odnawiać) – w budynkach klasztornych, seminariach duchownych i dawnych zamkach zakonów rycerskich duże pomieszczenie służące jako jadalnia, charakterystyczne zwłaszcza dla klasztorów średniowiecznych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po modlitwie wszyscy mnisi zbierali się w refektarzu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈfɛktaʃ, AS: refektaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. refektarzowy mos.

 przym. refektarzowy

Wiktionary


refektarzowy

charakterystyczny dla refektarza, mieszczący się w refektarzu - sali jadalnej w klasztorze lub seminarium duchowym; refektarski


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) rel. związany z refektarzem

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) rel. zakonnik odpowiedzialny za refektarz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W hipermarkecie zakonnice dokupiły do serwisu refektarzowego piętnaście filiżanek.

 (2.1) Ludmiła przyniosła świeże kwiaty, które refektarzowy postawił przed figurą Matki Bożej w refektarzu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. refektarz m.

:: fż. refektarzowa ż.

Wiktionary


refektarzyk

zdrobnienie od: refektarz (jadalnia w klasztorze lub seminarium duchowym)


SJP.pl


referacik

zdrobnienie od: referat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od referat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie referat, lecz tylko mały referacik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. referat m., referowanie n., zreferowanie n.

 przym. referatowy

 czas. referować

Wiktionary


referat

1. omówienie jakiegoś problemu mające formę pisemną lub przeznaczone do wygłoszenia;
2. grupa pracowników jakiegoś urzędu, instytucji, którzy zajmują się określonym rodzajem spraw; dział tej instytucji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pisemne lub ustne opracowanie danego zagadnienia, często wygłaszane w gronie zainteresowanych osób

 (1.2) dział instytucji, który zajmuje się określonymi sprawami

Wiktionary

Referat ( referre ‘odnosić: przedstawiać coś, referować’) – forma wypowiedzi, literacka lub literacko-naukowa, prezentująca dane zagadnienie. Wypowiedź pisemna przygotowana do wygłoszenia w kręgu zainteresowanych osób. Może poruszać różnorodną tematykę, jego głównym celem jest przekazanie wiedzy na jakiś temat; nie jest obowiązkowe zachowanie w nim całkowitego obiektywizmu – może zawierać krytyczne uwagi autora.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛˈfɛrat, AS: referat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. referent m., referentka ż., referencje nmos., referencja ż., referowanie n., zreferowanie n.

:: zdrobn. referacik m.

 czas. referować

 przym. referatowy

Wiktionary


referatowy

przymiotnik od: referat


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z referatem, dotyczący referatów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. referat mrz., referacik mrz., referent mos., referentka ż., referencje nmos., referencja ż., referowanie n., zreferowanie n.

 czas. referować ndk., zreferować dk.

Wiktionary


referencja

1. odesłanie w tekście do innego źródła informacji lub publikacji;
2. w filozofii i semantyce: znaczenie uzupełniające ogólny sens; odniesienie
3. w informatyce: argument funkcji będący wskaźnikiem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) inform. wartość, zawierająca informację o położeniu innej wartości w pamięci lub nośniku danych;

 (1.2) filoz. znaczenie, które uzupełnia ogólny sens czegoś

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Referencja w informatyce
  • Referencja w filozofii
  • Referencje (listy polecające)

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛfɛˈrɛ̃nt͡sʲja, AS: referẽncʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. referencje nmos., referent m., referentka ż., referat m., referowanie n., zreferowanie n.

 czas. referować ndk., zreferować dk.

 przym. referencyjny, referatowy

 przysł. referencyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) odniesienie

Wiktionary


referencjalny

referencyjny;
1. → referencja;
2. taki, który jest ustalonym punktem odniesienia; wzorcowy;
3. taki, który jest skutkiem podziału na różne kategorie


SJP.pl


referencje

pisemna opinia wystawiana osobie ubiegającej się o pracę; list polecający


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) pisemna opinia wystawiana osobie starającej się o pracę;

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: referencja

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W referencjach tej firmy znajduje się Narodowe Centrum Kultury.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛfɛˈrɛ̃nt͡sʲjɛ, AS: referẽncʹi ̯e

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. referencja ż., referent m., referentka ż., referat m., referowanie n., zreferowanie n.

 czas. referować ndk., zreferować dk.

 przym. referencyjny, referatowy

 przysł. referencyjnie

Wiktionary


referencyjność

→ referencyjny


SJP.pl

Patrz:

referencyjny

referencyjny

związany z referencją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który jest ustalony z góry, i który stanowi punkt odniesienia

 (1.2) taki, który wynika z podziału na poszczególne kategorie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. referencje nmos., referencja ż.

 czas. referować

Wiktionary


referendalny

→ referendum; referendowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z referendum, dotyczący referendum

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. referendum n.

Wiktionary


referendarka

→ referendarz; referentka


SJP.pl


referendarski

przymiotnik od: referendarz


SJP.pl


referendarz

1. stanowisko urzędnicze w administracji;
2. dawniej: urzędnik, który przesłuchiwał strony w sprawach cywilnych i referował sprawy w kancelarii królewskiej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Referendarz (historia)
  • Referendarz (administracja)
  • Referendarz sądowy

Wikipedia


referendowy

→ referendum; referendalny


SJP.pl


referendum

głosowanie w określonej sprawie, w którym biorą udział wszyscy uprawnieni obywatele


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) polit. głosowanie, którego celem jest rozstrzygnięcie jakiejś kwestii przez ogół obywateli kraju, regionu lub gminy;

Wiktionary

Referendum (głosowanie ludowe) – forma głosowania o charakterze powszechnym, najbliższa ideałowi demokracji bezpośredniej, w której udział mogą brać wszyscy obywatele uprawnieni do głosowania (tj. mający czynne prawo wyborcze). W czasie referendum obywatele całego państwa lub jego części wyrażają swoją opinię w kwestii poddawanej głosowaniu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Prezydent ogłosił referendum w sprawie przyjęcia konstytucji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛfɛˈrɛ̃ndũm, AS: referẽndũm

Wiktionary

Powiązane:

 przym. referendalny, referendowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) plebiscyt

Wiktionary


referent

1. osoba, która pisze lub wygłasza referat albo przedstawia szerszemu gronu jakąś sprawę;
2. urzędnik kierujący referatem w instytucji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba zajmująca się prowadzeniem określonego referatu w danej instytucji i załatwiająca sprawy z tym związane

 (1.2) osoba opracowująca i wygłaszająca referat na dany temat większej grupie osób

Wiktionary

Referent ("prowadzący sprawę") – w polskim porządku prawnym osoba (urzędnik) upoważniona do merytorycznego załatwienia danej sprawy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛˈfɛrɛ̃nt, AS: referẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. referentka ż., referat m., referencja ż., referencje nmos., referowanie n., zreferowanie n.

 przym. referatowy

Wiktionary


referentka

1. kobieta referent;
2. pieczęć metalowa odciskana w miękkim materiale (np. plastelinie) przy plombowaniu szaf lub pomieszczeń


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) forma żeńska od: referent

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛfɛˈrɛ̃ntka, AS: referẽntka

Wiktionary

Powiązane:

 zob. referent.

Wiktionary


refermentacja

wtórna fermentacja w piwowarstwie


SJP.pl

Refermentacja – termin używany w piwowarstwie oznaczający wtórną fermentację w butelkach. Do sklarowanego i przefiltrowanego piwa dolewa się brzeczki nastawnej i rozlewa do butelek, w których cukier zawarty w brzeczce rozkłada się i zamienia w alkohol oraz dwutlenek węgla. Refermentacja wpływa na zwiększenie stężenia ekstraktu piwa, zwiększenie zawartości dwutlenku węgla i osadów drożdżowych, zmienia również wartość pH piwa[]. Piwo poddane refermentacji jest bardziej mętne i treściwsze w smaku.

Wikipedia


refermentować

ponownie fermentować


SJP.pl


referowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|referować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zreferowanie n., referat m., referacik m., referent m., referentka ż., referencja ż., referencje nmos.

 czas. referować ndk., zreferować dk.

 przym. referatowy

Wiktionary


referować

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) zdawać raport, relację z czegoś; przedstawiać coś w formie referatu, sprawozdania

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛfɛˈrɔvat͡ɕ, AS: referovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. koreferat mrz., referacik mrz., referat mrz., referencja ż., referencje nmos., referowanie n., zreferowanie n.

 czas. koreferować ndk., zreferować dk.

 przym. referatowy, referencjalny, referencyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) relacjonować

Wiktionary


refhals

lina lub wielokrążek do ściągnięcia i umocowania żagla podczas refowania


SJP.pl


refinansować

czasownik przechodni niedokonany (dk. zrefinansować)

 (1.1) finans. pozyskiwać nowe finansowanie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. refinansowanie n.

 czas. zrefinansować dk.

Wiktionary


reflacja

wzrost cen następujący po okresie, w którym kształtowały się one poniżej kosztów produkcji


SJP.pl

Reflacja – zwiększanie skali inflacji będące reakcją na kształtowanie się cen poniżej kosztów produkcji.

Wikipedia


reflacyjny

→ reflacja


SJP.pl

Patrz:

reflacja

reflagging

zmiana bandery statku


SJP.pl


refleks

1. zdolność szybkiej reakcji na bodźce z otoczenia;
2. reakcja organizmu na jakiś bodziec;
3. odblask, odbicie światła


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fiz. rozbłysk odbitego światła

 (1.2) zdolność do szybkiej reakcji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛflɛks, AS: refleks

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. refleksyjność ż., reflektor m.

 czas. zreflektować się, reflektować

 przym. refleksyjny, refleksowy

 przysł. refleksyjnie

Wiktionary


refleksivum

w językoznawstwie: zaimek zwrotny; reflexivum, refleksiwum


SJP.pl


refleksiwum

w językoznawstwie: zaimek zwrotny; reflexivum, refleksivum


SJP.pl


refleksja

głębsze przemyślenia wywołane silnym przeżyciem; wypowiedź, będąca wynikiem takiego zastanowienia się


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) psych. głębsze zastanowienie się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przykre jest, że dopiero śmierć Ojca Świętego zmusza do takich refleksji, ale lepiej później niż wcale.

 (1.1) Pytanie retoryczne służy wzmocnieniu uwagi odbiorcy, zdobyciu przez nadawcę aprobaty poprzez budowanie wspólnej płaszczyzny refleksji ze słuchaczem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. refleksyjność ż.

 przym. refleksyjny

 przysł. refleksyjnie

Wiktionary


refleksol

rodzaj rolety, osłona przeciwsłoneczna niezasłaniająca całkowicie widoku


SJP.pl


refleksola

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) półprzezroczysta roleta zewnętrzna ograniczająca ilość promieni słonecznych

Wiktionary


refleksolog

osoba usiłująca wyjaśnić wszystkie procesy psychiczne działaniem odruchów fizjologicznych


SJP.pl


refleksologia

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • refleksologia (nauka)
  • refleksologia (pseudonauka)

Wikipedia


refleksologiczny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) psych. związany z refleksologią, dotyczący refleksologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. refleksologia ż.

Wiktionary


refleksolożka

→ refleksolog


SJP.pl

Patrz:

refleksolog

refleksomierz

przyrząd do pomiaru czasu reakcji


SJP.pl


refleksoterapia

terapia uciskowa, w której stymulowane są punkty odpowiadające poszczególnym narządom i układom ludzkiego ciała


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. alternatywna metoda terapii, mająca pobudzać organizm do samoleczenia poprzez uciskaniu określonych punktów na ciele

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. refleksoterapeuta m., refleksoterapeutka ż.

 przym. refleksoterapeutyczny

Wiktionary


refleksowy

przymiotnik od: refleks


SJP.pl


refleksy

1. zdolność szybkiej reakcji na bodźce z otoczenia;
2. reakcja organizmu na jakiś bodziec;
3. odblask, odbicie światła


SJP.pl

Refleksy – polski animowany film krótkometrażowy z 1979 roku w reżyserii Jerzego Kuci. Film ukazuje walkę o przetrwanie nowo narodzonego owada, który ledwo wydobywa się z kokonu i zostaje zaatakowany przez innego osobnika. W trakcie walki przeciwnicy wpadają do kałuży, znacząc na wodzie kręgi refleksów. Przez kałużę przechodzi mężczyzna i miażdży splecione w śmiertelnym uścisku owady. Tematem "Refleksów" jest kruchość istnienia wszelkich bytów ziemskich.

Wikipedia


refleksyjność

zdolność do refleksji, głębszych przemyśleń


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest refleksyjne; cecha tych, którzy są refleksyjni

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • refleksyjność światła – stosunek natężenia fali odbitej do natężenia fali padającej
  • mechanizm refleksji – pojęcie z dziedziny informatyki
  • antropologia refleksyjna – jeden z nurtów antropologii

Wikipedia

Powiązane:

 przym. refleksyjny

 przysł. refleksyjnie

 rzecz. refleks mrz., refleksja ż.

Wiktionary


refleksyjny

dający do myślenia, prowokujący wysiłek intelektualny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) podn. skłonny do głębszych rozważań

 (1.2) podn. skłaniający do przemyśleń, pełen refleksji

 (1.3) fiz. odbijający fale

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. refleksja ż., refleks mrz., refleksyjność ż.

 przysł. refleksyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) myślący

 (1.2) filozoficzny, kontemplacyjny, medytacyjny

Wiktionary


refleksywny

zwrotny, np. czasownik refleksywny


SJP.pl


reflektancja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fiz. współczynnik odbicia światła;

Wiktionary

Reflektancja – stosunek mocy wiązki odbitej do mocy padającej na granicę dwóch ośrodków o różnych współczynnikach załamania wyrażony w decybelach ze znakiem ujemnym. Wyróżnia się reflektancję zwierciadlaną powierzchni (stosunek mocy wiązki odbitej do wiązki padającej) i reflektancję dyfuzyjną (stosunek mocy wiązki rozproszonej do wiązki padającej). Reflektancja zależy od rodzaju materiału, od wysokości nierówności powierzchni (stopnia wypolerowania) i ich pochylenia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Reflektancja zależy od rodzaju materiału, od wysokości nierówności powierzchni (stopnia wypolerowania) i ich pochylenia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reflektometr mrz.

Wiktionary


reflektant

osoba, która reflektuje na coś, ubiega się o coś


SJP.pl


reflektantka

→ reflektant


SJP.pl

Patrz:

reflektant

reflektometr

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. urządzenie służące do lokalizacji usterek w kablach miedzianych lub światłowodach;

Wiktionary

Reflektometr – elektroniczny przyrząd pomiarowy służący głównie do pomiarów długości i tłumienności przewodów miedzianych, a także włókien światłowodowych, stosowanych w torach telekomunikacyjnych.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. reflektor mrz., reflektancja ż.

Wiktionary


reflektor

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) opt. zwierciadło wklęsłe;

 (1.2) techn. lampa z reflektorem (1.1) dająca kierunkowy strumień światła

 (1.3) astr. teleskop astronomiczny z reflektorem (1.1)

 (1.4) fiz. warstwa materiału wokół rdzenia reaktora atomowego, która odbija neutrony;

 (1.5) zob. reflektor radarowy.

 (1.6) środ. więz. zwykle w lm. oko

Wiktionary

Reflektor – zwierciadło optyczne wklęsłe, służące do sprowadzenia padającej na nie wiązki energii o charakterze falowym (np. promieniowanie elektromagnetyczne, fala akustyczna) do wiązki równoległej lub wąskiego kąta bryłowego.

Reflektor zwiększa gęstość energii danej fali; działa jak soczewka skupiająca. Służy do ułatwienia obserwacji danego zjawiska falowego lub wysłania fal w określonym kierunku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Oślepił mnie blask reflektorów samochodu z przeciwka.

 (1.2) Kiedy słyszę tę muzykę, przed oczami mam ferię jaskrawożółtych reflektorów na koncercie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛfˈlɛktɔr, AS: reflektor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reflektometr m., refleks m.

:: zdrobn. reflektorek m.

 przym. reflektorowy

Wiktionary


reflektorowy

przymiotnik od: reflektor


SJP.pl


reflektowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|reflektować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛflɛktɔˈvãɲɛ, AS: reflektovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. reflektować ndk.

Wiktionary


reflektować

1. wyrażać ochotę na coś;
2. reflektować się - zwracać na coś uwagę, spostrzegać coś


SJP.pl

czasownik

 (1.1) książk. mieć na coś ochotę, starać się o coś

 (1.2) przest. przywoływać kogoś do opamiętania się i rozwagi, nakłaniać do zastanowienia się

czasownik zwrotny reflektować się

 (2.1) książk. opamiętać się, zachowywać rozwagę

 (2.2) książk. orientować się, zauważać coś, spostrzegać coś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) "Czy Pani Przewodnicząca reflektuje na herbatę?" spytała ją słodko Doktorka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛflɛkˈtɔvat͡ɕ, AS: reflektovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. refleks mrz., reflektowanie, reflektant, reflektantka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) mitygować

 (2.1) mitygować się

Wiktionary


reflexivum

w językoznawstwie: zaimek zwrotny; refleksivum, refleksiwum


SJP.pl


reflina

lina zamocowana do tylnego liku żagla


SJP.pl


reflink

link promocyjny, który po kliknięciu przynosi dochód promującej go osobie, firmie; link referencyjny


SJP.pl


reflinka

linka zamocowana do żagla, służąca do obwiązywania zrefowanej części żagla; refsejzing


SJP.pl

Reflinka, refsejzing – krótka lina w olinowaniu ruchomym na jachtach i żaglowcach, głównie z ożaglowaniem skośnym. Reflinki mocowane są w refbancie, wzmocnionym pasie żagla. Służą do zmniejszania powierzchni żagla poprzez skrócenie jego długości czyli refowanie.

Wikipedia


refluks

medycyna: cofanie się treści pokarmowej z żołądka do przełyku, z dwunastnicy do żołądka; cofanie się moczu z pęcherza do moczowodu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • refluks żołądkowo-przełykowy
  • refluks dwunastniczo-żołądkowy (refluks żółciowy, refluks niekwaśny) – refluks żółci do żołądka i przełyku
  • refluks pęcherzowo-moczowodowy – odpływ pęcherzowo-moczowodowy
  • refluks – orosienie

Wikipedia


refluksja

schorzenie polegające na cofaniu się treści żołądka do przełyku


SJP.pl


refluksowy

→ refluks


SJP.pl

Patrz:

refluks

refmaszynka

urządzenie do obracania bomu przy nawijaniu nań żagla podczas refowania


SJP.pl


reform

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lm. od: reforma

 (1.2) D. lm. od: reformy

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Reform – dzielnica Magdeburga
  • Reform – miejscowość w stanie Alabama
  • Reform – miejscowość w stanie Arkansas
  • Reform – miejscowość w stanie Mississippi
  • Reform – miejscowość w stanie Missouri
  • Reform – miejscowość w stanie Ohio
  • Reform – zespół muzyczny

Wikipedia


reforma

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zmiana lub szereg zmian mająca na celu ulepszenie dziedziny, której dotyczy;

Wiktionary

Reforma ( reformatio – przekształcenie) – proces ewolucyjnego, stopniowego i zwykle długotrwałego wprowadzenia zmian. Reformy stanowią przeciwwagę i uzupełnienie zmian rewolucyjnych.

Wprowadzana jest przez uchwalenie lub wydanie jednego lub kilku aktów prawnych (z reguły jest to ustawa parlamentu i rozporządzenia do niej), a następnie przez działania organów władzy wykonawczej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W 1999 roku w Polsce miały miejsce dwie reformy – zarówno podziału administracyjnego, jak i systemu oświaty.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈfɔrma, AS: reforma

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reformowalność ż., reformatorstwo n., reformator m., reformatorka ż., reformizm m., reformista m., reformistka ż., reformacja ż., reformowanie n., zreformowanie n.

 czas. reformować ndk., zreformować dk.

 przym. reformowalny, reformatorski, reformistyczny, reformacyjny, reformowy, formatywny

Wiktionary


reformaci

rzadko: członek katolickiego zakonu żebrzącego, utworzonego we Włoszech w XVI wieku; reformata


SJP.pl


reformacja

ruch religijno-społeczny zapoczątkowany w XVI wieku w Niemczech przez Marcina Lutra, który dążył do reformy i odbudowy Kościoła katolickiego; doprowadził do rozłamu w chrześcijaństwie i utworzenia nowych wyznań, zwanych protestanckimi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. kult. ruch religijno-polityczno-społeczny w XVI wieku zapoczątkowany w Niemczech przez Marcina Lutra, dążący do wprowadzenia reform w Kościele katolickim;

 (1.2) daw. wprowadzanie reformy, reform, reformowanie

 (1.3) daw. zabezpieczenie majątkowe żony, w postaci zapisania podwójnej zazwyczaj wartości jej posagu, wiana na części dóbr męża ; po jego śmierci spadkobiercy zwracali wiano wdowie; prawne ubezpieczenie, opatrzenie

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Reformacja w Kościele katolickim została zapoczątkowana przez Marcina Lutra w XVI wieku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛfɔrˈmat͡sʲja, AS: reformacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reforma ż., reformowalność ż., reformatorstwo n., reformator mos., reformatorka ż., reformizm mrz., reformista mos., reformistka ż., reformowanie n., zreformowanie n.

 czas. reformować ndk., zreformować dk.

 przym. reformacyjny, reformowalny, reformatorski, reformistyczny, formacyjny, formatywny

 przysł. reformacyjnie

Wiktionary


reformacki

dotyczący reformata


SJP.pl


reformacyjny

związany z reformacją


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z reformacją, dotyczący reformacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reforma ż., reformatorka ż., reformator mos., reformowanie n., reformacja ż.

 przym. formatywny, reformowalny, reformatorski

 czas. reformować

Wiktionary


reformat

rzadko: członek katolickiego zakonu żebrzącego, utworzonego we Włoszech w XVI wieku; reformata


SJP.pl


reformata

rzadko: członek katolickiego zakonu żebrzącego, utworzonego we Włoszech w XVI wieku; reformata


SJP.pl


reformator

1. osoba przeprowadzająca jakąś reformę, reformująca coś;
2. działacz reformacji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ten, kto reformuje, dokonuje reformy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Król był wielkim reformatorem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛfɔrˈmatɔr, AS: reformator

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reforma ż., reformatorstwo n., reformizm m., reformista m., reformistka ż., reformowalność ż., reformacja ż., reformowanie n., zreformowanie n.

:: fż. reformatorka ż.

 czas. reformować ndk., zreformować dk.

 przym. reformatorski, reformowalny, reformistyczny, reformacyjny, formacyjny, formatywny

Wiktionary


reformatorka

1. kobieta przeprowadzająca jakąś reformę, reformująca coś;
2. działaczka reformacji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fż. od: reformator

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na zachodzie Europy Katarzyna II uważana była za reformatorkę i monarchinię oświeconą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛfɔrmaˈtɔrka, AS: reformatorka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reforma ż., reformowalność ż., reformatorstwo n., reformizm m., reformista m., reformistka ż., reformacja ż., reformowanie n., zreformowanie n.

:: fm. reformator m.

 czas. reformować ndk., zreformować dk.

 przym. reformowalny, reformatorski, reformistyczny, reformacyjny, formacyjny, formatywny

Wiktionary


reformatorski

związany z wprowadzaniem reform


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) podn. dotyczący reformowania albo reformatora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reformowanie n., reformowalność ż., reforma ż., reformacja ż., reformator mos., reformatorka ż.

 czas. reformować

 przym. reformacyjny, reformowalny

 przysł. reformacyjnie, reformatorsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) innowacyjny

Wiktionary


reformatorskość

→ reformatorski


SJP.pl

Patrz:

reformatorski

reformer

przyrząd treningowy do pilatesu


SJP.pl


reforming

wysokotemperaturowe ogrzewanie ropy naftowej pod zwiększonym ciśnieniem w celu otrzymania paliw o dobrych właściwościach lub węglowodorów aromatycznych


SJP.pl

Reforming (reforming katalityczny, reformowanie benzyny) – proces stosowany wobec lekkich frakcji ropy naftowej lub produktów krakingu w celu otrzymania paliw o wysokiej liczbie oktanowej, w czasie którego zachodzą reakcje izomeryzacji, odwodornienia, cyklizacji, hydrokrakingu i aromatyzacji.

Wikipedia


reformistka

→ reformista


SJP.pl

Patrz:

reformista

reformistyczny

→ reformizm


SJP.pl

Patrz:

reformizm

reformizm

1. dążenie do wprowadzenia reform w dotychczasową formę działania jakiejś instytucji, organizacji;
2. kierunek w ruchu robotniczym, powstały w Anglii pod koniec XIX wieku, dominujący w II Międzynarodówce, odrzucający rewolucyjne metody walki o socjalizm na rzecz reform ustroju kapitalistycznego


SJP.pl

Re

Wikipedia


reformowalność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co reformowalne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reforma ż., reformatorstwo n., reformator m., reformatorka ż., reformizm m., reformista m., reformistka ż., reformowanie n., zreformowanie n., reformacja ż.

 czas. reformować ndk., zreformować dk.

 przym. reformowalny, reformatorski, reformistyczny, formatywny

Wiktionary


reformowalny

dający się reformować


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dający się reformować

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reformowalność ż., reforma m., reformator m., reformatorka ż., reformatorstwo n., reformacja ż., reformowanie n.

 czas. reformować ndk.

 przym. reformatorski, reformacyjny, formatywny

Wiktionary


reformowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|reformować.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mazowiecki dał wolną rękę Balcerowiczowi w reformowaniu gospodarki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reforma ż., reformizm m., reformista m., reformistka ż., reformatorstwo n., reformator m., reformatorka ż., reformacja ż., reformowalność ż., zreformowanie n.

 czas. reformować ndk., zreformować dk.

 przym. reformistyczny, reformatorski, reformacyjny, reformowalny, formacyjny, formatywny

Wiktionary


reformowany

1. wprowadzać zmiany, ulepszenia; dokonywać reformy, przekształcać, reorganizować;
2. reformować się - być reorganizowanym, przekształcanym; przekształcać się, reorganizować się


SJP.pl


reformować

1. wprowadzać zmiany, ulepszenia; dokonywać reformy, przekształcać, reorganizować;
2. reformować się - być reorganizowanym, przekształcanym; przekształcać się, reorganizować się


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zreformować)

 (1.1) dokonywać reformy

czasownik zwrotny niedokonany reformować się (dk. zreformować się)

 (2.1) podlegać reformie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reformowalność ż., reforma ż., reformacja ż., reformator mos., reformatorka ż., reformista mos., reformizm mrz., reformowanie n., reformy nmos.

 czas. zreformować dk.

 przym. reformacyjny, reformatorski, reformistyczny, reformowalny, reformowany, formacyjny, formatywny

Wiktionary


reformowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z reformą, dotyczący reformy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reforma ż.

 przym. formatywny

Wiktionary


reformujący

1. wprowadzać zmiany, ulepszenia; dokonywać reformy, przekształcać, reorganizować;
2. reformować się - być reorganizowanym, przekształcanym; przekształcać się, reorganizować się


SJP.pl

Patrz:

reformować

reformulacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) środ. kosmet. zmiana składu perfum

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To był mój „signature scent” jakieś 18 lat temu i aż boję się powąchać współczesnej wersji z obawy przed tym, że po reformulacji będzie tylko cieniem tego, co pamiętam.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. reformulować

Wiktionary


reformy

majtki damskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) kobiece szerokie majtki z nogawkami

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

 (2.1) plural|reforma.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. formacyjny

 czas. reformować

Wiktionary


refowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|refować.

Wiktionary

Refowanie – zmniejszanie powierzchni ożaglowania stosowane podczas żeglugi w trudnych warunkach wiatrowych w celu zmniejszenia siły aerodynamicznej wytwarzanej na żaglach, obniżenia środka ożaglowania, zmniejszenia przechyłu, a także wywołania nawietrzności lub zawietrzności.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛfɔˈvãɲɛ, AS: refovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. refować

Wiktionary


refować

zmniejszać powierzchnię żagla za pomocą linek - refów


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) żegl. zmniejszać powierzchnię ożaglowania bez użycia dodatkowych żagli przez częściowe zwijanie lub składanie dolnej części żagla i umocowanie jej za pomocą linek

 (1.2) środ. wstawiać przypis

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sztorm idzie, refować żagle!

 (1.2) Nie refujemy z tytułów sekcji, a przypis wstawiamy przed kropką bez spacji. (z Internetu)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈfɔvat͡ɕ, AS: refovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. refowanie

 czas. orefować dk.

Wiktionary


refowy

przymiotnik od: ref


SJP.pl


refrakcja

załamanie promieni świetlnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fiz. odchylenie kierunku rozchodzenia się fali związana ze zmianą jej prędkości przy przejściu do innego ośrodka;

 (1.2) fizj. okresowa niewrażliwość na bodźce komórek pobudliwych (a także błon komórkowych wypustek tych komórek) po przejściu potencjału czynnościowego;

 (1.3) zob. refrakcja molowa.;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛfˈrakt͡sʲja, AS: refrakcʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. refraktor m., frakcja ż.

 przym. refrakcyjny, frakcyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) załamanie, załamanie fali

Wiktionary


refrakcjonista

optyk, specjalista od doboru szkieł korekcyjnych


SJP.pl


refrakcjonistka

→ refrakcjonista


SJP.pl

Patrz:

refrakcjonista

refrakcyjny

związany z refrakcją


SJP.pl


refraktometr

przyrząd optyczny do mierzenia współczynnika załamania światła


SJP.pl

Re

Wikipedia


refraktometria

dział fizyki obejmujący metody pomiaru współczynnika załamania światła za pomocą refraktometru


SJP.pl

Refraktometria – metoda badania własności fizykochemicznych substancji na podstawie pomiarów ich współczynników załamania. Służą temu refraktometry, np. refraktometr Abbego.

Wikipedia


refraktor

teleskop, w którym elementem skupiającym światło jest soczewka lub układ soczewek


SJP.pl


refren

w pieśni lub piosence powtarzająca się melodia i związany z nią tekst, występujący zwykle po zakończeniu zwrotki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muz. w utworze śpiewanym jest to powtarzająca się melodia i tekst

Wiktionary

Refren – w pieśni lub piosence jest to powtarzająca się melodia i związany z nią tekst, występujący zwykle po zakończeniu zwrotki. W jazzie często ma zadanie oddzielenia poszczególnych części solowych i grany jest przez cały zespół.

Refren jest częścią zwrotki, która składa się z tzw. canta (kanta) i refrenu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Uwielbiam refren tej piosenki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛfrɛ̃n, AS: refrẽn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zdrobn. refrenik

 przym. refrenowy

Wiktionary


refrenik

zdrobnienie od: refren


SJP.pl


refrenistka

→ refrenista


SJP.pl

Patrz:

refrenista

refrenowy

przymiotnik od: refren


SJP.pl


refrigerium

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) hist. w starożytnym Rzymie i średniowieczu, uczta na grobie zmarłego urządzana ku jego czci

 (1.2) rel. w teologii francuskiej XII w. miejsce „ochłody i pocieszenia”, odpoczynku i radosnego oczekiwania dusz na spotkanie z Bogiem; przez niektórych identyfikowane z miejscem, w którym ci, którzy nie zmarli jako męczennicy, czekają na Sąd Ostateczny

Wiktionary


refsejzing

linka zamocowana do żagla, służąca do obwiązywania zrefowanej części żagla; reflinka


SJP.pl


refugialny

→ refugium


SJP.pl

Patrz:

refugium

refulacja

usypywanie plaży, wzmacnianie wybrzeża itp. przy pomocy piasku pozyskanego z dna morskiego


SJP.pl

Refulacja – prace mające na celu poszerzanie oraz ochronę plaży, terenów brzegowych, wysp, portów i torów podejściowych itp. Polegają na przetransportowaniu (przepompowaniu) m.in. z pogłębiarki rurami lub szalandą piasku z dna morza (akwenu) na plażę i rozgarnięciu go przez maszyny budowlane.

Wikipedia


refulacyjny

→ refulacja


SJP.pl

Patrz:

refulacja

refuler

urządzenie do wydobywania piasku, ziemi, mułu z dna, m.in. w celu pogłębienia dna zbiornika, rzeki


SJP.pl

Refuler – nazwa potoczna pogłębiarki ssącej. Służy do wydobywania piasku i żwiru z obszaru żwirowni lub do pogłębiania szlaków żeglugowych. Refuler jest jednostką pływającą, która zasysa z dna zbiornika wodnego (żwirowni) kruszywo.Dostarczenie urobku na brzeg odbywa się za pomocą systemu rur na pływakach gdzie poddawane jest dalszej obróbce - odwodnieniu i frakcjonowaniu.

Wikipedia


refundacja

zwrot części lub całości poniesionych przez kogoś kosztów


SJP.pl


refundacyjny

związany z refundacją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przym. od: refundacja

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) - Nowe zasady pozwolą zaoszczędzić około 1 mld złotych - cieszył się szef resortu zdrowia, tuż po podpisaniu zmienionych list refundacyjnych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛfũndaˈt͡sɨjnɨ, AS: refũndacyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. refundacja ż.

 czas. refundować

Wiktionary


refundować

pokrywać (pokryć) koszty poniesione przez kogoś innego


SJP.pl


refuseniczka

→ refusenik


SJP.pl

Patrz:

refusenik

refusenik

obywatel radziecki narodowości żydowskiej, któremu odmówiono prawa do emigracji


SJP.pl


refutacja

obalenie argumentów strony przeciwnej, odparcie czyichś zarzutów; pismo o takiej treści


SJP.pl


refutacyjny

przymiotnik od: refutacja


SJP.pl


refutować

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) książk. odpierać za pomocą dowodów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. refutacja ż.

 przym. refutacyjny

Wiktionary


reg.

skrót od: regionalizm, regionalny


SJP.pl

skrót

 (1.1) = (termin, zwrot) regionalny, regionalizm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. region mrz., regionalizm mrz.

Wiktionary


rega

rzeka w północno-zachodniej Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w województwie zachodniopomorskim;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rega jest czwartą rzeką w Polsce wpadającą do Morza Bałtyckiego.

 (1.1) Ujście Regi znajduje się w Mrzeżynie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛɡa, AS: rega

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Resko n.

 przym. reski

Wiktionary


regal

prawo, przywilej przysługujące wyłącznie panującemu


SJP.pl

Regal – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Minnesota, w hrabstwie Kandiyohi.

Wikipedia


regalia

1. oznaki, symbole godności królewskiej, np. korona, berło, jabłko; insygnia;
2. w średniowieczu: prawa, przywileje przysługujące wyłącznie panującemu; regale


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) hist. insygnia królewskie, symbolizujące władzę królewską

 (1.2) hist. prawa i przywileje przysługujące monarsze

Wiktionary

Regalia (łac. "regalis" = królewski) – oznaki i symbole władzy monarszej, królewskiej, jak: korona, berło, jabłko itp.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛˈɡalʲja, AS: regalʹi ̯a

Wiktionary


regalik

zdrobnienie od: regał


SJP.pl


regalista

zwolennik ustroju monarchicznego, stronnik króla; rojalista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. w dawnej Polsce: zwolennik większej władzy króla w czasach demokracji szlacheckiej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛɡaˈlʲista, AS: regalʹista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regalistka ż.

 przym. regalistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) monarchista, rojalista

Wiktionary


regalistka

→ regalista


SJP.pl

Patrz:

regalista

regalistyczny

dawniej: rojalistyczny


SJP.pl


regata

model samochodu marki Fiat


SJP.pl


regatowiec

zawodnik biorący udział w regatach


SJP.pl


regatowy

przymiotnik od: regaty


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z regatami, dotyczący regat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regaty nmos.

Wiktionary


regaty

zawody, wyścigi jachtów, łodzi wiosłowych, motorowych, kajaków i kanadyjek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) żegl. wyścig łodzi lub statków;

Wiktionary

Regaty – zawody sportowe prowadzone na wodzie lub lodzie.

Z regat rozgrywanych na wodzie można wyróżnić:

Na powierzchni lodu rozgrywa się pewną odmianę regat żeglarskich w postaci zawodów bojerów.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛˈɡatɨ, AS: regaty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regatówka ż., regatowiec m.

 przym. regatowy

Wiktionary


regazyfikacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) techn. proces zamiany LNG z postaci skroplonej na gazową poprzez ogrzewanie;

Wiktionary

Regazyfikacja - proces przemysłowy polegający na zamianie gazu ziemnego LNG w postaci skroplonej na postać gazową poprzez ogrzewanie skroplonej substancji.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛɡazɨfʲiˈkat͡sʲja, AS: regazyfʹikacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regazyfikator

 przym. regazyfikacyjny

Wiktionary


regazyfikacyjny

→ regazyfikacja


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przym. od regazyfikacja

Wiktionary

Patrz:

regazyfikacja

Przykłady

 (1.1) Terminal regazyfikacyjny w Świnoujściu ma być otwarty w 2014 roku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛɡazɨfʲikaˈt͡sɨjnɨ, AS: regazyfʹikacyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regazyfikacja, regazyfikator

Wiktionary


regał

mebel z półkami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mebel z półkami

 (1.2) muz. rodzaj małych organów

Wiktionary

Regał – mebel biblioteczny służący do przechowywania książek.

Współcześnie regały i pozostałe sprzęty biblioteczne tworzą systemy zintegrowane, czyli zespoły sprzętów zharmonizowanych ze sobą pod względem wymiarów, konstrukcji i formy zewnętrznej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɛɡaw, AS: regau̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zdrobn. regalik

 przym. regałowy

Wiktionary


regałek

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) muz. pot. utwór reggae

Wiktionary


regałowy

→ regał


SJP.pl

Patrz:

regał

regelacja

powtórne zamarzania wody powstałej ze stopionego wskutek podwyższonego ciśnienia lodu, jedna z przyczyn przesuwania się lodowców


SJP.pl

Regelacja, przymarzanie lodu – zjawisko topienia lodu pod wpływem zwiększonego ciśnienia i powtórnego zamarznięcia powstałej wody przy obniżeniu ciśnienia do pierwotnej wartości. Powodowane jest ono zmniejszaniem się temperatury topnienia lodu przy zwiększonym ciśnieniu.

Wikipedia


regencja

1. rządy jednej lub kilku osób (regentów), ustanowione na okres małoletności lub nieobecności prawowitego władcy; rejencja;
2. okres trwania takich rządów; rejencja;
3. w państwie pruskim oraz na ziemiach polskich zaboru pruskiego: jednostka administracyjna pośrednia między powiatem a prowincją; rejencja;
4. urząd administrujący tą jednostką; rejencja;
5. w dawnej Polsce: urząd, stanowisko regenta - urzędnika dokonującego wpisów i wypisów z ksiąg sądowych, kierującego kancelarią królewską i archiwum; regentura, rejentura, rejencja;
6. styl w sztuce zapoczątkowany we Francji (1715-1723), odnoszący się szczególnie do wnętrz, mający cechy pośrednie między barokiem a rokokiem;
7. styl w sztuce angielskiej, rozwijający się w latach 1800-1830 w czasach panowania Jerzego, księcia Walii, charakteryzujący się przenikaniem tendencji neogotyckich, neoklasycystycznych i orientalnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. polit. władza sprawowana przez regenta, regentkę

Wiktionary

Re

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. regent m., regentka ż.

 przym. regencyjny

Wiktionary


regencki

przymiotnik od: regent


SJP.pl


regencyjny

związany z regencją


SJP.pl


regeneracja

1. odbudowa utraconych części w żywym organizmie;
2. odzyskiwanie sprawności fizycznej, zdrowia;
3. reperacja, odnawianie zużytych maszyn, narzędzi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. odzyskiwanie zdrowia, sprawności, równowagi psychicznej itp.

 (1.2) med. odtwarzanie uszkodzonych części ciała, narządów, tkanek albo komórek organizmów żywych

 (1.3) techn. odnawianie i naprawianie uszkodzonych lub wyeksploatowanych maszyn lub ich części

 (1.4) techn. odzyskiwanie w procesach technologicznych wartościowych substancji, energii; także. przywracanie zużytym substancjom ich oryginalnych własności

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • regeneracja (biologia)
  • regeneracja części – niezawodność
  • regeneracja ciepła – termodynamika, energetyka

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Regeneracja fizjologiczna jest ściśle związana z warunkami życia zwierzęcia czy człowieka. Najprostszym przykładem tej regeneracji jest odnowa naskórka pokrywającego całą powierzchnię ciała ludzkiego.

 (1.2) Karczochy nie tylko korzystnie wpływają na pracę naszej wątroby, ale pomagają też w regeneracji jej komórek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regenerowanie n., zregenerowanie n.

 czas. regenerować ndk., zregenerować dk.

 przym. regeneracyjny, regeneratywny

Wiktionary


regeneracyjny

→ regeneracja; regeneratywny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) uruchamiający lub wspomagający proces regeneracji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛɡɛ̃nɛraˈt͡sɨjnɨ, AS: regẽneracyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regeneracja ż., regenerowanie n., zregenerowanie n.

 czas. regenerować się, regenerować

 przym. regeneratywny

Wiktionary


regenerat

Regenerat — plastyczny produkt otrzymywany przez depolimeryzację zwulkanizowanych odpadów gumowych, zużytych wyrobów gumowych (opony, dętki, węże gumowe, obuwie itp.).

W mieszankach gumowych może on zastąpić część kauczuku. Dodany w ograniczonej ilości wpływa korzystnie na dalsze procesy technologiczne, a ponadto przyczynia się do potanienia wyrobu gumowego.

Wikipedia


regeneratywny

→ regeneracja; regeneracyjny


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) sprzyjający regeneracji, prowadzący do regeneracji czegoś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regeneracja ż., regenerator m., regenerant Pm., regenerowanie n., zregenerowanie n., generator m., generowanie n., wygenerowanie n., regeneratywność ż., degeneracja ż., degenerat m., degeneratka ż., degenerowanie n., zdegenerowanie n.

 czas. regenerować ndk., zregenerować dk., generować ndk., wygenerować dk.

 przym. regeneracyjny, degeneracyjny, degeneratywny

 przysł. regeneratywnie, regeneracyjnie, degeneracyjnie

Wiktionary


regenerowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) dokonywanie regeneracji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zregenerowanie n., regeneracja ż.

 czas. regenerować ndk., zregenerować dk.

 przym. regeneracyjny, regeneratywny

Wiktionary


regenerowany

odnowiony przez odpowiednie zabiegi mechaniczne albo chemiczne, np. opona regenerowana


SJP.pl


regenerować

czasownik niedokonany (dk. zregenerować)

 (1.1) odnawiać, odświeżać, odtwarzać

czasownik zwrotny niedokonany (dk. zregenerować się)

 (2.1) wracać do pełnego zdrowia i sprawności fizycznej

 (2.2) o częściach organizmów żywych: odnawiać się

Wiktionary

Przykłady

 (2.2) Leczenie objawowe jest często jedynym postępowaniem, ponieważ w 90% epizodów krwawienia ustaje ono samoistnie, a błona śluzowa regeneruje się w ciągu 72 godzin.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛɡɛ̃nɛˈrɔvat͡ɕ‿ɕɛ, AS: regẽnerovać‿śe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regeneracja ż., regenerowanie n., zregenerowanie

 czas. zregenerować dk.

 przym. regeneracyjny, regeneratywny

 przysł. regeneracyjnie

Wiktionary


regenerujący

mający działanie odnawiające


SJP.pl


regens

dawniej: przełożony duchownego zakładu naukowego; zarządzający kancelarią konsystorską


SJP.pl


regensburg

[czytaj: REgensburk] miasto w Niemczech; Ratyzbona


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Regensburg (pol. Ratyzbona) – miasto na prawach powiatu w kraju związkowym Bawaria
  • Regensburg – powiat w kraju związkowym Bawaria
  • Regensburg – region w kraju związkowym Bawaria
  • Mirja Regensburg – niemiecka aktorka

Wikipedia


regensburski

przymiotnik od: Regensburg (Ratyzbona; miasto w Niemczech); ratyzboński


SJP.pl


regent

1. osoba sprawująca rządy w okresie małoletniości, choroby lub dłuższej nieobecności panującego;
2. w dawnej Polsce: urzędnik dokonujący wpisów i wypisów z ksiąg sądowych, kierujący kancelarią królewską i archiwum; rejent, notariusz;
3. w dawnej Polsce: sekretarz kanclerza i podkanclerza; rejent, notariusz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. polit. ktoś, kto sprawuje władzę za nieobecnego lub młodocianego monarchę;

 (1.2) przest. rejent, notariusz

Wiktionary

Regent – uprawniona osoba, sprawująca władzę w imieniu monarchy, gdy ten nie może wykonywać swoich obowiązków, np. z powodu małoletniości, bezkrólewia, nieobecności w kraju lub poważnej choroby. Okres władzy regenta oraz sama władza regenta to regencja. Regent może być także powołany na okres, w którym tron pozostaje nieobsadzony (np. adm. Miklós Horthy na Węgrzech, Francisco Franco w Hiszpanii, Rada Regencyjna w Polsce).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɛɡɛ̃nt, AS: regẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regencja ż.

:: fż. regentka ż.

 przym. regencyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) interrex

Wiktionary


regentka

kobieta sprawująca rządy w okresie małoletniości, choroby lub dłuższej nieobecności panującego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. polit. kobieta, która pełni funkcję regenta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regencja ż., regent m.

 przym. regencyjny

Wiktionary


regentura

w dawnej Polsce: urząd, stanowisko regenta - urzędnika dokonującego wpisów i wypisów z ksiąg sądowych, kierującego kancelarią królewską i archiwum; rejentura, rejencja, regencja


SJP.pl


reger

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Max Reger
  • Tadeusz Reger
  • (4347) Reger – planetoida

Wikipedia


regest

regesta; dawniej:
1. streszczenie dokumentu lub listu;
2. chronologiczny spis dokumentów ze zwięzłym opisem ich treści i podaniem miejsca ich przechowywania


SJP.pl

Regest – średniowieczne określenie rejestru (z łac. "regestum" – księga do zapisywania).

Wikipedia


regesta

regesta; dawniej:
1. streszczenie dokumentu lub listu;
2. chronologiczny spis dokumentów ze zwięzłym opisem ich treści i podaniem miejsca ich przechowywania


SJP.pl


regestr

dawniej:
1. część skali dźwiękowej instrumentu lub głosu; rejestr;
2. spis, lista; rejestr


SJP.pl


regestratura

registratura;
1. kancelaria gdzie dokonuje się rejestracji, przechowuje dokumenty;
2. zbiór dokumentów bieżących jakiegoś urzędu;
3. spisywanie czegoś


SJP.pl


regestrowy

przymiotnik od: regestr


SJP.pl


regex

potocznie w informatyce: wyrażenie regularne


SJP.pl


reggae

[czytaj: rege] muzyka o charakterystycznym, regularnym rytmie, pochodząca z Jamajki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) muz. rodzaj muzyki;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Reggae wywodzi się z Jamajki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛɡɛ, AS: rege

Wiktionary


reggaeowy

→ reggae [czytaj: regeowy]


SJP.pl


reggaeton

[czytaj: regeton] gatunek muzyczny, połączenie reggae i rapu


SJP.pl

Reggaeton – gatunek muzyczny, będący połączeniem muzyki reggae z muzyką hip-hop i rap, który zaczął się w Panamie w latach 80, powstały w Portoryko pod koniec lat 90. XX wieku. Jednocześnie o ile w hip-hopie i rapie podkład muzyczny stanowi tło do słów, w reggaetonie jest równie ważny co tekst. Elementem charakterystycznym reggaetonu jest syntezowany perkusyjny rytm, zwany "Dem Bow", od utworu Shabba Ranks o tym samym tytule. Utwory są zwykle śpiewane lub rapowane po hiszpańsku.

Wikipedia


reggaetonowy

→ reggaeton [czytaj: regeton]


SJP.pl


regiel

w Tatrach: stroma, zalesiona partia gór o wysokości 1000-1500 m; również tatrzański las pokrywający tę partię


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geogr. ekol. zalesione partie Tatr na wysokości 1000–1500 m

 (1.2) geogr. jedno z lesistych wzniesień położonych po północnej stronie Tatr, poniżej górnej granicy lasu;

Wiktionary

Regiel, regle – określenie wywodzące się z gwary społeczności góralskiej, gdzie oznacza „las rosnący na stromym stoku”. Mimo swojej ludowej genezy sformułowanie przeniknęło szeroko do słownictwa geograficznego, tworząc zestaw różnych pojęć i nazw związanych z górami, głównie z Tatrami.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Ważniejsze regle w polskich Tatrach to m.in. Gęsia Szyja, Kopy Sołtysie, Wielki Kopieniec, Nosal, Krokiew (…), Sarnia Skała, Łysanki, Hruby Regiel, Kościeliskie Kopki.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. reglowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) piętro reglowe

 (1.2) wzniesienie reglowe

Wiktionary


regielnica

Regielnica ( Regelnhof) – osada w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ełckim, w gminie Ełk. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Wikipedia


regiewicz

nazwisko


SJP.pl


regifting

przekazanie otrzymanego prezentu osobie trzeciej


SJP.pl

Regifting – przekazanie otrzymanego prezentu innej osobie, często w roli kolejnego prezentu. Jest to coraz częściej stosowana metoda pozbywania się niechcianych podarunków. W 2005 roku prezenty poddane regiftingowi mogły stanowić nawet jedną piątą wszystkich otrzymanych prezentów, podczas gdy w roku 2004 dotyczyło to tylko co dziesiątego prezentu.

Wikipedia


regimencik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od regiment

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie regiment, lecz tylko mały regimencik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regiment m.

Wiktionary


regiment

1. w historii wojskowości: pułk piechoty lub jazdy np. dragonów, rajtarów cudzoziemskiego autoramentu w wojsku polskim w XVII i XVIII wieku;
2. krótka walcowata laska bez głowicy, będąca oznaką wyższych dowódców na zachodzie Europy, w Polsce używana w wojskach cudzoziemskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. wojsk. pułk cudzoziemskiego zaciągu w wojsku polskim

 (1.2) wojsk. odpowiednik polskiego pułku w strukturze sił zbrojnych niektórych krajów

 (1.3) hist. wojsk. krótka laska będąca w armiach europejskich XIV-XVIII wieku oznaką naczelnego dowódcy; odpowiednik polskiej buławy

Wiktionary

Regiment (z regimentum „dowództwo”, „kierownictwo” od "regere" „prostować”; „kierować”) – termin z zakresu wojskowości, używany często wymiennie z terminem pułk, jednak nie zawsze z nim tożsamy.

Jednostka dowodzona przez obersztera w zależności od okresu i armii liczyła od 200 do 2000 żołnierzy. Regiment składał się ze sztabu oraz kilku lub kilkunastu (rzadko dwudziestu kilku) kompanii.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛˈɟĩmɛ̃nt, AS: reǵĩmẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regimentarz m., regimentarstwo n., regimentarzowanie n., regimencik mrz.

 czas. regimentarzować ndk.

 przym. regimentowy, regimentarski, reżymowy

Wiktionary


regimentarski

dotyczący regimentarza, regimentarstwa


SJP.pl


regimentarz

1. zastępca hetmana w dawnym wojsku polskim;
2. dowódca pospolitego ruszenia podczas nieobecności właściwego kasztelana lub wojewody


SJP.pl

Regimentarz (łac. "regimen" – kierowanie, rządzenie od "regere" – kierować) – w Rzeczypospolitej XVII–XVIII w. zastępca hetmana lub mianowany przez hetmana, króla albo sejm dowódca wydzielonej grupy wojsk, sprawujący swe funkcje okresowo, kiedy hetmani nie mogli wykonywać swoich obowiązków. W XVII w. regimentarzem nazywano także dowódcę pospolitego ruszenia podczas nieobecności właściwego kasztelana czy wojewody. Dowódców wojsk konfederackich nazywano regimentarzami generalnymi.

Wikipedia


regimentowy

przymiotnik od: regiment


SJP.pl


regimin

wieś w Polsce


SJP.pl

Regimin – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ciechanowskim, w gminie Regimin. Leży nad rzeką Łydynia.

W latach 1954-1972 wieś była siedzibą gromady Regimin, później gminy Regimin. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

Wikipedia


regimiński

związany z Regiminem, dotyczący Regimina


SJP.pl


regina

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

 (1.2) geogr. jednostka osadnicza w Stanach Zjednoczonych, w stanie Nowy Meksyk

 (1.3) geogr. miasto w Kanadzie;

 (1.4) bot. odmiana uprawna poziomki pospolitej;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Regina – imię żeńskie
  • Regina – jednostka osadnicza w USA, w stanie Nowy Meksyk
  • Regina – miasto w Kanadzie, stolica prowincji Saskatchewan
  • Regina – interpreter
  • Regina – odmiana poziomki
  • Regina – polski serial telewizyjny
  • Regina – bośniacki zespół rockowy
  • Regina – fiński zespół indie pop
  • Regina – słoweńska piosenkarka
  • Projekt „Regina” – projekt polskiego wozu bojowego XXI w.
  • Regina – rodzaj węży z podrodziny zaskrońcowatych w rodzinie połozowatych

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) On w prostocie ducha nawet panią Reginę uważa za charakter kryształowy.

 (1.1) Właśnie wracamy od Reginy.

 (1.2) Przybysze w XVII wieku osiedli w Reginie.

 (1.3) Banany dostaniemy w sklepie w Reginie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈɟĩna, AS: reǵĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Reginka ż.

Wiktionary


reginów

Reginów – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Rokiciny.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa piotrkowskiego.

Wikipedia


regiolekt

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. dialekt o zasięgu regionalnym;

 (1.2) jęz. odmiana językowa będąca formą przejściową między językiem standardowym a gwarą;

Wiktionary

Regiolekt, interdialekt – postdialektalna odmiana językowa, zajmująca pozycję pośrednią między mową miejscową (gwarą) a językiem standardowym. Od standardu odróżnia się naleciałościami gwarowymi, zwykle nieuświadamianymi lub trudno usuwalnymi. Regiolektem posługuje się duża grupa przedstawicieli grupy etnicznej, ponieważ jego terytorium obejmuje obszar szeregu sąsiednich dialektów, w tym nie tylko wsie, ale także miasta i osady typu miejskiego.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) narzecze, dialekt regionalny, dialekt terytorialny

 (1.2) intergwara, supragwara, interdialekt, supradialekt, subdialekt, interdialekt

Wiktionary


regiomontanus

Regiomontanus, właśc. Johannes Müller (ur. 6 czerwca 1436 w Unfinden koło Königsbergu w dzisiejszej Bawarii, zm. 6 lipca 1476 w Rzymie) – niemiecki matematyk, astronom i astrolog.

Znany jest także jako Johannes Molitoris de Künigsperg, Johannes Germanus, Johannes Francus, Joannes de Monte Regio. Pseudonim "Regiomontanus" pochodzi od łacińskiego przekładu nazwy Künigsperg (Königsberg, czyli Królewska Góra – po łacinie Mons Regius); nazwisko zaś wywodzi się od zawodu jego ojca (był młynarzem).

Wikipedia


region

1. umownie wydzielony obszar, względnie jednorodny, różniący się od terenów sąsiednich cechami naturalnymi bądź nabytymi na przestrzeni dziejów;
2. jednostka podziału administracyjnego w niektórych krajach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książk. wydzielony, stosunkowo jednorodny obszar odróżniający się od terenów przyległych określonymi cechami naturalnymi lub nabytymi

 (1.2) urz. jednostka podziału administracyjnego najwyższego stopnia, mająca zazwyczaj dużą samodzielność zbliżoną do autonomii

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • region – region w geografii
    • region DVD – podział geograficzno-ekonomiczny
  • region węzłowy – w ekonomii
  • Region – w Unii Europejskiej
  • region – jednostka podziału administracyjnego niektórych państw świata:
    • region – w Anglii,
    • region – w Badenii-Wirtembergii w Niemczech
    • region – w Belgii,
    • region – w Burkina Faso,
    • region – w Chile,
    • region – na Filipinach,
    • region – we Francji,

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Maliniak kraśnicki zwany również wódką malinówką przygotowywany jest z owoców pochodzących tylko z tego regionu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛɟɔ̃n, AS: reǵõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regionalizm m., regionalizacja ż., regionalność ż.

 przym. regionalny, wewnątrzregionalny

 przysł. regionalnie

 skrót reg.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rejon, obszar, dzielnica, obwód, kraina

 (1.2) jednostka administracyjna

Wiktionary


regionalia

materiały, dokumenty oraz dzieła dotyczące danego regionu


SJP.pl


regionalistka

→ regionalista


SJP.pl

Patrz:

regionalista

regionalistyczny

→ regionalistyka


SJP.pl

Patrz:

regionalistyka

regionalizacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) urz. podział na regiony

Wiktionary

Regionalizacja – proces wydzielania regionów, forma klasyfikacji, w której występuje dodatkowe kryterium sąsiedztwa przestrzennego. Dokonując regionalizacji wydzielamy większe terytoria złożone z mniejszych obszarów o podobnych, badanych cechach (region strefowy) lub skupione wokół jakiegoś ośrodka (region węzłowy). Procesy międzynarodowej integracji gospodarczej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛɟɔ̃nalʲiˈzat͡sʲja, AS: reǵõnalʹizacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. regionalny

 rzecz. region m., regionalizm m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) regionizacja

Wiktionary


regionalizm

1. ruch społeczno-kulturalny dbający o zachowanie tożsamości danego regionu, jego odnowę;
2. zespół cech charakterystycznych dla danego regionu;
3.w językoznawstwie: cecha wymowy, forma gramatyczna, wyraz lub konstrukcja składniowa charakterystyczne dla mowy danego regionu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. element mowy charakterystyczny dla danego regionu, niefunkcjonujący na całym obszarze występowania języka;

 (1.2) polit. tendencja rozwoju politycznego współczesnego państwa, która polega na dekoncentracji i decentralizacji władzy państwowej na niższe poziomy systemu politycznego;

 (1.3) polit. forma współpracy państw w regionie;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • regionalizm (polityka) − decentralizacja władzy państwowej
  • regionalizm (stosunki międzynarodowe) − forma współpracy państw w regionie
  • regionalizm (językoznawstwo) − element językowy charakterystyczny dla danego regionu

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛɟɔ̃ˈnalʲism̥, AS: reǵõnalʹism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. region m., regionalizacja ż., regionalność ż.

 przym. regionalny

 przysł. regionalnie

 skr. reg.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) prowincjonalizm

Wiktionary


regionalizować

1. nadawać cechy regionalne, wiązać z regionem;
2. dzielić na regiony


SJP.pl


regionalnie

przysłówek

 (1.1) w sposób regionalny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. region m., regionalizm mrz.

 przym. regionalny

Wiktionary


regionalny

przymiotnik od: region


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przym. od region

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Regionalne interesy zaczęły dominować nad interesami republiki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛɟɔ̃ˈnalnɨ, AS: reǵõnalny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. region m., regionalizacja ż., regionalizm m., regionalność ż.

 przysł. regionalnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) lokalny, miejscowy, tubylczy

Wiktionary


regips

płyta z kartonu i gipsu stosowana w budownictwie; gips-karton, karton-gips, kartongips, rigips, płyta regipsowa, suchy tynk


SJP.pl


regipsowy

płyta regipsowa - płyta kartonowo-gipsowa stosowana w budownictwie; rigips, regips


SJP.pl


register

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) typogr. rozmieszczenie na tej samej wysokości linii tekstu w sąsiednich kolumnach na arkuszu;

 (1.2) muz. przełączniki lub cięgła służące do załączania i wyłączania głosów i połączeń organowych;

Wiktionary

Register – cecha estetyczna złamanego tekstu polegająca na takim rozmieszczeniu łamów w kolumnach, aby wiersze w sąsiednich łamach były położone na jednakowej wysokości. Dotyczy to m.in. łamów znajdujących się:

Register odnosi się również do pagin, zwłaszcza żywych, umieszczonych na sąsiadujących stronach publikacji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przestrzeganie registru należy do dobrych zwyczajów typograficznych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈɟistɛr, AS: reǵister

Wiktionary


registracja

dawniej: rejestracja


SJP.pl


registratorka

→ registrator


SJP.pl

Patrz:

registrator

registratura

regestratura;
1. kancelaria gdzie dokonuje się rejestracji, przechowuje dokumenty;
2. zbiór dokumentów bieżących jakiegoś urzędu;
3. spisywanie czegoś


SJP.pl

Re

Wikipedia


regium

miasto w południowych Włoszech


SJP.pl


reglament

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. regulamin

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛɡˈlãmɛ̃nt, AS: reglãmẽnt

Wiktionary


reglamentacja

ograniczenie wprowadzone przez państwo w zakresie niektórych swobód, np. w dostępie do dóbr materialnych, możliwości wyjazdów zagranicznych, pełnieniu jakichś funkcji


SJP.pl

Reglamentacja – wprowadzone czasowo lub na stałe ograniczenie wolnego obrotu pewnymi dobrami lub towarami, spowodowane przeważnie niedostatkiem tych dóbr lub towarów i koniecznością ich "racjonowania"; zjawisko typowe dla gospodarki okresu wojennego i tuż po wojnie, a także, w różnych formach, dla gospodarek państw socjalistycznych.

Wikipedia


reglamentacyjny

związany z reglamentacją


SJP.pl


reglamentować

podporządkowywać jakąś działalność określonym przepisom prawnym


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zreglamentować)

 (1.1) ograniczać produkcję lub sprzedaż pewnych artykułów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Za komuny to nawet szklanki reglamentowali.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reglamentacja ż.

Wiktionary


reglan

krój płaszcza, sukni lub bluzki; raglan


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rzem. krój sukienki, bluzki, płaszcza itp., w którym zwykle szeroki rękaw stanowi jedną część z częścią ramieniową i sięga aż do szyi

 (1.2) pot. ubranie (np. płaszcz, sweter) o takim kroju

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛɡlãn, AS: reglãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. raglan

 przym. raglanowy, reglanowy

Wiktionary


reglanowy

przymiotnik od: reglan


SJP.pl


regler

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) środ. regulator prędkości obrotowej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛɡlɛr, AS: regler

Wiktionary


regleta

płytka metalowa lub deseczka drewniana używana przy składaniu tekstu do regulowania odstępów między wierszami


SJP.pl


regliński

nazwisko


SJP.pl


reglowy

przymiotnik od: regiel


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) geogr. biol. odnoszący się do regla, mający związek z reglem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regiel mrz.

Wiktionary


regloń

regloń płowy - gatunek chrząszcza z rodziny kózkowatych


SJP.pl


regnant

dawniej: panujący, władca, monarcha


SJP.pl


regnowski

→ Regnów


SJP.pl

Patrz:

Regnów

regnów

wieś w Polsce


SJP.pl

Regnów – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie rawskim, w gminie Regnów.

Od XIII w. Regnów jest siedzibą rzymskokatolickiej parafii Nawiedzenia NMP.

Wieś królewska w dzierżawie Regnów w ziemi rawskiej województwa rawskiego w 1792 roku. W latach 1954-1972 wieś była siedzibą gromady Regnów. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa skierniewickiego.

Wikipedia


regolit

zwietrzała i rozdrobniona wierzchnia warstwa skały; glina zwietrzelinowa


SJP.pl

Regolit – warstwa luźnej, zwietrzałej skały pokrywająca Ziemię i inne planety skaliste. Regolit powstaje, gdy lita skała zostaje wyeksponowana na powierzchni planety i poddana długotrwałym procesom fizycznym i chemicznym zmieniającym jej strukturę i skład chemiczny. Można powiedzieć, że pojęcie to obejmuje wszystko to, co znajduje się „między świeżą skałą a świeżym powietrzem”; gleba jest więc częścią ziemskiego regolitu.

Wikipedia


regon

numer statystyczny w systemie informatycznym Głównego Urzędu Statystycznego służący do identyfikacji i rejestracji jednostek administracyjnych gospodarki narodowej; REGON


SJP.pl

skrótowiec, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) = adm. krajowy REjestr urzędowy podmiotów GOspodarki Narodowej;

 (1.2) pot. numer w systemie REGON (1.1)

Wiktionary

REGON (Rejestr Gospodarki Narodowej), Krajowy Rejestr Urzędowy Podmiotów Gospodarki Narodowej – rejestr prowadzony przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Pod pojęciem REGON-u rozumiany jest także numer identyfikacyjny REGON, czyli dziewięciocyfrowy identyfikator nadany podmiotowi w tym rejestrze.

Wikipedia


regosol

rodzaj prymitywnej gleby; gleba inicjalna luźna


SJP.pl


regotycyzacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przywracanie czemuś, najczęściej budowli, gotyckiego stylu;

Wiktionary

Regotycyzacja (regotyzacja) – termin odnoszący się do działań o charakterze konserwatorskim, przeprowadzanych na budowlach (najczęściej kościołach) pierwotnie gotyckich, przebudowanych w późniejszym okresie (najczęściej w baroku - patrz barokizacja). Stosowana od XIX w., w zamierzeniu mająca przywrócić budowli czystość stylistyczną. Czasami zabiegi te powodowały zniszczenie późniejszych elementów wystroju architektonicznego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Daleko posunięta regotycyzacja prezbiterium doprowadziła do usunięcia rokokowych ołtarzy i stalli.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gocki mrz., gotycyzacja ż., regotyzacja ż., gotyzacja ż., gotyk m., gotyckość ż., gotyzacja ż., Got m., Gotka ż., regotycyzowanie n., regotyzowanie n., gotycyzowanie n., gotyzowanie n.

 czas. regotycyzować ndk., regotyzować ndk., gotycyzować ndk., gotyzować ndk.

 przym. gotycki, gocki

 przysł. gotycko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) regotyzacja

Wiktionary


regotyzacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przywracanie czemuś, najczęściej budowli, gotyckiego stylu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wraz z nastaniem mody na średniowiecze, właściciele dokonali regotyzacji zamku, przy okazji otaczając założenie murem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gotycyzacja ż., regotycyzacja ż.

 czas. regotycyzować ndk., regotyzować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) regotycyzacja

Wiktionary


regradacja

Regradacja to przywracanie zdegradowanym glebom ich poprzedniej sprawności poprzez usuwanie negatywnych skutków degradacji gleby. Regradacja to odnowienie wysokiej produkcyjności gleby poprzez zwiększenie jej żyzności dzięki odbudowaniu warstwy próchnicznej – dotyczy nie tylko gleb zdegradowanych, także słabszych z natury gleb piaszczystych lub bagiennych.

Wikipedia


regranulat

substancja stała w postaci granulek, otrzymana w wyniku przetworzenia odpadów technologicznych


SJP.pl


regres

cofanie się, przeciwieństwo rozwoju i postępu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książk. powrót do wcześniejszego etapu rozwoju czegoś, wiążący się z pogorszeniem jego stanu

 (1.2) praw. żądanie zwrotu pieniędzy od osoby przez kogoś, kto wypłacił za nią pewną sumę dłużnikowi;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Regres demograficzny
  • Regres (brydż)
  • Regres (prawo)
    • Regres ubezpieczeniowy
  • Regres (grupa muzyczna)
  • Regresja (psychologia)
  • regresja

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zniszczenia przedmieść (…) spowodowały całkowity regres we wszystkich dziedzinach życia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regresywność ż., regresja ż.

 przym. regresowy, regresyjny, regresywny

 przysł. regresywnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) regresja

Wiktionary


regresing

technika terapeutyczna polegająca na cofnięciu pacjenta przy pomocy hipnozy w przeszłość poprzedzającą jego narodzenie, używana w celu uwolnienia pacjenta od negatywnych wzorców w umyśle, mających swe źródło w przeszłości; regressing


SJP.pl


regresja

1. cofanie się, przeciwieństwo rozwoju i postępu; regres;
2. w psychologii: jeden z mechanizmów obronnych osobowości, polegający na powrocie do wcześniejszych, mniej dojrzałych form zachowania się jednostki;
3. w biologii: zmiany zachodzące w rozwoju jakiegoś organizmu, polegające na redukcji narządów i ograniczeniu jego funkcji w zmieniających się warunkach życia;
4. cofanie się morza z zalanych lądów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cofanie się w rozwoju

 (1.2) psych. cofanie się do zachowania charakterystycznego dla wcześniejszego okresu rozwojowego;

 (1.3) stat. zmniejszenie liczby wymiarów danych; w szczególności modelowanie zbioru danych za pomocą funkcji;

 (1.4) geogr. wycofanie się morza, pustyni lub lodowca z poprzednio zajętych terenów;

 (1.5) inform. błąd powstały na skutek wprowadzenia zmiany w pozornie niezwiązanej części kodu;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • regresja w psychologii
    • regresja hipnotyczna
  • regresja w czytaniu
  • regresja w statystyce
    • regresja liniowa
    • regresja logistyczna
  • regresja morza
  • regresja w informatyce
  • recesja

Wikipedia

Powiązane:

 przym. regresyjny, regresywny

 przysł. regresyjnie

 rzecz. regres mrz., regresywność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) regres

Wiktionary


regresowy

związany z regresem, regresją, wsteczny, cofający się; regresyjny; regresywny


SJP.pl


regressing

[czytaj: regresing] technika terapeutyczna polegająca na cofnięciu pacjenta przy pomocy hipnozy w przeszłość poprzedzającą jego narodzenie, używana w celu uwolnienia pacjenta od negatywnych wzorców w umyśle, mających swe źródło w przeszłości; regresing


SJP.pl


regresyjność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co regresyjne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. regresyjny

 rzecz. regresywność ż.

Wiktionary


regresyjny

związany z regresem, regresją, wsteczny, cofający się; regresowy; regresywny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z regresją, charakteryzujący się regresją

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regresywność ż., regresyjność ż., regresja ż., regres mrz.

 przym. regresywny

Wiktionary


regresywność

→ regresywny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co regresywne

Wiktionary

Patrz:

regresywny

Powiązane:

 rzecz. regresja ż., regres m., regresyjność ż.

 przym. regresywny, regresowy, regresyjny

 przysł. regresywnie

Wiktionary


regresywny

związany z regresem, regresją, wsteczny, cofający się; regresyjny; regresowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający tendencję do cofania się, wsteczny, niepostępowy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛɡrɛˈsɨvnɨ, AS: regresyvny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regresywność ż., regresja ż., regres m.

 przym. regresyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) regresyjny

Wiktionary


regulacja

1. ustawienie przyrządu, mechanizmu, urządzenia itp. tak, aby prawidłowo działało;
2. wprowadzenie przepisów, norm; porządkowanie, unormowanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. obejmowanie czego przepisami prawa, normami

 (1.2) podejmowanie działań w celu poprawy funkcjonowania lub przywrócenia czegoś

 (1.3) sterowanie zmianą danej wielkości

 (1.4) działania podejmowane nad korytem cieku wodnego celem poprawienia warunków żeglugowych albo przeciwpowodziowych

 (1.5) jęz. sprawowanie pieczy nad pewnym standardem językowym;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • regulacja – utrzymywanie czegoś w prawidłowym stanie, ujmowanie czegoś w pewne przepisy i normy
  • przepis prawa
  • regulacja językowa
  • regulacja rzeki
  • regulacja cen
  • regulacja cieplna
  • regulacja homeometryczna
  • regulacja autokrynowa
  • regulacja kaskadowa
  • regulacja allosteryczna
  • homeostaza, samoregulacja (biologia)
  • sterowanie

Wikipedia

Powiązane:

 czas. regulować ndk., uregulować dk.

 przym. regulacyjny

 rzecz. rozregulowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) unormowanie

Wiktionary


regulacyjność

1. fakt obejmowania czegoś zasadami, normami, przepisami itp.; regulatywność;
2. cecha czegoś decydującego o wartości jakiegoś parametru


SJP.pl


regulacyjny

związany z regulacją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący regulacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozregulowanie n., regularność ż., regulacja ż., regulowanie n., regulator m.

 czas. regulować ndk.

Wiktionary


regulamin

zbiór przepisów i rozporządzeń obowiązujących np. pracowników jakiejś instytucji, członków organizacji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) adm. zbiór przepisów obowiązujących w danym miejscu, wśród członków jakiejś grupy

Wiktionary

Regulamin – zbiór przepisów normujących zasady postępowania lub prac organu państwowego, instytucji, zakładu lub urządzenia wydany przez organ do tego uprawniony.

Regulaminy określają wewnętrzne zasady postępowania i życia organizacji, instytucji lub grup osobowych. Do najbardziej znanych należą regulaminy wojskowe i regulaminy wewnętrzne instytucji państwowych i samorządowych.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. regulaminowy

 przysł. regulaminowo

 rzecz. reguła ż.

Wiktionary


regulaminowy

przymiotnik od: regulamin


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący regulaminu, zgodny z nim

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stały od siebie w regu­la­mi­no­wej odle­gło­ści, ale Miara wycią­gnęła dłoń i chwy­ciła ją za rękę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regulamin mrz.

 przysł. regulaminowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przepisowy

Wiktionary


regularnie

przysłówek

 (1.1) w sposób regularny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Regularnie robię ćwiczenia na mięśnie brzucha, żeby nie przytyć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛɡuˈlarʲɲɛ, AS: regularʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. regulować

 rzecz. reguła, regularność

 przym. regularny

Wiktionary


regularniej

stopień wyższy od przysłówka: regularnie


SJP.pl


regularniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: regularny


SJP.pl


regularność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co regularne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jako krytyk nie widzę w tej chaotycznej kompozycji żadnych regularności.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regulowanie n.

 przym. regularny, regulacyjny

 przysł. regularnie

 czas. regulować

Wiktionary


regularny

1. osadzony na pewnych zasadach, regułach, zgodny z nimi, wykonywany według nich; prawidłowy;
2. mający kształty podobne do figur geometrycznych lub ich części; kształtny;
3. odbywający się, powtarzający w jednakowych odstępach czasu; miarowy, jednostajny, systematyczny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) powtarzający się w stałych odstępach czasu lub przestrzeni

 (1.2) gram. posiadający typową odmianę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Regularne odrabianie zadań domowych to obowiązek ucznia.

 (1.2) Ten czasownik jest regularny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛɡuˈlarnɨ, AS: regularny

Wiktionary

Powiązane:

 czas. regulować

 rzecz. reguła, regularność

 przysł. regularnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stały, notoryczny

Wiktionary


regulars

potocznie:
1. gracz regularnie występujący w turniejach;
2. żołnierz wojska regularnego


SJP.pl


regularyzacja

wprowadzenie dodatkowej informacji do rozwiązywanego zagadnienia źle postawionego, w celu polepszenia jakości rozwiązania


SJP.pl

Regularyzacja – wprowadzenie dodatkowej informacji do rozwiązywanego zagadnienia źle postawionego w celu polepszenia jakości rozwiązania. Regularyzacja jest często wykorzystywana przy rozwiązywaniu problemów odwrotnych. Spośród opracowanych metod regularyzacji można wyliczyć:

Wikipedia


regularyzacyjny

→ regularyzacja


SJP.pl

Patrz:

regularyzacja

regulator

1. czynnik normujący coś;
2. automatyczne urządzenie znajdujdujące się w maszynach, przyrządach, regulujące ich pracę, różne procesy w nich zachodzące


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) czynnik regulujący

 (1.2) techn. urządzenie służące do regulowania przebiegu różnych procesów;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) ekon. instytucja powołana przez państwo do sprawowania nadzoru nad określonym rynkiem;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) W celu stabilizacji obrotów w maszynach parowych używany był regulator odśrodkowy.

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. regulacyjnie

 przym. regulacyjny

 czas. regulować

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) regulator rynku

Wiktionary


regulatorka

kobieta sprawująca nad czymś nadzór w przedsiębiorstwie


SJP.pl


regulatorowy

przymiotnik od: regulator


SJP.pl


regulatywność

fakt obejmowania czegoś zasadami, normami, przepisami itp.; regulacyjność


SJP.pl


regulice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Regulice – wieś w woj. małopolskim, w pow. chrzanowskim, w gminie Alwernia
  • Regulice – wieś w woj. opolskim, w pow. nyskim, w gminie Nysa
  • Regulice – dawna gromada
  • Regulice – nieczynny przystanek kolejowy w Regulicach, w województwie małopolskim

Wikipedia


regulowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|regulować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛɡulɔˈvãɲɛ, AS: regulovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. regulować

 rzecz. rozregulowanie n., regularność ż., uregulowanie n.

 przym. regulacyjny

Wiktionary


regulowany

określony przepisami; normowany


SJP.pl


regulować

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) dozować ilość, moc czegoś

 (1.2) kierować ruchem, obrotem czegoś

 (1.3) ustalać reguły, zasady

 (1.4) techn. nastawiać przyrząd, mechanizm, urządzenie tak, aby działały w pożądany sposób

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Regulują gospodarkę wodną organizmu - sód zatrzymuje wodę, zaś potas zwiększa jej wydalanie - poza tym wpływają one na równowagę kwasowo-zasadową i utrzymują właściwe ciśnienie osmotyczne.

 (1.1) Potencjometrem regulujemy siłę głosu odbiornika radiowego.

 (1.2) Gdy zepsuje się sygnalizacja świetlna, ruch reguluje policjant.

 (1.3) Biedny głupi skurwysyn, któremu się wydawało, że otaczającą go rzeczywistość można wykorzystać, ukształtować wedle jego woli, kontrolować i regulować.

 (1.3) Tryb odwołania od decyzji urzędnika reguluje kodeks postępowania administracyjnego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛɡuˈlɔvat͡ɕ, AS: regulovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regulator mrz., reguła ż., regularność ż., regulowanie n., doregulowanie n., wyregulowanie n., wyregulowywanie n., rozregulowanie n., rozregulowywanie n., podregulowanie n., podregulowywanie n., uregulowanie n., regulacja ż.

 czas. doregulować dk., wyregulować dk., wyregulowywać ndk., rozregulować dk., rozregulowywać ndk., podregulować dk., podregulowywać ndk., uregulować dk.

 przym. regularny, regulacyjny, regulowany, uregulowany

 przysł. regularnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) sterować

 (1.3) decydować

 (1.4) gw. Górny Śląsk sztalować

Wiktionary


regulski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Elżbieta Regulska-Chlebowska – polska etnografka, działaczka opozycji w PRL, redaktorka, tłumaczka literatury angielskiej
  • Halina Regulska – autorka dziennika opisującego bombardowanie Warszawy w 1939 r.
  • Joanna Regulska – członkini Rady Programowej miesięcznika „Samorząd terytorialny”
  • Regina Regulska – aktorka, grająca m.in. w filmach: Czy jest tu panna na wydaniu?, Dziewczyny do wzięcia, Wniebowzięci, w serialu „Stawka większa niż życie”
  • Aleksander Tadeusz Regulski (1839-1884) – polski grawer
  • Aleksander Regulski – drzeworytnik, współpracownik redakcji czasopisma Kłosy
  • Bronisław Regulski herbu Rawicz – generał dywizji Wojska Polskiego
  • Jacek Regulski – polski muzyk, gitarzysta, członek zespołu Kat
  • Jan Regulski – XVI-wieczny właściciel części Płoków
  • Jan Regulski herbu Rawicz – gliptyk i medalier czasów stanisławowskich, kolekcjoner
  • Janusz Regulski herbu Rawicz – wojskowy Imperium Rosyjskiego i II RP, ekonomista
  • Jarosław Regulski – realizator nagrań m.in.: Maryli Rodowicz, zespołów IRA, Perfect, Rezerwat, Sandstone, Shakin' Dudi, Tilt, Voo Voo i wielu innych

Wikipedia


regulująco

→ regulować


SJP.pl

Patrz:

regulować

regulówka

głębokie przekopanie ziemi szpadlem w celu jej spulchnienia, zwykle z przerzuceniem warstw wierzchnich na spód


SJP.pl


reguła

pewna zasada określająca sposób postępowania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zasada, według której należy postępować

 (1.2) rel. zbiór zasad obowiązujących w danym zakonie;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • reguła – dające się ująć w sposób sformalizowany działanie, mające zastosowanie w określonej dziedzinie
  • w logice i matematyce:
    • reguła dowodzenia
    • twierdzenie matematyczne
  • w naukach przyrodniczych:
    • prawa fizyczne
  • w językoznawstwie i normatywistyce:
    • reguła językowa
  • inne
    • reguła zakonna

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zgodnie z regułami gry w golfa, w torbie golfowej można mieć maksymalnie czternaście kijów.

 (1.1) W tej grze musisz postępować według pewnych reguł.

 (1.2) W pierwszej fazie swojego istnienia zakon krzyżacki jako zakon szpitalny w Jerozolimie kierował się regułą joannitów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛɡuwa, AS: reguu̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. regulamin m.

:: zdrobn. regułka ż.

 czas. regulować

 przym. regułowy, regularny

 przysł. regularnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) norma, zasada

Wiktionary


regułka

zdrobnienie od: reguła


SJP.pl

Re

Wikipedia


regułowy

→ reguła


SJP.pl

Patrz:

reguła

rehabilitacja

1. w prawie: uniewinnienie skazanej uprzednio osoby wskutek ujawnienia nieprawidłowości w procesie;
2. przywrócenie utraconych praw i zatarcie skutków skazania;
3. przystosowanie do normalnego życia w społeczeństwie osób, które utraciły sprawność fizyczną lub psychiczną bądź mają wady wrodzone; rewalidacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. unieważnienie wyroku i przywrócenie osobie skazanej niesłusznie utraconych przez nią praw;

 (1.2) książk. przywrócenie dobrego imienia, dobrej opinii, oczyszczenie z zarzutów

 (1.3) med. przywrócenie choremu sprawności fizycznej i psychicznej oraz przystosowanie go do zmienionych warunków życia;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rehabilitacja medyczna – usprawnianie osób niepełnosprawnych
    • Rehabilitacja społeczna
    • Rehabilitacja osób z uszkodzonym słuchem
    • Rehabilitacja pulmonologiczna
    • Rehabilitacja psychiatryczna
  • Rehabilitacja w Praktyce – dwumiesięcznik
  • Wirtualna rehabilitacja – innowacyjna metoda rehabilitacji z wykorzystaniem technologii komputerowych
  • Rehabilitacja prawna – przywrócenie praw, które zostały utracone na mocy wyroku sądowego

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W 1992 roku odbyła się oficjalna rehabilitacja Galileusza.

 (1.3) Roosevelt utracił władzę w nogach, ale dzięki rehabilitacji był w stanie utrzymać się na nich przez pewien czas (większość przemówień wygłaszał stojąc).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛxabʲilʲiˈtat͡sʲja, AS: reχabʹilʹitacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rehabilitant m., rehabilitantka ż.

 czas. rehabilitować ndk., zrehabilitować dk.

 przym. rehabilitacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) uniewinnienie, oczyszczenie

 (1.3) rewalidacja

Wiktionary


rehabilitacyjny

→ rehabilitacja


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) praw. związany z rehabilitacją, dotyczący rehabilitacji

 (1.2) med. związany z rehabilitacją, dotyczący rehabilitacji

Wiktionary

Patrz:

rehabilitacja

Powiązane:

 rzecz. rehabilitacja ż.

 czas. rehabilitować ndk., zrehabilitować dk.

Wiktionary


rehabilitant

specjalista prowadzący zajęcia mające na celu przystosowanie do normalnego życia w społeczeństwie osoby, które stały się inwalidami; rehabilitator, rewalidant, rewalidator


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) specjalista w zakresie rehabilitacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rehabilitacja ż.

 czas. rehabilitować

Wiktionary


rehabilitantka

→ rehabilitant


SJP.pl

Patrz:

rehabilitant

rehabilitator

specjalista prowadzący zajęcia mające na celu przystosowanie do normalnego życia w społeczeństwie osoby, które stały się inwalidami; rehabilitant, rewalidant, rewalidator


SJP.pl


rehabilitować

1. przywracać (przywrócić) komuś lub czemuś dobrą opinię, uznanie;
2. przystosowywać (przystosować) do życia społecznego osobę, która doznała utraty zdrowia i stała się na stałe lub jakiś czas inwalidą;
3. rehabilitować się -
a) swymi czynami, postępowaniem odzyskiwać (odzyskać) dobre imię, szacunek, uznanie;
b) być rehabilitowanym przez specjalistę - terapeutę


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zrehabilitować)

 (1.1) przywracać utracone prawa i dobre imię; przywracać do czczi

czasownik przechodni niedokonany (dk. wyrehabilitować)

 (2.1) med. przywracać sprawność

czasownik zwrotny niedokonany rehabilitować się (dk. zrehabilitować się)

 (3.1) swoim postępowaniem odzyskiwać dobre imię

czasownik zwrotny niedokonany rehabilitować się (dk. wyrehabilitować się)

 (4.1) med. odzyskiwać sprawność dzięki szeregowi zabiegów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rehabilitacja ż., rehabilitant mos., rehabilitantka ż., rehabilitowanie n.

 przym. rehabilitacyjny

Wiktionary


reich

[czytaj: rajch] potocznie o państwie niemieckim; Reich, Rajch, rajch


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Reich – gmina w Niemczech, w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, w powiecie Rhein-Hunsrück
  • Reich – polski film sensacyjny
  • „Das Reich” – hitlerowska gazeta
  • „Das Reich” – przydomek 2 Dywizji Pancernej SS
  • (29185) Reich – planetoida pasa głównego
  • Adam Reich – polski dermatolog i wenerolog, profesor nauk medycznych
  • Burkhard Reich – niemiecki piłkarz
  • Jakob Reich – szwajcarski strzelec
  • Leon Reich – polski polityk syjonistyczny
  • Marco Reich – niemiecki piłkarz
  • Robert Reich – amerykański polityk
  • Siegfried Reich – niemiecki piłkarz

Wikipedia


reichenau

wyspa na Jeziorze Bodeńskim


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Reichenau – gmina w kraju związkowym Karyntia, w powiecie Feldkirchen
  • Reichenau an der Rax – gmina targowa w kraju związkowym Dolna Austria, w powiecie Neunkirchen
  • Reichenau im Mühlkreis – gmina targowa w kraju związkowym Górna Austria, w powiecie Urfahr-Umgebung
  • Rychnov nad Kněžnou
  • Reichenau – dzielnica gminy Hartmannsdorf-Reichenau w powiecie Sächsische Schweiz-Osterzgebirge w kraju związkowym Saksonia
  • Reichenau – gmina w kraju związkowym Badenia-Wirtembergia, w powiecie Konstanz
  • Reichenau – wyspa na Jeziorze Bodeńskim
  • Reichenau – dawne opactwo benedyktyńskie na Jeziorze Bodeńskim
  • Reichenau – przystanek kolejowy w Reichenau
  • Bogatynia
  • Niwa, gmina Szczytna, województwo dolnośląskie
  • Topola

Wikipedia


reichenbach

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ludwig Reichenbach, niemiecki lekarz i botanik
  • Reichenbach – gmina katastralna w gminie Litschau, w Dolnej Austrii
  • Reichenbach – gmina katastralna w gminie Rappottenstein w Dolnej Austrii
  • Reichenbach am Heuberg – gmina w powiecie Tuttlingen
  • Reichenbach an der Fils – gmina w powiecie Esslingen
  • Reichenbach an der Fils – związek gmin w powiecie Esslingen
  • Reichenbach – dzielnica miasta Bad Schussenried
  • Reichenbach unter Rechberg – dzielnica Donzdorfu
  • Reichenbach im Täle – dzielnica gminy Deggingen
  • Reichenbach – dzielnica gminy Waldbronn
  • Reichenbach – dzielnica miasta Gengenbach
  • Reichenbach – dzielnica miasta Lahr/Schwarzwald

Wikipedia


reicher

[czytaj: rajsier] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gustaw Reicher (Rajcher)
  • Kazimierz Reicher
  • Michał Reicher(-Sosnowski)
  • Stanisław Reicher
  • Synagoga Reicherów w Łodzi, pochodzi od nazwiska Wolf Reicher i Edward Reicher

Wikipedia


reichsrat

1. parlament austro-węgierski w latach 1867-1918;
2. wyższa izba Reichstagu (Niemcy) w latach 1919-1934


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rada Państwa (Austria) – parlament austriacki w latach 1861–1918
  • Reichsrat (Niemcy) – izba wyższa parlamentu Republiki Weimarskiej w latach 1919–1933
  • Reichsrat (Bawaria) – izba niższa parlamentu Królestwa Bawarii w latach 1806–1918

Wikipedia


reichstag

[czytaj: rajchstag]
1. przedstawicielstwo stanów w I Rzeszy Niemieckiej złożone z urzędników i lenników cesarstwa;
2. jednoizbowy parlament w Niemczech w latach 1871-1945


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) hist. adm. sejm rzeski, sejm rzeszowy, parlament, zgromadzenie przedstawicielskie w kolejnych formach państwowości Niemiec od XV w. do 1945 r.;

 (1.2) hist. budynek Reichstagu (1.1) w Berlinie;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Radziecki żołnierz wywiesił czerwoną flagę na dachu Reichstagu.

Wiktionary


reichswehra

Reichswehra ( Reichswehr) – siły zbrojne Republiki Weimarskiej i III Rzeszy, istniejące w latach 1921–1935.

Wikipedia


reid

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Reid – dzielnica Canberry
  • La Reid – dzielnica (section) gminy Theux w Regionie Walońskim, w prowincji Liège, w okręgu Verviers
  • Réid – luksemburska nazwa wsi Roedt
  • Reid – jednostka osadnicza w Marlyand
  • Reid – miasto w Wisconsin
  • Adrian Reid – jamajski piłkarz
  • Anne Reid – nowozelandzka narciarka alpejska, olimpijka
  • Beryl Reid – brytyjska aktorka filmowa i telewizyjna
  • Derek Agutter Reid – angielski mykolog
  • Garfield Reid – jamajski piłkarz
  • George Reid – australijski prawnik i polityk
  • Harry Reid – amerykański polityk

Wikipedia


reifikacja

traktowanie czegoś nie będącego rzeczą jako rzecz; uprzedmiotowienie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) filoz. nadanie istocie żywej lub abstrakcji cech rzeczy

Wiktionary

Reifikacja – postrzeganie zjawisk ludzkich tak, jakby były one nieludzkie, nadludzkie, tendencja do traktowania wytworów człowieka jako elementów świata przyrody albo jako efektów działania woli boskiej, co prowadzi do odhumanizowania tworzonego przez ludzi świata społecznego. Opisywana jest jako moment w procesie alienacji.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. reifikowanie n.

 czas. reifikować ndk., reifikować się ndk.

 przym. reifikowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) uprzedmiotowienie, urzeczowienie

Wiktionary


reifikować

traktować istotę żywą lub ideę jako rzecz; urzeczawiać, urzeczowiać


SJP.pl


reiki

[czytaj: rejki] w medycynie alternatywnej:
1. uniwersalna energia życiowa;
2. japoński system uzdrawiania za pomocą energii o tej samej nazwie


SJP.pl

Te

Wikipedia


reimport

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ekon. wwóz własnego, przedtem wyeksportowanego towaru z zagranicy;

Wiktionary

Reimport – powrotny przywóz własnego, przedtem wyeksportowanego towaru z zagranicy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛˈjĩmpɔrt, AS: rei ̯ĩmport

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reimportowanie n.

 czas. reimportować ndk.

 przym. reimportowy

Wiktionary


reimportowy

→ reimport


SJP.pl

Patrz:

reimport

reimprimatur

formuła zezwolenia władzy i cenzury kościelnej na ponowny przedruk książki o treści religijnej


SJP.pl


reims

[czytaj: ręs] miasto we Francji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto we wschodniej części Francji w regionie administracyjnym Grand Est, w departamencie Marna;

Wiktionary

Reims (,) – miasto i gmina w północno-wschodniej Francji w regionie administracyjnym Grand Est i departamencie Marna. Zlokalizowane nad rzeką Vesle, w odległości ok. 160 km od Paryża. W mieście znajduje się stacja kolejowa Gare de Reims. W Reims urodził się św. Jan-Baptiste de La Salle.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W nawach strasburskich jest obecny impuls reimski, jednak idący nie bezpośrednio z Reims, ale z Paryża z pierwszej fazy stylu dworskiego, gdy z impulsu reimskiego wyprowadzono już formy rayonnant.

 (1.1) Obiad zjedliśmy w Reims, gdzie podano nam dobre wino.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rejmski, reimski

Wiktionary


reimski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Reims, dotyczący Reims

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W nawach strasburskich jest obecny impuls reimski, jednak idący nie bezpośrednio z Reims, ale z Paryża z pierwszej fazy stylu dworskiego, gdy z impulsu reimskiego wyprowadzono już formy rayonnant.

 (1.1) Czasów Jarosława Mądrego i Kijowa sięga słowiański Ewangeliarz z Reims, występujący również pod nazwą Ewangeliarz reimski (…).

 (1.1) Wspomniane dwie osoby to Gerbert z Aurillac, niefortunny arcybiskup reimski i Wojciech, niefortunny biskup praski.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Reims n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rejmski

Wiktionary


reindustrializacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ponowny wzmożony rozwój przemysłu w regionie o malejącym uprzemysłowieniu;

Wiktionary

Reindustrializacja – stopniowe przechodzenie w strukturze gałęziowej przemysłu od gałęzi kapitałochłonnych (tzn. o dużym zapotrzebowaniu na surowce, energię i siłę roboczą) do gałęzi „intelektualnie intensywnych”, wymagających dużego zaangażowania nauki i wysoko wykwalifikowanej kadry pracowników.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Polska stała się liderem reindustrializacji Europy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. industrializacja ż.

Wiktionary


reinert

[czytaj: rajnert] nazwisko


SJP.pl


reinfekcja

Reinfekcja – ponowne zakażenie tym samym zarazkiem, świadczące o braku odporności swoistej na ten patogen.

Wikipedia


reinfekcyjny

→ reinfekcja


SJP.pl

Patrz:

reinfekcja

reinhardt

[czytaj: rajnhart] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Johannes Theodor Reinhardt (1816–1882) – duński zoolog i herpetolog
  • Max Reinhardt (1873–1943) – austriacki reżyser teatralny i aktor
  • Georg-Hans Reinhardt (1887–1963) – niemiecki generał, zbrodniarz wojenny
  • Django Reinhardt (1910–1953) – francuski gitarzysta i kompozytor
  • Ad Reinhardt (1913–1967) – amerykański malarz, pisarz, krytyk sztuki, wykładowca uniwersytecki
  • Wolfgang Reinhardt (1943–2011) – niemiecki lekkoatleta
  • Sybille Reinhardt (ur. 1957) – niemiecka wioślarka, mistrzyni olimpijska
  • Alois Reinhardt (ur. 1961) – niemiecki piłkarz
  • Knut Reinhardt (ur. 1968) – niemiecki piłkarz
  • Bastian Reinhardt (ur. 1975) – niemiecki piłkarz
  • Dominik Reinhardt (ur. 1984) – niemiecki piłkarz
  • Doug Reinhardt (ur. 1985) – amerykański bejsbolista, agent sportowy i celebryta

Wikipedia


reinhold

nazwisko


SJP.pl


reinkarnacja

w niektórych religiach: wiara we wcielanie się duszy człowieka po jego śmierci w ciało innej istoty żywej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. pogląd, według którego dusza po śmierci wciela się w nowy byt fizyczny;

Wiktionary

Reinkarnacja (również: "metempsychoza", "transmigracja"; łac. "re+in+caro, carnis" „ponowne wcielenie”) – pogląd, według którego dusza (bądź świadomość) po śmierci ciała może wcielić się w nowy byt fizyczny. Np. dusza jednego człowieka może przejść w ciało nowo narodzonego dziecka lub zwierzęcia czy nawet według niektórych poglądów rośliny.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛjĩŋkarˈnat͡sʲja, AS: rei ̯ĩŋkarnacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. karnizm mrz., reinkarnacjonizm m., karnacja ż.

 przym. reinkarnacyjny

 przysł. reinkarnacyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) metempsychoza, transmigracja

Wiktionary


reinkarnacjonistyczny

→ reinkarnacjonizm


SJP.pl

Patrz:

reinkarnacjonizm

reinkarnacyjny

→ reinkarnacja


SJP.pl

Patrz:

reinkarnacja

reinkarnowany

taki, który przeszedł reinkarnację; zreinkarnowany


SJP.pl


reinkarnować

przechodzić reinkarnację (wędrówkę dusz)


SJP.pl


reinowski

nazwisko


SJP.pl


reinstalacja

w informatyce: ponowna instalacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ponowna instalacja

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wyłączenie usług kluczowych dla działania systemu operacyjnego może spowodować uszkodzenie systemu. W takiej sytuacji pozostaje reinstalacja systemu lub skorzystanie z konsoli naprawczej.

Wiktionary


reinstalować

w informatyce: ponownie instalować


SJP.pl


reintegracja

ponowne połączenie w jedną całość


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ponowna integracja

Wiktionary

Reintegracja (z łac. "re-" 'ponownie' i "integratio" 'odnowienie' od "integrare"

'odnawiać, odtwarzać' z "integer" 'nietknięty, cały') – odzyskanie obywatelstwa utraconego wskutek zawarcia małżeństwa z cudzoziemcem lub w związku z zawarciem takiego małżeństwa.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. reintegracyjny

Wiktionary


reintegracyjny

związany z reintegracją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący reintegracji, związany z reintegracją

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reintegracja ż.

Wiktionary


reintegrować

1. ponownie łączyć (połączyć) ze sobą, zacieśniając więzi międzyludzkie;
2. ponownie łączyć (połączyć) w jedną całość


SJP.pl


reinterpretacyjny

związany z reinterpretacją


SJP.pl


reintrodukcja

ponowne wprowadzenie na jakiś teren gatunku zwierząt lub roślin; reintrodukowanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ekol. ponowne wprowadzenie gatunku do ekosystemu

Wiktionary

Re

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. reintrodukowanie n.

 czas. reintrodukować

Wiktionary


reintrodukowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) biol. ponowne wprowadzanie wymarłego lub wytrzebionego gatunku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Aktywna działalność MTOŻ, w tym również polskiego oddziału, zaowocowała odsunięciem zagrożenia wyginięcia żubra, a po latach możliwe było reintrodukowanie żubra do środowiska.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reintrodukcja ż.

 czas. reintrodukować ndk., reintrodukować się ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reintrodukcja

Wiktionary


reintrodukować

ponownie wprowadzać (wprowadzić) na jakiś teren gatunek zwierząt lub roślin


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) biol. ponownie wprowadzać wymarłe lub wytrzebione gatunki

czasownik zwrotny niedokonany reintrodukować się (dk. umyć się)

 (2.1) biol. ponownie wprowadzać wymarłe lub wytrzebione gatunki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zwierzęta wyginęły, ale udało się je jednak reintrodukować, czyli wprowadzić tam na nowo.

 (2.1) W Polsce gatunki te reintrodukowało się już przed II wojna światową.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reintrodukcja ż., reintrodukowanie n.

 czas. introdukować ndk., introdukować się ndk.

Wiktionary


reinwardtia

Reinwardtia – rodzaj roślin z rodziny lnowatych ("Linaceae"). Obejmuje trzy gatunki. Rośliny te występują w południowej i południowo-wschodniej Azji. Najszerzej rozprzestrzeniony gatunek "Reinwardtia indica" introdukowany rośnie także w Japonii. Jest on uprawiany jako roślina ozdobna.

Wikipedia


reinwestycja

ponowna inwestycja


SJP.pl


reisefieber

[czytaj: rajzefiber] zdenerwowanie przed podróżą; rajzefiber


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy lub nijaki

 (1.1) pot. gorączka przed podróżą

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • reisefieber, rajzefiber – stan zdenerwowania przed podróżą
  • Reisefieber – powieść Mikołaja Łozińskiego
  • – singel Die Toten Hosen

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie mów, że masz reisefieber, przecież leciałaś już samolotem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rajzefiber mrz., rajzyfiber mrz.

Wiktionary


reishi

[czytaj: rejszi lub rejsi] gatunek grzybów z rodziny żagwiowatych; lakownica żółtawa


SJP.pl


reista

zwolennik reizmu


SJP.pl


reistka

zwolennieczka reizmu


SJP.pl


reistyczny

→ reizm; konkretystyczny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z reizmem, dotyczący reizmu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reizm mrz., reista mos., reistka ż.

Wiktionary


reit

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) finans. fundusz inwestycyjny, którego spółka zarządzająca inwestuje środki w nieruchomości;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Reit – dzielnica Tittmoninga
  • Reit – dzielnica Vilsbiburga
  • Reit im Winkl – gmina w kraju związkowym Bawaria, w powiecie Traunstein
  • Usrula Reit – niemiecka aktorka
  • REIT – Real Estate Investment Trust
  • Reith

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Adopcja stylu działania firm amerykańskich REIT, który opiera się na zwolnieniach od podatku od zysku na poziomie korporacji, stymuluje rozwój tego rodzaju firm w sektorze nieruchomości publicznych.

Wiktionary


reiter

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Antoni Reiter – polski judoka, olimpijczyk
  • Christian Reiter – austriacki skoczek narciarski
  • Claude Reiter – luksemburski piłkarz
  • Ernst Reiter – niemiecki biathlonista
  • Hans Reiter – niemiecki lekarz, bakteriolog i higienista
  • Janusz Reiter – polski dyplomata i publicysta
  • Josef Reiter – austriacki judoka
  • Justin Reiter – amerykański snowboardzista
  • Ľubomír Reiter – słowacki piłkarz
  • Ludwik Reiter – polski konstruktor, specjalista w dziedzinie transportu pionowego w kopalniach węgla i soli
  • Mario Reiter – austriacki narciarz alpejski, olimpijczyk
  • Thomas Reiter – niemiecki pilot wojskowy i astronauta

Wikipedia


reizm

pogląd filozoficzny głoszący, że istnieją tylko rzeczy, konkrety, które można w jakiś sposób poczuć, zobaczyć oraz negujący samodzielne istnienie zdarzeń, stosunków; konkretyzm, pansomatyzm


SJP.pl

Reizm (łac. "res" – rzecz), konkretyzm – odmiana nominalizmu; rozróżnia się jego dwie odmiany:

Termin ten utworzył Tadeusz Kotarbiński. Twierdził, że używanie nazw nieodnoszących się do rzeczy grozi hipostazowaniem.

Wikipedia


rej

dawniej: szereg, rząd, łańcuch, sznur; dziś tylko w związku frazeologicznym: wieść, wodzić rej - górować, mieć przewagę w jakiejś dziedzinie; wieść, wodzić prym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) daw. szereg

 (1.2) stpol. przód

Wiktionary

"T

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛj, AS: rei ̯

Wiktionary


reja

poziome drzewce omasztowania, do którego mocuje się górną krawędź żagla prostokątnego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) żegl. poziome drzewce żaglowca;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podczas wykonywania czynności na rejach każdy załogant przypięty jest pasem ratunkowym do lajfliny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. rejka ż.

 przym. rejowy

Wiktionary


rejbak

1. kluska z tartych surowych ziemniaków, mąki i gotowanych ziemniaków;
2. babka pieczona z utartych ziemniaków z mąką, cebulą, usmażonymi kawałkami boczku i innymi dodatkami; bugaj, nagus


SJP.pl


rejbany

potocznie: okulary marki Ray-Ban; Rajbany, Ray-Bany


SJP.pl


rejczak

nazwisko


SJP.pl


rejd

dawniej: reda


SJP.pl


rejek

krótkie drzewce zawieszone w skosie na maszcie, pełniące rolę gafla


SJP.pl


rejencja

dawniej: regencja;
1. rządy jednej lub kilku osób (regentów), ustanowione na okres małoletności lub nieobecności prawowitego władcy;
2. okres trwania takich rządów;
3. w państwie pruskim oraz na ziemiach polskich zaboru pruskiego: jednostka administracyjna pośrednia między powiatem a prowincją;
4. urząd administrujący tą jednostką;
5. w dawnej Polsce: urząd, stanowisko rejenta - urzędnika dokonującego wpisów i wypisów z ksiąg sądowych, kierującego kancelarią królewską i archiwum; regentura, rejentura, regencja


SJP.pl

Rejencja (okręg administracyjny, regencja, niem. "Regierungsbezirk") – jednostka administracyjna w kilku krajach związkowych Niemiec, podległa rządowi krajowemu. Na czele rejencji stoi prezydent rejencji ("Regierungspräsident").

Wikipedia


rejencyjny

→ rejencja


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rejencją, dotyczący rejencji

Wiktionary

Patrz:

rejencja

Powiązane:

 rzecz. rejencja ż., rejent m.

Wiktionary


rejent

notariusz;
1. przestarzałe: urzędnik legitymujący się wykształceniem prawniczym, powołany do sporządzania aktów prawnych, np. umów kupna-sprzedaży, darowizn, uwierzytelniania i poświadczania dokumentów, sporządzania testamentów, przyjmowania dokumentów na przechowanie itp.;
2. w dawnej Polsce: urzędnik dokonujący wpisów i wypisów z ksiąg sądowych, kierujący kancelarią królewską i archiwum; regent;
3. w dawnej Polsce: sekretarz kanclerza i podkanclerza; regent


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. praw. notariusz

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rejent – czasopismo wydawane przez Stowarzyszenie Notariuszy Rzeczypospolitej Polskiej
  • Rejent – dawne określenie notariusza
  • Rejent Milczek – postać literacka z Zemsty Aleksandra Fredry
  • Rejent Bolesta – bohater Pana Tadeusza Adama Mickiewicza

Wikipedia

Powiązane:

 przym. rejencyjny

Wiktionary


rejentka

→ rejent; notariuszka


SJP.pl


rejentostwo

przestarzale: urząd, zawód, zajęcie rejenta


SJP.pl


rejentowa

→ rejent (dawniej); rejentowski


SJP.pl


rejentowski

→ rejent; rejentowy (dawniej)


SJP.pl


rejentowy

→ rejent (dawniej); rejentowski


SJP.pl


rejentura

1. przestarzałe: urząd, stanowisko rejenta - urzędnika legitymującego się wykształceniem prawniczym, powołanego do sporządzania aktów prawnych, np. umów kupna-sprzedaży, darowizn, uwierzytelniania i poświadczania dokumentów, sporządzania testamentów, przyjmowania dokumentów na przechowanie itp.; notariat;
2. w dawnej Polsce: urząd, stanowisko rejenta - urzędnika dokonującego wpisów i wypisów z ksiąg sądowych, kierującego kancelarią królewską i archiwum; regentura, rejencja, regencja


SJP.pl


rejentówna

dawniej: córka rejenta


SJP.pl


rejestr

1. spis, lista;
2. układ w maszynach cyfrowych do zbierania danych;
3. hist. poczet, stan, liczba czegoś;
4. część skali dźwiękowej instrumentu lub głosu;
5. urządzenie w organach do zmieniania głosów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spis danych, wykaz, lista

 (1.2) wet. wgłębienie w szkliwie na powierzchni tnącej siekacza konia;

 (1.3) hist. poczet

 (1.4) jęz. forma języka zarezerwowana dla pewnych celów funkcjonalnych lub pewnej sytuacji komunikatywnej;

 (1.5) muz. odróżniająca się skala instrumentu lub głosu od pozostałej skali

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rejestr (elektronika)
  • rejestr (weterynaria) – lejki zęba u konia
  • rejestr (muzyka)
  • rejestr procesora
  • rejestr publiczny
  • rejestr (Windows) – baza danych konfiguracyjnych w systemie operacyjnym Windows
  • rejestr (językoznawstwo)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Znajduje się w rejestrze roślin uprawnych Unii Europejskiej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛjɛstr̥, AS: rei ̯estr̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rejestratorka ż., rejestracja ż., rejestrowanie n., rejestrator m., registratura ż., regest m., wyrejestrowanie n., wyrejestrowywanie n., zarejestrowanie n.

 czas. zarejestrować dk., rejestrować ndk.

 przym. rejestrowy, rejestracyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) styl (językowy), styl funkcjonalny, styl użytkowy

Wiktionary


rejestracja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wpisywanie kogoś lub czegoś do rejestru

 (1.2) miejsce dokonywania rejestracji (1.1)

 (1.3) pot. tabliczka na samochodzie lub innym pojeździe, z numerem identyfikacyjnym; tablica rejestracyjna

 (1.4) techn. zapisywanie sygnału (np. audio lub wideo) za pomocą urządzeń technicznych

 (1.5) muz. operowanie rejestrami w niektórych instrumentach muzycznych

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rejestracje samochodowe (zob. też polskie tablice rejestracyjne)
  • Rejestracja czasu pracy
  • Rejestracja obrazów – proces nakładania na siebie kilku obrazów
  • Rejestracja – polski zespół punkrockowy
  • Rejestracja samolotów – znak rejestracyjny statków powietrznych

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pojazdy te nie spełniały obowiązujących wówczas norm czystości spalin, jednak ich rejestracja była możliwa dzięki specjalnej decyzji ministra transportu, który zwolnił tę serię pojazdów z obowiązku uzyskania homologacji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛjɛˈstrat͡sʲja, AS: rei ̯estracʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rejestr m., rejestrowanie n., rejestratorka ż., rejestrator mrz./mos., rejestratornia ż.

 czas. rejestrować, zarejestrować, wyrejestrować

 przym. rejestracyjny, rejestrowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rejestrowanie, ewidencjonowanie

 (1.2) rejestratornia

Wiktionary


rejestracyjny

związany z rejestracją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący rejestracji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Adrian Chmielarz z People Can Fly powiedział, że jedynym zabezpieczeniem antypirackim będzie stały dostęp do Internetu podczas instalacji gry (aby zweryfikować klucz rejestracyjny).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rejestrator mos./mrz., rejestr mrz., rejestracja ż.

Wiktionary


rejestrator

osoba rejestrująca, spisująca coś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) urz. osoba prowadząca rejestr, spis czegoś, rejestrująca coś lub kogoś

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) techn. urządzenie pomiarowe zapisujące przebieg zmian jednej lub kilku wartości fizycznych

Wiktionary

Rejestrator, rejestrator przemysłowy – urządzenie służące do zapisu (archiwizacji) i prezentacji (wizualizacji) informacji o przebiegu parametrów kontrolowanych procesów technologicznych w czasie (np. temperatura, ciśnienie) oraz ewentualnie warunków, w których te procesy są realizowane (np. temperatura otoczenia, wilgotność, zapylenie).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛjɛˈstratɔr, AS: rei ̯estrator

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rejestr m., rejestrowanie n., rejestracja ż.

:: fż. rejestratorka ż.

 czas. rejestrować ndk., zarejestrować dk., wyrejestrować dk.

 przym. rejestratorski, rejestracyjny, rejestrowy

Wiktionary


rejestratorka

kobieta rejestrująca, spisująca coś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) urz. kobieta prowadząca rejestr, spis czegoś, rejestrująca coś lub kogoś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rejestratorka powiedziała, że laryngolog już nie przyjmuje.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛjɛstraˈtɔrka, AS: rei ̯estratorka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rejestracja ż., rejestr m., rejestrowanie n.

:: fm. rejestrator

 czas. rejestrować ndk., zarejestrować dk., wyrejestrować dk.

 przym. rejestratorski, rejestracyjny, rejestrowy

Wiktionary


rejestrowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rejestrować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rejestr m., rejestracja ż., rejestrator m., rejestratorka ż., wyrejestrowywanie n., wyrejestrowanie n., zarejestrowanie n.

 czas. rejestrować ndk., zarejestrować dk., wyrejestrowywać ndk., wyrejestrować dk.

 przym. rejestrowy

Wiktionary


rejestrować

1. wpisywać do rejestru;
2. utrwalać na nośniku lub w pamięci;
3. w kategorii zmysłów (wzrok, słuch): odbierać


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zarejestrować)

 (1.1) wprowadzać do rejestru, wpisywać na listę

 (1.2) techn. utrwalać w pamięci urządzenia

 (1.3) zapisywać pomiary

czasownik zwrotny niedokonany rejestrować się (dk. zarejestrować się)

 (2.1) zgłaszać się do rejestru, spisu, na listę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ten przedsiębiorca dużo zaoszczędził rejestrując swoją firmę w raju podatkowym, ale i tak splajtował.

 (1.2) Keylogger obserwuje zdarzenia klawiatury, rejestruje je i przesyła do hackera.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rejestr m., rejestracja ż., rejestrator m., rejestratorka ż., rejestrowanie n., wyrejestrowanie n., wyrejestrowywanie n., zarejestrowanie n.

 przym. rejestracyjny, rejestrowy

 czas. zarejestrować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spisywać, wpisywać, zapisywać, zgłaszać

 (1.2) nagrywać, zapisywać, wychwytywać

 (1.3) notować

Wiktionary


rejestrowy

przymiotnik od: rejestr


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rejestrem, dotyczący rejestru

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rejestr m., rejestrator m., rejestratorka ż., rejestracja ż., rejestrowanie n., zarejestrowanie n., wyrejestrowywanie n., wyrejestrowanie n., przerejestrowywanie n., przerejestrowanie n., rejestratura ż.

 czas. rejestrować ndk., zarejestrować dk., wyrejestrowywać ndk., wyrejestrować dk., przerejestrowywać ndk., przerejestrować dk.

 przym. rejestracyjny, rejestratorowy, rejestratorski, rejestrowalny

Wiktionary


rejestrzyk

zdrobnienie od: rejestr


SJP.pl


rejewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Józef Rejewski (1935−2018) − polski chirurg i samorządowiec
  • Marian Rejewski (1905−1980) − polski matematyk i kryptolog
  • Marian Rejewski (1937−2012) − polski biolog

Wikipedia


rejka

krótkie drzewce zawieszone w skosie na maszcie, pełniące rolę gafla


SJP.pl

Rejka – lekka reja zawieszona na maszcie ukośnie lub równolegle do niego (pionowo). W zależności od typu ożaglowania może być elementem nośnym głównego żagla lub żagla pomocniczego. Rejki są podnoszone z pokładu, w odróżnieniu od rei, które przeważnie wiszą na masztach na stałe (wyjątkiem jest bryfokreja).

Wikipedia


rejkiawicki

→ Rejkiawik; reykjavicki


SJP.pl


rejkiawiczanin

mieszkaniec Rejkiawiku


SJP.pl


rejkiawiczanka

mieszkanka Rejkiawiku


SJP.pl


rejkiawik

stolica Islandii; Reykjavík


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. Reykjavík

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wynajęcie pokoju w Rejkiawiku to koszt 25 tys. koron islandzkich miesięcznie (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛjˈcavʲik, AS: rei ̯ḱavʹik

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Reykjavík

Wiktionary


rejkowy

dotyczący krótkiego drzewca zawieszonego w skosie na maszcie, pełniącego rolę gafla


SJP.pl


rejmak

nazwisko


SJP.pl


rejman

nazwisko


SJP.pl


rejniak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Leopold Rejniak – polski naukowiec, lekarz, profesor nauk medycznych
  • Tadeusz Rejniak – polski pilot, pierwszy prezes Aeroklubu Polskiego po II wojnie światowej
  • Zuzanna Rejniak – polska szachistka

Wikipedia


rejon

1. książkowo: obszar wyróżniający się geograficznie, etnograficznie lub gospodarczo; okolica, dzielnica, okręg, region;
2. okręg wyznaczony administracyjnie dla celów zarządzania określonym działem gospodarki lub usług;
3. przenośnie: ograniczony fragment przestrzeni, np. rejony mózgu; okolica, obszar;
4. potocznie: przychodnia rejonowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) obszar, strefa, określona część

 (1.2) adm. jednostka podziału administracyjnego w ZSRR, a po jego rozpadzie w byłych republikach Rosji, Ukrainie, Białorusi, Azerbejdżanie, Gruzji, Łotwie, Litwie i Mołdawii;

 (1.3) daw. reg. wyznaczona przestrzeń w lesie

Wiktionary

Rejon (ros. i ukr. райо́н, [rajon]; rayon; раён; რაიონი, raioni; rajons; rajonas; raion) – typ jednostki administracyjnej niektórych poradzieckich państw. Określenie pochodzi od francuskiego słowa "rayon" – plaster miodu, dział, dystrykt. Rejon jest zwykle jednostką dwa szczeble poniżej szczebla państwowego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɛjɔ̃n, AS: rei ̯õn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rejonizacja ż.

 przym. rejonowy

Wiktionary


rejonizacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) podział na rejony ze względu na wykonywane obowiązki

 (1.2) przypisanie do konkretnej placówkaacowki ze względu na miejsce zamieszkania

 (1.3) ponowna jonizacja wodoru we wczesnym okresie istnienia wszechświata

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rejon mrz.

Wiktionary


rejonowy

związany z rejonem (okręgiem administracyjnym), działający w pewnym rejonie


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z rejonem, obowiązujący w pewnym rejonie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ks. Adam był rejonowym moderatorem Ruchu Światło-Życie.

 (1.1) W naszej szkole odbyły się rejonowe rozgrywki unihokeja dziewcząt i chłopców.

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) rejon m., rejonizacja ż.

Wiktionary


rejonówka

potocznie: jednostka, placówka rejonowa, np. szkoła, komenda rejonowa, sąd, szpital rejonowy itp.


SJP.pl


rejowczanin

mieszkaniec Rejowca lub Rejowca Fabrycznego (miast w Polsce)


SJP.pl


rejowczanka

mieszkanka Rejowca lub Rejowca Fabrycznego (miast w Polsce)


SJP.pl


rejowiec

statek z omasztowaniem rejowym


SJP.pl

Rejowiec – miasto w Polsce, położone w województwie lubelskim, w powiecie chełmskim, w gminie Rejowiec.

Leży w historycznej ziemi chełmskiej. Od 1547 do 12 stycznia 1870 Rejowiec był miastem; odzyskał status miasta 1 stycznia 2017. Według danych GUS z 31 grudnia 2019 Rejowiec liczył 2068 mieszkańców. Obok miejscowości przepływa struga Rejka, dopływ Wieprza.

Wikipedia


rejowiecki

przymiotnik od: Rejowiec Fabryczny, Rejowiec


SJP.pl


rejowski

taki jak u Reja, właściwy Rejowi, nawiązujący do twórczości Reja itp.


SJP.pl


rejowy

przymiotnik od: reja, np. ożaglowanie rejowe


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) żegl. związany z reją, dotyczący rei

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reja ż., rejka ż.

Wiktionary


rejs

podróż statkiem po określonej trasie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mors. podróż statku na danej trasie, od portu początkowego do końcowego

 (1.2) lotn. podróż samolotu na danej trasie, od portu początkowego do końcowego

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) monet. dawna jednostka monetarna brazylijska i portugalska

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rejs – podróż morska, lotnicza, autobusowa, kosmiczna itd.
  • Rejs – polski film fabularny w reżyserii Marka Piwowskiego
  • Kino Rejs – kino w Warszawie
  • Rejs – polski zespół muzyczny tworzący i wykonujący muzykę acid-jazz
  • Rejs – Ośrodek Akademicki w Szczecinie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podczas rejsu ćwiczebnego na pokładzie żaglowca „Dar Pomorza” często myślałem o Krysi.

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1-2)

 przym. rejsowy

Wiktionary


rejsik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od rejs

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie rejs, lecz tylko mały rejsik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rejs m.

Wiktionary


rejsowicz

uczestnik podróży odbywanej statkiem


SJP.pl


rejsowiczka

uczestniczka podróży odbywanej statkiem


SJP.pl


rejsowiec

statek przeznaczony do regularnych rejsów pasażerskich lub wycieczkowych


SJP.pl


rejsowy

przymiotnik od: rejs


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rejsem, dotyczący rejsu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rejs m.

Wiktionary


rejtan

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rejtan – herb szlachecki
  • Rejtan – obraz Jana Matejki
  • Tadeusz Reytan (Rejtan) – poseł na Sejm Rozbiorowy, bohater obrazu Matejki
  • Michał Reytan (Rejtan) – uczestnik bitwy pod Wiedniem, dziadek Tadeusza

Wikipedia


rejterada

1. ucieczka, wycofanie się, rezygnacja;
2. dawniej: odwrót, cofanie się wojska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. cofanie się wojska

 (1.2) ucieczka albo rezygnacja, wycofanie się z jakichś działań lub zamierzeń

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛjtɛˈrada, AS: rei ̯terada

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rejterowanie n., zrejterowanie n.

 czas. rejterować ndk., zrejterować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1) ewakuacja

 (1.1) odwrót

 (1.2) ucieczka, dezercja

Wiktionary


rejterowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rejterować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rejterada ż., zrejterowanie n., Rejterada m./ż.

 czas. rejterować ndk., zrejterować dk.

Wiktionary


rejterować

przestarzałe:
1. uciekać tchórzliwie np. z pola walki; salwować się ucieczką;
2. o wojsku: wycofywać się;
3. żartobliwie: rezygnować


SJP.pl

czasownik

 (1.1) uciekać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zrejterowanie n., rejterowanie n., rejterada ż.

Wiktionary


rejterówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Rejterówka – wieś w Polsce, położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie staszowskim, w gminie Łubnice. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnobrzeskiego.

Wikipedia


rejtować

czasownik

 (1.1) gw-pl|Mazury. jechać

Wiktionary


rejwach

potocznie: gwar, zamieszanie, rozgardiasz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hałas, szum, rozgardiasz

Wiktionary


rejza

wyprawa łupieżcza, np. krzyżacka


SJP.pl

Re

Wikipedia


rek

drążek do ćwiczeń gimnastycznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sport. podtrzymywany przez słupki lub zawieszony na linach poziomy drążek przeznaczony do wykonywania ćwiczeń gimnastycznych

Wiktionary

Rek (Reck, Recka, Recken, Reka, Reken) – kaszubski herb szlachecki.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛk, AS: rek

Wiktionary


rekabici

odłam Izraelitów, gorliwych wyznawców Jahwe; rechabici


SJP.pl


rekabita

przedstawiciel odłamu Izraelitów, gorliwy wyznawca Jahwe; rechabita


SJP.pl


rekalescencja

Rekalescencja – w metalurgii zjawisko samorzutnego i chwilowego rozżarzania się ciemniejącej w miarę stygnięcia stali, gdy w wyniku przemiany perlitycznej temperatura stygnięcia osiąga ok. 720°C. Przemiana taka zachodzi w wyniku zmian budowy wewnętrznych zachodzących w stali wraz z połączonym wydzielaniem się ciepła.

Wikipedia


rekalibracja

ponowna kalibracja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ponowna kalibracja

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kase stra­ciła już rachubę, ile godzin poświę­ciła wraz z ekipą na reka­li­bra­cję układów myśliwca, by Rue miał pewność, że ten będzie się spra­wo­wał tak, jak powinien.

Wiktionary


rekalkulacja

ponowne przeliczenie, np. składki ubezpieczeniowej


SJP.pl


rekalkulować

przeliczać ponownie np. składkę ubezpieczeniową


SJP.pl


rekamiera

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mebl. rodzaj szezlongu z dwoma oparciami wzdłuż krótszych boków, charakterystyczny dla meblarstwa empirowego;

Wiktionary

Rekamiera – odmiana leżanki z jednym lub dwoma wysokimi bokami wywiniętymi u góry, nawiązująca do leżanek greckich kline i rzymskich (lektus).

Nazwa pochodzi od nazwiska przedstawionej na portrecie J.L. Davida bywalczyni salonów Juliette Récamier, spoczywającej na takim właśnie meblu. Wyrób ten jest charakterystyczny dla francuskiej sztuki użytkowej z okresu dyrektoriatu i empire.

Wikipedia


rekapitulacja

streszczenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. skondensowane przypomnienie lub zestawienie najistotniejszych zagadnień poruszonych wcześniej w formie ustnej bądź pisemnej

 (1.2) przen. całościowa, zwięzła ocena dotychczasowych dokonań, wydarzeń lub doświadczeń życiowych

 (1.3) biol. zjawisko polegające na skróconym odtwarzaniu w rozwoju osobniczym (ontogenezie) organizmu wcześniejszych etapów jego ewolucji rodowej (filogenezy);

 (1.4) daw. w rachunkach: całościowe zestawienie sum, wyników cząstkowych lub pozycji pochodzących z różnych rubryk księgowych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tren XIII przypomina żywo konwencjonalne zakończenie epicedjum klasycznego, zawiera bowiem typową rekapitulację treści, jakby powtórzenie argumentu wstępnego, oraz przytacza nagrobek opiewanej osoby.

 (1.1) Nie żartujmy, proszę kolegów; to nie była rekapitulacja naszych wypowiedzi, lecz ich groteskowe streszczenie, parodia wręcz!

 (1.2) To właśnie samotność zmusiła go do rekapitulacji doświadczeń i malarskiej wiedzy. Dała mu dystans do swojego, polskiego pokolenia, ale i do samego siebie.

 (1.2) A wzruszająca rekapitulacja uroków takiej młodości miała coś z pożegnania i ostatniego przypomnienia.

 (1.3) Pod koniec XIX wieku ukuto tak zwaną zasadę biogenetyczną, zasadę paralelizmu, mówiącą o tym, że ontogeneza jest rekapitulacją filogenezy, czyli że rozwój jednostkowy osobnika jest skróconym powtórzeniem ewolucji całego jego gatunku.

 (1.3) Samo pojęcie „rekapitulacji” to skrót określenia „ontogeny recapitulates phylogeny” (ontogeneza jest powtórzeniem filogenezy), wykreowanego pod koniec XIX wieku przez biologa-ewolucjonistę, Ernsta Haeckla.

 (1.4) Skończywszy materią wyszukiwania potrzebnego funduszu, bez którego do utrzymania rządu i wzmocnienia sił Rzplitej przystąpić niepodobna, kładę generalną rekapitulację dla zamknięcia dochodu Rzplitej, którego szukamy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekapitulowanie n., zrekapitulowanie n., kapitulacja ż.

 czas. rekapitulować ndk., zrekapitulować dk., kapitulować ndk., skapitulować dk.

 przym. rekapitulacyjny, kapitulacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) podsumowanie, streszczenie, przegląd, reasumpcja, skrót

Wiktionary


rekapitulować

podsumowywać dłuższy wywód


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zrekapitulować)

 (1.1) książk. czynić coś krótszym i zwięźlejszym; streszczać coś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rekapitulując, omawiana książka rozczarowuje, mimo niewątpliwie interesujących materiałów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekapitulacja ż., rekapitulowanie n.

 czas. zrekapitulować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reasumować, podsumowywać

Wiktionary


rekatolicyzacja

przywracanie na jakimś terenie wiary katolickiej; rekatolizacja


SJP.pl

Rekatolicyzacja, rekatolizacja – ruch religijno-społeczny podejmowany w celu ponownego wprowadzanie wyznania katolickiego wśród społeczności innowierczej na terenach, gdzie wcześniej obowiązywał katolicyzm.

Termin ten ma także znaczenie ideologiczne i historyczne, oznaczające zwrot lub odebranie pod przymusem władzy na rzecz Kościoła katolickiego majątku, kościołów oraz innych obiektów życia religijnego i wyjęcie ich spod władzy i kontroli innego wyznania.

Wikipedia


rekatolizacja

przywracanie na jakimś terenie wiary katolickiej; rekatolicyzacja


SJP.pl


rekcja

związek wyrazowy, w którym wyraz podrzędny przybiera przypadek, jakiego wymaga wyraz nadrzędny; np. rekcja czasownika


SJP.pl


rekcyjny

→ rekcja


SJP.pl

Patrz:

rekcja

reket

potocznie: wymuszanie okupu wobec osób handlujących czymś, zwłaszcza od cudzoziemców podróżujących przez jakiś kraj; rekiet


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. wymuszanie haraczu od osób handlujących czymś, zwłaszcza od cudzoziemców podróżujących przez jakiś kraj

Wiktionary


reketier

osoba wymuszająca haracz od właścicieli sklepów i lokali; rekietier


SJP.pl


reketierski

→ reketier; rekieterski, rekietierski


SJP.pl


rekiet

potocznie: wymuszanie okupu wobec osób handlujących czymś, zwłaszcza od cudzoziemców podróżujących przez jakiś kraj; reket


SJP.pl


rekieter

osoba wymuszająca haracz od właścicieli sklepów i lokali; reketier


SJP.pl


rekieterski

→ rekieter; reketierski, rekietierski


SJP.pl


rekietier

1. członek rosyjskiej mafii, czyli rekietu;
2. potocznie: gangster wymuszający okup; reketier


SJP.pl


rekietierski

→ rekietier; rekieterski, reketierski


SJP.pl


rekin

1. drapieżna ryba morska;
2. osoba rozporządzająca dużymi środkami materialnymi;
3. przenośne urządzenie doprowadzające powietrze do pomieszczeń znajdujących się wewnątrz statku wodnego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) icht. drapieżna ryba chrzęstnoszkieletowa żyjąca w ciepłych morzach i oceanach;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) przen. potentat finansowy bezwzględny w interesach

 (2.2) przen. osoba lub firma mająca bardzo silną pozycję i duże wpływy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bo straszna to przecie myśl dla ludzkiego rozumu i nieznośne czucie dla serca matki sierocej, iż jej syn wałęsa się na dnie morza, nie mogąc znaleźć spoczynku, miotany i targany, z miejsca na miejsce przez tajemnicze i straszliwe oceanu potwory, jakoby w duszy szatana wyśnione - przez diabły morskie i rekiny, przez głowonogi ośmiornice, przez gruboskorupe langusty, ohydne kraby, oślizgłe mięczaki, ukwiały i jeżowce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛcĩn, AS: reḱĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekinarium n., rekinowate nmos.

:: zdrobn. rekinek m.

 przym. rekini, rekinowaty

Wiktionary


rekinarium

akwarium do hodowli i obserwacji życia rekinów


SJP.pl

Rekinarium – część obiektu akwarium, w którym hodowane i demonstrowane są rekiny. Jeszcze niedawno uważano, że organizmy ze strefy bentonicznej (np. rekinkowate) nie są zdolne do przetrwania w sztucznych warunkach akwarium. W 2004 w Monterey Bay Aquarium przetrzymywano rekina przez 198 dni, po czym go wypuszczono na wolność.

Wikipedia


rekinek

niewielka ryba morska z rzędu rekinów, żyjąca w wodach przybrzeżnych


SJP.pl


rekini

1. → rekin; rekinowy;
2. sum rekini, wielkook rekini - słodkowodna ryba hodowana w celach konsumpcyjnych, w Polsce często sprzedawana jako panga


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z rekinem; taki jak u rekina

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekin mzw./mos.

Wiktionary


rekinkowate

rodzina drapieżnych ryb chrzęstnoszkieletowych; rekinowate


SJP.pl

Rekinkowate, rekinowate (Scyliorhinidae) – rodzina drapieżnych, choć niewielkich i mało ruchliwych ryb chrzęstnoszkieletowych, najstarsza rodzina w obrębie rzędu żarłaczokształtnych (Carcharhiniformes).

Wikipedia


rekinkowaty

o cechach rekinkowatych (rodzina ryb)


SJP.pl


rekinokształtne

grupa drapieżnych ryb chrzęstnoszkieletowych o wrzecionowatym kształcie ciała z dwiema płetwami grzbietowymi


SJP.pl

Re

Wikipedia


rekinokształtny

o cechach rekinokształtnych (grupa ryb)


SJP.pl


rekinowate

rodzina drapieżnych ryb chrzęstnoszkieletowych; rekinkowate


SJP.pl


rekinowaty

o cechach rekinowatych (rodzina ryb)


SJP.pl


rekinowy

→ rekin; rekini


SJP.pl


rekiny

1. drapieżna ryba morska;
2. osoba rozporządzająca dużymi środkami materialnymi;
3. przenośne urządzenie doprowadzające powietrze do pomieszczeń znajdujących się wewnątrz statku wodnego


SJP.pl

Rekiny ( requin) – ogólna nazwa grupy gatunków, rodzajów, a nawet rodzin drapieżnych ryb chrzęstnoszkieletowych z podgromady spodoustych, charakteryzujących się opływowym, wrzecionowatym tułowiem, heterocerkalną płetwą ogonową, 5–7 otworami skrzelowymi umiejscowionymi tuż za głową.

Wikipedia


rekista

akrobata wykonujący ćwiczenia na reku


SJP.pl


rekistka

akrobatka wykonująca ćwiczenia na reku


SJP.pl


rekl.

skrót od: reklamowy


SJP.pl


reklama

1. działanie zachęcające potencjalnych klientów do korzystania z usług lub zakupu towarów;
2. ogłoszenie, film, plakat itp. służące zachęcaniu potencjalnych klientów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) informacja połączona z komunikatem perswazyjnym, mająca zachęcić do kupienia produktu lub skorzystania z usługi;

 (1.2) konkretna postać reklamy (1.1), np. plakat

Wiktionary

Zobacz też: "Reklama" – tytuł albumu muzycznego.

Plik audio został utworzony na podstawie wersji z i nie obejmuje późniejszych edycji.

Reklama (z łac. "reclamo, reclamare" ‘odzew’; "re" 'w tył, znów, naprzeciw’ i "clamo, clamare" ‘wołać’) – informacja połączona z komunikatem perswazyjnym. Zazwyczaj ma na celu skłonienie do nabycia lub korzystania z określonych towarów czy usług, popierania określonych spraw lub idei (np. promowanie marki).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie cierpię, gdy mój ulubiony serial w telewizji jest przerywany reklamami pasty do zębów i proszków do prania.

 (1.2) Silny wiatr zerwał reklamę z sąsiedniego budynku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛkˈlãma, AS: reklãma

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozreklamowanie n., reklamowanie n., reklamiarstwo n., reklamiarz m., reklamodawca m., reklamówka ż.,

 czas. reklamować ndk., zareklamować dk., przereklamować dk.

 przym. reklamowy, reklamiarski

 przysł. reklamowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) anons, ogłoszenie, inserat

Wiktionary


reklamacja

zgłoszenie do dostawcy, producenta, wykonawcy usługi lub towaru skargi, zażalenia na złą jakosć nabytego towaru, wykonanej usługi itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hand. zgłoszenie się ze skargą do producenta, wykonawcy usługi; zwrócenie się w celu przedstawienia wad towaru, usługi;

 (1.2) książk. zwolnienie od obowiązku służby wojskowej

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po odejściu od kasy reklamacji nie uwzględnia się.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛklãˈmat͡sʲja, AS: reklãmacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 czas. reklamować ndk.

 przym. reklamacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zażalenie

Wiktionary


reklamacyjny

związany z reklamacją


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) praw. związany z reklamacją, dotyczący reklamacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reklamacja ż.

 czas. reklamować ndk.

Wiktionary


reklamant

w dawnych drukach i rękopisach: pierwsze słowo lub pierwsza sylaba z następnej strony umieszczane na końcu każdej strony, jako wskazówka ułatwiająca zachowanie kolejności kart; przenośnik


SJP.pl

Pr

Wikipedia


reklamiarski

stosujący przesadną reklamę lub autoreklamę


SJP.pl


reklamodawca

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zlecający opublikowanie lub wyemitowanie reklamy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reklama ż.

Wiktionary


reklamodawczyni

→ reklamodawca


SJP.pl

Patrz:

reklamodawca

reklamowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|reklamować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niereklamowanie n., reklama ż., reklamówka ż., rozreklamowanie n.

 czas. reklamować ndk.

 przym. reklamowy

Wiktionary


reklamować

1. zachwalać towar, uczestniczyć w reklamie;
2. zgłaszać reklamacje;
3. odwoływać się od decyzji sądowej lub administracyjnej


SJP.pl

czasownik przechodni

 (1.1) informować o towarach lub usługach, zachwalać je i sugerować ich kupno

 (1.2) żądać naprawy, wymiany lub refundacji wadliwego towaru lub źle wykonanej usługi, często w ramach gwarancji lub rękojmi

czasownik zwrotny reklamować się

 (2.1) zachwalać własne towary, usługi, sugerując ich kupno

 (2.2) chwalić samego siebie powszechnie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To skandal, że w telewizji reklamują odzież produkowaną w niewolniczych warunkach!

 (1.2) Nie będę nawet reklamować tego nieświeżego serka, znów skończy się to scysją w sklepie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛklãˈmɔvat͡ɕ, AS: reklãmovać

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) rzecz. reklama, reklamowanie; przym. reklamowy

 (1.2) rzecz. reklamacja, reklamowanie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) zgłaszać reklamację

Wiktionary


reklamowiec

specjalista w dziedzinie reklamy


SJP.pl


reklamowo

przysłówek sposobu

 (1.1) w sposób dotyczący reklamy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reklama ż.

 przym. reklamowy

 czas. reklamować ndk.

Wiktionary


reklamowy

przymiotnik od: reklama


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z reklamą, dotyczący reklamy; będący reklamą; służący reklamie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Słup reklamowy jest słupem, na którym znajdują się reklamy.

 (1.1) Najbardziej rażące i łatwe do zauważenia są zawieszki w tekstach reklamowych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛklãˈmɔvɨ, AS: reklãmovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reklama ż., reklamówka ż., reklamowanie n., zareklamowanie n.

 czas. reklamować ndk., zareklamować dk.

 przysł. reklamowo

Wiktionary


reklamoza

pogardliwie: wypełnianie miejsc publicznych wszelkiego rodzaju reklamami, np. bilbordami, szyldami reklamowymi itp.; szyldoza


SJP.pl


reklamożerca

miłośnik reklam telewizyjnych


SJP.pl


reklamy

1. działanie zachęcające potencjalnych klientów do korzystania z usług lub zakupu towarów;
2. ogłoszenie, film, plakat itp. służące zachęcaniu potencjalnych klientów


SJP.pl


reklamóweczka

zdrobnienie od: reklamówka


SJP.pl


reklamówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. plastikowyastikowa torba z nadrukiem reklamowym

 (1.2) pot. dowolny materiał reklamowy, np. broszura, kalendarzyk, długopis itp.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Reklamówki są nieekologiczne, powinno się używać papierowych toreb.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛklãˈmufka, AS: reklãmufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reklama ż., reklamowiec m., reklamowanie n.

 czas. reklamować

 przym. reklamowy

Wiktionary


reklasyfikacja

powtórna klasyfikacja


SJP.pl


reklin

Reklin (pol. hist. "Reklino") – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie wolsztyńskim, w gminie Siedlec.

Wikipedia


reklinek

Re

Wikipedia


rekluz

zakonnik zobowiązujący się do nieopuszczania swojej celi i niekontaktowania się z innymi zakonnikami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. osoba konsekrowana żyjąca na stałe we własnej celi zakonnej;

Wiktionary

Rekluz, rekluza – zakonnik lub zakonnica zobowiązujący się do nieopuszczania własnej celi i niekontaktowania się z innymi zakonnikami. Skrajnym rodzajem rekluzji było zamurowanie w celi aż do śmierci.

W monastycyzmie prawosławnym analogiczna forma umartwienia się nosi nazwę "zatworniczestwa".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie wiem, czy po soborze watykańskim II istnieją jeszcze w katolicyzmie rekluzi, to takie niewspólnotowe.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekluzorium n.

:: fż. rekluza ż.

Wiktionary


rekluza

zakonnica zobowiązująca się do nieopuszczania własnej celi i niekontaktowania się z innymi zakonnicami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kośc. daw. zakonnica żyjąca na stałe we własnej celi zakonnej;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jedna z rekluz codziennie modliła się o powodzenie wyprawy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekluzorium n.

:: fm. rekluz m.

Wiktionary


rekluzorium

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kośc. daw. miejsce przebywania rekluza lub rekluzy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wejście do rekluzorium zamurowywano.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekluz m., rekluza ż.

Wiktionary


rekodować

zmieniać (zmienić) kod na inny


SJP.pl


rekognicja

dawniej:
1. uznanie tożsamości rzeczy lub osoby;
2. uznanie, potwierdzenie prawdziwości dokumentu;
3. badanie, rozpoznanie czegoś, zwłaszcza dla celów wojskowych; zwiad


SJP.pl


rekognoskować

dawniej:
1. prowadzić zwiad, badać okolicę, zwłaszcza w celach wojskowych; rozpoznawać;
2. stwierdzać tożsamość, prawdziwość czegoś; identyfikować


SJP.pl


rekolekcja

dawniej: praktyka religijna polegająca na odosobnieniu się od świata i refleksjach w celu odnowy moralnej; skupienie ducha


SJP.pl


rekolekcje

dawniej: praktyka religijna polegająca na odosobnieniu się od świata i refleksjach w celu odnowy moralnej; skupienie ducha


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) rel. w katolicyzmie nauki połączone z eucharystią, mające na celu umocnienie wiary i odnowę moralną;

Wiktionary

Rekolekcje (łac. "recolligere" – "zbierać na nowo, powtórnie") – w katolicyzmie kilkudniowy okres poświęcony odnowie duchowej poprzez modlitwę, konferencje oraz spowiedź.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Byłem na rekolekcjach w Medziugorie.

 (1.1) Rozpoczęły się rekolekcje dla kapłanów, które w dniach 21-26 lipca 2014 poprowadzi O. John Bashobora, charyzmatyczny kapłan z Ugandy.

 (1.1) Jurek co roku spędzał dwa tygodnie pod Tatrami, biorąc udział w rekolekcjach oazowych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekolekcjonista mos., rekolektant mos., rekolektantka ż.

 przym. rekolekcyjny

Wiktionary


rekolekcjonista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. w katolicyzmie: głoszący rekolekcje

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ks. Stolarczyk jest dobrym rekolekcjonistą.

 (1.1) Wszyscy ojcowie rekolekcjoniści spotkali się w klasztorze w Panewnikach.

 (1.1) Kościelny odwiózł rekolekcjonistę na stację do Rawicza.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekolekcje lm nm., rekolektant m., rekolektantka ż.

 przym. rekolekcyjny

Wiktionary


rekolekcjonistka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. w katolicyzmie: kobieta głosząca rekolekcje

Wiktionary


rekolekcyjny

→ rekolekcje


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z rekolekcjami

Wiktionary

Patrz:

rekolekcje

Przykłady

 (1.1) Zatrzymały się w domu rekolekcyjnym archidiecezji katowickiej.

 (1.1) Następnego dnia panował już rygor rekolekcyjny.

 (1.1) Teksty Jutrzni, Nieszporów i Komplety znajdziemy w naszych rekolekcyjnych śpiewnikach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekolekcje lm nm., rekolekcjonista m., rekolektant m., rekolektantka ż.

Wiktionary


rekolektant

osoba odprawiająca rekolekcje - czynności religijne mające na celu osiągnięcie skupienia wewnętrznego i pogłębienie wiary


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) kośc. uczestnik rekolekcji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Każdy rekolektant znalazł na stoliku nocnym ramowy program rekolekcji.

 (1.1) Panie kucharki zgotowały rekolektantom nie lada niespodziankę.

 (1.1) Rekolektantom bardzo podobały się ojca homilie i konferencje ascetyczne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekolekcje nmos., rekolekcjonista m.

:: fż. rekolektantka ż.

 przym. rekolekcyjny

Wiktionary


rekolektantka

kobieta odprawiająca rekolekcje - czynności religijne mające na celu osiągnięcie skupienia wewnętrznego i pogłębienie wiary


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) uczestniczka rekolekcji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Każda rekolektantka znalazła na stoliku nocnym ramowy plan rekolekcji.

 (1.1) Panewnickie kucharki zgotowały rekolektantkom nie lada niespodziankę.

 (1.1) Rekolektantkom bardzo podobały się ojca homilie i konferencje ascetyczne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekolekcje lm nm., rekolekcjonista m.

:: fm. rekolektant m.

 przym. rekolekcyjny

Wiktionary


rekolonizacja

ponowne zajęcie danego siedliska przez osobniki danego gatunku


SJP.pl


rekombinacja

1. występowanie u potomstwa innych kombinacji genów niż u pary rodzicielskiej, a w rezultacie innych zespołów cech;
2. proces łączenia się cząstek o przeciwnym ładunku elektrycznym w obiekty elektrycznie obojętne


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rekombinacja (fizyka)
  • rekombinacja (genetyka)

Wikipedia


rekombinacyjny

→ rekombinacja, np. genotyp rekombinacyjny


SJP.pl


rekombinant

komórka lub osobnik powstały w wyniku rekombinacji genetycznej


SJP.pl


rekombinantowy

→ rekombinant


SJP.pl

Patrz:

rekombinant

rekomendacja

1. pisemna lub ustna, pozytywna opinia wydana o kimś lub o czymś; polecenie, zalecenie, wstawiennictwo;
2. ocena wartości papieru wartościowego wydana przez doradcę giełdowego; wytyczna, wskazówka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. pozytywna opinia o kimś, pisemna bądź ustna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przyjąłem tego pracownika z jego rekomendacji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛkɔ̃mɛ̃nˈdat͡sʲja, AS: rekõmẽndacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rekomendować ndk., zarekomendować dk.

 przym. rekomendacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) polecenie

Wiktionary


rekomendacyjny

→ rekomendacja


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący rekomendacji

Wiktionary

Patrz:

rekomendacja

Powiązane:

 rzecz. rekomendacja ż., rekomendowanie n.

 czas. rekomendować ndk.

Wiktionary


rekomendator

osoba wystawiająca rekomendacje


SJP.pl


rekomendowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rekomendować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rekomendować ndk.

 przym. rekomendacyjny

Wiktionary


rekomendować

polecać


SJP.pl

czasownik

 (1.1) dawać pozytywne świadectwo, ocenę; polecać coś komuś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) - Miałbym doskonałego kandydata, ale niestety nie mogę go rekomendować - powiedział po chwili - bo jest on bratem mojej żony.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛkɔ̃mɛ̃nˈdɔvat͡ɕ, AS: rekõmẽndovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekomendowanie n., rekomendacja ż.

 przym. rekomendacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zalecać, zachwalać, doradzać

Wiktionary


rekompensacja

wyrównanie strat, szkód, wszelkich braków zarówno w sferze materialnej, jak i moralnej; kompensata, kompensacja, rekompensata, zadośćuczynienie


SJP.pl


rekompensacyjny

1. związany z materialnym zadośćuczynieniem za poniesione straty; rekompensatowy, wyrównawczy, odszkodowawczy, kompensacyjny;
2. stanowiący moralne zadośćuczynienie za doznane krzywdy


SJP.pl


rekompensata

wyrównanie strat, szkód, wszelkich braków zarówno w sferze materialnej, jak i moralnej; kompensata, kompensacja, rekompensacja, zadośćuczynienie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wyrównanie poniesionych strat czy szkód

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W ramach rekompensaty zabiorę was do akwaparku.

 (1.1) Tysiące górników zostało z pracy zwolnionych, za co zresztą otrzymali sowite rekompensaty.

 (1.1) Polska będzie ubiegać się o rekompensatę od Unii Europejskiej za czołgi, które zamierza przekazać w ramach pomocy Ukrainie.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rekompensować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) odszkodowanie, wynagrodzenie, wyrównanie, zadośćuczynienie

Wiktionary


rekompensowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rekompensować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rekompensować

Wiktionary


rekompensować

wyrównywać braki, należności zarówno w sferze materialnej, jak i moralnej; kompensować, wynagradzać, równoważyć


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) wynagradzać krzywdę, dawać zadośćuczynienie

 (1.2) wyrównywać straty, dawać odszkodowanie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekompensata ż., rekompensowanie n.

 przym. rekompensacyjny

Wiktionary


rekompozycja

zmiana wyglądu sylwetki ciała polegająca na równoczesnym zwiększaniu masy mięśniowej i redukcji tkanki tłuszczowej


SJP.pl


rekomunizacyjny

związany z rekomunizacją


SJP.pl


rekon

najmniejszy odcinek genu, który może być wymieniony między allelami jednego genu w trakcie procesu crossing-over


SJP.pl

Rekon – jednostka rekombinacji genetycznej, najkrótszy odcinek genu (jedna para nukleotydów), który jest wymieniany między allelami w procesie crossing-over, ale sam jest w tym procesie niepodzielny.

Wikipedia


rekoncentrować

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) ponownie gromadzić coś w jednym miejscu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Doszło do nadmiernego rozproszenia środków i być może dzisiaj trzeba myśleć o tym, jak w ramach większych podmiotów wtórnie je rekoncentrować, tworząc sieci naukowe i konsorcja, porozumienia i związki uczelni.

Wiktionary


rekoncyliacja

1. liturgiczny obrzęd przywracający sakralny charakter sprofanowanym kościołom;
2. dawniej: pojednanie się, zwłaszcza pojednanie się grzesznika z Kościołem po odbyciu pokuty


SJP.pl

Rekoncyliacja (łac. "reconciliatio" – przywrócenie, od "reconciliare" – przywrócić, pozyskać na nowo).

Wikipedia


rekoneksja

zjawisko fizyczne, w którym linie pola magnetycznego zmieniają topologię, uwalniając zgromadzoną energię


SJP.pl


rekonesans

1. sprawdzenie, wstępne rozeznanie;
2. rozpoznanie stanowisk i sił nieprzyjaciela na jakimś terenie;
3. podjazd wojskowy, oddział wysłany na zwiad


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książk. wstępne rozeznanie w czymś

 (1.2) wojsk. rozpoznanie stanowisk i sił nieprzyjaciela na jakimś terenie

Wiktionary

Rekonesans – wstępne zapoznanie się z czymś w określonym terenie; w terminologii wojskowej jest częścią pracy dowódcy w terenie, polegającą na skonfrontowaniu i umiejscowieniu w terenie wniosków z oceny przeciwnika oraz ustaleniu (wskazaniu) elementów zadania oraz decyzji podjętej z mapy, w kartografii - dokonanie elementarnych pomiarów i obliczeń terenu. Również zapoznanie się z porządkiem i przebiegiem ćwiczeń itp.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. rekonesansik mrz.

 przym. rekonesansowy

 przysł. rekonesansowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozpoznanie

 (1.2) zwiad

 (1.3) zwiad

Wiktionary


rekonesansik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od rekonesans

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie rekonesans, lecz tylko mały rekonesansik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekonesans m.

Wiktionary


rekonesansowy

przymiotnik od: rekonesans


SJP.pl


rekonfederacja

konfederacja utworzona w celu przeciwstawienia się zorganizowanej wcześniej konfederacji i jej celom


SJP.pl


rekonfigurować

czasownik przechodni niedokonany (dk. zrekonfigurować)

 (1.1) ponownie nadawać czemuś układ, formować

 (1.2) ponownie coś przystosowywać do pożądanej pracy

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Kliknij przycisk Edytuj, aby rekonfigurować połączenie.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. konfigurować ndk., skonfigurować dk.

 rzecz. rekonfiguracja ż., konfiguracja ż.

Wiktionary


rekonkwista

zbrojna walka prowadzona na Półwyspie Iberyjskim w wiekach VIII-XV przez państwa chrześcijańskie dążące do odzyskania ziem zdobytych przez Arabów w wieku VIII; reconquista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. trwający od VIII do XV wieku proces odbierania ziem Półwyspu Iberyjskiego spod władania muzułmanów;

Wiktionary

Nie mylić z: konkwista.

Ta strona dotyczy walki z Maurami w średniowieczu na Półwyspie Iberyjskim. Zobacz też: miasto w Argentynie.

Rekonkwista (hiszp., port. "reconquista", „ponowne zdobycie”) – walka chrześcijan (Kastylijczyków, Aragończyków i Portugalczyków) o wyparcie Arabów (Maurów) z Półwyspu Iberyjskiego, trwająca od VIII do XV wieku.

Wikipedia


rekonsekracja

ponowne poświęcenie świątyni, ołtarza lub innego obiektu sakralnego


SJP.pl


rekonstrukcja

1. odtworzenie czegoś nieistniejącego lub odnowienie czegoś zniszczonego, zwłaszcza budowli, dzieła sztuki, malowidła itp.;
2. rzecz odtworzona


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odtworzenie czegoś opierając się o zachowane fragmenty, informacje, szczątki, przekazy itd.; także. rzecz, która została odtworzona/zrekonstruowana

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rekonstrukcja – pojęcie z zakresu architektury
  • rekonstrukcja – pojęcie z zakresu medycyny
  • rekonstrukcja – odtwarzanie wydarzeń historycznych
  • Rekonstrukcja (ang. Reconstruction) – historyczna dla Stanów Zjednoczonych nazwa okresu odbudowy państwa w latach 1865–1877
  • Rekonstrukcja (oryg. Rikonstruksioni) – film produkcji albańskiej z 1988 roku
  • Rekonstrukcja (oryg. Reconstruction) – film produkcji duńskiej z 2003 roku
  • Rekonstrukcja – polski zespół muzyczny
  • Rekonstrukcja – rumuński komediodramat z 1968 roku w reżyserii Luciana Pintilie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Biblijne teksty dotyczące „historii” Izraela są odwzorowaniem wyobraźni historycznej i mitologicznej autorów biblijnych, a nie wierną rekonstrukcją przeszłości.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstruowanie n., konstrukcja ż., rekonstruowanie n., zrekonstruowanie n., rekonstruktor m., rekonstruktorka ż., rekonstruowalność ż.

 czas. konstruować, rekonstruować ndk., zrekonstruować dk.

 przym. rekonstrukcyjny, rekonstruowalny, konstrukcyjny

Wiktionary


rekonstrukcyjnie

→ rekonstrukcyjny


SJP.pl

Patrz:

rekonstrukcyjny

rekonstrukcyjny

1. → rekonstrukcja;
2. grupa rekonstrukcyjna - grupa ludzi próbujących odtworzyć wydarzenia historyczne


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący rekonstrukcji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. konstruktor mos./mrz., rekonstrukcja ż., rekonstruktor mos., rekonstruowanie n.

 czas. rekonstruować ndk.

Wiktionary


rekonstruktorka

kobieta występująca w przedstawieniu będącym rekonstrukcją wydarzeń historycznych


SJP.pl


rekonstruktorski

→ rekonstruktor


SJP.pl

Patrz:

rekonstruktor

rekonstruowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odtwarzanie pierwotnego wyglądu, kształtu, postaci czegoś

 (1.2) odtwarzanie czegoś dawnego na podstawie zachowanych informacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zrekonstruowanie n., rekonstrukcja ż., rekonstruktor m., rekonstruktorka ż., konstruktor mos.

 czas. rekonstruować ndk., zrekonstruować dk.

 przym. rekonstrukcyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) odtwarzanie

Wiktionary


rekonstytucja

czynność mająca na celu powrót do stanu pierwotnego


SJP.pl


rekonstytucyjny

→ rekonstytucja


SJP.pl

Patrz:

rekonstytucja

rekontra

w brydżu: odpowiedź na kontrę przeciwnika pociągająca za sobą podwojenie wygranej lub przegranej w stosunku do już podwojonej stawki przez kontrę


SJP.pl

Rekontra – jedna z zapowiedzi w licytacji w grach karcianych. W podstawowym znaczeniu oznacza, że gracz zobowiązuje się wygrać zapowiedziany kontrakt mimo kontry przeciwnika.

Wikipedia


rekontrowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rekontrować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rekontrować ndk.

Wiktionary


rekontrować

w grze w brydża: odpowiadać rekontrą na kontrę przeciwnika


SJP.pl


rekonwalescencja

1. powrót do zdrowia po przebytej ciężkiej, gorączkowej chorobie, zabiegu chirurgicznym lub ciężkim urazie; zdrowienie;
2. okres między właściwą chorobą a zupełnym wyzdrowieniem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) powrót do zdrowia po przebytej chorobie

 (1.2) okres, w którym chory powraca do zdrowia

Wiktionary

Rekonwalescencja – okres powrotu do zdrowia i sił po przebytej ciężkiej chorobie, zabiegu chirurgicznym, ciężkim urazie lub wypadku.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rekonwalescent mos., rekonwalescentka ż.

 przym. rekonwalescencyjny, rekonwalescencki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. konwalescencja

Wiktionary


rekonwalescencki

przymiotnik od: rekonwalescent


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rekonwalescentem, dotyczący rekonwalescenta

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛkɔ̃nvalɛˈst͡sɛ̃nt͡sʲci, AS: rekõnvalescẽncʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekonwalescencja ż., rekonwalescent mos., rekonwalescentka ż.

 przym. rekonwalescencyjny

Wiktionary


rekonwalescencyjny

związany z rekonwalescencją


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) med. związany z rekonwalescencją, dotyczący rekonwalescencji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛkɔ̃nvalɛst͡sɛ̃nˈt͡sɨjnɨ, AS: rekõnvalescẽncyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekonwalescencja ż., rekonwalescent mos., rekonwalescentka ż.

 przym. rekonwalescencki

Wiktionary


rekonwalescent

osoba powracająca do zdrowia; ozdrowieniec, uzdrowieniec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) med. pacjent powracający do zdrowia po przebytej chorobie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Michał jest na specjalnej diecie dla rekonwalescentów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛkɔ̃nvaˈlɛst͡sɛ̃nt, AS: rekõnvalescẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekonwalescencja ż.

:: fż. rekonwalescentka ż.

 przym. rekonwalescencyjny, rekonwalescencki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) książk. ozdrowieniec

Wiktionary


rekonwalescentka

kobieta lub dziewczyna odzyskująca zdrowie po przebytej chorobie, zabiegu chirurgicznym lub ciężkim urazie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fż. od: rekonwalescent

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pani Joanna po zakończeniu minionych rozgrywek poddała się skomplikowanej operacji kolana i teraz jest rekonwalescentką.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛkɔ̃nvalɛˈst͡sɛ̃ntka, AS: rekõnvalescẽntka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekonwalescencja ż.

:: fm. rekonwalescent mos.

 przym. rekonwalescencyjny, rekonwalescencki

Wiktionary


rekonwersyjny

→ rekonwersja


SJP.pl

Patrz:

rekonwersja

rekord

1. najlepszy wynik; największe osiągnięcie w jakiejś dziedzinie;
2. w bazach danych: pojedynczy wpis do bazy;
3. w sportach walki: zestawienie wszystkich wyników danego zawodnika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) najlepszy wynik;

 (1.2) inform. fragment bazy danych

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wkrótce jednak dzieła poświęcone zakazanej dotąd historii zaczęły ustępować miejsca książkom sensacyjnym oraz literaturze brukowej. Rekordy poczytności należały do Rodziewiczówny, Mniszkówny, Forsytha i MacLeana.

 (1.2) Skoro umiemy już tworzyć bazy danych, zakładać w nich tabele i zarządzać rekordami, nauczmy się teraz manipulować uprawnieniami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛkɔrt, AS: rekort

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekordzista m., rekordzistka ż.

 przym. rekordowy

 przysł. rekordowo

Wiktionary


rekordomania

potocznie: mania na punkcie bicia rekordów


SJP.pl


rekordowo

przysłówek

 (1.1) w sposób stanowiący rekord; bijąc rekord

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekord m., rekordzista m., rekordzistka ż.

 przym. rekordowy

Wiktionary


rekordowy

przymiotnik od: rekord


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) stanowiący rekord, o najwyższym wyniku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Paryżanie przeżyli wczoraj rekordowe zanieczyszczenie powietrza. Meteorolodzy twierdzą, że czekają ich kolejne takie dni.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekord m., rekordzista m., rekordzistka ż.

 przysł. rekordowo

Wiktionary


rekordzista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba, która osiągnęła najlepszy wynik w jakiejś dziedzinie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekord mrz.

:: fż. rekordzistka ż.

 przym. rekordowy

 przysł. rekordowo

Wiktionary


rekordzistka

→ rekordzista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta, która osiągnęła najlepszy wynik w jakiejś dziedzinie

Wiktionary

Patrz:

rekordzista

Powiązane:

 rzecz. rekord mrz.

:: fm. rekordzista mos.

 przym. rekordowy

 przysł. rekordowo

Wiktionary


rekowa

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w województwie zachodniopomorskim;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Rekowej pływają pstrągi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈkɔva, AS: rekova

Wiktionary


rekownica

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rekownica – struga, dopływ Omulwii
  • Rekownica – wieś w woj. pomorskim, w pow. kościerskim, w gminie Nowa Karczma
  • Rekownica – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. szczycieńskim, w gminie Jedwabno

Wikipedia


rekowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rekowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sierpeckim, w gminie Zawidz
  • Rekowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Bytów
  • Rekowo – część wsi Chmielno w woj. pomorskim, w pow. kartuskim, w gminie Chmielno
  • Rekowo – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. kamieńskim, w gminie Kamień Pomorski
  • Rekowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. kamieńskim, w gminie Wolin
  • Rekowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Polanów
  • Rekowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. stargardzkim, w gminie Kobylanka
  • Rekowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. łobeskim, w gminie Radowo Małe
  • Rekowo – jezioro na Pojezierzu Kaszubskim w powiecie kartuskim
  • Rekowo – dawna gromada w powiecie bytowskim
  • Rekowo – dawna gromada w powiecie łobeskim
  • RkCO Rekowo

Wikipedia


rekowski

nazwisko


SJP.pl

Herb Rekowski i jego odmiany

Rekowski (Wantoch-Rekowski, Wotoch-Rekowski, Wantoch, Wentoch, Wotoch, Woytoch, Vandoch, Warnia odmienny) – herb szlachecki, według Przemysława Pragerta niesłusznie uznawany za odmianę herbu Warnia.

Wikipedia


rekreacja

różnorodne formy aktywności podejmowane poza obowiązkami codziennego życia dla odpoczynku, rozrywki i rozwoju własnych zainteresowań


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odnawianie sił poprzez aktywny wypoczynek lub za pomocą różnych form aktywności fizycznej lub psychicznej

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W moim mieście są promowane różne formy rekreacji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛkrɛˈat͡sʲja, AS: rekreacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rekreacyjny

 przysł. rekreacyjnie

Wiktionary


rekreacyjny

1. wolny od nauki, zajęć, przeznaczony na rozrywkę po nauce, pracy;
2. związany z aktywnym wypoczynkiem na świeżym powietrzu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący rekreacji, aktywnego wypoczynku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na niewielką scenę w kącie sali wrócił właśnie, z przysługującej mu piętnastominutowej przerwy rekreacyjnej, trzyosobowy zespół złożony z gitarzysty, perkusisty i śpiewaczki o platynowych włosach, ubranej w czarno-srebrzystą suknię niepotrzebnie mocno odsłaniającą dekolt.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekreacja ż.

 przysł. rekreacyjnie

Wiktionary


rekrucki

związany z rekrutem


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący rekruta, związany z rekrutem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sztabowy rozpocznie szkolenie rekruckie o godz. 10.00.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekrut mos., rekrutka ż., rekrutowanie n., rekrutacja ż., derekrutacja ż.

 czas. rekrutować ndk.

 przym. rekrutacyjny

Wiktionary


rekrut

żołnierz nowo wcielony do wojska, przed złożeniem przysięgi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wojsk. nowy żołnierz, świeżo powołany do wojska;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jako rekruta ostrzygli go na zero.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛkrut, AS: rekrut

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekrutacja ż.

:: fż. rekrutka ż.

 czas. rekrutować ndk.

 przym. rekrucki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) slang. kot

Wiktionary


rekrutacja

1. nabór kandydatów do pracy lub szkoły;
2. zaciąg do wojska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przyjmowanie pracowników do zakładów pracy, kandydatów na wyższe uczelnie, kandydatów do szkół itp.;

 (1.2) wojsk. nabór żołnierzy do służby wojskowej

Wiktionary

Rekrutacja – w potocznym rozumieniu element procesu zarządzania zasobami ludzkimi, sformalizowany proces naboru osób do organizacji, np. do pracy na wakujące stanowisko lub na studia. Nauki o zarządzaniu definiują rekrutację jako jeden z elementów procesu zatrudnienia, który polega na zachęceniu odpowiednio dużej liczby kandydatów do złożenia aplikacji tj. ubieganiu się o wolne stanowisko pracy. Tak rozumiana rekrutacja umożliwia selekcję (kolejny etap procesu zatrudnienia).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Aktualnie prowadzimy rekrutację na stanowisko głównej księgowej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛkruˈtat͡sʲja, AS: rekrutacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekrut mos., rekrutka ż., rekrutowanie n., derekrutacja ż.

 czas. rekrutować ndk.

 przym. rekrutacyjny, rekrucki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rekrutowanie, nabór, werbowanie

 (1.2) pobór, werbunek

Wiktionary


rekrutacyjnie

→ rekrutacyjny


SJP.pl

Patrz:

rekrutacyjny

rekrutacyjny

związany z rekrutacją


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący rekrutacji, związany z rekrutacją

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nasza firma zakończyła okres rekrutacyjny.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rekrucki

 rzecz. rekrutowanie n., rekrutacja ż., derekrutacja ż.

 czas. rekrutować ndk.

Wiktionary


rekruter

osoba odpowiedzialna za nabór kandydatów do pracy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba, która zajmuje się procesem rekrutacji

Wiktionary


rekruterka

→ rekruter


SJP.pl

Patrz:

rekruter

rekruterski

→ rekruter


SJP.pl

Patrz:

rekruter

rekrutka

1. → rekrut;
2. dawniej: kobieta, której męża zabrano do wojska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta powołana do służby mundurowej

 (1.2) daw. żona rekruta

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W siedzibie policji przygotowano osobne pomieszczenia dla rekrutek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekrutacja ż.

:: fm. rekrut mos.

 czas. rekrutować ndk.

 przym. rekrucki

Wiktionary


rekrutowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rekrutować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rekrutować ndk.

 rzecz. rekrutacja ż.

 przym. rekrucki, rekrutacyjny

Wiktionary


rekrutować

1. powoływać, zaciągać do wojska; werbować;
2. przyjmować kandydatów do pracy lub na uczelnię na podstawie ustalonej wcześniej procedury


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) prowadzić nabór, zaciąg do wojska; brać rekruta

 (1.2) werbować, przyjmować do pracy, na uczelnię

czasownik zwrotny niedokonany rekrutować się

 (2.1) wywodzić się, pochodzić

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wojsko rekrutuje poborowych.

 (2.1) Członkowie rady rekrutowali się z mieszczaństwa i ziemiaństwa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛkruˈtɔvat͡ɕ, AS: rekrutovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekrutacja ż., rekrut mos., rekrutka ż., rekrutowanie n.

 przym. rekrutacyjny, rekrucki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) werbować

 (2.1) pochodzić

Wiktionary


rekryminacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. wystąpienie z zarzutami przeciw komuś; wzajemne obwinianie się

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛkrɨ̃mʲĩˈnat͡sʲja, AS: rekrỹmʹĩnacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. inkryminacja

Wiktionary


rekrystalizacja

1. w chemii: powtórna krystalizacja w celu dalszego oczyszczenia substancji;
2. w geologii: wtórna krystalizacja minerałów w skale lub osadzie;
3. powstawanie z kryształów zgniecionych nowych kryształów w metalach i ich stopach, poddanych wcześniej obróbce plastycznej na zimno


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rekrystalizacja (geologia)
  • Rekrystalizacja (inżynieria chemiczna)
  • Rekrystalizacja (metaloznawstwo)

Wikipedia


rekrystalizacyjny

związany z rekrystalizacją


SJP.pl


reks

rex;
1. krój pisma drukarskiego o wąskim rysunku liter;
2. rasa królika o brązowej sierści i stojących uszach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy, nazwa własna

 (1.1) zoonim popularne imię dla psa

Wiktionary

Reks, właściwie Corey Isiah Christie (ur. 24 sierpnia 1977) – amerykański raper związany z podziemną sceną stanu Massachusetts. Zadebiutował w 2001 roku wydając album Along Came The Chosen. W sumie wydał 11 solowych albumów. Raper kilkukrotnie grał koncerty w Polsce.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Reks tak bardzo cierpiał, że musieli go uśpić.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. Reksio m.

Wiktionary


rekser

w technice: urządzenie tapicerskie do przymocowywania materiału do ram mebli; zszywacz tapicerski


SJP.pl


reksio

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy, nazwa własna

 (1.1) zoonim popularne imię dla psa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Reksio – polski serial animowany
  • Reksio – postać fikcyjna

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nasz wierny pies wabi się Reksio.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛcɕɔ, AS: reḱśo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Reks m.

:: fż. Reksia ż.

 przym. reksiowy

Wiktionary


rektalny

doodbytniczy


SJP.pl


rektascencja

odległość kątowa danego punktu na niebie mierzona wzdłuż równika niebieskiego od punktu równonocy wiosennej (łącznie z deklinacją określa położenie ciała niebieskiego na sferze niebieskiej); rektascensja


SJP.pl


rektascensja

odległość kątowa danego punktu na niebie mierzona wzdłuż równika niebieskiego od punktu równonocy wiosennej (łącznie z deklinacją określa położenie ciała niebieskiego na sferze niebieskiej); rektascencja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) astr. jedna ze współrzędnych w układzie współrzędnych równikowych równonocnych;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛktaˈst͡sɛ̃w̃sʲja, AS: rektascẽũ̯sʹi ̯a

Wiktionary


rektor

1. osoba zarządzająca uczelnią akademicką;
2. ksiądz w kościele katolickim, zarządzający kościołem nieparafialnym;
3. przełożony domu zakonnego;
4. przełożony seminarium duchownego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) eduk. osoba zarządzająca uczelnią akademicką

Wiktionary

Rektor – godność osoby zarządzającej uczelnią. Najczęściej jest to jeden z profesorów tej uczelni.

Wyraz pochodzi od rector – „władca”, „zarządca”; od łac. regere – „rządzić”. Za cesarstwa rzymskiego oznaczał namiestnika podwładnego prefektom, czyli egzarchom. Na przełomie XIX i XX wieku tytuł ten oznaczał zwierzchników niektórych zgromadzeń zakonnych i kościołów oraz przełożonych uniwersytetów, gimnazjów i zakładów naukowych.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɛktɔr, AS: rektor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rektorat m.

 przym. rektorski

Wiktionary


rektoralny

→ rektor


SJP.pl

Patrz:

rektor

rektorat

1. stanowisko, godność rektora;
2. kadencja rektora;
3. biuro, kancelaria rektora


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stanowisko, godność lub urząd rektora

 (1.2) okres sprawowania obowiązków przez rektora

 (1.3) biuro lub sekretariat rektora szkoły wyższej

 (1.4) budynek, w którym mieści się rektorat (1.3)

 (1.5) ogół urzędników zatrudnionych w rektoracie (1.3)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W 1955 r. prof. Andrzej Grodek przejął rektorat po prof. Oskarze Lange, wybitnym naukowcu, ale człowieku miękkim.

 (1.2) W ciągu ostatnich lat bardzo owocnego rektoratu prof. Kazimierza Flagi uczelnia rozwinęła szeroko swe międzynarodowe kontakty.

 (1.3) Już w czerwcu odbyło się spotkanie w rektoracie uczelni z udziałem marszałka, wojewody [...] oraz rektora Bałandy.

 (1.4) Studenci uczcili jubileusz bardziej rozrywkowo. Dla nich w piątkowy wieczór odbył się koncert na placu przed rektoratem.

 (1.5) Spotkanie w Bunkrze ma odbyć się w innym terminie. [...] To efekt nacisków rektoratu na dyrekcję Instytutu Socjologii UJ [...].

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rektor mos., rektorka ż., prorektor mos., prorektorka ż., rektorowa ż., rektorstwo n.

 przym. rektorski, rektoracki, prorektorski

Wiktionary


rektorka

kobieta zarządzająca uczelnią akademicką


SJP.pl


rektorować

potocznie:
1. sprawować władzę rektora - przełożonego szkoły wyższej; zarządzać uczelnią wyższą;
2. sprawować władzę rektora - zwierzchnika seminarium duchownego, a także niektórych domów zakonnych, wspólnot wiernych;
3. sprawować władzę rektora - księdza rezydującego przy kościele nieparafialnym


SJP.pl


rektorski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z osobą lub urzędem rektora, dotyczący rektora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rektor mos., rektorat mrz.

Wiktionary


rektoskop

optyczny przyrząd lekarski służący do badania (wziernikowania) odbytnicy


SJP.pl


rektoskopia

diagnostyczne badanie lekarskie odbytnicy za pomocą optycznego wziernika - rektoskopu; wziernikowanie odbytnicy


SJP.pl

Rektoskopia (anoskopia, proktoskopia) należy do badań wziernikowych (endoskopowych) końcowego odcinka przewodu pokarmowego wykonywanych sztywnymi wziernikami.

Zależnie od zakresu wziernikowania dolnego odcinka przewodu pokarmowego i zastosowanego sprzętu rozróżnia się następujące badania endoskopowe:

Wikipedia


rektoskopowy

→ rektoskop, → rektoskopia


SJP.pl

Patrz:

rektoskop, → rektoskopia

rektyfikacja

1. proces rozdzielania mieszanin ciekłych, których składniki mają zbliżone temperatury wrzenia
2. obliczanie długości łuku krzywej
3. dawniej: wyjaśnienie, sprostowanie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rektyfikacja w chemii
  • rektyfikacja w górnictwie
  • rektyfikacja w kartografii
  • rektyfikacja w matematyce
  • rektyfikacja w metrologii
  • rektyfikacja w postępowaniu administracyjnym
  • rektyfikowalność w matematyce

Wikipedia


rektyfikacyjny

związany z rektyfikacją


SJP.pl


rektyfikat

ciecz surowa uzyskana w procesie rektyfikacji jako produkt końcowy lub pośredni, przez skroplenie wytworzonych par


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rektyfikat – ciecz uzyskiwana w procesie rektyfikacji, rodzaj destylatu
    • rektyfikat – potocznie: spirytus rektyfikowany
  • rektyfikat – dawniej: zbiór dokumentów dotyczących jednej sprawy, akta zestawione rzeczowo według treści, dossier

Wikipedia


rektyfikator

aparat destylacyjny służący do rektyfikacji


SJP.pl


rektyfikować

poddawać rektyfikacji


SJP.pl


rekultywacja

przywracanie terenom zniszczonym przez człowieka ich naturalnego, pierwotnego charakteru


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nadawanie gruntowi walorów użyteczności

Wiktionary

Rekultywacja – przywracanie wartości użytkowych lub przyrodniczych terenom zniszczonym przez działalność człowieka.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rekultywator m.

 czas. rekultywować ndk., zrekultywować dk.

Wiktionary


rekultywacyjny

związany z rekultywacją


SJP.pl


rekultywator

urządzenie do przywracania wartości użytkowej gleby lub terenu


SJP.pl


rekuperacja

1. wykorzystywania ciepła gazów odlotowych w przemyśle do celów ogrzewczych;
2. dawniej: ponowne nabycie, odzyskanie czegoś


SJP.pl

Rekuperacja (z recuperatio) – odzyskiwanie energii w celu jej ponownego wykorzystania. W technice termin ten odnosi się najczęściej do odzyskiwania energii termicznej z gazów wylotowych i spalin (rekuperacja ciepła) lub odzyskiwania energii elektrycznej podczas hamowania pojazdów (rekuperacja energii elektrycznej).

Wikipedia


rekuperacyjny

związany z rekuperacją


SJP.pl


rekuperator

przeponowy wymiennik ciepła stosowany do odzyskiwania ciepła


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. rodzaj wymiennika ciepła, w którym jest wykorzystywane ciepło odprowadzanych gazów

Wiktionary

Rekuperator – urządzenie stosowane w systemach wentylacyjnych, które umożliwia rekuperację (odzyskiwanie) ciepła z powietrza wywiewanego z budynku lub instalacji przemysłowej.

Rekuperator jest wymiennikiem ciepła. Do przekazania ciepła z wydmuchiwanego powietrza do nadmuchiwanego stosuje się różne konstrukcje rekuperatorów:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛkupɛˈratɔr, AS: rekuperator

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekuperacja ż.

 przym. rekuperacyjny

 czas. rekuperować ndk.

Wiktionary


rekuperowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rekuperować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekuperacja ż.

 czas. rekuperować ndk.

 przym. rekuperacyjny

Wiktionary


rekuperować

1. odzyskiwać energię cieplną lub elektryczną w celu jej ponownego wykorzystania;
2. odzyskiwać utracone dobra materialne;
3. dawniej: odbierać, odzyskiwać


SJP.pl


rekurencja

w logice, matematyce, programowaniu: procedura pozwalająca obliczyć coś za pomocą wielkości uprzednio znanych; rekursja


SJP.pl

Re

Wikipedia


rekurencyjność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest rekurencyjne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rekurencyjny

 przysł. rekurencyjnie

Wiktionary


rekurencyjny

1. w matematyce, logice, programowaniu: dający się obliczyć, wyrazić za pomocą wielkości uprzednio znanych;
2. w matematyce: wzór rekurencyjny - wzór pozwalający obliczyć wyrazy ciągu na podstawie jednego lub kilku wyrazów poprzedzających


SJP.pl


rekurs

1. przestarzałe: odwołanie się do wyższej instancji; apelacja;
2. przestarzałe: prawo poszukiwania swej należności wekslowej na żyrancie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) praw. odwołanie się

Wiktionary


rekursja

w logice, matematyce, programowaniu: procedura pozwalająca obliczyć coś za pomocą wielkości uprzednio znanych; rekurencja


SJP.pl


rekursywność

→ rekursywny


SJP.pl

Patrz:

rekursywny

rekursywny

powtarzający się; powtarzalny


SJP.pl


rekuza

1. odmowa udzielona mężczyźnie starającemu się o rękę kobiety;
2. żartobliwie: odmowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. odrzucenie propozycji małżeństwa przez kobietę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od rekuzy się nie powieszę, nie pierwszyzna mi, a uraz nie zwykłem chować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rekuzować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. odkosz, odprawa

Wiktionary


rekuzować

dawniej:
1. odmawiać, nie przychylać się do czyjejś prośby;
2. o kobiecie: odrzucać propozycję małżeństwa


SJP.pl


rekwialny

1. związany z rekwiem - muzycznym utworem żałobnym;
2. msza rekwialna - msza za zmarłych; rekwiem


SJP.pl


rekwiem

requiem;
1. kościelna pieśń żałobna;
2. msza za zmarłych


SJP.pl


rekwizycik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od rekwizyt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekwizyt m.

Wiktionary


rekwizycja

zabranie czegoś przez władze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. zabranie przez władze żywności lub innych przedmiotów, zazwyczaj na potrzeby wojska;

Wiktionary

Rekwizycja (z łac. "requisitio" 'badanie' od "requirere" 'potrzebować, szukać, pytać o coś') – termin prawniczy oznaczający:

Rekwizycję w znaczeniu pierwszym należy odróżnić od sekwestru w znaczeniu pierwszym (gdzie brak rozstrzygnięcia o własności) i konfiskaty (gdzie brak odszkodowania).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W latach 30. XX wieku władza kontynuowała politykę zaniżania cen i przymusowej rekwizycji produkcji rolnej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekwirowanie n.

 czas. rekwirować

 przym. rekwizycyjny

Wiktionary


rekwizycyjny

związany z rekwizycją


SJP.pl


rekwizyt

1. przedmiot potrzebny w danym przedstawieniu teatralnym lub filmie, związany z akcją sztuki albo filmu;
2. przestarzale: przedmiot niezbędny do wykonywania określonej czynności


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) teatr. przedmiot sceniczny używany podczas przedstawienia teatralnego lub filmu, którym aktor manipuluje w czasie gry;

Wiktionary

Rekwizyt – element przedmiotowy, który niezależnie od związanej z właściwym mu systemem elementarnym funkcji ilustracyjnej, pełni jeszcze instrumentalną, swoistą dlań rolę.

Rekwizyt to przedmiot, sprzęt niezbędny do wystawienia sztuki teatralnej. Rekwizyty funkcjonują również w filmie i literaturze. Są odpowiedzialne za kreowanie rzeczywistości, warunkują właściwy odbiór sztuki, filmu, książki, nadają klimat. Pomagają w tworzeniu relacji bohater-otoczenie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Szyfman odstąpił im jedną z dwóch maleńkich garderób na pierwszym piętrze, a sam przeniósł się do drugiej, którą zajmowała jego żona. W obu pokoikach piętrzyły się stosy rekwizytów i trudno się było poruszać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈkfʲizɨt, AS: rekfʹizyt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekwizytor mos., rekwizytorka ż., rekwizytornia ż.

:: zdrobn. rekwizycik mrz.

 przym. rekwizytowy

Wiktionary


rekwizytor

osoba odpowiedzialna za rekwizyty w teatrze, wytwórni filmowej itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) teatr. film. osoba odpowiedzialna za rekwizyty, opiekująca się, dysponująca nimi;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do zadań rekwizytora w szczególności należy: obsługa prób i przedstawień – przygotowanie rekwizytów przed próbą lub przedstawieniem. (z Internetu)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛkfʲiˈzɨtɔr, AS: rekfʹizytor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekwizyt m., rekwizytornia ż.

:: fż. rekwizytorka ż.

 przym. rekwizytowy

Wiktionary


rekwizytorka

kobieta odpowiedzialna za rekwizyty w teatrze, wytwórni filmowej itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fż. od: rekwizytor

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rekwizytorka odpowiada materialnie za powierzone rekwizyty. (z Internetu)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛkfʲizɨˈtɔrka, AS: rekfʹizytorka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rekwizyt m., rekwizytornia ż.

:: fm. rekwizytor m.

Wiktionary


rekwizytornia

pomieszczenie przeznaczone do przechowywania rekwizytów


SJP.pl


rekwizytorski

→ rekwizytor


SJP.pl

Patrz:

rekwizytor

rekwizytowy

przymiotnik od: rekwizyt


SJP.pl


rel

wykrzyknik

 (1.1) slang. wyrażenie poczucia utożsamienia, zgody, potwierdzenia we własnym doświadczeniu

Wiktionary

Rel – amerykański serial telewizyjny (sitcom) wyprodukowany przez Broken Good Productions, Industrial Brothers, Morningside Entertainment oraz 20th Century Fox Television, którego twórcami są Lil Rel Howery, Kevin Barnett i Josh Rabinowitz. Serial był emitowany od 9 września 2018 roku do 13 stycznia 2019 roku przez FOX.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie znoszę chemii! — Rel, trauma po całości.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛl, AS: rel

Wiktionary


rel.

skrót od: religia, religijny (czytany jako cały, odmienny wyraz)


SJP.pl


rela

w gwarze uczniowskiej: religia (przedmiot szkolny)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. uczn. eduk. religia (przedmiot)

 (1.2) pot. uczn. eduk. religia (lekcja)

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Nie lubię chodzić na relę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛla, AS: rela

Wiktionary


relacja

1. książkowo: opowiadanie o jakimś wydarzeniu, zwłaszcza bez zajmowania wobec niego własnego stanowiska; opis, raport;
2. książkowo: zdanie, zdawanie komuś sprawy z przebiegu czegoś; sprawozdanie, referowanie, relacjonowanie;
3. w komunikacji: trasa pociągu lub autobusu, wytyczona od stacji początkowej do końcowej; linia, połączenie;
4. zależność między dwoma lub większą liczbą przedmiotów, pojęć, wielkości itp. danego rodzaju, typu; związek;
5. w psychologii: wzajemne związki, które zachodzą między ludźmi lub grupami społecznymi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zależność między dwoma bądź większą liczbą elementów

 (1.2) opis zdarzenia, wydarzenia, sytuacji

 (1.3) stosunek emocjonalny pomiędzy co najmniej dwiema osobami

 (1.4) nazwa lub rodzaj pokrewieństwa, powinowactwa

 (1.5) mat. podzbiór iloczynu kartezjańskiego zbiorów, związek pomiędzy elementami tych zbiorów

 (1.6) inform. struktura danych w bazach

 (1.7) transp. trasa, szlak który pokonuje środek transportu, miejsca które ten środek łączy

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • relacja w matematyce – jedno z podstawowych pojęć matematyki, w szczególności: relacja zwrotna, relacja symetryczna, relacja antysymetryczna, relacja przeciwsymetryczna, relacja równoważności, relacja...
  • w informatyce:
    • Model relacyjny i relacyjna baza danych
    • w modelu relacyjnym baz danych „relacja” to formalne określenie tabeli
    • rachunek relacyjny
    • system relacyjny
  • w psychologii
    • relacje społeczne (międzyludzkie) – patrz stosunek społeczny, więź społeczna
    • relacja terapeutyczna
    • relacja z obiektem
    • relacja emocjonalna
  • zeznania naocznego świadka. Stąd wzięły się:

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Przez korek nie zdążyłem na relację z meczu reprezentacji.

 (1.7) Ostatni pociąg relacji Wrocław - Warszawa odjeżdża przed północą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈlat͡sʲja, AS: relacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relacjonowanie n., relacjonizm, relacyjność

 czas. relacjonować, zrelacjonować

 przym. relacyjny, relatywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stosunek, związek

 (1.2) transmisja

Wiktionary


relacjonistyczny

→ relacjonizm


SJP.pl

Patrz:

relacjonizm

relacjonowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|relacjonować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zrelacjonowanie n., relacja ż.

 czas. relacjonować ndk., zrelacjonować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sprawozdawanie

Wiktionary


relacjonować

przekazywać komuś jakieś informacje na piśmie lub w mowie, zwykle bez zajmowania wobec tego własnego stanowiska; prezentować, przedstawiać, składać relację


SJP.pl

czasownik

 (1.1) dokonywać relacji o zdarzeniu, opowiadać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tam oczywiście powstawały pisane tuszem na jedwabiu kwieciste sprawozdania, które relacjonowały o jeszcze jednym zwycięstwie nad barbarzyńcami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relacjonowanie n., relacja ż.

Wiktionary


relacyjność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest relacyjne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relacja ż.

 przym. relacyjny

 przysł. relacyjnie

Wiktionary


relacyjny

→ relacja


SJP.pl

Patrz:

relacja

relaks

1. odpoczynek, również w formie rozrywki;
2. odprężenie fizyczne lub psychiczne po ustąpieniu czynników stresujących


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wypoczynek, oderwanie się od codziennych obowiązków

Wiktionary

Relaks, "odprężenie", "odpoczynek", – stan fizycznego i psychicznego odprężenia. Może być osiągany w procesie relaksacji.

Stan relaksu charakteryzuje się zmniejszeniem napięcia mięśniowego (tonusu), tempa pracy serca i ciśnienia krwi, spowolnieniem oddechu. W stanie relaksu zmienia się aktywność elektryczna mózgu – pojawia się rytm fal alfa.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ciężko ostatnio pracowałeś, przyda ci się chwila relaksu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛlaks, AS: relaks

Wiktionary

Powiązane:

 przym. relaksowy

 przysł. relaksowo

 rzecz. relaksik mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) odpoczynek, wypoczynek, odprężenie, wytchnienie

Wiktionary


relaksacja

1. w biologii: zwiotczenie tkanek spowodowane brakiem działania bodźca wywołującego w nich stan napięcia;
2. w technice: powolne zmniejszanie się naprężeń w materiale poddanym stałemu długotrwałemu odkształceniu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • relaksacja (prawo)
  • relaksacja (psychologia)
  • relaksacja (reologia)
  • relaksacja bezpromienista
  • relaksacja dielektryczna
    • relaksacja Debye’a
    • relaksacja Havriliaka-Negamiego
  • czas relaksacji

Wikipedia


relaksacyjny

związany z relaksacją


SJP.pl


relaksik

zdrobnienie od: relaks


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od relaks

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie relaks, lecz tylko mały relaksik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relaks m.

Wiktionary


relaksometr

urządzenie służące do badania stopnia odprężenia organizmu


SJP.pl


relaksować

1. działać na kogoś lub na coś odprężająco, umożliwiać odpoczynek;
2. dawniej: zwalniać, osłabiać, łagodzić;
3. relaksować się odpoczywać, odprężać się, zażywać relaksu;


SJP.pl


relaksowo

przysłówek

 (1.1) w sposób relaksowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relaks mrz.

Wiktionary


relaksowy

przymiotnik od: relaks


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z relaksem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relaks mrz.

Wiktionary


relaksujący

1. działać na kogoś lub na coś odprężająco, umożliwiać odpoczynek;
2. dawniej: zwalniać, osłabiać, łagodzić;
3. relaksować się odpoczywać, odprężać się, zażywać relaksu;


SJP.pl


relanium

nazwa handlowa leku uspokajającego, przeciwlękowego i przeciwdrgawkowego, zawierającego diazepam; Valium


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) farm. zob. diazepam.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dostałam zastrzyk z relanium, potem jeszcze jakiś inny, krople, kilkakrotnie podłączano mnie do EKG, zrobiono badania.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) diazepam, valium; środ. rolki

Wiktionary


relator

Relator, konektor – nieodmienna część mowy w przypadku gdy pochodzi od przysłówków i odmienna gdy pochodzi od rzeczowników, przymiotników i liczebników. Jest wskaźnikiem zespolenia (relacji) w zdaniach złożonych względnych, tzn. spaja zdanie podrzędne z jednym ze składników zdania bezpośrednio nadrzędnego, nie wchodzi w związki składniowe.

Wikipedia


relatywista

zwolennik, przedstawiciel relatywizmu


SJP.pl


relatywistka

zwolenniczka, przedstawicielka relatywizmu


SJP.pl


relatywistyczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest relatywistyczne; cecha tych, którzy są relatywistyczni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. relatywistyczny

 przysł. relatywistycznie

 rzecz. relatywizacja ż.

Wiktionary


relatywistyczny

1. w filozofii: odnoszący się do relatywizmu, oparty na relatywizmie;
2. w fizyce: zgodny z teorią względności Einsteina, oparty na tej teorii


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) filoz. oparty na relatywizmie

 (1.2) fiz. związany z teorią względności

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relatywistyczność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) względnościowy

Wiktionary


relatywizacja

w filozofii: określenie jakiegoś przedmiotu (lub zjawiska) w stosunku, relacji do innych przedmiotów (lub zjawisk), ujmowanie, traktowanie czegoś jako rzeczy względne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) filoz. traktowanie czegoś jako rzeczy względnej, czynienie czegoś relatywnym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ten rodzaj myślenia miałby bowiem ułatwiać poruszanie się w świecie relacji społecznych dzięki relatywizacji logiki, dokonującej się przez uwzględnianie kontekstu występowania danych treści.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relatywność ż., relatywistyczność ż., relatywizm mrz., relatywista mos., relatywizowanie n.

 czas. relatywizować ndk., zrelatywizować dk.

 przym. relatywny

 przysł. relatywnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) relatywizowanie

Wiktionary


relatywizm

1. względność zjawisk;
2. w filozofii: pogląd, według którego wartości oraz normy i oceny z nimi związane zależą od okoliczności;
3. relatywizm moralny - odwoływanie się do tych zasad, które sprzyjają realizacji chwilowych oczekiwań lub interesów;
4. relatywizm teoriopoznawczy - przeświadczenie o względnym charakterze wiedzy ludzkiej


SJP.pl

Relatywizm – pogląd filozoficzny, wedle którego prawdziwość wypowiedzi można oceniać wyłącznie w kontekście systemu, w którym są one wypowiadane. Tym samym relatywizm stwierdza, że nie istnieją zdania niosące absolutną treść, których ocena byłaby identyczna i niezależna od jej kontekstu. Prawdziwość dowolnego sądu zależy od przyjętych założeń, poglądów czy podstaw kulturowych.

Wikipedia


relatywizować

czynić względnym, relatywnym, nieścisłym


SJP.pl


relatywnie

przysłówek

 (1.1) względnie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Relatywnie bardziej przedsiębiorczy jest Hieronim i choć ma na razie umiarkowaną liczbę osiągnięć, to sprawniej do nich doszedł.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛlaˈtɨvʲɲɛ, AS: relatyvʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relatywizacja ż., relatywność

 przym. relatywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stosunkowo

Wiktionary


relatywność

względność, warunkowość


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest relatywne; cecha tych, którzy są relatywni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. relatywny

 przysł. relatywnie

 rzecz. relatywizacja ż.

Wiktionary


relatywny

względny; warunkowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zob. względny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relatywizacja ż., relacja ż., relatywność ż.

 przysł. relatywnie

Wiktionary


relax

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Relax – polonijny tygodnik wydawany w Chicago
  • Relax – polski magazyn komiksowy
  • Relax – nieistniejące kino w Warszawie
  • „Relax” – singel zespołu Frankie Goes to Hollywood z 1983 roku
  • „Relax” – utwór Alana Walkera z 2013 roku
  • Relax – była hiszpańska zawodowa grupa kolarska

Wikipedia


relay

1. termin brydżowy: odzywka przejściowa, pytająca partnera o układ;
2. rodzaj przekaźnika


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Relay – odzywka w terminologii brydżowej
  • Relay – francuska sieć handlowa
  • Relay 1 i Relay 2 – amerykańskie satelity

Wikipedia


relayowy

→ relay [czytaj: rilejowy]


SJP.pl


relegacja

usunięcie, wydalenie ze szkoły lub uczelni


SJP.pl

Relegacja (od łac. "relegatio") – usunięcie, wydalenie, określenie używane zwłaszcza w odniesieniu do wydalenia ucznia ze szkoły lub studenta z uczelni.

W starożytnym Rzymie, za czasów republiki, było to administracyjne wysłanie z kraju obywatela, który mógł się okazać niebezpiecznym i szkodliwym dla państwa.

Wikipedia


relegalizacja

powtórna legalizacja, ponowne uznanie mocy prawnej, wiarygodności czegoś


SJP.pl


relegalizować

ponownie legalizować coś


SJP.pl


relegować

usunąć, usuwać kogoś karnie, np. ucznia ze szkoły


SJP.pl

czasownik przechodni dwuaspektowy

 (1.1) książk. usuwać z jakiegoś miejsca, zwłaszcza ucznia ze szkoły lub studenta z uczelni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nasz ojciec po zakończeniu szkoły dostał się na Politechnikę Warszawską, z której został relegowany już podczas drugiego semestru — za odmowę posługiwania się w kancelarii uczelni językiem rosyjskim.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relegacja ż.

Wiktionary


relewancja

1. ważność; istotnośc;
2. trafność, zgodność odpowiedzi z postawionym zapytaniem


SJP.pl

Relewancja (ang. "relevance" z łac. "relevantis" – popierający) – dorzeczność: związek logiczny z rzeczą, do której zdanie się odnosi. Argument relewantny to taki, który rzeczywiście odnosi się do argumentowanej tezy.

Relewancja to również zasada postulująca wyodrębnienie w opisie języka elementów i cech istotnych w komunikacji językowej.

Wikipedia


relewantność

trafność, zgodność odpowiedzi z postawionym zapytaniem


SJP.pl


relewantny

ważny, istotny z pewnego punktu widzenia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) ważny z czyjegoś punktu widzenia lub istotny w jakiejś sprawie

 (1.2) jęz. istotny dla funkcji komunikatywnej języka

 (1.3) praw. mający znaczenie prawne, niosący skutki prawne

Wiktionary

Przykłady

 (1.3) W uzasadnieniu wyroku sędzia Sądu Rejonowego w Jarosławiu (…) stwierdził, że zaświadczenia wymagane przez bank są relewantne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛlɛˈvãntnɨ, AS: relevãntny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relewantność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) istotny

Wiktionary


relief

1. przestrzenne opracowanie płaszczyzny którąś z technik rzeźbiarskich;
2. ukształtowanie terenu wraz z jego wypukłościami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) płaskorzeźba;

 (1.2) rzeźba terenu

Wiktionary

Relief (płaskorzeźba) – kompozycja rzeźbiarska wykonana na płycie kamiennej, metalowej lub drewnianej z pozostawieniem na niej tła. Dzieło uzyskuje się poprzez rzeźbienie, kucie lub odlewanie. Pomimo że płaskorzeźby powstawały jako dekoracja architektoniczna, to często stanowią odrębne, pełnowartościowe dzieło sztuki.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɛlʲjɛf, AS: relʹi ̯ef

Wiktionary

Powiązane:

 przym. reliefowy

 przysł. reliefowo

Wiktionary


reliefowy

przymiotnik od: relief


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z reliefem, dotyczący reliefu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛlʲjɛˈfɔvɨ, AS: relʹi ̯efovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relief mrz.

 przysł. reliefowo

Wiktionary


religa

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) reg. pozn. łamaga

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Zbigniew Religa – polski kardiochirurg, senator, minister zdrowia
  • Jan Religa – polski polityk, samorządowiec, specjalista od chemii energetycznej

Wikipedia


religia

zespół wierzeń w siły nadprzyrodzone oraz związanych z nimi obrzędów (praktyk), zasad moralnych i form organizacji społecznej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. system wierzeń i praktyk, określający relację jednostki do różnie pojmowanej sfery sacrum, czyli świętości i sfery boskiej;

 (1.2) eduk. przedmiot nauczany w szkole, wpajający uczniom podstawy określonej wiary

Wiktionary

Religia – system wierzeń i praktyk określający relację między różnie pojmowaną sferą "sacrum" (świętością) i sferą boską a społeczeństwem, grupą lub jednostką. Manifestuje się ona:

Relacja jednostki do rzeczywistości transcendentnej koncentruje się wokół poczucia świętości, chęci zbliżenia się do "sacrum" i uczuć z tym związanych np. poczucia lęku, czci, dystansu (por. "misterium tremendum" Rudolfa Otto).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Religia jest arcydziełem sztuki tresowania zwierząt, bo szkoli ludzi, jak mają myśleć.

 (1.2) W pierwszym roku swojego prezbiteratu uczył dzieci religii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈlʲiɟja, AS: relʹiǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. antyreligia ż., religijność m., religianctwo n., religiant m., religiantka ż.

 przym. religijny, pseudoreligijny, wewnątrzreligijny, religiancki

 przysł. religijnie

Wiktionary


religiancki

1. nawiązujący do religii, sprowadzający różnego rodzaju zagadnienia do spraw religijnych;
2. przesadnie gorliwy w praktykach religijnych; bigoteryjny; dewocyjny


SJP.pl


religianctwo

przesadna, zewnętrzna gorliwość w przestrzeganiu przepisów i praktyk religijnych, sprowadzanie róznego rodzaju zagadnień do spraw religii; bigoteria, dewocja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) książk. pejor. uzasadnianie różnych (i zróżnicowanych) zagadnień względami, zasadami religijnymi; zbyt częste odwoływanie się do religii

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛlʲiˈɟãnt͡stfɔ, AS: relʹiǵãnctfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. religiant m., religia ż., religijność ż.

 przym. religiancki, religijny

 przysł. religijnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bigoteria, dewocja, świętoszkowatość

Wiktionary


religiant

człowiek przesadnie gorliwy w praktykach religijnych, odwołujący się we wszystkim do religii; bigot, dewot


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) książk. pogard. człowiek przesadnie pobożny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈlʲiɟjãnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. religianctwo n., religiantyzm m., religia ż.

:: fż. religiantka ż.

 przym. religiancki, religijny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dewot; iron. nabożniś, pobożniś, świętoszek; książk. bigot, zelota

Wiktionary


religiantka

→ religiant


SJP.pl

Patrz:

religiant

religijnie

przysłówek

 (1.1) w sposób religijny; zgodnie z zasadami religii, religijności

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od dobrej koegzystencji tak licznych i odmiennych religijnie, językowo, obyczajowo i prawnie społeczności zależało powodzenie w funkcjonowaniu państwa.

 (1.1) Odkąd sięga historyczna pamięć, niemal cała ludzkość żyje religijnie — tego dowodu prawdy i wagi religii nie wolno ignorować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛlʲiˈɟijɲɛ, AS: relʹiǵii ̯ńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. religia ż., religijność ż., religianctwo n.

 przym. religijny, religiancki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pobożnie

Wiktionary


religijniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: religijny


SJP.pl


religijność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) życie zgodnie z zasadami religii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Religijność chłopska jest ceremonialna, liturgiczna, stanowi bardziej element obyczaju niż światopoglądu.

 (1.1) Inne są dziś formy religijności i inaczej sprawowany jest kult świętych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛlʲiˈɟijnɔɕt͡ɕ, AS: relʹiǵii ̯ność

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. religia ż., religianctwo n., religiant m., religiantka ż.

 przym. religijny, religiancki

 przysł. religijnie, religiancko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pobożność

Wiktionary


religijny

1. odnoszący się do religii, dotyczący religii, związany z religią;
2. odznaczajacy się pobożnością; pobożny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący religii, opisujący religię

 (1.2) postępujący zgodnie z zasadami religii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) On maluje obrazy religijne.

 (1.1) Z powodów religijnych nie wolno mi się golić.

 (1.2) Rozwój wiedzy został jednak gwałtownie zahamowany w XIV wieku, kiedy religijni fundamentaliści przekonali władców, że należy zdławić naukę i filozofię w całym islamskim imperium, ponieważ nowe odkrycia podważają boską wszechwiedzę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛlʲiˈɟijnɨ, AS: relʹiǵii ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. religia ż., religijność ż., religianctwo n., religiant m.

 przym. religiancki

 przysł. religijnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) duchowy, konfesyjny, wyznaniowy

 (1.2) bogobojny, nabożny, pobożny, zbożny

Wiktionary


religiolog

znawca, badacz religii; religioznawca


SJP.pl


religiologia

nauka o religiach; religioznawstwo


SJP.pl


religiologiczny

związany z nauką o religiach; religioznawczy


SJP.pl


religiozn.

skrót od: religioznawstwo


SJP.pl


religioznawca

znawca, badacz religii; religiolog


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) specjalista w dziedzinie religioznawstwa

Wiktionary


religioznawczy

związany z nauką o religiach; religiologiczny


SJP.pl


religioznawczyni

znawczyni, badaczka religii


SJP.pl


religioznawstwo

nauka o religiach; religiologia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) nauk. rel. interdyscyplinarna nauka zajmująca się badaniem religii jako zjawiska kulturowego, społecznego, historycznego i psychologicznego; analizuje genezę, rozwój, struktury wierzeń, rytuały, instytucje religijne oraz ich funkcjonowanie w społeczeństwie

Wiktionary

Religioznawstwo – zespół nauk o religii, których podejście – w odróżnieniu od teologii i od filozofii religii – charakteryzuje się empirycznym (antropologicznym, socjologicznym, historycznym, ekonomicznym) stosunkiem do przedmiotu badań. Często stosowana jest perspektywa porównawcza (fenomenologia religii).

Wikipedia


relikowski

nazwisko


SJP.pl


relikt

termin biogeograficzny służący na określenie współczesnych organizmów, zarówno roślinnych jak i zwierzęcych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pozostałość, szczątek z minionych epok

 (1.2) biol. gatunek występujący dawniej powszechnie na danym terenie;

Wiktionary

Relikt (od relictum „pozostałość, przeżytek”) – termin biogeograficzny używany na określenie współczesnych organizmów (zarówno roślinnych, jak i zwierzęcych), mających w przeszłości szerszy zasięg geograficzny, lecz obecnie żyjących na terenie znacznie mniejszym (bądź na specjalnie wydzielonych terenach, jak rezerwaty czy parki narodowe). Zmniejszenie zasięgu może świadczyć o tendencji gatunku do wymierania.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Zając bielak jest reliktem glacjalnym w faunie Polski.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛlʲikt, AS: relʹikt

Wiktionary

Powiązane:

 przym. reliktowy

 rzecz. reliktowce lm nm., reliktowiec mzw.

Wiktionary


reliktowy

przymiotnik od: relikt


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) szczątkowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do lat 90. XX wieku reliktowe stanowisko kosodrzewiny znajdowało się w Beskidzie Niskim.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relikt mrz., reliktowce lm nm., reliktowiec mzw.

Wiktionary


relikwat

dawniej w księgowości: pozostałość z rozliczenia, różnica między dochodem a rozchodem; saldo


SJP.pl


relikwia

1. fragment szczątków osoby uważanej za świętą, przedmiot z nią związany;
2. droga pamiątka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. kawałki ciała lub płyny ustrojowe osoby uznawanej za świętą, rzadziej fragmenty rzeczy związane z tą osobą, którym jakaś religia przypisuje nadprzyrodzoną moc;

 (1.2) książk. przen. rzecz, która ma dla kogoś dużą wartość sentymentalną

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relikwiarz m.

Wiktionary


relikwiarski

przymiotnik

 (1.1) dotyczący relikwii, związany z relikwią

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relikwiarz mrz.

Wiktionary


relikwiarz

sprzęt kościelny do przechowywania szczątków świętych (relikwii) lub przedmiotów kultu; lipsanoteka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. przedmiot kultu służący do przechowywania relikwii, zazwyczaj bogato zdobiony;

Wiktionary

Relikwiarz – naczynie kultu religijnego w kształcie krzyża, monstrancji, puszki lub skrzynki do przechowywania doczesnych szczątków – relikwii. Wykonany zazwyczaj z metalu szlachetnego lub kości słoniowej, często zdobiony drogimi kamieniami lub malowidłami.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na ołtarzu wystawiono relikwiarz św. Antoniego z Padwy.

 (1.1) W czasach nowożytnych spotyka się cenotafy świętych, postaci historycznych, np. św. Wojciecha w kształcie tumby w katedrze w Gnieźnie, ustawiony obok relikwiarza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈlʲikfʲjaʃ, AS: relʹikfʹi ̯aš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relikwia ż., relikwiarstwo n.

:: zdrobn. relikwiarzyk mrz.

 przym. relikwiowy, relikwiarski

Wiktionary


relikwiarzowy

→ relikwiarz


SJP.pl

Patrz:

relikwiarz

relikwiarzyk

zdrobnienie od: relikwiarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mały relikwiarz

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relikwiarz mrz.

Wiktionary


relikwijny

→ relikwia; relikwiowy


SJP.pl


relikwiowy

→ relikwia; relikwijny


SJP.pl


reling

barierka wokół pokładu statku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) żegl. barierka, która biegnie wokół pokładu statku;

 (1.2) żegl. niewysoka listwa lub linka zabezpieczająca na krawędzi pokładu jachtu

Wiktionary

Re

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) nadburcie

Wiktionary


relingowy

→ reling


SJP.pl

Patrz:

reling

relisz

gęsty sos z drobno posiekanymi warzywami lub owocami, np. chutney


SJP.pl


relokacja

przemieszczenie, zmiana miejsca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. przemieszczenie, przeniesienie, zmiana miejsca, np. przebywania, pobytu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kolejną fazą będzie więc relokacja i kierowanie inwestycji w stronę nowych gałęzi, które dadzą impuls do dalszego rozwoju.

 (1.1) Po masowej akcji osiedlania w połowie 1949 roku na relokację czekało 175 tys. osób.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. relokacyjny

 czas. relokować

Wiktionary


relokacyjny

→ relokacja


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący relokacji

Wiktionary

Patrz:

relokacja

Powiązane:

 rzecz. relokacja ż.

Wiktionary


relokować

przenosić (przenieść) kogoś w inne miejsce pobytu, zamieszkania


SJP.pl

czasownik przechodni dwuaspektowy

 (1.1) sprawić lub sprawiać, że coś lub ktoś zajmuje inne miejsce

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pierwsze prawa miejskie Słupsk uzyskał w roku 1265, natomiast w roku 1310 miasto relokowano na prawie magdeburskim i dlatego Niemcy tę datę uznawali za istotniejszą.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. relokacja ż.

Wiktionary


rels

dawniej: szyna kolejowa


SJP.pl


reluktancja

wielkość równa stosunkowi siły magnetomotorycznej do strumienia magnetycznego; opór magnetyczny


SJP.pl

Pojęcie reluktancji jest analogiczne do rezystancji w obwodach elektrycznych. Reluktancja jest skalarem. Całkowita reluktancja jest stosunkiem siły magnetomotorycznej w pasywnym obwodzie magnetycznym do całkowitego strumienia magnetycznego w tym obwodzie. Jednostką reluktancji w układzie SI jest henr−1. Z definicji może być wyrażona:

Wikipedia


reluktancyjny

→ reluktancja


SJP.pl

Patrz:

reluktancja

relutum

środowiskowo: strawne (pieniądze)


SJP.pl


rem

jednostka pochłoniętej przez organizm dawki promieniowania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fiz. jednostka pochłoniętej przez organizm dawki promieniowania jonizującego;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rem − bóg w starożytnym Egipcie
  • Rem − jednostka równoważnika promieniowania jonizującego
  • Rem – wieś na Białorusi, w obwodzie mińskim, w rejonie borysowskim, w sielsowiecie Msciż
  • REM − Rapid Eye Movement (inaczej faza REM) − faza snu
  • REM − Rada Etyki Mediów
  • R.E.M. − amerykańska grupa rockowa
  • REM − Ruch Wspierania Inicjatyw Na Rzecz Edukacji Międzynarodowej
  • Rem Koolhaas
  • Rem Krasilnikow
  • Rem – postać fikcyjna serii Re: Zero – Życie w innym świecie od zera
  • Rem – postać fikcyjna z mangi, anime oraz musicalu Death Note.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dawkę promieniowania wyrażamy w remach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛ̃m, AS: rẽm

Wiktionary


remake

[czytaj: riMEJK] film lub gra komputerowa stworzone na nowo, z różnym stopniem zmian


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) film. nowa wersja filmu nakręconego przed laty;

Wiktionary

Remake (wym., ang. "wytwarzać coś ponownie") – termin odnoszący się do filmów i gier komputerowych, które zostały nakręcone bądź stworzone na nowo, z różnym stopniem zmian. Remakiem nie jest zazwyczaj nazywana ponowna adaptacja tego samego materiału źródłowego, np. sztuki, książki, opowiadania, a jedynie utwór stworzony ponownie, na podstawie tego samego, bądź do pewnego stopnia zmienionego scenariusza.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W 2006 roku nakręcono remake filmu „Posejdon”.

Wiktionary


remanencik

zdrobnienie od: remanent


SJP.pl


remanent

spis towarów i materiałów znajdujących się w danej chwili w przedsiębiorstwie lub sklepie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spis dóbr w przedsiębiorstwie

Wiktionary

Remanent – spis faktycznego stanu składników majątkowych.

Ma na celu najpierw zbadanie faktycznej ilości towarów posiadanych przez przedsiębiorstwo, a następnie uzgodnienie tego stanu z ilością wynikającą z odpowiednich dokumentów, takich jak faktury, PZ-ki, raporty kasowe, oraz ze stanami w komputerowym programie handlowo-magazynowym.

Wikipedia


remanentowy

przymiotnik od: remanent


SJP.pl


remanenty

spis towarów i materiałów znajdujących się w danej chwili w przedsiębiorstwie lub sklepie


SJP.pl


remarketing

kierowanie reklam do osób, które wcześniej zetknęły się z daną ofertą lub stroną


SJP.pl

Remarketing (inaczej retargeting) – rodzaj kampanii prowadzonej m.in. w ramach programu reklamowego Google Ads. Kampanie tego rodzaju wykorzystywane są w celu powtórzenia przekazu reklamowego użytkownikom, którzy odwiedzili stronę firmy/produktu. W dobie bardzo dużej ilości przekazów reklamowych rozwiązanie to pozwala skutecznie docierać do potencjalnych klientów, chociaż opinia o skuteczności tego rozwiązania jest podzielona.

Wikipedia


remarketingowy

→ remarketing


SJP.pl

Patrz:

remarketing

remarque

[czytaj: remark] nazwisko, m.in. Erich Maria Remarque (1898-1970) - pisarz niemiecki


SJP.pl


remaster

odnowiona wersja gry komputerowej


SJP.pl


remastering

komputerowe opracowanie starego nagrania, filmu lub starej gry komputerowej w celu polepszenia jakości


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muz. cyfrowa korekcja i oczyszczenie dźwięku z szumów i trzasków

Wiktionary

Re

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛ̃maˈstɛrʲĩŋk, AS: rẽmasterʹĩŋk

Wiktionary

Powiązane:

 czas. remasterować

Wiktionary


remasterowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|remasterować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. nieremasterowanie n.

 czas. remasterować ndk.

Wiktionary


remat

w językoznawstwie: człon rozwijający wskazujący na to, co się w zdaniu mówi o jakimś wyróżnionym przedmiocie


SJP.pl


rematyczny

→ remat


SJP.pl

Patrz:

remat

rembacz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Magdalena Rembacz (1976-), aktorka
  • Michał Rembacz (1854-1931), nauczyciel

Wikipedia


rembelski

nazwisko


SJP.pl


rembelszczyzna

wieś w Polsce


SJP.pl

Rembelszczyzna – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie legionowskim, w gminie Nieporęt.

Według stanu na 29 października 2008 roku sołectwo posiadało 235 ha powierzchni i 483 mieszkańców.

Wikipedia


rembertowianin

mieszkaniec Rembertowa


SJP.pl


rembertowianka

mieszkanka Rembertowa


SJP.pl


rembertowski

przymiotnik od: Rembertów


SJP.pl


rembertów

1. dzielnica Warszawy;
2. wieś w Polsce


SJP.pl

Rembertów – dzielnica Warszawy położona w prawobrzeżnej części miasta. Jest jedną z 18 jednostek pomocniczych m.st. Warszawy.

Jest najmniejszą dzielnicą Warszawy pod względem liczby ludności.

Wikipedia


rembielin

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rembielin – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Brudzeń Duży
  • Rembielin – wieś w woj. mazowieckim, w pow. przasnyskim, w gminie Chorzele
  • Rembielin – dawna gromada

Wikipedia


rembieliński

nazwisko


SJP.pl


rembieszów

Re

Wikipedia


rembisz

nazwisko


SJP.pl


rembowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rembowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ciechanowskim, w gminie Opinogóra Górna
  • Rembowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. nidzickim, w gminie Janowo

Wikipedia


rembowski

nazwisko


SJP.pl

Rembowski (Jelita Pruskie, Oszczepy Rembowskich, Rembowski Ia) – polski herb szlachecki, według Alfreda Znamierowskiego odmiana herbu Bełty. Herb używany był w Prusach Królewskich, oraz, być może na Kaszubach.

Wikipedia


rembrandt

[czytaj: rembrant] właściwie Rembrandt Harmenszoon van Rijn (1606-69) - holenderski malarz, rysownik i grafik


SJP.pl

(ur. 15 lipca 1606 w Lejdzie, zm. 4 października 1669 w Amsterdamie) – holenderski malarz, rysownik i grafik. Uważany powszechnie za jednego z największych artystów europejskich i światowych.

Obok Jana Vermeera i Fransa Halsa najważniejszy malarz w sztuce holenderskiej „złotego wieku” – okresu, w którym kultura, nauka, gospodarka, potęga militarna i wpływy polityczne Holandii osiągnęły apogeum.

Wikipedia


rembrandtowski

[czytaj: rembrantowski] właściwy Rembrandtowi, taki jak w twórczości Rembrandta


SJP.pl


rembridge

[czytaj: rembridż] żartobliwie: Rembertów (dzielnica Warszawy); Rembridż


SJP.pl


rembridż

żartobliwie: Rembertów (dzielnica Warszawy); Rembridge


SJP.pl


remburs

rodzaj kredytu w handlu zagranicznym, polegający na przyjęciu przez bank weksla sprzedawcy (eksportera), wystawionego na nabywcę (importera), jako zapłaty za towar znajdujący się w drodze, pod warunkiem złożenia dokumentów spedycyjnych


SJP.pl


rembursowy

związany z rembursem - rodzajem kredytu w handlu zagranicznym


SJP.pl


rembów

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rembów – wieś w woj. łódzkim, w pow. łaskim, w gminie Łask
  • Rembów – wieś w woj. łódzkim, w pow. sieradzkim, w gminie Brzeźnio
  • Rembów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Raków
  • Rembów – dawna gmina
  • Rembów – dawna gromada

Wikipedia


rembówko

Rembówko (nazwa historyczna: Rębówko) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ciechanowskim, w gminie Opinogóra Górna.

Wieś szlachecka "Rębówko" położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie ciechanowskim ziemi ciechanowskiej. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

Wikipedia


remediacja

proces oczyszczania środowiska w celu przywrócenia mu wcześniejszych wartości użytkowych


SJP.pl

Remediacja (od łac. "remedium" – środek zaradczy) – działania zmierzające do usunięcia lub zmniejszenia ilości zanieczyszczeń powierzchni ziemi, wprowadzonych do niej w wyniku działalności człowieka. Celem remediacji jest przywrócenie środowisku – glebie, leżącej pod nią ziemi i wodom gruntowym – jego wcześniejszych wartości użytkowych. Remediacja jest pojęciem węższym od rekultywacji.

Wikipedia


remediacyjny

→ remediacja


SJP.pl

Patrz:

remediacja

remedium

1. lek, lekarstwo;
2. to, co służy do poprawienia złej sytuacji;
3. środek zaradczy;
4. dopuszczalne odchylenie od przepisowych wymiarów i ciężarów monety obiegowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) książk. lek na schorzenie

 (1.2) książk. sposób na polepszenie sytuacji

 (1.3) ekon. akceptowalne odchylenie od dopuszczalnych wymiarów monety

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • remedium (język łaciński) – lekarstwo, środek zaradczy
  • Remedium – album Szymona Wydry i Carpe Diem, wydany w 2007 roku.
  • Remedium – album polskiego rapera Tau, wydany w 2014 roku.
  • „Remedium” – utwór muzyczny polskiej piosenkarki Maryli Rodowicz, wydany w 1978 roku
  • Remedium Pyskowice – śląski klub futsalowy

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Szeptucha szybko znalazła remedium na moją zgagę.

 (1.2) Piosenka będzie najlepszym remedium na nudę codzienności.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. medium n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) lek, lekarstwo

 (1.2) lek, lekarstwo

Wiktionary


remi

rodzaj gry karcianej z dwiema taliami kart i dżokerami; remik, remibrydż


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • inaczej remik, gra karciana
  • Zenon Adam Remi (1873-1924), polski architekt działający w Nowym Sączu

Wikipedia


remibrydż

rodzaj gry karcianej z dwiema taliami kart i dżokerami; remik, remi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) karc. gra karciana pomiędzy dowolną liczbą uczestników, której celem jest wyłożenie swoich kart na stół; stosuje się starszeństwo koloru takie samo jak w brydżu

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) remi, remik, żolik

Wiktionary


remiecha

regionalnie: dobry rzemieślnik, mistrz w swoim fachu; fachman, fachowiec, spec, znawca


SJP.pl


remigia

imię żeńskie


SJP.pl

Remigia - imię żeńskie pochodzenia łacińskiego, żeński odpowiednik imienia Remigiusz. Wywodzi się od łacińskiego rzeczownika "remigium", oznaczającego "wiosło". Znaczenie imienia to "wytwórca wioseł".

Remigia imieniny obchodzi 13 stycznia, 20 lipca i 18 października.

Wikipedia


remigiusz

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Remigiusz – imię męskie pochodzenia łacińskiego. Wywodzi się od łacińskiego rzeczownika "remigium", oznaczającego „wiosło”. Znaczenie imienia to: „wioślarz” lub „wytwórca wioseł”. W Polsce występuje od XIV wieku. Wśród imion nadawanych nowo narodzonym dzieciom, Remigiusz w 2017 roku zajmował 101. miejsce w grupie imion męskich.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Remigiusz i ja byliśmy razem na plażaaży w Ustce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛ̃ˈmʲiɟuʃ, AS: rẽmʹiǵuš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. Remik m.

Wiktionary


remigiuszostwo

Remigiusz z małżonką; Remigiuszowie


SJP.pl


remigiuszowie

Remigiusz z małżonką; Remigiuszostwo


SJP.pl


remigiuszowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Remigiusza lub z nim związany


SJP.pl


remigoła

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Litwie, w okręgu poniewieskim.

Wiktionary

Remigoła (lit. "Ramygala") – miasto na Litwie, położone w okręgu poniewieskim, 24 km od Poniewieża, w rejonie poniewieskim. Według danych z 2020 miasto zamieszkiwało 1367 osób. Przez miasto przechodzi rzeka Upita.

Pierwsza wzmianka o mieście pochodzi z XIII wieku, w 1370 miejscowość zostało spalona przez zakon krzyżacki.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. remigolski

Wiktionary


remigracja

książkowo: powrót do kraju ojczystego; reemigracja


SJP.pl

Remigracja – nacjonalistyczna koncepcja zakładająca przekształcenie struktury demograficznej Europy poprzez masowe deportacje osób pochodzenia pozaeuropejskiego do krajów ich przodków. W tym ujęciu kluczowe jest pochodzenie etniczne lub genetyczne (np. afrykańskie czy azjatyckie), a nie faktyczne miejsce urodzenia danej osoby.

Wikipedia


remik

potocznie: rodzaj gry karcianej z dwiema taliami kart i dżokerami; remi, remibrydż


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) karc. jedna z gier karcianych dla wielu osób;

Wiktionary

Remik (remi, remibrydż, żolik) – gra karciana, w której może uczestniczyć praktycznie dowolna liczba uczestników. Stosownie do tej liczby należy (według uznania) rozgrywać grę odpowiednią liczbą talii: w przypadku 2 graczy do gry wystarczy 1 talia, dla 3-4 graczy dwie talie, a dla 5 graczy lub więcej – co najmniej trzy talie. Alternatywnie niektórzy gracze rozdają mniejszą liczbę kart, grając tą samą liczbą talii przy większej liczbie graczy. W zależności od wersji gry jokery są używane bądź nie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mogliśmy zagrać w brydża, tysiąca, makao albo w remika.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛ̃mʲik, AS: rẽmʹik

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) remibrydż

Wiktionary


remiks

remix;
1. elektroniczna przeróbka utworu muzycznego;
2. kompozycja muzyczna oparta na kilku utworach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) elektronicznie przerobiony utwór muzyczny w celu uzyskania nowej wersji;

Wiktionary

Remiks – dzieło powstałe w wyniku przerobienia (zremiksowania), polegającego na dodawaniu/usuwaniu lub zmianie elementów oryginału. Remiks zachowuje ślady dzieła pierwotnego – przyswaja jego rozpoznawalne elementy, by stworzyć nową jakość, ale komunikuje swe źródło, np. poprzez tytuły.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɛ̃mʲiks, AS: rẽmʹiks

Wiktionary

Powiązane:

 czas. remiksować

Wiktionary


remikser

osoba opracowująca nową wersję jakiegoś utworu muzycznego


SJP.pl


remiksować

opracowywać nową wersję jakiegoś utworu muzycznego


SJP.pl


remiksowy

→ remiks


SJP.pl

Patrz:

remiks

remilitaryzacja

ponowne uzbrajanie państwa rozbrojonego, powrót do polityki zbrojeń i przygotowań wojennych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) polit. ponowne uzbrajanie się państwa, w którym wcześniej zakazano zbrojeń

Wiktionary

Remilitaryzacja − proces odwrotny do demilitaryzacji, polegający na powtórnym wprowadzeniu wojsk, oraz budowy budynków i maszyn o charakterze wojennym, na obszarze wcześniej poddanym rozbrojeniu, lub powrót do polityki i przygotowań wojennych. Przykładem jest remilitaryzacja Nadrenii w 1936 roku.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛ̃mʲilʲitarɨˈzat͡sʲja, AS: rẽmʹilʹitaryzacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. militaryzacja, demilitaryzacja

 czas. remilitaryzować

 przym. remilitaryzacyjny

Wiktionary


remilitaryzacyjny

→ remilitaryzacja


SJP.pl

Patrz:

remilitaryzacja

remineralizacja

w stomatologii: odbudowa mikroubytków, od których rozpoczynają się zmiany próchnicowe


SJP.pl


remineralizować

odbudowywać mikroskopijne ubytki w zębach


SJP.pl


remington

potocznie:
1. typ karabinu odtylcowego;
2. typ maszyny do pisania;
3. typ maszyny do szycia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pistolet lub karabin marki Remington Arms

 (1.2) maszyna do pisania marki Remington Rand

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Remington Arms – amerykański producent broni strzeleckiej
  • Remington Rand – amerykański producent sprzętu biurowego i informatycznego
  • Fredric S. Remington – amerykański malarz
  • Remington – miejscowość w stanie Indiana, w hrabstwie Jasper
  • Remington – jednostka osadnicza w stanie Ohio, w hrabstwie Hamilton
  • Remington – miejscowość w stanie Wirginia, w hrabstwie Fauquier
  • Remington – miejscowość w stanie Wisconsin, w hrabstwie Wood
  • Remington (ang. Remington Town) – gmina w stanie Wisconsin, w hrabstwie Wood

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na wyciągniętym do przodu lewym ramieniu oparłem lufę mojego remingtona.

 (1.2) Oglądam niewolnicę pod cieniem kolumny. • Murzynkę uśmiechniętą, co na remingtonie • Przepisuje mój sonet o wyblakłym tonie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛ̃ˈmʲĩŋktɔ̃n, AS: rẽmʹĩŋktõn

Wiktionary


reminiscencja

wspomnienie (np. przeszłości, rzeczy i spraw minionych oraz wszelkie refleksje z nimi związane)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. wspomnienie rzeczy, minionej sprawy i refleksje z nimi związane

 (1.2) książk. motyw lub scena, które nawiązuje do motywów lub scen już istniejących w innych dziełach

Wiktionary

Reminiscencja ( reminisci „wspominać”) – w psychologii nieświadome wspomnienie, refleksja; paradoksalny efekt poprawy pamięci po upływie pewnego czasu od ostatniej próby zapamiętania. Istota tego zjawiska polega na tym, że ludzie po przekroczeniu pięćdziesiątego roku życia lepiej (w porównaniu z ogólnym przebiegiem krzywej zapominania) pamiętają zjawiska z okresu, kiedy mieli od 10 do 30 lat.

Wikipedia


reminiscencyjny

dotyczący reminiscencji


SJP.pl


remis

stan, w którym nikt nie jest zwycięzcą ani przegranym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wynik jakiejś rywalizacji (np. gry, rozgrywki sportowej), w której żadna ze stron nie została pokonana; także gra nierozstrzygnięta

 (1.2) odłożenie sprawy do innego sądu lub na inne jego posiedzenie

 (1.3) hand. dozwolone przedłużenie terminu wypłaty, zwolnienie z długu

Wiktionary

Remis – sytuacja w grach sportowych lub w innych sportach, w której żadna ze stron nie odniosła zwycięstwa.

W niektórych grach remis zdarza się częściej (np. w szachach), w innych rzadziej (np. w meczach żużlowych), w niektórych możliwy po regulaminowym czasie gry, ale niedopuszczalny przez regulamin (np. w koszykówce), w niektórych w ogóle nie jest możliwy (np. w siatkówce).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Aby przejść do następnej rundy, muszą wywalczyć w tym meczu przynajmniej remis.

 (1.1) Mecz zakończył się niewygodnym dla obu stron remisem 1:1.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛ̃mʲis, AS: rẽmʹis

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. remisja ż., remisowanie n., zremisowanie n., remitent m., remitowanie n.

 czas. ndk. remisować, dk. zremisować, remitować ndk.

 przym. remisowy, remisyjny

 przysł. remisowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-3) przest. remisja

Wiktionary


remisja

w medycynie:
1. chwilowe zahamowanie lub ustąpienie objawów choroby;
2. okres, w którym stwierdzono zahamowanie lub ustąpienie objawów choroby


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. ustąpienie lub zahamowanie objawów choroby, niekiedy czasowe;

 (1.2) med. okres, w którym stwierdzono osłabienie objawów choroby

 (1.3) praw. odesłanie sprawy przez sędziego do sądu niższej instancji

Wiktionary

Remisja (łac. "remissio") – okres schorzenia, który charakteryzuje się brakiem objawów chorobowych. Określenie to jest stosowane w odniesieniu do chorób przewlekłych o przebiegu nawracającym (np. hematologia, onkologia, psychiatria, laryngologia, urologia, dermatologia). Używanie pojęcia remisja jest konieczne w przypadku chorób i zaburzeń, w których nie można zdefiniować wprost co oznacza „wyleczenie”, co jest wskaźnikiem „braku choroby”.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. remitowanie n., remitent m., remiza ż., remis m., remisowanie n., zremisowanie n.

 czas. remitować ndk., remisować ndk.

 przym. remisyjny, remisowy

 przysł. remisowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cofnięcie się, osłabienie

 (1.2) faza chorobowa

 (1.3) oddalenie

Wiktionary


remisjer

w ekonomii: powiernik zarządzający papierami wartościowymi lub portfelami giełdowymi, działający na rachunek ich właścicieli


SJP.pl


remisować

rozgrywać grę, której wynikiem jest remis


SJP.pl


remisowy

przymiotnik od: remis


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z remisem, dotyczący remisu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. remis m., remisja ż.

Wiktionary


remisyjny

→ remisja


SJP.pl

Patrz:

remisja

remisz

nazwisko


SJP.pl


remiszewice

Remiszewice (dawniej: Romiszewice, Romiszowice) – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Będków.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

Wikipedia


remiszewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Izabela Rogozińska z domu Remiszewska – tłumacz literatury francuskiej, żona Juliana Rogozińskiego.
  • Olissa Rae-Remiszewska – polska wokalistka
  • Teresa Remiszewska – polska żeglarka, prekursorka samotnego kobiecego żeglarstwa w Polsce
  • Antoni Remiszewski – polski polityk, wojewoda lubelski
  • Edward Remiszewski – polski pułkownik i działacz partyjny, naczelnik Ełku
  • Mateusz Remiszewski – polski piłkarz
  • Piotr Remiszewski – burmistrz miasta Milanówka, muzyk, perkusista
  • Walery Remiszewski – major Wojsk Polskich
  • [http://www.genealogia-rodowa.webpark.pl/remiszewski.htm Genealogia rodu Remiszewskich herbu Jelita]

Wikipedia


remisław

imię męskie


SJP.pl


remisławostwo

Remisław z małżonką; Remisławowie


SJP.pl


remisławowie

Remisław z małżonką; Remisławostwo


SJP.pl


remisławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Remisława lub z nim związany


SJP.pl


remitenda

książki wzięte w komis, niesprzedane i zwrócone nakładcy


SJP.pl


remitent

osoba na rzecz której ma być wypłacone zobowiązanie z weksla lub czeku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) finans. pierwszy właściciel weksla

 (1.2) finans. osoba na rzecz, której ma być wypłacone zobowiązanie z weksla lub z czeku

Wiktionary

Remitent (z łac. "remittens" dpn. "remittentis" imiesłów od czasownika "remittere" 'odsyłać; uwolnić') − osoba, na rzecz której ma być wypłacone zobowiązanie z weksla.

Jest to osoba fizyczna lub prawna, na której zlecenie lub na której rzecz weksel ma być płatny. Kilku remitentów może działać wspólnie lub oddzielnie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jestem remitentem tego weksla, ale go odprzedałem.

 (1.2) W wekslu na okaziciela remitent jest nieokreślony.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛ̃ˈmʲitɛ̃nt, AS: rẽmʹitẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. remis mrz., remisja ż.

Wiktionary


remitentka

→ remitent


SJP.pl

Patrz:

remitent

remitować

wskazywać na wekslu osobę, której ma być wypłacona suma wekslowa


SJP.pl


remix

remiks;
1. elektroniczna przeróbka utworu muzycznego;
2. kompozycja muzyczna oparta na kilku utworach


SJP.pl


remixer

maszyna do remontu nawierzchni dróg asfaltowych; remikser


SJP.pl


remiz

niewielki ptak wędrowny z rodziny remizów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. mały ptak budujący zwisające gniazda;

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. zob. remiza.

Wiktionary

Remiz – rodzaj ptaków z rodziny remizów (Remizidae).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɛ̃mʲis, AS: rẽmʹis

Wiktionary

Powiązane:

 (1-2) przym. remizowy

Wiktionary


remiza

1. zajezdnia
2. wydzielony teren stanowiący schronienie dla zwierząt w okresie zimowym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) budynek straży pożarnej, magazyn sprzętu przeciwpożarowego;

 (1.2) pot. remiza (1.1) jako miejsce zabaw

 (1.3) zajezdnia tramwajowa, trolejbusowa, autobusowa, itp.

 (1.4) łow. miejsce na polu lub łące stanowiące schronienie dla zwierzyny (zwłaszcza zimą) ze względu na obecność drzew i krzewów

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp. zob. remiz.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Remiza strażacka
  • Remiza – łowiectwo
  • Remiza – Zajezdnia
  • Remiza. Zawsze w akcji! – polski serial telewizyjny

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛ̃ˈmʲiza, AS: rẽmʹiza

Wiktionary

Powiązane:

 przym. remizowy

 rzecz. remisja ż.

Wiktionary


remizka

1. otwór w żaglu, przez który przewleka się linkę mocującą
2. zdrobnienie od: remiza


SJP.pl


remizoświetlica

miejsce do przechowywania pojazdów (strażackich, tramwajowych itp.), pełniące jednocześnie funkcję świetlicy


SJP.pl


remoncik

zdrobnienie od: remont


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od remont

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie remont, lecz tylko mały remoncik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. remont m.

 przym. remontowy

Wiktionary


remonstracja

1. w niektórych państwach: środek prawny w postępowaniu administracyjnym zmierzający do zmiany lub uchylenia decyzji;
2. przestarzałe: przedstawienie (zwykle władzy, zwierzchnikowi) odmiennego punktu widzenia, przedstawienie swego zdania


SJP.pl


remonstranci

członek protestanckiej grupy wyznaniowej, odłamu kalwinizmu w Holandii; arminianin


SJP.pl

Re

Wikipedia


remonstrant

członek protestanckiej grupy wyznaniowej, odłamu kalwinizmu w Holandii; arminianin


SJP.pl


remonstrantka

→ remonstrant


SJP.pl

Patrz:

remonstrant

remonstrantyzm

remonstrantyzm sekta kalwińska odrzucająca predystynację i uzależniająca zbawienie człowieka od jego dobrych uczynków; arminianizm


SJP.pl


remonstrować

przestarzałe:
1. przekładać, przedstawiać, tłumaczyć, perswadować;
2. przeciwstawiać się czemuś, przeczyć, odwoływać się


SJP.pl


remont

przywrócenie wartości użytkowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) doprowadzenie do stanu użyteczności

Wiktionary

Remont – przywrócenie wartości użytkowej obiektu (maszyny, urządzenia, budynku).

Należy odróżnić remont i naprawę (remont nieplanowy), która również polega na przywróceniu wartości użytkowej, ale – obiektu uszkodzonego. Racjonalna gospodarka remontowa ma za zadanie nie dopuszczać do uszkodzenia obiektu poprzez stosowanie systemu remontów planowo-zapobiegawczych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bez remontu nie będziemy w stanie tutaj mieszkać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛ̃mɔ̃nt, AS: rẽmõnt

Wiktionary

Powiązane:

 czas. remontować ndk., wyremontować dk., odremontować dk.

 rzecz. remontowanie n., wyremontowanie n., odremontowanie n., remoncik mrz.

 przym. remontowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) naprawa, odrestaurowanie, renowacja, restauracja

Wiktionary


remonta

dawniej: uzupełnienie liczby koni w wojsku


SJP.pl


remontada

w piłce nożnej: nieprawdopodobne odrobienie strat bramkowych; comeback


SJP.pl


remontant

roślina ozdobna bądź jagodowa, kwitnąca co najmniej dwa razy do roku


SJP.pl


remontantka

odmiana róży, kwitnącej kilka razy w ciągu roku


SJP.pl


remontowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|remontować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. remontować ndk.

 rzecz. remont mrz.

 przym. remontowy

Wiktionary


remontować

przeprowadzać remont; naprawiać, reperować


SJP.pl

czasownik

 (1.1) przeprowadzać remont

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) On kazał wszystko w Pile przemalowywać, płoty na zielono, domy na kolorowo, nawet stare rozpadające się rudery zamiast remontować też przemalowali, żeby ładnie było.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛ̃mɔ̃nˈtɔvat͡ɕ, AS: rẽmõntovać

Wiktionary

Powiązane:

 czas. wyremontować

 rzecz. remontowanie n., montaż mrz., remont

 przym. remontowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) naprawiać, reperować

Wiktionary


remontowiec

pracownik zatrudniany przy remoncie jakichś obiektów


SJP.pl


remontownia

pomieszczenie wyposażone do przeprowadzania remontu różnego rodzaju maszyn, pojazdów itp.


SJP.pl


remontowo-budowlany

w budownictwie: dotyczący remontowych prac budowlanych


SJP.pl


remontowy

1. przymiotnik od: remont;
2. koń remontowy - młody koń (w wieku 3-4 lat) wcielany jako remonta, to jest uzupełnienie stanu koni w wojsku


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z remontem, dotyczący remontu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pościg zakończył się podczas dojechania do zapór drogowych, które zostały ustawione z powodu trwających prac remontowych.

 (1.1) Prace remontowe w ławrze supraskiej były wspierane finansowo z budżetu państwa polskiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. remont m., remoncik m., remontówka ż., remontowiec m., remontowanie n., wyremontowanie n.

 czas. remontować ndk., wyremontować dk.

Wiktionary


remora

ryba okoniokształtna z pierwszą płetwą grzbietową przekształconą w leżącą na głowie przyssawkę; podnawka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) icht. ryba z rodziny nazwa systematyczna|Echeneidae|ref=tak.

Wiktionary

Remora – rodzaj ryb okoniokształtnych z rodziny podnawkowatych.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛ̃ˈmɔra, AS: rẽmora

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) podnawka; przest. trzymonaw, trzymonawka, ssacz, tarczygłów

Wiktionary


remory

ryba okoniokształtna z pierwszą płetwą grzbietową przekształconą w leżącą na głowie przyssawkę; podnawka


SJP.pl


remoulade

[czytaj: remuLAD] rodzaj sosu na bazie majonezu lub oliwy; remulada


SJP.pl


rempała

nazwisko


SJP.pl


rempin

Rempin – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie sierpeckim, w gminie Gozdowo. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia


remski

nazwisko


SJP.pl


remulada

rodzaj sosu na bazie majonezu lub oliwy; remoulade


SJP.pl

Re

Wikipedia


remuneracja

dawniej: jednorazowa zapłata wyrównawcza; odszkodowanie, rekompensacja, rekompensata


SJP.pl


remus

mit. rzym. bliźni brat Romulusa, zabity przez niego w sporze przy zakładaniu Rzymu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Remus – mityczny założyciel Rzymu
  • Remus – imię męskie
  • Remus – nazwisko
  • Remus – kaszubski wędrownik
  • Remus – księżyc planetoidy (87) Sylvia
  • Remus – marka piwa produkowanego w Gdańsku
  • Remus – rzeka w Meksyku

Wikipedia


remuszko

nazwisko


SJP.pl


remy

jednostka pochłoniętej przez organizm dawki promieniowania


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Remy – gmina
  • Remy – miejscowość
  • Christian Remy – francuski skoczek narciarski
  • Remy Zero – amerykański zespół muzyczny
  • Kalwi & Remi
  • Rémy
  • Saint-Remy

Wikipedia


ren

zwierzę z rodziny jeleniowatych; renifer


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu Re i liczbie atomowej 75;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zool. renifer

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (3.1) filoz. konfucjanizm humanitarność

Wiktionary

Ren ( Rhin, Rhein, Rijn, ret. "Rein", Rhenus) – jedna z najdłuższych rzek w Europie, licząca 1232,7 km. Wypływa z Alp szwajcarskich, płynie przez Jezioro Bodeńskie, dalej na północ, tworząc granicę między Francją a Niemcami. Uchodzi (trzema głównymi ramionami ujściowymi – Waal, IJssel i Dolny Ren, dalej pod nazwą Lek) do Morza Północnego na zachód od Rotterdamu w Holandii.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jakie właściwości chemiczne ma ren?

 (2.1) Przez drogę przeszło stado renów.

 (3.1) Ren czyli humanitarność jest największą cnotą człowieka, dążenie do niej stanowi najwyższy cel edukacji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛ̃n, AS: rẽn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. renowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. Re

 (2.1) renifer

 (3.1) humanitarność, żen

Wiktionary


rena

zwierzę z rodziny jeleniowatych; renifer


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rena – miasto we wschodniej Norwegii
    • Rena – stacja kolejowa w ww. mieście
  • Rena – gmina w Hiszpanii, w prowincji Badajoz
  • Rena – rodzaj węży z podrodziny Epictinae w rodzinie węży nitkowatych
  • Rena – polska raperka
  • Rena – polski film dramatyczny z 1938 roku

Wikipedia


renaciny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Renaty lub z nią związany


SJP.pl


renacjonalizacja

Renacjonalizacja – powtórna nacjonalizacja, czyli ponowne przejmowanie na rzecz państwa mienia, które kiedyś zostało sprywatyzowane.

Wikipedia


renacjonalizacyjny

→ renacjonalizacja


SJP.pl

Patrz:

renacjonalizacja

renacjonalizować

zmieniać własność sprywatyzowaną na państwową


SJP.pl


renan

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Renan – imię
  • Renan – gmina w kantonie Berno, w okręgu Berner Jura
  • Renan Barão – brazylijski zawodnik mieszanych sztuk walki
  • Renan Bressan – białoruski piłkarz
  • Renan Brito Soares – brazylijski piłkarz, występujący na pozycji bramkarza
  • Renan Buiatti – brazylijski siatkarz
  • Renan Couoh – meksykański trener piłkarski
  • Renan Dal Zotto – brazylijski piłkarz
  • Renan Oliveira – brazylijski piłkarz
  • Renan Lodi – brazylijski piłkarz
  • Renan Luce – francuski piosenkarz
  • Renan Soares Reuter – brazylijski piłkarz

Wikipedia


renat

imię żeńskie


SJP.pl

Renat – imię męskie pochodzenia łacińskiego. Wywodzi się od słowa oznaczającego „odrodzony na chrzcie”, „urodzony na nowo”.

W Polsce imię rzadkie. W styczniu 2024 w rejestrze PESEL było 665 mężczyzn o imieniu Renat nadanym jako imię pierwsze.

Wikipedia


renata

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

forma rzeczownika|rodzaj=męskoosobowy.

 (2.1) D. i B. lp. od: Renat

Wiktionary

Renata – imię żeńskie pochodzenia łacińskiego. Oznacza odrodzona. Imię pojawiło się w Polsce w XVII wieku pod wpływami francuskimi.

Zdrobnienia: Rena, Renatka, Renia. Męski odpowiednik: Renat.

Renata imieniny obchodzi 28 marca, jako wspomnienie bł. Renaty Marii Feillatreau, i 12 listopada, jako wspomnienie św. Renata, biskupa Angers.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czy pani Renata zajmuje się slawistyką, czy digitalizacją w bibliotece cyfrowej?

 (1.1) U nas propozycje małżeńskie składa się przeważnie mimochodem w łóżku, pod zgubnym wpływem seksualnego zadowolenia. Ale co było robić? Zwabić Alicję do mego pokoiku i zgwałcić na tapczanie Renaty?

 (1.1) Zadzwoniono do drzwi i Renata wprowadziła mężczyznę o zmiętym wyglądzie i biegających nerwowo oczkach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛ̃ˈnata, AS: rẽnata

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. Renia ż., Reńka ż., Renatka ż.

:: fm. Renat m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. Renia

Wiktionary


renatka

zdrobnienie od: Renata (imię żeńskie)


SJP.pl


renaturalizacja

Renaturalizacja – proces przywracania środowisku stanu naturalnego, możliwie bliskiego stanowi pierwotnemu sprzed wprowadzenia w nim zmian przez człowieka. Termin ten ma szersze znaczenie niż renaturyzacja bowiem nie ogranicza się do działań technicznych – może oznaczać proces spontaniczny możliwy dzięki np. ochronie biernej. W odróżnieniu do renaturyzacji ograniczającej się zwykle do zabiegów hydrotechnicznych, dotyczyć może wszelkich ekosystemów. W ekosystemach leśnych może polegać np. na umożliwieniu spontanicznego kształtowania składu i struktury drzewostanu poprzez eliminację zabiegów hodowlanych.

Wikipedia


renaturalizować

przywracać cechy naturalne; renaturyzować


SJP.pl


renaturyzacja

Renaturyzacja – proces przywrócenia środowisku stanu naturalnego, możliwie bliskiego stanowi pierwotnemu sprzed wprowadzenia w nim zmian przez człowieka, np. przywrócenie rzece naturalnego, meandrującego koryta. Wymaga realizacji działań technicznych i dlatego dotyczy przedsięwzięć inżynieryjnych (z reguły z zakresu melioracji i hydrotechniki). Może stanowić część rekultywacji.

Wikipedia


renaturyzacyjny

→ renaturyzacja


SJP.pl

Patrz:

renaturyzacja

renaturyzować

przywracać cechy naturalne; renaturalizować


SJP.pl


renaud

Renaud, właśc. Renaud Séchan (ur. 11 maja 1952 w Paryżu) – francuski artysta piosenki autorskiej, twórca piosenek zaangażowanych społecznie i politycznie, aktor.

Wikipedia


renault

[czytaj: reNO] marka samochodów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki lub męskozwierzęcy

 (1.1) mot. pot. samochód marki Renault

Wiktionary

Renault (wymowa:) – francuski producent samochodów założony w 1899 roku, będący zarazem jednym z najstarszych przedsiębiorstw samochodowych. Lider pod względem globalnej sprzedaży aut oraz drugi na świecie producent samochodów. Koncern zatrudnia 130 tys. pracowników na całym świecie, z czego 63 tys. we Francji, jednak jedynie około 20% produkcji realizuje we Francji. Odsetek ten jest nieco wyższy w przypadku silników (29%).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kierowca renault wymusił pierwszeństwo.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Renault mzw., renia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reno, renówka

Wiktionary


rencina

ekspresywnie: renta


SJP.pl


rencista

osoba otrzymująca rentę, najczęściej z tytułu inwalidztwa; rentobiorca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba pobierająca rentę, najczęściej z powodu niezdolności do pracy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛ̃ɲˈt͡ɕista, AS: rẽńćista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. renta ż., rentier m., rentierka ż.

:: fż. rencistka ż.

 przym. rentowy, rentierski, rentowny

Wiktionary


rencistka

→ rencista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta pobierająca rentę

Wiktionary

Patrz:

rencista

Powiązane:

 rzecz. renta ż.

:: fm. rencista m.

 przym. rentowny

Wiktionary


rendang

ostry gulasz z kokosem, potrawa kuchni indonezyjskiej, malezyjskiej i singapurskiej


SJP.pl

Rendang – ostra potrawa mięsna (rodzaj gulaszu wołowego z kokosem) charakterystyczna dla kuchni indonezyjskiej, malezyjskiej i singapurskiej, wywodząca się z tradycji kulinarnych indonezyjskiego ludu Minangkabau (zachodnia Sumatra). W Indonezji jest daniem narodowym.

Wikipedia


rendant

dawniej:
1. księgowy, poborca;
2. urzędnik pilnujący materiałów piśmiennych w dawnej komisji skarbu w Warszawie


SJP.pl


render

nazwisko


SJP.pl


rendering

w informatyce: proces komputerowego tworzenia trójwymiarowych obrazów


SJP.pl


renderka

rodzaj maszyny do szycia; renderówka, kapówka


SJP.pl


renderowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|renderować.

Wiktionary

Renderowanie ( rendering) – graficzne przedstawienie treści zapisanej cyfrowo w formie właściwej dla danego środowiska (np. wyświetlenie w oknie przeglądarki strony WWW zapisanej w kodzie HTML). Część programu komputerowego odpowiedzialna za renderowanie nazywana jest mechanizmem renderującym, silnikiem renderującym lub rendererem.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rendering m.

 czas. renderować ndk.

Wiktionary


renderówka

rodzaj maszyny do szycia; renderka, kapówka


SJP.pl


rendez-vous

[czytaj: randeWU] z francuskiego, przestarzałe: spotkanie się z kimś w umówionym czasie i miejscu; randka, schadzka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pot. przest. spotkanie dwojga sympatyzujących ze sobą osób

 (1.2) przen. żart. dowolne spotkanie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rendez-Vous – fiński zespół muzyczny
  • Rendez-Vous – francuski zespół muzyczny
  • Rendez-Vous – polski zespół muzyczny
  • Rendez-Vous – debiutancki album włoskiej piosenkarki In-Grid
  • Rendez-Vous – album francuskiego kompozytora Jeana-Michela Jarre'a
  • Rendez-Vous – album polskiej grupy Rendez-Vous
  • Randka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Aśka się wystroiła, pewnie ma dziś rendez-vous.

 (1.1) Przyszłość, jak przystało na damę, która ma rendez-vous w hotelu, była zawoalowana. Nie rozpoznałem jej, ale spędziłem z nią noc.

 (1.2) Sprawdzam aktualne dane na temat rendez-vous planetoidaanetoid z Madeleine. Wciąż nic pewnego.

 (1.2) Sądzę, panie ministrze, że te sic. nasze rendez-vous zmierza ku końcowi i może to właściwy moment, by zadać najprostsze z możliwych do pomyślenia pytań, tak proste, że aż naiwne.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) randka

Wiktionary


renegacki

dotyczący renegata


SJP.pl


renegat

przeniewierca, odstępca, zdrajca, odszczepieniec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) książk. człowiek porzucający swoje przekonania, zdradzający dawnych sojuszników

Wiktionary

Re

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. renegactwo n.

:: fż. renegatka ż.

 przym. renegacki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) odstępca, zdrajca, judasz

Wiktionary


renegatka

→ renegat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fż. od: renegat

Wiktionary

Patrz:

renegat

Powiązane:

 rzecz. renegactwo n.

:: fm. renegat m.

 przym. renegacki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrajczyni

Wiktionary


renegocjacja

(zwykle w liczbie mnogiej) powtórne ustalanie wypracowanych wcześniej stanowisk, układów itp.; ponowna negocjacja


SJP.pl


renegocjacyjny

→ renegocjacja


SJP.pl

Patrz:

renegocjacja

renegocjować

książkowo: ułożyć się, układać się powtórnie w sprawach, co do których osiągnięto już wcześniej porozumienie; ponownie negocjować


SJP.pl


rener

lina zakończona hakiem służąca do przenoszenia ładunku na statek


SJP.pl


renes.

skrót od:
1. renesans;
2. renesansowy


SJP.pl

skrót w funkcji rzeczownika

 (1.1) = kult. renesans

skrót w funkcji przymiotnika

 (2.1) = renesansowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. renesans mrz., Renesans mrz., renesansowość ż., renesansyzm mrz.

 przym. renesansowy

 przysł. renesansowo

Wiktionary


renesans

1. okres w historii kultury europejskiej, trwający od XIV do XVI wieku;
2. styl w sztukach plastycznych i architekturze;
3. odrodzenie się czegoś; odnowienie, rozkwit


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kult. szt. archit. główny kierunek w kulturze środkowo- i zachodnioeuropejskiej, który datuje się na przełom wieku XV i XVI;

 (1.2) szt. archit. styl charakterystyczny dla Europy przełomu XV i XVI wieku

 (1.3) książk. odrodzenie się czegoś

Wiktionary

Renesans, odrodzenie ( renaissance „odrodzenie”) – epoka w historii kultury europejskiej, obejmująca przede wszystkim XVI wiek, określany często jako „odrodzenie sztuk i nauk” oraz koncepcja historiozoficzna odnosząca się do historii kultury włoskiej od Dantego do roku 1520.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Budzi podziw humanizm doby renesansu.

 (1.1) Właśnie zakończył się wykład o renesansie w Polsce.

 (1.2) Sufit zdobią plafony wykonane w stylu wczesnego renesansu włoskiego.

 (1.3) Obecnie swój renesans przeżywają płyty gramofonowe.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Renesans mrz., renesansowość ż., renesansyzm m.

 przym. renesansowy

 przysł. renesansowo

 skr. renes.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) odrodzenie

 (1.3) odrodzenie

Wiktionary


renesansowo

przysłówek

 (1.1) szt. archit. charakterystycznie dla renesansu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najbardziej renesansowo brzmią pieśni wykonywane przez naszych solistów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. renesans mrz., Renesans mrz., renesansowość ż., renesansyzm mrz.

 przym. renesansowy

 skr. renes.

Wiktionary


renesansowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest renesansowe; cecha tych, którzy są renesansowi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. renesansowy

 przysł. renesansowie, renesansowo

 rzecz. renesans mrz., Renesans mrz., renesansyzm mrz.

 skr. renes.

Wiktionary


renesansowy

→ renesans


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) kult. szt. archit. dotyczący renesansu, występujący w epoce renesansu; będący w takim stylu

 (1.2) mający rozległe zainteresowania i działający na różnych polach, także. świadczący o czyichś szerokich zainteresowaniach

Wiktionary

Patrz:

renesans

Przykłady

 (1.1) Zapisy kronikarskie świadczą, że część mieszkalna zamku miała charakter budowli renesansowej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛ̃nɛsãw̃ˈsɔvɨ, AS: rẽnesãũ̯sovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Renesans mrz., renesans m., renesansowość ż., renesansyzm m.

 skr. renes.

 przysł. renesansowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) wszechstronny

Wiktionary


renesansyzm

rzadko: zespół cech charakterystycznych dla sztuki renesansu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) szt. archit. zespół cech charakterystycznych dla Renesansu w architekturze i sztuce

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. renesans mrz., Renesans mrz., renesansowość ż.

 przym. renesansowy

 przysł. renesansowo

 skr. renes.

Wiktionary


reneta

odmiana jabłoni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. ogrod. grupa późnych odmian uprawnych jabłoni domowej dających owoce o charakterystycznym winno-kwaskowatym smaku i soczystym miąższu;

 (1.2) ogrod. spoż. kulin. cuk. jabłko o charakterystycznym winno-kwaskowatym smaku i soczystym miąższu, owoc renety (1.1)

Wiktionary

Jabłoń domowa 'Reneta' z franc. "reinette" (dosł. „mała królowa”) – jest to stara grupa odmian uprawnych (kultywar) jabłoni domowej. Owoce są twarde, równomiernie okrągłe. Posiadają charakterystyczny winno-kwaskowaty smak i aromat. Według rzadko obecnie stosowanego systemu klasyfikacji odmian uprawnych Diela - Lukasa z 1856 roku należą do jednej z czterech spośród 15 klas owoców:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W sadzie rośnie dorodna reneta. Dojrzewa bardzo późno, ale warto czekać na jej owoce.

 (1.2) Renety nadają się doskonale na szarlotkę.

 (1.2) Księże, nie masz nadziei, że będziemy jedli czerwone renety z mojej szkółki — a spodziewasz się owoców na spróchniałym drzewie!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. renetka ż.

Wiktionary


reneński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rennes, dotyczący Rennes

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rennes mrz.

 przym. renneński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. renneński, daw. redoński

Wiktionary


renga

japoński utwór poetycki


SJP.pl

Re

Wikipedia


renia

zdrobnienie od: Renata (imię żeńskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pl-reforma2026|Renia. (pot. pieszcz. samochód marki Renault)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Znał to miejsce, wstępował w nie tylekroć — ze schodów metra albo przedzierając się przez rzędy aut, kiedy podjeżdżał od Rosoła swą renią czy służbową lancią któregoś z kolegów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Renault n./mzw., renault mzw., renówka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reno, renówka, renatka

Wiktionary


renice

Renice (niem. "Rehnitz") – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie myśliborskim, w gminie Myślibórz, nad Jeziorem Renickim.

W latach 1954–1961 wieś była siedzibą władz gromady Renice, po jej zniesieniu w gromadzie Myślibórz.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gorzowskiego.

Wikipedia


renifer

zwierzę z rodziny jeleniowatych, żyjące w krajach północnych Europy, Azji i Ameryki; ren


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Rangifer tarandus|Linnaeus|ref=tak., ssak z rodziny jeleniowatych, zamieszkujący arktyczną tundrę i lasotundrę;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Podczas wędrówki po Laponii natknęliśmy się na stado reniferów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛ̃ˈɲifɛr, AS: rẽńifer

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reniferzątko n.

:: zdrobn. reniferek m.

 przym. reniferowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ren; gw. Górny Śląsk rynifer

Wiktionary


reniferek

zdrobnienie od: renifer


SJP.pl


reniferowy

przymiotnik od: renifer


SJP.pl


reniferzyca

rzadko: samica renifera - ssaka z rodziny jeleniowatych


SJP.pl


renilla

renilla piórówka - koralowiec należący do piórówek, występujący u wybrzeży Stanów Zjednoczonych, charakteryzujący się tworzeniem osobnych kolonii osobników żeńskich i męskich


SJP.pl


renina

enzym i hormon zwierzęcy wydzielany przez korę nerek w stanie niedokrwienia


SJP.pl

Nie mylić z: rennina (EC 3.4.23.4).

Renina (angiotensynogenaza; EC 3.4.23.15) – proteolityczny enzym i hormon zwierzęcy wytwarzany przez aparat przykłębuszkowy. Jej działanie skutkuje podniesieniem ciśnienia krwi. Renina jest glikoproteiną.

Wikipedia


reninowy

→ renina


SJP.pl

Patrz:

renina

renio

dawniej, żartobliwie:
1. złoty reński;
2. gulden


SJP.pl


renitencja

1. w dawnej Polsce: odmowa powinności, zwykle daniny lub opłaty pieniężnej, ze strony chłopów;
2. dawniej: upór, zacięcie się


SJP.pl


renju

[czytaj: rendziu] odmiana gomoku o nieco bardziej skomplikowanych zasadach dotyczących rozpoczęcia gry oraz sytuacji, w których zwycięzcą zostaje gracz, który nie rozpoczyna gry


SJP.pl


renkloda

odmiana śliwy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. ogrod. gatunek śliwy o okrągłych, zielonożółtych, słodkich owocach

 (1.2) kulin. spoż. odmiana śliwki, owoc renklody (1.1)

Wiktionary


renklodowy

→ renkloda


SJP.pl

Patrz:

renkloda

renmin

imię


SJP.pl


renminbi

oficjalna nazwa waluty Chin


SJP.pl

Renminbi, w skrócie RMB (chiń. upr. 人民币; chiń. trad. 人民幣; pinyin "rénmínbì; IPA [ʐə˧˥n.mi˧˥n.pi˥˩]"; dosł. „waluta ludowa”) – oficjalna waluta Chińskiej Republiki Ludowej.

Podstawową jednostką renminbi jest yuan (chiń. upr. 元 lub 圆; chiń. trad. 圓; pinyin "yuán"),

Wikipedia


rennes

[czytaj: ren] miasto we Francji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miejscowość i gmina we Francji, w regionie Bretania;

Wiktionary

Rennes (, Roazhon, gallo "Resnn") – miasto i gmina w północno-zachodniej Francji, stolica regionu administracyjnego Bretania oraz departamentu Ille-et-Vilaine, położone nad rzeką Vilaine, przy ujściu Ille.

Według danych na rok 2018 gminę zamieszkiwało ok. 221 tys. osób. Działa tam polski konsulat honorowy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Album został nagrany dwa lata po bombowym występie Daft Punk w Rennes.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. renneński, reneński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. Redon

Wiktionary


renneński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rennes, dotyczący Rennes

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rennes mrz.

 przym. reneński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. reneński, daw. redoński

Wiktionary


rennina

enzym w soku żołądkowym; podpuszczka; chymozyna


SJP.pl


reno

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Reno – miasto w stanie Nevada, w hrabstwie Washoe
  • Reno – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Lamar
  • Reno – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Parker
  • Reno – jednostka osadnicza w stanie Ohio, w hrabstwie Washington
  • Reno (ang. Reno Township) – gmina w stanie Kansas, w hrabstwie Leavenworth
  • Reno (ang. Reno Township) – gmina w stanie Kansas, w hrabstwie Reno
  • Reno (ang. Reno Township) – gmina w stanie Michigan, w hrabstwie Iosco
  • Reno (ang. Reno Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Pope
  • hrabstwo Reno (ang. Reno County) – w stanie Kansas
  • Reno – rzeka we Włoszech
  • Jean Reno – francuski aktor
  • Renault

Wikipedia


renografia

renografia izotopowa - radioizotopowa metoda oceny czynności nerek


SJP.pl


renoir

[czytaj: renŁAR] nazwisko francuskie, m.in. Auguste Renoir (1841-1919) - malarz; Jean Renoir (1894-1979) - reżyser filmowy


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Pierre Auguste Renoir (1841–1919) – malarz francuski
  • Pierre Renoir (1885–1952) – aktor, syn Auguste’a
  • Jean Renoir (1894–1979) – reżyser filmowy, syn Auguste’a
  • Claude „Coco” Renoir (1901–1969) – producent filmowy, syn Auguste’a
  • Claude Renoir (1914–1993) – operator filmowy, syn Pierre’a, wnuk Auguste’a
  • Renoir – francuski film dramatyczny z 2012 roku

Wikipedia


renoirowski

[czytaj: renłarowski] taki jak u Renoira, właściwy Renoirowi, nawiązujący do twórczości Renoira itp.


SJP.pl


renoma

sława; rozgłos; opinia; ranga


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sława, dobra opinia o kimś lub o czymś

Wiktionary

Dom Handlowy Renoma, dawniej: Powszechny Dom Towarowy, znany pod skrótem PDT (PeDeT) (niem.: "Warenhaus Wertheim", Dom Towarowy Wertheim) – zabytkowy dom towarowy we Wrocławiu, położony przy ulicy Świdnickiej 40. 25 kwietnia 2009 otwarty ponownie po gruntownej przebudowie i rozbudowie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pan Kowalski cieszył się renomą dobrego artysty.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛ̃ˈnɔ̃ma, AS: rẽnõma

Wiktionary

Powiązane:

 przym. renomowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) prestiż, wziętość, sława, popularność, rozgłos

Wiktionary


renomowany

solidny, w dobrym gatunku, cieszący się dobrą opinią


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający renomę, szeroko rozpowszechnioną dobrą opinię, cieszący się uznaniem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. renoma ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) znany, ceniony, uznany

Wiktionary


renomować

dawniej: wyrażać opinię, wyrokować, osądzać, zachwalać


SJP.pl


renons

w grach karcianych:
1. nieposiadanie przez gracza kart w jednym z czterech kolorów;
2. karty przeznaczone przez gracza do licytacji lub usunięte na bok


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) karc. brak kart w danym kolorze

 (1.2) karc. karty nie biorące udziału ani w licytacji ani w grze

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przy trzech kartach w kolorze uzgadnianym liczy się 1 punkt za dubleton, 2 punkty za singla i 3 punkty za renons w każdym z pozostałych kolorów.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. renonsować ndk.

Wiktionary


renonsować

1. w grze w karty: wyzbywać się jakiegoś koloru;
2. dawniej: wyrzekać się, zrzekać się czegoś


SJP.pl


renormalizacja

zbiór metod, które w teorii pola pozwalają na uwzględnianie wpływu pól otaczających cząstkę (w tym jej własnego pola) na jej parametry (masę, ładunek itp.)


SJP.pl

Re

Wikipedia


renowacja

odnawianie, odświeżanie czegoś; restauracja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odnowienie, odświeżenie, restauracja

Wiktionary

Renowacja – odświeżenie i odnowienie. W przypadku budownictwa może dotyczyć elewacji budynku, dachu lub innego elementu. Czasem wyrażenie renowacja używane jest w odniesieniu do restauracji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie tak dawno, bo na początku lat siedemdziesiątych, Bramę Izarską objęto akcją renowacji, upiększania miasta, w związku z przygotowaniami do letnich igrzysk olimpijskich 1972 roku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛ̃nɔˈvat͡sʲja, AS: rẽnovacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. renowator m., nów mrz., Nowak mrz.

 czas. renowować ndk.

 przym. renowacyjny, nowiowy

Wiktionary


renowacyjny

→ renowacja


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przym. od renowacja

Wiktionary

Patrz:

renowacja

Wymowa:

IPA: ˌrɛ̃nɔvaˈt͡sɨjnɨ, AS: rẽnovacyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Nowak mrz., nów mrz., renowacja, renowator

 przym. nowiowy

Wiktionary


renowator

osoba zawodowo przywracająca czemuś pierwotny wygląd, stan; konserwator


SJP.pl


renowatorka

→ renowator; restauratorka, konserwatorka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta, która zajmuje się renowacją, np. zabytków

Wiktionary

Powiązane:

 przym. nowiowy

 rzecz. nów mrz., Nowak mrz.

Wiktionary


renowatorski

→ renowator


SJP.pl

Patrz:

renowator

renowować

odnawiać obiekty lub zniszczone wartościowe przedmioty; dokonywać renowacji


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) rzad. odnawiać, odświeżać, wznawiać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Motyw pracy i umiejętności, dzięki którym prostaczek zdobywa rękę posażnej panny, występuje w wątkach ludowych często, lecz w bajce o małym Słowaku, który do Krakowa przybył „z Słowacczyzny — z górnej, chmurnej… Ojczyzny”, być może znalazł wyraz sentyment dla „sławetnych”, a nie „urodzonych” przodków, którzy przybyli do Krakowa renowować kościół Mariacki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. renowacja ż.

Wiktionary


renowy

→ ren (pierwiastek chemiczny)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący renu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ren m.

Wiktionary


renta

1. okresowe lub dożywotnie świadczenia pieniężne niezdolnym do pracy;
2. regularnie otrzymywany dochód z kapitału, majątku, niewymagający wkładu pracy, np. renta gruntowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) długoterminowe świadczenie z ubezpieczeń społecznych

Wiktionary

Renta (z Rente „dochód”, od reddere „oddawać”) – stałe lub okresowe świadczenie pieniężne wypłacane regularnie w ramach zabezpieczenia społecznego przez organ rentowy z tytułu m.in. śmierci lub długotrwałej albo trwałej niezdolności do pracy lub służby zawodowej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɛ̃nta, AS: rẽnta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentowność ż., rencista mos., rencistka ż.

 przym. rentowny

 przysł. rentownie

Wiktionary


rentgen

1. jednostka dawki promieniowania gamma lub X;
2. potocznie:
a) prześwietlenie promieniami rentgenowskimi;
b) aparat rentgenowski;
c) rentgenogram


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fiz. jednostka dawki promieniowania jonizującego;

 (1.2) med. pot. badanie rentgenowskie

 (1.3) med. pot. zdjęcie rentgenowskie

 (1.4) med. pot. pracownia badań rentgenowskich

 (1.5) med. pot. aparatura rentgenowska

 (1.6) środ. więz. przesłuchanie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rentgen – potoczne określenie technik i urządzeń wykorzystujących promieniowanie rentgenowskie, np. zdjęcie rentgenowskie, lampa rentgenowska
  • rentgen – jednostka dawki promieniowania jonizującego
  • roentgen – pierwiastek chemiczny z grupy metali przejściowych (symbol Rg, łac. roentgenium; spotyka się również nazwę „rentgen”)
  • Rentgen 2.0 – program telewizyjny
  • Wilhelm Röntgen (1845–1923) – niemiecki fizyk, odkrywca promieniowania X, pierwszy laureat nagrody Nobla w dziedzinie fizyki (1901)
  • Marian Rentgen – pseudonim polskiego artysty i farmaceuty Mariana Güntnera (1888–1940)
  • Basse-Rentgen – miejscowość i gmina we Francji

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rentgen nie jest jednostką należącą do układu SI.

 (1.2) Na jutro jestem umówiony na rentgen nogi.

 (1.3) Przed zabiegiem należy wykonać rentgen panoramiczny zębów.

 (1.4) Na drugim piętrze mieści się rentgen oraz pracownia USG.

 (1.5) Nowy rentgen służy przede wszystkim do wykonywania zdjęć podczas zabiegów operacyjnych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛ̃ndɡɛ̃n, AS: rẽndgẽn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roentgen mrz., rentgenizacja ż., rentgenizowanie n.

 czas. rentgenizować ndk.

 przym. rentgenowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skr. R

 (1.3) rentgenogram, zdjęcie rentgenowskie; skr. RTG, rtg.; pot. prześwietlenie

 (1.6) prześwietlenie

Wiktionary


rentgenizacja

prześwietlanie, naświetlanie promieniami Roentgena


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. prześwietlanie promieniami rentgenowskimi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgen mrz., roentgen mrz., rentgenizowanie n.

 czas. rentgenizować ndk.

 przym. rentgenowski

Wiktionary


rentgenizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) med. prześwietlanie promieniami rentgenowskimi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgen mrz., roentgen mrz., rentgenizacja ż.

 czas. rentgenizować ndk.

 przym. rentgenowski

Wiktionary


rentgenizować

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) med. prześwietlać promieniami rentgenowskimi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛ̃ndɡɛ̃ɲiˈzɔvat͡ɕ, AS: rẽndgẽńizovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgen mrz., roentgen mrz., rentgenizacja ż., rentgenizowanie n.

 przym. rentgenowski

Wiktionary


rentgenoanatomia

opis budowy narządów wewnętrznych, kości i stawów na podstawie badań rentgenograficznych; anatomia rentgenowska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. opis budowy kości, stawów i narządów sporządzony na podstawie rentgenogramu

Wiktionary


rentgenodiagnostyczny

→ rentgenodiagnostyka


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rentgenodiagnostyką, dotyczący rentgenodiagnostyki

Wiktionary

Patrz:

rentgenodiagnostyka

Powiązane:

 rzecz. rentgenodiagnostyka ż.

Wiktionary


rentgenodiagnostyka

rozpoznawanie choroby na podstawie obrazu z prześwietlenia lub zdjęcia rentgenowskiego sulfamid


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. dział radiologii wykorzystujący promienie rentgenowskie do badań diagnostycznych w medycynie i weterynarii

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rentgenodiagnostyczny

Wiktionary


rentgenofluorografia

badanie rentgenowskie polegające na fotografowaniu obrazu powstającego na ekranie fluorescencyjnym podczas prześwietlania; fluorografia, fluororadiografia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. fotografowanie obrazu powstającego na ekranie fluorescencyjnym podczas prześwietlenia

Wiktionary


rentgenofluoroskopia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. techn. obraz rentgenowski powstały w wyniku naświetlania na ekranie fluoryzującym

Wiktionary


rentgenografia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) techn. med. wykonywanie zdjęć narządów wewnętrznych i części ciała za pomocą promieni rentgenowskich

 (1.2) techn. metoda wykrywania wewnętrznych wad lub wewnętrznej struktury przedmiotów za pomocą promieni rentgenowskich

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rentgenografia medyczna − technika obrazowania medycznego wykorzystująca promieniowanie rentgenowskie
  • rentgenografia strukturalna − technika badawcza wykorzystująca promieniowanie rentgenowskie, stosowana w krystalografii
  • defektoskopia rentgenowska - nieniszczące wykrywanie wad materiałowych

Wikipedia

Powiązane:

 przym. rentgenograficzny

Wiktionary


rentgenograficzny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rentgenografią, dotyczący rentgenografii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgenografia ż.

Wiktionary


rentgenogram

obraz fotograficzny otrzymany w wyniku działania promieni rentgenowskich; zdjęcie rentgenowskie, rentgen


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. techn. zdjęcie fotograficzne otrzymane na skutek działania promieni rentgenowskich

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdjęcie rentgenowskie; skr. RTG, rtg.; pot. rentgen, prześwietlenie

Wiktionary


rentgenokimograf

urządzenie do wykonywania rentgenokimografii (diagnostycznej metody rentgenowskiej); kimograf rentgenowski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. urządzenie do wykonywania rentgenokimografii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgenokimografia ż.

Wiktionary


rentgenokimografia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. diagnostyczna metoda rentgenowska, pozwalająca utrwalić na jednym obrazie zarys badanego narządu w różnych fazach jego akcji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgenokimograf mrz.

Wiktionary


rentgenokinematografia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. rentgenowska metoda diagnostyczna polegająca na wykonywaniu na taśmie filmowej zdjęć narządów wewnętrznych za pomocą promieni rentgenowskich

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rentgenokinematograficzny

Wiktionary


rentgenokinematograficzny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) med. związany z rentgenokinematografią, dotyczący rentgenokinematografii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgenokinematografia ż.

Wiktionary


rentgenolog

specjalista w zakresie rentgenologii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) med. specjalista w zakresie rentgenologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgenologia ż.

 przym. rentgenologiczny

 przysł. rentgenologicznie

Wiktionary


rentgenologia

dział radiologii, nauka o wytwarzaniu promieni rentgenowskich i ich właściwościach oraz zastosowaniu w różnych dziedzinach dla celów badawczych, zwłaszcza w medycynie i technice


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauka o wytwarzaniu promieni rentgenowskich, ich właściwościach i zastosowaniu do celów badawczych, leczniczych i diagnostycznych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgenolog mos.

 przym. rentgenologiczny

 przysł. rentgenologicznie

Wiktionary


rentgenologicznie

przysłówek

 (1.1) od: rentgenologiczny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛ̃ndɡɛ̃nɔlɔˈɟit͡ʃʲɲɛ, AS: rẽndgẽnoloǵičʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgenologia ż., rentgenolog mos.

 przym. rentgenologiczny

Wiktionary


rentgenologiczny

→ rentgenologia


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rentgenologią, dotyczący rentgenologii

Wiktionary

Patrz:

rentgenologia

Przykłady

 (1.1) Na podstawie badania rentgenologicznego lekarz stwierdził powikłane złamanie prawego nadgarstka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛ̃ndɡɛ̃nɔlɔˈɟit͡ʃnɨ, AS: rẽndgẽnoloǵičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgenologia ż., rentgenolog mos.

 przysł. rentgenologicznie

Wiktionary


rentgenolożka

→ rentgenolog


SJP.pl

Patrz:

rentgenolog

rentgenoluminescencja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fiz. świecenie substancji wywołane padającym na nią promieniowaniem rentgenowskim

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgenoluminofor mrz.

Wiktionary


rentgenoluminofor

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fiz. substancja świecąca pod wpływem promieniowania rentgenowskiego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgenoluminescencja ż.

Wiktionary


rentgenometr

przyrząd do pomiaru dawek promieniowania jonizującego w powietrzu, wyrażonych w rentgenach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) metrol. zob. dozymetr.

Wiktionary

Rentgenometr ("rentgen" + gr. "metréō" = oglądam) – rodzaj detektora promieniowania jonizującego, służący do pomiarów dawki ekspozycyjnej wyrażonej w rentgenach, bez dokładnego określenia źródła promieniowania.

Zbudowany jest z komory jonizacyjnej, wzmacniacza oraz układu zliczającego. Może być wyposażony w sygnalizację uprzedzającą o zagrożeniu skażeniem promieniotwórczym.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛ̃ndɡɛ̃ˈnɔ̃mɛtr̥, AS: rẽndgẽnõmetr̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgenometria ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dozymetr, dawkomierz

Wiktionary


rentgenometria

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dział metrologii dotyczący mierzenia dawek promieniowania rentgenowskiego

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛ̃ndɡɛ̃nɔ̃ˈmɛtrʲja, AS: rẽndgẽnõmetrʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgenometr mrz.

Wiktionary


rentgenoskopia

prześwietlanie promieniami Roentgena i oglądanie odbitego na ekranie obrazu wewnętrznej budowy badanego obiektu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. techn. obraz rentgenowski powstały w wyniku naświetlania na ekranie fluoryzującym lub na kliszy

Wiktionary


rentgenoskopowy

→ rentgenoskop


SJP.pl

Patrz:

rentgenoskop

rentgenospektralny

analiza rentgenospektralna - chemiczna analiza jakościowa i ilościowa oparta na badaniu widma rentgenowskiego spektografem rentgenowskim


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) med. tylko w wyrażeniu: analiza rentgenospektralna

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛ̃ndɡɛ̃nɔspɛkˈtralnɨ, AS: rẽndgẽnospektralny

Wiktionary


rentgenostrukturalny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) med. tylko w wyrażeniu: analiza rentgenostrukturalna

Wiktionary


rentgenotechnik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) techn. med. technik zajmujący się sprawdzaniem i konserwacją aparatów rentgenowskich

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛ̃ndɡɛ̃nɔˈtɛxʲɲik, AS: rẽndgẽnoteχʹńik

Wiktionary


rentgenotelewizja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. badanie lekarskie polegające na oglądaniu obrazu rentgenowskiego na ekranie telewizora

Wiktionary


rentgenoterapia

dział rentgenologii zajmujący się wykorzystywaniem promieni rentgenowskich w leczeniu chorób nowotworowych i niektórych schorzeń skóry


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. metoda leczenia promieniami rentgenowskimi nowotworów złośliwych oraz niektórych schorzeń skóry

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛ̃ndɡɛ̃nɔtɛˈrapʲja, AS: rẽndgẽnoterapʹi ̯a

Wiktionary


rentgenowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) fiz. dotyczący promieni Röntgena

 (1.2) fiz. generujący lub wykorzystujący do działania promienie Röntgena

 (1.3) fiz. wykonany lub uzyskany za pomocą promieni Röntgena

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wykonany pomiar wykazał bardzo silne promieniowanie rentgenowskie.

 (1.2) Lekarz kazał mi się nie ruszać, po czym wyszedł na zaplecze i włączył aparaturę rentgenowską.

 (1.3) Odebrałem dzisiaj z pracowni radiologicznej zdjęcie rentgenowskie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgen mrz., roentgen mrz., rentgenizacja ż., rentgenizowanie n.

 czas. rentgenizować

Wiktionary


rentier

osoba utrzymująca się z procentów płynących z posiadanych papierów wartościowych lub wkładów bankowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ekon. osoba czerpiąca zyski z posiadanego kapitału lub papierów wartościowych

Wiktionary

Rentier ( rentier) – osoba utrzymująca się z dochodów pasywnych płynących od posiadanego kapitału, nieruchomości, odsetek od papierów wartościowych (akcji, obligacji itp.) lub wkładów bankowych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Stary, dobroduszny rentier, mieszkający oczywiście w mansardzie na szóstym piętrze, ułatwia spotkanie dwojgu młodym, biednym i kochającym się lokatorom sąsiednich mansard.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. rentierka ż.

 przym. rentierski, rentowny

Wiktionary


rentierka

kobieta utrzymująca się z procentów płynących z posiadanych papierów wartościowych lub wkładów bankowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ekon. kobieta czerpiąca zyski z posiadanego kapitału lub papierów wartościowych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) 26 kwietnia do Anny zadzwoniła koleżanka rentierka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. rentier mos.

 przym. rentierski, rentowny

Wiktionary


rentierski

przymiotnik

 (1.1) związany z rentierem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rencista mos., rentier mos., rentierka ż.

 przym. rentowny

Wiktionary


rentierstwo

bycie rentierem


SJP.pl


rentka

zdrobnienie od: renta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. renta

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rentowny

Wiktionary


rentobiorca

osoba otrzymująca rentę, najczęściej z tytułu inwalidztwa; rencista


SJP.pl


rentować

przynosić zysk, intratę; opłacać się


SJP.pl


rentownie

przysłówek

 (1.1) w sposób rentowny, przynoszący zysk

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tysiące miejsc pracy jest trwale eliminowanych, ponieważ przedsiębiorstwa uważają, że rutynowe zadania, które wcześniej były wykonywane przez ludzi, mogą być teraz obsłużone bardziej wydajnie i rentownie przez maszyny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛ̃nˈtɔvʲɲɛ, AS: rẽntovʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. renta ż., rentowność ż.

 przym. rentowny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zyskownie

Wiktionary


rentowniej

stopień wyższy od przysłówka: rentownie


SJP.pl


rentowniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: rentowny; bardziej rentowny


SJP.pl


rentowność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ekon. cecha tego, co rentowne, przynoszące nadwyżkę przychodów nad kosztami;

Wiktionary

Rentowność, dochodowość – parametr odzwierciedlający efektywność posiadanych przez przedsiębiorcę kapitałów oraz efektywność gospodarowania aktywami. Wskaźniki rentowności nazywane są także wskaźnikami zyskowności lub stopami zwrotu. Mierzą one ekonomiczność wyrażaną relacją efektów do nakładów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jak zaznacza, rentowność netto przemysłu tartacznego po trzech kwartałach 2018 r. osiągnęła zaledwie 0,4%.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. renta ż., rentier m.

 przym. rentowny

 przysł. rentownie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) opłacalność, dochodowość, intratność, lukratywność, popłatność, przychodowość, zyskowność, kasowość, złotodajność

Wiktionary


rentowny

przynoszący zysk, dochód; intratny, zyskowny, opłacalny, dochodowy, popłatny


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) przynoszący zysk

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czy obligacje skarbu państwa są bardziej rentowne niż lokaty bankowe?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛ̃nˈtɔvnɨ, AS: rẽntovny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentowność ż., renta ż., rentier m., rentierka ż., rencista m., rencistka ż., rentka ż.

 przym. rentierski, rentowy

 przysł. rentownie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dochodowy, opłacalny, zyskowny

Wiktionary


rentowy

przymiotnik od: renta


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący renty

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Eksperci uspokajają, że mniejsza składka rentowa nie oznacza mniejszej renty w przyszłości.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rencista mos.

 przym. rentowny

Wiktionary


renuncjacja

dawniej: zrzeczenie się czegoś, zaniechanie czegoś; rezygnacja


SJP.pl


renuncjacyjny

dotyczący renuncjacji


SJP.pl


renversement

[czytaj: rąwerSMĄ] dawniej:
1. jedna z figur akrobacji lotniczej; przewrót;
2. przewrót, obalenie, zamieszanie


SJP.pl


renwers

zaawansowane ćwiczenie ujeżdżeniowe w jeździectwie, w którym koń jest wygięty w kierunku ruchu; rozluźnia konia i nie wymaga poruszania się kłusem i galopem


SJP.pl


rené

francuskie imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • René – miejscowość
  • René I Andegaweński – książę Lotaryngii i Andegawenii, zm. 1480
  • René II Lotaryński – książę Lotaryngii, zm. 1508
  • Jean Gaspard Pascal René – francuski generał
  • René – francuski odpowiednik imienia Renat
  • René – powieść François-René de Chateaubrianda
  • Rene

Wikipedia


renówka

potocznie: samochód marki Renault


SJP.pl


reo

reo meksykańskie - ozdobna roślina doniczkowa spokrewniona z trzykrotką


SJP.pl

Reo – wieś w Estonii, w prowincji Sarema, w gminie Pihtla.

W miejscowości znajduje się żeński skit św. Jana Chrzciciela, w jurysdykcji Estońskiego Apostolskiego Kościoła Prawosławnego.

Wikipedia


reobaza

najmniejsze natężenie prądu elektrycznego wystarczające do wywoływania pobudzenia nerwu lub mięśnia


SJP.pl


reochord

rodzaj opornika, którego oporność można zmieniać suwakiem na drucie oporowym; reokord


SJP.pl


reofil

1. zwierzę występujące w szybko płynących, chłodnych potokach, np. pstrąg
2. organizm przytwierdzony do dna lub kamienia, np. wypławek


SJP.pl

Reofil ( ῥέος + φιλία - potok + przyjaźń) – gatunek żyjący w wodach bieżących oraz w innych typach wód, preferujący siedliska cieków: rzeki, strumienie, potoki. Przystosowany do znoszenia prądu wody.

Według niektórych klasyfikacji, reofile osiągają optimum ekologiczne w wodach o prędkości prądu 13–70 cm/s. W wodach szybszych żyją reobionty, jeszcze szybszych torentikole, a wolniejszych limnofile i limnobionty (pośrodku zaś są organizmy pod tym względem obojętne).

Wikipedia


reofilia

skłonność niektórych zwierząt wodnych do obierania sobie wód płynących za stałe siedlisko; prądolubność


SJP.pl


reofilny

przymiotnik od: reofil


SJP.pl


reokord

rodzaj opornika, którego oporność można zmieniać suwakiem na drucie oporowym; reochord


SJP.pl


reokupacja

rzadko: powtórne okupowanie, opanowanie danego terytorium; ponowna okupacja


SJP.pl


reolog

1. specjalista badający przepływ krwi w układzie krążenia;
2. specjalista zajmujący się powstawaniem odkształceń ciał


SJP.pl


reologia

1. mechanika: nauka o deformacjach i płynięciu różnych ciał;
2. medycyna: nauka zajmująca się badaniem przepływu krwi w układzie krążenia


SJP.pl

Reologia (od gr. "rhéos" – płynący) – dział mechaniki ośrodków ciągłych zajmujący się plastycznymi deformacjami (odkształceniami) oraz płynięciem substancji. Termin „reologia” został zaproponowany przez Eugene’a Binghama w 1920 r. pod wpływem sugestii Markusa Reinera, zainspirowanej przez słynne stwierdzenie Heraklita „panta rhei”, czyli „wszystko płynie”.

Wikipedia


reologiczny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z reologią, dotyczący reologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reologia ż.

Wiktionary


reometr

przyrząd mierzący ilość, natężenie, lepkość przepływającej cieczy lub gazu; przepływomierz


SJP.pl


reometria

dział mechaniki zajmujący się pomiarem powolnych odkształceń gęstych substancji


SJP.pl


reometryczny

→ reometr


SJP.pl

Patrz:

reometr

reoperacja

powtórna operacja chirurgiczna na tym samym narządzie lub obszarze ciała


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. ponowna operacja w tej samej okolicy ciała spowodowana najczęściej powikłaniami;

Wiktionary

Reoperacja – ponowny zabieg operacyjny wykonany w tej samej okolicy lub jamie ciała.

Pod pojęciem reoperacji rozumie się zazwyczaj zabieg bezpośrednio związany z poprzednią interwencją i mający z nią związek przyczynowo-skutkowy. Reoperacja jest więc najczęściej wymuszona wczesnymi powikłaniami chirurgicznymi, a przede wszystkim krwotokami (np. spełznięcie podwiązki z naczynia, krwotoki miąższowe z wątroby, mięśni czy też jatrogenne, śródoperacyjne uszkodzenie śledziony).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛɔpɛˈrat͡sʲja, AS: reoperacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 czas. reoperować

Wiktionary


reorganizacja

zmiana organizacji czegoś, zorganizowanie czegoś na nowo; reforma, restrukturyzacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ponowna organizacja

Wiktionary


reorganizacyjny

dotyczący reorganizacji


SJP.pl


reorganizator

osoba zajmująca się reorganizowaniem czegoś


SJP.pl


reorganizatorka

kobieta zajmująca się reorganizowaniem czegoś


SJP.pl


reorientacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zmiana orientacji, kierunku dążeń

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛɔrʲjɛ̃nˈtat͡sʲja, AS: reorʹi ̯ẽntacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 czas. reorientować (się)

 rzecz. reorientowanie

Wiktionary


reorientacyjny

→ reorientacja


SJP.pl

Patrz:

reorientacja

reorientować

1. zmieniać orientację, głównie w polityce, ideologii;
2. reorientować się - zmieniać własną orientację, głównie w polityce, ideologii


SJP.pl


reostat

rezystor, którego konstrukcja umożliwia zmianę rezystancji przez zmianę wzajemnego położenia odpowiednich jego części; rezystor nastawny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) elektron. przyrząd do mierzenia przewodnictwa elektrycznego metali i cieczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reochord, reokord

Wiktionary


reotaksja

reakcja ruchowa organizmów reofilnych (prądolubnych), polegająca na ich ustawieniu się naprzeciw kierunku ruchu wody i poruszaniu się (o ile posiadają one zdolność pływania) pod prąd


SJP.pl

Re

Wikipedia


reotropizm

ruchliwość plemników


SJP.pl


reowirus

wirus oddechowy i jelitowy, np. rotawirus


SJP.pl


rep

1. potocznie: człowiek z wieloletnim doświadczeniem w jakiejś dziedzinie; wyga;
2. fizyka: dawka promieniowania jonizującego powodująca pochłonięcie 93 ergów energii w jednym centymetrze sześciennym wody


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Fizyczny równoważnik dawki ekspozycyjnej promieniowania jonizującego równej jednemu rentgenowi.
  • Nazwa niektórych lin:
    • w terminologii żeglarskiej – bojrep, drajrep, falrep, talrep, windrep;
    • w terminologii wspinaczkowej – repsznur.
  • Rep – wieś w Słowenii, w gminie Slovenska Bistrica

Wikipedia


reparacja

1. dawniej: naprawianie, naprawa; reperacja;
2. (zwykle w liczbie mnogiej) świadczenie jednego państwa na rzecz innego, będące wynagrodzeniem za poniesione szkody


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. usuwanie uszkodzeń struktur biologicznych na poziomie cząsteczkowym

Wiktionary


reparacje

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) odszkodowanie wojenne płacone zwycięzcy przez państwo zwyciężone;

forma rzeczownika.

 (2.1) M. lm. od: reparacja

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛpaˈrat͡sʲjɛ, AS: reparacʹi ̯e

Wiktionary

Powiązane:

 przym. reparacyjny

Wiktionary


reparacyjny

dotyczący reparacji


SJP.pl


reparator

osoba zajmująca się naprawą wadliwych lub uszkodzonych urządzeń i innych przedmiotów; reperator


SJP.pl


reparować

dawniej, dziś tylko regionalnie: naprawiać, reperować lub poprawiać coś, udoskonalać


SJP.pl


repartycja

1. podział, rozłożenie czegoś na części; rozdzielenie według jakiejś zasady;
2. podział dóbr dokonywany przez państwo w sytuacji ich niedoboru, np. w okresie wojny lub klęski żywiołowej;
3. w językoznawstwie: repartycja znaczeniowa - różnica w znaczeniu wyrazów pochodzących od tego samego rdzenia, poprzez nadanie im różnych formantów, np. obiecany - obiecujący, opisany - opisowy


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Repartycja (archiwistyka)
  • Repartycja (ekonomia)

Wikipedia


repartycyjny

dotyczący repartycji


SJP.pl


repasacja

dawniej: naprawa pończoch, rajstop itp., polegająca na dorabianiu ich zniszczonych części; podnoszenie oczek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) metoda i czynność naprawiania pończoch albo rajstop przez podnoszenie sprutych oczek

Wiktionary

Repasacja ( rapiéçage - naprawa, łatanie), zwana także podnoszeniem oczek – ręczna naprawa uszkodzonych pończoch, skarpet i rajstop, polegająca na dorabianiu ich zniszczonych części, wykonywana przy pomocy specjalnych igieł zakończonych haczykiem i zapadką, które umożliwiały przewlekanie bardzo cienkich nici. Repasacja – zawód popularny w Polsce w latach po II wojnie światowej – jest w XXI wieku zawodem ginącym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Właśnie, ale zaworki robi taki jeden gość, co ma stoisko na dole w Okrąglaku, co ma tam repasację pończoch i naprawę parasoli.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. repasaczka ż., repasowanie n.

 czas. repasować ndk.

 przym. repasacyjny

Wiktionary


repasacyjny

→ repasacja


SJP.pl

Patrz:

repasacja

repasacz

dawniej: mężczyzna zajmujący się repasacją - podnoszeniem oczek w pończochach, rajstopach itp.


SJP.pl


repasaczka

dawniej: kobieta zajmująca się repasacją - podnoszeniem oczek w pończochach, rajstopach itp.; repasatorka


SJP.pl


repasarka

dawniej: przyrząd do podnoszenia oczek w pończochach, rajstopach itp.


SJP.pl


repasatorka

dawniej: kobieta zajmująca się repasacją - podnoszeniem oczek w pończochach, rajstopach itp.; repasaczka


SJP.pl


repasaż

w niektórych dyscyplinach sportu: dodatkowy wyścig lub walka zawodników lub drużyn o jednakowej liczbie punktów, decydująca o kolejności miejsc; repesaż; baraż; dogrywka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) dodatkowa walka lub dodatkowy wyścig zawodników, którzy uzyskali jednakową liczbę punktów

Wiktionary

Repasaż − sposób przeprowadzania eliminacji do kolejnych faz zawodów sportowych stosowany m.in. w kolarstwie, szermierce, judo, taekwondo, karate, zapasach, kajakarstwie i wioślarstwie. Zakłada odbycie powtórnej walki (wyścigu) o awans do dalszych zawodów dla zawodników, którzy nie zakwalifikowali się bezpośrednio do dalszej części rywalizacji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do finału wchodzą po dwie osady kajakarskie oraz trzecia z repasażu.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) baraż

Wiktionary


repasażowy

→ repasaż; repesażowy


SJP.pl


repasować

załapywać, podnosić oczka w pończochach


SJP.pl


repatriacja

powrót do kraju ojczystego osób, np. jeńców wojennych, przesiedleńców, którzy wskutek przyczyn niezależnych od siebie znaleźli się poza granicami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. powrót do ojczystego kraju;

Wiktionary

Repatriacja (łac. "repatriatio" ‘powrót do ojczyzny’) – zorganizowana przez władze akcja przesiedlenia do kraju obywateli (np. jeńców wojennych, osób internowanych lub przymusowo przesiedlonych), którzy wskutek zmian granic lub działań wojennych znaleźli się na terytorium innych państw.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czytam jej artykuł o repatriacji Polaków z ZSRR.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛpaˈtrʲjat͡sʲja, AS: repatrʹi ̯acʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. repatriant m., repatriantka ż., repatriowanie n.

 czas. repatriować się

 przym. repatriacyjny, repatriancki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reemigracja

Wiktionary


repatriacyjny

dotyczący repatriacji


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z repatriacją, dotyczący repatriacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. repatriacja ż., repatriant mos., repatriantka ż., repatriowanie n.

 przym. repatriancki

Wiktionary


repatriancki

przymiotnik od: repatriant


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z repatriantami, dotyczący repatriantów, przeznaczony dla nich

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. repatriacja ż., repatriant mos., repatriantka ż., repatriowanie n.

 czas. repatriować się

 przym. repatriacyjny

Wiktionary


repatriant

osoba powracająca do ojczyzny po długim pobycie na obczyźnie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) książk. osoba powracająca zza granicy, gdzie przebywała niedobrowolnie

 (1.2) hist. osoba przesiedlona po II wojnie światowej z dawnych ziem polskich na wschodzie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Miasto nie miało pieniędzy na przyjęcie repatriantów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. repatriacja ż., repatriacyjność ż., repatrianckość ż., repatriowanie n.

:: fż. repatriantka ż.

 czas. repatriować dk./ndk., repatriować się ndk.

 przym. repatriacyjny, repatriancki

 przysł. repatriancko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reemigrant

Wiktionary


repatriantka

→ repatriant


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. kobieta przesiedlona po II wojnie światowej z dawnych ziem polskich na wschodzie

Wiktionary

Patrz:

repatriant

Powiązane:

 rzecz. repatriowanie n., repatriant mos., repatriacja ż.

 przym. repatriacyjny, repatriancki

Wiktionary


repatriowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|repatriować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. repatriacja ż., repatriant m., repatriantka ż.

 czas. repatriować, repatriować się

 przym. repatriacyjny, repatriancki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reemigrowanie

Wiktionary


repatriować

dokonywać repatriacji; przesiedlać do kraju obywateli znajdujących się poza jego granicami


SJP.pl


repeater

[czytaj: ripiter] urządzenie odbierające sygnał i przesyłające go dalej, aby zwiększyć zasięg lub wzmocnić sygnał, stosowane w telekomunikacji


SJP.pl


repecki

przymiotnik od: Repki


SJP.pl


repelent

środek chemiczny lub fizyczny odstraszający szkodniki, stosowany głównie w celu ochrony upraw i przechowywanych zbiorów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) środek odstraszający organizmy żywe

Wiktionary


repelentność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdolność odstraszania organizmów żywych

Wiktionary


reper

trwały punkt na powierzchni ziemi o wyznaczonej wysokości n.p.m., wykorzystywany w pracach geodezyjnych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Reper (geodezja)
    • Reper roboczy
  • Reper (matematyka)

Wikipedia


reperacja

naprawianie, naprawa; reparacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) usuwanie bądź usunięcie uszkodzenia, usterek

Wiktionary

Powiązane:

 czas. reperować ndk.

 przym. reperacyjny

 rzecz. reperowanie n., zreperowanie n., nareperowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) naprawa, naprawianie, naprawienie

Wiktionary


reperacyjny

→ reperacja


SJP.pl

Patrz:

reperacja

reperator

osoba zajmująca się naprawą wadliwych lub uszkodzonych urządzeń i innych przedmiotów; reparator


SJP.pl


reperaturka

element blacharski przeznaczony do zastąpienia uszkodzonego fragmentu karoserii


SJP.pl


reperforator

reperforator telegraficzny - odbiornik telegraficzny, który utrwala odbieraną wiadomość na taśmie perforowanej


SJP.pl


reperkusja

1. (zwykle w liczbie mnogiej) skutek, najczęściej negatywny, jakiejś czynności lub jakiegoś wydarzenia; oddźwięk, następstwo, reakcja, echo;
2. w muzyce: odbijanie się tonów w instrumentach mających pudła rezonansowe; rezonans;
3. w muzyce: jednorazowe przeprowadzenie tematu przez wszystkie głosy w fudze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) negatywne następstwo

 (1.2) muz. oddźwięk rezonansowy

 (1.3) muz. rozwinięcie tematu przez wszystkie głosy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W obawie przed reperkusjami ze strony władzy wyjechała do Włoch.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reakcja, skutek

Wiktionary


reperowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|reperować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛpɛrɔˈvãɲɛ, AS: reperovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. reperować ndk., zreperować dk., nareperować dk.

 rzecz. reperacja, zreperowanie, nareperowanie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reperacja, naprawa, naprawianie

Wiktionary


reperować

czasownik przechodni niedokonany (dk. zreperować)

 (1.1) przywracać stan użyteczności rzeczy uszkodzonej

czasownik zwrotny niedokonany reperować się (dk. zreperować się)

 (2.1) przest. rzad. polepszać własny stan majątkowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tolek poszedł reperować dach drewutni.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. nareperowanie n., reperowanie n., zreperowanie n., reperacja ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) naprawiać

Wiktionary


reperowy

→ reper


SJP.pl

Patrz:

reper

repertorium

należy dopracować:

"przedstawiono sytuację tylko z perspektywy – ". Pomóż poprawić.

Repertorium – wykaz akt lub spraw np. sądowych, rodzaj księgi biurowej.

Wikipedia


repertuar

1. ogół utworów granych w teatrze, kinie itp. w określonym czasie;
2. wykaz tych utworów;
3. role wykonywane przez danego aktora, utwory wykonywane przez danego muzyka, zespół itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kult. zestaw utworów grany w danej instytucji (teatrze, filharmonii itp.) w określonym czasie

 (1.2) kult. druk z programem instytucji kultury na dany okres

 (1.3) kult. zestaw utworów opanowanych przez danego artystę

 (1.4) przen. zestaw typowych zachowań, itp.

Wiktionary

Repertuar – lista utworów prezentowanych w określonej placówce kulturalnej w określonym czasie lub takich, które dany wykonawca jest w stanie wykonać na zamówienie.

W przenośni, w kontekście artysty lub grupy artystów, mówi się o repertuarze w sensie jego ogólnych możliwości wykonawczych. Repertuarem nazywa się też w teatrach, kinach i filharmoniach druki akcydensowe (plakaty, ulotki, foldery), których główną część stanowi lista proponowanych utworów z ich omówieniem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Warszawskie teatry zaprezentowały repertuar przygotowany na ten sezon.

 (1.2) Sprawdź w repertuarze, o której zaczyna się seans.

 (1.3) Wokalistka ma w swoim repertuarze znane standardy jazzowe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛpɛrˈtuwar, AS: repertuu̯ar

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. repertuarowanie n.

 czas. repertuarować ndk.

 przym. repertuarowy

 przysł. repertuarowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) program

Wiktionary


repertuarowo

przysłówek

 (1.1) posiadając w repertuarze

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jest to drugi album Maryli Rodowicz, na którym znajduje się jednak muzyka repertuarowo inna.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. repertuar mrz., repertuarowanie n.

 czas. repertuarować ndk.

 przym. repertuarowy

Wiktionary


repertuarowy

przymiotnik od: repertuar


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący repertuaru

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jan jest dyrektorem do spraw artystyczno-repertuarowych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛpɛrtuwaˈrɔvɨ, AS: repertuu̯arovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. repertuar m.

 przysł. repertuarowo

Wiktionary


repesaż

w niektórych dyscyplinach sportu: dodatkowy wyścig lub walka zawodników lub drużyn o jednakowej liczbie punktów, decydująca o kolejności miejsc; repasaż; baraż; dogrywka


SJP.pl


repesażowy

→ repesaż; repasażowy


SJP.pl


repeta

dokładka, dodatkowa porcja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. dodatkowa porcja jedzenia, najczęściej w wojsku lub na stołówce szkolnej

 (1.2) środ. uczn. pozostanie na drugi rok w tej samej klasie lub powtarzanie roku na uczelni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zjadłem pierwszy i pobiegłem do okienka po repetę.

 (1.2) Marek cały rok się nie uczył i skończyło się repetą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈpɛta, AS: repeta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. repetycja ż., repetytorium n., repetowanie n., zarepetowanie n., korepetycja ż., korepetytor m., korepetytorka ż., repetytor m., repetier m., repetent m., repetitio n., repetówka ż.

 czas. repetować ndk., zarepetować dk.

 przym. repetycyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dokładka

 (1.2) powtórka, powtarzanie, repetówka

Wiktionary


repetent

uczeń lub student powtarzający rok; drugoroczny, spadochroniarz (potocznie)


SJP.pl


repetentka

→ repetent


SJP.pl

Patrz:

repetent

repetierowy

przymiotnik od: repetier


SJP.pl


repetka

zdrobnienie od: repeta


SJP.pl


repetować

1. powtarzać tę samą klasę lub rok studiów, pozostać na drugi rok;
2. przygotowywać broń do strzału przez wprowadzenie naboju do komory nabojowej; przeładowywać


SJP.pl


repetycja

1. powtórzenie lekcji już przerobionej, przepytanie uczniów z przerobionego materiału;
2. w literaturze: zabieg stylistyczny polegający na kilkakrotnym powtórzeniu wyrazu lub zwrotu;
3. w muzyce:
a) powtórzenie części wykonywanego utworu muzycznego;
b) znak w zapisie nutowym nakazujący takie powtórzenie


SJP.pl

Repetycja ma w muzyce dwa znaczenia:

Jeżeli przy drugim wykonaniu repetycji jej zakończenie ma mieć inną postać, stosuje się tak zwane volty. Za pierwszym razem wykonuje się wtedy takty oznaczone jako "prima volta", a przy powtórzeniu pomija się je i wykonuje te, oznaczone jako "seconda volta". Zapisuje się to jako "I volta", i "II volta" lub krótko cyframi "1." i "2.", przy czym oznaczenia te umieszczone są nad pięciolinią.

Wikipedia


repetycyjny

taki, który się powtarza, ma powtarzalny charakter; repetytywny


SJP.pl


repetytor

dawniej: osoba powtarzająca z uczniem lekcje; tutor


SJP.pl


repetytorium

1. zajęcia dydaktyczne będące powtórzeniem przerobionego materiału;
2. podręcznik zawierający najważniejsze wiadomości z danej dziedziny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) powtórzenie materiału przerobionego na zajęciach z przedmiotu lub kursu

 (1.2) podręcznik zawierający najważniejsze informacje z danej dziedziny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Aby wyrównać poziom wiedzy matematycznej, wydziały organizują dla studentów pierwszego roku kilkutygodniowe repetytoria.

 (1.2) Repetytoria i tematy zadań testowych mogą kupić uczniowie zdający egzaminy z biologii i fizyki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. repetytor m., repeta ż.

 przym. repetytoryjny

Wiktionary


repetytywność

→ repetytywny


SJP.pl

Patrz:

repetytywny

repetytywny

taki, który się powtarza, ma powtarzalny charakter; repetycyjny


SJP.pl


repigmentacyjny

→ repigmentacja


SJP.pl

Patrz:

repigmentacja

repigmentować

ponownie barwić, np. włosy


SJP.pl


repin

nazwisko


SJP.pl

Repin ( Рэпін; Репин, "Riepin") – wieś na Białorusi, w obwodzie homelskim, w rejonie oktiabrskim, w sielsowiecie Krasnaja Słabada.

Wikipedia


repki

nazwa dwóch wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Repki – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ostrołęckim, w gminie Troszyn
  • Repki – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sokołowskim, w gminie Repki
  • Repki – gmina wiejska
  • Repki (gromada)
  • Ropki

Wikipedia


replantacja

Replantacja – ponowne zespolenie (przyszycie) całkowicie amputowanej urazowo części ciała (np. ręki, palca) do ciała, przywracające ukrwienie, unerwienie i funkcję.

Wikipedia


replantacyjny

→ replantacja


SJP.pl

Patrz:

replantacja

replantować

1. przyszywać (przyszyć) odcięte kończyny lub palce;
2. wszczepiać (wszczepić) usunięty ząb do tego samego zębodołu po uprzednim usunięciu miazgi i wypełnieniu kanałów


SJP.pl


replay

[czytaj: riplej] odtworzenie fragmentu programu, meczu, gry komputerowej itp. w zwolnionym tempie zaraz po wyemitowaniu tego fragmentu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Replay – album Iyaza
  • Replay – singel Iyaza
  • Replay – singel Tamty
  • Replay – minialbum grupy SHINee
  • Replay – singel grupy SHINee

Wikipedia


replika

1. dzieło sztuki będące wierną kopią innego dzieła;
2. odpowiedź na czyjeś uwagi lub zarzuty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) powtórne wykonanie dzieła sztuki, pojazdu, samolotu itp. z możliwie wiernym odtworzeniem oryginału;

 (1.2) odpowiedź na czyjeś uwagi lub zarzuty

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • replika – duplikat, kopia
  • Replika – dwumiesięcznik o tematyce LGBT
  • replika – osobisty chatbot wykorzystujący generatywną sztuczną inteligencję
  • Wydawnictwo Replika
  • replika → odpowiedź

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jednym z bardziej widocznych elementów Aszury są publiczne procesje, w trakcie których tłum niesie replikę sarkofagu Husajna oraz śpiewa elegie ku czci trzeciego Imama.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛplʲika, AS: replʹika

Wiktionary


replikacja

zachodzące w jądrze komórkowym w stadium międzypodziałowym podwajanie się cząsteczki kwasu deoksyrybonukleinowego


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Replikacja DNA – powielanie materiału genetycznego zawartego w DNA
  • Replikacja RNA – powielanie cząsteczek RNA
  • Replikacja semikonserwatywna – model replikacji DNA
  • Replikacja komórkowa – powielanie liczby komórek
  • replikacja wirusa
  • Replikacja danych – powielanie informacji w bazach danych
  • Replikacja (metoda naukowa) – powtarzanie badań w celu zweryfikowania ich wyników
  • rozmnażanie
  • replikator
  • replikon

Wikipedia


replikacyjny

→ replikacja


SJP.pl

Patrz:

replikacja

replikant

android naśladujący zachowaniem człowieka


SJP.pl

Re

Wikipedia


replikantka

→ replikant


SJP.pl

Patrz:

replikant

replikator

Re

Wikipedia


replikon

strukturalna jednostka replikacji DNA


SJP.pl

Replikon – jednostka DNA replikowana z jednego punktu wyjściowego. U większości prokariontów występuje jedno miejsce inicjacji, natomiast u eukariontów do wielu tysięcy (w komórkach ssaków od 50 do 100 tysięcy). W fazie S replikacja jest uruchamiana jednocześnie przez zespoły składające się z około 50 replikonów.

Wikipedia


replikowalność

→ replikowalny


SJP.pl

Patrz:

replikowalny

replikowalny

możliwy do dokładnego powtórzenia, skopiowania lub odtworzenia


SJP.pl


replikować

1. odpowiadać na czyjeś uwagi lub zarzuty; ripostować;
2. replikować się - o materiale genetycznym: powielać się, wytwarzać swoją własną kopię


SJP.pl


repo

1. potocznie: transakcja sprzedaży papierów wartościowych z jednoczesnym zobowiązaniem do ich późniejszego odkupu;
2. środowiskowo: repozytorium


SJP.pl

Transakcja typu repo (transakcja warunkowego zakupu, ang. "repurchase transaction") – transakcja finansowa polegająca na sprzedaży papierów wartościowych i jednoczesnym zobowiązaniu się do ich odkupienia w przyszłości po z góry określonej cenie. Na transakcję repo można równoważnie patrzeć jak na pożyczkę udzieloną pod zastaw papierów wartościowych. Oprocentowanie takiej pożyczki zależy od różnicy ustalonych cen zakupu i sprzedaży papieru wartościowego będącego zabezpieczeniem transakcji repo.

Wikipedia


repolaryzacja

zespół zjawisk fizykochemicznych przywracający polaryzację błony komórkowej, następujący po przejściu impulsu nerwowego


SJP.pl

Repolaryzacja – proces odwrotny do depolaryzacji. Zespół zjawisk fizykochemicznych następujący po przejściu impulsu nerwowego, przywracający polaryzację błony komórkowej, czyli różnicę potencjału elektrycznego (potencjał spoczynkowy) między jej zewnętrzną a wewnętrzną powierzchnią. Wewnątrz komórki ładunek staje się ujemny, a na zewnątrz dodatni. Istotny jest w tym procesie ruch jonów sodu z wnętrza komórki na zewnątrz, a jonów potasu w przeciwnym kierunku.

Wikipedia


repolonizacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przywracanie czemuś polskiego charakteru, przywracanie polskości; ponowna polonizacja czegoś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Polonia ż., polonistyka ż., polonista mos., polonistka ż., polonizm mrz., polonizator m., polonizowanie n., spolonizowanie n., polonika / polonica nmos., polonizacja ż., repolonizowanie n.

 czas. polonizować ndk., spolonizować dk., repolonizować ndk.

 przym. polonizacyjny, polonistyczny, polonijny

Wiktionary


repolonizacyjny

dotyczący repolonizacji


SJP.pl


repopulacja

ponowne zasiedlenie obszaru przez ludzi lub organizmy


SJP.pl


report

1. umowa na określony termin zawierana na giełdzie w oczekiwaniu na zwyżkę cen;
2. przeniesienie sumy z jednej strony księgi rachunkowej na drugą; suma przeniesiona


SJP.pl


reportaż

relacja, która stanowi żywy opis ludzi i zdarzeń, znanych autorowi z bezpośredniej obserwacji, dokonanej podczas podróży lub wywiadu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) liter. publ. gatunek prozy publicystycznej będący opisem zdarzeń znanych autorowi z własnej obserwacji;

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tamtymi reportażami dotyczącymi kobiet w trudnych sytuacjach życiowych zyskała ogromną popularność.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reportażysta m., reportażystka ż., reporter m., reporterka ż., reportażowość ż., reportażówka ż.

:: zdrobn. reportażyk m.

 przym. reportażowy, reporterski

 przysł. reportażowo, reportersko

Wiktionary


reportażokomentarz

artykuł mający cechy reportażu i komentarza


SJP.pl


reportażowo

przysłówek sposobu

 (1.1) w sposób charakterystyczny dla reportażu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reporter mos., reportaż mrz., reportażysta mos., reportażystka ż.

 przym. reportażowy

Wiktionary


reportażowy

przymiotnik od: reportaż


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący reportażu, związany z reportażem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Materiał reportażowy poszedł na pierwszej stronie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reporter mos., reportaż mrz., reportażowość ż., reportażyk mrz., reportażysta mos., reportażystka ż.

 przysł. reportażowo

Wiktionary


reportażyk

zdrobnienie od: reportaż


SJP.pl


reportażysta

autor reportaży


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) autor reportaży

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sławę przyniosły reportażyście teksty o mieszkańcach Afryki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reportaż mrz., reportażyk mrz., reportażowość ż.

:: fż. reportażystka ż.

 przym. reportażowy

 przysł. reportażowo

Wiktionary


reportażystka

→ reportażysta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) autorka reportaży

Wiktionary

Patrz:

reportażysta

Przykłady

 (1.1) Teksty tej reportażystki tłumaczono m.in. na czeski i ukraiński.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reportaż mrz., reportażowość ż., reportażyk mrz.

:: fm. reportażysta mos.

 przym. reportażowy

 przysł. reportażowo

Wiktionary


reporter

dziennikarz zajmujący się zbieraniem i opracowywaniem aktualnych wiadomości dla środków masowego przekazu; sprawozdawca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) dziennikarz przygotowujący materiały prasowe i sprawozdania z bieżących wydarzeń

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • reporter – dziennikarz tworzący reportaże
    • reporter wojenny (korespondent wojenny) – dziennikarz relacjonujący przebieg konfliktu zbrojnego
  • Reporter – miesięcznik Polskiej Agencji Interpress
  • Reporter – polska firma odzieżowa
  • Reporterzy bez Granic – międzynarodowa organizacja pozarządowa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Reporterzy serwisu Wikinews przygotowali reportaż o postępie prac nad Wikisłownikiem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈpɔrtɛr, AS: reporter

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reportaż m., reporterstwo n., reporterzyna m./ż.

:: fż. reporterka ż.

 przym. reportażowy, reporterski

 przysł. reportersko, reportażowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pejor. reporterzyna

Wiktionary


reporterka

1. dziennikarka zajmująca się zbieraniem i opracowywaniem aktualnych wiadomości dla środków masowego przekazu;
2. potocznie: reporterstwo


SJP.pl


reporterskość

potocznie: zawód, zajęcie reportera; reporterka, reporterstwo


SJP.pl


reporterstwo

potocznie: zawód, zajęcie reportera; reporterka, reporterskość


SJP.pl


reporterzyna

(r. męski) lekceważąco: marny reporter


SJP.pl


reportowy

→ report


SJP.pl

Patrz:

report

repostażowy

przymiotnik od: repostaż


SJP.pl


repostować

publikować ponownie swoją lub czyjąś wiadomość


SJP.pl


repownia

pomieszczenie na statku rybackim przeznaczone do przechowywania sieci


SJP.pl


repozycja

przesunięcie narządu lub części narządu do miejsca jego prawidłowego położenia anatomicznego


SJP.pl


repozycjonować

ustalać na nowo pozycję firmy lub towaru na rynku w stosunku do konkurencji


SJP.pl


repozycyjny

→ repozycja


SJP.pl

Patrz:

repozycja

repozytorium

ogólnodostępne pomieszczenie, służące do przechowywania dokumentów, które są wydawane na każde żądanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) daw. w instytucji: miejsce przechowywania dokumentów wykorzystywanych przez jej pracowników; rodzaj ogólnodostępnego archiwum

 (1.2) inform. miejsce, z którego wielu użytkownikom udostępniane są pliki lub aplikacje

Wiktionary

Repozytorium (łac. "repositorium") – miejsce uporządkowanego przechowywania dokumentów, z których wszystkie przeznaczone są do udostępniania.

Termin stosowany jest również w odniesieniu do najrozmaitszych zasobów cyfrowych (baz danych, zbioru pakietów czy kodów źródłowych).

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Wszystkie Wikisłowniki mają jedno wspólne repozytorium plików.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛpɔzɨˈtɔrʲjũm, AS: repozytorʹi ̯ũm

Wiktionary


repozytoryjny

→ repozytorium


SJP.pl

Patrz:

repozytorium

repozytura

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) w archiwistyce: termin używany na określenie akt zespołu, grupy zespołów lub zbioru, do których mogą dopływać uzupełnienia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛpɔzɨˈtura, AS: repozytura

Wiktionary


repra

środowiskowo w sporcie: reprezentacja


SJP.pl


repremiera

ponowna premiera filmu, sztuki teatralnej itp., zwykle w zmodyfikowanej wersji


SJP.pl


reprendere

określenie wykonawcze: podjąć na nowo pierwotne tempo


SJP.pl


represalia

Represalia ( reprensalia) – symetryczna działalność odwetowa będąca odpowiedzią na bezprawną działalność drugiego państwa środkami takimi samymi (czyli także bezprawnymi), lecz usprawiedliwionymi w konkretnej sytuacji (np. zajęcie majątku drugiego państwa).

Wikipedia


represja

1. (zwykle w liczbie mnogiej) surowy środek odwetu lub nacisku; stosowanie środków przymusu;
2. mechanizm obronny organizmu polegający na usunięciu ze świadomości myśli, uczuć, wspomnień, impulsów, fantazji, pragnień itp., które przywołują bolesne skojarzenia lub w inny sposób zagrażają spójności osobowości danej jednostki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) polit. forma odwetu lub nacisku

 (1.2) praw. zespół sankcji

 (1.3) psych. jeden z mechanizmów obronnych

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • represja – w psychologii mechanizm wyparcia
  • represje – w prawie zespół sankcji (kar)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na falę strajków władze odpowiedziały represjami.

 (1.1) Wynikiem uczestnictwa mieszkańców w powstaniu listopadowym i styczniowym były represje nałożone przez zaborców i pozbawienie Żarek praw miejskich w 1870r.

 (1.1) Banderowcy poddani masowym represjom niemieckim przeszli jesienią 1941 do konspiracji (…).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈprɛsʲja, AS: represʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. represyjność ż.

 przym. represyjny

 przysł. represyjnie

Wiktionary


represjonowany

stosować surowe środki w ramach zemsty lub nacisku; prześladować, szykanować, terroryzować


SJP.pl


represjonować

stosować surowe środki w ramach zemsty lub nacisku; prześladować, szykanować, terroryzować


SJP.pl


represor

białko powodujące zahamowanie syntezy określonych białek, enzymów w wyniku jego przyłączenia się do właściwego miejsca łańcucha DNA i działania na przekaz informacji genetycznej z operonu


SJP.pl

Represor w transkrypcji DNA to substancja spowalniająca wydajność wytwarzania mRNA. Represor wiąże się z DNA i jest przestrzenno-polowo komplementarny do zewnętrznej sekwencji nukleotydowej miejsca z którego po jego oderwaniu będzie zaczynać się transkrypcja mRNA.

Wikipedia


represyjność

→ represyjny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest represyjne; cecha tych, którzy są represyjni

Wiktionary

Patrz:

represyjny

Powiązane:

 rzecz. represja ż., represjonowanie n.

 czas. represjonować ndk.

 przym. represyjny

 przysł. represyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) retorsyjność, odwetowość

Wiktionary


represyjny

mający charakter represji, odwetowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający charakter represji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. represyjność ż., represja ż.

Wiktionary


represywność

→ represywny


SJP.pl

Patrz:

represywny

represywny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z karą ograniczenia wolności, swobód lub jej dotyczący

przymiotnik jakościowy

 (2.1) dążący do stłumienia czegoś, np. idei

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Piłsudski jako represywny dyktator, jako satrapa, byłby wręcz zaprzeczeniem zbudowanego dla niego i przez niego mitu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. represywność ż.

 przysł. represywnie

Wiktionary


reprezentacja

1. grupa osób przedstawiająca, prezentująca czyjeś interesy, zapatrywania, występująca w czyimś imieniu;
2. zespół występujący w barwach jakiegoś kraju, klubu itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) grupa osób, które występują w czyimś imieniu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛprɛzɛ̃nˈtat͡sʲja, AS: reprezẽntacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. prezent mrz., reprezentant m., reprezentantka ż., reprezentacyjność ż., reprezentatywność ż., prezenter mos.

 czas. reprezentować ndk.

 przym. reprezentacyjny, reprezentatywny

 przysł. reprezentacyjnie

Wiktionary


reprezentacyjny

reprezentatywny;
1. związany z reprezentowaniem kogoś lub czegoś, charakterystyczny dla kogoś lub czegoś;
2. okazale się prezentujący


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) służący reprezentacji, związany z reprezentowaniem

 (1.2) okazały

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pod tym względem pałac Watykański wybudowany za pontyfikatu Mikołaja III z długimi ceremonialnymi przejściami, mnogością wielkich reprezentacyjnych pomieszczeń antycypował koncepcję rezydencji awiniońskiej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛprɛzɛ̃ntaˈt͡sɨjnɨ, AS: reprezẽntacyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. prezent mrz., reprezentant mos., reprezentacyjność, reprezentacja

 czas. reprezentować

 przysł. reprezentacyjnie

Wiktionary


reprezentant

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba działająca w imieniu jakiejś grupy, reprezentująca kogoś lub coś

 (1.2) książk. osoba mająca cechy typowe, reprezentatywne dla jakiejś grupy

 (1.3) sport. zawodnik wchodzący w skład reprezentacji kraju

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛprɛˈzɛ̃ntãnt, AS: reprezẽntãnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reprezentacja ż., reprezentowanie n., reprezentatywność ż.

:: fż. reprezentantka ż.

 czas. reprezentować ndk.

 przym. reprezentatywny, reprezentacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przedstawiciel

 (1.3) kadrowicz

Wiktionary


reprezentantka

→ reprezentant


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fż. od: reprezentant (przedstawiciel grupy)

 (1.2) fż. od: reprezentant (osoba o typowych dla grupy cechach)

 (1.3) fż. od: reprezentant (członek kadry narodowej)

Wiktionary

Patrz:

reprezentant

Wymowa:

IPA: ˌrɛprɛzɛ̃nˈtãntka, AS: reprezẽntãntka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. prezent mrz., reprezentant m., reprezentacja ż., reprezentowanie n.

 czas. reprezentować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przedstawicielka

 (1.3) kadrowiczka

Wiktionary


reprezentatywniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: reprezentatywny; bardziej reprezentatywny


SJP.pl


reprezentatywność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest reprezentatywne; cecha tych, którzy są reprezentatywni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reprezentacja ż., reprezentant mos.

 przym. reprezentatywny

 przysł. reprezentatywnie

Wiktionary


reprezentatywny

reprezentacyjny;
1. związany z reprezentowaniem kogoś lub czegoś, charakterystyczny dla kogoś lub czegoś;
2. okazale się prezentujący


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) oddający charakterystyczne właściwości populacji, z której pochodzi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛprɛzɛ̃ntaˈtɨvnɨ, AS: reprezẽntatyvny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. prezent mrz., reprezentacja ż., reprezentatywność ż., prezenter mos., reprezentant mos.

 przysł. reprezentatywnie

Wiktionary


reprezentowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|reprezentować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛprɛzɛ̃ntɔˈvãɲɛ, AS: reprezẽntovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. prezent mrz., reprezentant m., reprezentantka ż., prezenter mos.

 czas. reprezentować

Wiktionary


reprezentować

1. występować z czyjegoś upoważnienia;
2. być reprezentantem kogoś lub czegoś;
3. wyrażać coś


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) występować w czyimś imieniu, być czyimś przedstawicielem

 (1.2) wyrażać coś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Moja córka reprezentowała swoje liceum na zawodach lekkoatletycznych.

 (1.2) Wczesną fazę osadnictwa Burgundów na terenie Sabaudii, datowaną na połowę V w., reprezentują nieliczne znaleziska archeologiczne, mające wyraźną wschodniogermańską proweniencję.

 (1.2) Ta partia reprezentuje liberalne podejście do gospodarki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛprɛzɛ̃nˈtɔvat͡ɕ, AS: reprezẽntovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. prezent mrz., reprezentacja ż., reprezentowanie n., reprezentant m., reprezentantka ż., prezenter mos.

 przym. reprezentacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) wyrażać, przedstawiać

Wiktionary


reprint

nowe wydanie książki w niezmienionej formie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ponowne wydanie jakiegoś utworu, wykonane bez powtórnego składania tekstu

Wiktionary


reprintowy

przymiotnik od: reprint


SJP.pl


reprobacja

dawniej: dezaprobata, potępienie, nagana


SJP.pl

Reprobacja (łac. "reprobatio" – odrzucenie) – w teologii chrześcijańskiej akt odrzucenia stworzenia przez Boga. Reprobacja następcza wynika z odrzucenia Boga przez stworzenie bądź przewidzenia przez Boga takiego odrzucenia; oznacza to, że Bóg na skutek grzechu śmiertelnego wyklucza takie stworzenie ze zbawienia i skazuje na potępienie. Reprobacja uprzedzająca winę stworzenia ma charakter kalwinistycznej predestynacji i jest odrzucana przez katolicyzm jako herezja.

Wikipedia


reprobować

dawniej: dezaprobować, nie pochwalać czegoś; ganić, potępiać


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) nie pochwalać czegoś, wyrażać dezaprobatę, w szczególności – odrzucać przy egzaminie

Wiktionary


reprodukcja

1. kopia oryginału wykonana metodą drukarską lub fotograficzną;
2. odtworzenie czegoś, wytworzenie w celu uzyskania wcześniejszego stanu;
3. rozmnażanie zwierząt i roślin w celach hodowlanych;
4. odtwarzanie środków produkcji w celu jej kontynuowania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odtworzenie

 (1.2) szt. kopia oryginału wykonana maszynowo

 (1.3) rozmnażanie w celach hodowlanych

 (1.4) ekon. ciągłe odtwarzanie środków produkcji w celu jej kontynuacji

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • reprodukcja – właściwy wszystkim organizmom proces życiowy polegający na wytwarzaniu potomstwa przez organizmy rodzicielskie
  • reprodukcja – ciągłe odtwarzanie środków produkcji w celu jej stałego kontynuowania
  • reprodukcja – odtworzenie czegoś w pamięci jako składnik przypomnienia
  • reprodukcja – proces odtwarzania stanu i struktury ludności związany z liczbą urodzeń i zgonów
  • reprodukcja – kopia oryginału wykonana w dowolnej skali metodą drukarską lub fotograficzną
  • reprodukcja – regulowane przez prawo autorskie (por. copyright) uprawnienie do wykonywania kopii utworu

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛprɔˈdukt͡sʲja, AS: reprodukcʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reproduktor m.

 czas. reprodukować

 przym. reprodukcyjny

Wiktionary


reprodukcyjnie

→ reprodukcyjny


SJP.pl

Patrz:

reprodukcyjny

reprodukcyjny

dotyczący reprodukcji


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący reprodukcji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reprodukcja ż., reprodukowanie n., reproduktor mzw.

 czas. reprodukować ndk.

Wiktionary


reprodukować

1. odtwarzać coś, kopiować metodą drukarską lub fotograficzną;
2. rozmnażać zwierzęta i rośliny;
3. powielać jakieś wzorce i schematy


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zreprodukować)

 (1.1) wykonywać reprodukcje

 (1.2) zootechn. prowadzić rozpłód

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reproduktor mzw., reprodukowanie n., reprodukcja ż.

 przym. reprodukcyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) odtwarzać

Wiktionary


reproduktor

dorosły samiec zwierząt gospodarskich przeznaczony do rozpłodu; rozpłodnik, rozpłodowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zootechn. dorosły, zdolny do rozpłodu samiec zwierząt hodowlanych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pseudohodowca (…) rozmnaża zwierzęta chore i z wadami genetycznymi. Oszczędza na kryciu, używając jako reproduktorów samce blisko spokrewnione z suką czy kotką, czyli stosując tzw. chów wsobny, prowadzący często do poważnych wad genetycznych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛprɔˈduktɔr, AS: reproduktor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reprodukcja ż., reprodukowanie n.

 czas. reprodukować ndk.

 przym. reprodukcyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozpłodnik

Wiktionary


reprografia

technika powielania i kopiowania dokumentów lub obrazów (np. druk, ksero, skan)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ogół zagadnień i metod dotyczących kopiowania materiałów graficznych i piśmienniczych, przy pomocy środków mechanicznych lub elektronicznych;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Powiązane:

 przym. reprograficzny

Wiktionary


reprograficzny

→ reprografia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z odtwarzaniem materiałów graficznych i piśmiennych środkami mechanicznymi lub elektronicznymi

Wiktionary

Patrz:

reprografia

Przykłady

 (1.1) W cenę każdej kserokopiarki wliczona jest opłata reprograficzna, czyli rekompensata dla wydawców książek, którzy stracą na ich kserowaniu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reprografia ż.

Wiktionary


reprojekcja

1. rodzaj projekcji, w której półprzezroczysty ekran umieszczony jest między obserwatorem a projektorem; projekcja tylna;
2. metoda realizacji zdjęć filmowych polegająca na połączeniu wyświetlanego obrazu ruchomego tła, zarejestrowanego uprzednio w warunkach plenerowych, ze sceną z udziałem aktorów grających w otoczeniu dekoracji na pierwszym planie


SJP.pl

Reprojekcja, inaczej projekcja tylna – projekcja na półprzezroczystym ekranie znajdującym się między obserwatorem a urządzeniem, które dokonuje projekcji.

Wikipedia


reprotoksyczny

toksyczny dla układu rozrodczego, mogący zaburzać płodność lub rozwój potomstwa


SJP.pl


reprymenda

ostra nagana, ostre upomnienie; bura, ochrzan, opeer, opieprz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nagana, upomnienie, admonicja

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Premier udzielił reprymendy posłowi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛprɨ̃ˈmɛ̃nda, AS: reprỹmẽnda

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) upomnienie, nagana

Wiktionary


reprywatyzacja

przywrócenie mienia przejętego przez państwo byłym właścicielom lub ich spadkobiercom, dokonywane w formie zwrotu rzeczy upaństwowionej lub wypłaty ekwiwalentu; denacjonalizacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. ekon. zwrot mienia przejętego wcześniej przez państwo na rzecz byłych właścicieli lub ich spadkobierców; także. zrekompensowanie tego mienia w formie pieniężnej albo w naturze;

Wiktionary

Reprywatyzacja (właśc. "restytucja mienia") – proces polegający na zwrocie uprzednim właścicielom (lub ich następcom prawnym) mienia przejętego przez państwo w drodze nacjonalizacji lub wywłaszczenia.

Często błędnie jest łączona z prywatyzacją, gdy nie tylko zwraca się niegdyś przejęte mienie, ale także prywatyzuje mienie, które od początku było państwowe. Przeciwieństwem reprywatyzacji jest renacjonalizacja.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. prywatyzowanie n., reprywatyzowanie n., zreprywatyzowanie n., prywatyzacja ż.

 czas. reprywatyzować ndk., zreprywatyzować dk.

 przym. reprywatyzacyjny, prywatyzacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) restytucja mienia

Wiktionary


reprywatyzacyjny

związany z reprywatyzacją - zwrotem wcześniej upaństwowionej własności prywatnej


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z reprywatyzacją

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reprywatyzacja ż., reprywatyzowanie n., zreprywatyzowanie n.

 czas. reprywatyzować ndk., zreprywatyzować dk.

Wiktionary


reprywatyzowany

zwrócić, zwracać majątek przyjęty przez państwo byłym właścicielom lub ich spadkobiercom; denacjonalizować


SJP.pl


reprywatyzować

zwrócić, zwracać majątek przyjęty przez państwo byłym właścicielom lub ich spadkobiercom; denacjonalizować


SJP.pl


repryza

1. powtórzenie przebiegu pierwszego odcinka formy sonatowej
2. krótka scenka cyrkowa odgrywana między kolejnymi numerami programu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. powtórzenie danego fragmentu muzycznego

 (1.2) scenka cyrkowa

Wiktionary

Repryza – powtórzenie (z pewnymi modyfikacjami lub bez nich) ekspozycji w formie sonatowej. Zwykle jest zakończona codą.

Kompozytor nawiązuje w tej części do ekspozycji powracając z niewielkimi zmianami do tych samych odcinków melodycznych.

Repryza pozorna jest to pojawienie się w przetworzeniu tematu ekspozycji, jednak nie następują po nim kolejne fazy, inaczej zwodnicza

Wikipedia

Powiązane:

 przym. repryzowy

Wiktionary


repryzowy

przymiotnik od: repryza


SJP.pl


repsznur

linka pomocniczna, używana we wspinaczce, alpinizmie i pracach wysokościowych; rep


SJP.pl

Repsznur – inaczej rep (z hol. "reep" – lina), linka pomocnicza, sznurek używany we wspinaczce do rozmaitych celów pomocniczych (innych, niż w charakterze liny asekuracyjnej). Typowe zastosowania repsznurów, podobnie jak w przypadku pętli z taśmy, obejmują przede wszystkim:

Wikipedia


reptilianin

fikcyjny humanoidalny gad, obdarzony inteligencją, występujący w fantastyce, teoriach spiskowych i ufologii; Reptilianin, saurianin, Saurianin


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) sf. rzekomy przedstawiciel rasy humanoidalnych gadów z literatury fantastycznej, teorii spiskowych i opowieści o UFO;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. Reptilianka ż.

 przym. reptiliański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Saurianin, Jaszczuroczłowiek, Istota Gadzia

Wiktionary


reptilianka

→ reptilianin


SJP.pl

Patrz:

reptilianin

reptiliański

→ reptilianin


SJP.pl

Patrz:

reptilianin

reptiliologia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. nauka o gadach;

Wiktionary

Reptiliologia ( reptilio ‘czołgać się’, gr. "lógos" ‘nauka’) – nauka zajmująca się badaniem gadów (Reptilia). Wraz z batrachologią (nauką o płazach) tworzą herpetologię.

W ramach reptiliologii wyróżnia się chelonologię (naukę o żółwiach) oraz ofiologię (naukę o wężach).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛptʲilʲjɔˈlɔɟja, AS: reptʹilʹi ̯oloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reptiliolog m.

 przym. reptiliologiczny

Wiktionary


reptowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Reptowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. bydgoskim, w gminie Dąbrowa Chełmińska
  • Reptowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. stargardzkim, w gminie Kobylanka
  • Reptowo – stacja kolejowa w Reptowie, w województwie zachodniopomorskim

Wikipedia


reptowski

1. przymiotnik od: Repty;
2. przymiotnik od: Reptowo


SJP.pl


repty

dzielnica Tarnowskich Gór


SJP.pl


republik

forma rzeczownika.

 (1.1) D. plural|republika.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈpublʲik, AS: republʹik

Wiktionary


republika

1. forma ustroju państwa, w którym najwyższą władzę sprawują organy wybierane w wyborach pośrednich lub bezpośrednich, zwykle w sposób określony przez konstytucję;
2. państwo mające taki ustrój;
3. bananowa republika - z lekceważeniem o państwie małym, słabym, niestabilnym społecznie i politycznie, często podporządkowanym innemu państwu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) polit. ustrój polityczny, w którym władza jest sprawowana przez organ wyłoniony w wyniku wyborów na określony czas;

 (1.2) polit. państwo posiadające ustrój republiki (1.1)

Wiktionary

Republika ( res publica – dosł. rzecz pospolita, rzecz publiczna, rzecz stworzona pospołu) – forma rządu, w którym głową państwa jest osoba lub grupa osób wybierana na określony czas lub/oraz na czele państwa stoi kadencyjny organ wyłoniony w drodze wyborów powszechnych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (ZSRR)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈpublʲika, AS: republʹika

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. republikanin mos., republikanka ż.

 przym. republikański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) przest. rzeczpospolita

Wiktionary


republikanie

1. zwolennik republiki, republikanizmu;
2. członek lub zwolennik partii republikańskiej w USA


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Republikanie – francuska partia polityczna, sukcesorka Unii na rzecz Ruchu Ludowego
  • Partia Republikańska (Stany Zjednoczone)
  • Partia Republikanie (Polska)
  • Stowarzyszenie „Republikanie” (Polska)
  • Wolni Republikanie (Polska)
  • Republikanie (Niemcy)
  • republikanie – zwolennicy republiki w czasie hiszpańskiej wojny domowej
  • zwolennicy republikanizmu (filozofii politycznej)

Wikipedia


republikanin

1. zwolennik republiki, republikanizmu;
2. członek lub zwolennik partii republikańskiej w USA


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) polit. zwolennik republiki lub republikanizmu, ktoś popierający republikańską formę rządu

 (1.2) członek partii republikańskiej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. republika ż., republikanizm mrz.

:: fż. republikanka ż.

 przym. republikański

Wiktionary


republikanizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. pogląd, który uznaje republikę za najlepszą formę rządu

 (1.2) polit. ustrój republikański

Wiktionary

Republikanizm (od łac. "res publica" – "rzecz publiczna") – nurt filozofii politycznej, zgodnie z którym ideałem życia politycznego jest republika, rozumiana jako wspólnota polityczna, której członkowie (obywatele) biorą udział w życiu publicznym.

Idee republikańskie kształtowały się w opozycji do takich form ustrojowych jak monarchia czy tyrania. Republikanie sprzeciwiali się w szczególności wszelkim formom władzy arbitralnej, oraz takiej, w której rządzeni nie mieli wpływu na rządy.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. republikanin mos., republikanka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) republika

Wiktionary


republikanka

kobieta uznająca republikę za najlepszą formę rządu; zwolenniczka republiki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) polit. zwolenniczka republiki lub republikanizmu, kobieta popierająca republikańską formę rządu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. republika ż., republikanizm mrz.

:: fm. republikanin mos.

 przym. republikański

Wiktionary


republikański

→ republika, → republikanin


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany republikanizmem, dotyczący republikanizmu

 (1.2) związany z amerykańską Partią Republikańską

przymiotnik jakościowy

 (2.1) mający cechy przypisywane republikom i republikanizmowi

Wiktionary

Patrz:

republika, → republikanin

Powiązane:

 rzecz. republika ż., republikanin mos., republikanka ż., republikańskość ż.

Wiktionary


republikańskość

→ republikański


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest republikańskie; cecha tych, którzy są republikańscy

Wiktionary

Patrz:

republikański

Powiązane:

 przym. republikański

 przysł. republikańsko

Wiktionary


republiko

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: republika

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈpublʲikɔ, AS: republʹiko

Wiktionary


repudiacja

odmowa zapłaty długów państwowych lub przyjęcia zdewaluowanego pieniądza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ekon. odmowa spłaty części bądź całości długu publicznego przez władze;

 (1.2) ekon. odmowa przyjęcia zdewaluowanego pieniądza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Współcześnie rządy rzadko korzystają z "dobrodziejstw" inflacji lub sięgają do atrybutów władzy, takich jak unieważnienie (repudiacja) zaciągniętych przez nie długów, konwersja długów itp.

Wiktionary


repulsja

wstręt lub silna niechęć do czegoś; abominacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) psych. niechęć do czegoś

Wiktionary

Powiązane:

 przym. repulsywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wstręt, niechęć, odraza

Wiktionary


repulsor

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sf. urządzenie pozwalające unosić się mimo działania pola grawitacyjnego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dex uru­cho­mił repulsory i uniósł się znad płyty.

Wiktionary


repulsorowy

→ repulsor


SJP.pl

Patrz:

repulsor

repulsyjny

→ repulsja


SJP.pl

Patrz:

repulsja

repulsywny

1. związany z repulsją;
2. wzbudzający odrazę, niechęć, odpychający


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wzbudzający niechęć, wstręt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po osiągnięciu pewnego krytycznego progu emocji repulsywnej następuje przebudzenie (gwałtowny powrót do stanu świadomości).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. repulsja ż.

 przym. repulsyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) odrażający, odpychający, wstrętny

Wiktionary


repusowanie

zdobić wyroby z blachy, wybijając wgłębienia i uzyskując po drugiej stronie wypukły wzór; trybować


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jubil. zdobienie blaszanych wyrobów poprzez wybijanie na zimno wgłębień, dających po drugiej stronie wypukły wzór

 (1.2) jubil. wzór, zdobienie uzyskane poprzez repusowanie (1.1)

Wiktionary

Repusowanie (trybowanie) – zdobienie wyrobów z blachy poprzez wybijanie na zimno wgłębień, dających po drugiej stronie wypukły wzór.

Techniką repusowania zdobić można metale ciągliwe i kowalne - głównie złoto, srebro, miedź, mosiądz, żelazo. Używane są młotki - twarde, miękkie i cyzelerskie, punce oraz kowadła miękkie. Kowadło takie musi być wykonane z materiału, który ustępuje pod naciskiem (np. smoły, miękkiego drewna, ołowiu).

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) trybowanie

Wiktionary


repusować

zdobić wyroby z blachy, wybijając wgłębienia i uzyskując po drugiej stronie wypukły wzór; trybować


SJP.pl


reputacja

opinia; dobre imię; sława


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) opinia o kimś, dobre imię

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mój lekarz cieszy się dobrą reputacją.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛpuˈtat͡sʲja, AS: reputacʹi ̯a

Wiktionary


reputacyjny

→ reputacja


SJP.pl

Patrz:

reputacja

requiem

rekwiem;
1. kościelna pieśń żałobna;
2. msza za zmarłych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rel. msza żałobna lub nabożeństwo;

 (1.2) muz. rel. kompozycja mszalna wykonywana w Zaduszki lub podczas uroczystości żałobnych;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • requiem – msza żałobna
  • requiem – kompozycja mszalna wykonywana w Dzień Zaduszny, jak również podczas uroczystości żałobnych, również tego rodzaju utwory
    • Requiem – tytuły utworów ww. rodzaju
  • Requiem – singel zespołu Killing Joke z albumu Killing Joke (1980)
  • Requiem – msza żałobna przeznaczona dla chóru, solistów i orkiestry
  • Requiem – utwór francuskiej piosenkarki Almy
  • Requiem – album grupy Bathory
  • Requiem – album grupy Hunter
  • Requiem – album Johna Lowery’ego (Johna 5)
  • Requiem – album koncertowy zespołu Killing Joke
  • Requiem – album zespołu Korn
  • Requiem – minialbum Przemysława Gintrowskiego z 1979

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɛkfʲijɛ̃m, AS: rekfʹii ̯ẽm

Wiktionary


reranie

nieprawidłowa wymowa litery r


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) wymawianie „r” jako głoski tylnojęzykowej lub języczkowej;

Wiktionary

Reranie (rotacyzm) – nieprawidłowa (tj. niezgodna z regułami ortofonii) wymowa fonemu /r/, prawidłowo wymawianego w języku polskim jako [] lub []. Wyróżnia się różne rodzaje rotacyzmu:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛˈrãɲɛ, AS: rerãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rerać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rotacyzm, grasejowanie

Wiktionary


rerać

czasownik niedokonany

 (1.1) niepoprawnie wymawiać fonem IPA2|r.;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie mogę się dostać na studia aktorskie, ponieważ reram.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛrat͡ɕ, AS: rerać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reranie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grasejować

Wiktionary


rerecording

[czytaj: rerekording] przenoszenie metodą elektryczną nagrań dźwiękowych z taśm magnetofonowych lub płyt gramofonowych na nowe taśmy, płyty itp.


SJP.pl


research

[czytaj: risercz]
1. badanie naukowe, prace badawcze;
2. zbieranie informacji dla potrzeb dziennikarza


SJP.pl


researcher

[czytaj: riserczer] osoba w firmach doradztwa personalnego jak również marketingowych zajmująca się badaniem rynku


SJP.pl


researcherka

→ researcher [czytaj: riserczerka]


SJP.pl


researcherski

→ researcher [czytaj: riserczerski]


SJP.pl


resekcja

operacyjne usunięcie organu lub jego części


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. zabieg usunięcia narządu wewnętrznego

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wycięcie

Wiktionary


resekcyjny

→ resekcja


SJP.pl

Patrz:

resekcja

resekować

dokonywać resekcji


SJP.pl


reseller

[czytaj: riseler] osoba lub firma kupująca towary w celu ich odsprzedaży; odsprzedawca


SJP.pl


resellerka

[czytaj: riselerka]
1. kobieta kupująca towary w celu ich odsprzedaży;
2. potocznie: odsprzedaż


SJP.pl


resellerski

→ reseller [czytaj: riselerski]


SJP.pl


resentymencik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od resentyment

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie resentyment, lecz tylko mały resentymencik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. resentyment m.

Wiktionary


resentyment

niechęć, niezadowolenie, uraza do kogoś odczuwane przez dłuższy czas


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) skrywany żal lub uraza;

Wiktionary

Resentyment (fr. "ressentiment") – w powszechnym rozumieniu silny, zakorzeniony żal bądź uraza do kogoś (czegoś), często skrywany i zwykle powracający na wspomnienie doznanych krzywd.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gdy głupcy, obdarzeni wielką aktywnością, znajdują – w ułożyskowaniu określonych antagonizmów klasowych i narodowych resentymentów – posłuch głupców mniej aktywnych, gotowych pójść za tym, „kto poprowadzi” – może się zrodzić z takiego „wzmocnienia” zło, nie piekielne co prawda, bo czysto ludzkie, lecz nie mniej przez to zgubne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛsɛ̃nˈtɨ̃mɛ̃nt, AS: resẽntỹmẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. resentymencik mrz.

Wiktionary


reserved

Reserved – polska sieć odzieżowa mająca siedzibę w Gdańsku, założona przez Marka Piechockiego i Jerzego Lubiańca. Właścicielem jest spółka LPP S.A. Pierwsze sklepy działały pod marką "LPP", która następnie została zastąpiona obecną Reserved.

W 2020 roku Reserved zajął 10. miejsce w rankingu najlepszych marek w Polsce, przygotowanym przez YouGov i Inquiry.

Wikipedia


reset

1. przycisk wciskany w celu zrestartowania komputera;
2. sam proces restartowania komputera


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • reset – twardy restart
  • Reset – zespół muzyczny
  • Reset – czasopismo
  • Reset – film
  • Reset – polski serial dokumentalny
  • Reset – album Porty
  • Reset – album Atari Teenage Riot
  • Reset – album De Mono

Wikipedia


resetowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|resetować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛsɛtɔˈvãɲɛ, AS: resetovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. resetować

Wiktionary


resetować

1. przywracać domyślne wartości danego urządzenia lub programu; zerować;
2. uruchamiać ponownie system operacyjny komputera;
3. resetować się - potocznie:
a) relaksować się po ciężkiej pracy;
b) zmieniać swój punkt widzenia, zwykle w celu zaczęcia czegoś od nowa


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zresetować)

 (1.1) inform. podawać sygnał zerowania na wejścia rejestrów i sumatora procesora urządzenia komputerowego, tym samym wznawiać jego pracę od początku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tamakurczak jest wygodny. Kiedy umrze, zabawkę się resetuje, czyli zaczyna hodowlę od początku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛsɛˈtɔvat͡ɕ, AS: resetovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. resetowanie n., zresetowanie n., reset m.

 czas. zresetować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zerować, restartować, robić reset / restart

Wiktionary


resetowy

→ reset


SJP.pl

Patrz:

reset

resich

[czytaj: rez-ich] nazwisko


SJP.pl


resich-modlińska

nazwisko


SJP.pl


residualny

→ residuum


SJP.pl

Patrz:

residuum

residuum

rezyduum;
1. liczba zespolona opisującą zachowanie całek po konturach analitycznej funkcji f(z) wokół punktu osobliwości;
2. materiał skalny będący efektem wietrzenia i erozji niektórych składników skały


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) to, co pozostało z czegoś lub po czymś

Wiktionary


resiliencja

środowiskowo:
1. zdolność radzenia sobie z nagłymi problemami;
2. wytrzymałość, odporność na działanie różnych sił


SJP.pl


reski

przymiotnik od: Resko (miasto w Polsce)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Reskiem, dotyczący Reska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Resko n., Rega ż.

Wiktionary


resko

przymiotnik od: Resko (miasto w Polsce)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w województwie pomorskim;

Wiktionary

Resko (do 1945 r. Regenwalde) – miasto w północno-zachodniej Polsce, w województwie zachodniopomorskim, w powiecie łobeskim. Siedziba gminy miejsko-wiejskiej Resko. Ośrodek usługowy dla rolnictwa, drobny przemysł spożywczy i drzewny.

Według danych z 30 czerwca 2017, miasto miało 4263 mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Resko jest miastem pomorskim.

 (1.1) Przez Resko przepływa rzeka Rega

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛskɔ, AS: resko

Wiktionary

Powiązane:

 przym. reski

 rzecz. reszczanin/reszczanka, Rega

Wiktionary


reskowo

Reskowo (kaszub. "Reskòwò") – wieś kaszubska w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie kartuskim, w gminie Chmielno, na Pojezierzu Kaszubskim. Leży na terenie Kaszubskiego Parku Krajobrazowego nad jeziorem Reskowskim.

Wikipedia


reskrypt

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. rozporządzenie władzy sporządzone na piśmie

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Herold odczytywał publicznie reskrypt królewski.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. reskryptowy

Wiktionary


reskryptowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) daw. związany z reskryptem, dotyczący reskryptu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reskrypt mrz.

Wiktionary


resnais

[czytaj: reNE] nazwisko


SJP.pl


resocjalizacja

przystosowywanie kogoś do życia w społeczeństwie; przywrócenie do działania w społeczeństwie osób niedostosowanych lub takich, które utraciły kontakt ze społeczeństwem, np. więźniów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. działania wychowawcze mające na celu przywrócenie ludziom niedostosowanym społecznie prawidłowego kontaktu ze społeczeństwem;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. resocjalizowanie n., zresocjalizowanie n.

 czas. resocjalizować ndk., zresocjalizować dk.

 przym. resocjalizacyjny

Wiktionary


resocjalizacyjny

związany z resocjalizacją


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z resocjalizacją, dotyczący resocjalizacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. resocjalizacja ż., resocjalizowanie n., zresocjalizowanie n.

 czas. resocjalizować ndk., zresocjalizować dk.

Wiktionary


resocjalizować

1. przystosowywać kogoś do życia w społeczeństwie; dokonywać czyjejś resocjalizacji;
2. resocjalizować się - przystosowywać się do życia w społeczeństwie; ulegać resocjalizacji


SJP.pl


resolver

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) elektr. urządzenie elektryczne do pomiaru kąta

 (1.2) inform. klient DNS

Wiktionary

Resolver (resolwer) – elektryczny czujnik kąta obrotu, jest rodzajem transformatora elektrycznego z obrotowym uzwojeniem wzbudzania lub obrotowym rdzeniem magnetycznym. Jest urządzeniem elektrycznym, bez elektroniki, uważany za urządzenie analogowe, ma elektroniczne i cyfrowe odpowiedniki.

Wikipedia


resomacja

ekologiczna metoda rozkładu zwłok poprzez alkaliczną hydrolizę; akwamacja, kremacja wodna


SJP.pl

Resomacja – proces rozkładu zwłok ludzkich poprzez alkaliczną hydrolizę, uważany przez jego twórców za bardziej ekologiczny od kremacji. Proces ten jest oferowany na całym świecie jako alternatywa dla tradycyjnego pogrzebu lub kremacji. Do lata 2007 roku ponad 1000 ludzi w Stanach Zjednoczonych zdecydowało się na poddanie ich ciał resomacji w przyszłości.

Wikipedia


resor

element zawieszenia pojazdu poprawiający kontakt kół z nierównym podłożem; amortyzator


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mot. element pojazdu przeznaczony do tłumienia wstrząsów;

Wiktionary

Resor – element resorujący, który najczęściej ma postać sprężyny wielopłytkowej utworzonej z płaskowników stalowych, zwanych piórami.

Pióra resoru wykonuje się głównie ze stali sprężynowej oraz poddaje się obróbce cieplnej i niekiedy kulkowaniu. Pióra mogą być wykonane również z tworzyw sztucznych. Pióra są wygięte, przy czym promień krzywizny zależy od długości pióra.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od Biniakon do Wilna szosa była wyboista i trzeba było jechać bardzo uważnie, aby nie połamać resorów.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. resorowy

 rzecz. resorak mzw.

Wiktionary


resoraczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od resorak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. resorak m.

Wiktionary


resorak

potocznie: zabawka w kształcie samochodu; samochodzik, resorowiec, resorek, resorówka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) mały samochodzik-zabawka, wykonany z metalu, charakteryzujący się ruchomymi osiami kół na podobieństwo resorów w prawdziwych samochodach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mogę się pobawić twoimi resorakami?

 (1.1) Piotrek ma całą kolekcję resoraków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈsɔrak, AS: resorak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. resor m., resorowanie n.

:: zdrobn. resoraczek m.

 czas. resorować ndk.

 przym. resorowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) resorówka, żelaźniak

Wiktionary


resorbować

wchłaniać lub wsysać jakieś substancje


SJP.pl


resorcik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od resort

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. resort m.

Wiktionary


resorek

1. rzadko, potocznie: zabawka w kształcie samochodu; samochodzik, resorowiec, resorak;
2. zdrobnienie od: resor


SJP.pl


resorka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. zob. resorówka.

Wiktionary


resorowiec

potocznie: zabawka w kształcie samochodu; samochodzik, resorak, resorek


SJP.pl


resorownia

środowiskowo: dział zakładu remontowego, w którym sprawdza się sprawność resorów


SJP.pl


resorowy

przymiotnik od: resor


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący resoru

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. resor mrz., resorak mzw.

Wiktionary


resorpcja

1. przenikanie substancji pokarmowych z jelit do naczyń krwionośnych; wchłanianie;
2. wchłanianie substancji chemicznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biochem. wchłanianie przez komórki substancji z otoczenia

Wiktionary

Resorpcja (łac. "resorptio" z łac. "resorbo" – wchłaniam, pochłaniam), wchłanianie – proces przenikania substancji przez powierzchnie.

Pojęcie stosowane w biologii i medycynie, gdzie może oznaczać w zależności od kontekstu różne zjawiska:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W układzie moczowym zauważa się: [...] zwiększenie resorpcji sodu i wody.

 (1.1) Podstawową jednostką czynnościową nerki jest tzw. nefron. Składa się on z [...] systemu kanalików krętych i prostych oraz cewki zbiorczej, w którym odbywają się procesy biernej i czynnej resorpcji zwrotnej.

Wiktionary


resorpcyjny

→ resorpcja


SJP.pl

Patrz:

resorpcja

resort

1. wyodrębniony dział gospodarki i administracji państwowej kierowany przez ministra;
2. przenośnie: zakres czyichś uprawnień;
3. miejscowość wypoczynkowa lub obiekt wypoczynkowy w takim miejscu, np. kompleks hotelowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) adm. dział administracji publicznej podległy właściwemu członkowi rządu;

 (1.2) pot. zakres czyjejś działalności, czyichś kompetencji

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ziobro objął resort sprawiedliwości.

 (1.1) Przed budynkiem resortu powitał go ustępujący szef resortu Borys Budka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛsɔrt, AS: resort

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. resorcik mrz.

 przym. resortowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ministerstwo

 (1.2) dziedzina, domena, dyscyplina, dział, działka, gałąź, krąg, niwa, obręb

Wiktionary


resortowość

→ resortowy


SJP.pl

Patrz:

resortowy

resortowy

przymiotnik od: resort


SJP.pl


resorówka

zabawka w kształcie samochodu; resorak, resorek, resorowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. pojazd konny na resorach

 (1.2) małe, zabawkowe auto

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Bierzemy ze sobą furę gadżetów dla dzieciaków w Afryce. (…) Właściwie, to jeszcze ich nie mamy, ale gdyby ktoś chciał się pozbyć kredek, długopisów, małych zabawek, resorówek, to czekamy.

Wiktionary


respective

[czytaj: respektiwe] odpowiednio (do każdego z branych pod uwagę)


SJP.pl


respekcik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od respekt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. respekt m.

Wiktionary


respekt

poważanie, szacunek połączone z lekką obawą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) szacunek, poważanie

 (1.2) obawa, onieśmielenie wobec autorytetu lub siły

Wiktionary

Respekt – polski zespół wokalno-instrumentalny, istniejący od końca 1969 roku do końca 1970 roku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mężczyzna z respektem obracał w rękach zdjęcie.

 (1.2) Synowie czuli respekt przed pasem ojca.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛspɛkt, AS: respekt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. respektowanie n.

:: zdrobn. respekcik mrz.

 czas. respektować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szacunek

Wiktionary


respektowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|respektować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. respekt mrz., respektować

 czas. respektować

Wiktionary


respektować

szanować;
1. stosować się do czegoś, zachowywać się zgodnie z jakimiś normami;
2. mieć wzgląd na coś, liczyć się z czymś;
3. dawniej: mieć uznanie, szacunek dla kogoś; poważać


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (brak dk.)

 (1.1) brać pod uwagę, mieć wzgląd na coś lub na kogoś, przestrzegać czegoś w swoim postępowaniu

 (1.2) daw. otaczać respektem; traktować z szacunkiem

czasownik zwrotny niedokonany respektować się (brak dk.)

 (2.1) być respektowanym

 (2.2) daw. okazywać szacunek jeden drugiemu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. respekt mrz., respektowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) liczyć się, przestrzegać, stosować się, uwzględniać

 (1.2) poważać, szanować

Wiktionary


respektowy

przymiotnik od: respekt


SJP.pl


respighi

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Elsa Respighi
  • Lorenzo Respighi
  • Ottorino Respighi
  • Pietro Respighi
  • (16930) Respighi

Wikipedia


respirabilny

o pyle lub cząstkach: taki, który może przenikać głęboko do dróg oddechowych


SJP.pl


respiracja

1. oddychanie, oddech;
2. respiracja gleby - zjawisko wymiany gazów między glebą a atmosferą


SJP.pl


respiracyjny

związany z respiracją


SJP.pl


respirator

1. aparatura medyczna połączona z chorym przez maskę twarzową, rurkę dotchawiczną itp., umożliwiająca sztuczne oddychanie tlenem, powietrzem lub ich mieszaniną, stosowana głównie w przypadkach zahamowania czynności oddechowych; resuscytator;
2. maska z filtrem chroniąca układ oddechowy przed pyłem, gazami, używana głównie w górnictwie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. med. urządzenie służące do mechanicznej wentylacji płuc chorego z zaburzeniami oddychania albo niezdolnego do samodzielnego oddychania;

 (1.2) techn. maska z filtrem chroniąca układ oddechowy przed pyłem, gazami itp.;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W 2020 roku opracowano projekt respiratora, który udostępniono za darmo (na zasadach open source i open hardware).

 (1.1) Głównym mechanicznym elementem respiratora jest kompresor i silnik.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛspʲiˈratɔr, AS: respʹirator

Wiktionary

Powiązane:

 przym. respiratorowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sztuczne płuco

Wiktionary


respiratoroterapia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. mechaniczna wentylacja płuc pacjenta

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Lekarz zlecił w jego przypadku respiratoroterapię.

Wiktionary


respiratorowy

→ respirator, np. nawilżacz respiratorowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z respiratorem, dotyczący respiratora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. respirator mrz.

Wiktionary


respiro

respiro wekslowe - odroczenie płatności weksla


SJP.pl


respirować

podłączać chorego do respiratora


SJP.pl


respondek

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jerzy Respondek – polski inżynier informatyk
  • Krzysztof Respondek – polski aktor, piosenkarz i artysta kabaretowy

Wikipedia


respondent

osoba odpowiadająca na pytania ankietera


SJP.pl

Re

Wikipedia


respondentka

kobieta odpowiadająca na pytania ankietera


SJP.pl


respons

przestarzale: odpowiedź


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. odpowiedź

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛspɔ̃w̃s, AS: respõũ̯s

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. responsa, responsowanie

 czas. responsować

 przym. responsywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. responsa

Wiktionary


responsa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. odpowiedź

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛsˈpɔ̃w̃sa, AS: respõũ̯sa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. respons m., responsowanie n.

 czas. responsować ndk.

 przym. responsywny

Wiktionary


responsorialny

→ responsorium; responsoryjny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wykonywany na przemian przez kantora i lud

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po pierwszym czytaniu kantor śpiewa psalm responsorialny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. responsorium n.

 przym. responsywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) responsoryjny

Wiktionary


responsorium

wyrażenie używane przy odmawianiu brewiarza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rel. liturgiczna krótka formuła modlitewna, w której wykonuje się naprzemienny śpiew lub recytację wersetów;

Wiktionary

Responsorium (łac. "responsorium", od łac. "responsum" – odpowiedź) – ogólne określenie różnych form modlitewnych i odpowiadających im form muzycznych, wywodzących się z psalmodii responsorialnej, śpiewanej przez solistę i posiadającej refren wykonywany przez chór lub zgromadzenie. Responsoria składają się z wersetu (wersetów), wykonywanych przez solistę oraz refrenu (refrenów), wykonywanych przez chór. Istnieją różne formy responsoriów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W naszej parafii w każdy wtorek śpiewane jest responsorium do św. Antoniego z Padwy.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. responsoryjny, responsorialny, responsywny

Wiktionary


responsoryczny

mający charakter odpowiedzi, służący odpowiedzi; odpowiadający


SJP.pl


responsoryjny

→ responsorium; responsorialny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wykonywany jako responsorium

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po pierwszej lekcji kantor śpiewa psalm responsoryjny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. responsorium n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) responsorialny

Wiktionary


responsywność

1. cecha czegoś reagującego na coś, odpowiadającego na działanie;
2. cecha czegoś dostosowującego się do szerokości ekranu komputera, telefonu itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co jest lub zachowuje się responsywnie

 (1.2) psych. wyznacznik atrakcyjności interpersonalnej, oznaczający zdolność do zachowań stanowiących odpowiedź na działania innej osoby;

Wiktionary

Responsywność (od "response" – odpowiedź) – jeden z wyznaczników atrakcyjności interpersonalnej. Osoba jest responsywna w kontakcie z drugą osobą, jeżeli jej zachowanie i wypowiadane słowa stanowią odpowiedź na działania partnera. Osoby responsywne są na ogół bardziej lubiane. Przeciwieństwem responsywności jest indyferentyzm.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛspɔ̃w̃ˈsɨvnɔɕt͡ɕ, AS: respõũ̯syvność

Wiktionary

Powiązane:

 przym. responsywny

 przysł. responsywnie

Wiktionary


responsywny

1. reagujący na coś, odpowiadający na działanie;
2. dostosowujący się do szerokości ekranu komputera, telefonu itp.


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) czuły na zmiany, odpowiadający na działanie

 (1.2) inform. dostosowujący się do szerokości ekranu komputera, telefonu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛspɔ̃w̃ˈsɨvnɨ, AS: respõũ̯syvny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. respons m., responsa ż., responsywność ż., responsorium n.

 przym. responsorialny

 przysł. responsywnie

Wiktionary


respublika

dawniej: republika


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Respublika – kirgiska partia polityczna
  • Respublika – kazachskie czasopismo
  • Respublika – litewskie czasopismo
  • Respublika () – wieś na Ukrainie, w obwodzie donieckim
  • Respublika () – wieś w Rosji, w obwodzie moskiewskim
  • Republika

Wikipedia


rest

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. dług

Wiktionary


restant

dawniej: dłużnik


SJP.pl


restanty

dawniej: dłużnik


SJP.pl


restarcik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od restart

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. restart m.

Wiktionary


restart

ponowne uruchomienie komputera; reboot


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) inform. ponowne uruchomienie

Wiktionary

Restart (w niektórych znaczeniach reset) – zakończenie pracy dowolnego urządzenia elektronicznego lub cyfrowego w celu inicjalizacji i ponownego załadowania systemu operacyjnego, sterowników lub innego oprogramowania.

Jeśli urządzenie cyfrowe nie reaguje na polecenia, można zastosować tzw. miękki restart ( soft reset), który może być inicjowany zarówno przez inny działający system (np. watchdog), jak i przez użytkownika.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Strasznie wolno działa, może przydałby mu się restart.

 (1.1) Pasażerowie lecący z Warszawy do Toronto wyruszyli z ponad czterogodzinnym opóźnieniem. Przyczyną był konieczny restart komputera pokładowego w dreamlinerze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛstart, AS: restart

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. restartowanie n., zrestartowanie n., restarcik mrz.

 czas. restartować ndk., zrestartować dk.

 przym. restartowy

Wiktionary


restartować

ponownie uruchamiać urządzenie elektroniczne, np. komputer


SJP.pl


restauracja

1. rodzaj lokalu gastronomicznego;
2. przywrócenie monarchii lub określonej dynastii panującej na tron


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gastr. lokal gastronomiczny z obsługą kelnerską, w którym posiłki serwowane są przy stolikach;

 (1.2) książk. odnowienie, odbudowanie

 (1.3) polit. przywrócenie poprzednich rządów, wcześniej rządzącej dynastii, dawniejszego ustroju

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • restauracja – lokal gastronomiczny
  • restauracja – przywrócenie monarchii
  • restauracja w architekturze
  • Restauracja – film
  • Restauracja – spektakl telewizyjny

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Szef zaprosił wszystkich pracowników na obiad do restauracji.

 (1.1) To jest tania restauracja, ale z dobrym jedzeniem.

 (1.1) Spotkaliśmy się koło restauracji.

 (1.1) Często jadamy w drogich restauracjach.

 (1.2) Kiedyś kierowałem restauracją zamku wawelskiego.

 (1.2) W przyszłym roku rozpocznie się restauracja fasady tego budynku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛstawˈrat͡sʲja, AS: restau̯racʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. restaurator m., restauratorka ż., restaurowanie n., restauratorstwo n., odrestaurowanie n.

:: zdrobn. restauracyjka ż.

 czas. restaurować ndk., odrestaurować dk.

 przym. restauracyjny, wokółrestauracyjny, przyrestauracyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) restaurowanie, odnowa, odbudowa, renowacja, przywracanie

Wiktionary


restauracyjka

zdrobnienie od: restauracja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zwykle przytulna mała restauracja

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Napomknął, że spokojnie mogłabym prowadzić własną działalność – kawiarnię, a może nawet restauracyjkę – w Anchorhead.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. restauracja ż.

 przym. restauracyjny

Wiktionary


restauracyjny

dotyczący restauracji


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący restauracji, związany z restauracją

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) — Jesteśmy całkowicie samowystarczalni – mówi z dumą Giao Che Nat. — Ludzie pracują w kooperatywach — mamy spółdzielnie: rybacką, piekarską, stolarską, restauracyjną.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. restauracja ż., restauracyjka ż., restaurator m.

Wiktionary


restaurator

1. artysta zajmujący się konserwowaniem dzieł sztuki, zabytków architektonicznych;
2. właściciel restauracji;
3. dawniej: odnowiciel, wskrzesiciel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) książk. właściciel, menadżer restauracji

 (1.2) książk. zob. konserwator. (zabytków)

 (1.3) hist. polit. wskrzesiciel, odnowiciel

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • restaurator – osoba prowadząca restaurację
  • Restaurator – album muzyczny

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛstawˈratɔr, AS: restau̯rator

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. restauracja

:: fż. restauratorka

 (1.1) przym. restauracyjny, restauratorski

 (1.2-3) restaurować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) konserwator

 (1.3) odnowiciel

Wiktionary


restauratorka

1. artystka zajmująca się konserwowaniem dzieł sztuki;
2. właścicielka restauracji


SJP.pl


restauratywny

zwiążany z przywróceniem poprzedniego ustroju lub przywróceniem panowania obalonej dynastii


SJP.pl


restaurować

odnawiać zabytki lub dzieła sztuki; odrestaurowywać


SJP.pl


restenoza

ponowne zwężenie naczynia krwionośnego


SJP.pl

Restenoza, nawrót zwężenia – ponowne zwężenie światła narządu występujące po zabiegu leczącym jego zwężenie, np. ponowne zwężenie leczonej tętnicy po zabiegu angioplastyki, ponowne zwężenie krtani lub tchawicy po jej endoskopowym poszerzaniu, plastyce lub resekcji.

Wikipedia


restinga

zimozielone zarośle na piaszczystych, morskich wybrzeżach Brazylii


SJP.pl

Restinga – mianem tym określa się pas wydm nadmorskich w Brazylii, skąpo porośnięty roślinnością krzaczastą. Nazwa stosowana jest wyłącznie do zarośli krzewiastych lub niskich lasów. Zarośla te są często silnie zdeformowane (od strony morza) pod wpływem wiatru, często płożą się i przylegają do podłoża. W miarę posuwania się w kierunku lądu „podnoszą się”. W zależności od składu gatunkowego wyróżnia się restingę wrzosowiskową i mirtową.

Wikipedia


restiwal

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) forma uczestnictwa w wydarzeniach kulturalnych z domu dzięki transmisji online

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Można więc powiedzieć, że restiwal to taki festiwal na własnych warunkach – bez tłumów, bez kompromisów, w komfortowej i intymnej przestrzeni.

Wiktionary


restoracjonistyczny

→ restoracjonizm


SJP.pl

Patrz:

restoracjonizm

restoracjonizm

powrót do pierwotnego, biblijnego chrześcijaństwa z I wieku naszej ery


SJP.pl

Re

Wikipedia


restrukturalizacja

rzadko: zmiana struktury czegoś, np. struktury gospodarczej kraju, organizacji lub przedsiębiorstwa; restrukturyzacja (częściej)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. ekon. zmiana struktury czegoś; wprowadzanie zmian w rozmieszczeniu majątku i organizacji zarządzania nim, zwykle w odniesieniu do gospodarki kraju lub przedsiębiorstwa;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛstrukturalʲiˈzat͡sʲja, AS: restrukturalʹizacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. restrukturyzowanie, restrukturyzacja

 przym. restrukturyzacyjny

 czas. restrukturyzować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) restrukturyzacja

Wiktionary


restrukturalizacyjny

→ restrukturalizacja; restrukturyzacyjny


SJP.pl


restrukturalizować

rzadko: dokonywać restrukturalizacji (restrukturyzacji); restrukturyzować (częściej)


SJP.pl


restrukturyzacja

zmiana struktury czegoś, np. struktury gospodarczej kraju, organizacji lub przedsiębiorstwa; restrukturalizacja (rzadziej)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ekon. zmiana struktury czegoś; wprowadzanie zmian w rozmieszczeniu majątku i organizacji zarządzania nim, zwykle w odniesieniu do gospodarki kraju lub przedsiębiorstwa;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛstrukturɨˈzat͡sʲja, AS: restrukturyzacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. restrukturyzowanie, restrukturalizacja

 przym. restrukturyzacyjny, restrukturalizacyjny

 czas. restrukturyzować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) restrukturalizacja

Wiktionary


restrukturyzacyjny

→ restrukturyzacja; restrukturalizacyjny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przym. od restrukturyzacja

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) - Starosta nie chce mówić o zwolnieniach, a ja wiem, że zostanie zwolnionych prawie 200 osób. Tak jest napisane w programie restrukturyzacyjnym - oznajmił na sesji R.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛstrukturɨzaˈt͡sɨjnɨ, AS: restrukturyzacyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. restrukturyzacja, restrukturalizacja, restrukturyzowanie

 czas. restrukturyzować

 przym. restrukturalizacyjny

Wiktionary


restrukturyzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|restrukturyzować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. restrukturyzować ndk.

 rzecz. restrukturalizacja ż., restrukturyzacja ż.

 przym. restrukturyzacyjny

Wiktionary


restrukturyzowany

dokonywać restrukturyzacji (restrukturalizacji); restrukturalizować (rzadziej)


SJP.pl


restrukturyzować

dokonywać restrukturyzacji (restrukturalizacji); restrukturalizować (rzadziej)


SJP.pl


restrykcja

(zwykle w liczbie mnogiej)
1. ograniczenie, zastrzeżenie;
2. ograniczenie obrotu, wymiany


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. ograniczenie praw

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Okupant wprowadził restrykcje znacznie ograniczające swobody obywatelskie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. restrykcyjność ż., restryktywność ż.

 przym. restrykcyjny, restryktywny

 przysł. restrykcyjnie, restryktywnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sankcja

Wiktionary


restrykcyjność

→ restrykcyjny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest restrykcyjne; cecha tych, którzy są restrykcyjni

Wiktionary

Patrz:

restrykcyjny

Powiązane:

 rzecz. restrykcja ż.

 przym. restrykcyjny

 przysł. restrykcyjnie

Wiktionary


restrykcyjny

→ restrykcja; restryktywny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) ograniczający, surowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rządy na całym świecie próbują za pomocą restrykcyjnych przepisów i represyjnych metod ograniczać wolność słowa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. restrykcja ż., restrykcyjność ż.

Wiktionary


restryktywny

→ restrykcja; restrykcyjny


SJP.pl


restytucja

1. przywrócenie dawnego, pierwotnego stanu rzeczy; też odtworzenie od nowa czegoś na podstawie zachowanych reliktów;
2. w biologii: całkowita regeneracja uszkodzonego narządu;
3. w prawie: przywrócenie stanu pierwotnego jako forma naprawienia szkody


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przywrócenie czemuś dawnego stanu

 (1.2) ekol. przywrócenie gatunku zagrożonego wyginięciem

 (1.3) praw. zwrot skonfiskowanego mienia

 (1.4) psych. dążenie do przeproszenia osoby za wyrządzoną krzywdę, aby obniżyć poczucie winy

 (1.5) konserwat. odtworzenie zabytku połączone z wbudowaniem oryginalnych, zachowanych elementów we właściwe im miejsca

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • restytucja – przywrócenie czemuś dawnego stanu
  • restytucja – przywrócenie gatunku zagrożonego wyginięciem
  • restytucja – zwrot skonfiskowanego mienia
  • restytucja – w psychologii, dążenie do przeproszenia osoby za wyrządzoną krzywdę, aby obniżyć poczucie winy
  • restytucja – w konserwacji, odtworzenie zabytku połączone z wbudowaniem oryginalnych, zachowanych elementów we właściwe im miejsca, np. Stare Miasto w Warszawie
  • współczynnik restytucji (współczynnik uderzenia) – w fizyce, stosunek prędkości względnej zderzających się ciał po zderzeniu do prędkości względnej przed zderzeniem

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. restytuowanie n.

Wiktionary


restytucjonalistka

→ restytucjonalista


SJP.pl

Patrz:

restytucjonalista

restytucyjny

związany z restytucją


SJP.pl


restytuowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|restytuować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. restytucja ż.

Wiktionary


restytuować

przywracać (przywrócić) do poprzedniego stanu; odnawiać (odnowić)


SJP.pl


resublimacja

chemiczny proces przechodzenia ciał ze stanu gazowego bezpośrednio w stan stały


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fiz. zmiana stanu skupienia z gazowego na stały, z pominięciem fazy ciekłej;

Wiktionary

Resublimacja, desublimacja – przemiana fazowa polegająca na bezpośrednim przechodzeniu substancji z fazy gazowej (pary) w fazę stałą z pominięciem stanu ciekłego. Resublimacja jest procesem odwrotnym do sublimacji. W wyniku resublimacji wody (pary wodnej) powstaje szron i śnieg. Resublimacja, w połączeniu z sublimacją lub parowaniem, jest wykorzystywana do oczyszczania lub rozdzielania substancji i otrzymywania ich w postaci krystalicznej (jest to metoda oczyszczania jodu).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Uczniowie wykonywali rozdzielanie mieszaniny jodu z piaskiem obserwując zjawisko sublimacji i resublimacji jodu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sublimacja ż.

 czas. resublimować, sublimować

 przym. resublimacyjny, sublimacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) desublimacja

Wiktionary


resublimacyjny

→ resublimacja


SJP.pl

Patrz:

resublimacja

resublimować

zmieniać stan ciała ze stanu gazowego bezpośrednio w stan stały


SJP.pl


resumować

streszczać coś, powtarzać w zwięźlejszej formie; podsumowywać, rekapitulować, reasumować


SJP.pl


resurs

1. okres gwarantowanej sprawności pracy sprzętu;
2. przestarzałe, zwykle w liczbie mnogiej: środki zaradcze; zasoby, zwłaszcza pieniężne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. lotn. okres zdolności użytkowej urządzenia gwarantujący jego niezawodność i bezpieczeństwo eksploaracji;

 (1.2) daw. środek zaradczy

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od resursa

Wiktionary

Resurs (z fr. "ressource", przez ros. ресурс), okres zdolności użytkowej – ustalony teoretycznie lub doświadczalnie czas eksploatacji urządzenia, wyrażony w odpowiednich dla niego jednostkach. Przyjmuje się, że w tym okresie zagwarantowane jest bezpieczeństwo i sprawność użytkowania.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɛsurs, AS: resurs

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. resursa ż.

 przym. resursowy

Wiktionary


resursa

dawniej: klub towarzyski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. klub towarzyski danego środowiska

 (1.2) przest. lokal, w którym znajduje się dany klub towarzyski

 (1.3) przest. spotkanie członków danego klubu towarzyskiego

Wiktionary

Resursa (z fr. "ressources" – środki) – określenie klubu towarzyskiego np. kupców, obywateli ziemskich itp., jak również lokalu takiego klubu.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. resurs mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) klub towarzyski

 (1.3) zebranie

Wiktionary


resuscytacja

przywrócenie krążenia i oddychania u osoby znajdującej się w stanie śmierci klinicznej, przy braku powrotu świadomości chorego (w odróżnieniu od reanimacji)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. przywrócenie funkcji układu krążenia i oddychania u osoby znajdujących się w stanie śmierci klinicznej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. resuscytowanie n., resuscytator m.

 czas. resuscytować ndk.

 przym. resuscytacyjny

Wiktionary


resuscytacyjny

→ resuscytacja


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) med. dotyczący resuscytacji

Wiktionary

Patrz:

resuscytacja

Przykłady

 (1.1) Mimo dostępności zaawansowanych technik resuscytacyjnych, wytycznych oraz sprzętu i wyposażenia karetek pogotowia pomoc najczęściej przychodzi zbyt późno.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. resuscytacja ż.

Wiktionary


resuscytator

aparatura medyczna połączona z chorym przez maskę twarzową, rurkę dotchawiczną itp., umożliwiająca sztuczne oddychanie tlenem, powietrzem lub ich mieszaniną, stosowana głównie w przypadkach zahamowania czynności oddechowych; respirator


SJP.pl


resuscytować

przywracać krążenie i oddychanie osobie znajdującej się w stanie śmierci klinicznej


SJP.pl


resweratrol

organiczny związek chemiczny, środek antygrzybiczny i przeciwutleniacz, stosowany w żywności


SJP.pl

Resweratrol – organiczny związek chemiczny, polifenolowa pochodna stylbenu.

Resweratrol może występować w formie dwóch izomerów geometrycznych, "cis" i "trans". Naturalnie występuje izomer "trans" i tylko on wykazuje aktywność biologiczną. Może on przekształcić się w formę "cis" w wyniku działania światłem UV:

Wikipedia


resynchronizujący

terapia resynchronizująca - metoda leczenia zaawansowanej niewydolności serca; stymulacja resynchronizująca, stymulacja dwukomorowa


SJP.pl


resynteza

proces łączenia się substancji prostych w celu odzyskania substratu użytego do analizy


SJP.pl


reszczanin

mieszkaniec Reska


SJP.pl


reszczanka

mieszkanka Reska


SJP.pl


reszczyński

nazwisko


SJP.pl


reszel

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w województwie warmińsko-mazurskim;

Wiktionary

}|-

Reszel ( Rößel, Rešlius) – miasto w woj. warmińsko-mazurskim, w powiecie kętrzyńskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Reszel. Położone jest na Pojezierzu Mrągowskim, nad rzeką Sajną, dopływem Gubra wpadającego do Łyny.

Pod względem historycznym Reszel leży na Warmii, na obszarze dawnego pruskiego terytorium Barcji. Miasto z wieloma zabytkami, należące do sieci cittàslow. Według danych GUS z 1 stycznia 2024 r. Reszel liczył 4045 mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Córka urodziła się w Reszlu, jest więc rodowitą reszlanką.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reszlanin m., reszlanka ż.

 przym. reszelski

Wiktionary


reszelski

przymiotnik od: Reszel


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Reszlem, dotyczący Reszla

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Reszel mrz., reszlanin m., reszlanka ż.

Wiktionary


reszka

prawa strona monety, mająca zwykle napis określający jej wartość; awers


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) numizm. strona monety ukazująca często oblicze jakiejś osoby, znak okolicznościowy lub sam nominał monety

Wiktionary

Reszka (z решка) – potoczne określenie rewersu – strony monety zawierającej zwykle nominał bądź rysunek związany z okolicznością jej wybicia. Jest przeciwieństwem awersu – strony monety zwykle zawierającej godło państwowe lub wizerunek panującego władcy.

Nazwa pochodzi od słowa решка z języka rosyjskiego. Reszka to skrót od słowa решётка, które oznacza kratę, kratownicę i którym określano skomplikowany wzór na monetach przed rewolucją.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rzućmy monetą, jak będzie orzeł, to ty wygrywasz, jak reszka, to zrobimy tak, jak ja powiedziałem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛʃka, AS: reška

Wiktionary


reszke

nazwisko


SJP.pl

Reszke (forma żeńska: Reszke/Reszkowa/Reszkówna; liczba mnoga: Reszkowie) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiło je 837 osób.

Wikipedia


reszkowy

→ reszka


SJP.pl

Patrz:

reszka

reszlanin

mieszkaniec Reszla


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Reszla

 (1.2) osoba pochodząca z Reszla, urodzona w Reszlu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po rundzie jesiennej reszlanie zajmowali przedostatnie miejsce w tabeli.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Reszel m.

:: fż. reszlanka ż.

 przym. reszelski

Wiktionary


reszlanka

mieszkanka Reszla


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Reszla

 (1.2) kobieta pochodząca z Reszla, urodzona w Reszlu

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Córka urodziła się w Reszlu, jest więc rodowitą reszlanką.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Reszel m.

:: fm. reszlanin m.

 przym. reszelski

Wiktionary


reszt

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. dług

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od: reszta

Wiktionary


reszta

1. to, co pozostało z całości po oddzieleniu pewnej części;
2. to, co pozostało z dzielenia, kiedy jedna liczba nie dzieli się przez drugą;
3. pieniądze wydawane, np. w sklepie, jeśli rachunek regulowany jest kwotą większą niż wynosi należność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) elementy, które zostały

 (1.2) przy płaceniu: kwota, którą kupujący nadpłacił i którą sprzedawca powinien mu oddać

 (1.3) mat. przy dzieleniu liczb całkowitych: liczba, która dodana do zaokrąglonego w dół wyniku dzielenia, pomnożonego przez dzielnik daje dzielną;

 (1.4) inform. przy dzieleniu liczb: liczba, która dodana do zaokrąglonego w stronę zera wyniku dzielenia, pomnożonego przez dzielnik daje dzielną;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • reszta – w matematyce,
  • reszta – w statystyce,
  • reszta – w informatyce,
  • reszta kwasowa – w chemii.
  • chińskie twierdzenie o resztach

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Student uważał na zajęciach do momentu, gdy profesor sprawdził listę, a potem spał przez resztę wykładu.

 (1.2) To kosztowało 20 (dwadzieścia) złotych, ale nie miałem drobnych i zapłaciłem banknotem stuzłotowym. Sprzedawca wydał mi 80 (osiemdziesiąt) złotych reszty.

 (1.3) 15 (Piętnaście) dzieli się przez 4 (cztery) z resztą 3 (trzy)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛʃta, AS: rešta

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) rzecz. resztka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pozostałość

Wiktionary


resztka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od reszta

 (1.2) pozostałość do wyrzucenia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛʃtka, AS: reštka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reszta ż.

 przym. resztkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reszta, pozostałość; reg. śl. ożmytek

 (1.2) śmieć

Wiktionary


resztkowy

przymiotnik

 (1.1) taki, który występuje jako resztka czegoś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. resztka ż.

Wiktionary


resztować

dawniej:
1. zostawać jako reszta; zbywać;
2. pozostawać do zapłaty, zalegać


SJP.pl


resztowy

→ reszta


SJP.pl

Patrz:

reszta

resztówka

1. reszta gruntu z budynkami pozostała po parcelacji prywatnej własności ziemskiej;
2. to, co pozostaje z całości po odjęciu, zużyciu pewnej części, liczby


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Resztówka – część miasta Pruchnik
  • Resztówka – część wsi Kretki Małe w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. brodnickim, w gminie Osiek
  • Resztówka – część wsi Ostrów w woj. łódzkim, w pow. piotrkowskim, w gminie Grabica
  • Resztówka – część wsi Woskrzenice Duże w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Biała Podlaska
  • Resztówka – część wsi Zagrody w woj. lubelskim, w pow. biłgorajskim, w gminie Goraj
  • Resztówka – część wsi Czułczyce-Kolonia w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Sawin
  • Resztówka – część wsi Giełczew-Kolonia w woj. lubelskim, w pow. lubelskim, w gminie Wysokie
  • Resztówka – część wsi Sarnów w woj. lubelskim, w pow. łukowskim, w gminie Stanin
  • Resztówka – część wsi Zawada w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Zamość
  • Resztówka – część wsi Libusza w woj. małopolskim, w pow. gorlickim, w gminie Biecz
  • Resztówka – część wsi Jankowa w woj. małopolskim, w pow. gorlickim, w gminie Bobowa
  • Resztówka – część wsi Stróżna w woj. małopolskim, w pow. gorlickim, w gminie Bobowa

Wikipedia


ret

najwyższa część pstrego piaskowca


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ret – jednostka skalna
  • Retikulocyt
  • protonkogen RET
  • współczynnik oporu parowania (tekstylia – właściwości fizjologiczne) Ret – PN-EN 31092
  • FRET

Wikipedia


reta

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. bot. marzanka polna

Wiktionary

Re

Wikipedia


retabulum

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) archit. rel. dekoracja ustawiana za ołtarzem, często w formie bogato zdobionej, wielometrowej struktury rzeźbiarsko-malarskiej

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nastawa ołtarzowa

Wiktionary


retail

handel detaliczny


SJP.pl


retailowy

→ retail


SJP.pl

Patrz:

retail

retard

sposób działania lekarstwa, polegający na przedłużonym uwalnianiu jakiejś substancji


SJP.pl


retardacja

1. osobnicze lub ewolucyjne opóźnienie rozwoju danego narządu w stosunku do innych narządów lub całego organizmu;
2. zabieg stylistyczny, polegająca na celowym zwolnieniu biegu akcji w celu zbudowania napięcia i wzmożenia zainteresowania widza lub czytelnika;
3. w muzyce: spowolnienie tempa utworu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) liter. spowolnienie akcji

 (1.2) muz. spowalnianie tempa

 (1.3) biol. opóźnienie rozwoju

 (1.4) fiz. opóźnienie reakcji

Wiktionary

Retardacja (łac., "retardatio" ‘opóźnienie’) – jedna z figur retorycznych; jej celem jest zwiększenie napięcia u czytelnika poprzez opóźnienie bądź zatrzymanie akcji utworu, zwykle literackiego. Osiąga się ją poprzez długie, obszerne opisy.

Retardacje są jednymi z cech eposu; i tak w "Iliadzie" Homera, przykładem retardacji jest przeniesienie się akcji do kuźni Hefajstosa, tuż przed istotnym pojedynkiem Hektora z Achillesem.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. retardacyjny

 czas. retardować ndk.

Wiktionary


retardacyjny

związany z retardacją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) powodujący retardację

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. retardacja ż.

Wiktionary


retardant

czynnik opóźniający; opóźniacz, spowalniacz;
1. środek chemiczny opóźniający wzrost roślin;
2. środek opóźniający rozprzestrzenianie się płomieni i przenikanie ciepła


SJP.pl


retarder

hamulec długotrwałego działania używany w pojazdach i elementach maszyn; zwalniacz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. mot. masz. zob. zwalniacz.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Podczas hamowania autobusu dało się słyszeć charakterystyczny świst pracującego retardera.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈtardɛr, AS: retarder

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zwalniacz

Wiktionary


retencja

1. naturalne zjawisko magazynowania wody opadowej, także śniegu i lodu w gruncie, rzece, jeziorze, co opóźnia jej odpływ z danego terenu;
2. zapas wody zgromadzony w ten sposób;
3. w prawie: możliwość zatrzymania rzeczy dłużnika, przysługująca w pewnych okolicznościach wierzycielowi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hydrol. magazynowanie wody opadowej w ziemi i na jej powierzchni ziemi oraz w zbiornikach naturalnych i sztucznych

 (1.2) prawo przysługujące wierzycielowi, które zezwala zatrzymanie przedmiotów należących do dłużnika

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • retencja (chemia analityczna)
  • retencja (prawo) – zatrzymanie cudzej rzeczy jako zabezpieczenie roszczenia
  • retencja (psychologia) – zdolność zapamiętywania jako jeden z kluczowych elementów procesu uczenia się
  • retencja (stereochemia) – zachowanie konfiguracji atomu chiralnego
  • retencja (stomatologia) – utrzymanie się wypełnienia, protezy zębowej lub płytki nazębnej w danym miejscu w jamie ustnej
  • retencja danych (telekomunikacja) – przechowywanie zapisów rozmów telefonicznych, wiadomości elektronicznych itp.
  • retencja moczu (medycyna)
  • retencja wodna (geografia)
    • zobacz też: zbiornik retencyjny

Wikipedia

Powiązane:

 przym. retencyjny

Wiktionary


retencjonować

magazynować wodę opadową na powierzchni ziemi, w gruncie oraz w zbiornikach naturalnych i sztucznych


SJP.pl


retencyjny

związany z retencją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący retencji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. retencja ż.

Wiktionary


retentat

roztwór zawierający cząstki zatrzymane na filtrze


SJP.pl


retiarius

Re

Wikipedia


reticella

dawna koronka igłowa z białych nici lnianych, wyrabiana głównie we Włoszech


SJP.pl


retikulocyt

niedojrzała, nieposiadająca jądra krwinka czerwona, powstająca z erytroblastu


SJP.pl

Retikulocyt, retykulocyt, proerytrocyt (skrótowo Ret.) – niedojrzała postać krwinki czerwonej, która w szlaku erytropoezy bezpośrednio poprzedza dojrzałą krwinkę czerwoną, czyli erytrocyt. Jego powstawanie jest związane głównie z uzupełnianiem fizjologicznie niszczonych krwinek czerwonych oraz wyrównywaniem (kompensacją) skutków zdarzeń lub chorób w których dochodzi do utraty, czy niszczenia erytrocytów (np. krwotoków, zimnicy).

Wikipedia


retikulocytoza

zwiększony odsetek retikulocytów


SJP.pl


retikulopodium

siateczkowata wypustka cytoplazmatyczna u niektórych pierwotniaków oraz komórek organizmów wielokomórkowych


SJP.pl


retikulum

skomplikowany system przestrzeni wewnątrz komórek eukariotycznych otoczonych błoną fosfolipidową; siateczka


SJP.pl


retinal

substancja w siatkówce oka odpowiedzialna za proces widzenia


SJP.pl

Retinal – organiczny związek chemiczny z grupy aldehydów; wchodzi w skład purpury wzrokowej rodopsyny. Występuje w dwóch formach izomerycznych "cis" i "trans". Dzięki właściwościom układu sprzężonych wiązań podwójnych cząsteczka retinalu absorbuje światło, co powoduje zmianę izomerycznej formy "cis" w postać "trans" i dysocjację rodopsyny do retinalu oraz białka opsyny. Dzięki temu mechanizmowi możliwe jest wydzielanie neurotrasmiterów i przekazywanie bodźców wzrokowych do ośrodka wzrokowego w mózgu.

Wikipedia


retinen

barwnik fotoreceptorów w siatkówce oka


SJP.pl


retinoid

związek chemiczny będący pochodną witaminy A, wykazujący działanie przeciwstarzeniowe oraz przeciwtrądzikowe


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. farm. pochodna kwasowa witaminy A, lek zewnętrzny regulujący rozwój naskórka i stan gruczołów łojowych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. retynoid m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) retynoid

Wiktionary


retinoidowy

→ retinoid


SJP.pl

Patrz:

retinoid

retinol

witamina A, w organizmie zwierzęcym powstaje w wątrobie z prowitaminy A (karotenu); akseroftol


SJP.pl

Re

Wikipedia


retinolowy

→ retinol


SJP.pl

Patrz:

retinol

retinopatia

zmiany w siatkówce oka


SJP.pl

Retinopatia – proces chorobowy dotyczący siatkówki oka.

Wikipedia


retinowy

kwas retinowy - metabolit retinolu (witaminy A)


SJP.pl


retki

Retki – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie łowickim, w gminie Zduny.

Wikipedia


retkowo

Retkowo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie nakielskim, w gminie Szubin.

Wikipedia


retman

dawniej: osoba odpowiedzialna za transport rzeczny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zaw. starszy flisak kierujący spławem;

 (1.2) icht. przynawek retman;

Wiktionary

Retman – starszy flisak, osoba odpowiedzialna za bezpieczeństwo rejsu w spławie rzecznym.

W dawnej Polsce retman zajmował się zawieraniem umów z kupcami lub faktorami, planował trasę, dobierał sobie flisaków, oraz kierował spławem.

W niektórych osadach nad rzekami Niemen, Wisła, San i Bug powstał cech retmański. W XIX wieku najbardziej znane ośrodki były w miejscowościach Kamieńczyk i Stare Budy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Umowę o spław podpisywał z kupcem lub jego faktorem retman, on też dobierał zespół flisacki na tzw. ryzę lub rajzę, czyli jednorazowy spław.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. retmański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rotman

 (1.2) ryba pilot

Wiktionary


retmanić

dawniej: wykonywać funkcję retmana - osoby odpowiedzialnej za transport rzeczny


SJP.pl


retmanka

1. pełnienie funkcji przez retmana;
2. mała, jednoosobowa łódka retmana


SJP.pl


retmański

przymiotnik od: retman


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z retmanem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. retman mos.

Wiktionary


retniowiec

Retniowiec – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie skierniewickim, w gminie Lipce Reymontowskie.

Wieś arcybiskupstwa gnieźnieńskiego w ziemi rawskiej województwa rawskiego w 1792 roku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa skierniewickiego.

Wikipedia


retno

Retno ( "Sorge") – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie krośnieńskim, w gminie Krosno Odrzańskie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

Wikipedia


retor

1. człowiek, który potrafi wygłaszać przemówienia, chętnie głosi oracje, zabiera głos publicznie; krasomówca, orator, mówca;
2. nauczyciel wymowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) książk. doskonały mówca lub interpretator recytowanych tekstów

 (1.2) daw. nauczyciel poprawnej wymowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Obywatele Antiochii widzieli więc w Janie retora doskonałego i byli dumni, że właśnie on, w ich mieście, przejmuje z rąk pogańskich prymat retoryki.

 (1.2) Ja się nie znałem, nawet nie widziałem z Jackiem; / Ledwiem słyszał o jego życiu hajdamackiem, / Siedząc wtenczas retorem w jezuickiej szkole, / Potem u wojewody służąc za pacholę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. retorstwo n., retoryk m., retoryka ż., retoryczność ż.

 przym. retorski, retoryczny

 przysł. retorycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krasomówca, orator

Wiktionary


retorka

kobieta umiejąca pięknie przemawiać publicznie; krasomówczyni, oratorka


SJP.pl


retoromanie

zespół romańskich grup etnicznych zamieszkujących regiony na pograniczu Włoch i Szwajcarii


SJP.pl

Retoromanie – ogólna nazwa mieszkańców obszaru Alp i ich podnóża na pograniczu Włoch (głównie region Friuli-Wenecja Julijska) i Szwajcarii (głównie kanton Gryzonia), posługujących się językami retoromańskimi. Ich liczba wynosi około 700 tys.

Retoromanie uważani są za zromanizowanych potomków starożytnych, przedindoeuropejskich mieszkańców rejonu Alp – Retów (stąd nazwa) i zmieszanych z nimi Celtów. W większości wyznają katolicyzm.

Wikipedia


retoromanin

mieszkaniec regionów na pograniczu Włoch i Szwajcarii


SJP.pl


retoromanka

mieszkanka regionów na pograniczu Włoch i Szwajcarii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. przedstawicielka jednej z grup etnicznych z obszaru pogranicza Szwajcarii i Włoch, posługujących się językami retoromańskimi (romansz);

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. retoromański mrz.

:: fm. Retoromanin mos.

 przym. retoromański

Wiktionary


retoromański

język retoromański - język z grupy języków romańskich, którym posługuje się ludność zamieszkująca Alpy; jeden z języków urzędowych Szwajcarii; język retycki, język romansz


SJP.pl


retorsja

rodzaj prawnego odwetu jako odpowiedź na jakieś prowokujące działania innego państwa


SJP.pl


retorsyjny

przymiotnik od: retorsja


SJP.pl


retorta

1. szklane naczynie laboratoryjne używane dawniej do destylacji żrących cieczy;
2. zamknięta szczelnie, ogniotrwała komora pieca, w której przeprowadza się suchą destylację drewna i węgla oraz obróbkę cieplną niektórych metali; wypał


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) chem. kuliste naczynie o wydłużonej, zakrzywionej szyjce, najczęściej wykonane ze szkła, używane do destylacji;

 (1.2) techn. duży, cylindryczny piec, w którym materiał poddawany jest wysokim temperaturom, służący do wypalania węgla drzewnego lub otrzymywania lotniejszych metali;

 (1.3) techn. komora pieca krematoryjnego, w której spopielane są zwłoki

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Retorta – naczynie laboratoryjne
  • Retorta – urządzenie do wypału węgla drzewnego
  • Retorta – wieś w Portugalii

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Profesor z rozwichrzoną czupryną przelewał z retorty do retorty mętną białawą ciecz, mieszał ją z substancjami, zawartymi w szeregach probówek, przygotowując jakąś reakcję.

 (1.2) Kiedyś zaczynał od wypalania węgla drzewnego w retortach, o takich jak on mówiło się, że w lasach są u wrót piekieł.

 (1.3) Członkowie Sonderkommando układali na podłodze po pięć zwłok przed każdą retortą, a resztę przenosili do magazynu koło windy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈtɔrta, AS: retorta

Wiktionary

Powiązane:

 przym. retortowy

Wiktionary


retortowy

→ retorta


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przypominający kształtem retortę

Wiktionary

Patrz:

retorta

Powiązane:

 rzecz. retorta ż.

Wiktionary


retorycznie

przysłówek

 (1.1) w sposób retoryczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. retor mos., retoryka ż.

 przym. retoryczny

Wiktionary


retoryczność

→ retoryczny


SJP.pl

Patrz:

retoryczny

retoryczny

1. dotyczący retoryki - sztuki wymowy; oratorski, krasomówczy, elokwentny, wymowny;
2. pytanie retoryczne - pytanie, na które nie oczekuje się odpowiedzi, stawiane w celu wywołania silniejszego wrażenia


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) jęz. dotyczący retoryki, związany z retoryką

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To pytanie jest retoryczne, ale czy wiecie, jak trzeba to zrobić?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. retoryka ż., retor mos., retoryk mos., retoryzm mrz., retorstwo n., retoryczność ż.

 przysł. retorycznie

Wiktionary


retoryka

1. umiejętność sprawnego, jasnego wyrażania swoich myśli, sztuka pięknego mówienia; oratorstwo, krasomówstwo;
2. nauka zasad sprawnego i pięknego wysławiania się, obejmująca prawidłowości doboru słów, konstrukcji zdań, umiejętności argumentacji itp.;
3. przenośnie: styl propagandy politycznej, zwykle oceniany negatywnie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. sztuka posługiwania się językiem, zwłaszcza w wystąpieniach publicznych, mających na celu przekonywanie słuchaczy;

 (1.2) jęz. średniowieczny przedmiot wykładany na uniwersytetach jako retoryka (1.1)

 (1.3) jęz. mowa lub przesadny styl, mające przekonać słuchających

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Klasyczna retoryka została później dostosowana do potrzeb różnych czasów i krajów, w których się rozwijała.

 (1.2) Z czasem retoryka stała się autonomiczną dziedziną wiedzy i najważniejszym przedmiotem szkolnym kształcącym sprawność językową.

 (1.3) Skończ z tą napuszoną retoryką i tak mnie nie przekonasz.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. retor m., retoryk m., retoryzm m., retorstwo n., retoryczność ż.

 przym. retoryczny

 przysł. retorycznie

Wiktionary


retoryzować

1. nadawać czemuś cech retoryki;
2. dawniej: mówić, przemawiać ozdobnie, kwieciście


SJP.pl


retour

[czytaj: reTUR] fr. powrót


SJP.pl


retowie

lud zamieszkujący dawniej rejon środkowych Alp


SJP.pl

Re

Wikipedia


retowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Retowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. słupskim, w gminie Smołdzino
  • Retowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. białogardzkim, w gminie Tychowo
  • Retowo – miasto na Litwie w okręgu telszańskim

Wikipedia


retradycja

przestarzałe:
1. zwrot urzędowo zatrzymanych przedmiotów;
2. zmiana proboszcza w parafii, zwłaszcza przywrócenie wcześniejszego


SJP.pl


retrakcja

1. przekształcenie ciągłe przestrzeni topologicznej X w zbiór A będący podzbiorem X, tak aby wszystkie punkty ze zbioru A pozostały na swoim miejscu;
2. retrakcja skrzepliny - proces obkurczania w wyniku konsolidacji agregatów płytkowych przez fibrynę i czynność białek kurczliwych płytki


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • retrakcja w teorii kategorii,
  • retrakcja w topologii,
    • retrakcja deformacyjna,
    • retrakcja otoczeniowa,
  • retrakcja w medycynie.
  • wycofanie publikacji naukowej po jej opublikowaniu.

Wikipedia


retrakcyjny

→ retrakcja


SJP.pl

Patrz:

retrakcja

retrakt

w topologii: zbiór, dla którego istnieje retrakcja


SJP.pl


retraktor

narzędzie chirurgiczne służące do rozsuwania od siebie brzegów ran, mięśni i innych tkanek


SJP.pl


retransmisja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rad. telew. transmisja sygnału tworzonego przez inną stację radiową lub telewizyjną

 (1.2) telekom. ponowne przesyłanie pakietów telekomunikacyjnych, które zostały uszkodzone lub utracone;

Wiktionary

Retransmisja – ponowne przesyłanie pakietów telekomunikacyjnych, które zostały uszkodzone lub utracone. Termin ten odnosi się do jednego z podstawowych mechanizmów stosowanych przez protokoły komunikacyjne, które działają na komutacji pakietów sieci komputerowej w celu zapewnienia niezawodnej łączności (np. takiej, która zapewnia niezawodny strumień bajtów, np. Transmission Control Protocol (TCP)).

Wikipedia

Powiązane:

 przym. retransmisyjny

Wiktionary


retransmisyjny

przymiotnik

 (1.1) związany z retransmisją, dotyczący retransmisji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. retransmisja ż.

Wiktionary


retriever

[czytaj: retriwer lub ritriwer] myśliwski pies z naturalną zdolnością do aportowania; retriwer


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) kynol. myśliwski pies aportujący

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Golden Retriever
  • Labrador Retriever
  • Nova Scotia Duck Tolling Retriever
  • Flat Coated Retriever
  • Curly Coated Retriever
  • Chesapeake Bay Retriever

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wuj zabrał swojego retrievera i pojechał na polowanie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈtrʲivɛr|rʲiˈtrʲivɛr, AS: retrʹiver|rʹitrʹiver

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. retriwer

Wiktionary


retriwer

myśliwski pies z naturalną zdolnością do aportowania; retriever


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) kynol. myśliwski pies aportujący

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Karol zabrał swojego retriwera i pojechał na polowanie.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. retriever

Wiktionary


retro

1. moda, styl odwołujący się do przeszłości;
2. w starym stylu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) o stylu staromodny, odnoszący się do przeszłości

Wiktionary

Retro – termin używany do określania elementów współczesnej kultury, które pochodzą lub są świadomą imitacją trendów w modzie, światopoglądzie, zachowaniu z niedalekiej przeszłości, a które są obecnie uznawane za niemodne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pozostaje Panu tylko jedna możliwość: puszczania utworów retro, tj. takich, do których wygasły już autorskie prawa majątkowe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛtrɔ, AS: retro

Wiktionary


retroakcja

zastosowanie aktów prawnych do zdarzeń, które zaszły przed ich wejściem w życie; działanie prawa wstecz, retroaktywność


SJP.pl

Retroakcja ("retroaktywność") – cecha norm prawnych mających moc wsteczną (działanie prawa wstecz). W Polsce cechę tę wiąże się z paremią "lex retro non agit."

Wikipedia


retroaktywnie

przysłówek

 (1.1) w sposób retroaktywny

Wiktionary


retroaktywność

zastosowanie aktów prawnych do zdarzeń, które zaszły przed ich wejściem w życie; działanie prawa wstecz, retroakcja


SJP.pl


retroaktywny

w prawie: obowiązujący z datą wsteczną, działający wstecz


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) praw. taki, który obowiązuje z datą wsteczną, działa wstecz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uzasadniona jest retroaktywna kwalifikowalność kosztów poniesionych przez Łotwę ze skutkiem od dnia notyfikacji ognisk choroby oraz przez Litwę i Białoruś ze skutkiem od dnia rozpoczęcia działań nadzorczych (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. retroakcja ż., retroaktywność ż.

Wiktionary


retrocesja

1. ubezpieczenie reasekuratora w kolejnym zakładzie ubezpieczeń; wtórna reasekuracja;
2. dawniej: zwrot lub odstąpienie nabytej rzeczy poprzedniemu właścicielowi, np. w przypadku rzeczy ukradzionych


SJP.pl


retrofit

modernizacja istniejącego urządzenia, systemu lub budynku przez dodanie nowszych rozwiązań


SJP.pl


retrofleksja

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • retrofleksja – jeden z mechanizmów obronnych w teorii zaburzeń gestalt
  • retrofleksja – rodzaj artykulacji

Wikipedia


retrofuturyzm

trend w sztuce prezentujący nawiązania do dawnych wyobrażeń przyszłości


SJP.pl

Retrofuturyzm – trend w sztuce prezentujący nawiązania do dawnych wyobrażeń przyszłości. Charakteryzuje go połączenie retro estetyki z futurystycznymi technologiami i koncepcjami. Trend ten pojawiał się zarówno w projektach graficznych, jak i architekturze, modzie, filmie i literaturze. Trend odnosi się zarówno do wyobrażeń przyszłości, jak i historii alternatywnej.

Wikipedia


retrogradacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) astr. pozorny ruch ciała niebieskiego na nieboskłonie w kierunku przeciwnym niż większość ciał w danym układzie orbitalnym;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Retrogradacja (astronomia) – ruch ciała niebieskiego, które pozornie obraca się lub porusza po orbicie w kierunku przeciwnym, niż większość ciał w danym układzie orbitalnym.
  • Retrogradacja skrobi – zjawisko polegające na przemianie formy spiralnej skrobi w liniową i porządkowaniu się wyprostowanych łańcuchów amylozy w zwarte micele, których struktura jest stabilizowana prz...

Wikipedia


retrogradować

o ciele niebieskim: pozornie poruszać się po orbicie w kierunku przeciwnym niż większość ciał w danym układzie orbitalnym


SJP.pl


retrogresja

cofanie się, nawrót czegoś, wycofanie się z postępu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. powrót do czegoś; cofanie się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) O budowie państwa za Kazimierza Odnowiciela nic konkretnego powiedzieć się nie da - to co wiemy o jego (państwa) strukturach w tym okresie wynika głównie z retrogresji danych XIII wiecznych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. retrogresywność ż.

 przym. retrogresywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) powrót

Wiktionary


retrokognicja

Retrokognicja ("łac." "retro" – przedtem, wstecz; "cognitio" – poszukiwanie, rozpoznawanie) − odmiana jasnowidzenia, która według jej zwolenników, umożliwia widzenie zdarzeń przeszłych, „odbieranych z wymiaru normalnie niedostępnego”. Zjawisko zaliczane jest do pseudonauki, ponieważ nie istnieją wiarygodne badania potwierdzające jego istnienie. Jej obrońcy natomiast twierdzą, że retrokognicja istnieje[].

Wikipedia


retromania

fascynacja czymś z minionej epoki, np. modą, muzyką


SJP.pl


retroseksualizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) styl życia, estetyka lub podejście do męskości, charakteryzujące się powrotem do tradycyjnych, stereotypowych wzorców męskiego zachowania i wyglądu

Wiktionary

Retroseksualizm – styl życia, zjawisko społeczne rozwijające się w opozycji do metroseksualizmu, polegające na podkreślaniu tradycyjnych przypisanych danej płci cech, sposobu ubioru i zachowania. W odniesieniu do mężczyzn, jako główny przejaw retroseksualizmu wymienia się przywiązywanie niewielkiej wagi do własnego wyglądu, jednak zjawisko to w szerszym znaczeniu związane jest ze sprzeciwem wobec marketingowego zjawiska określanego mianem „kultu młodości i ciała”.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Retroseksualizm nie odnosi się tylko do wyglądu, ale także do pewnej nostalgii za przeszłością.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. retroseksualista mos.

 przym. retroseksualny

Wiktionary


retrospekcja

1. przypominanie sobie przeszłych zdarzeń lub przeżyć; spojrzenie w przeszłość;
2. powrót do przeszłości w dziele literackim, zakłócający chronologiczny bieg narracji;
3. część utworu obejmująca takie wydarzenia;
4. w psychologii: odtwarzanie w pamięci przeżyć doznanych w przeszłości


SJP.pl

Zo

Wikipedia


retrospekcyjny

dotyczący minionych zdarzeń lub przeżyć; retrospektywny


SJP.pl


retrospektywa

chronologiczny przegląd twórczości artystycznej


SJP.pl


retrospektywność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest retrospektywne; cecha tych, którzy są retrospektywni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. retrospektywny

 przysł. retrospektywnie

Wiktionary


retrospektywny

dotyczący minionych zdarzeń lub przeżyć; retrospekcyjny


SJP.pl


retrotopia

wizja idealnej przyszłości opartej na powrocie do wyobrażonej, lepszej przeszłości


SJP.pl

Re

Wikipedia


retrowersja

1. tłumaczenie tekstu z powrotem na język oryginału, zwłaszcza przy nauce języków obcych
2. (medycyna) odwrócenie się jakiegoś narządu ku tyłowi


SJP.pl

Retrowersja – nieformalna nazwa postmodernistycznego nurtu w polskiej architekturze i urbanistyce przełomu XX i XXI wieku, polegającego na odbudowie starówek, części miast lub poszczególnych kwartałów zabudowy, w zgodzie z dawnym układem i wysokością ulic, ale z bardzo swobodnym potraktowaniem detalu, kolorystyki i z użyciem dużej ilości ornamentyki luźno nawiązującej do stylów historycznych.

Wikipedia


retrowirus

wirus, którego kod genetyczny złożony jest z cząsteczek kwasu rybonukleinowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) mikrobiol. nazwa systematyczna|Retroviridae|ref=tak. wirus posiadający zdolność przepisania kodu genetycznego z RNA na DNA

Wiktionary


retrowirusowy

→ retrowirus


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mikrobiol. związany z retrowirusem

Wiktionary

Patrz:

retrowirus

retsina

greckie wino o zapachu żywicy; retzina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) enol. rodzaj greckiego żywicznego wina produkowanego na terenie Attyki;

 (1.2) pot. butelka lub szklanka retsiny (1.1)

Wiktionary

Retsina (czasem retzina, nwgrc.: Ρετσίνα) – popularne greckie wino aromatyzowane, wyrabiane z dodatkiem żywicy sosny alepskiej. Produkowana przede wszystkim w regionie Attyki, wokół Aten. Retsina uzyskała oficjalny status wyrobu regionalnego. Roczna produkcja sięga 500,000 hl. Na cześć napoju nazwano asteroidę (2303) Retsina.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do obiadu podano nam szklaneczkę retsiny.

 (1.2) Z urlopu w Grecji przywiozłem dwie retsiny.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) retzina

Wiktionary


returka

dawniej: bilet powrotny


SJP.pl


return

odbicie piłki serwisowej w tenisie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sport. odbicie piłki serwisowej w tenisie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛturn, AS: return

Wiktionary


returnować

w tenisie: odbijać piłkę serwisową


SJP.pl


retusz

drobna korekta czegoś, mająca ukryć lub usunąć błędy, niedociągnięcia, np. retusz negatywu fotograficznego, obrazu, rysunku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fot. mechaniczna lub chemiczna korekta negatywu lub pozytywu fotograficznego

 (1.2) przen. drobna korekta usuwająca lub ukrywająca wady, niedociągnięcia

Wiktionary

Zobacz też: retusz (archeologia).

Retusz – zabieg poprawiania fotografii, poprzez jej odnowienie, zmianę barwną fotografii, wykadrowanie, poprawę szczegółów, a także zmiany poza obszarem kadru, np. dodanie ramki. Retuszem jest również wykreowanie fotografii na styl dawnych fotografii.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. retuszer mos., retuszerka ż., retuszowanie n., podretuszowanie n., podretuszowywanie n., poretuszowanie n., przeretuszowanie n., wyretuszowanie n., zretuszowanie n.

 czas. retuszować ndk., podretuszować dk., podretuszowywać ndk., poretuszować dk., przeretuszować dk., wyretuszować dk., zretuszować dk.

 przym. retuszerski

Wiktionary


retuszer

osoba wykonująca retusz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wykonawca retuszu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ciocia Wiesia pracowała jako retuszer na oddziale rotograwiury, co oznaczało, że nie ma jej w domu od rana do obiadu lub od obiadu do wieczora, w zależności od tego, na którą zmianę chodziła do pracy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. retusz mrz.

Wiktionary


retuszerka

→ retuszer


SJP.pl

Patrz:

retuszer

retuszowy

→ retusz


SJP.pl

Patrz:

retusz

retweet

[czytaj: ritłit] środowiskowo: ponowne udostępnienie tweeta


SJP.pl


retweetować

[czytaj: retłitować] środowiskowo: ponownie udostępniać tweet


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zretweetować, retweetnąć)

 (1.1) neol. udostępniać czyjś tweet na swoim profilu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Użytkownicy będą mogli retweetować i cytować własne tweety.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Twitter mrz., tweet mrz., tweetowanie n., alkotweet mzw./mrz.

 przym. twitterowy

 czas. tweetować, war. retwittować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) podawać dalej

Wiktionary


rety

wykrzyknik wyrażający strach, panikę, zaskoczenie itp.; o rety!


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) okrzyk zdziwienia, zaskoczenia, oburzenia

Wiktionary

Rety – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Hauts-de-France, w departamencie Pas-de-Calais.

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwało 1809 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 99 osób/km² (wśród 1549 gmin regionu Nord-Pas-de-Calais Rety plasuje się na 389. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 76.).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rety! Niech ci Karol pomoże.

Wiktionary

Powiązane:

 wykrz. o rety

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) o rety!, ojej!, rany!; reg. śl. materyja; reg. pozn. łe jery

Wiktionary


retycencja

1. figura stylistyczna polegająca na przerwaniu wypowiedzi dla pobudzenia domyślności słuchacza; zamilknięcie, niedopowiedzenie, aposjopeza, apozjopeza, aposiopeza;
2. dawniej: zatajenie, przemilczenie


SJP.pl


retycki

język retycki - język z grupy języków romańskich, którym posługuje się ludność zamieszkująca Alpy; jeden z języków urzędowych Szwajcarii; język retoromański, język romansz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. związany z Recją, dotyczący Recji

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język retycki;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Recja ż.

Wiktionary


retyk

okres geologiczny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. trzeci, najmłodszy wiek późnego triasu, trwający 203,6 – 199,6 milionów lat temu;

Wiktionary

Retyk, Retycjusz – imię męskie pochodzenia łacińskiego, oznaczające osobę wywodzącą się z plemienia Retów. Patronem tego imienia jest św. Retyk, biskup (zm. w 334 roku).

Retyk, Retycjusz imieniny obchodzi 15 maja.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɛtɨk, AS: retyk

Wiktionary


retzina

greckie wino o zapachu żywicy; retsina


SJP.pl


retów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Litwie, w okręgu telszańskim.

Wiktionary

Retów, także "Retowo" (lit. "Rietavas") – miasto na Litwie, położone w okręgu telszańskim, 25 km od Płungian (rejon).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. retowianin m., retowianka ż.

 przym. retowski

Wiktionary


reuel

Reuel (hebr. רְעוּאֵל - "Bóg jest pasterzem") – hebrajskie imię noszone przez kilka biblijnych postaci.

Wikipedia


reumatolog

specjalista w zakresie reumatologii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) med. lekarz specjalista zajmujący się rozpoznawaniem, profilaktyką i leczeniem chorób reumatycznych

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) med. lekarka specjalistka reumatologii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Reumatolog zajmuje się niezabiegową dziedziną medycyny.

 (2.1) Córka chce zostać reumatologiem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛwmaˈtɔlɔk, AS: reu̯matolok

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reumatologia ż.

 przym. reumatologiczny

 przysł. reumatologicznie

Wiktionary


reumatologia

dziedzina medycyny zajmująca się schorzeniami reumatycznymi (zapalnymi, zwyrodnieniowymi) stawów i kości, a także zapalnymi chorobami tkanki łącznej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. dział medycyny, który zajmuje się schorzeniami reumatycznymi kości i stawów;

 (1.2) pot. środ. oddział szpitala, kliniki lub szkoły medycznej, który zajmuje się reumatologią (1.1)

Wiktionary

Reumatologia (z gr. "rheúma" – prąd, płynięcie, "lógos" – słowo, nauka) – dziedzina medycyny zajmująca się schorzeniami reumatycznymi (metabolicznymi, zapalnymi, zwyrodnieniowymi) kości, stawów (układu kostno-stawowego), a także ogólnoustrojowymi stanami zapalnymi tkanki łącznej (kolagenozy), ich rozpoznawaniem, leczeniem oraz zapobieganiem. W Polsce reumatologia jest jedną ze specjalizacji lekarskich, a jej konsultantem krajowym od 1 maja 2021 jest prof. dr hab. n. med. Brygida Kwiatkowska.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛwmatɔˈlɔɟja, AS: reu̯matoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reumatolog mos.

 przym. reumatologiczny

Wiktionary


reumatologiczny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) med. związany z reumatologią, dotyczący reumatologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reumatologia ż., reumatolog mos.

Wiktionary


reumatolożka

→ reumatolog


SJP.pl

Patrz:

reumatolog

reumatyczka

chora cierpiąca na reumatyzm


SJP.pl


reumatyczny

→ reumatyzm


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) med. związany z reumatyzmem, właściwy reumatyzmowi

Wiktionary

Patrz:

reumatyzm

Przykłady

 (1.1) W chorobach reumatycznych wskazania obejmują wszystkie postacie gośćca, szczególnie tkanek miękkich, w celu zmniejszenia obrzęków i bólu oraz zapobiegnięcia zanikom mięśniowym.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛwmaˈtɨt͡ʃnɨ, AS: reu̯matyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reumatyzm m., reumatyk m., reumatyczka ż.

Wiktionary


reumatyk

chory cierpiący na reumatyzm (ostre lub przewlekłe schorzenie narządów ruchu)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba cierpiąca na reumatyzm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reumatyzm m.

:: fż. reumatyczka ż.

 przym. reumatyczny

Wiktionary


reumatyzm

ostre lub przewlekłe schorzenie narządów ruchu objawiające się bólami oraz zmianami zwyrodnieniowymi w stawach; gościec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. schorzenie narządów ruchu charakteryzujące się bólami i zmianami zwyrodnieniowymi w stawach;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Palce powykręcane przez reumatyzm przypominały sękate brzozowe patyki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛwˈmatɨsm̥, AS: reu̯matysm̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reumatyk mos., reumatyczka ż.

 przym. reumatyczny, reumatoidalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gościec

Wiktionary


reumogran

nazwa handlowa ziołowego leku wspomagającego przy dolegliwościach reumatycznych i zaburzeniach trawienia, zawierającego mieszankę surowców roślinnych


SJP.pl


reunifikacja

ponowne zjednoczenie podzielonego państwa, narodu lub organizacji


SJP.pl


reunion

1. określenie na każde z miast lub prowincji wcielonych do Francji na mocy postanowień traktatu westfalskiego i orzeczeń francuskich urzędów królewskich, uzasadniających historyczne prawa Francji do tych obszarów;
2. dawniej o spotkaniu towarzyskim połączonym z tańcami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. wulkaniczna wyspa na Oceanie Indyjskim, będąca terytorium zamorskim Francji

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Stolicą Reunionu jest Saint-Denis.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Reunionka ż., Reuniończyk m.

 przym. reunioński

Wiktionary


reunionka

mieszkanka Reunionu (departamentu zamorskiego Francji)


SJP.pl


reuniończyk

mieszkaniec Reunionu (departamentu zamorskiego Francji)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec wyspy Reunion

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Reunion mrz.

:: fż. Reunionka ż.

 przym. reunioński

Wiktionary


reunioński

przymiotnik od: Reunion


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Reunionem, dotyczący Reunionu (wyspy i departamentu Francji)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Reunion mrz., Reuniończyk mos., Reunionka ż.

Wiktionary


reupload

[czytaj: reaplołd albo ri-aplołd] ponowne umieszczenie jakichś treści (np. filmu) w internecie


SJP.pl


reuploadować

[czytaj: reaplołdować lub ri-aplołdować] środowiskowo: ponownie przesyłać dane z własnego urządzenia do serwera lub innego urządzenia za pośrednictwem internetu


SJP.pl


reut

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w środkowej Mołdawii, prawy dopływ Dniestru;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Reut – historyczna nazwa wsi Rewut, w obwodzie homelskim, w rejonie kormańskim
  • Reut – rzeka, dopływ Dniestru
  • Reut – dzielnica Osterhofen
  • Reut – dzielnica Vilshofen an der Donau
  • Reut – gmina w kraju związkowym Bawaria, w powiecie Rottal-Inn
  • Reit
  • Reith
  • Reuth

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sieć rzeczna jest dobrze rozwinięta, a główne rzeki to Dniestr z dopływami: Reut, Ikiel, Botna i Byk oraz Prut, należące do zlewiska Morza Czarnego.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. reucki

Wiktionary


reuters

[czytaj: rojters] brytyjska agencja prasowa; potocznie: Reuter albo agencja Reutera


SJP.pl

Reuters – agencja prasowa należąca do kanadyjskiej spółki Thomson Reuters (międzynarodowy konglomerat medialny), z siedzibą w Londynie. Do 1916 roku znana jako Reuter’s.

Główna siedziba Reuters Group mieściła się od 1939 w Londynie przy Fleet Street, a od 2005 znajduje się na Canary Wharf[]. W 2008 roku spółka Reuters Group została przejęta przez kanadyjską Thomson Corporation, która zmieniła wtedy nazwę na Thomson Reuters.

Wikipedia


reversi

[czytaj: rewersji] dwuosobowa gra planszowa; othello, otello


SJP.pl

Ot

Wikipedia


revue

[czytaj: reWI] widowisko filmowe złożone z luźno powiązanych ze sobą numerów estradowych; składanka, variétés


SJP.pl

Revue – marka sprzętu fotograficznego wytwarzanego przez wiele firm dla domu sprzedaży wysyłkowej Quelle. Aparaty fotograficzne sprzedawane pod tą nazwą dostarczane były przez tak znanych producentów jak Chinon Industries, Cosina, Yashica, Mamiya, Pentacon czy Zenit. W użyciu była również nazwa RevueFlex.

Wikipedia


rew.

skrót

 (1.1) = rewident

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jak przekazała st. rew. Justyna Pasieczyńska z Izby Administracji Skarbowej w Warszawie mechanizm oszustwa oparty był na tzw. karuzeli podatkowej.

Wiktionary


rewa

podwodny wał piasku w morzu lub jeziorze, usypany przez pływy wzdłuż linii brzegowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miejscowość w Polsce (powiat pucki);

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rewa – piaszczysty wał podwodny ciągnący się w morzu
  • Rewa – kaszubska wieś rybacka na brzegu Zatoki Puckiej
  • Rewa – prowincja Fidżi
  • Rewa – rzeka na Fidżi
  • Rewa – miasto w Indiach
  • Rewa Whitley,1950 – synonim rodzaju ryb Sicyopterus
  • Rewa Mew – piaszczysty wał podwodny biegnący przez Zatokę Pucką
  • „Rewa” – statek kupiony od Holandii, przemianowany na „Gazolina”

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nigdy nie byłem w Rewie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛva, AS: reva

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rewski

Wiktionary


rewakcynacja

ponowne szczepienie


SJP.pl


rewal

wieś w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś nadmorska w województwie zachodniopomorskim;

Wiktionary

Rewal (do 1945 niem. "Rewahl"; od 1945 początkowo "Pamiątkowice") – wieś, miejscowość wypoczynkowa z kąpieliskiem morskim i przystanią morską w północno-zachodniej Polsce, w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim, siedziba gminy Rewal. Położona nad Morzem Bałtyckim, na Pobrzeżu Szczecińskim.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rewal jest miejscowością wypoczynkową.

 (1.1) W Rewalu znajduje się siedziba urzędu gminy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛval, AS: reval

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewalczyk mos., rewalka ż.

 przym. rewalski

Wiktionary


rewalczyk

mieszkaniec Rewala


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Rewala

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈvalt͡ʃɨk, AS: revalčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rewal mrz.

:: fż. rewalka ż.

 przym. rewalski

Wiktionary


rewalidacja

1. przystosowanie do normalnego życia w społeczeństwie osób, które utraciły sprawność fizyczną lub psychiczną bądź mają wady wrodzone;
2. w prawie: przywrócenie ważności, prawomocności jakiemuś postępowaniu prawnemu lub papierowi urzędowemu


SJP.pl

Rewalidacja – całokształt podejmowanych i usystematyzowanych działań mających na celu przywrócenie człowiekowi niepełnosprawnemu (również intelektualnie) możliwie pełnej sprawności. Jest to proces edukacyjny, terapeutyczny i wychowawczy z zaplanowanymi celami, uwzględniającymi wiedzę teoretyczną i działanie skierowane na osobę niepełnosprawną.

Wikipedia


rewalidacyjny

związany z rewalidacją


SJP.pl


rewalidant

specjalista prowadzący zajęcia mające na celu przystosowanie do normalnego życia w społeczeństwie osoby, które stały się inwalidami; rehabilitant, rehabilitator, rewalidator


SJP.pl


rewalidator

specjalista prowadzący zajęcia mające na celu przystosowanie do normalnego życia w społeczeństwie osoby, które stały się inwalidami; rehabilitant, rehabilitator, rewalidant


SJP.pl


rewalka

mieszkanka Rewala


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Rewala

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈvalka, AS: revalka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rewal mrz.

:: fm. rewalczyk mos.

 przym. rewalski

Wiktionary


rewaloryzacja

1. przywrócenie czemuś dawnej wartości i dawnego wyglądu;
2. działania konserwatorskie w celu przywrócenia budynkom, dziełom sztuki itp. ich wcześniejszej wartości i świetności;
3. podwyższenie nominalnych wynagrodzeń i świadczeń, których realna wartość spadła wskutek inflacji;
4. ustawowe podwyższenie kursu danej waluty w stosunku do innych walut; rewaluacja;
5. powtórna ocena czegoś, zwykle dokonana według nowych kryteriów lub systemu wartości; przewartościowanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) podwyższenie nominalnych rent, emerytur i płac w takim stopniu, by nie zmieniła się ich siła nabywcza mimo inflacji

Wiktionary

Zobacz też: rewaloryzacja (architektura).

Rewaloryzacja – w ekonomii jednorazowy lub nieregularny proces podwyższania wartości nominalnej świadczeń, zobowiązań pieniężnych lub aktywów, którego celem jest przywrócenie ich realnej siły nabywczej utraconej wskutek inflacji, zmian systemowych lub reform gospodarczych. W odróżnieniu od waloryzacji ma charakter interwencyjny i nie następuje automatycznie.

Wikipedia


rewaloryzacyjny

związany z rewaloryzacją


SJP.pl


rewaloryzator

1. osoba zajmująca się przywracaniem czemuś dawnej wartości i dawnego wyglądu;
2. osoba dokonująca powtórnej oceny wartości czegoś


SJP.pl


rewaloryzowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rewaloryzować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rewaloryzować ndk.

Wiktionary


rewaloryzowany

taki, któremu przywrócono dawną wartość


SJP.pl


rewalski

przymiotnik od: Rewal


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) od Rewal

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈvalsʲci, AS: revalsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rewal mrz., rewalczyk mos., rewalka ż.

Wiktionary


rewaluacja

ustawowe podwyższenie kursu danej waluty w stosunku do innych walut; rewaloryzacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ekon. urzędowy wzrost kursu danej waluty;

Wiktionary

Rewaluacja (łac. "re-" 'w tył; znów; naprzeciw’ i "valor" ‘wartość’) – administracyjne zwiększenie kursu waluty danego kraju względem waluty zagranicznej w wyniku działania podjętego przez rząd lub władze monetarne.

Termin rewaluacja odnosi się tylko do systemu sztywnego kursu walutowego, w którym kurs ten jest ustalony i zmieniany jedynie przez władze państwowe. W warunkach płynnego kursu walutowego odpowiednikiem rewaluacji waluty jest jej aprecjacja.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛvaluˈwat͡sʲja, AS: revaluu̯acʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewaluowanie n., zrewaluowanie n.

 czas. rewaluować ndk., zrewaluować dk.

 przym. rewaluacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rewaloryzacja

Wiktionary


rewaluacyjny

→ rewaluacja


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przym. od rewaluacja

Wiktionary

Patrz:

rewaluacja

Wymowa:

IPA: ˌrɛvaluwaˈt͡sɨjnɨ, AS: revaluu̯acyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rewaluować, zrewaluować

 rzecz. zrewaluowanie n., rewaluacja, rewaluowanie

Wiktionary


rewaluowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rewaluować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛvaluwɔˈvãɲɛ, AS: revaluu̯ovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zrewaluowanie n., rewaluacja ż.

 czas. rewaluować ndk., zrewaluować dk.

 przym. rewaluacyjny

Wiktionary


rewaluować

czasownik

 (1.1) ekon. urzędowo podwyższać kurs danej waluty

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Korona słowacka była dwa razy rewaluowana: w marcu 2007 o 8 proc. i następnie w maju 2008 o 15 proc.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛvaluˈwɔvat͡ɕ, AS: revaluu̯ovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewaluacja ż., rewaluowanie n., zrewaluowanie n.

 czas. zrewaluować dk.

 przym. rewaluacyjny

Wiktionary


rewanż

1. powtórne spotkanie się w zawodach, dające możliwość odegrania się pokonanemu przeciwnikowi;
2. odwzajemnienie się za coś czymś podobnym; odwet


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) odwzajemnienie się komuś za coś nierzadko czymś podobnym

 (1.2) sport. powtórne spotkanie dające sposobność odegrania się

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rewanż − w sporcie, powtórne spotkanie w zawodach sportowych i grach towarzyskich.
  • Rewanż − austriacki melodramat kryminalny z 2008 roku, w reżyserii Götza Spielmanna
  • Rewanż − amerykański film obyczajowy z 2004 roku, w reżyserii Chrisa Stokesa
  • Rewanż − amerykański film sensacyjny z 1997 roku, w reżyserii Kena Camerona
  • Rewanż − amerykański film dramatyczny z 1994 roku, w reżyserii Richarda W. Munchkina

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rewanżysta mos., rewanżyzm mrz.

 czas. rewanżować ndk., zrewanżować dk.

 przym. rewanżowy, rewanżystowski, rewanżystyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) odpłata, odwet

Wiktionary


rewanżyk

zdrobnienie od: rewanż


SJP.pl


rewanżysta

osoba dążąca do rewanżu, odwetu za coś; odwetowiec


SJP.pl


rewanżystka

→ rewanżysta


SJP.pl

Patrz:

rewanżysta

rewanżystyczny

→ rewanżyzm


SJP.pl

Patrz:

rewanżyzm

rewanżyzm

dążenie do odwetu, głównie w polityce; odwetyzm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. postawa polegająca na dążeniu do odwetu na przeciwniku politycznym lub wrogu (za np. utracone ziemie)

Wiktionary

Rewanżyzm – postępowanie dążące do rewanżu, odwetu, zwł. w polityce międzynarodowej, państwa zwyciężonego względem zwycięskiego itp.

Termin powstały we Francji po wojnie francusko-pruskiej, określający francuskie aspiracje do odzyskania mocarstwowej roli politycznej oraz aneksji utraconych ziem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) My Niemcy tak głęboko tkwimy jeszcze w poczuciu winy, że na rewanżyzm nie mamy ani ochoty, ani siły, co zresztą wykorzystuje wielu demagogów w pozyskiwaniu młodych ludzi dla postawy protestu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewanż m., rewanżysta mos.

 czas. rewanżować ndk., zrewanżować dk.

 przym. rewanżowy, rewanżystowski, rewanżystyczny

Wiktionary


rewaskularyzacja

w medycynie: udrożnienie i poszerzenie zwężonego naczynia krwionośnego


SJP.pl

Re

Wikipedia


rewazektomia

zabieg przywrócenia drożności nasieniowodów po wcześniejszym zabiegu wazektomii


SJP.pl

Rewazektomia, wazowazostomia (ang. "vasovasostomy") – zabieg chirurgicznego leczenia niepłodności męskiej, polegający na przywróceniu drożności nasieniowodów. Dotyczy mężczyzn, którzy wcześniej poddali się wazektomii (trwałe przecięcie i podwiązanie nasieniowodów – metoda antykoncepcji dla mężczyzn).

Wikipedia


rewda

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto rejonowe w Federacji Rosyjskiej, w obwodzie swierdłowskim;

Wiktionary

Rewda ( Ревда) – miasto w Federacji Rosyjskiej, w obwodzie swierdłowskim. Centrum administracyjne miejskiego rejonu rewdańskiego. Przez terytorium rejonu przebiega granica pomiędzy Europą i Azją i z tego powodu jest nazywane "pierwszym miastem Europy".

Jest to jedno z najstarszych miast uralskich. Za datę założenia osady uznaje się 1 września 1734 roku - dzień uzyskania w wielkim piecu pierwszej surówki. Prawa miejskie nadano 3 maja 1935 roku.

Wikipedia


rewel

dawna nazwa Tallina, stolicy Estonii


SJP.pl


rewelacja

coś zdumiewającego, nowego, niezwykłego; odkrycie; objawienie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) coś niezwykłego, nowego, zdumiewającego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewelacyjność ż., rewelka ż.

 przym. rewelacyjny

 przysł. rewelacyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sensacja, odkrycie, objawienie, hit, petarda, rewelka

Wiktionary


rewelacje

coś zdumiewającego, nowego, niezwykłego; odkrycie; objawienie


SJP.pl


rewelacyjność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest rewelacyjne; cecha tych, którzy są rewelacyjni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewelacja ż.

 przym. rewelacyjny

 przysł. rewelacyjnie

Wiktionary


rewelacyjny

niecodzienny, wyjątkowy, zdumiewający


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) stanowiący rewelację

 (1.2) wyjątkowo dobry, nadzwyczajny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nawet jeśli pomysł szefa jest głupi, to grono potakiwaczy uzna go za rewelacyjny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛvɛlaˈt͡sɨjnɨ, AS: revelacyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. rewelacyjnie

 rzecz. rewelacyjność ż., rewelacja ż., rewelka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niezwykły, zdumiewający, wspaniały, niecodzienny

 (1.2) wspaniały, niezwykły, nadzwyczajny, wyjątkowy, wyśmienity, pot. odlotowy, pot. kozacki

Wiktionary


rewelator

przestarzałe: osoba, która coś odkrywa, wyjawia; odkrywca


SJP.pl


rewelatorka

przestarzałe: kobieta, która coś odkrywa, wyjawia; odkrywczyni


SJP.pl


rewelatorski

→ rewelator


SJP.pl

Patrz:

rewelator

rewelers

członek kwartetu wokalnego wykonujący (z towarzyszeniem instrumentu) utwory z zakresu muzyki rozrywkowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) członek męskiego zespołu wokalnego (zwykle kwartetu), wykonującego z towarzyszeniem instrumentu utwory muzyki rozrywkowej;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie śpiewali rewelersi / O kobiecej piersi. / Bo to wyuzdane zbyt. / I w ogóle wstyd.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rewelersowy

Wiktionary


rewelersowy

→ rewelers


SJP.pl

Patrz:

rewelers

rewelka

potocznie: rewelacja


SJP.pl


rewelski

przymiotnik od: Rewel (dawna nazwa Tallinu, stolicy Estonii)


SJP.pl


rewerans

dawniej:
1. głęboki ukłon;
2. zachowanie zbytnio grzeczne


SJP.pl


rewerber

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) blacha odblaskowa wokół lampy wzmacniająca światło, reflektor latarni

 (1.2) latarnia uliczna z blachami odblaskowymi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Lampa z rewerberem dosyć mocne rzucała światło na klatki.

 (1.2) Otoczyły go wysokie kamienice, magazyny wspaniale oświetlone, płonące na ulicach rewerbery…

 (1.2) Jaskrawy blask rewerberu padł właśnie na chodnik prowadzący w kierunku ulicy Elektoralnej.

Wiktionary


rewerencja

książkowo: duże uznanie, szacunek, poważanie; respekt, mir, estyma


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) podn. duże uznanie i szacunek

 (1.2) książk. przejaw szacunku, okazywanie komuś czci

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z wielką rewerencją i z niesłychanym respektem spoglądano na osoby cesarza, arcyksiążąt i najwyższych dostojników dworskich (…)

 (1.2) Pamiętam, jak zapamiętale tańczył z Hanką Olczakową, jakie rewerencje składał Ewie Otwinowskiej, jak komplementował Ewę Broszkiewicz i moją żonę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛvɛˈrɛ̃nt͡sʲja, AS: reverẽncʹi ̯a

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) uszanowanie, poważanie, szacunek, poważanie, respekt, mir, estyma

Wiktionary


rewerenda

dawniej:
1. sutanna;
2. peleryna, toga noszona przez profesorów, lekarzy, aptekarzy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. sutanna

 (1.2) toga lub płaszcz profesorski

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sutanna (z franc. i wł., łac.) – ubiór duchownych.
  • Spodek, czyli strój ministrantów zakrywający nogi. Patrz: sutanela.
  • Rewerenda – część wsi Chwaszczyno w województwie pomorskim, powiecie kartuskim, gminie Żukowo.
  • Rewerenda – część miasta Gdynia

Wikipedia


rewers

1. odwrotna strona monety, medalu, banknotu, karty płatniczej lub kartki pocztowej;
2. dokument potwierdzający otrzymanie przedmiotu lub pieniędzy, zawierający zasady ich zwrotu;
3. odwrotna, lewa strona czegoś, np. haftu, obrazu;
4. przeciwieństwo czegoś;
5. formularz do zamawiania książek, oddawany bibliotekarzowi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) numizm. druga strona monety lub medalu, przeciwieństwo głównej strony;

 (1.2) urz. dokument będący pokwitowaniem otrzymania jakiejś sumy pieniędzy lub przedmiotu

 (1.3) bibliot. formularz wypełniany przez wypożyczającego książkę

 (1.4) szt. lewa strona haftu, obrazu, pocztówki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Profesor Leszek Balcerowicz, prezes Narodowego Banku Polskiego osobiście w Sandomierzu prezentuje dwuzłotową monetę z wizerunkiem ratusza na rewersie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛvɛrs, AS: revers

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rewersowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reszka

Wiktionary


rewersik

zdrobnienie od: rewers


SJP.pl


rewersja

odstępstwo od zwykłego szyku wyrazów w zdaniu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) techn. zmiana kierunku przepływu gazów w piecu martenowskim

Wiktionary

Re

Wikipedia


rewersyjny

przymiotnik od: rewersja


SJP.pl


reweryna

nazwa handlowa historycznego antybiotyku zawierającego pochodne tetracykliny; Reverin


SJP.pl


rewia

przegląd, pokaz (np. mody), widowisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) widowisko rozrywkowe o bogatej oprawie scenograficznej

 (1.2) pokaz lub przegląd czegoś

 (1.3) daw. ewidencja

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rewia – defilada wojskowa
  • rewia – określenie pokazu mody
  • rewia – widowisko teatralne będące przedstawieniem rozrywkowym złożone z wielu krótkich występów (np. Rewia Kabaretowa)
  • Rewia – skierowany do kobiet tygodnik wydawany od 2004 roku w Warszawie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nasyciła oczy przepiękną rewią na lodzie.

 (1.1) Piwnica powinna nadal tętnić życiem. Powinny odbywać się tu recitale, koncerty, rewie piosenek.

 (1.2) Pierwsza rewia mody, która odbyła się w kwietniu 1946 r. w warszawskim hotelu "Polonia", mogła sprawiać wrażenie, że powraca stylistyka okresu międzywojennego.

 (1.2) 20 maja rozpoczynają się doroczne manewry. Inauguruje je rewia kilku pułków, którą na placu przed pałacem przyjmuje sam król.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rewiowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kabaret

 (1.2) prezentacja

Wiktionary


rewica

Rewica – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie brzezińskim, w gminie Jeżów.

Wieś królewska w starostwie budziszewskim w ziemi rawskiej województwa rawskiego w 1792 roku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa skierniewickiego.

Wikipedia


rewidencki

→ rewident


SJP.pl

Patrz:

rewident

rewident

osoba upoważniona do kontrolowania działalności instytucji, przedsiębiorstw; rewizor; kontroler; inspektor; lustrator; nadzorca; wizytator


SJP.pl


rewidentka

→ rewident


SJP.pl

Patrz:

rewident

rewidowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rewidować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rewidować ndk.

 rzecz. rewizor mos.

Wiktionary


rewidować

1. dokonywać rewizji pomieszczeń, bagażu, rewizji osobistej;
2. poddawać rewizji poglądy, poprzednie postanowienia itp.


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) przeszukiwać w poszukiwaniu czegoś nielegalnego

 (1.2) poddawać krytyce i zmieniać dotychczasowe poglądy lub postanowienia

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Dzięki Kopernikowi, Newtonowi, Darwinowi i Einsteinowi ludzie zaczęli rewidować swoje poglądy na świat.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛvʲiˈdɔvat͡ɕ, AS: revʹidovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewizor m., rewident m., rewidentka ż., rewizja ż., rewidowanie n., zrewidowanie n., rewizjonizm m., rewizjonista m., rewizjonistka ż.

 czas. zrewidować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przeszukiwać, obszukać

 (1.2) weryfikować, przeorientowywać

Wiktionary


rewietka

krótkie widowisko estradowe


SJP.pl


rewindykacja

sądowe dochodzenie zwrotu utraconej własności


SJP.pl


rewindykacyjny

związany z rewindykacją


SJP.pl


rewindykator

osoba żądająca zwrotu własności lub utraconych praw na drodze sądowej


SJP.pl


rewindykować

1. odzyskiwać (odzyskać) utraconą własność lub prawo do czegoś na drodze sądowej;
2. nadawać (nadać) czemuś nowe znaczenie lub nową wartość


SJP.pl


rewiowy

związany z rewią


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rewią, dotyczący rewii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewia ż.

 przysł. rewiowo

Wiktionary


rewir

1. obszar działania;
2. terytorium osobnicze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) obszar podległy określonym służbom lub podporządkowany określonej funkcji

 (1.2) liczba stolików obsługiwana przez jednego kelnera

 (1.3) hist. szpital w hitlerowskich obozach koncentracyjnych

Wiktionary

Rewir – terytoria osobnicze.

Powierzchnia zajmowana jest przez populacje, stale (lub okresowo) bronioną przez nią. Kształt i wielkość rewirów zależy m.in. od ukształtowania powierzchni terenu oraz warunków klimatycznych, właściwości biologicznych gatunku zamieszkującego i wielu innych czynników. Rewiry niekiedy nakładają się na siebie (zależy od środowiska). Sumując powierzchnię rewirów otrzymujemy areał przestrzenny populacji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kiedy wszakże wracała, usłyszała głosy Julczynych przyjaciół, dobiegające już z kuchennych rewirów, wobec czego odstawiła paprotkę i podkradła się na palcach, żeby poobserwować tego wspaniałego Tolka.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rewirowy

 rzecz. rewirowy mos.

Wiktionary


rewirowy

przymiotnik od: rewir


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) policjant czuwający nad sprawami administracyjnymi i porządkowymi w rewirze

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przez rynek kroczy z zawiniątkiem w ręku rewirowy Oczumiełow w nowym płaszczu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛvʲiˈrɔvɨ, AS: revʹirovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewir m.

Wiktionary


rewitalizacja

1. odnowa zniszczonych budynków lub dzielnic miasta;
2. przywrócenie cerze młodego wyglądu przy pomocy zabiegów kosmetycznych;
3. przywrócenie aktualności dawnym ideom lub poglądom


SJP.pl

Re

Wikipedia


rewitalizacyjny

→ rewitalizacja


SJP.pl

Patrz:

rewitalizacja

rewitalizator

1. urządzenie do poprawy jakości wody;
2. preparat, który regeneruje i odświeża skórę, włosy lub paznokcie


SJP.pl


rewitalizować

1. odnawiać zniszczone budynki lub dzielnice miasta;
2. przywracać cerze młody wygląd przy pomocy zabiegów kosmetycznych;
3. przywracać aktualność dawnym ideom lub poglądom


SJP.pl


rewiyr

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. urz. med. zwolnienie lekarskie

Wiktionary


rewizja

obejrzenie kogoś lub czegoś; przegląd; kontrola; lustracja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) krym. ogół działań, których celem jest znalezienie dowodów domniemanego przestępstwa lub wykroczenia

 (1.2) ponowne rozpatrzenie pewnych poglądów, teorii, dokumentów itp. i dokonanie w nich zmian

 (1.3) kontrola urzędowa dokonywana w określonej instytucji

 (1.4) praw. ponowne rozpatrzenie sprawy przez sąd wyższej instancji jako następstwo odwołania od orzeczeń sądu niższej instancji

 (1.5) druk. ostateczna korekta tekstu drukarskiego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rewizja (powieść)
  • Rewizja (prawo procesowe)
  • Rewizja (kolejnictwo) – kontrola techniczna pojazdu szynowego
  • Rewizja (zespół muzyczny) – polski zespół punk rockowy z Lubina
  • rewizja osobista
  • Rewizja senatora Manaseina

Wikipedia

Powiązane:

 czas. rewidować

 rzecz. rewizor mos., rewizjonistyczność ż.

 przym. rewizyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kipisz, przeszukiwanie

 (1.2) korekta, przegląd, przejrzenie, sprawdzenie

 (1.3) audyt, inspekcja, kontrola, skontrolowanie, sprawdzenie

 (1.4) apelacja

Wiktionary


rewizjonista

1. osoba kwestionująca istniejący porządek rzeczy, granic i traktatów międzynarodowych;
2. osoba kwestionująca oficjalną wykładnię marksizmu-leninizmu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) polit. osoba kwestionująca obowiązujący porządek w jakiejś dziedzinie

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rewidować

 rzecz. rewizor mos., rewizjonistyczność ż.

 przym. rewizjonistyczny

Wiktionary


rewizjonistka

→ rewizjonista


SJP.pl

Patrz:

rewizjonista

rewizjonistyczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest rewizjonistyczne; cecha tych, którzy są rewizjonistyczni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewizja ż., rewizjonizm m., rewizjonista m., rewizjonistka ż.

 przym. rewizjonistyczny

 przysł. rewizjonistycznie

Wiktionary


rewizjonistyczny

→ rewizjonizm


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący rewizjonizmu

Wiktionary

Patrz:

rewizjonizm

Powiązane:

 rzecz. rewizjonistyczność ż., rewizjonizm m., rewizjonista m., rewizjonistka ż.

Wiktionary


rewizjonizm

1. dążenie do zmiany lub obalenia istniejącego stanu rzeczy, obowiązujących umów i traktatów międzynarodowych;
2. kierunek w ruchu robotniczym, występujący z hasłami rewizji marksizmu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kierunek ideologiczny w ruchu robotniczym postulujący rewizję zasad marksizmu

Wiktionary

Zasugerowano, aby ten artykuł na różne artykuły.

Rewizjonizm (łac. "revisio" – ponowne widzenie) – dążenie do zmiany określonego stanu rzeczy, poglądów. Ponowne rozpatrywanie ustalonych wniosków, ocenianie faktów według innych kryteriów. Rewizjonizm danego zagadnienia następuje po pewnym czasie (najczęściej jedno lub więcej pokoleń).

Wikipedia

Powiązane:

 czas. rewidować

 rzecz. rewizor mos., rewizjonistyczność ż.

 przym. rewizjonistyczny

Wiktionary


rewizor

1. dawniej: urzędnik upoważniony do kontrolowania działalności instytucji, przedsiębiorstwa; inspektor;
2. kolejarz nadzorujący pracę zespołu konduktorów kolejowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) kolej. kolejarz nadzorujący pracę zespołu konduktorów kolejowych

 (1.2) hist. adm. urzędnik dokonujący kontroli czegoś

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rewizor – urząd w carskiej Rosji
  • rewizor biletów – kontroler biletów
  • Rewizor (Inspector General) – film brytyjski z 1949
  • Rewizor (IDelibabok Orszaga) – film węgierski z 1984
  • Rewizor – komedia Nikołaja Gogola
  • Prawdziwy rewizor – domniemana kontynuacja komedii Gogola Rewizor

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛˈvʲizɔr, AS: revʹizor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewident mos., rewidentka ż., rewizja ż., rewidowanie n., zrewidowanie n., rewizjonizm mrz., rewizjonista mos., rewizjonistka ż.

 czas. rewidować ndk., zrewidować dk.

 przym. rewizyjny

Wiktionary


rewizorka

→ rewizor; kontrolerka, inspektorka


SJP.pl


rewizorski

→ rewizor


SJP.pl

Patrz:

rewizor

rewizyjny

przymiotnik od: rewizja


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rewizją, dotyczący rewizji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Drzwi rewizyjne – drzwi służące do opróżniania wyczystki kominowej z sadzy i innych produktów spalania.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewizja ż., rewizor mos.

Wiktionary


rewizyta

odwzajemnienie złożonej wizyty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wizyta w odpowiedzi na wizytę kogoś innego

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rewizytować

Wiktionary


rewizytować

odwzajemniać się lub odwzajemnić się złożeniem wizyty


SJP.pl


rewiński

nazwisko


SJP.pl


rewiś

rewiś dębowy - owad błonkoskrzydły z rodziny galasówek


SJP.pl


rewka

zdrobnienie od: rewa


SJP.pl


rewkom

(z rosyjskiego "rewolucjonnyj komitiet") dawniej: bolszewicki sztab dokonujący przewrotu wojskowego i obejmujący władzę samorzutnie


SJP.pl


rewokacja

odwołanie kogoś z placówki zagranicznej lub z urzędu kościelnego


SJP.pl


rewokowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rewokować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛvɔkɔˈvãɲɛ, AS: revokovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rewokować

Wiktionary


rewokować

1. urzędowo: odwołać, odwoływać z urzędu;
2. przestarzale:
a) zmienić, zmieniać wyznanie;
b) cofnąć, cofać coś, uznać, uznawać coś jako niebyłe


SJP.pl

czasownik

 (1.1) odwołać z urzędu

 (1.2) odwołać, unieważnić

 (1.3) nawrócić się, zmienić wyznanie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛvɔˈkɔvat͡ɕ, AS: revokovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewokowanie n.

Wiktionary


rewolta

zbrojny spisek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zbrojny spisek, bunt

 (1.2) sprzeciw wobec obowiązujących norm

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ma nawiązać kontakt z emirem Fajsalem i prosić o pomoc wojskową, by wzmocnić arabską rewoltę przeciwko Turkom.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈvɔlta, AS: revolta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewoltowanie n., zrewoltowanie n., rewolucyjka ż.

 czas. rewoltować, zrewoltować

 przym. zrewoltowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przewrót, pucz, rebelia, rewolucja, przest. rokosz

 (1.2) kontestacja, opór, protest, sprzeciw

Wiktionary


rewolucja

1. zbrojny przewrót w społeczeństwie mający na celu obalenie obecnego ustroju społecznego i zastąpienie go nowym;
2. proces dużych, gwałtownych zmian w danej dziedzinie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gwałtowne przemiany w społeczeństwie, związane np. z przewrotem;

 (1.2) przen. duże i nagłe zmiany

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rewolucja powiodła się i zamiast dyktatury wprowadzono demokrację.

 (1.2) Szczepionka przeciwko ospie przyczyniła się do rewolucji w walce z tą chorobą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛvɔˈlut͡sʲja, AS: revolucʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewolucjonista m., rewolucjonistka ż., rewolucyjność ż., rewolucjonizowanie n., zrewolucjonizowanie n.

:: zdrobn. rewolucyjka ż.

 czas. rewolucjonizować ndk., zrewolucjonizować dk.

 przym. rewolucyjny, porewolucyjny

 przysł. rewolucyjnie

Wiktionary


rewolucjonista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) uczestnik lub zwolennik rewolucji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛvɔlut͡sʲjɔ̇̃ˈɲista, AS: revolucʹi ̯o̊̃ńista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewolucja ż., rewolucyjność ż., rewolucjonizm m., rewolucjonizowanie n., zrewolucjonizowanie n.

:: fż. rewolucjonistka ż.

 czas. rewolucjonizować ndk., zrewolucjonizować dk.

 przym. rewolucyjny

 przysł. rewolucyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wywrotowiec

Wiktionary


rewolucjonistka

→ rewolucjonista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta, uczestniczka lub zwolenniczka rewolucji

Wiktionary

Patrz:

rewolucjonista

Wymowa:

IPA: ˌrɛvɔlut͡sʲjɔ̇̃ˈɲistka, AS: revolucʹi ̯o̊̃ńistka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewolucja ż., rewolucyjność ż., rewolucjonizowanie n., zrewolucjonizowanie n., rewolucjonizm m.

:: fm. rewolucjonista m.

 czas. rewolucjonizować ndk., zrewolucjonizować dk.

 przym. rewolucyjny

 przysł. rewolucyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bojowniczka, rebeliantka

Wiktionary


rewolucjonizm

dążenie do rewolucyjnych zmian, zwłaszcza w dziedzinie polityki


SJP.pl


rewolucjonizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) polit. pobudzanie do rewolucji

 (1.2) przen. dokonywanie radykalnego przełomu w jakiejś dziedzinie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewolucyjka ż., zrewolucjonizowanie n., rewolucja ż., rewolucjonista m., rewolucjonistka ż., rewolucjonizm m., rewolucyjność ż.

 czas. rewolucjonizować ndk., zrewolucjonizować dk.

 przym. rewolucyjny, rewolucjonistyczny

 przysł. rewolucyjnie

Wiktionary


rewolucjonizować

czasownik przechodni niedokonany (dk. zrewolucjonizować)

 (1.1) dokonywać radykalnych, przełomowych zmian, które zasadniczo odmieniają dotychczasowy stan rzeczy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nowe technologie rewolucjonizują przemysł.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zrewolucjonizowanie n., rewolucyjność ż., rewolucyjka ż., rewolucjonizowanie n., rewolucjonistka ż., rewolucjonista mos., rewolucja ż.

 przysł. rewolucyjnie

 przym. rewolucyjny

Wiktionary


rewolucyjka

zdrobnienie od: rewolucja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od rewolucja

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewolucja ż., rewolta ż., rewolucjonista m., rewolucjonistka ż., rewolucyjność ż., rewolucjonizm m., rewolucjonizowanie n., zrewolucjonizowanie n.

 czas. rewolucjonizować ndk., zrewolucjonizować dk.

 przym. rewolucyjny

 przysł. rewolucyjnie

Wiktionary


rewolucyjnie

przysłówek

 (1.1) w sposób rewolucyjny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewolucyjka ż., rewolucja ż., rewolucjonista m., rewolucjonistka ż., rewolucyjność ż., rewolucjonizowanie n., zrewolucjonizowanie n.

 czas. rewolucjonizować ndk., zrewolucjonizować dk.

 przym. rewolucyjny

Wiktionary


rewolucyjność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co jest rewolucyjne

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛvɔluˈt͡sɨjnɔɕt͡ɕ, AS: revolucyi ̯ność

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewolucja ż., rewolucyjka ż., rewolucjonista m., rewolucjonistka ż., rewolucjonizm m., rewolucjonizowanie n., zrewolucjonizowanie n.

 czas. rewolucjonizować ndk., zrewolucjonizować dk.

 przym. rewolucyjny

 przysł. rewolucyjnie

Wiktionary


rewolucyjny

związany z rewolucją, przewrotem; właściwy rewolucji, służący rewolucji


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący rewolucji i rewolucjonistów, związany z rewolucją i rewolucjonistami

przymiotnik jakościowy

 (2.1) przynoszący duże zmiany, przełamujący skostniałe struktury

 (2.2) charakterystyczny dla rewolucji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛvɔluˈt͡sɨjnɨ, AS: revolucyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewolucyjka ż., rewolucja ż., rewolucjonista m., rewolucjonistka ż., rewolucyjność ż., rewolucjonizowanie n., zrewolucjonizowanie n.

 czas. rewolucjonizować ndk., zrewolucjonizować dk.

 przysł. rewolucyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) buntowniczy, wichrzycielski, wywrotowy

 (2.1) nowatorski, innowacyjny

Wiktionary


rewolwer

krótka, wielostrzałowa broń palna z obracającym się bębenkiem za każdym pociągnięciem spustu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ręczna, krótka broń palna, w której magazynek stanowi kilkukomorowy obrotowy bęben;

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Szeryf szybciej wyciągnął swój rewolwer i bandyta padł martwy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈvɔlvɛr, AS: revolver

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewolwerowiec m., rewolwerówka ż.

 przym. rewolwerowy

Wiktionary


rewolwerowiec

bandyta posługujący się rewolwerem w napadach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba posługująca się zręcznie rewolwerem, biorąca udział w pojedynkach lub napadach, zwłaszcza w Stanach Zjednoczonych za czasów Dzikiego Zachodu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) daw. pejor. czasopismo o sensacyjnym charakterze, zawierające agresywnie zredagowane lub oszczercze informacje

Wiktionary

Rewolwerowiec – polskie tłumaczenie angielskiego pojęcia z Dzikiego Zachodu: "gunfighter", "gunslinger" czy "shootist", oznaczającego groźnego człowieka z bronią palną. Angielskie słowo nie zawęża jego znaczenia do władania rewolwerem w sensie "stricte" krótkiej broni palnej z bębnem obrotowym. Znaczenie w wersji angielskiej odnosi się także do groźnego użytkownika broni palnej długiej, np. powtarzalnych karabinów Winchester.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kilka osób jakoby obserwowało pojedynek rewolwerowców przed saloonem.

 (1.1) Wśród polskich rewolwerowców i bandziorów colt nie cieszy się aż taką popularnością.

 (2.1) Powodem tego wystąpienia prasy lwowskiej przeciw osławionemu rewolwerowcowi, była niesłychana napaść tegoż na osoby czcigodnych XX. Bilczewskiego i Teodorowicza.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rewolwer m.

 przym. rewolwerowy

Wiktionary


rewolwerowy

1. przymiotnik od: rewolwer;
2. w technice: urządzenie z wieloma osadzonymi narzędziami, używanymi w ustalonej kolejności


SJP.pl


rewolwing

kredyt wielokrotnie zaciągany i spłacany w trakcie trwania umowy kredytowej


SJP.pl


rewolwingowy

→ rewolwing


SJP.pl

Patrz:

rewolwing

rewriter

[czytaj: rirajter] osoba przerabiająca jakiś tekst


SJP.pl


rewski

→ Rewa (wieś w Polsce)


SJP.pl


rewuca

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w środkowej Słowacji

Wiktionary


rewucki

nazwisko


SJP.pl


rex

reks;
1. krój pisma drukarskiego o wąskim rysunku liter;
2. rasa królika o brązowej sierści i stojących uszach


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Robert Rex (1909-1992) – polityk, pierwszy premier Niue
  • Simon Rex, właściwie Simon Rex Cutright (ur. 1974) – amerykański aktor i komik
  • Wilhelm Rex (1870-1944) – niemiecki rzeźbiarz
  • Rex – jednostka osadnicza w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Robeson
  • Rex (ang. Rex Township) – gmina w stanie Dakota Południowa, w hrabstwie Lyman
  • Komisarz Rex – austriacki serial kryminalny
  • Kino Rex – nieistniejące kino w Antwerpii

Wikipedia


rexton

model samochodu marki SsangYong


SJP.pl


rey

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alejandro Rey – amerykański aktor
  • Alexandre Rey – szwajcarski piłkarz
  • Álvaro Rey – hiszpański piłkarz
  • Dominique Rey – francuski duchowny
  • Fernando Rey – hiszpański aktor
  • Javier Rey – hiszpański aktor
  • Jean-Pierre Rey – francuski duchowny
  • Jean Rey – belgijski polityk
  • Krzysztof Rey
  • Kurt Rey – szwajcarski piłkarz
  • Lana Del Rey – amerykańska piosenkarka
  • Micheline Calmy-Rey – szwajcarska działaczka polityczna

Wikipedia


reykiawicki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Reykjavíkiem, dotyczący Reykjavíku

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Reykjavík mrz., rejkiawiczanin mos., rejkiawiczanka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rejkiawicki, reykjawicki

Wiktionary


reykjavicki

→ Reykjavík; rejkiawicki


SJP.pl


reykjavík

[czytaj: rejkiawik] stolica Islandii; Rejkiawik


SJP.pl

rzeczownik, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Islandii;

Wiktionary

Reykjavík (dawny polski egzonim: "Rejkiawik") – stolica oraz największe miasto Islandii, położone w jej południowo-zachodniej części nad Zatoką Faxa, najbardziej wysunięta na północ stolica świata. Na północ od Reykjavíku w odległości 10 km góruje masyw Esja.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Droga z Keflavíku do Reykjavíku ma 48 kilometrów długości.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. reykiawicki, reykjawicki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Rejkiawik

Wiktionary


reykjawicki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do miasta Reykjavík

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛjcjaˈvʲit͡sʲci, AS: rei ̯ḱi ̯avʹicʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Reykjavík m.

Wiktionary


reykowski

nazwisko


SJP.pl


reymont

Władysław Stanisław Reymont (właściwie S. W. Rejment) (1867-1925), pisarz i publicysta


SJP.pl


reymontowski

[czytaj: rejmontowski] właściwy Reymontowi, taki jak w twórczości Reymonta


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący życia i twórczości Władysława Reymonta, charakterystyczny, typowy dla Reymonta lub jego twórczości, taki jak u Reymonta

Wiktionary

Powiązane:

 przym. Reymontowski

Wiktionary


reynolds

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alastair Reynolds – pisarz gatunku fantastyki naukowej
  • Albert Reynolds – irlandzki polityk
  • Bobby Reynoldss – amerykański tenisista
  • Burt Reynolds – amerykański aktor filmowy, producent, reżyser i scenarzysta
  • Butch Reynolds – amerykański lekkoatleta - sprinter
  • Candy Reynolds – amerykańska tenisistka
  • Caroline Reynolds – fikcyjna wiceprezydent USA; postać w serialu „Prison Break”
  • Craig Reynolds – amerykański programista
  • Dan Reynolds – amerykański muzyk, wokalista zespołu Imagine Dragons
  • Debbie Reynolds – amerykańska aktorka, piosenkarka i tancerka
  • Elaine Reynolds – amerykańska modelka
  • Grady Reynolds – amerykański koszykarz

Wikipedia


reza

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Mazury. droga, podróż

Wiktionary


rezanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rezać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rezać ndk.

Wiktionary


rezać

czasownik

 (1.1) gwara więzienna ciąć

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛzat͡ɕ, AS: rezać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezanie n.

Wiktionary


rezeda

roślina ozdobna o żółto-zielonych kwiatach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Reseda|ref=tak., liczący około 30 gatunków rodzaj roślin z rodziny rezedowatych;

 (1.2) bot. roślina z rodzaju rezedy (1.1)

Wiktionary

Re

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛˈzɛda, AS: rezeda

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rezedowy

Wiktionary


rezedolistny

przymiotnik

 (1.1) bot. posiadający liście jak rezeda

Wiktionary


rezedowate

rodzina roślin zielnych lub krzewiastych z rzędu kaparowców, o naprzemianległych liściach bez przylistków i grzbiecistych kwiatach zebranych w grona lub kłosy


SJP.pl

Re

Wikipedia


rezedowaty

o cechach rezedowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


rezedowy

→ rezeda


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do rezedy

 (1.2) mający kolor właściwy kwiatom rezedy, zielonkawy/żółtawy

Wiktionary

Patrz:

rezeda

Powiązane:

 rzecz. rezeda ż.

Wiktionary


rezerford

jednostka aktywności ciała promieniotwórczego; ruterford; rutherford


SJP.pl


rezerpina

alkaloid pochodzenia naturalnego, hamujący pobudzenie układu współczulnego, obniżający ciśnienie krwi i działający na ośrodkowy układ nerwowy powodując uspokojenie, stosowany w leczeniu nadciśnienia


SJP.pl

Rezerpina ( reserpinum) – organiczny związek chemiczny, alkaloid pochodzenia naturalnego wyizolowany z korzeni rauwolfii żmijowej ("Rauwolfia serpentina") rosnącej u stóp Himalajów, od wieków stosowanej w medycynie. Pod względem chemicznym jest pochodną indolu, zaliczaną do alkaloidów indolowych, typu johimbanu. Jest estrem kwasu trimetoksybenzoesowego.

Wikipedia


rezerwa

1. zapas czegoś;
2. ostrożność w sposobie bycia, ocenie czegoś; powściągliwość;
3. pewna liczba ludzi mogących zastąpić innych, zapasowi członkowie drużyny sportowej, odwód wojskowy itp.;
4. obywatele po przeszkoleniu wojskowym, którzy mogą być powołani do wojska w wypadku wojny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zapas czegoś

 (1.2) powściągliwość, brak serdeczności, chłód w sposobie bycia

 (1.3) ogół obywateli (rezerwistów), którzy mogą być powołani do wojska na okresowe ćwiczenia lub na wypadek wojny

 (1.4) wojsk. oddział lub oddziały wojskowe pozostawione w odwodzie

 (1.5) sport. (w sportach drużynowych) grupa sportowców, którzy mogą zastąpić innych zawodników w czasie meczu

 (1.6) pewna liczba ludzi mogących zastąpić innych

Wiktionary

Re

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rezerwista m., rezerwistka ż., rezerwy nmos., rezerwowy mos.

 przym. rezerwowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zapas, zasób

 (1.2) dystans, opanowanie, powściągliwość, umiar

 (1.4) odwód

Wiktionary


rezerwacik

zdrobnienie od: rezerwat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od rezerwat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie rezerwat, lecz tylko mały rezerwacik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezerwat m.

Wiktionary


rezerwacja

wcześniejsze zamówienie miejsca, np. w samolocie, hotelu; zarezerwowanie, zabukowanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) czynność rezerwowania czegoś

 (1.2) dowód zarezerwowania czegoś

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛzɛrˈvat͡sʲja, AS: rezervacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezerwowanie n., rezerwowy mos.

 czas. rezerwować ndk., zarezerwować dk.

 przym. rezerwowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zamówienie, zabukowanie, alokowanie, wydzielenie, odłożenie, przydzielenie, przeznaczenie, zabezpieczenie, przypisanie, przyznanie, zachowywanie; pot. zaklepanie

Wiktionary


rezerwacyjny

dotyczący rezerwacji


SJP.pl


rezerwat

1. teren o szczególnych wartościach, zwykle przyrodniczych, wyłączony z eksploatacji i objęty ochroną prawną;
2. wydzielony obszar zamieszkiwania ludności autochtonicznej w Ameryce Północnej i Południowej, Afryce i Australii, z ograniczonym dostępem ludności napływowej;
3. w prawie kanonicznym: prawo do wykonywania niektórych czynności kanonicznych zastrzeżone dla ustalonych władz kościelnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) biol. geogr. objęty ochroną ścisłą teren o szczególnych walorach przyrodniczych lub krajoznawczych

 (1.2) wydzielony obszar przymusowego osiedlenia ludności rdzennej

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rezerwat – objęty ochroną ścisłą teren o szczególnych walorach przyrodniczych lub krajoznawczych, np. rezerwat przyrody (w Polsce)
  • rezerwat – wydzielony obszar przymusowego osiedlenia ludności rdzennej, zob. rezerwat Indian
  • Rezerwat – polski zespół muzyczny
    • Rezerwat – album muzyczny grupy Rezerwat
  • Rezerwat – polski film z 2007

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W naszym rezerwacie żyją tak rzadkie stworzenia jak żbik czy wąż Eskulapa.

 (1.2) Kilkanaście lat później resztki Indian zamknięto w niewielkim rezerwacie na terenie nieprzydatnym do jakiejkolwiek uprawy, skazując ich na nędzną wegetację.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈzɛrvat, AS: rezervat

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rezerwatowy, rezerwowy

 rzecz. rezerwacik mrz., rezerwowy mos.

Wiktionary


rezerwatowy

→ rezerwat


SJP.pl

Patrz:

rezerwat

rezerwista

obywatel po przeszkoleniu wojskowym, który może być powołany do wojska w wypadku wojny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba po przeszkoleniu wojskowym nie pełniąca służby w wojsku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zajęci szturmowaniem wagonu i jednocześnie chóralną działalnością artystyczną rezerwiści nie zwrócili najmniejszej uwagi na stróżów prawa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezerwowy mos., rezerwa ż.

 przym. rezerwowy

Wiktionary


rezerwistka

→ rezerwista


SJP.pl

Patrz:

rezerwista

rezerwowa

pozostający w zapasie; zapasowy


SJP.pl


rezerwowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rezerwować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. zarezerwować, rezerwować ndk.

 rzecz. rezerwacja ż., rezerwowy mos.

 przym. rezerwowy

Wiktionary


rezerwować

1. zamawiać wcześniej miejsce, np. w samolocie, hotelu; dokonywać rezerwacji, bukować;
2. zastrzegać sobie prawo do czegoś;
3. zachowywać coś z przeznaczeniem na przyszły cel; trzymać w rezerwie, mieć na zapas


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) zapewnić z wyprzedzeniem określone miejsce w określonym czasie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ze względu na duże zainteresowanie naszą ofertą prosimy wcześniej rezerwować miejsca.

 (1.1) Dobrze, że zarezerwowałem wcześniej dobre miejsce w kinie, bo bardzo dużo ludzi przyszło kupić bilety.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛzɛrˈvɔvat͡ɕ, AS: rezervovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezerwowy mos., rezerwowanie n., rezerwacja

 czas. aspekt dokonany zarezerwować

 przym. rezerwowy

Wiktionary


rezerwowy

pozostający w zapasie; zapasowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który stanowi rezerwę czegoś

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) sport. gracz, który oczekuje na ewentualną zmianę poza boiskiem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Odłożyłam dwa rezerwowe zestawy sztućców.

 (1.1) Rezerwowy zawodnik był dżokerem trenera – zaraz po wejściu na boisko strzelił trzy gole.

 (2.1) Trener kazał rezerwowemu rozpocząć rozgrzewkę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezerwa ż., rezerwat mrz., rezerwista mos., rezerwistka ż., rezerwacja ż., rezerwowanie n.

 czas. rezerwować ndk., zarezerwować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bonusowy, dodatkowy, nadmiarowy, nadwyżkowy, pomocniczy, uzupełniający

Wiktionary


rezerwuar

zbiornik służący do składowania różnych substancji, najczęściej cieczy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. zbiornik do przechowywania cieczy lub gazów

 (1.2) książk. zasoby dostępne do wykorzystania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Hydraulik zamontował nam nowy rezerwuar w łazience.

 (1.2) Jezioro Maraton stanowi rezerwuar wody pitnej dla aglomeracji Aten i Pireusu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛzɛrˈvuwar, AS: rezervuu̯ar

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zdrobn. rezerwuarek m.

Wiktionary


rezerwuarek

zdrobnienie od: rezerwuar


SJP.pl


rezerwuarowy

→ rezerwuar


SJP.pl

Patrz:

rezerwuar

rezerwy

1. zapas czegoś;
2. ostrożność w sposobie bycia, ocenie czegoś; powściągliwość;
3. pewna liczba ludzi mogących zastąpić innych, zapasowi członkowie drużyny sportowej, odwód wojskowy itp.;
4. obywatele po przeszkoleniu wojskowym, którzy mogą być powołani do wojska w wypadku wojny


SJP.pl


rezjański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rezją, dotyczący Rezji (ofic. Resia, gmina we Włoszech)

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) dialekt rezjański języka słoweńskiego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rezja ż.

Wiktionary


reznor

nazwisko


SJP.pl


rezol

żywica syntetyczna używana przy produkcji lakierów, klejów itp.


SJP.pl


rezolowy

→ rezol


SJP.pl

Patrz:

rezol

rezolucja

zbiorowa uchwała ustalona przez jakieś zgromadzenie w wyniku obrad


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) polit. zbiorowa uchwała podjęta w wyniku obrad

 (1.2) daw. decyzja władz o charakterze rozstrzygającym

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rezolucja (polityka) – inaczej „odezwa do narodu”
    • Rezolucje Rady Bezpieczeństwa ONZ
  • Rezolucja (matematyka)

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛzɔˈlut͡sʲja, AS: rezolucʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezolutność ż.

 przym. rezolucyjny, rezolutny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) postanowienie, decyzja, uchwała

Wiktionary


rezolucyjny

→ rezolucja


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rezolucją, dotyczący rezolucji

Wiktionary

Patrz:

rezolucja

Powiązane:

 rzecz. rezolucja ż.

Wiktionary


rezolut

osoba energiczna, szybka w działaniu


SJP.pl


rezolutka

→ rezolut


SJP.pl

Patrz:

rezolut

rezolutnie

przysłówek

 (1.1) w sposób rezolutny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezolutność ż.

 przym. rezolutny

Wiktionary


rezolutniej

stopień wyższy od przysłówka: rezolutnie


SJP.pl


rezolutniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: rezolutny


SJP.pl


rezolutność

→ rezolutny


SJP.pl

Patrz:

rezolutny

rezolutny

1. umiejący sobie zręcznie poradzić w każdej sytuacji, zaradny i pewny siebie w kontaktach z ludźmi; bystry, roztropny, śmiały;
2. właściwy człowiekowi o takich cechach, np. rezolutna mina


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pewny siebie, wygadany

 (1.2) bystry, zaradny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Marcin, lat 6 i pół, chodzi do zerówki, chłopak bardzo żywy, pomysłowy, uparty, bardzo inteligentny i rezolutny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛzɔˈlutnɨ, AS: rezolutny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezolucja ż., rezolutność ż.

 przysł. rezolutnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) śmiały, pewny siebie

Wiktionary


rezolwować

dawniej:
1. zdecydować, decydować o czymś;
2. rezolwować się - zdecydować się, decydować się na coś


SJP.pl


rezon

śmiałość, pewność siebie, odwaga


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pewność siebie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛzɔ̃n, AS: rezõn

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kontenans, animusz

Wiktionary


rezonacja

dawniej: zjawisko akustyczne polegające na przedłużeniu czasu trwania dźwięku, wywołane działaniem fal odbitych w pomieszczeniu zamkniętym; rezonans, pogłos


SJP.pl


rezonacyjny

dotyczący rezonacji


SJP.pl


rezonans

1. zjawisko akustyczne polegające na przedłużeniu czasu trwania dźwięku, wywołane działaniem fal odbitych w pomieszczeniu zamkniętym; rezonacja, pogłos;
2. dobra słyszalność dźwięków w pomieszczeniu, zależna od powierzchni odbijających dźwięki;
3. zwielokrotnienie dźwięku; odgłos, echo, podźwięk;
4. przenośnie: czyjaś reakcja na coś; odzew, oddźwięk, echo;
5. w fizyce: zjawisko zachodzące w niektórych układów mechanicznych, elektrycznych, akustycznych lub optycznych, polegająca na szybkim wzroście amplitudy drgań układu, gdy częstotliwość zewnętrznych drgań wymuszających jest równa lub bliska częstotliwości drgań własnych układu;
6. w muzyce: zjawisko wzmocnienia dźwięku spowodowane pobudzeniem ciała sprężystego sąsiadującego ze źródłem dźwięku ciała sprężystego do drgań o tej samej częstotliwości;
7. w psychologii: sposób oddziaływania zdarzenia na psychikę ludzką;
8. w psychologii: bezsłowna komunikacja między ludźmi, pozwalająca poznawać uczucia innych i wczuwać się w nie;
9. w językoznawstwie: rezonans nosowy - cecha artykulacyjna głoski, która wynika z udziału jamy nosowej w wymawianiu tej głoski;
10. w medycynie: rezonans magnetyczny:
a) metoda diagnostyki wykorzystywana w badaniach ośrodkowego układu nerwowego oraz układu mięśniowego i szkieletowego;
b) badanie przeprowadzone tą metodą


SJP.pl

Re

Wikipedia


rezonanse

cząstki elementarne o maksymalnie krótkim czasie życia; cząstki rezonansowe


SJP.pl


rezonator

część instrumentu muzycznego do wzmocnienia dźwięku, np. pudło skrzypiec


SJP.pl

Rezonator – układ mechaniczny lub elektryczny, w którym zachodzą drgania rezonansowe.

Przykładami rezonatorów mechanicznych są wahadło, sprężyna, struna, membrany akustyczna i muzyczna.

Przykładami rezonatorów akustycznych są rura Kundta, rezonator Helmholtza. Stosowane powszechnie służą do tłumienia dźwięku (hałasów) lub do rezonansowego wzmacniania dźwięku.

Wikipedia


rezoner

1. człowiek, który lubi mędrkować, pouczać, umoralniać
2. postać w utworze dramatycznym lub epickim komentująca i interpretująca, najczęściej w imieniu autora, przedstawione zdarzenia, osoby, konflikty, formułująca morał utworu


SJP.pl


rezonerka

1. kobieta lubiąca rezonować, pouczać innych;
2. postać kobieca w sztuce scenicznej, wyrażająca ogólne informacje o zdarzeniach, postaciach, wyrażająca zwykle opinie samego autora


SJP.pl


rezonerski

→ rezoner


SJP.pl

Patrz:

rezoner

rezonerstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rozważanie o czymś z dużą pewnością siebie, udowadnianie rzeczy oczywistych, bezprzedmiotowe rozmyślanie, pouczanie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛzɔ̃ˈnɛrstfɔ, AS: rezõnerstfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezonowanie n., rezoner m., rezonerka ż.

 przym. rezonerski

Wiktionary


rezonowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) dowodzenie czegoś lub mówienie o czymś z dużą dozą pewności siebie

 (1.2) drganie w rezonansie

 (1.3) o instrumencie muzycznym: wzmacnianie dźwięków poprzez drganie z tą samą częstotliwością co źródło tych dźwięków

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezonans m., rezonerstwo n.

 czas. rezonować ndk.

Wiktionary


rezonować

1. rozprawiać, pouczać, mędrkować;
2. być w rezonansie z siłą powodującą drgania; współbrzmieć


SJP.pl


rezorcyna

biała substancja krystaliczna o słodkim smaku, łatwo rozpuszczalna w wodzie, eterze i alkoholu, mająca zastosowanie w garbarstwie, farbiarstwie oraz lecznictwie; fenol dihydroksylowy


SJP.pl

Rezorcyna, rezorcynol ( resorcinolum, resorcinum), – organiczny związek chemiczny z grupy fenoli, w którym dwie grupy hydroksylowe są przyłączone do pierścienia benzenowego w pozycji meta.

Wikipedia


rezorcynowy

→ rezorcyna


SJP.pl

Patrz:

rezorcyna

rezotekst

laminatowa, kompozytowa masa plastyczna używana do wyrobu części maszyn, aparatów elektrotechnicznych i łożysk; tekstolit


SJP.pl


rezultat

wynik, skutek działania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wynik, skutek, efekt jakiegoś działania lub braku działania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oficjalnym celem sankcji jest wymuszenie reform na Kubie, ale od dawna widać, że blokada wywołuje rezultat odwrotny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈzultat, AS: rezultat

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rezultować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wynik, skutek, efekt

Wiktionary


rezultatywność

→ rezultatywny


SJP.pl

Patrz:

rezultatywny

rezultowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rezultować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rezultować ndk.

Wiktionary


rezultować

czasownik

 (1.1) rzad. dawać rezultat, skutkować

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prawidłowo stosowane ssanie oleju słonecznikowego powinno rezultować dobrym samopoczuciem oraz widoczną poprawą ogólnego zdrowia.''

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛzulˈtɔvat͡ɕ, AS: rezultovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezultowanie n., rezultat mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skutkować

Wiktionary


rezun

dawniej: morderca, zabójca; rezuń


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. człowiek, który dokonuje napadów i zabójstw;

 (1.2) pejor. Ukrainiec

Wiktionary

Re

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rezun cały skrwawiony, stał nad ofiarą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛzũn, AS: rezũn

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) morderca, zabójca, siepacz

Wiktionary


rezurekcja

katolicka, uroczysta msza wielkanocna z procesją


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. uroczyste nabożeństwo wielkanocne z procesją, obwieszczające zmartwychwstanie Chrystusa;

 (1.2) rel. rzad. zmartwychwstanie Chrystusa

Wiktionary

Re

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɛzuˈrɛkt͡sʲja, AS: rezurekcʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezurekcjonista mos.

 przym. rezurekcyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) Zmartwychwstanie

Wiktionary


rezurekcjonista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. daw. zmartwychwstaniec

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ojcowie rezurekcjoniści mieli klasztor na ul. Wołyńskiej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezurekcja ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zmartwychwstaniec

Wiktionary


rezurekcyjny

dotyczący rezurekcji


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z rezurekcją, dotyczący rezurekcji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezurekcja ż.

Wiktionary


rezus

wąskonosa małpa z grupy koczkodanów, żyjąca stadnie w południowej Azji; często pokazywana w ogrodach zoologicznych i wykorzystywana przy badaniach laboratoryjnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Macaca mulatta|ref=tak., gatunek małpy zamieszkującej obszar od Afganistanu po Chiny;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) makak królewski, makak rezus

Wiktionary


rezuń

dawniej: morderca, zabójca; rezun


SJP.pl


rezydencja

dom, posesja, siedziba


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wielki budynek mieszkalny o charakterze reprezentacyjnym

Wiktionary

Rezydencja – reprezentacyjna siedziba biskupia, królewska, rodowa, zbudowana na wsi lub w mieście.

Może być pojedynczym budynkiem (zamkiem, pałacem) lub zespołem budynków (w połączeniu z zabudowaniami gospodarczymi, parkiem z pawilonami itp.). Rozróżnia się rezydencje letnie, zimowe i całoroczne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W czasie pierwszej rozmowy, na początku kwietnia, sprawia wrażenie, jakby nie wierzył, że zamienia rezydencję w podwarszawskim Konstancinie na czteroosobową celę mokotowskiego więzienia.

 (1.1) Zbudował sobie rezydencję podmiejską w miejscowości Tibur (dzisiejsze Tivoli), położonej 31 kilometrów za murami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛzɨˈdɛ̃nt͡sʲja, AS: rezydẽncʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezydent mos., rezydentka ż., rezydentura ż.

 czas. rezydować ndk.

 przym. rezydencjalny, rezydencjonalny, rezydencyjny, rezydentny

Wiktionary


rezydencjalny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rezydowaniem, odnoszący się do rezydowania

 (1.2) związany z rezydencją, odnoszący się do rezydencji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uprawnienia biskupa rezydencjalnego purpurat posiadał od grudnia 1956 roku.

 (1.2) Bliskie sąsiedztwo obszarów zurbanizowanych predestynuje Rogoźnik do pełnienia funkcji rezydencjalnych i rekreacyjnych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezydencja ż.

 przym. rezydencjonalny

 czas. rezydować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) rezydencjonalny

Wiktionary


rezydencjonalny

→ rezydencja; rezydencyjny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) książk. pełniący funkcję rezydencji, należący do rezydencji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Budynek nawiązuje do rezydencjonalnego budownictwa berlińskiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezydencja ż.

 przym. rezydencjalny

 czas. rezydować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rezydencjalny

Wiktionary


rezydencki

→ rezydent


SJP.pl

Patrz:

rezydent

rezydencko

przysłówek

 (1.1) w sposób rezydencki

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rezydować

Wiktionary


rezydencyjka

zdrobnienie od: rezydencja


SJP.pl


rezydencyjny

→ rezydencja; rezydencjonalny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z rezydencją

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezydencja ż.

 przym. rezydentny

 czas. rezydować

Wiktionary


rezydent

1. osoba fizyczna lub prawna mająca miejsce zamieszkania w kraju;
2. pracownik biura podróży wysłany służbowo do jakiegoś kraju i zobowiązany do opieki nad przebywającymi tam klientami tego biura;
3. agent obcego wywiadu kierujący siatką wywiadowczą w danym państwie;
4. pacjent leczony ponad rok w oddziale psychiatrycznym;
5. ksiądz bez obowiązków wikariusz, mieszkający na terenie parafii;
6. ubogi krewny, przyjaciel lub wysłużony urzędnik mieszkający stale na dawnym dworze szlacheckim i będący na utrzymaniu gospodarza;
7. dawniej: przedstawiciel dyplomatyczny mocarstwa w państwie zależnym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) agent obcego wywiadu kierujący siatką wywiadowczą

 (1.2) osoba zamieszkująca w jakimś kraju, a nie posiadająca jego obywatelstwa

 (1.3) daw. ubogi krewny, przyjaciel lub wysłużony oficjalista, mieszkający stale na dworze szlacheckim i będący na utrzymaniu gospodarza

 (1.4) hist. przedstawiciel dyplomatyczny o randze niższej od posła, zazwyczaj w państwie klienckim albo zależnym

 (1.5) med. lekarz w trakcie szkolenia specjalizacyjnego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rezydent (artysta)
  • rezydent (dyplomacja)
  • rezydent (ksiądz)
  • rezydent (lekarz)
  • rezydent (pacjent)
  • rezydent (prawo)
  • rezydent (turystyka)
  • rezydent (wywiad)
  • dawne znaczenie: „ubogi krewny, przyjaciel lub wysłużony oficjalista mieszkający stale na dworze szlacheckim i będący na utrzymaniu gospodarza” (źródło: )

Wikipedia

Przykłady

 (1.4) Obaj inżynierowie wyjechali nazajutrz na noc do Kairu, gdzie mieli odwiedzić rezydenta angielskiego i być na posłuchaniu u wicekróla.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezydencja ż., rezydentura ż.

:: fż. rezydentka ż.

 czas. rezydować ndk.

 przym. rezydentny

Wiktionary


rezydentka

→ rezydent


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta zamieszkująca w jakimś kraju, a nie posiadająca jego obywatelstwa

Wiktionary

Patrz:

rezydent

Powiązane:

 rzecz. rezydent mos., rezydencja ż.

 przym. rezydentny

 czas. rezydować

Wiktionary


rezydentny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) inform. taki, który jest stale obecny w pamięci operacyjnej, załadowany na stałe podczas pracy komputera

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezydent m., rezydentka ż., rezydencja ż., rezydowanie n.

 czas. rezydować m.

 przym. rezydencyjny

 przysł. rezydentnie

Wiktionary


rezydentura

1. miejsce, gdzie znajduje się ośrodek kierowniczy jakieś organizacji, instytucji, np. agentura obcego wywiadu;
2. dawniej:
a) stanowisko rezydenta;
b) siedziba rezydenta


SJP.pl


rezydować

1. mieszkać lub przebywać gdzieś;
2. mieć gdzieś siedzibę, rezydencję;
3. zamieszkiwać u kogoś jako rezydent - ubogi krewny, przyjaciel rodziny


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) mieć gdzieś swoją siedzibę

 (1.2) być rezydentem, mieszkać gdzieś

 (1.3) żart. znajdować się, być położonym

Wiktionary

Przykłady

 (1.3) Na płycie głównej rezyduje chipset 440 BX – znany z szybkich domowych komputerów obsługujących procesory Pentium II.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezydencja ż., rezydencjalność ż., rezydencjonalność ż., rezydenckość ż., rezydencyjka ż., rezydencyjność ż., rezydent m., rezydentka ż., rezydentność ż., rezydentura ż., rezydualność ż.

 przym. rezydencki, rezydentny, rezydencyjny, rezydencjalny, rezydencjonalny, rezydualny

 przysł. rezydencko, rezydentnie

Wiktionary


rezydualny

1. pozostały z czegoś lub po czymś,
2. nośnik cennych wartości


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący residuum

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rezydować

Wiktionary


rezyduum

residuum;
1. liczba zespolona opisującą zachowanie całek po konturach analitycznej funkcji f(z) wokół punktu osobliwości;
2. materiał skalny będący efektem wietrzenia i erozji niektórych składników skały


SJP.pl


rezygnacja

zrzeczenie się lub zaniechanie czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zrzeczenie się czegoś lub zaniechanie jakiejś czynności

 (1.2) stan przygnębienia, który zwykle towarzyszy sytuacji, na którą nie ma się wpływu

 (1.3) formalny dokument zawierający oświadczenie o czyjejś rezygnacji (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cukrzyca zmusiła mnie do rezygnacji z wielu przyjemności.

 (1.2) Po aresztowaniu syna, Jerzy popadł w rezygnację.

 (1.3) Odchodzę wkrótce z pracy, a w sekretariacie firmy złożyłem dzisiaj swoją rezygnację.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛzɨɡˈnat͡sʲja, AS: rezygnacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zrezygnowanie n., rezygnowanie n.

 czas. rezygnować, zrezygnować

 przym. zrezygnowany

Wiktionary


rezygnacyjnie

rzadko: z rezygnacją, w sposób wyrażający rezygnację; zrezygnowanie


SJP.pl


rezygnacyjny

1. → rezygnacja, np. list rezygnacyjny;
2. dawniej: rezygnujący z czegoś, zrezygnowany


SJP.pl


rezygnowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zaprzestawanie czegoś, odstępowanie od czegoś, zrzekanie się czegoś

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛzɨɡnɔˈvãɲɛ, AS: rezygnovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zrezygnowanie n., rezygnacja ż.

 czas. rezygnować ndk., zrezygnować dk.

 przym. zrezygnowany

Wiktionary


rezygnować

odstępować od czegoś


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zrezygnować)

 (1.1) odstępować od czegoś, zrzec się czegoś z własnej woli

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od jutra rezygnuję z pracy, bo marnie mi płacą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛzɨɡˈnɔvat͡ɕ, AS: rezygnovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezygnacja ż., rezygnowanie n.

 czas. zrezygnować dk.

 przym. zrezygnowany

Wiktionary


rezyliencja

w psychologii: umiejętność dostosowania się, adaptacji do nowego otoczenia, zmieniających się warunków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) psych. indywidualna zdolność do znoszenia przeciwności losu;

Wiktionary

Rezyliencja (ang. "resilience") – zdolność do powrotu do stanu równowagi po zaburzeniach lub kataklizmach. Terminu tego używa się w rozmaitych dziedzinach, m.in. mówi się o rezyliencji psychologicznej i rezyliencji ekologicznej.

Wikipedia


rezynit

sztuczna żywica


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. macerał z grupy liptynitu, tworzony najczęściej przez żywice roślinne i takie przeobrażone z olejków eterycznych;

Wiktionary

Rezynit – macerał z grupy liptynitu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rezynit w węglu występuje w formie pojedynczych soczewek, pasemek, form przecinkowatych i drobnodyspersyjnych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈzɨ̃ɲit, AS: rezỹńit

Wiktionary


rezynoid

ekstrakt roślinny do wyrównywania zapachu olejków zapachowych


SJP.pl


rezystancja

opór elektryczny czynny


SJP.pl

Rezystancja, opór (elektryczny, czynny), oporność (czynna) (z resistere — sprzeciwiać się, stawiać opór) – wielkość charakteryzująca relację między napięciem a natężeniem prądu elektrycznego w obwodach prądu stałego. W obwodach prądu przemiennego rezystancją nazywa się część rzeczywistą impedancji zespolonej.

Wikipedia


rezystancyjny

→ rezystancja


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rezystancją, dotyczący rezystancji

Wiktionary

Patrz:

rezystancja

Powiązane:

 rzecz. rezystor mrz., rezystancja ż.

Wiktionary


rezystencja

1. niepodatność organizmu na działanie drobnoustrojów chorobotwórczych lub ich jadów; odporność dziedziczna; odporność konstytucjonalna
2. niepodatność drobnoustrojów lub owadów szkodników na stosowane wobec nich środki chemiczne; oporność


SJP.pl

Rezystencja – polski zespół z Ustronia, grający muzykę oi!, utworzony w 1993 r.

Wikipedia


rezystor

przyrząd wykonany z odpowiedniego materiału, stawiającego opór przepływowi prądu, włączany w obwody elektryczne dla ograniczenia płynącego przez nie prądu; opornik elektryczny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) elektr. elektron. element montowany w obwodach elektronicznych, który wprowadza do nich zadaną rezystancję;

Wiktionary

Rezystor, opornik elektryczny (z resistere „stawiać opór”) – element bierny obwodu elektrycznego, wykorzystywany jest do ograniczenia prądu w nim płynącego. Jest elementem liniowym: występujący na nim spadek napięcia jest wprost proporcjonalny do prądu płynącego przez opornik. Przy przepływie prądu zamienia energię elektryczną w ciepło.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɛˈzɨstɔr, AS: rezystor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rezystancja ż., rezystywność ż.

 przym. rezystorowy, rezystancyjny, rezystywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) opornik

Wiktionary


rezystywność

opór elektryczny przewodnika wykonanego z jednorodnego materiału o przekroju poprzecznym 1 metra kwadratowego i długości 1 metra; opór elektryczny właściwy


SJP.pl

Rezystywność (opór elektryczny właściwy) – wielkość charakteryzująca materiały pod względem przewodnictwa elektrycznego. Rezystywność jest zazwyczaj oznaczana jako formula_1 (mała grecka litera rho).

Jednostką rezystywności w układzie SI jest om⋅metr (Ω·m), inaczej omometr.

Wikipedia


rezystywny

związany z rezystancją, oporem elektrycznym; opornościowy, rezystancyjny


SJP.pl


reński

1. → Ren (rzeka);
2. → Reńska Wieś (wieś w Polsce); reńskowiejski


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Renem, dotyczący Renu

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) numizm. skrótowo złoty reński;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pili wino reńskie i jedli żółte sery.

 (2.1) Zapłacił za wszystko cztery reńskie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Nadreńczyk mos., Nadrenka ż., Ren m., Nadrenia ż.

 przym. nadreński

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) floren, gulden; gw. Śląsk Cieszyński ryński, ryńszczok

Wiktionary


reńskie

potocznie: wino reńskie


SJP.pl


reńskowiejski

→ Reńska Wieś; reński


SJP.pl


reż

dawniej: żyto


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) roln. stpol. i gw-pl|Śląsk Cieszyński, Kraków, Górny Śląsk. żyto

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rżysko, Rżyski

 przym. rżany

Wiktionary


reż.

skrót od: reżyser (czytany jako cały, odmienny wyraz)


SJP.pl

skrót

 (1.1) = reżyser

 (1.2) = reżyseria

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Reż. Jan Kowalski udzielił dziś wywiadu.

 (1.2) Do kin wchodzi film w reż. Andrzeja Wajdy.

Wiktionary


reżim

reżym;
1. dokładnie ustalony plan pracy, życia itp.; dyscyplina; rygor;
2. system rządów, rząd charakteryzujący się używaniem brutalnej przemocy w stosunku do społeczeństwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. pejor. sposób sprawowania władzy przy pomocy ucisku i przemocy

 (1.2) polit. pejor. rząd, który stosuje ucisk i przemoc

 (1.3) ścisły tryb postępowania w określonym przypadku

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • reżim, reżym ( „porządek”) – unormowany sposób postępowania (np. funkcjonowania społeczeństwa, sprawowania władzy, wykonywania pracy, przestrzegania regulaminów i zasad)
  • reżim – forma władzy oparta na stosowaniu przemocy i ucisku wobec społeczeństwa
  • reżim – ogół metod i zasad politycznego funkcjonowania państwa
  • reżim – sposób postępowania w stosunkach międzynarodowych
  • reżim wojskowy (junta) – system sprawowania władzy państwowej, poprzez radę wojskową
  • reżim rzeczny – rytmiczny przebieg zjawisk hydrologicznych rzeki na przestrzeni jednego roku
  • Reżim 4 sierpnia – autorytarny system rządów w Grecji w latach 1936–1941

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Reżim był oskarżany o popełnianie okrutnych zbrodni na ludności cywilnej podczas wojny.

 (1.2) Siły wierne reżimowi zmiażdżyły ruch oporu niemalże bez strat własnych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reżym mrz., reżimowiec mos., reżimówka ż.

 przym. reżimowy, reżymowy

Wiktionary


reżimowiec

zwolennik panującego reżimu; reżymowiec


SJP.pl


reżimowy

związany z reżimem (reżymem), np. rząd reżimowy, sąd reżimowy; reżymowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący reżimu, związany z reżimem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czasami odnosi się wrażenie, że język oświatowy nowego politycznego establishmentu jest podobny, jeśli nie taki sam jak dawna retoryka reżimowa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reżim m., reżimówka ż., reżymówka ż.

 przym. reżymowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reżymowy

Wiktionary


reżimówka

1. zwolenniczka panującego reżimu;
2. dziennik o kierunku zgodnym z ideologią panującego reżimu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pismo, stacja telewizyjna o kierunku zgodnym z ideologią panującego reżimu

 (1.2) zwolenniczka panującego reżimu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wszystkie stacje o tym trąbiły, tylko w reżimówce nie powiedzieli ani słowa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reżim m., reżimowiec m.

 przym. reżimowy, reżymowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzad. reżymówka

Wiktionary


reżym

reżim;
1. dokładnie ustalony plan pracy, życia itp.; dyscyplina; rygor;
2. system rządów, rząd charakteryzujący się używaniem brutalnej przemocy w stosunku do społeczeństwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) war. reżim

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wtrąceni do ogólnych cel więźniowie domagali się przeniesienia ich na reżym przestępców politycznych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reżim mrz., reżymowiec mos., reżymówka ż.

 przym. reżymowy

Wiktionary


reżymowiec

zwolennik panującego reżimu; reżimowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. polit. zwolennik reżymu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reżym mrz., reżymówka ż.

 przym. reżymowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. reżimowiec

Wiktionary


reżymowy

związany z reżymem (reżimem), np. sąd reżymowy, rząd reżymowy; reżimowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący reżymu, związany z reżymem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najwidoczniej oceniono, że popularność Stronnictwa i mojej osoby nada całej akcji charakter ogólnonarodowy, a nie partyjny — reżymowy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reżym mrz., reżim mrz., reżimowiec mos., reżymowiec mos., reżimówka ż., reżymówka ż., regiment mrz.

 przym. reżimowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. reżimowy

Wiktionary


reżymówka

reżimówka
1. zwolenniczka panującego reżimu;
2. dziennik o kierunku zgodnym z ideologią panującego reżimu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. polit. zwolenniczka reżymu

 (1.2) pot. reżymowe czasopismo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reżym mrz., reżymowiec mos.

 przym. reżymowy, reżimowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. reżimówka

 (1.2) war. reżimówka

Wiktionary


reżyser

1. osoba odpowiedzialna za całokształt sztuki teatralnej, filmu, audycji radiowej itp.; reżyser dźwięku - osoba zajmująca się reżyserią dźwięku (mająca umiejętności realizatora i montażysty dźwięku oraz inwencję twórczą)
2. ktoś, kto zorganizował jakieś wydarzenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) realizator koncepcji filmu, programu telewizyjnego, sztuki teatralnej;

Wiktionary

Reżyser (z "régisseur" – kierownik planu; inspicjent) – autor dzieła scenicznego lub filmowego odpowiedzialny za jego całokształt; inicjator spektaklu, filmu, widowiska muzycznego bądź estradowego. Tworzy koncepcję artystyczną sztuki (w szczególności adaptuje tekst oryginalny), inspiruje współpracowników i kieruje nimi.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Federico Fellini jest uznawany za jednego z największych reżyserów w historii kina.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɛˈʒɨsɛr, AS: režyser

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reżyseria ż., reżysernia ż.

:: fż. reżyserka ż.

 czas. reżyserować, wyreżyserować

 przym. reżyserski

 przysł. reżysersko

Wiktionary


reżyseria

ogół czynności reżysera zmierzających do powstania filmu, sztuki teatralnej, audycji radiowej itp.; reżyserowanie, reżyserka; r. dźwięku - sztuka sterowania procesami akustycznymi, łącząca realizację i montaż dźwięku oraz inwencję twórczą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ogół działań reżysera

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reżyser m., reżyserka ż.

 czas. reżyserować

Wiktionary


reżyserka

1. pomieszczenie w studiu radiowym lub telewizyjnym będące miejscem pracy reżysera;
2. potocznie: zajęcie reżysera;
3. kobieta zajmująca się reżyserią, odpowiedzialna za całokształt sztuki teatralnej, filmu, audycji radiowej itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta uprawiająca zawód reżysera

 (1.2) pomieszczenie stanowiące miejsce pracy reżysera

 (1.3) pot. zajęcie reżysera

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pomimo wielu przedsięwzięć, reżyserka, blogerka i niezależna perkusistka rockowa Eleni Vlachos jest jednoosobowym tornadem wegańskiego aktywizmu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reżyser m., reżyseria ż.

 czas. reżyserować, wyreżyserować

 przym. reżyserski

Wiktionary


reżysernia

pokój reżysera, z którego kieruje on audycją telewizyjną lub radiową; reżyserka


SJP.pl


reżyserować

1. zajmować się reżyserią
2. przenośnie: organizować jakieś wydarzenie, czuwać nad jego sprawnym przebiegiem


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. wyreżyserować)

 (1.1) film. teatr. telew. rad. opracowywać film, program, przedstawienie albo słuchowisko od pomysłu do postaci końcowej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. reżyser mos., reżyseria ż., reżyserka ż., reżyserowanie n.

 czas. wyreżyserować dk.

 przym. reżyserski

Wiktionary


reżyserski

przymiotnik od: reżyser (np. komentarz reżyserski, debiut reżyserski)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z reżyserem

przymiotnik dzierżawczy

 (2.1) należący do reżysera

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɛʒɨˈsɛrsʲci, AS: režysersʹḱi

Wiktionary


rf

symbol rutherfordu, pierwiastka chemicznego


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rf – wskaźnik retencji, pojęcie stosowane w chromatografii
  • Rf – symbol chemiczny pierwiastka rutherfordu
  • RF - (ang. rheumatic fever) - gorączka reumatyczna
  • RF – czynnik reumatoidalny
  • RF (ang. radio frequency) – częstotliwość radiowa
  • RF (ang. release factor) – czynnik uwalniający (biochemia)
  • RF – oznaczenie kodowe Dywizjonu 303
  • .рф (cyryl. rf) – rosyjska krajowa domena najwyższego poziomu
  • RF – jeden z prefiksów Rosji w międzynarodowym kodzie samolotowym

Wikipedia


rfc

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Request for Comments
  • Royal Flying Corps
  • Royal Football Club:
    • RFC Liège
    • RFC Seraing

Wikipedia


rff

skrótowiec

 (1.1) = film. Regionalny Fundusz Filmowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Znalazłem tę informację na stronie RFF w Krakowie.

Wiktionary


rfid

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) elektron. technika identyfikacji za pomocą fal radiowych;

Wiktionary

RF

Wikipedia


rfn

[czytaj: er-ef-EN] skrót od: Republika Federalna Niemiec


SJP.pl

skrótowiec

 (1.1) = Republika Federalna Niemiec

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do 1991 (= tysiąc dziewięćset dziewięćdziesiątego pierwszego) r. stolicą RFN było Bonn.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɛr‿ɛf‿ˈɛ̃n, AS: er‿ef‿ẽn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. RFN-owski, erefenowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Republika Federalna Niemiec

Wiktionary


rfn-owiec

potocznie: obywatel RFN (Republiki Federalnej Niemiec); erefenowiec


SJP.pl


rfn-owski

→ RFN (Republika Federalna Niemiec); erefenowski


SJP.pl


rft

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) = biochem. reaktywna forma tlenu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) RFT mogą odgrywać rolę w aktywacji komórek jako promotory lub mediatory działania promotorów.

Wiktionary


rg

symbol roentgenu, pierwiastka chemicznego


SJP.pl


rgb

skrót od: Red Green Blue, w informatyce: system barw (czerwony, zielony, niebieski) wyświetlanych na ekranie monitora, które mieszając się ze sobą, dają szeroką gamę kolorów


SJP.pl

RG

Wikipedia


rgo

skrót od: Rada Główna Opiekuńcza - polska organizacja charytatywna działająca w czasie II wojny światowej


SJP.pl


rgt

skrót, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) = wojsk. hist. regiment

Wiktionary


rh

1. symbol rodu, pierwiastka chemicznego
2. czynnik Rh - substancja występująca w czerwonych krwinkach, silny antygen


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rh (rhodium) – symbol chemiczny pierwiastka rod
  • Rh (od łac. rhesus) – jeden z układów grupowych antygenów krwi
  • Rh – dwuznak używany w łacinie
  • Rh+ – grupa muzyczna reprezentująca styl ska i rock
  • Rh+ (film) – polski film z 2005 r.

Wikipedia


rheum

[czytaj: re-um] bylina z rodziny rdestowatych o dużych liściach z jadalnymi ogonkami; rabarbar, rzewień


SJP.pl


rhizoid

wyrostek służący przytwierdzeniu organizmu do podłoża; ryzoid; rizoid; chwytnik


SJP.pl


rho

[czytaj: ro] litera alfabetu greckiego; ro


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) nazwa siedemnastej litery alfabetu greckiego, ρ

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rho – litera alfabetu greckiego
  • Rho – miejscowość we Włoszech
  • Rho – stacja kolejowa w Rho
  • rho – mezon
  • Rho – rodzina białek

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W statystyce mała litera rho często jest używana do oznaczania rozmaitych miar zależności statystycznej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔ, AS: ro

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ro n.

 przym. rotyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ro

Wiktionary


rhovyl

[czytaj: roWIL lub ROwyl] sztuczne włókno wykorzystywane przy produkcji specjalnej bielizny dla sportowców (niewchłaniającej wilgoci); także tkanina z tego włókna


SJP.pl

Rhovyl – włókno syntetyczne przeznaczone do produkcji bielizny termoaktywnej. Włókno Rhovyl wykonane jest z polichlorku winylu i ma strukturę kapilarną, przez co tkaniny z niego wykonane znakomicie odprowadzają wilgoć z powierzchni ciała i zapewniają zachowanie naturalnego mikroklimatu skóry.

Wikipedia


rhovylon

[czytaj: rowylon] ocieplające włókno antyalergiczne, używane do wyrobu odzieży; rowylon


SJP.pl


rhythm'n'blues

[czytaj: rytmenBLUS] rhythm and blues;
1. styl muzyczny wywodzący się z tradycyjnego bluesa i pieśni religijnych (charakterystyczne instrumenty: gitara i harmonijka ustna, później instrumenty elektryczne);
2. utwór muzyczny w tym stylu


SJP.pl


rhythm'n'bluesowy

→ rhythm'n'blues [czytaj: rytmenblusowy]; rhythmandbluesowy


SJP.pl


rhythmandbluesowy

→ rhythm and blues [czytaj: rytmendblusowy]; rhythm'n'bluesowy


SJP.pl


riad

tradycyjny marokański dom lub pałac z wewnętrznym dziedzińcem lub ogrodem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Riad im Innkreis – bawarska nazwa Ried im Innkreis
  • Mahmoud Riad – egipski polityk
  • Tomas Riad – szwedzki językoznawca
  • RIAD – systemy komputerowe
  • Rijad

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pan Lucjan studiował z Riadem przed dwudziestu laty.

Wiktionary


rial

1. jednostka monetarna Iranu (1 rial = 100 dinarów);
2. jednostka monetarna Arabii Saudyjskiej (1 rial saudyjski = 20 kirszów = 100 halala);
3. jednostka monetarna Jemenu (1 rial jemeński = 100 filsów);
4. jednostka monetarna Kataru (1 rial Kataru = 100 dirhamów);
5. jednostka monetarna Omanu (1 rial omański = 1000 baiza)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) monet. waluta niektórych krajów arabskich;

Wiktionary

Zobacz też: Rial Racing.

Rial ("riyal, ryal") – arabska nazwa dużych monet srebrnych (głównie talarów). Stopniowo nazwa została wykorzystana do określenia jednostek monetarnych niektórych krajów Bliskiego Wschodu:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rʲjal, AS: rʹi ̯al

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rialowy

Wiktionary


rias

typ wybrzeża


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Wybrzeże riasowe
  • Radio RIAS – rozgłośnia działająca w Berlinie Zachodnim

Wikipedia


riasa

szata duchownych prawosławnych


SJP.pl

Riasa (od gr. ρασα lub ραχος) – jest to długa, z reguły czarna, opuszczona, nie ściągnięta w pasie szata. Jej nazwa pochodzi od greckiego czasownika ρασσω - rozpraszać, marszczyć.

Jest to długa, sięgająca do kostek szata z długimi rękawami. Może być stosowana przez wszystkich duchownych kościołów wschodnich.

Wikipedia


riasowy

charakterystyczny dla riasu (np. wybrzeże riasowe, charakter riasowy)


SJP.pl


riazanka

mieszkanka Riazania (miasta w Rosji)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Riazania

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Riazań mrz.

:: fm. riazańczyk mos.

 przym. riazański

Wiktionary


riazań

miasto w Rosji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w europejskiej części Rosji nad Oką, stolica obwodu riazańskiego;

 (1.2) geogr. hist. Stary Riazań

Wiktionary

Riazań (ros. Ряза́нь; do 1778 Perejasław Riazański, ros. Переясла́вль-Ряза́нский) – miasto obwodowe w Rosji nad rzeką Oką położone 196 km na południowy wschód od Moskwy.

W 2020 r. jego populacja wynosiła 539 290 osób.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. riazańczyk mos., riazanka ż.

 przym. riazański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hist. Perejasław Riazański (do 1778)

Wiktionary


riazańczyk

mieszkaniec Riazania (miasta w Rosji)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Riazania

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Riazań mrz.

:: fż. riazanka ż.

 przym. riazański

Wiktionary


riazański

przymiotnik od: Riazań


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Riazaniem, dotyczący Riazania

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Riazań m., riazańczyk m., riazanka ż.

Wiktionary


ribat

ufortyfikowany klasztor muzułmański


SJP.pl

Ribat ( ‏رباط‎) – jest to wojskowy klasztor muzułmański, ufortyfikowany, zwykle położony przy granicy. Budynek otoczony murem posiadał wieżę, salę modlitw (np. ribat w Tunezji w mieście Susa, stąd częste przekształcanie w późniejszych czasach ribatów w meczety). Ich powstanie wiązane jest z obowiązkiem prowadzenia świętej wojny i strzeżenia granic państwowych.

Wikipedia


ribbentrop

nazwisko, np. Joachim von Ribbentrop (1893-1946), polityk niemiecki, minister spraw zagranicznych III Rzeszy


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Joachim von Ribbentrop
  • Pakt Ribbentrop-Mołotow

Wikipedia


ribla

Ribla (arab. ربلة) – miasto w Syrii, w muhafazie Hims. W 2004 roku liczyło 5328 mieszkańców, przeważnie katolików.

Wikipedia


rica

jezioro w Gruzji


SJP.pl

Rica (abch. Риҵа) – jezioro w zachodnim Kaukazie położone w północnej części Abchazji, w rejonie Gudauta.

Znajduje się ono w dorzeczu Bzypu. Ma powierzchnię 1,49 km², a głębokość dochodzi do 102 m. Temperatura jeziora waha się od 4,8 zimą do 17-20 stopni Celsjusza.

Wikipedia


ricardo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ricardo – jednostka osadnicza w USA, w stanie Teksas
  • Ricardo – obszar niemunicypalny w hrabstwie Kern, w Kalifornii, w Stanach Zjednoczonych
  • Ricardo – hiszpański i portugalski odpowiednik imienia Ryszard
  • Ricardo (właśc. Ricardo Bermudez Garcia, ur. 1975) – brazylijski siatkarz
  • Ricardo (właśc. Ricardo López Felipe, ur. 1971) – piłkarz hiszpański, grający na pozycji bramkarza
  • Ricardo (właśc. Ricardo Alexandre Martins Soares Pereira, ur. 1976) – piłkarz portugalski, grający na pozycji bramkarza
  • David Ricardo (1772–1823) – ekonomista angielski
  • Ricardo – album polskiego zespołu hip-hopowego Slums Attack

Wikipedia


ricci

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • (13642) Ricci – planetoida
  • Christina Ricci – amerykańska aktorka
  • Federico Ricci – włoski kompozytor
  • Gregorio Ricci-Curbastro – włoski matematyk
  • Katarzyna del Ricci – włoska święta
  • Luigi Ricci – włoski kompozytor
  • Matteo Ricci – włoski misjonarz
  • Nina Ricci – francuska kreatorka mody
  • Nina Ricci – firma
  • Ruggiero Ricci – amerykański skrzypek
  • Samuele Ricci – włoski piłkarz

Wikipedia


rice

[czytaj: rajs] nazwisko obce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Anna Rice – kanadyjska badmintonistka
  • Anne Rice – amerykańska pisarka
  • Boyd Rice – amerykański muzyk
  • Condoleezza Rice – amerykańska polityk
  • Damien Rice – irlandzki muzyk
  • Horace Rice – australijski tenisista
  • Lena Rice – irlandzka tenisistka
  • Timothy Miles Bindon Rice – angielski poeta
  • Tim Rice-Oxley – angielski muzyk
  • Tony Rice – amerykański muzyk
  • hrabstwo Rice (ang. Rice County) – w stanie Kansas
  • hrabstwo Rice (ang. Rice County) – w stanie Minnesota

Wikipedia


ricercar

[czytaj: riczerkar] utwór instrumentalny na organy i lutnię, komponowany w XVI-XVIII wieku; tiento, capriccio, canzona, fantasia


SJP.pl

Ricercar (od wł. "ricercare" = szukać) – forma muzyczna rozwinięta w XVI i XVII wieku, komponowanie na instrumenty solowe lub zespoły instrumentów, a we wczesnym okresie także do wykonania wokalnego. Nazwą tą określa się dwa typy utworów: imitacyjne i swobodne.

Wikipedia


rich

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rich (ang. Rich Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Cook
  • Rich (ang. Rich Township) – gmina w stanie Kansas, w hrabstwie Anderson
  • Rich (ang. Rich Township) – gmina w stanie Michigan, w hrabstwie Lapeer
  • Rich (ang. Rich Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Cass
  • hrabstwo Rich (ang. Rich County) – hrabstwo w stanie Utah
  • Rich – obszar niemunicypalny w Kern County, w Kalifornii

Wikipedia


richad

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. Ryszard

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk Richard

Wiktionary


richard

1. [czytaj: riczard] anglosaskie imię męskie
2. [czytaj: richard] niemieckie imię męskie
3. [czytaj: riSZAR] francuskie imię męskie;
4. nazwisko obce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. imię|polski|m. Ryszard

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk Richad, Richat

Wiktionary


richards

nazwisko


SJP.pl


richardson

nazwisko


SJP.pl

Ri

Wikipedia


richariusz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary


richat

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. Ryszard

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk Richard

Wiktionary


richelieu

[czytaj: riszelJE] rodzaj białego haftu ażurowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy lub nijaki

 (1.1) rzem. biały haft o dzierganych, ażurowych motywach z wyciętą pod nimi tkaniną;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Armand-Jean du Plessis, książę de Richelieu (1585 - 1642) – kardynał Kościoła Katolickiego, pierwszy minister króla Francji Ludwika XIII
  • Louis François Armand du Plessis, książę de Richelieu (1696-1788), marszałek Francji, dyplomata i wódz francuski
  • Emmanuel Armand de Vignerot du Plessis, książę de Richelieu (1720-1782), marszałek Francji, dyplomata i wódz francuski
  • Armand-Emmanuel du Plessis, książę Richelieu (1766-1822), dwukrotny premier Francji w służbie króla Ludwika XVIII
  • „Richelieu” – francuski pancernik z okresu II wojny światowej
  • Richelieu – miasto we Francji, w regionie Centre
  • Richelieu – miasto w Kanadzie, w prowincji Quebec
  • Richelieu – rzeka w Kanadzie
  • Richelieu – miasto na Mauritiusie, w dystrykcie Black River
  • Haft richelieu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) I po co świece w srebrnych kandelabrach i obrusy z haftem richelieu, że o miśnieńskiej porcelanie nie wspomnę.

 (1.1) Wczoraj kupiłam sobie piękną bluzkę z haftem richelieu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Richelieu

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) haft wenecki

Wiktionary


richert

nazwisko


SJP.pl


richmond

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Richmond upon Thames – gmina () Londynu
  • Richmond – dzielnica Londynu, w granicach powyższej gminy
    • Richmond – stacja metra w dzielnicy Richmond
  • Richmond – miasto w hrabstwie North Yorkshire (Anglia)
  • Richmond – miejscowość w hrabstwie South Yorkshire (Anglia)
  • Richmond – miejscowość w regionie Saint Mary
  • Richmond – miasto w Kolumbii Brytyjskiej
  • Richmond – miasto w Quebecu
  • Richmond – hrabstwo w Kanadzie, w prowincji Nowa Szkocja
  • Richmond – jednostka samorządowa (municipal county) w Kanadzie, w prowincji Nowa Szkocja
  • Richmond – miejscowość w stanie Nowa Południowa Walia, przedmieścia Sydney
  • Richmond – miejscowość w stanie Queensland

Wikipedia


richter

1. nazwisko obce;
2. skala Richtera - skala oceniająca wielkość trzęsienia ziemi w jego ognisku; skala magnitud


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Boris Christofowicz Richter – rosyjski wojskowy
  • Boris Stiefanowicz Richter – radziecki wojskowy, współpracownik Abwehry
  • Burton Richter – amerykański fizyk, laureat Nagrody Nobla
  • Charles Francis Richter – amerykański geofizyk
  • Ernst Richter – niemiecki kompozytor
  • Hans Richter – austriacki dyrygent
  • Hans Richter – niemiecki reżyser
  • Karl Richter – katolicki duchowny i polityk
  • Karl Richter – niemiecki prawnik
  • Karl Richter – szwedzki strzelec
  • Karl Richter – niemiecki muzyk
  • Krzysztof Richter – polski lekkoatleta, chodziarz

Wikipedia


rick

imię


SJP.pl


ricotta

niesolony, nietrwały wiejski twarożek owczy, popularny w kuchni włoskiej


SJP.pl

Ri

Wikipedia


ridbok

rodzaj antylop z rodziny wołowatych


SJP.pl

Ridbok ("Redunca") – rodzaj ssaków z podrodziny antylop (Antilopinae) w obrębie rodziny wołowatych (Bovidae).

Wikipedia


ridda

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) termin funkcjonujący w świecie arabsko-muzułmańskim i określający apostazję, odstępstwo, odejście od wiary

Wiktionary

Ridda ( ‏ردة‎) lub irtidād (‏ارتداد‎) – apostazja w islamie.

Osoba dopuszczająca się apostazji to "murtadd".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) […] ważnym zagrożeniem były bunty plemięemion arabskich, które za życia Muhammada złożyły mu przysięgę lojalności, a które po jego śmierci uznały się za zwolnione z zawartej z nim umowy i wynikających stąd zobowiązań wobec Medyny. Arabska tradycja nadała plemiennym przejawom nieposłuszeństwa kolektywną nazwę „ridda”, czyli apostazja, odrzucenie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrʲidːa, AS: rʹi•da

Wiktionary


ride

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) muz. największy z podstawowych talerzy perkusyjnych, używany do grania rytmu, zwłaszcza w jazzie;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • ride – talerz perkusyjny
  • Ride – brytyjski zespół muzyczny
  • „Ride” – singel Ciary
  • „Ride” – singel Lany Del Rey
  • „Ride” – singel Twenty One Pilots
  • Ride – album Loreen
  • Ride – album Nico Santosa
  • (4763) Ride – planetoida

Wikipedia


ridgeback

[czytaj: ridżbek] potocznie:
1. pies rasy rhodesian ridgeback;
2. pies rasy thai ridgeback


SJP.pl


ridley

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ridley – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Cheshire
  • Ridley – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Essex
  • Ridley – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Kent
  • Ridley – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Northumberland
  • Harold Ridley – brytyjski okulista, wynalazca sztucznej soczewki
  • Nicholas Ridley (ujednoznacznienie)
  • Ridley – postać z serii gier Metroid

Wikipedia


riedel

[czytaj: ridel] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bernhard Riedel (ur. 18 września 1846 w Teschentin, zm. 12 września 1916 w Jenie) – niemiecki chirurg.
  • Clemens Riedel (ur. 23 sierpnia 1914 we Wrocławiu, zm. 17 czerwca 2003 w Bensheim) – niemiecki polityk i piekarz, parlamentarzysta.
  • Lars Riedel (ur. 28 czerwca 1967 w Zwickau) – niemiecki lekkoatleta – dyskobol.
  • Oliver Riedel (ur. 11 kwietnia 1971 w Schwerinie) – muzyk niemiecki, basista zespołu Rammstein.
  • Ryszard Riedel (ur. 7 września 1956 w Chorzowie, zm. 30 lipca 1994 w Chorzowie) – wokalista zespołu Dżem.
  • Sebastian Riedel (ur. 2 marca 1978 w Tychach) – polski muzyk, gitarzysta.
  • Wanda Rhiedel – doktor nauk biologicznych, zoolog, trichopterolog.
  • Z6 „Theodor Riedel” – niemiecki niszczyciel typu 1934A (Leberecht Maass) z okresu przedwojennego i II wojny światowej.

Wikipedia


riel

jednostka monetarna Kambodży (1 riel = 100 senów)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) monet. waluta Kambodży;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Riel-les-Eaux – gmina
  • Louis Riel – przywódca Metysów
  • Sied van Riel – holenderski DJ
  • riel – waluta Kambodży
  • Rhiel
  • Riehl

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rʲjɛl, AS: rʹi ̯el

Wiktionary


riemannowski

[czytaj: rimanowski] charakterystyczny dla Bernharda Riemanna


SJP.pl


riepin

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksandr Wiktorowicz Riepin (1993) – rosyjski hokeista
  • Aleksandr Stiepanowicz Riepin (1944–2015) – radziecki i rosyjski trener biathlonu
  • Boris Fiodorowicz Riepin (1937–1961) – radziecki piłkarz (napastnik)
  • Ilja Jefimowicz Riepin (1844–1930) – rosyjski malarz, przedstawiciel realizmu
  • Iwan Wasiljewicz Riepin (1874–1936) – rosyjski pisarz i poeta
  • Jurij Iljicz Riepin (1877–1954) – rosyjski malarz
  • Nikołaj Nikitowicz Riepin (1932) – rosyjski malarz
  • Siergiej Nikołajewicz Riepin (1948) – rosyjski artysta (muralista) i profesor
  • Wadim Wiktorowicz Riepin (1971) – radziecki i rosyjski skrzypek
  • Wadim Siergiejewicz Riepin (1936–2018) – radziecki i rosyjski biolog
  • Wiaczesław Borisowicz Riepin (1960) – rosyjski pisarz
  • Wiktor Siergiejewicz Riepin (1943–2007) – radziecki i rosyjski sędzia

Wikipedia


riesling

[czytaj: rizling]
1. szlachetna odmiana winorośli, uprawiana głównie w Nadrenii;
2. wysokogatunkowe białe wino z tych winorośli


SJP.pl

Ri

Wikipedia


rieti

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto i gmina we Włoszech, w regionie Lacjum, stolica prowincji Rieti (1.2);

 (1.2) geogr. adm. włoska prowincja położona w regionie Lacjum;

Wiktionary

(wym., starożytne Reate) – miasto i gmina we Włoszech, w regionie Lacjum, w prowincji Rieti.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Losy rewolucji neapolitańskiej rozstrzygnęła bitwa, którą 7 marca 1821 r. przegrał generał Guglielmo Pepe w starciu z korpusem austriackim pod Rieti na terytorium papieskim.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. reatyński

Wiktionary


rież

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w azjatyckiej części Rosji, znajdująca się na terenie obwodu swierdłowskiego, wraz z Nejwą tworzy Nicę;

 (1.2) geogr. miasto w Federacji Rosyjskiej, w obwodzie swierdłowskim, położone nad Rieżem (1.1);

Wiktionary

Rież (ros. "Реж") — miasto w Federacji Rosyjskie, w obwodzie swierdłowskim. Centrum administracyjne rejonu rieżewskiego.

Położone na wschodnim stoku Środkowego Uralu nad brzegami rzeki Rież, 83 km na północny wschód od Jekaterynburga. Ze względu na rzeźbę terenu nazywany przez mieszkańców "Rosyjską Szwajcarią". W mieście stacja kolejowa.

Wikipedia


rifampicyna

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) farm. zob. ryfampicyna.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ryfampicyna ż.

Wiktionary


rifenowie

lud zamieszkujący tereny Maroka


SJP.pl

Rifenowie ("Rifeni", "Rifani", "Rufa") – nazwa grupy plemion berberskich, zamieszkujących góry Rif w Maroku, w 1995 r. liczebność Rifenów wynosiła ok. 2 mln osób.

Rifenowie od wieków pozostają w kontakcie z ludnością arabską – w ciągu swojej historii wielokrotnie walczyli o zwierzchnictwo nad terenami Maroka. W latach 20. XX w. w powstaniu pod wodzą Abd al-Karima proklamowali Republikę Rifu, powstanie zostało jednak stłumione przez wojska francuskie i hiszpańskie.

Wikipedia


riff

w jazzie i muzyce popularnej: krótka, prosta fraza melodyczna, często powtarzana


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muz. krótka, rytmiczna, powtarzalna fraza melodyczna;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • RIFF – Resource Interchange File Format
  • RIFF – Rome Independent Film Festival
  • Riff

Wikipedia

Powiązane:

 przym. riffowy

Wiktionary


riffowy

→ riff


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) muz. związany z riffem, dotyczący riffu

Wiktionary

Patrz:

riff

Powiązane:

 rzecz. riff mrz.

Wiktionary


rigatoni

rodzaj makaronu w kształcie rurki, wywodzący się z południowych Włoch


SJP.pl

Rigatoni (wymowa: [riɡaˈtoːni]) – forma makaronu pochodząca z Włoch w kształcie rurki o zmiennej długości i średnicy. Rurki mają większą średnicę niż penne i ziti i są czasem lekko zakrzywione. Rigatoni mają charakterystyczne karbowane prążki wzdłuż ich długości, czasami spiralnie oplatające rurkę. Końce rigatoni są przycięte prostopadle do ścian rurki (w przypadku penne cięcie jest ukośne).

Wikipedia


rigaudon

[czytaj: rigodą]
1. staroprowansalski taniec (XVII-XVIII w.);
2. muzyka do tego tańca


SJP.pl

Rigaudon – taniec pochodzący z XVII wieku z Prowansji. Z czasem wszedł w skład suity barokowej.

Rigadeau pojawił się także w baletach Jeana-Baptiste Lully'ego, André Campry, Jeana-Philippe'a Rameau oraz w muzyce François Couperina.

Do rigaudon nawiązuje muzyka nowsza, m.in. "Suita "Z czasów Holberga"" Edvarda Griega oraz "Le Tombeau de Couperin" Maurice'a Ravela.

Wikipedia


rigcz

potocznie: zdrowy rozsądek, trzeźwe myślenie; RiGCz


SJP.pl

skrótowiec, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) = slang. rozum i godność człowieka – postawa, która prezentuje takie wartości

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najgorszy są cenzorzy i ormowcy, którzy kasują cudze wpisy – ci to naprawdę nie mają RiGCzu.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rigcz, honor, godność

Wiktionary


rigczowy

potocznie: godny szacunku, uznania


SJP.pl


rigips

płyta z kartonu i gipsu stosowana w budownictwie; gips-karton, karton-gips, kartongips, regips, płyta regipsowa, suchy tynk


SJP.pl


rigodon

żywy, starofrancuski taniec prowansalski z XVII-XVIII w.


SJP.pl


rigolo

dawniej: okład z gorczycy


SJP.pl


rigorosum

rygorozum; dawne określenie egzaminu, do którego przystępuje ubiegający się o stopień naukowy doktora


SJP.pl

Rigorosum, rygorozum ("od łac. rigorosus – surowy") – dawna nazwa ustnego egzaminu doktorskiego.

W odróżnieniu od disputatio – dyskusji na temat samej pracy – "rigorosum" obejmuje tematy z innych dziedzin i wraz z dysertacją (częścią pisemną) wchodzi w skład wymagań dla uzyskania tytułu doktora.

Wikipedia


rigsdag

dwuizbowy parlament duński w latach 1849-1953


SJP.pl

Rigsdag – parlament w Danii w latach 1849–1953. Składał się z dwóch izb: Folketingu – izby niższej i Landstingu – izby wyższej.

Wikipedia


rigweda

jedna z czterech Wed, zbiór hymnów powstały prawdopodobnie w latach 1500-1200 p.n.e.; Rygweda


SJP.pl


rihanna

Rihanna, właśc. Robyn Rihanna Fenty (ur. 20 lutego 1988 w Saint Michael) – barbadoska piosenkarka, modelka, aktorka, aktorka głosowa, autorka tekstów piosenek, raperka, tancerka, projektantka mody, filantropka, businesswoman, miliarderka oraz ambasadorka Barbadosu.

Wikipedia


rijad

stolica Arabii Saudyjskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto, stolica Arabii Saudyjskiej;

 (1.2) geogr. adm. prowincja w Arabii Saudyjskiej z ośrodkiem administracyjnym w Rijadzie (1.1);

Wiktionary

Rijad (#PATRZ

, "Ar-Riyāḍ", "Ar-Rijad") – stolica Arabii Saudyjskiej położona w środkowej części kraju, u wschodniego podnóża gór Dżabal Tuwajk, siedziba administracyjna prowincji Rijad. W 2010 roku miasto liczyło ok. 5,2 mln mieszkańców.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrʲijat, AS: rʹii ̯at

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rijadczyk mos., rijadka ż.

 przym. rijadzki

Wiktionary


rijadczyk

mieszkaniec Rijadu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Rijadu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rʲiˈjaṭt͡ʃɨk, AS: rʹii ̯aṭčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rijad mrz.

:: fż. rijadka ż.

 przym. rijadzki

Wiktionary


rijadka

mieszkanka Rijadu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Rijadu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rʲiˈjatka, AS: rʹii ̯atka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rijad mrz.

:: fm. rijadczyk mos.

 przym. rijadzki

Wiktionary


rijadzki

→ Rijad (stolica Arabii Saudyjskiej)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do miasta Rijad

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rʲiˈjat͡sʲci, AS: rʹii ̯acʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rijad mrz., rijadczyk mos., rijadka ż.

Wiktionary


rijecki

przymiotnik od: Rijeka


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rijeką, dotyczący Rijeki, pochodzący z Rijeki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rijeka ż.

Wiktionary


rijeka

1. miasto w Chorwacji;
2. nazwa kilku wsi w Bośni i Hercegowinie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w północno-zachodniej Chorwacji, nad Zatoką Rijecką Morza Adriatyckiego;

Wiktionary

Rijeka (wł. "Fiume", niem. "St. Veit am Flaum", także "Pflaum") – miasto w północno-zachodniej Chorwacji, stolica żupanii primorsko-gorskiej, siedziba miasta Rijeka. Leży nad Zatoką Rijecką Morza Adriatyckiego, na wzgórzach u podnóża masywu Risnjak. W 2021 roku liczyło 108 622 mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od roku 1995 zatrudniony jestem jako spawacz w stoczni w Rijece.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rijecki

Wiktionary


rijksmuseum

Ri

Wikipedia


riketsja

bakteria pasożytnicza, przenoszona przez pchły, wszy i kleszcze, powodująca u ludzi chorobę zakaźną - riketsjozę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. mikrobiol. Gram-ujemna bakteria z rodzaju nazwa systematyczna|Rickettsia|ref=tak. wywołująca u ludzi i innych ssaków riketsjozy, przenoszona najczęściej przez kleszcze, pchły i wszy;

Wiktionary


riketsjoza

jedna z ciężkich chorób zakaźnych charakteryzujących się silną gorączką i wysypką, wywołanych przez bakterie - riketsje, np. dur plamisty, gorączka pięciodniowa


SJP.pl


riketsjozy

jedna z ciężkich chorób zakaźnych charakteryzujących się silną gorączką i wysypką, wywołanych przez bakterie - riketsje, np. dur plamisty, gorączka pięciodniowa


SJP.pl

Riketsjozy – grupa chorób wywoływanych przez bakterie z rodziny Rickettsiales. Zwykle są to ostre choroby gorączkowe.

Wikipedia


riki-tiki-tak

rymowanka


SJP.pl


riko

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy, nazwa własna

 (1.1) zoonim imię dla psa

Wiktionary


riksdag

jednoizbowy parlament szwedzki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) sejm rzeszowy, jednoizbowy parlament Królestwa Szwecji;

 (1.2) budynek będący siedzibą Riksdagu (1.1)

Wiktionary

Ri

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Riksdag po raz pierwszy zebrał się w XV wieku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrʲiɡzdak, AS: rʹigzdak

Wiktionary


riksmål

standardowa odmiana norweskiego języka literackiego, powstała w XIX wieku, poprzednik bokmål


SJP.pl

Riksmål – jedna z odmian norweskiego języka literackiego. Został opracowany przez językoznawcę Knuda Knudsena, który w połowie XIX wieku zajął się „norwegizacją” wspólnego języka duńsko-norweskiego (który "de facto" był językiem duńskim – Norwegia od 1397 do 1814 była w unii z Danią). Knudsen wprowadzał stopniowo do języka coraz więcej prowincjonalizmów, a także „norwegizował” wymowę i pisownię duńskich słów.

Wikipedia


riksza

ryksza;
1. lekki, dwukołowy pojazd o jednym lub dwu siedzeniach, popularny w krajach Dalekiego Wschodu
2. trzykołowy rower lub motorower


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dwukołowy pojazd ciągnięty przez człowieka

 (1.2) trójkołowy rower do przewozu bagażu lub osób;

Wiktionary

Riksza, rzadziej ryksza (jap. 人力車 jinrikisha; ang. rickshaw) – pojazd kołowy napędzany siłą ludzkich mięśni, służący do transportu osób.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tak, czarodziejski jest ten świat podzwrotnikowy, jeśli się go widzi z okien kolei, samochodu lub z rikszy; nie odczuwałem tego także inaczej, kiedy przybyłem tu przed siedmiu laty.

 (1.1) — Dlaczego pan nigdy nie jeździ rikszami? — zapytano mnie.

 (1.2) Kauczukowe przewody od tych masek nawlekali później w roku czterdziestym, czterdziestym pierwszym, drugim na kierownice wózków rowerowych: miasto zapełniło się tłumem bezrobotnych kulisów i w użycie weszła trójkołowa riksza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrʲikʃa, AS: rʹikša

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rikszarz mos.

Wiktionary


rikszarz

człowiek kierujący rikszą (rykszą) lub ciągnący rikszę; rykszarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek ciągnący lub napędzający kierowaną przez siebie rikszę

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrʲikʃaʃ, AS: rʹikšaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. riksza ż.

Wiktionary


rikuś

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. od: Riko

Wiktionary


rilasciando

[czytaj: rilasziando] określenie wykonawcze: stopniowo zwalniając tempo; rallentando


SJP.pl


rilsan

sztuczne włókno poliamidowe, używane jako izolacja przewodów


SJP.pl


rimbaud

[czytaj: ręBO albo remBO] nazwisko, m.in. Jean Arthur Rimbaud (1854-1891) - poeta francuski


SJP.pl


rimettendo

określenie wykonawcze: podjąć na nowo dawne tempo


SJP.pl


rimifon

nazwa handlowa leku przeciwgruźliczego zawierającego izoniazyd


SJP.pl


rimini

miasto w północnych Włoszech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto i gmina we Włoszech, w regionie Emilia-Romania;

 (1.2) geogr. adm. włoska prowincja położona w regionie Emilia-Romania;

Wiktionary

(wym., pol. uproszczona: "rimini"; Ariminum; Rémin) – miasto i gmina we Włoszech, w regionie Emilia-Romania, w prowincji Rimini, nad Morzem Adriatyckim. Jest to jedno z najpopularniejszych miast turystyczno-wypoczynkowych nad północnym Adriatykiem. Niedaleko od Rimini leży San Marino.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z Faenzy do Rimini było 66 km, a my od Rimini drugie tyle przelecieliśmy i lotniska nie widać.

 (1.1) Wygnawszy Sforzów z Pesaro, Malatestów z Rimini, a Manfreddich z Faenzy, stworzyli podwaliny władzy, której ideologicznym uzasadnieniem była pozycja papieża – głowy Kościoła, a zarazem przedstawiciela rodu i rzecznika jego interesów. Odniósłszy spektakularne sukcesy Borgiowie zwrócili się następnie przeciwko swoim dotychczasowym sprzymierzeńcom (…).

 (1.1) 8 Armia po ciężkich walkach i stratach, głównie Korpusu Kanadyjskiego, zdobyła wprawdzie ruiny Rimini, lecz zaraz za miastem, mniej więcej na linii Cezarowego Rubikonu, u wylotu doliny lombardzkiej front stanął, broniony przez niemieckie siły pancerne.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rimiński

Wiktionary


rimiński

przymiotnik od: Rimini (miasto we Włoszech)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rimini, dotyczący Rimini

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Należało trochę poczekać, gdyż obóz rimiński był w polskich rękach, zajmowali go żołnierze Drugiego Korpusu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rimini n.

Wiktionary


rimland

rzeczownik, rodzaj męski, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. wg teorii geopolitycznej Nicholasa Spykmana najważniejszy strategicznie rejon świata, znajdujący się na obrzeżach Eurazji;

Wiktionary

Ri

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Według Nicholasa Spykmana Rimland mają tworzyć tzw. kraje obrzeży wyspy świata, tworzące pierścień oddzielający Heartland od mórz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrʲĩmlãnt, AS: rʹĩmlãnt

Wiktionary


rimming

[czytaj: riming] forma seksu oralnego polegająca na stymulacji odbytu ustami i językiem


SJP.pl


rimski-korsakow

nazwisko, m.in.: Mikołaj Rimski-Korsakow (1844-1904), rosyjski kompozytor


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Rimski-Korsakow − rosyjski generał
  • Grigorij Rimski-Korsakow – rosyjski kompozytor współczesny
  • Ignacy (Rimski-Korsakow) – biskup prawosławny
  • Iwan Rimski-Korsakow – generał major Imperium Rosyjskiego
  • Nikołaj Rimski-Korsakow – rosyjski kompozytor epoki romantyzmu
  • Nikołaj Rimski-Korsakow − rosyjski wojskowy marynarki wojennej, oficer Kriegsmarine

Wikipedia


rinaldo

Rinaldo – opera seria w trzech aktach napisana przez Georga Friedricha Händla w języku włoskim. Libretto napisał Giacomo Rossi według scenariusza Aarona Hilla na podstawie "Jerozolimy wyzwolonej" Torquato Tasso.

Wikipedia


rinforzando

określenie wykonawcze: wzmacniając


SJP.pl


ring

1. miejsce walk bokserskich, podwyższenie pokryte filcem i brezentem i otoczone linami;
2. monopolistyczne porozumienie, głównie cenowe, zawierane między przedsiębiorcami;
3. potocznie: obwodnica


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sport. kwadratowa konstrukcja, otoczona linami, służąca jako miejsce rozgrywania pojedynków niektórych dyscyplin walki wręcz, np. bokserskich;

 (1.2) przen. miejsce, pole (również niematerialne), w którym odbywa się starcie, walka

 (1.3) sport. punkt asekuracyjny we wspinaczce;

 (1.4) inform. zob. webring.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • ring bokserski – miejsce walki bokserskiej
  • ring – punkt asekuracyjny do wspinaczki
  • „The Ring” – amerykańskie czasopismo o tematyce bokserskiej
  • Ring – film w reżyserii Alfreda Hitchcocka z 1927
  • Ring – powieść Kōjiego Suzuki z 1991
  • The Ring: Krąg – film w reżyserii Hideo Nakaty z 1998
  • The Ring – amerykański remake filmu The Ring: Krąg z 2002 w reżyserii Gore Verbinskiego
  • ring – niemieckojęzyczne określenie obwodnicy lub innej ulicy na planie okręgu lub półokręgu, stosowane czasem w Polsce:
    • Ring – obwodnica kolejowa w Berlinie
    • Außenring – obwodnica kolejowa w Berlinie
    • Berliner Stadtring – obwodnica autostradowa Berlina
    • Berliner Ring – obwodnica autostradowa Berlina

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na tym ringu toczył się dziś pasjonujący pojedynek pięściarski.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rʲĩŋk, AS: rʹĩŋk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ringówka ż.

 przym. ringowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) arena

Wiktionary


ring-pull

typ puszki, której nacięte wieczko odrywa się po pociągnięciu za przymocowany do niego metalowy pierścień


SJP.pl


ringgit

jednostka monetarna Malezji (dzieli się na 100 senów)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) monet. waluta Malezji;

Wiktionary

Ringgit – jednostka monetarna Malezji dzieląca się na 100 senów.

Ringgit stał się walutą Malezji w 1967 roku, kiedy zastąpił dolara malajskiego i brytyjskiego Borneo, który w języku malajskim nazywał się ringgit. Do 1975 roku waluta miała podwójną nazwę: ringgit i sen w języku malajskim oraz dolar i cent w języku angielskim.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. ringgitowy

Wiktionary


ringo

gra polegająca na rzucaniu i chwytaniu gumowego pierścienia; także sam ten pierścień


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ringo (sport)
  • Ringo (Japonia) – miejscowość w Prefekturze Yamagata
  • Ringo Starr – perkusista the Beatles
    • Ringo (album) – trzeci album artysty
    • Ringo (film) – filmowa adaptacja życiorysu artysty nakręcona w 1978 roku.
  • John Ringo – amerykański pisarz science-fiction

Wikipedia


ringowy

przymiotnik od: ring (w znaczeniu miejsca walk bokserskich), np. sędzia ringowy, pseudonim ringowy


SJP.pl


ringwoodyt

[czytaj: ringłudyt] minerał, forma oliwinu


SJP.pl

Ringwoodyt – minerał będący formą oliwinu. Skład chemiczny może mieć różny, od czystego #PATRZ do #PATRZ. Może zawierać do 2,5–3% wagowych wody. Uzyskany w warunkach laboratoryjnych produkt niezawierający żelaza jest bezbarwny. Przy zawartości jednego procenta molowego #PATRZ barwa minerału jest intensywnie niebieska.

Wikipedia


ringówka

potocznie: smycz wystawowa używana do prowadzenia psa na ringu podczas wystawy


SJP.pl


rinn

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rinn – gmina w kraju związkowym Tyrol, w powiecie Innsbruck-Land
  • Danuta Rinn – polska piosenkarka
  • Hans Rinn – niemiecki saneczkarz
  • Louis Rinn – francuski oficer
  • Rin

Wikipedia


rino

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Rino i jestem piekarzem z Palermo.

Wiktionary


rinoskopia

w medycynie: oglądanie jam nosa przez nozdrza za pomocą endoskopu lub od strony gardła za pomocą lusterka; rynoskopia


SJP.pl


rinowirus

rodzaj wirusa będący najpowszechniejszym wirusowym czynnikiem zakaźnym u ludzi


SJP.pl


rinpoche

[czytaj: rinPOcze] w buddyzmie tybetańskim: tytuł honorowy lamów, którzy przeszli reinkarnację


SJP.pl


rinzai

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jedna z dwóch głównych szkół japońskiego buddyzmu zen;

Wiktionary

Rinzai (臨済宗; jap.: "Rinzai-shū", chiń.: "Linjizong") – jedna z dwóch głównych szkół japońskiego buddyzmu zen (drugą z nich jest sōtō). Jest ona japońskim odpowiednikiem chińskiej szkoły linji, której założycielem był wielki mistrz chan Linji Yixuan (zm. 867).

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) inna pisownia: rindzai

Wiktionary


rio

[czytaj: rijo]
1. potocznie: Rio de Janeiro (miasto w Brazylii);
2. model samochodu marki Kia


SJP.pl

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki lub żeński

 (1.1) = adm. regionalna izba obrachunkowa;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rio – potocznie i skrótowo o Rio de Janeiro
  • Rio (dawniej Rion) – miejscowość na Peloponezie w Grecji
  • Rio – piosenka zespołu Duran Duran
  • Rio – samochód marki Kia
  • Riō – przenośne odtwarzacze audio
  • RIO – skrót oznaczający regionalną izbę obrachunkową
  • RIO (ang. Reference Interconnection Offer) – ramowa oferta o dostępie telekomunikacyjnym w zakresie połączenia sieci
  • Rio – amerykańsko-brazylijski film animowany z 2011 roku.
    • Rio (Music From The Motion Picture) – ścieżka dźwiękowa do filmu animowanego Rio
  • Rio 2 – druga część filmu Rio
    • Rio 2 (Music From The Motion Picture) – ścieżka dźwiękowa do filmu animowanego Rio 2
  • Rio – jednostka osadnicza w stanie Floryda, w hrabstwie Martin

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dyrektor Teatru im. Słowackiego w Krakowie nie straci stanowiska, bo RIO nie dopatrzyła się złamania prawa (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrʲijɔ, AS: rʹii ̯o

Wiktionary


rioja

[czytaj: rijoha] wino hiszpańskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rioja – wino hiszpańskie i jednocześnie nazwa regionu winiarskiego w północnej Hiszpanii, wzdłuż rzeki Ebro, w którym jest produkowane.
  • Rioja – gmina w Hiszpanii, w prowincji Almería, w Andaluzji
  • Rioja – miasto w Peru
  • La Rioja

Wikipedia


riolit

magmowa skała wulkaniczna; liparyt, ryolit


SJP.pl


riotron

elektroniczny element przełączający, wykorzystujący zjawisko nadprzewodnictwa


SJP.pl


rip

skrót łacińskiego: requiescat in pace - niech spoczywa w pokoju (odczytywany jako całe wyrażenie); R.I.P.


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • RIP - łac. requiesca(n)t in pace, także ang. Rest In Peace i wł. Riposa In Pace - odpowiednik polskiego „niech spoczywa w pokoju”
  • RIP - Raster Image Processor
  • RIP - Recovery Is Possible – Linux
  • RIP - Routing Information Protocol
  • RIP - Rzecznik Interesu Publicznego
  • Říp – wzniesienie w środkowych Czechach
  • R.I.P. – album zespołu Coroner
  • R.I.P. – album zespołu Rocket from the Crypt
  • R.I.P. – album zespołu The Murder City Devils
  • R.I.P. – singel Rity Ory
  • R.I.P. – singel Sofíi Reyes, Rity Ory i Anitty
  • R.I.P. – powieść Mariusza Czubaja nagrodzona Nagrodą Wielkiego Kalibru

Wikipedia


riplemark

grzbiecik z piasku powstały na skutek transportu jego ziaren przez wiatry, prądy wodne lub falowanie; ripplemark, fala piaskowa


SJP.pl


riplemarki

pręgi faliste, zmarszczki, grzbieciki, nagromadzenia materiału piaszczystego transportowanego przez saltację lub wleczenie; ripplemarki, fala piaskowa


SJP.pl


riposato

określenie wykonawcze: z poczuciem odpoczynku


SJP.pl


riposta

1. cięta, błyskotliwa odpowiedź;
2. w sporcie (głównie w szermierce): pchnięcie lub cięcie zadane bezpośrednio po nieudanym, sparowanym ataku przeciwnika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) szybka, cięta i trafna odpowiedź

Wiktionary

Riposta "(wł. risposta – odpowiedź)" – cięta, trafna i szybka odpowiedź na czyjś komentarz lub pytanie. W szermierce oznacza ona cięcie lub pchnięcie zadane bezpośrednio po udanej własnej zasłonie (paradzie).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rʲiˈpɔsta, AS: rʹiposta

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ripostować

Wiktionary


ripostować

1. odpowiadać trafnie i szybko; dawać ripostę, replikować;
2. w szermierce: zadawać cięcie lub pchnięcie bezpośrednio po udanej własnej zasłonie


SJP.pl


ripować

środowiskowo: kopiować dane ze źródła typu VHS, DVD, Blu-ray itp. na dysk twardy komputera


SJP.pl


ripplemark

[czytaj: ripylmark] grzbiecik z piasku powstały na skutek transportu jego ziaren przez wiatry, prądy wodne lub falowanie; riplemark, fala piaskowa


SJP.pl


ripplemarki

[czytaj: riplemarki] pręgi faliste, zmarszczki, grzbieciki, nagromadzenia materiału piaszczystego transportowanego przez saltację lub wleczenie; riplemarki, fala piaskowa


SJP.pl

Ri

Wikipedia


riprendere

określenie wykonawcze: podjąć na nowo pierwotne tempo


SJP.pl


ripsalis

kaktus nadrzewny lub naskalny, uprawiany jako roślina ozdobna; rypsalis


SJP.pl


risc

RISC ( reduced instruction set computing) – typ architektury zestawu instrukcji procesora, który został przedstawiony pod koniec lat 70. XX w. w teoretycznych pracach na uniwersytecie Berkeley oraz w wynikach badań Johna Cocke z Thomas J. Watson Research Center.

Wikipedia


risoluto

określenie wykonawcze: energicznie, stanowczo, zdecydowanie


SJP.pl


risorgimento

[czytaj: rizordżimento] ruch polityczny związany z walką narodu włoskiego o wyzwolenie i zjednoczenie państwa w XIX wieku


SJP.pl


risotto

[czytaj: rizotto] potrawa z gotowanego ryżu, zapiekanego z mięsem i jarzynami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kulin. włoska potrawa przyrządzana na bazie ryżu;

Wiktionary

Ri

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rʲiˈsɔtːɔ, AS: rʹiso•to

Wiktionary


rispa

Rispa – postać biblijna z Drugiej Księgi Samuela, córka Ajji, nałożnica króla Saula.

Po śmierci Saula o współżycie z Rispą został oskarżony przez króla Iszbaala dowódca jego armii, Abner. Wydarzenie to spowodowało przejście Abnera na stronę króla Dawida.

Wikipedia


riss

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) = polit. Rosyjski Instytut Studiów Strategicznych

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) RISI

Wiktionary


risso

risso szary - gatunek delfina oceanicznego; delfin szary


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Delfin Risso, delfin szary (Grampus griseus) – waleń z rodziny delfinów oceanicznych, jedyny przedstawiciel rodzaju Grampus.
  • Eduardo Risso (ur. 23 listopada 1961 w Leones) – argentyński rysownik komiksowy.
  • Risso – miasto w Urugwaju

Wikipedia


rissole

[czytaj: risol] małe paszteciki smażone w tłuszczu, nadziewane farszem rybnym lub mięsnym


SJP.pl


ristretto

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) tzw. skrócone espresso, bardzo mocne, przyrządzone z mniejszej ilości wody;

Wiktionary

Ristretto – nazwa sposobu przygotowywania kawy w specjalnym ekspresie. Kawę przygotowuje się podobnie jak espresso, ale przy użyciu mniejszej ilości wody (15-20 ml).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ristretto stawia na nogi w sekundę.

Wiktionary


ristringendo

określenie wykonawcze: ponownie przyspieszając, ożywiając


SJP.pl


riszi

tytuł hinduistyczny w okresie wedyzmu; ryszi


SJP.pl


riszta

nicień pasożytniczy występujący w krajach tropikalnych, wywołujący drakunkulozę objawiającą się m.in. owrzodzeniami na kończynach dolnych; robak medyński, drakunkulus


SJP.pl

Riszta, nitkowiec podskórny, robak medyński ("Dracunculus medinensis") – pasożyt podskórny człowieka, a także małp, psów, koni, bydła i innych ssaków. Wywołuje chorobę zwaną drakunkulozą. Obecnie występuje tylko w tropikalnych rejonach Afryki.

Wikipedia


rita

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż. zob. Ryta.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rita – forma imienia żeńskiego
  • święta Ryta – włoska święta katolicka
  • Rita – kod aliancki ciężkiego bombowca japońskiego Nakajima G8N
  • Rita – miasto w Kostaryce
  • Rita – rodzaj ryb z rodziny Ritidae
  • Rita – duński serial telewizyjny z lat 2012-2020
  • RITA (ang. Region in Transition) – Program „Przemiany w Regionie” – RITA zapoczątkowany w 2000 przez PAFW, realizowany przez FED

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na grobie ciotki Rity paliły się dwa znicze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrʲita, AS: rʹita

Wiktionary


ritardando

określenie wykonawcze: powstrzymując, opóźniając, zwalniając


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) muz. stopniowo zwalniając tempo gry

Wiktionary

Ritardando (wł., w skrócie "rit.") – zwolnienie tempa utworu muzycznego. W odróżnieniu od "ritenuto" zwolnienie powinno nastąpić stopniowo, a nie natychmiast. Powrót do oryginalnego tempa może nastąpić przez stopniowe przyspieszenie "accelerando" lub raptownie po znaku "a tempo".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Możemy ją grać wolniej lub prędzej, ritardando, legato lub staccato, a nadto z różnemi akcentami.

Wiktionary


ritenuto

określenie wykonawcze: zwalniając, powstrzymując (bezpośrednio, natychmiast)


SJP.pl

Ritenuto ("wł.") – w terminologii muzycznej określenie na zwolnienie tempa utworu muzycznego. W odróżnieniu od "ritardando" zwolnienie powinno nastąpić natychmiast, a nie stopniowo.

Wikipedia


ritmo

model samochodu marki Fiat


SJP.pl


ritornel

ritornello, rytornel (dawniej);
1. siedemnastowieczny taniec francuski odznaczający się się szybkim tempem i trójdzielnym metrum;
2. muzyka do tego tańca;
3. we wczesnych operach XVII wieku: ustęp instrumentalny o charakterze interludium, poprzedzający arię lub następujący po niej;
4. włoska forma poetycka, składająca się z trzywersowych strof, w których rymuje się wers pierwszy z trzecim;
5. w piętnastowiecznym madrygale: ostatnie dwa wersy zwrotki;
6. instrumentalny refren w pieśni zwrotkowej zwanej arią, wykonywany po każdej zwrotce, popularny w Niemczech w XVII wieku


SJP.pl

Ritornel (wł. "ritornello", fr. "ritournelle") – krótki, kilkutaktowy ustęp muzyczny wykonywany przez grupę instrumentów bądź orkiestrę.

Termin ten stosowany jest w odniesieniu do opisu i analizy muzyki dawnej. Ritornel pełni w utworach instrumentalnych funkcję podobną do tej jaką w pieśniach i piosenkach pełni refren.

Wikipedia


ritornello

ritornel, rytornel (dawniej);
1. siedemnastowieczny taniec francuski odznaczający się się szybkim tempem i trójdzielnym metrum;
2. muzyka do tego tańca;
3. we wczesnych operach XVII wieku: ustęp instrumentalny o charakterze interludium, poprzedzający arię lub następujący po niej;
4. włoska forma poetycka, składająca się z trzywersowych strof, w których rymuje się wers pierwszy z trzecim;
5. w piętnastowiecznym madrygale: ostatnie dwa wersy zwrotki;
6. instrumentalny refren w pieśni zwrotkowej zwanej arią, wykonywany po każdej zwrotce, popularny w Niemczech w XVII wieku


SJP.pl


rittberger

rodzaj skoku w łyżwiarstwie figurowym, wykonywany z jazdy tyłem


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rittberger – skok łyżwiarski
  • Werner Rittberger – niemiecki łyżwiarz figurowy

Wikipedia


ritz

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • César Ritz – szwajcarski hotelarz
  • Walther Ritz – szwajcarski fizyk
  • Wolf Ritz – niemiecki malarz
  • Ritz – hotele
  • Ritz Instrument Transformers – niemieckie przedsiębiorstwo
  • The Ritz – amerykański film
  • Rietz
  • The Residences at the Ritz-Carlton
  • The Ritz-Carlton Hotel Company
  • The Ritz-Carlton Toronto

Wikipedia


riukiu

archipelag pomiędzy Tajwanem a Kiusiu


SJP.pl

Riukiu (jap. 南西諸島 Nansei-shotō) – archipelag rozciągający się między Tajwanem a Kiusiu, należący do Japonii. Japońska nazwa "Nansei-shotō" oznacza „Archipelag Południowo-Zachodni”. Jest to łuk wysp o długości około 1200 km oddzielający Morze Wschodniochińskie od Morza Filipińskiego. Według podziałów japońskich Ryūkyū-shotō (琉球諸島) tworzy południową część Nansei-shotō, a Satsunan-shotō (薩南諸島) – północną.

Wikipedia


riukiuański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Riukiu, dotyczący Riukiu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Riukiu n.

Wiktionary


riusza

mocno przymarszczona lub plisowana falbanka z cienkiej tkaniny; riuszka


SJP.pl


riuszka

mocno przymarszczona lub plisowana falbanka z cienkiej tkaniny; riusza


SJP.pl


rivaldo

Rivaldo (Rivaldo Vitor Borba Ferreira, ur. 1972), piłkarz brazylijski


SJP.pl

Ri

Wikipedia


rivanol

nazwa handlowa leku przeciwbakteryjnego i antyseptycznego, zawierającego etakrydynę; Rywanol


SJP.pl


rivera

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rivera Peaks – góry
  • La Rivera – miejscowość
  • Rivera – miejscowość
  • Rivera – miasto
  • Rivera – jednostka osadnicza
  • Rivera – miejscowość w gminie Monteceneri, w kantonie Ticino, w okręgu Lugano, w powiecie Taverne
  • Rivera – departament
  • Rivera – miasto
  • Adolfo Antonio Suárez Rivera – meksykański arcybiskup
  • Albert Rivera – hiszpański polityk
  • Álvaro Rivera – kolumbijski zapaśnik
  • Andrea Rivera – włoski aktor

Wikipedia


rivolgimento

przewrót; termin oznaczający przeniesienie głosu w kontrapunkcie podwójnym


SJP.pl


riwiera

1. brylantowy naszyjnik
2. wybrzeże charakterystyczne dla rejonów śródziemnomorskich, osłonięte wzniesieniami od północy lub od strony zimnych wiatrów


SJP.pl

Riwiera – wybrzeże morskie opadające ku południu i osłonięte górami od północy.

Wikipedia


riwierka

regionalnie: letni but, sandałek


SJP.pl


riwierki

regionalnie: letnie obuwie, sandałki


SJP.pl


rizoid

wyrostek służący przytwierdzeniu organizmu do podłoża; ryzoid; rhizoid; chwytnik


SJP.pl


rizosfera

przykorzeniowa warstwa gleby, cechująca się bogatą florą grzybową i bakteryjną; ryzosfera, sfera korzeniowa


SJP.pl


rizz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) slang. zdolność do skutecznego romantycznego pociągania innych za pomocą charyzmy, wdzięku i pewności siebie;

Wiktionary

Ri

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. riz mrz., rizzler mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. riz

Wiktionary


riła

pasmo górskie w Bułgarii


SJP.pl

Ri

Wikipedia


rjn

skrót od:
1. Rząd Jedności Narodowej;
2. Rada Jedności Narodowej


SJP.pl


rjukan

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Norwegii, w okręgu Telemark, w dolinie rzeki Måna;

 (1.2) geogr. gmina w Norwegii, ze stolicą w Rjukan (1.1)

Wiktionary

Rjukan – miasto w Norwegii, nad rzeką Måna, w okręgu Telemark, w gminie Tinn. Ośrodek przemysłu chemicznego. W 2024 r. zamieszkiwało je 3005 osób.

Wikipedia


rkm

[czytaj: erkaEM albo erKAem] skrót od: ręczny karabin maszynowy; erkaem


SJP.pl


rko

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) = med. resuscytacja krążeniowo-oddechowa

Wiktionary


rkp.

skrót od: rękopis; rkp.; rkps


SJP.pl


rkps

skrót od: rękopis; rkp.


SJP.pl

skrót

 (1.1) = rękopis

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rpis, rps

Wiktionary


rl9

środowiskowo: Robert Lewandowski (piłkarz)


SJP.pl

RL9 – szczyt górski położony na wysokości 5349 m n.p.m. w paśmie Karakorum, znajdujący się obok doliny rzeki Ghujerab. Został nazwany na cześć polskiego piłkarza Roberta Lewandowskiego przez Jakuba „Pateca” Pateckiego oraz bydgoskiego muzyka Marcina „Pawbeatsa” Pawłowskiego, którzy dokonali pierwszego wejścia na ten szczyt.

Wikipedia


rls

skrótowiec w funkcji rzeczownika rodzaju męskorzeczowego

 (1.1) = ang. restless legs syndrome → zespół niespokojnych nóg

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • zespół niespokojnych nóg
  • Robert Louis Stevenson

Wikipedia


rm

skrót od:
1. Rada Ministrów;
2. Rada Miejska;
3. Rada Mieszkańców;
4. Republika Macedonii


SJP.pl

skrótowiec

 (1.1) = adm. Rada Ministrów

 (1.2) = adm. Rada Miasta

 (1.3) = Radio Maryja

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Franciszkanki Rodziny Maryi
  • RM (łac. Rochettum et Mantolettum) – kanonik drugiego stopnia, odznaczony przywilejem noszenia rokiety i mantoletu
  • Rada Ministrów Rzeczypospolitej Polskiej
  • rada miasta
  • Radio Maryja
  • rm – polecenie uniksowe
  • RM – południowokoreański raper
  • Redemptoris missio – encyklika Jana Pawła II
  • .rm – jedno z rozszerzeń plików RealAudio
  • RM – Reichsmark – środek płatniczy w Niemczech międzywojennych
  • RM – RPG Maker – Program do tworzenia gier RPG
  • RM – ratownictwo medyczne

Wikipedia


rmc

skrót od: Rajd Monte Carlo - rajd samochodowy


SJP.pl


rmf

popularna, ogólnopolska komercyjna stacja radiowa; RMF FM


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grupa RMF
    • RMF FM – polska komercyjna stacja radiowa
    • RMF Maxx – polska komercyjna stacja radiowa
    • RMF Classic – polska komercyjna stacja radiowa
    • RMF24 – polski internetowy portal informacyjny i radio internetowe
    • RMFon.pl – serwis streamingowy stacji radiowych z Grupy RMF
    • RMF Ukraina
    • eLO RMF – była internetowa stacja radiowa
  • RMF – kod IATA portu lotniczego Marsa Alam

Wikipedia


rn

symbol radonu, pierwiastka chemicznego


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • radon (Rn) – pierwiastek chemiczny
  • Rn (RN) – Rada nadzorcza, Rada Nadzorcza
  • Royal Navy – RN
  • Ruch Narodowy – RN
  • Rada Narodowa – RN
  • RN, Regia Nave – włoski okręt Regia Marina (1861-1946)

Wikipedia


rna

kwas rybonukleinowy; związek organiczny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski lub nijaki

 (1.1) biochem. genet. kwas rybonukleinowy;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cytozyna łączy się z guaniną zarówno w DNA, jak i w RNA.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɛr‿ɛ̃n‿ˈa, AS: er‿ẽn‿a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. DNA n.

 skr. DNA

Wiktionary


rnkc

skrótowiec

 (1.1) = Rada Narodowa Księstwa Cieszyńskiego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po ustaleniu linii demarkacyjnej RNKC sprawowała władzę na terenach zajętych przez wojska polskie.

Wiktionary


ro

litera greckiego alfabetu; rho


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) nazwa siedemnastej litery alfabetu greckiego, ρ;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ro – miejscowość we Włoszech
  • Ro – grecka wyspa na Morzu Egejskim
  • ro – sztuczny język stworzony przez E.P. Fostera
  • odwrócona osmoza – jeden z systemów oczyszczania wody
  • ro – skrót dla języka rumuńskiego w standardzie ISO 639
  • RO – kod przypisany Rumunii według standardu ISO 3166-1 alfa-2
    • .ro – domena internetowa Rumunii
  • RO – gra MMORPG Ragnarok Online
  • Ro – znak japońskich sylabariuszy hiragana (ろ) i katakana (ロ)
  • rho

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W statystyce mała litera ro często jest używana do oznaczania rozmaitych miar zależności statystycznej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔ, AS: ro

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rho n., rotyczność ż., rotyzowanie n., rotyzacja ż., rotacyzm m.

 czas. rotyzować ndk.

 przym. rotyczny, nierotyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzad. rho

Wiktionary


ro-ro

statek przystosowany do przeładowywania drobnicy wprost z samochodów wjeżdżających do jego wnętrza; pojazdowiec; rorowiec


SJP.pl

Ro-ro (od roll-on/roll-off) – typ statku towarowego, pasażersko-towarowego lub barki przystosowanego do przewożenia ładunków tocznych i pojazdów (samochodów osobowych, ciężarówek lub wagonów kolejowych).

W języku polskim takie jednostki są czasem określane jako „rorowce”.

Wikipedia


roa

Roa – rodzaj morskich ryb z rodziny chetonikowatych. Hodowane w akwariach morskich.

Wikipedia


road

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. pierwszy, najstarszy wiek gwadalupu (środkowego permu), trwający 270,6 – 268 milionów lat temu;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Road – bollywoodzki film drogi, thriller z 2002 roku
  • Road – (ang. Roadian) pierwszy wiek gwadalupu
  • Road – węgierska rockowy zespół muzyczny, założony w 2004 roku
  • Road – singel duetu TVXQ
  • Road – album Alice Coopera
  • ROAD (Ruch Obywatelski Akcja Demokratyczna)
  • The Road

Wikipedia


roadster

[czytaj ROłdster] otwarte nadwozie dwuosobowego samochodu sportowego; spyder, spider


SJP.pl

Roadster

Roadster – typ nadwozia samochodu osobowego, mający na przestrzeni dziejów motoryzacyjnych kilka znaczeń:

Wikipedia


roald

obce imię męskie


SJP.pl


roaming

[czytaj: ROłming]
1. przenoszenie łączności między operatorami telefonii komórkowej z różnych krajów, umożliwiające wykonywanie i odbieranie połączeń ze swojego telefonu w innym kraju;
2. przenoszenie łączności między różnymi sieciami komputerowymi


SJP.pl

Roaming – mechanizm w bezprzewodowych sieciach telekomunikacyjnych (np. komórkowych lub Wi-Fi), umożliwiający korzystanie z usług obcych sieci, bądź punktów dostępowych, w momencie gdy abonent znajduje się poza zasięgiem sieci operatora lub dostawcy internetu, z którym podpisał umowę o świadczenie usług telekomunikacyjnych.

Wikipedia


roamingowy

→ roaming [czytaj: ROłmingowy]


SJP.pl


roast

[czytaj: rołst] rozrywka sceniczna polegająca na komediowym szkalowaniu zaproszonego celebryty oraz siebie nawzajem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) telew. kult. forma rozrywki scenicznej, polegająca na komediowym szkalowaniu zaproszonego celebryty, pełna wulgaryzmów i głodnych kawałków;

Wiktionary

Roast – gatunek rozrywkowy, będący formą komedii scenicznej, stanowiący przeciwieństwo benefisu. Polega na występie roastowanego oraz zaproszonych gości, którzy wygłaszają obraźliwe monologi, często wulgarne, w kierunku roastowanego, ale i siebie wzajemnie. Zwyczaj ten pojawił się w latach 20. XX wieku. Roastowani to często celebryci.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Trwają próby do roastu Popka, który odbędzie się już w tę sobotę (11 marca).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roastujący m.

 czas. roastować ndk.

 przym. roastowy

Wiktionary


roastbeef

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rostbef

Wiktionary


roastować

[czytaj: rołstować] poddawać kogoś roastowi (komediowemu szkalowaniu)


SJP.pl


roastowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z roastem, dotyczący roastu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roast m.

Wiktionary


roba

dawna wytworna suknia kobieca noszona na specjalne okazje


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. damska suknia wieczorowy

 (1.2) gwara. żegl. ubranie daw. niewolnica

 (1.4) gw-pl|Śląsk Cieszyński,Podhale. kobieta

 (1.5) gw-pl|Śląsk Cieszyński,Podhale. żona

 (1.9) gw-pl|Warmia,Nidzica. zob. raba.

Wiktionary

Roba ( robe) – suknia, noszona we Francji już w XV wieku. Jej krój charakteryzował się podwyższonym stanem, trójkątnym dekoltem, długimi, obcisłymi rękawami i trenem. W języku polskim terminu zaczęto używać w drugiej połowie XVIII wieku na określenie strojnej sukni. Nazwę roba stosowano też w odniesieniu do ubioru męskiego, noszonego we Francji w XV wieku. Roba męska miała bufiaste długie rękawy, a całość układała się w wypukłe fałdy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɔba, AS: roba

Wiktionary


robacki

nazwisko


SJP.pl


robactwo

rzeczownik zbiorowy, rodzaj nijaki

 (1.1) ogół bezkręgowców budzących odrazę, zwłaszcza pasożytów i szkodników

 (1.2) gw-pl|Mazury. drób

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Właściciel zapewniał, że w domu nie ma żadnego robactwa.

 (1.1) Smród, zalane ściany i sufity, robactwo – takie „atrakcje” zapewnia sąsiadom ta pani.

 (1.1) Posmarowałem bydło octem, żeby chronić je przed robactwem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robak m., robaczek m., robaczywienie n., zrobaczywienie n., robal m., robalek m., robaczywek m., robaczywka ż., robaczywość ż.

 czas. robaczywieć ndk., zrobaczywieć dk.

 przym. robaczy, robaczywy

Wiktionary


robaczek

zdrobnienie od: robak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. od: robak

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ale z nastaniem brzasku dnia następnego Bóg zesłał robaczka, aby uszkodził krzew, tak iż usechł.

 (1.1) Piaszczystą dróżką w promieniach słonka poszły na spacer małe stworzonka – tłusty pędraczek, czarny robaczek, czerwona mrówka, żółty cytrynek, biały bielinek i boża krówka, zielona żabka i żabki babka, włochata liszka, mała biedronka, pasiasta stonka i polna myszka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robak m., robactwo n., robal m.

 przym. robaczywy, robaczkowy

Wiktionary


robaczewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Barbara Robaczewska
  • Eugeniusz Robaczewski
  • Marek Robaczewski
  • Wanda Elbińska-Robaczewska

Wikipedia


robaczkowaty

1. podobny do robaczka, mający pewne cechy robaczka;
2. bekmania (beckmannia) robaczkowata - gatunek wieloletniej rośliny z rodziny traw


SJP.pl


robaczliwy

regionalnie: robaczywy


SJP.pl


robaczy

→ robak


SJP.pl

Patrz:

robak

robaczyca

1. pasożytnicza choroba wywołana przez robaki; helmintoza, czerwiwość;
2. słodkowodna larwa minogów o ciele wydłużonym, robakowatym i słabo rozwiniętych oczach pokrytych skórą, żyjąca w mule dennym; ślepica


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. choroba pasożytnicza wywoływana przez helminty;

 (1.2) icht. ślepica, larwa minogów;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • robaczyca – helmintoza, choroba robacza, czerwiwość (łac. helminthiasis)
  • robaczyca – ślepica, larwa minogów

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. robak mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) helmintoza

 (1.1) ślepica

Wiktionary


robaczyce

1. pasożytnicza choroba wywołana przez robaki; helmintoza, czerwiwość;
2. słodkowodna larwa minogów o ciele wydłużonym, robakowatym i słabo rozwiniętych oczach pokrytych skórą, żyjąca w mule dennym; ślepica


SJP.pl


robaczyn

Robaczyn (pol. hist. "Mały i Duży Robaczyn") – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie kościańskim, w gminie Śmigiel.

Wikipedia


robaczywieć

potocznie: stawać się robaczywym, nadgryzionym przez robaki


SJP.pl


robaczywy

potocznie: zepsuty, nadgryziony przez robaki, pełen robaków; zrobaczywiały


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pełen robaków lub nadjedzony przez robaki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nazbierała robaczywych grzybów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robak m., robactwo n., robal m., robaczek m.

 przym. robaczkowy, zarobaczony, zarobaczywiony

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zarobaczony, zarobaczywiony

Wiktionary


robaczyński

nazwisko


SJP.pl


robak

1. w zoologii: przestarzałe określenie pasożytniczych bezkręgowców o wydłużonym ciele;
2. potocznie: dżdżownica, gąsienica, larwa lub owad;
3. w medycynie: część mózgowia;
4. w informatyce: szkodliwe, samoreplikujące się oprogramowanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. przest. typ bezkręgowca o nitkowatym kształcie;

 (1.2) med. pasożyt jelitowy wywołujący choroby u zwierząt i ludzi

 (1.3) pot. owad bądź bezkręgowiec, zwłaszcza o obłym kształcie i miękkim ciele

 (1.4) anat. med. część móżdżku;

 (1.5) inform. powielający się samoistnie program komputerowy, który wykonuje niepożądane działania;

 (1.6) przen. kłopot

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • robak – część móżdżku
  • robak – małe, beznogie zwierzę bezkręgowe o miękkim ciele, dawniej przedstawiciel bezkręgowców wyróżnianych jako typ Vermes (robaki)
  • ksiądz Robak – postać z Pana Tadeusza
  • Robak – wydra należąca do Jana Chryzostoma Paska
  • robak komputerowy
  • Robak – amerykański film z 2002
  • Robak – rosyjski film z 2006
  • Robak – amerykański film z 2007
  • Osoby o nazwisku Robak:
    • Adam Robak – polski szermierz,
    • Artur Robak – polski koszykarz;
    • Marcin Robak – polski piłkarz,

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Pacjent miał w przewodzie pokarmowym dwa rodzaje robaków, ale nic nie tracił na wadze.

 (1.3) (…) dziwaczne, powyginane robaki zdawały się pełzać po pokoju.

 (1.5) Program antywirusowy wykrył nowego robaka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔbak, AS: robak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robactwo n., robaczyca ż., robaczywość ż., robaczywienie n.

:: zdrobn. robaczek m.

:: zgrub. robal m.

 czas. robaczywieć ndk.

 przym. robaczy, robaczywy, robaczliwy, robaczkowaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) czerw, glista, insekt, larwa

 (1.6) zgryzota, zmartwienie

Wiktionary


robakiewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Edward Robakiewicz – polski oficer
  • Józef Robakiewicz – polski piłkarz
  • Maciej Robakiewicz – polski aktor teatralny, filmowy i telewizyjny
  • Ryszard Robakiewicz – polski piłkarz i trener piłkarski
  • Zbigniew Robakiewicz – polski piłkarz
  • Zygmunt Robakiewicz – polski starosta

Wikipedia


robakomat

automat do sprzedaży przynęt i drobnych akcesoriów wędkarskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) automat służący do sprzedaży robaków

Wiktionary


robakowaty

1. przypominający robaka, podobny do robaka;
2. ślepucha robakowata - gatunek małego węża z rodziny ślepuchowatych;
3. goździeniec robakowaty - gatunek grzybów z rodziny goździeńcowatych


SJP.pl


robakowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Robakowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. chełmińskim, w gminie Stolno
  • Robakowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. wejherowskim, w gminie Luzino
  • Robakowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Kórnik
  • Robakowo – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1934-1954
  • Robakowo – gromada w powiecie chełmińskim
  • Robakowo – gromada w powiecie śremskim

Wikipedia


robakowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bolesław Robakowski – działacz samorządowy
  • Czesław Robakowski – polski górnik i polityk, poseł na Sejm
  • Józef Robakowski – polski artysta multimedialny, fotograf, autor filmów, obrazów, instalacji, cyklów fotografii i działań akcyjnych
  • Kazimierz Robakowski – polski historyk i politolog

Wikipedia


robal

potocznie o robaku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. zgrub. od robak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robak m., robactwo n., robaczywienie n., zrobaczywienie n., robalek m., robaczek m., robaczywka ż.

 czas. robaczywieć ndk., zrobaczywieć dk.

 przym. robaczywy

Wiktionary


robards

Robards – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Kentucky, w hrabstwie Henderson.

Wikipedia


robaszkiewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Maria Robaszkiewicz – polska aktorka filmowa i teatralna
  • Stanisław Robaszkiewicz – polski fizyk
  • Zygmunt Robaszkiewicz – katolicki duchowny

Wikipedia


robbe-grillet

[czytaj: rob-griJE, w odmianie: rob-grijeta, rob-grijetowi itd.] nazwisko obce


SJP.pl


robbie

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Robbie Coltrane, właśc. Anthony Robert McMillan (ur. 1950) – brytyjski komik i aktor
  • Robbie Earle (ur. 1965) – jamajski piłkarz
  • Robbie Jarvis (ur. 1986) – brytyjski aktor
  • Robbie Keane (ur. 1980) – irlandzki piłkarz
  • Robbie Krieger (ur. 1946) – amerykański gitarzysta, członek grupy The Doors.
  • Robbie Maddison (ur. 1981) – australijski kaskader-motocyklista.
  • Robbie McEwen (ur. 1972) – australijski kolarz szosowy
  • Robbie Neilson (ur. 1980) – szkocki piłkarz
  • Robbie Nevil (Robert S. Nevil) (ur. 1960) – amerykański piosenkarz, kompozytor i gitarzysta
  • Robbie Savage (ur. 1974) – walijski piłkarz
  • Robbie Williams, właśc. Robert Peter Williams (ur. 1974) – brytyjski wokalista, były członek zespołu Take That.

Wikipedia


robbins

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Robbins – jednostka osadnicza w stanie Kalifornia, w hrabstwie Sutter
  • Robbins – jednostka osadnicza w stanie Tennessee, w hrabstwie Scott
  • Robbins – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie Cook
  • Robbins – miasto w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Moore
  • Tony Robbins – amerykański doradca życiowy.

Wikipedia


robcio

zdrobnienie od: Robert (imię męskie)


SJP.pl


robdeszan

kobiecy lub męski strój domowy, luźny i długi, noszony w XVIII wieku


SJP.pl


rober

w brydżu, wincie, wiście i krykiecie: gra zakończona obliczeniem zdobytych lub straconych przez poszczególnych graczy punktów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) karc. część gry w brydża lub wista zakończona podliczeniem punktów

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɔbɛr, AS: rober

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. roberek m.

Wiktionary


robercik

zdrobnienie od: Robert (imię męskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m. zdrobn. od Robert

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dziadziuś ma dla Robercika nowe autko.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Robert mos.

 przym. Robercikowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Robuś; gw. Górny Śląsk Bercik

Wiktionary


roberciny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Roberty lub z nią związany


SJP.pl


roberek

zdrobnienie od: rober


SJP.pl


robert

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

 (2.1) D. lm. od: Roberta

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Robert – imię męskie pochodzenia germańskiego
  • Robert – nazwisko
  • Le Robert – miasto na Martynice;
  • Robert – obszar niemunicypalny w Stanach Zjednoczonych, w stanie Luizjana, w parafii Tangipahoa
  • Robert – dawna osada w Stanach Zjednoczonych, w stanie Kalifornia, w hrabstwie Alameda
  • Robert – rzeka we Francji, w regionie Grand Est, w Wogezach
  • Robert – niewielkich rozmiarów krater na Księżycu
  • Robert – dwa lodowce w zatoce Edwarda VIII
  • Robert – dawna kopania w Steelenie (obecnie część Essenu), w Zagłębu Ruhry, w Niemczech
  • Robert Lee – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Teksas, w hrabstwie Coke
  • Robert College – szkoła średnia w Stambule, w Turcji
  • Alain Robert – francuski wspinacz;

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Robert i jestem pracownikiem służby celnej.

 (1.1) Brat pana Roberta mieszka z żoną piętro niżej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔbɛrt, AS: robert

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Robertowa ż., Robertówna ż., Robertostwo mos., Robercikowa ż., Robercikówna ż., Robusiowa ż., Robusiówna ż., Robertowo n., Robertów m., Robertowski m.

:: zdrobn. Robercik m., Robuś m., Robcio m., Robi m.

:: zgrub. Rob m.

:: fż. Roberta ż.

 przym. Robertowy, Robercikowy, Robciowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zgrub. Rob, zdrobn. Robercik, Robi, Robcio

Wiktionary


roberta

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

forma rzeczownika|rodzaj=męskoosobowy.

 (2.1) D. i B. lp. od: Robert

Wiktionary

Roberta – żeński odpowiednik imienia Robert.

Roberta imieniny obchodzi: 17 kwietnia, 29 kwietnia, 13 maja, 7 czerwca i 18 lipca.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Roberta i pracuję w supermarkecie.

 (2.1) Dawno nie widziałem Roberta.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈbɛrta, AS: roberta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. Robert m.

Wiktionary


robertostwo

Robert z małżonką; Robertowie


SJP.pl


robertowie

Robert z małżonką; Robertostwo


SJP.pl


robertowo

Robertowo – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Brudzeń Duży.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia


robertowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Roberta lub z nim związany


SJP.pl


roberts

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roberts – miasto w stanie Idaho, w hrabstwie Jefferson
  • Roberts – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie Ford
  • Roberts – jednostka osadnicza w stanie Montana, w hrabstwie Carbon
  • Roberts – wieś w stanie Wisconsin, w hrabstwie St. Croix
  • Roberts (ang. Roberts Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Jefferson
  • Roberts (ang. Roberts Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Marshall
  • Roberts (ang. Roberts Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Wilkin
  • hrabstwo Roberts (ang. Roberts County) – w stanie Dakota Południowa
  • hrabstwo Roberts (ang. Roberts County) – w stanie Teksas
  • Roberts Radio – brytyjskie przedsiębiorstwo elektroniczne
  • HMS „Roberts” - nazwa brytyjskich okrętów

Wikipedia


robertson

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Robertson – szkockie nazwisko
  • Robertson – miasto w stanie Nowa Południowa Walia
  • Robertson – jednostka osadnicza w stanie Wyoming, w hrabstwie Uinta
  • hrabstwo Robertson (ang. Robertson County) – w stanie Kentucky
  • hrabstwo Robertson (ang. Robertson County) – w stanie Tennessee
  • hrabstwo Robertson (ang. Robertson County) – w stanie Teksas
  • Robertson – miasto w Prowincji Przylądkowej Zachodniej

Wikipedia


robeson

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Robeson (ang. Robeson Township) – gmina w stanie Pensylwania, w hrabstwie Berks
  • hrabstwo Robeson (ang. Robeson County) – w stanie Karolina Północna

Wikipedia


robespierre

[czytaj: robesPJER] nazwisko, m.in. Maximilien de Robespierre (1759-1794) - jeden z przywódców rewolucji francuskiej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Augustin Robespierre (1763-1794) – polityk francuski, jakobin, młodszy brat Maksymiliana
  • Maximilien de Robespierre (1758-1794) – francuski adwokat i mówca, członek Stanów Generalnych i Konstytuanty, jeden z czołowych przywódców rewolucji francuskiej, przywódca lewicowego klubu jakobinów
  • Robespierre – stacja linii nr 9 metra w Paryżu

Wikipedia


robienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zajmowanie się czymś, wykonywanie jakiejś czynności; wywoływanie jakiegoś stanu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈbʲjɛ̇̃ɲɛ, AS: robʹi ̯ė̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robota ż., robótka ż., robot m., robol m., robotnik m., robotnica ż.

 czas. wyrabiać ndk., robić ndk., zrobić dk.

 przym. robotny, robotniczy

Wiktionary


robieniec

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. robotnik

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈbʲjɛ̇̃ɲɛt͡s, AS: robʹi ̯ė̃ńec

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dzielnik, robię, robionek, robociec

Wiktionary


robin

imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Robin – germańskie imię męskie i żeńskie
  • Robin – szereg fikcyjnych postaci, będących pomocnikami Batmana
  • Robin, Robin Packalen (ur. 1998) – fiński piosenkarz
  • Robin – szwedzki serial animowany
  • Robin – brytyjskie magazyn ilustrowany dla dzieci wydawany w latach 1953–1969
  • Robin (The Hooded Man) – singel zespołu Clannad, z albumu Legend, motyw przewodni serialu Robin z Sherwood
  • HMS Robin – trzy brytyjskie okręty
  • USS Robin – trzy amerykańskie okręty
  • Robin Hood
  • Batman i Robin

Wikipedia


robinho

Robinho, właśc. Robson de Souza (ur. 25 stycznia 1984 w São Vicente) – brazylijski piłkarz, który występował na pozycji napastnika.

Wikipedia


robinia

krzew z pięknymi kwiatami, uprawiany jako roślina ozdobna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) syst. dendr. nazwa systematyczna|Robinia|L.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny bobowatych

 (1.2) dendr. drzewo lub krzew z rodzaju robinia (1.1)

Wiktionary

Robinia, grochodrzew ("Robinia") – rodzaj roślin należący do rodziny bobowatych. Obejmuje cztery gatunki drzew i krzewów. Wszystkie występują w Ameryce Północnej – w Appalachach oraz południowo-zachodniej części Stanów Zjednoczonych oraz północno-zachodniej Meksyku. Rosną w górskich lasach w Appalachach oraz w okresowo suchych lasach i zaroślach, często na terenach skalistych i nad rzekami w południowej części Stanów Zjednoczonych i w Meksyku.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. robiniowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) grochodrzew; pot. niewłaściwie akacja; lud. wagac

Wiktionary


robiniowy

→ robinia


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) składający się z robinii

 (1.2) wykonany z drewna lub innej części robinii

 (1.3) będący częścią robinii

Wiktionary

Patrz:

robinia

Wymowa:

IPA: ˌrɔbʲĩˈɲjɔvɨ, AS: robʹĩńi ̯ovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robinia

Wiktionary


robinson

1. nazwisko, m.in. Ray Robinson (zwany Sugar, właściwie Walker Smith; 1920-1989) - bokser amerykański, mistrz świata zawodowców w kategorii półśredniej, średniej i półciężkiej;
2. obce imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Robinson Crusoe – bohater powieści Daniela Defoe
  • Robinson Crusoe – powieść Daniela Defoe
  • Wyspa Robinsona – powieść Arkadego Fiedlera
  • Robinson – angielskie nazwisko
  • Wyprawa Robinson – emitowany jesienią 2004 program typu reality show
  • Robinson Helicopter Company – amerykański producent śmigłowców
  • Robinson – miasto w stanie Illinois, w hrabstwie Crawford
  • Robinson – miasto w stanie Kansas, w hrabstwie Brown
  • Robinson – miasto w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Kidder
  • Robinson – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie McLennan
  • Robinson (ang. Robinson Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Crawford
  • Robinson (ang. Robinson Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Posey

Wikipedia


robinsonada

1. w piłce nożnej lub ręcznej: efektowna obrona strzału przez bramkarza
2. daleka, niebezpieczna podróż
3. życie w trudnych warunkach, pełne przygód
4. opowieść o takiej podróży lub o takim życiu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. wyprawa w poszukiwaniu silnych wrażeń, przygód;

 (1.2) książk. życie pełne wyzwań, w trudnych warunkach

 (1.3) książk. utwór literacki o życiu lub podróżach obfitujących w przygody

 (1.4) sport. charakterystyczne rzucenie się bramkarza całym ciałem poziomo w celu obrony przed niską piłką

Wiktionary

Robinsonada – prawdziwa lub fikcyjna podróż samotnego człowieka, zdanego na własne siły, pomysłowość, zaradność, w trudnych warunkach, spowodowana najczęściej żądzą przygód. Nazwa ta pochodzi od imienia Robinsona Crusoe, żeglarza wyrzuconego na bezludną wyspę, tytułowego bohatera powieści "Przypadki Robinsona Crusoe" angielskiego pisarza Daniela Defoe wydanej w 1719.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɔbʲĩw̃sɔ̃ˈnada, AS: robʹĩũ̯sõnada

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robinson mos.

 czas. robinsonować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) podróż

Wiktionary


robić

1. wykonywać jakąś rzecz lub czynność, zajmować się czymś;
2. postępować w określony sposób;
3. potocznie: pracować


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. zrobić)

 (1.1) wykonywać coś, tworzyć, produkować, przyrządzać, przygotowywać

 (1.2) zajmować się czymś, wykonywać jakąś czynność; wywoływać jakiś stan

 (1.3) postępować lub zachowywać się w określony sposób

 (1.4) gw-pl|Bukowina. wróżyć

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zrobić)

 (2.1) pot. pracować

 (2.2) eufem. oddawać stolec

czasownik zwrotny niedokonany robić się (dk. zrobić się)

 (3.1) być robionym (1.1) – wykonywanym, przygotowywanym lub organizowanym

 (3.2) stawać się jakimś, zmieniać się

 (3.3) o porach, zjawiskach, faktach: następować, rozpoczynać się, pojawiać się

 (3.4) pot. zmieniać swój wygląd, uczesanie, makijaż

 (3.5) o wrażeniach, odczuciach, samopoczuciu: ogarniać kogoś, udzielać się komuś, często w sposób nagły i nieopanowany

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W tej fabryce robią samochody.

 (1.2) Moja siostra dziś ma studniówkę i od rana robi makijaż.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔbʲit͡ɕ, AS: robʹić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robota ż., robótka ż., robot m., robotnik m., robotnica ż., robocizna ż., robol m., robociarz mos., robienie n., zrobienie n.

 czas. narobić, zrobić, dorabiać ndk., dorobić dk., nadrabiać ndk., nadrobić dk., odrabiać ndk., odrobić dk., podrabiać ndk., podrobić dk., przerabiać ndk., przerobić dk., urabiać ndk., urobić dk., wyrabiać ndk., wyrobić dk., zarabiać ndk., zarobić dk.

 przym. roboczy, robotniczy, robotny

 przysł. roboczo, robotniczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) fabrykować, produkować, przetwarzać, sporządzać, wytwarzać; gw. Śląsk Cieszyński ónaczyć

 (1.2) czynić, działać, postępować, spec. procedować, sprawiać, wykonywać

Wiktionary


robo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pot. slang. praca

Wiktionary

Robo właśc. Roberto Valverde (ur. 1955 w Cali, Kolumbia) – amerykański perkusista pochodzący z Kolumbii.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jego starszy nieco brat (korposzczur) dodał, że tak jak kiedyś "na fajka" urywało się u niego w robo zaledwie kilku uzależnionych, tak teraz co chwila znikają niemal wszyscy (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔbɔ, AS: robo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robota ż., robotnik m., robotnica ż.

 przym. robotniczy, roboczy

 przysł. robotniczo, roboczo

Wiktionary


robo-pszczoła

środowiskowo: miniaturowy robot do zapylania roślin; robopszczoła


SJP.pl


roboam

Roboam, Rechabeam (רחבעם, hebr. Rehawam) (zm. ok. 914 p.n.e.) − postać biblijna, król Judy. Syn Salomona i Naamy, z pochodzenia Ammonitki.

Po śmierci Roboama królem Judy został jego syn Abiasz.

Wikipedia


robociarski

przymiotnik od: robociarz


SJP.pl


robociarz

potocznie człowiek niskiej klasy społecznej, robotnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. przedstawiciel klasy robotniczej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈbɔt͡ɕaʃ, AS: roboćaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robota ż., robótka ż., robotnik m., robol m., robotnica ż.

 przym. robociarski, robotniczy

 czas. wyrabiać, robić ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) robotnik, proletariusz; pejor. robol

Wiktionary


robocik

zdrobnienie od: robot


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od robot

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie robot, lecz tylko mały robocik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robot m., bot mzw./mrz.

Wiktionary


robocizna

Robocizna – praca włożona w wykonanie określonej czynności lub przedmiotu.

Pojęcie robocizny, jej miara i wartościowanie, ma istotne znaczenie w kosztorysowaniu i harmonogramowaniu zadań inwestycyjnych w wielu dziedzinach, przede wszystkim w budownictwie, górnictwie, budowie okrętów, i innych.

Wikipedia


robociądz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stpol., śrpol., rzad. daw.; także. gw-pl|Warmia, Mazury, Mazowsze północne. najemny pracownik fizyczny, zwłaszcza rolny lub folwarczny

 (1.2) stpol. sługa niewolny lub chłop odrabiający pańszczyznę

 (1.3) gw-pl|Szczycieńskie, Oleckie. robotnik fabryczny

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) gw-pl|Reszelskie. pszczoła robotnica

Wiktionary


roboczodniówka

środowiskowo: jeden dzień pracy robotnika lub innego pracownika; dzień pracy, dzień roboczy, dniówka, roboczodzień


SJP.pl


roboczodzień

środowiskowo: jeden dzień pracy robotnika lub innego pracownika; dzień pracy, dzień roboczy, dniówka, roboczodniówka


SJP.pl


roboczogodzina

środowiskowo: godzina pracy jednego robotnika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jednostka nakładu pracy równoważna jednej godzinie zegarowej pracy jednego pracownika, stosowana jako miara pracochłonności zadań produkcyjnych, budowlanych lub usługowych;

Wiktionary

Roboczogodzina (osobogodzina) – jednostka miary robocizny. Najbardziej poprawnie oznacza się ją skrótem "rg.", choć dopuszczalne i nierzadko spotykane są również inne formy, np. "rb", "rbg", "rbh". Wyraża ona normę ilościową wykonania przez jednego robotnika w czasie jednej godziny określonego zakresu robót. Normę tę określa się w odniesieniu do wybranej jednostki obmiarowej danej roboty.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na wyprodukowanie jednego samochodu Japończycy potrzebują niespełna 17 roboczogodzin, podczas gdy Amerykanie ponad 25, a Europejczycy przeszło 27 roboczogodzin.

 (1.1) Po to, by utrzymać F-16 w stanie operacyjnym, potrzebna jest wykwalifikowana obsługa, z dostępem do ton części. Ocenia się, że samoloty te wymagają około 16 roboczogodzin konserwacji na każdą godzinę lotu i jest to ogromne przedsięwzięcie logistyczne.

 (1.1) W I kwartale tego roku w wyniku strajków straty czasu pracy wyniosły 47 tys. roboczogodzin — wynika z badań GUS. Zarejestrowano 6 strajków. Uczestniczyło w nich 3 tys. pracowników, tj. 44 proc. zatrudnionych w strajkujących zakładach.

 (1.1) Technologia GenAI jest niezwykle użyteczna i stanowi ważny punkt w historii rozwoju informatyki. […] Jest wybitnie sprawna w czyszczeniu kodu programistycznego, oszczędzając programistom mnóstwo roboczogodzin przy testowaniu i debugowaniu.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. pracogodzina; skr. rg., rbg, rbh

Wiktionary


roboczy

1. wstępny, przygotowawczy, początkowy;
2. dotyczący pracy, przeznaczony do pracy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z robotą, właściwy robocie

 (1.2) wykorzystywany do pracy

 (1.3) taki, który jest wstępną wersją, do dalszej obróbki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dziś, gdy roboczy lud ginie z głodu, zbrodnią w rozkoszy tonąć jak w błocie;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈbɔt͡ʃɨ, AS: robočy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robota ż., robótka ż., robotnik m., robol m., robotnica ż., robocizna ż., robot m., robo n.

 czas. robić, zrobić, zarobić, wyrobić, wyrabiać, urobić, urabiać

 przym. robotniczy

 przysł. roboczo

Wiktionary


robodoradca

automatyczny doradca finansowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) finans. platforma oferująca usługę zarządzania inwestycjami w sposób automatyczny za pośrednictwem algorytmów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pierwsi robodoradcy powstali w USA w 2008 r., w warunkach największego od dekad kryzysu finansowego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔbɔdɔˈratt͡sa, AS: robodoratca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robodoradztwo n.

Wiktionary


robodoradztwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) finans. usługa automatycznego zarządzania inwestycjami za pomocą robodoradcy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) ING sprawdzał, jak robodoradztwo działa na rynku niemieckim i amerykańskim, jakiego rodzaju klient się nim interesuje.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔbɔdɔˈrat͡stfɔ, AS: robodoractfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robodoradca m.

Wiktionary


robol

pogardliwie o robotniku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. pogard. robotnik

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pies leżał ranny na placu budowy i żaden z roboli mu nie pomógł.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔbɔl, AS: robol

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robota ż., robótka ż., robotnik m., robociarz m., robotnica ż., robocizna ż., robot m., robienie n.

 przym. robotniczy, roboczy, robotny, robociarski

 przysł. robotniczo

 czas. wyrabiać, robić ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. robociarz; neutr. robotnik

Wiktionary


robolka

→ robol


SJP.pl

Patrz:

robol

robolowo

pogardliwie: miejsce oferujące pracę głównie dla robotników


SJP.pl


robolowy

pogardliwie: robotniczy; robolski


SJP.pl


robolski

pogardliwie: robotniczy; robolowy


SJP.pl


robopies

robot przypominający psa lub pełniący jego funkcje


SJP.pl


robopszczoła

środowiskowo: miniaturowy robot do zapylania roślin; robo-pszczoła


SJP.pl


roborowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) daw. urzędowe zatwierdzenie

Wiktionary

Powiązane:

 czas. roborować ndk.

Wiktionary


roborować

czasownik niedokonany

 (1.1) daw. zatwierdzać urzędowo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Król zaś po ukończonym nabożeństwie […] jechał do grodu i tam onę niebieską konfederację wraz z tyszowiecką roborował.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔbɔˈrɔvat͡ɕ, AS: roborovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roborowanie n., roboracja

Wiktionary


robot

urządzenie mechaniczne lub program komputerowy, upraszczający lub automatyzujący wykonanie jakiejś czynności


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) techn. maszyna, urządzenie zbudowane do wykonywania pewnych czynności według nakazanego programu;

 (1.2) przen. o człowieku: bezduszny, niewrażliwy, wykonujący swoją pracę automatycznie

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W wielu fabrykach samochody są składane przez roboty.

 (1.1) Stary robot, którego właściciel wyrzuca na ulicę, to niestety, częste zjawisko; nazywa się trupeć. Podobno wywożono je dawniej do rezerwatów i urządzano na nie polowania z nagonką, lecz z inicjatywy Towarzystwa Opieki nad Robotami praktyki te zlikwidowano ustawowo.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔbɔt, AS: robot

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. bot m., robienie n., robota ż., robótka ż., robotyka ż., robotnik m., robotnica ż., robol m., robotyzacja ż., robotyzowanie n., wyrabianie n., wyrobienie n., robocik mrz.

 czas. robić ndk., robotyzować ndk., wyrobić dk., wyrabiać ndk.

 przym. robotyczny, robotyzacyjny, roboczy, robotny, robociarski, robotowy, robotniczy

 przysł. roboczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bot

Wiktionary


robota

praca, czynność do wykonania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zespół czynności podejmowanych w celu wykonania czegoś

 (1.2) pot. działalność zarobkowa

 (1.3) pot. miejsce, w którym ktoś jest zatrudniony

 (1.4) pot. rezultat czyjejś pracy lub działalności

 (1.5) stpol. powinności feudalne

forma rzeczownika|rodzaj=męskorzeczowy.

 (2.1) D. lp. od: robot

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Weź się wreszcie do roboty, bo inaczej nigdy tego nie skończysz.

 (1.2) Mąż od roku bez skutku szuka roboty.

 (1.3) Jutro znowu do roboty!

 (1.3) Nie było go dziś w robocie.

 (1.4) Odwaliliśmy dziś kawał dobrej roboty!

 (2.1) Studenci skonstruowali sobie robota do otwierania piwa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈbɔta, AS: robota

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robotnik m., robotnica ż., robol m., robocizna ż., robot m., robienie n., robociarz m.

:: zdrobn. robótka ż.

 czas. robić, wyrobić, wyrabiać

 przym. roboczy, robotniczy, robotny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) praca

 (1.2) praca

 (1.3) praca

Wiktionary


robotaksówka

taksówka autonomiczna


SJP.pl


robotaxi

taksówka autonomiczna; robotaksówka


SJP.pl


robotka

rzadko:
1. przedmiot użytkowy lub ozdobny wykonywany na drutach, szydełkiem itp.; robótka;
2. zdrobnienie od: robota; robótka;
3. automat o kształcie kobiety


SJP.pl


robotnica

1. kobieta robotnik
2. bezpłodna samica u mrówek i pszczół, wykonująca wszystkie prace w gnieździe


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta, która zawodowo pracuje fizycznie, zwykle w fabryce

 (1.2) ent. bezpłodna samica pszczoły, mrówki lub termita, która wykonuje wszystkie prace

Wiktionary

Robotnica – przedstawicielka jednej z kast występujących w koloniach społecznych błonkówek.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Robotnicom czasem nie było nawet wolno opuszczać fabryki; musiały spać na materacach pod ścianami hali produkcyjnej.

 (1.2) Naszym zarzucam głupotę wprost bajeczną, co bowiem mógłby ktoś powiedzieć, na przykład, o mrówkach, któreby wytoczyły sprawę robotnic i gryzły się o nią w chwili, gdy na mrowisku leży mrówkojad i połyka je tysiącami?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔbɔtʲˈɲit͡sa, AS: robotʹńica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robot m., robol m., robota ż., robótka ż., robienie n., zrobienie n., wyrabianie n., wyrobienie n., przerabianie n., przerobienie n.

:: fm. robotnik m.

 czas. robić ndk., zrobić dk., wyrabiać ndk., wyrobić dk., przerabiać ndk., przerobić dk.

 przym. roboczy, robotniczy, robotny

 przysł. robotniczo, roboczo

Wiktionary


robotniczo-biedniacki

robotniczy i biedniacki


SJP.pl


robotniczość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co robotnicze; cecha tych, którzy są robotniczy

Wiktionary

Powiązane:

 przym. robotniczy

Wiktionary


robotniczy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący robotników

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W 33 powiatach ogłoszono stan wyjątkowy, rozwiązano liczne organizacje robotnicze, aresztowano wielu działaczy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔbɔtʲˈɲit͡ʃɨ, AS: robotʹńičy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robotnik m., robot m., robota ż., robol m., robienie n., robotnica ż., robotniczość ż., robo n., robociarz mos.

 przym. roboczy

 czas. robić, wyrabiać

Wiktionary


robotniej

stopień wyższy od przysłówka: robotnie


SJP.pl


robotniejszy

rzadki stopień wyższy od przymiotnika: robotny (pracowity)


SJP.pl


robotnik

pracownik wykonujący pracę fizyczną


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pracownik wykonujący pracę fizyczną

Wiktionary

Robotnik – osoba świadcząca pracę najemną w zakładzie przemysłowym lub na terenie budowy, w sporej części przypadków niewymagającą szczególnych kwalifikacji lub wykształcenia. Najczęściej jest to prosta praca fizyczna pod nadzorem, wymagająca jednak dobrego stanu fizycznego. W niektórych przypadkach niezbędne są także szczególne kwalifikacje do wykonywanych zadań. W klasycznym marksizmie robotnicy tworzą osobną klasę społeczną – proletariat.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɔˈbɔtʲɲik, AS: robotʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robótka ż., robocizna ż., robota ż., robot m., robienie n.

:: zgrub. robol m., robociarz m.

:: fż. robotnica ż.

 czas. robić, zrobić, wyrabiać, wyrobić

 przym. robotniczy, roboczy, robotny

 przysł. robotniczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. robol m., robociarz m.

Wiktionary


robotność

potocznie: pracowitość


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co robotne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. robotny

Wiktionary


robotny

potocznie: lubiący pracować; pracowity


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) pot. pracowity

 (1.2) przest. wykonujący pracę, pracujący

 (1.3) przest. roboczy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robot mzw./mrz., robol mos., robienie n., robota ż., robotnik m.

 czas. robić

Wiktionary


roboto

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: robota

Wiktionary

Roboto – krój pisma opublikowany na licencji Apache License przez Google w 2015 roku. Jest podstawowym fontem języka programowania interfejsu Material Design, używanym w większości produktów Google.

Czcionka została zaprojektowana przez Christiana Robertsona w 2011 roku i po raz pierwszy pojawiła się w systemie Android Ice Cream Sandwich. We wcześniejszych wersjach Androida używany był font Droid.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɔˈbɔtɔ, AS: roboto

Wiktionary


robotowy

→ robot


SJP.pl

Patrz:

robot

roboty

potocznie: ciężka praca w kopalni, kamieniołomach itp., na którą skazuje się przestępców


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • robot
  • roboty przymusowe
  • Roboty – film z 2004 roku
  • Roboty – film z 2005 roku

Wikipedia


robotyczka

→ robotyk


SJP.pl

Patrz:

robotyk

robotyczny

→ robotyka


SJP.pl

przymiotnik relacyjny lub jakościowy

 (1.1) związany z robotyką i robotami

 (1.2) przywodzący na myśl robota, poruszający się lub działający jak robot

Wiktionary

Patrz:

robotyka

Przykłady

 (1.2) Nienaturalna mowa ciała – sztywne, robotyczne ruchy to częsta wskazówka, że mamy do czynienia z deepfake.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robotyka ż., robot mrz., robotyzacja ż.

 czas. robotyzować ndk., zrobotyzować dk.

Wiktionary


robotyk

nauka zajmująca się teorią, budową i zastosowaniami robotów


SJP.pl


robotyka

nauka zajmująca się teorią, budową i zastosowaniami robotów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauka zajmująca się projektowaniem i zastosowaniem robotów, ich mechaniką i sterowaniem;

Wiktionary

Robotyka, także technika robotyczna – badania nad tworzeniem robotów, w tym sterowanie ich ruchem. Jest ona interdyscyplinarna – łączy zagadnienia inżynierii mechanicznej, elektrotechniki, automatyki i informatyki. Domeną robotyki są również rozważania nad sztuczną inteligencją – w niektórych środowiskach robotyka jest wręcz z nią utożsamiana.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɔˈbɔtɨka, AS: robotyka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robot m.

 przym. robotyczny

Wiktionary


robotyzacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) proces zastępowania pracy ludzkiej pracą robotów lub maszyn na przykład w produkcji przemysłowej

Wiktionary

Robotyzacja – zastępowanie pracy ludzkiej pracą robotów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Argumentem przemawiającym za robotyzacją jest możliwość wykonywania przez roboty prac, wymagających dużej prezycji i dokładności.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔbɔtɨˈzat͡sʲja, AS: robotyzacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robot m.

 przym. robotyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) automatyzacja, komputeryzacja

Wiktionary


robotyzacyjny

→ robotyzacja


SJP.pl

Patrz:

robotyzacja

robotyzować

1. wyposażać w roboty, zastępować ludzi robotami;
2. robotyzować się - ulegać procesowi robotyzacji


SJP.pl


robron

szeroka, kloszowa suknia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. szeroka balowa suknia dworska, o konstrukcji kloszowej;

Wiktionary

Robron (fr. "robe ronde - okrągła suknia") – balowa suknia dworska z ciężkich tkanin jedwabnych, o konstrukcji kloszowej. Charakteryzowała ją szeroka spódnica, z przodu spłaszczona, z boków i z tyłu rozszerzona. Noszona na sztywnej konstrukcji podtrzymującej, tzw. rogówce.

Wikipedia


robson

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Mount Robson
  • Robson Green
  • Wade Robson
  • Flora Robson
  • Mark Robson
  • Bryan Robson
  • Barry Robson
  • Bobby Robson
  • John Robson
  • Laura Robson
  • Jack Robson
  • (115449) Robson – planetoida

Wikipedia


robur

marka samochodów produkowanych przez Robur-Werke


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) mot. ciężarówka marki Robur

 (1.2) mot. autobus marki Robur

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Robur – Związek Kopalń Górnośląskich Robur, przedsiębiorstwo hurtowej sprzedaży węgla kamiennego w II Rzeczypospolitej.
  • Robur – nazwa statków pod polską banderą, których armatorem było przedsiębiorstwo Polskarob
  • Robur – włoskie przedsiębiorstwo zajmujące się badaniem, produkcją i rozwojem zasilanych gazem absorpcyjnych urządzeń grzewczych i klimatyzacyjnych oraz nagrzewnic gazowych.
  • Robur – samochody ciężarowe produkowane przez Robur-Werke

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tak postanowił, dochodząc do stojącego przy chodniku robura. Samochód miał na burcie napis „PSS Społem” i wyglądał jak normalny dostawczak, który przywiózł przed chwilą towar do spożywczego.

Wiktionary


roburyt

substancja wybuchowa


SJP.pl


robusta

gatunek kawy


SJP.pl


robustny

w antropologii o australopitekach: mający masywną budowę ciała


SJP.pl


robuś

zdrobnienie od: Robert (imię męskie)


SJP.pl


roby

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w województwie zachodniopomorskim;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roby – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Merseyside
  • Roby – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Teksas
  • Roby – wieś w Polsce, w powiecie gryfickim
  • Roby – przystanek kolejowy w Polsce, w powiecie gryfickim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Robach jest zabytkowy kościół.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔbɨ, AS: roby

Wiktionary

Powiązane:

 przym. robski

Wiktionary


robótka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. iron. albo żart. zdrobn. od: robota

 (1.2) przest. przedmiot (np. serwetka, ubranie itp.) wykonany (albo w trakcie wykonywania) ręcznie igłą, na drutach, na szydełku itp.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Spotkajmy się za dwie godziny, bo mam jeszcze małą robótkę do skończenia.

 (1.2) Na stoliku leżało czasopismo ze wzorami szydełkowymi i najnowsza robótka babci.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈbutka, AS: robutka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. robienie n., robotnik mos., robotnica ż., robota ż., robol m., robot m., robociarz mos.

 czas. robić, wyrabiać

 przym. roboczy

Wiktionary


robótkowy

→ robótka


SJP.pl

Patrz:

robótka

roca

przylądek na Płw. Iberyjskim


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roca – przylądek położony na Półwyspie Iberyjskim, w Portugalii
  • Roca – wieś w USA, w stanie Nebraska, w hrabstwie Lancaster
  • Roca (przedsiębiorstwo) – światowy producent produktów sanitarnych
  • Roça – kolonialna plantacja (posiadłość ziemska) na Wyspach Świętego Tomasza i Książęcej

Wikipedia


rocaille

[czytaj: roKAJ] ornament typowy dla stylu rokoko, stosowany w rzemiośle artystycznym


SJP.pl

Rocaille – motyw dekoracyjny w postaci ornamentu charakterystyczny dla zdobnictwa architektury rokokowej.

Pojawił się około 1730. Wyglądem naśladuje muszle (stąd zwany czasem ornamentem muszlowym), stylizowane małżowiny uszne lub florę morską. Około 1750 został wzbogacony kogucim grzebieniem, kształtem grzyw morskich fal. Stosowany był w dekoracjach architektonicznych, wystroju wnętrz, rzemiośle artystycznym.

Wikipedia


roch

gatunek płaszczki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Atrybutem świętego Rocha jest pies trzymający w pysku chleb.

 (1.1) Honorata siedziała z Rochem w jednej ławce w trzeciej klasie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔx, AS: roχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. Roszek m., Roszko m.

Wiktionary


rocha

gatunek płaszczki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) icht. nazwa systematyczna|Rhinobatos rhinobatos|ref=tak., rodzaj ryby;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rocha – gatunek ryby z rodziny rochowatych
  • Rocha – odmiana uprawna gruszy popularna w Portugalii
  • Rocha – miasto w Urugwaju
  • Rocha – departament Urugwaju
  • Rocha (Jorge Luís Rocha de Paula, 1958-1995) – piłkarz brazylijski
  • Gabriel Rocha − meksykański bokser

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɔxa, AS: roχa

Wiktionary


roche

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roche – gmina w regionie Owernia-Rodan-Alpy, w departamencie Isère
  • Roche – gmina w regionie Owernia-Rodan-Alpy, w departamencie Loara
  • Roche − gmina w kantonie Vaud, w okręgu Aigle
  • Roche-d’Or – miejscowość w gminie Haute-Ajoie, w kantonie Jura, w okręgu Porrentruy
  • Roche – miejscowość w Kornwalii (Anglia)
    • Roche – stacja kolejowa w Roche
  • Édouard Roche – francuski astronom
  • Granica Roche’a
  • Hoffmann-La Roche
  • Laroche
  • La Roche
  • Roches

Wikipedia


rochea

roślina doniczkowa z rodziny gruboszowatych


SJP.pl


rochebrune

[czytaj: roszbrun] nazwisko francuskie, np. François Rochebrune, francuski wojskowy, polski generał, organizator oddziału żuawów śmierci w powstaniu styczniowym


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rochebrune (Alpy Wysokie) – francuska gmina w regionie Prowansja-Alpy-Lazurowe Wybrzeże
  • Rochebrune (Drôme) – francuska gmina w regionie Rodan-Alpy
  • Alphonse Trémeau de Rochebrune – francuski botanik
  • François Rochebrune – francuski wojskowy

Wikipedia


rochester

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rochester – miasto w stanie Wiktoria
  • Rochester – miasto w hrabstwie Kent, w regionie South East
  • Rochester – miejscowość w hrabstwie Northumberland
  • Rochester – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie Sangamon
  • Rochester – miasto w stanie Indiana, w hrabstwie Fulton
  • Rochester – miejscowość spisowa w stanie Iowa, w hrabstwie Cedar
  • Rochester – miejscowość w stanie Kentucky, w hrabstwie Butler
  • Rochester – miasto w stanie Massachusetts, w hrabstwie Plymouth
  • Rochester – miasto w stanie Michigan, w hrabstwie Oakland
  • Rochester – miasto w stanie Minnesota, w hrabstwie Olmsted
  • Rochester – miasto w stanie New Hampshire, w hrabstwie Strafford
  • Rochester – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Monroe

Wikipedia


rochmanienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rochmanić.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rochmanić

 przym. rochmanny

Wiktionary


rochmanić

czasownik niedokonany

 (1.1) daw. oswajać, obłaskawiać

czasownik zwrotny niedokonany rochmanić się

 (2.1) daw. oswajać się, obłaskawiać się

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔxˈmãɲit͡ɕ, AS: roχmãńić

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rochmanny

 rzecz. rochmanienie n.

Wiktionary


rochmanny

przymiotnik

 (1.1) daw. o zwierzęciu: ujarzmiony, oswojony; taki, który nie odczuwa naturalnego lęku przed człowiekiem

 (1.2) daw. o człowieku: łagodny w obyciu, spokojny, skromny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) W lot one ostre zęby i ogromne spony Na gałęziste rogów jelenich korony I na łaskawych łosi kopyta frymarczy, Już rochmanny, już grzywy nie jeży, nie warczy (…).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rochmanienie n.

 czas. rochmanić

Wiktionary


rochmany

przymiotnik

 (1.1) stpol. łagodny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔxˈmãnɨ, AS: roχmãny

Wiktionary


rochnowski

nazwisko


SJP.pl


rochostwo

Roch z małżonką; Rochowie


SJP.pl


rochowate

o cechach rochowatych (rodzina ryb)


SJP.pl

Rochowate (Rhinobatidae) – rodzina ryb chrzęstnoszkieletowych z rzędu Rhinopristiformes.

Wikipedia


rochowaty

o cechach rochowatych (rodzina ryb)


SJP.pl


rochowiak

nazwisko


SJP.pl


rochowicz

nazwisko


SJP.pl


rochowie

Roch z małżonką; Rochostwo


SJP.pl


rochowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Rocha lub z nim związany


SJP.pl


rocigniew

imię męskie


SJP.pl


rocisław

imię męskie


SJP.pl


rocić

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) stpol. przysięgać

 (1.2) gw-pl|Cieszanów,Suwalszczyzna. przeklinać, wyklinać, złorzeczyć

Wiktionary


rock

gatunek muzyki rozrywkowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) muz. gatunek silnie rytmicznej muzyki rozrywkowej granej głównie z użyciem instrumentów nagłośnionych elektrycznie;

 (1.2) pot. zob. rock and roll jako muzyka lub taniec.

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɔk, AS: rok

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rockers m., rockman m., rockowiec m.

 przym. rockowy

Wiktionary


rock'n'rollowiec

[czytaj: rokendrolowiec] rockandrollowiec, rockendrolowiec;
1. wielbiciel rock and rolla;
2. autor lub wykonawca muzyki rockandrollowej


SJP.pl


rock'n'rollowy

→ rock'n'roll [czytaj: rokenrolowy]


SJP.pl


rock-polo

[czytaj: rok polo] rodzaj muzyki będący połączeniem rocka i disco polo; rock polo


SJP.pl


rockabilly

[czytaj: rokebili] najwcześniejsza odmiana rock and rolla, powstała w latach 50. XX wieku w Ameryce


SJP.pl

Rockabilly – najwcześniejsza forma rock and rolla, powstała z połączenia bluesa, boogie, bluegrassu i country.

Za pierwsze nagrania tego gatunku uznaje się utwory powstałe w 1954 roku w czasie sesji Elvisa Presleya w wytwórni Sun Sama Phillipsa. Również wczesne nagrania Jerry'ego Lee Lewisa, Johnny'ego Casha czy Roya Orbisona określane są jako rockabilly. W Polsce zespołami grającymi rockabilly są np. Partia i później Komety. Jednym z gatunków pochodnych jest psychobilly.

Wikipedia


rockandrollowiec

[czytaj: rokendrolowiec] rockendrolowiec, rock'n'rollowiec;
1. wielbiciel rock and rolla;
2. autor lub wykonawca muzyki rockandrollowej


SJP.pl


rockandrollowy

dotyczący rock and rolla


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) charakterystyczny dla rock and rolla

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Basista m.in. Guns N'Roses, zespołu uważanego kiedyś za symbol rockandrollowego zepsucia, dziś pisze teksty inspirowane ruchem #MeToo.

Wiktionary


rockefeller

[czytaj: rokefeler] nazwisko, m.in. John Davison Rockefeller (1839-1937) - amerykański przemysłowiec i filantrop; Nelson Aldrich Rockefeller (1908-79) - wnuk Johna Davisona, polityk amerykański


SJP.pl


rockendrolowiec

[czytaj: rokendrolowiec] rockandrollowiec, rock'n'rollowiec;
1. wielbiciel rock and rolla;
2. autor lub wykonawca muzyki rockandrollowej


SJP.pl


rocker

[czytaj: roker] wykonawca albo twórca muzyki rockowej; rockowiec, rockman, rockmen


SJP.pl


rockerka

[czytaj: rokerka] wykonawczyni albo twórczyni muzyki rockowej; rockmanka


SJP.pl


rockers

[czytaj: rokers] członek młodzieżowej subkultury, aktywnej zwłaszcza w USA i w Wielkiej Brytanii w latach 60. ubiegłego stulecia


SJP.pl


rockfan

[czytaj: rokfan] fan muzyki rockowej; rockowiec


SJP.pl


rockfanka

[czytaj: rokfanka] fanka muzyki rockowej


SJP.pl


rockman

[czytaj: rokmen] wykonawca albo twórca muzyki rockowej; rockowiec, rocker, rockmen


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) muz. ktoś, kto gra lub tworzy rock

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔkmɛ̃n, AS: rokmẽn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rockmen m.

:: fż. rockmanka ż., rockmenka ż.

 przym. rockmeński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rockmen

Wiktionary


rockmanka

[czytaj: rokmenka] wykonawczyni albo twórczyni muzyki rockowej; rockerka


SJP.pl


rockmen

[czytaj: rokmen] wykonawca albo twórca muzyki rockowej; rockowiec, rocker, rockman


SJP.pl


rockmenka

[czytaj: rokmenka] wykonawczyni lub twórczyni muzyki rockowej; rockerka


SJP.pl


rockopodobny

[czytaj: rokopochodny] przypominający muzykę rockową


SJP.pl


rockowiec

[czytaj: rokowiec]
1. wykonawca albo twórca muzyki rockowej; rockman, rockmen, rocker;
2. fan muzyki rockowej; rockfan


SJP.pl


rockowisko

[czytaj: rokowisko] środowiskowo: impreza, w ramach której odbywają się występy muzyków rockowych


SJP.pl

Festiwal Muzyki Rockowej – Rockowisko – jeden z najbardziej popularnych festiwali lat 80. w Polsce.

Składał się z dwóch części – pierwsza to Przegląd Łódzkich Grup Rockowych, a druga to koncert główny, w którym występowali laureaci przeglądu. Koncert odbywał się Hali Sportowej MOSiR-u w Łodzi.

Wikipedia


rockowy

→ rock [czytaj: rokowy]


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) muz. związany z rockiem, dotyczący rocka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jedną z fundamentalnych przemian w muzyce rockowej było przeniesienie z jazzu formy tria.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈkɔvɨ, AS: rokovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rock m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rockandrollowy

Wiktionary


rocksteady

[czytaj: rokstedi] jamajski gatunek muzyczny powstały na przełomie 1965 i 1966 roku, który wpłynął na powstanie dubu i reggae


SJP.pl

Rocksteady – styl muzyczny wywodzący się z Jamajki.

Wikipedia


rocky

Rocky – amerykański dramat sportowy z 1976 roku z Sylvestrem Stallone w roli Rocky’ego Balboa – tytułowego bohatera. Rolę Apollo Creeda zagrał Carl Weathers. Slogan reklamowy tego filmu brzmiał "His whole life was a milion-to-one shot" (pol. "Zawsze miał jedną szansę na milion"). Zdjęcia kręcono w Filadelfii i Los Angeles.

Wikipedia


rococo

styl w sztuce występujący w Europie około połowy XVIII wieku, odznaczający się dekoracyjnością, bogatym zdobnictwem i ornamentyką, swobodną kompozycją oraz zamiłowaniem do asymetrii; rokoko


SJP.pl


roczek

uroczystość pierwszych urodzin dziecka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od rok

 (1.2) uroczystość pierwszych urodzin dziecka

 (1.3) zwykle w lm hist. posiedzenia sądu ziemskiego rozstrzygającego sprawy mniejszej rangi w dawnej Polsce

 (1.4) zwykle w lm hist. termin sądu ziemskiego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rok mrz., rocznik mrz.

 przym. doroczny, rocznicowy, roczny

Wiktionary


roczkowy

1. → roczek;
2. sesja roczkowa - sesja, podczas której fotografuje się roczne dziecko


SJP.pl


roczniaczek

jednolatka;
1. dziewczynka mająca jeden rok;
2. samica zwierząt mająca jeden rok


SJP.pl


roczniaczka

jednolatka;
1. dziewczynka mająca jeden rok;
2. samica zwierząt mająca jeden rok


SJP.pl


roczniak

osobnik mający jeden rok życia; jednoroczniak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zootechn. zool. zwierzę mające jeden rok życia

 (1.2) zootechn. icht. narybek, który przezimował i zakończył pierwszy okres wzrostu

Wiktionary

Roczniak (tytuł oryg. "The Yearling") – amerykański film familijny z 1946 w reżyserii Clarence’a Browna i według scenariusza Paula Osborna. W rolach głównych wystąpili Gregory Peck, Jane Wyman i Claude Jarman Jr. Jest on ekranizacją powieści o tym samym tytule Marjorie Kinnan Rawlings, opublikowanej w 1938.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nasz koń brał udział w wystawie i zajął drugie miejsce wśród roczniaków.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. roczny, rocznicowy

 rzecz. rocznik mrz., rok mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jednolatek

Wiktionary


rocznica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dzień przypadający dokładnie w rok, dwa, trzy itd. lata po jakimś fakcie, zdarzeniu;

Wiktionary

Rocznica – dzień przypadający dokładnie w rok, dwa, trzy itd. lata po jakimś fakcie, zdarzeniu. W zależności od wagi wydarzenia rocznica może być okazją do nawiązań w postaci porównań lub wspomnień, a jeżeli wydarzenie to było radosne lub w inny sposób znaczące, to nawet do uroczystych obchodów. Takie obchody nazywa się zazwyczaj świętami, a jeżeli przypadają na rocznicę znaczącą liczbowo – jubileuszami.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dzisiaj jest dwusetna rocznica zdobycia Bastylii.

 (1.1) Zaledwie 2 dni temu obchodziliśmy 105. rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔt͡ʃʲˈɲit͡sa, AS: ročʹńica

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rocznicowy, roczny

 rzecz. rok mrz., rocznik mrz.

 przysł. rocznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jubileusz, daw. aniwersarz

Wiktionary


rocznicowość

zwyczaj obchodzenia rocznic


SJP.pl


rocznicowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do rocznicy, związany z rocznicą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Burmistrz pokazał się na obchodach rocznicowych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rok m., roczek m., roczniak mzw./mrz., rocznica ż., rocznik mrz.

 przym. roczny, rocznikowy

 przysł. rocznie, rocznicowo, rocznikowo

Wiktionary


rocznie

przysłówek

 (1.1) w ciągu roku; dotyczy ilości czegoś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Inflacja wynosiła 15 procent rocznie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔt͡ʃʲɲɛ, AS: ročʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. półrocznik mrz., rok m., rocznica ż., rocznik mrz.

 przym. roczny, doroczny, rocznicowy

Wiktionary


rocznik

1. zbiór wszystkich numerów jakiegoś wydawnictwa wydanych w przeciągu jednego roku;
2. publikacja ukazująca się raz w roku;
3. chronologiczne zapiski wydarzeń historycznych;
4. ogół ludzi urodzonych w tym samym roku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wszystkie osoby lub zwierzęta urodzone w danym roku

 (1.2) wszystkie osoby odbywające naukę, służbę itp. w danym roku

 (1.3) określone rzeczy wytworzone w danym roku

 (1.4) czasopismo ukazujące się raz na rok;

Wiktionary

Rocznik – czasopismo ukazujące się raz w roku.

Roczniki to z reguły czasopisma naukowe objęte systemem obiektywnych recenzji, także literackie publikujące twórczość literacką (poezja, opowiadania, eseje lub fragmenty utworów). Roczniki mają zazwyczaj znacznie większą objętość w porównaniu do miesięczników.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rocznik siedemdziesiąty siódmy był całkiem dobry.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. półrocznik mrz., rok m., rocznica ż., roczniak m., roczek m.

 przym. roczny, coroczny, doroczny, śródroczny, rocznicowy, rocznikowy

 przysł. rocznie, corocznie, dorocznie, rocznikowo

Wiktionary


rocznikarski

dotyczący rocznikarza, rocznikarstwa


SJP.pl


rocznikowy

→ rocznik


SJP.pl

Patrz:

rocznik

roczność

cecha czegoś, co trwa jeden rok


SJP.pl


roczny

mający rok, trwający rok itp.; jednoletni; jednoroczny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający, liczący jeden rok

 (1.2) trwający przez rok

 (1.3) obejmujący czas roku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Moja kuzynka ma roczne dziecko.

 (1.2) Wykupiłem roczny abonament na telewizję.

 (1.3) Opady roczne na Kalahari wynoszą od 76 do 190 milimetrów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔt͡ʃnɨ, AS: ročny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. półrocznik mrz., roczniak mzw., rok m., roczek m., rocznik mrz., rocznica ż.

 przym. doroczny, rocznicowy, rokroczny

 przysł. rocznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jednoroczny, dwunastomiesięczny

 (1.2) całoroczny, dwunastomiesięczny

 (1.3) całoroczny, dwunastomiesięczny

Wiktionary


rocław

imię męskie


SJP.pl


rocławostwo

Rocław z małżonką; Rocławowie


SJP.pl


rocławowie

Rocław z małżonką; Rocławostwo


SJP.pl


rocławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Rocława lub z nim związany


SJP.pl


rocławski

nazwisko


SJP.pl


rod

pierwiastek chemiczny o symbolu Rh i liczbie atomowej 45, metal szlachetny należący do grupy kobaltowców, wykorzystywany m.in. jako składnik powłok ochronnych przedmiotów ozdobnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu Rh i liczbie atomowej 45;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rod – pierwiastek chemiczny z grupy metali przejściowych (symbol Rh, łac. rhodium)
  • Rod – bóstwo słowiańskie
  • ROD – Rodzinny Ogród Działkowy
  • Rodrigo „Rod” González – muzyk zespołu Die Ärzte
  • Rod – miejscowość w Rumunii
  • Rodt
  • Rødt
  • Rot
  • Rott

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jakie właściwości chemiczne ma rod?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔt, AS: rot

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rodowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. Rh

Wiktionary


roda

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roda – wyspa
  • La Roda – miasto
  • Roda – dzielnica Zeitz
  • Roda – rzeka, dopływ Soławy
  • Davide Roda – włoski kierowca wyścigowy
  • Gianluca Roda – włoski kierowca wyścigowy
  • Nea Roda
  • Rhoda
  • Rohda

Wikipedia


rodaczek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zdrobn. od rodak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodak m.

Wiktionary


rodaczka

→ rodak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta należąca do ta samej narodowości, pochodząca z tego samego obszaru

Wiktionary

Patrz:

rodak

Powiązane:

 rzecz. ród m.

:: fż. rodak mos.

 przym. rodowy, rodowity

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krajanka

Wiktionary


rodajlend

kura rasy amerykańskiej, karmazyn


SJP.pl


rodajlendy

kura rasy amerykańskiej, karmazyn


SJP.pl


rodak

1. człowiek tej samej narodowości; ziomek;
2. człowiek pochodzący z tego samego regionu, miasta, okolicy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek pochodzący z tego samego narodu

 (1.2) człowiek pochodzący z tej samej okolicy, regionu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Neal Rodak – amerykański zapaśnik
  • Tadeusz Józef Rodak – polski żołnierz podziemia niepodległościowego

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Koncert na cześć stalowowolan stał się okazją by uhonorować ważnego i znanego rodaka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. współrodak mos.

:: zdrobn. rodaczek mos.

:: fż. rodaczka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pobratymiec, krajan, współrodak, współziomek, ziomek; daw. kompatriota

 (1.2) pobratymiec, swojak, współziomek, ziom, ziomal, ziomek

Wiktionary


rodakowski

nazwisko


SJP.pl


rodamina

barwnik syntetyczny stosowany do farbowania papieru oraz tkanin


SJP.pl


rodan

rzeka we Francji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w południowo-wschodniej Francji;

 (1.2) geogr. adm. francuski departament położony w regionie Owernia-Rodan-Alpy;

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rodan należy do zlewiska Morza Śródziemnego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔdãn, AS: rodãn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rodański, nadrodański

Wiktionary


rodan-alpy

fraza rzeczownikowa, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) hist. geogr. adm. były region administracyjny w południowo-wschodniej Francji;

Wiktionary

Rodan-Alpy ( Rhône-Alpes,) – dawny region administracyjny w południowo-wschodniej Francji. Na mocy ustawy z dnia 27 stycznia 2014 roku, która weszła w życie 1 stycznia 2016 roku, został połączony z Owernią, tworząc tym samym nowy region Owernia-Rodan-Alpy.

Wikipedia


rodanek

sól kwasu rodanowodorowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. sól kwasu rodanowodorowego, stosowane w lecznictwie, farbiarstwie oraz w fotografii;

Wiktionary


rodanina

odczynnik chemiczny w postaci łatwo rozpuszczalnych kryształów, zawierający aktywną grupę metylenową


SJP.pl


rodanki

sól kwasu rodanowodorowego


SJP.pl

Rodanki, tiocyjaniany, tiocyjanki, siarkocyjanki – grupa związków chemicznych, soli lub estrów kwasu tiocyjanowego. Rodanki są związkami trującymi, jednak mniej szkodliwymi niż cyjanki.

Najbardziej znane są rodanek amonu () i rodanek potasu (KSCN), służące w jakościowej analizie chemicznej do wykrywania kationów niektórych metali, na przykład srebra, żelaza, miedzi i uranu.

Wikipedia


rodankowy

→ rodanek


SJP.pl

Patrz:

rodanek

rodał

zbiór tekstów Tory w postaci zwoju pergaminu nawiniętego na dwa wałki


SJP.pl

Ro

Wikipedia


rodański

→ Rodan (rzeka we Francji)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przym. od Rodan

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈdãj̃sʲci, AS: rodãĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rodan mrz.

Wiktionary


roddick

[czytaj: rodik] nazwisko


SJP.pl


rode

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rode – miejscowość w hrabstwie Somerset
  • Rode Heath – miejscowość w hrabstwie Cheshire
  • Rode-le-Duc – francuska nazwa miasta Herzogenrath w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, w regionie miejskim Akwizgran
  • Jan Rode – lekarz, działacz społeczny, filantrop
  • Paul vom Rode – niemiecki reformator i kaznodzieja luterański
  • Pierre Rode – francuski skrzypek i kompozytor
  • Rode – w mitologii greckiej jedna z Danaid
  • Rode (Rodos) – w mitologii greckiej jedna z nimf, córka Posejdona
  • Rode – młoda dziewczyna występująca w Dziejach Apostolskich 12:13-15
  • Røde – australijski producent mikrofonów
  • Carleton Rode
  • North Rode

Wikipedia


rodentycyd

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) środek gryzoniobójczy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przechowywanie niezabezpieczonych rodentycydów w kuchennej szafce pod zlewozmywakiem jest nierozsądne i urąga wszelkim zasadom bezpieczeństwa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔdɛ̃nˈtɨt͡sɨt, AS: rodẽntycyt

Wiktionary


rodeo

1. popisy zręczności kowbojów we władaniu lassem, ujeżdżaniu dzikich koni itp.;
2. w Ameryce Północnej gromadzenie, przepędzanie i podział stad bydła przez kowbojów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) sport. widowisko, które polega na popisach w poskramianiu zwierząt gospodarskich: nieujeżdżonych koni, cieląt, byków

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɔˈdɛɔ, AS: rodeo

Wiktionary


roderyk

1. imię męskie;
2. nazwisko


SJP.pl

Roderyk, Rodryg, Rodryk, Ruderyk – imię męskie pochodzenia germańskiego. Wywodzi się od słowa oznaczającego „sławny ze swego bogactwa” lub „sławny król”.

Wikipedia


roderykostwo

Roderyk z małżonką; Roderykowie


SJP.pl


roderykowie

Roderyk z małżonką; Roderykostwo


SJP.pl


roderykowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Roderyka lub z nim związany


SJP.pl


rodezja

1. dawna kolonia brytyjska;
2. Rodezja Południowa: dawna kolonia brytyjska;
3. Rodezja Północna: dawna posiadłość brytyjska;
4. Federacja Rodezji i Niasy: dawna posiadłość brytyjska; Federacja Afryki Centralnej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. dawna kolonia brytyjska w południowej Afryce, podzielona na Rodezję Północną (współcz. Zambia) oraz Rodezję Południową (współcz. Zimbabwe)

 (1.2) geogr. hist. Zimbabwe, w latach 1965-1979;

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɔˈdɛzʲja, AS: rodezʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rodezyjczyk mos., Rodezyjka ż.

 przym. rodezyjski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) hist. ofic. Republika Rodezyjska

Wiktionary


rodezyjczyk

mieszkaniec Rodezji, Rodezji Północnej lub Rodezji Południowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Rodezji, Rodezji Północnej lub Rodezji Południowej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔdɛˈzɨjt͡ʃɨk, AS: rodezyi ̯čyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rodezja ż.

:: fż. Rodezyjka ż.

 przym. rodezyjski

Wiktionary


rodezyjka

mieszkanka Rodezji, Rodezji Północnej lub Rodezji Południowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Rodezji, Rodezji Północnej lub Rodezji Południowej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rodezja ż.

:: fm. Rodezyjczyk mos.

 przym. rodezyjski

Wiktionary


rodezyjski

przymiotnik od: Rodezja


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. związany z Rodezją, dotyczący Rodezji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rodezja ż., Rodezyjczyk mos., Rodezyjka ż.

Wiktionary


rodgers

nazwisko


SJP.pl


rodgersja

ozdobna bylina z Japonii i Korei


SJP.pl

Rodgersja ("Rodgersia") – rodzaj roślin należący do rodziny skalnicowatych. Należy do niego 5–6 gatunków. Występują one nad strumieniami i w wilgotnych lasach w rejonie Himalajów – w Nepalu i Chinach. Są często uprawiane w miejscach wilgotnych w ogrodach i parkach. Nazwa naukowa rodzaju upamiętnia amerykańskiego admirała Johna Rodgersa (1812–1882).

Wikipedia


rodin

[czytaj: roDĘ] nazwisko


SJP.pl


rodinia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geol. superkontynent sprzed 650 milionów lat

Wiktionary

Rodinia – superkontynent istniejący na Ziemi pod koniec eonu proterozoicznego. Rodinia otoczona była wszechoceanem Mirowia.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɔˈdʲĩɲa, AS: rodʹĩńa

Wiktionary


rodion

imię pochodzenia greckiego


SJP.pl


rodkiewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bekir Rodkiewicz – działacz muzułmański w Polsce
  • Bohdan Rodkiewicz – polski botanik
  • Bolesław Rodkiewicz – polski oficer
  • Henryka Rodkiewicz – polska aktorka teatralna
  • Tomasz Makarczyk-Rodkiewicz – polski informatyk
  • Rodkiewicze
  • Radkiewicz

Wikipedia


rodman

nazwisko


SJP.pl

Rodman – miasto w hrabstwie Jefferson, w stanie Nowy Jork, w Stanach Zjednoczonych. Według danych z roku 2000 liczyło 1147 mieszkańców. Miasto znajduje się na południowej granicy hrabstwa.

Wikipedia


rodnia

żeński organ rozmnażania u mszaków, paprotników i roślin nagozalążkowych, produkujący komórki jajowe; archegonium


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. wielokomórkowe gametangium żeńskie mszaków, paprotników, nasiennych;

 (1.2) pszcz. część gniazda rodziny pszczelej z plasterastrami z czerwiem

Wiktionary

Rodnia, archegonium – wielokomórkowe gametangium żeńskie mszaków, paprotników, nasiennych.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɔdʲɲa, AS: rodʹńa

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) archegonium

 (1.2) korpus gniazdowy

Wiktionary


rodnik

atom o bardzo dużej aktywności chemicznej


SJP.pl


rodnikowy

→ rodnik


SJP.pl

Patrz:

rodnik

rodniowce

grupa roślin zarodnikowych w dawnych podziałach systematycznych, charakteryzująca się wytwarzaniem rodni; Archegoniatae


SJP.pl


rodniowiec

przedstawiciel grupy roślin zarodnikowych w dawnych podziałach systematycznych, charakteryzującej się wytwarzaniem rodni


SJP.pl


rodnowo

Rodnowo (niem. "Reddenau") – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie bartoszyckim, w gminie Bartoszyce. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

We wsi znajduje się gotycki kościół, kaplica, Szkoła Podstawowa im. ks. Jerzego Popiełuszki z oddziałem przedszkolnym (przedszkole otwarto w ramach projektu unijnego w 2008 r.) oraz Wiejski Dom Kultury.

Wikipedia


rodny

1. dawniej: płodny, urodzajny, żyzny;
2. dawniej: ojczysty, rodziny; rodzony, rodowy;
3. rozrodczy


SJP.pl


rodo

nazwisko


SJP.pl

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) = praw. rozporządzenie o ochronie danych osobowych;

Wiktionary


rodochrozyt

minerał, węglan manganu; dialogit


SJP.pl

Rodochrozyt (dialogit, diagolit lub szpat manganowy) – minerał z gromady węglanów. Należy do grupy minerałów rzadkich rozpowszechnionych tylko w niektórych rejonach Ziemi.

W 2002 roku został uznany za oficjalny klejnot Kolorado. Jest narodowym kamieniem szlachetnym Argentyny.

Wikipedia


rododendron

drzewo, krzew lub półkrzew z rodziny wrzosowatych; różanecznik, azalia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. różanecznik

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Te gatunki i odmiany, które mają zimozielone, skórzaste liście, nazywane są zwyczajowo rododendronami lub różanecznikami, natomiast te o miękkich, lekko owłosionych i zrzucanych na zimę lub półzimotrwałych liściach nazywa się azaliami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔdɔˈdɛ̃ndrɔ̃n, AS: rododẽndrõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rododendronowość ż.

 przym. rododendronowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) różanecznik, azalia

Wiktionary


rododendronowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący rododendrona, związany z rododendronem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rododendron mrz.

Wiktionary


rodoid

w geologii: obleczone ziarno utworzone przez krasnorosty


SJP.pl


rodoksantyna

naturalny barwnik spożywczy


SJP.pl

Rodoksantyna ("E161f") – organiczny związek chemiczny z grupy ksantofili (podgrupa karotenoidów). Naturalny barwnik spożywczy. Jego niewielkie ilości można znaleźć w wielu gatunkach roślin np. cisu ("Taxus baccata") i piórach niektórych ptaków (np. z rodzaju "Ptilinopus" i rodziny bławatników).

Wikipedia


rodolia

rodzaj chrząszczy z rodziny biedronkowatych


SJP.pl


rodolit

minerał z grupy granatów, kamień szlachetny o czerwonej barwie


SJP.pl

Rodolit (ang. "rhodolith", ewent. "rhodolit") – skała osadowa zbudowana z subsferycznych elementów osadu o gładkiej lub guzkowatej powierzchni, rodoidów ( rhodoid), będących ziarnami (lub "bułami glonowymi", "guzkami" lub "guzłami glonowymi", calcareous algal nodules, analogicznymi do onkoidów i ooidów) obrośniętymi przez glony inkrustacyjne (zwykle krasnorosty).

Wikipedia


rodomontada

popisywanie się odwagą, przechwalanie się; fanfaronada


SJP.pl


rodonit

minerał, krzemian manganu z domieszką wapnia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miner. krzemian manganu i wapnia; minerał o różowej barwie, używany jako materiał okładzinowy lub w jubilerstwie;

Wiktionary

Rodonit – minerał z gromady krzemianów. Należy do minerałów rzadkich, rozpowszechnionych tylko w niektórych regionach Ziemi.

Nazwa pochodzi od gr. "rhodon" = róża – aluzja do barwy minerału.

Ma zwykle na podstawowym czerwonym tle, czarne, dendrytyczne wrostki tlenku manganu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam przepiękny naszyjnik z rodonitów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈdɔ̃ɲit, AS: rodõńit

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rodonitowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1)  CaMn4[Si5O15]

Wiktionary


rodonitowy

→ rodonit


SJP.pl

Patrz:

rodonit

rodopianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Rodopów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rodopy nmos.

:: fż. Rodopianka ż.

 przym. rodopski

Wiktionary


rodopianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Rodopów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Folco mnie zwali ludzie, którym miłem • było me imię; dziś mój blask i słowa • pije to niebo, z wód którego piłem; • bo mniej płonęła córka Belusowa, • wbrew Sycheusowi, Kreuzie, w serca szkole, • niż ja, nim moja posiwiała głowa; • ni Rodopianka, która czuła wolę • do Demofonta, ani (stare dzieje) • Alcyd, co w sercu swym zamykał Jole.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rodopy nmos.

:: fm. Rodopianin m.

 przym. rodopski

Wiktionary


rodoplast

chloroplast krasnorostów zawierający obok karotenoidów i chlorofilu barwniki bilinowe


SJP.pl


rodopski

przymiotnik od: Rodopy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rodopami, dotyczący Rodopów lub ich mieszkańców

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rodopianin mos., Rodopianka ż., Rodopy nmos.

Wiktionary


rodopsyna

światłoczuły, czerwony barwnik zawarty w pręcikach siatkówki oka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biochem. światłoczuły czerwony barwnik zawarty w pręcikach siatkówki;

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Prawdopodobnie zwiększają stopień regeneracji rodopsyny, czyli barwnika odpowiedzialnego za widzenie oraz mają działanie przeciwzakrzepowe.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) czerwień wzrokowa, purpura wzrokowa

Wiktionary


rodopy

pasmo górskie w Bułgarii i Grecji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. jedno z pasm górskich fałdowania hercyńskiego w południowej części Półwyspu Bałkańskiego, na pograniczu Bułgarii i Grecji; także region geograficzny;

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Rodopianin mos., Rodopianka ż.

 przym. rodopski

Wiktionary


rodos

największa wyspa w archipelagu Sporad Południowych, należąca do Grecji, słynąca z Kolosa (olbrzymi posąg Heliosa)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. grecka wyspa na Morzu Egejskim;

 (1.2) geogr. adm. miasto na greckiej wyspie o tej samej nazwie;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rodos – miasto na greckiej wyspie Rodos
  • Rodos – gmina w Grecji, w administracji zdecentralizowanej Wyspy Egejskie, w regionie Wyspy Egejskie Południowe, w jednostce regionalnej Rodos
  • Rodos (Rode, gr. Rhodos, łac. Rhodus) – w mitologii greckiej nimfa, żona Heliosa, matka Heliadów
  • Rodos – wyspa na Morzu Egejskim
  • GS Diagoras Rodos – grecki klub piłkarski
  • Kolos Rodyjski – olbrzymi posąg Heliosa na wyspie Rodos

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kult bóstw uosabiających ciała niebieskie był w Grecji rzadkością, jednak Heliosa czczono na Rodos, a Selene – na Peloponezie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔdɔs, AS: rodos

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rodyjczyk mos., Rodyjka ż., rodyjczyk mos., rodyjka ż.

 przym. rodyjski

Wiktionary


rodowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rodować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. nierodowanie n.

 czas. rodować ndk.

Wiktionary


rodować

osadzać powłokę rodową na metalach lub stopach metali w celach dekoracyjnych i technicznych


SJP.pl


rodowicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jadwiga Rodowicz-Czechowska (ur. 1954) – japonistka, dyplomata
  • Jan Rodowicz, ps. Anoda (1923-1949) – harcerz, żołnierz Szarych Szeregów i AK oraz Delegatury Sił Zbrojnych
  • Kazimierz Rodowicz (1885-1951) – inżynier budownictwa wodnego
  • Maryla Rodowicz (ur. 1945) – piosenkarka, również autorka
  • Tomasz Rodowicz (ur. 1951) – aktor i reżyser, historyk filozofii
  • Władysław Rodowicz (1916-2013) – publicysta i działacz katolicki
  • Stanisław Rodowicz (1883-1940) – zapomniany pionier konteneryzacji w Polsce

Wikipedia


rodowity

urodzony w danym kraju, mieście itp.


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) urodzony w danym kraju, mieście, dzielnicy, pochodzący z danego kraju, miasta, dzielnicy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mama ukończyła pensję w Cambridge, mówiła więc po angielsku jak rodowita Brytyjka, podobnie po francusku i niemiecku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodaczka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rdzenny

Wiktionary


rodowo

1. dotyczący rodu, należący do rodu; składający się z rodów lub ich członków
2. przymiotnik od: rod (pierwiastek chemiczny)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rodowo – wieś w woj. pomorskim, w pow. kwidzyńskim, w gminie Prabuty
  • Rodowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. braniewskim, w gminie Braniewo
  • Rodowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. mrągowskim, w gminie Sorkwity
  • Rodowo – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. nidzickim, w gminie Kozłowo
  • Rodowo – dawna gromada

Wikipedia


rodowodowy

→ rodowód


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący rodowodu

Wiktionary

Patrz:

rodowód

Powiązane:

 przym. nierodowodowy

 rzecz. rodowód mrz.

Wiktionary


rodowski

nazwisko


SJP.pl


rodowy

1. dotyczący rodu, należący do rodu; składający się z rodów lub ich członków
2. przymiotnik od: rod (pierwiastek chemiczny)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący rodu (klanu, rodziny)

 (1.2) dotyczący rodu (pierw. chem.)

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) rzecz. ród m.

 (1.2) rzecz. rod m.

Wiktionary


rodowód

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) początek, z którego coś lub ktoś się wywodzi

 (1.2) dzieje rodu, wewnętrzne powiązania i graficzne przedstawienie go

 (1.3) dokument potwierdzający przynależność zwierzęcia i jego przodków do określonej rasy

 (1.4) daw. jęz. etymologia słowa

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) W ewangelijnym rodowodzie Jezusa wymienieni zostali Juda i jego bracia.

 (1.3) Nie chcąc żadnego psa z rodowodem, przygarnęliśmy kundelka ze schroniska.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rodowodowy, nierodowodowy

 przysł. rodowodowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) geneza, pochodzenie, początek, powstanie, źródło

 (1.2) genealogia

 (1.3) etymologia

Wiktionary


rodrigo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rodrigo, hiszpański odpowiednik imienia Roderyk
  • Rodrigo, opera Haendla z 1707 roku
  • Joaquín Rodrigo, hiszpański kompozytor
  • Rodrigo Díaz de Vivar, kastylijski rycerz
  • Rodrigo Fresán, argentyński pisarz i publicysta
  • Rodrigo González, niemiecki muzyk
  • Rodrigo de Triana, marynarz
  • Rodrigo Santoro, brazylijski aktor
  • Rodrigo Juliano Lopes de Almeida, brazylijski piłkarz
  • Rodrigo (Rodrigo Baldasso da Costa, ur. w sierpniu 1980) – brazylijski piłkarz
  • Rodrigo Lacerda Ramos (Rodrigo Lacerda Ramos, ur. w październiku 1980) – brazylijski piłkarz
  • Rodrigo (Rodrigo Antonio Brandāo, 1897-1959) – brazylijski piłkarz

Wikipedia


rodrigues

Ro

Wikipedia


rodriguez

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sixto Rodriguez (znany również jako Rodríguez lub Jesús Rodríguez) – amerykański wokalista i gitarzysta z pogranicza rocka i folku, aktywista polityczny
  • Rodriguez – miasto na Filipinach w regionie CALABARZON, na wyspie Luzon
  • Rodríguez
  • Rodrigues

Wikipedia


rodryg

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rodrygowi zdawało się, że dopiero co zasnął, gdy już czyjeś ręce jęły go gwałtownie tarmosić.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. Rod

Wiktionary


rodryk

imię męskie


SJP.pl


rodyjczyk

mieszkaniec Rodos (miasta)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec miasta Rodos na greckiej wyspie o tej samej nazwie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈdɨjt͡ʃɨk, AS: rodyi ̯čyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rodos m., Rodyjczyk m., Rodyjka ż.

:: fż. rodyjka ż.

 przym. rodyjski

Wiktionary


rodyjka

mieszkanka Rodos (miasta)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka miasta Rodos na greckiej wyspie o tej samej nazwie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈdɨjka, AS: rodyi ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rodos mrz., Rodyjka ż., Rodyjczyk mos.

:: fm. rodyjczyk mos.

 przym. rodyjski

Wiktionary


rodyjski

przymiotnik od: Rodos


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Rodosu, związany z Rodosem, pochodzący z Rodosu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Szpitalnicy, joannici, kawalerowie rodyjscy, kawalerowie maltańscy — nazw wiele, ale zawsze chodzi o jeden zakon.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈdɨjsʲci, AS: rodyi ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rodos m., Rodyjczyk m., Rodyjka ż., rodyjczyk m., rodyjka ż.

Wiktionary


rodymenia

krasnorost z rzędu Rhodymeniales


SJP.pl


rodyska

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) białystok. rzodkiewka

Wiktionary


rodz.

skrót od: rodzaj; r.


SJP.pl

skrót

 (1.1) gram. = rodzaj

 (1.2) = rodzina

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tytułem przykładu wskazać można na afrykański gatunek drzewa Voacanga africana (rodz. Apocynaceae), w którego korze występują alkaloidy [jak voakangina, voakamina[,] i inne] o działaniu podobnym do glikozydów nasercowych.

 (1.1) Wśród formantów deminutywnych występują -k-: -ek, -ka, -ko w l. poj. i -ki oraz -ka w l. mnogiej; -ec w rodz. męskim oraz -ce w l. mnogiej; -ik w rodz. męskim, -ca, -ica i -ka w rodz. żeńskim.

 (1.1) Emulsja do twarzy, poj. 50 ml, na dzień i noc, każdy rodz. skóry.

 (1.1) Liryka — jeden z trzech podstawowych rodz. literackich.

 (1.2) W XI 1939 znienacka został z całą rodz. (żona i 4 małych dzieci) wysiedlony do Ostrowca Świętokrzyskiego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔd͡zaj, AS: roʒai ̯

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) r.

Wiktionary


rodzaj

1. jednostka w systematyce roślin i zwierząt;
2. gatunek czegoś wyróżniający się jakimiś cechami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) typ, odmiana, gatunek

 (1.2) biol. grupa obejmująca gatunki blisko spokrewnione, podrzędna względem rodziny;

 (1.3) gram. cecha rzeczownika wpływająca na jego końcówkę podczas deklinacji oraz na końcówki i formy innych części mowy, występujących obok danego rzeczownika np. w zdaniu;

 (1.4) liter. podstawowa jednostka klasyfikacji dzieł literackich

 (1.5) daw. pokolenie, generacja

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rodzaj – w biologii, jedna z kategorii systematycznych
  • rodzaj – kategoria gramatyczna
  • rodzaj literacki – jednostka systematyki literackiej
  • rodzaj – płeć społeczno-kulturowa, polski odpowiednik angielskiego gender w naukach społecznych
  • Rodzaj – w teorii typów, schemat konstruktora typu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Lubię każdy rodzaj muzyki.

 (1.2) Ten gatunek roślin należy do innego rodzaju.

 (1.3) Słowo „pies” jest rodzaju męskiego.

 (1.4) Wyróżnia się trzy główne rodzaje literackie: lirykę, epikę i dramat.

 (1.5) Rodzaj przemija i rodzaj odchodzi, a ziemia na wieki stoi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔd͡zaj, AS: roʒai ̯

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rodzajowy, wewnątrzrodzajowy

 rzecz. rodzajnik m.

 przysł. rodzajowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) typ, gatunek, odmiana

Wiktionary


rodzajnik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gram. wyraz precyzujący znaczenie rzeczownika lub wyrażenia występującego w roli rzeczownika;

Wiktionary

Rodzajnik – specyficzny rodzaj przedimka, który oprócz właściwej przedimkowi kategorii określoności bądź nieokreśloności, wyznacza dodatkowo kategorię rodzaju gramatycznego, choć nie we wszystkich językach jest to ścisłe wyznaczenie w każdym przypadku – np. formy liczby mnogiej rodzajników niemieckich ("die") lub francuskich ("les") pełnią wyłącznie funkcję przedimków, gdyż w żaden sposób nie określają rodzaju gramatycznego następującego po nich rzeczownika.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W języku niemieckim używa się rodzajników.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈd͡zajɲik, AS: roʒai ̯ńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodzaj m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przedimek, artykuł

Wiktionary


rodzajowo

przysłówek

 (1.1) w zależności od rodzaju

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodzaj mrz., rodzajowość ż.

 przym. rodzajowy

Wiktionary


rodzajowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rodzajem, dotyczący rodzaju

 (1.2) liter. związany z rodzajem literackim, dotyczący rodzaju literackiego

 (1.3) gram. związany z rodzajem gramatycznym, dotyczący rodzaju gramatycznego

 (1.4) szt. dotyczący tematyki życia codziennego, związany z tematyką życia codziennego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przynależność rodzajowa tego kota jest więc niepewna.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodzaj mrz., rodzajowość ż.

 przysł. rodzajowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gatunkowy, generyczny

Wiktionary


rodzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rodzić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈd͡zɛ̃ɲɛ, AS: roʒẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. porodówka ż., rodziciel mos., rodzina ż., narodzenie n., rodzicielka ż., rodzinka ż., narodziny nmos., przyrodzenie n., rodzinność ż.

 czas. rodzić

 przym. przyrodni

Wiktionary


rodzeństwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) brat (bracia), siostra (siostry);

Wiktionary

Rodzeństwo – w genealogii i prawie dzieci tych samych rodziców bądź rodzica: wszyscy bracia i siostry w ogólności albo każdy z nich pojedynczo wobec drugiego z nich (tak zwłaszcza w tekstach prawnych).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Miał dwoje rodzeństwa: brata i siostrę.

 (1.1) Zafascynowanym sobą rodzeństwom pisma wyjaśniają, że kazirodztwo jest w naszej kulturze tabu i otoczenie związek taki na pewno przyjmie źle.

 (1.1) Ustalono, że feralnego wieczora doszło do kłótni i przepychanek między zwaśnionymi rodzeństwami.

 (1.1) Z kolei ci wychowani w trudnych rodzeństwach pragną mieć jedynaka, myśląc, że uszczęśliwią go i uchronią przed niedogodnościami stadnego życia w wielodzietnej rodzinie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈd͡zɛ̃j̃stfɔ, AS: roʒẽĩ ̯stfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodzina ż., narodziny nmos.

 czas. rodzić ndk.

 przym. rodzony, przyrodni

Wiktionary


rodzic

jedno z rodziców, ojciec lub matka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pierwszy biologiczny przodek danej osoby, ojciec lub matka

 (1.2) daw. ojciec

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Moi rodzice nie chcą mi pozwolić pojechać samej na wakacje, a mam już 15 lat!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔd͡ʑit͡s, AS: roʒ́ic

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodzica ż., rodzinność ż., narodziny nmos., rodzinka ż., rodzina ż., rodzice mos., rodzicielstwo n., rodziciel m., rodzicielka ż.

 czas. rodzić ndk.

 przym. rodzicielski, przyrodni

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. lub podn. rodziciel; grub. stary

Wiktionary


rodzica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) śrpol. matka

forma rzeczownika.

 (2.1) D. i B. lp. od: rodzic

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ty myśli wiesz, • Ty moje znasz tajemnice, • Tyś mię w żywocie tworzył mojej rodzice.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodzic, rodzicielka, rodziczka, Bogurodzica, Bogarodzica

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) matka, mać, mama, rodziczka, rodzicielka

Wiktionary


rodzice

ojciec i matka w stosunku do swojego dziecka; rodziciele


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) ojciec i matka

 (1.2) dwoje opiekunów pełniących rolę rodzicielską

forma rzeczownika.

 (2.1) M. i W. lm. od: rodzic

Wiktionary

Zobacz też: miesięcznik „Rodzice”.

Rodzice – nazwa jednej z podstawowych relacji w rodzinie. Rodzic jest spokrewniony z dzieckiem w pierwszym stopniu linii prostej i jest jego wstępnym (przodkiem).

Rodzice to określenie należące zarówno do języka naturalnego, w tym potocznego, jak i do języka prawnego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jej rodzice są bardzo wyrozumiali i pozwalają jej chodzić do dyskoteki, mimo że ma tylko czternaście lat.

 (1.1) W kościele spotkaliśmy rodziców Mateusza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈd͡ʑit͡sɛ, AS: roʒ́ice

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodziciel mos., rodzic mos., rodzicielka ż.

 przym. rodzicielski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rodziciele, starzy

Wiktionary


rodziciel

dawniej: rodzic


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. obecnie podn. lub żart. ten który zrodził lub rodzi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Żaden z twoich rodzicieli nie pokazał się na wywiadówce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodzic mos., rodzice lm m., rodzicielstwo n., rodzenie n.

:: fż. rodzicielka ż.

 czas. rodzić ndk., zrodzić dk.

 przym. rodzicielski, rodzinny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rodzic

Wiktionary


rodziciele

dawniej: rodzic


SJP.pl


rodzicielka

dawniej: matka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ta która zrodziła lub rodzi;

Wiktionary

Rodzicielka – kobieta, która we własnym ciele nosiła dziecko podczas ciąży i urodziła je żywe podczas porodu. Rodzicielka jest matką, ale nie każda matka dziecka była jego rodzicielką (np. w przypadku adopcji, zastępczego rodzicielstwa). Rodzicielka jest osobą, która jako pierwsza zostanie wpisana do aktu urodzenia dziecka, niezależnie od możliwości późniejszych zmian (domniemanie).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rodzicielka jest matką, ale nie każda matka dziecka była jego rodzicielką.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodzic mos., rodzice lm m., rodzicielstwo n., rodzenie n.

:: fm. rodziciel mos.

 czas. rodzić ndk.

 przym. rodzicielski, rodzinny

Wiktionary


rodzicielski

przymiotnik

 (1.1) związany z rodzicielstwem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po opuszczenia rodzicielskiego domu Susanne raz na zawsze zamknęła Biblię.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodziciel mos., rodzicielstwo n., rodzic m., rodzice mos., rodzicielka ż., rodzinka ż., narodziny nmos.

 czas. rodzić

Wiktionary


rodzicielskość

→ rodzicielski


SJP.pl

Patrz:

rodzicielski

rodzicielstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) bycie rodzicem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔd͡ʑiˈt͡ɕɛlstfɔ, AS: roʒ́ićelstfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodzina ż., rodzic m., rodziciel m., rodzicielka ż., rodzinka ż., narodziny nmos.

 czas. rodzić ndk.

 przym. rodzicielski

Wiktionary


rodziewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Barbara Rodziewicz – polska językoznawczyni
  • Brygida Rodziewicz – katolicka duchowna
  • Franciszek Rodziewicz – polski wojskowy
  • Franciszek Karol Rodziewicz – polski wojskowy
  • Jacek Rodziewicz – polski saksofonista i pianista
  • Romuald Rodziewicz – polski wojskowy
  • Włodzimierz Rodziewicz – polski inżynier
  • Józefa Rodziewiczówna – polska malarka
  • Maria Rodziewiczówna – polska pisarka

Wikipedia


rodzik

nazwisko


SJP.pl

Rodzik (inaczej Radzik) – wzniesienie w Częstochowie o wysokości 249,5 m n.p.m. Położone na lewym brzegu Warty. Koło wzgórza znajduje się starorzecze, wzdłuż którego przebiega Szlak Jury Wieluńskiej.

Według monografii "Częstochowa – dzieje miasta i klasztoru jasnogórskiego", przez wzgórze od XVI wieku przebiegała granica przestrzeni miejskiej Częstochowy.

Wikipedia


rodzimak

indywidualizm: rdzenny mieszkaniec danego obszaru; tubylec, tuziemiec, autochton, aborygen, rodzimiak


SJP.pl


rodzimek

bryłka metalu, zwłaszcza szlachetnego, znaleziona w piasku, mule itp.; samorodek, nugget


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. miner. bryłka czystego metalu znaleziona w skale czy glebie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) samorodek, pierwiastek rodzimy

Wiktionary


rodzimiak

indywidualizm: rdzenny mieszkaniec danego obszaru; tubylec, tuziemiec, autochton, aborygen, rodzimak


SJP.pl


rodzimowierca

wyznawca wiary rodzimej, odwołującej się najczęściej do tradycji pogańskich


SJP.pl


rodzimowierczy

→ rodzimowierca, → rodzimowierstwo


SJP.pl

Patrz:

rodzimowierca, → rodzimowierstwo

rodzimowierczyni

→ rodzimowierca


SJP.pl

Patrz:

rodzimowierca

rodzimowierstwo

system wierzeń odwołujący się najczęściej do tradycji pogańskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rel. system wierzeń odwołujących się zazwyczaj do tradycji przedchrześcijańskich, system poglądów opierających się na mitologii i wierzeniach lokalnej społeczności, w obrębie danej grupy kulturowej lub etnicznej;

Wiktionary

Rodzimowierstwo – system wierzeń etnicznych (zarówno minionych, jak i współczesnych – w tym część rekonstrukcji – zawsze jednak nawiązujących do konkretnego systemu wierzeń etnicznych), odwołujących się zazwyczaj do tradycji przedchrześcijańskich. Jest to zespół poglądów opartych na mitologii i wierzeniach lokalnej społeczności, w obrębie danej grupy kulturowej lub etnicznej. Wyznawcy rodzimowierstwa to tzw. "rodzimowiercy" – osoby praktykujące wiarę rodzimą, etniczną.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) (…) rodzimowierstwo jest religią stricte etniczną, religią pól i lasów, świąt, które zanikały, ale są nam nadal bliskie. Chrześcijaństwo jest religią pustyni, zresztą o tym, że jest nam obce świadczy fakt, jak wiele musiało zaadaptować zwyczajów i tradycji pogańskich, żeby się na ziemiach polskich zaadaptować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔd͡ʑĩmɔˈvʲjɛrstfɔ, AS: roʒ́ĩmovʹi ̯erstfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodzimowierca m., rodzimowierczyni ż.

 przym. rodzimowierczy

Wiktionary


rodzimy

1. właściwy danemu narodowi, plemieniu, krajowi, miejscu; pochodzący lub wytworzony przez jakiś naród, plemię, rodzinę; swojski, miejscowy, rdzenny;
2. o metalach i innych pierwiastkach: występujący w przyrodzie w stanie wolnym, np. złoto rodzime, siarka rodzima;
3. dawniej, o osobie: jakby stworzony do czegoś, z krwi i kości


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) o określonym pochodzeniu, wywodzący się z danego ludu, domu, kraju

 (1.2) chem. występujący samodzielnie w naturze

forma czasownika.

 (2.1) 3. os., lm., ter., tryb oznajmujący zob. rodzić.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Trawianka może przenosić choroby na rodzime gatunki, ale także potencjalnie wypierać je lokalnie poprzez zjadanie ich pożywienia.

 (1.1) W przeszłości w tej retorcie wytwarzała się szczególna substancja przez wzajemne działanie na siebie pierwiastków importowanych i rodzimych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈd͡ʑĩmɨ, AS: roʒ́ĩmy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodzimość

 czas. narodzić

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) swojski

 (1.2) wolny

Wiktionary


rodzina

podstawowa grupa społeczna, składa się z rodziców i ich dzieci, cechuje ich więź formalna, wspólnota materialna, mieszkaniowa oraz określony zespół funkcji.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rodzice wraz z ich dziećmi

 (1.2) socjol. grupa osób, które łączy pokrewieństwo, małżeństwo, powinowactwo lub inne prawo;

 (1.3) pot. grupa osób, które łączy społeczna więź

 (1.4) pot. grupa obiektów o wspólnych cechach, rodzaj

 (1.5) biol. w systematyce: jednostka wyższa od rodzaju;

 (1.6) mat. zbiór, szczególnie zbiór zbiorów;

 (1.7) jęz. grupa języków wywodzących się od wspólnego prajęzyka;

 (1.8) techn. grupa kolejnych ulepszonych urządzeń z tej samej serii

Wiktionary

Rodzina – grupa osób powiązanych ze sobą poprzez pokrewieństwo lub powinowactwo. W węższym znaczeniu są to rodzice wraz z dziećmi, czyli tzw. rodzina nuklearna. Rodzina, zdaniem socjologów i według najprostszych jej definicji, to „najważniejsza, podstawowa grupa społeczna, na której opiera się całe społeczeństwo”. Dla większości (82-84%) Polaków rodzina jest najważniejszą wartością.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Było mi dane wychowywać się we wzorcowej rodzinie.

 (1.1) Moja rodzina składa się tylko z dwóch członków, gdyż ojciec umarł pięć lat temu.

 (1.2) Nie lubię spotkań z rodziną przy okazji różnych świąt.

 (1.3) Jesteśmy z wami, cała rodzina redemptorystów, cała rodzina Radia Maryja!

 (1.3) Tu w firmie wszyscy jesteśmy jedną wielką rodziną.

 (1.4) Ta rodzina myszy komputerowych zdobywała najwyższe nagrody.

 (1.5) Kosatka pstra to ryba z rodziny bagrowatych.

 (1.6) Model statystyczny to parametryzowana rodzina rozkładów łącznych rozważanych zmiennych losowych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈd͡ʑĩna, AS: roʒ́ĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodzic m., ród m., rodzinność ż., rodzenie n., urodzenie n., rodzicielstwo n., wyrodzenie n., rodziciel m., rodzicielka ż., rodzeństwo n.

:: zdrobn. rodzinka ż.

 czas. rodzić ndk., urodzić dk., wyrodzić dk.

 przym. rodzinny, rodowy, wyrodny, rodzony, przyrodni

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rodzina elementarna

 (1.2) ród, klan, reg. śl. familio

Wiktionary


rodzinka

zdrobnienie od: rodzina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: rodzina

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rodzinka (serial telewizyjny)
  • Rodzinka.pl
  • Rodzina

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przyjdź, poznasz moją rodzinkę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodzicielstwo n., rodzic mos., rodzenie n., wyradzanie n., urodzenie n., rodzina ż., rodzinność ż.

 przym. rodzinny, rodzicielski

 przysł. rodzinnie

 czas. urodzić

Wiktionary


rodzinność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest rodzinne; cecha tych, którzy są rodzinni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodzina m., rodzinka ż., rodzic m., rodzenie n.

 przym. rodzinny

 przysł. rodzinnie

Wiktionary


rodzinny

przymiotnik

 (1.1) związany z rodziną, dotyczący rodziny

 (1.2) ojczysty

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie był człowiekiem rodzinnym, wolał samotne życie.

 (1.1) Ten neosędzia sądzi w sądzie rodzinnym od dwóch lat.

 (1.2) Helsinki są moim miastem rodzinnym.

 (1.2) Całem mem sercem, duszą niewinną, / Kocham tę świętą ziemię rodzinną, / Na której moja kołyska stała, / I której dawna karmi mię chwała.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈd͡ʑĩnːɨ, AS: roʒ́ĩ•ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ród mrz., rodziciel mos., rodzina ż., rodzinność ż., rodzicielka ż., rodzinka ż.

 przysł. rodzinnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rodowy, familijny

Wiktionary


rodzić

1. wydawać na świat potomstwo;
2. wydać plon;
3. tworzyć


SJP.pl

czasownik przechodni

 (1.1) fizj. u ssaków: wydawać potomstwo na świat

 (1.2) bot. o roślinach, ziemi: wydawać plon

 (1.3) pot. dawać owoce, efekty, skutek

czasownik zwrotny rodzić się

 (2.1) przychodzić na świat

 (2.2) przen. powstawać, brać początek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pani Kowalska rodziła cztery godziny.

 (1.2) To urodzajna ziemia, rodzi obficie pszenicę.

 (1.3) Szacunek do siebie rodzi w człowieku poszanowanie innych ludzi.

 (2.1) Nikt nie rodzi się z uprzedzeniami.

 (2.1) Urodziłem się w Warszawie.

 (2.2) Pytań rodzi się wiele.

 (2.2) Przy piwie urodził się wspaniały pomysł zrobienia majątku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔd͡ʑit͡ɕ, AS: roʒ́ić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ród mrz., rodzeństwo n., porodówka ż., narodziny nmos., narodzenie n., rodzic m., rodziciel m., rodzicielka ż., rodzicielstwo n., rodzenie n., poród m., urodziny nmos., rodzina ż.

 czas. urodzić dk., narodzić dk.

 przym. rozrodczy, rodzicielski, przyrodni

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wydawać na świat

Wiktionary


rodziński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Rodziński (1920–2014) – polski filozof, etyk, antropolog
  • Artur Rodziński (1892–1958) – polski dyrygent
  • Herman Rodziński vel Herman Rittigstein (1862–1925) – lekarz, generał brygady Wojska Polskiego
  • Stanisław Rodziński (ur. 1940) – polski malarz, profesor sztuki
  • Witold Rodziński (1918–1997) – polski dyplomata, historyk i sinolog, syn Artura Rodzińskiego

Wikipedia


rodzoniutki

zdrobnienie od: rodzony


SJP.pl


rodzony

spokrewniony w prostej linii wstępnej albo zstępnej


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) bardzo blisko spokrewniony

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rodzony brat matki jest wujem, żona jego wujenką czyli wujną, syn bratem, córka siostrą rodzono-wujeczną.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. narodziny nmos., rodzeństwo n., rodzina ż.

Wiktionary


rodzynek

suszone winogrono; rodzynek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) suszone winogrono

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) pot. ktoś w jakiś sposób wyróżniający się

 (2.2) pot. jedyny mężczyzna (chłopiec) w grupie kobiet (dziewcząt)

 (2.3) pot. jedyna kobieta (dziewczyna) w grupie mężczyzn (chłopców)

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od: rodzynka

Wiktionary

Zobacz też: rodzynek – bakalia.

Rodzynek – skała w dolnej części lewych zboczy Doliny Będkowskiej na Wyżynie Olkuskiej będącej częścią Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej. Administracyjnie znajduje się we wsi Kobylany w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Zabierzów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rodzynki są słodkie.

 (2.2) Jest nas 15 (= piętnaście) osób w grupie, 14 (= czternaście) dziewczyn i jeden rodzynek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈd͡zɨ̃nɛk, AS: roʒỹnek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rodzynkowy

Wiktionary

Synonimy:

rodzynka

Wiktionary


rodzynka

suszone winogrono; rodzynek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. suszone winogrono należące do bakalii; zob. rodzynek.

forma rzeczownika.

 (2.1) D. B. lp., zob. rodzynek.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rodzynka jest słodka.

 (1.1) W potrawach gotowanych rozmaite rzeczy są podobne z postaci do pieprzu: rodzynki korynckie, jałowiec suszony, kolendra!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈd͡zɨ̃nka, AS: roʒỹnka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rodzynek

Wiktionary


rodzynki

suszone winogrono; rodzynek


SJP.pl

Rodzynki (liczba pojedyncza rodzynek lub rodzynka) – suszone winogrona, zaliczane do bakalii. Mogą być spożywane surowe lub używane do pieczenia (np. ciast).

Wikipedia


rodzynkowy

przymiotnik

 (1.1) dotyczący rodzynka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rodzynek mrz.

Wiktionary


rodząca

1. wydawać na świat potomstwo;
2. wydać plon;
3. tworzyć


SJP.pl


rodło

godło Związku Polaków w Niemczech (organizacji polonijnej działającej w Niemczech od 1922 r.), przedstawiające w sposób schematyczny bieg Wisły z zaznaczonym Krakowem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) godło Związku Polaków w Niemczech;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rodło (symbol) – symbol m.in. Związku Polaków w Niemczech
  • Rodło – określenie Związku Polaków w Niemczech
  • Organizacja Harcerska „Rodło” – lokalna organizacja harcerska działająca na terenie Wielkopolski
  • Rodło Kwidzyn
  • Radio Rodło Bytom
  • Plac Rodła w Szczecinie

Wikipedia


roe

Roe – rzeka w USA, w stanie Montana.

W księdze rekordów Guinnessa do 2005 była wymieniona jako najkrótsza rzeka świata. Jej długość wynosi 67 metrów (220 stóp). Wypływa ze źródeł Giants, wpływa do rzeki Missouri.

W stanie Oregon jest rzeka D (D River), którą uważa się za krótszą (36 m). W rzeczywistości długość obu rzek jest zmienna. Księga rekordów Guinnessa z roku 2006 nie podaje najkrótszej rzeki.

Wikipedia


roentgen

[czytaj: rentgen] pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 111 (symbol Rg)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu Rg i liczbie atomowej 111;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Wilhelm Roentgen
  • roentgen (pierwiastek)
  • roentgen – jednostka dawki promieniowania jonizującego

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jakie właściwości chemiczne ma roentgen?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɛ̃ndɡɛ̃n, AS: rẽndgẽn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rentgen mrz., rentgenizacja ż., rentgenizowanie n.

 przym. roentgenowy, rentgenowski

 czas. rentgenizować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. Rg; stara nazwa unununium (Uuu)

Wiktionary


roentgenowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący roentgenu (pierwiastka chemicznego)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roentgen mrz.

Wiktionary


roeselare

Roeselare (fr. "Roulers", vls. "Roeseloare") – miasto w zachodniej Belgii, w Regionie Flamandzkim, w prowincji Flandria Zachodnia, siedziba administracyjna okręgu Roeselare. Ludność: 66 262 (1 stycznia 2024), powierzchnia: 60,40 km².

Wikipedia


roesti

[czytaj: rosti] szwajcarskie placki ziemniaczane; rösti


SJP.pl


rofekoksyb

organiczny związek chemiczny, lek o działaniu przeciwzapalnym i przeciwbólowym; Vioxx


SJP.pl

Rofekoksyb – organiczny związek chemiczny, przeciwbólowy i przeciwzapalny lek z grupy inhibitorów COX-2 produkowany przez koncern farmaceutyczny Merck & Co. Lek oddziałuje bezpośrednio na COX-2, nie wpływając jednocześnie na COX-1. Dzięki temu, przynajmniej teoretycznie, wyeliminowano ryzyko uszkodzeń żołądka powodowanych przez inne leki o podobnym zastosowaniu. Jak się okazało w trakcie późniejszych badań, jego przyjmowanie zwiększało ryzyko chorób układu krążenia.

Wikipedia


rogacewicz

nazwisko


SJP.pl


rogacizna

1. bydło rogate
2. włócznia z hakiem przy grocie używana w przez lekką jazdę; rohatyna


SJP.pl

rzeczownik zbiorowy, rodzaj żeński

 (1.1) roln. ogół rogatych zwierząt hodowlanych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sędziwy niedźwiedź roztył się przez lato, strasznie łupieżąc świepota i rogaciznę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. nierogacizna ż., róg mrz., rożek mrz., rogacz mos., rogaś mzw., rogal mrz., rogalik mrz., rogatka ż.

 przym. rogaty

 przysł. rogato

 czas. rogowacieć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bydło

Wiktionary


rogacjonista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zakonnik ze Zgromadzenia Księży Rogacjonistów Serca Jezusowego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Julka chodzi na roraty do parafii rogacjonistów na Katowickiej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔɡat͡sʲjɔ̇̃ˈɲista, AS: rogacʹi ̯o̊̃ńista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. rogacjonistka ż.

Wiktionary


rogacki

nazwisko


SJP.pl


rogacz

1. dorosły samiec sarny; kozioł;
2. potocznie: mężczyzna zdradzany przez kobietę;
3. jelonek rogacz - jeden z największych chrząszczy w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) łow. dorosły samiec sarny

 (1.2) łow. dorosły jeleń samiec

 (1.3) ent. pot. jelonek rogacz, największy chrząszcz polski przen. żart. lub pogard. zdradzany mąż

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rogacz – potocznie zdradzany mąż
  • rogacz – samiec sarny
  • Rogacz – potok, dopływ Białej Wody
  • Rogacz – potok, dopływ Czercza
  • Rogacz – skała w Górach Stołowych
  • Rogacz – skały w Karkonoszach
  • Rogacz (828 m) – szczyt w Beskidzie Małym
  • Rogacz (899 m) – szczyt w Beskidzie Małym
  • Rogacz (617 m) – szczyt w Górach Kaczawskich
  • Rogacz – wieś w Bułgarii
  • Rogacz – część wsi Dzikowiec, w Polsce, w województwie podkarpackim, w powiecie kolbuszowskim, w gminie Dzikowiec
  • Rogacz – wieś w Polsce, w województwie świętokrzyskim, w powiecie sandomierskim, w gminie Klimontów

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na polanie pasły się rogacze.

 (2.1) Jej mąż nawet nie wie, jakim jest rogaczem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔɡat͡ʃ, AS: rogač

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. róg m., rożek m., rogacizna ż., rogal m., rogalik m., rogaś m.

 przym. rogaty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kozioł

 (1.2) byk

 (2.1) daw. rogal

Wiktionary


rogaczewski

nazwisko


SJP.pl


rogaczówek

Ro

Wikipedia


rogal

1. rodzaj pieczywa w kształcie półksiężyca;
2. w rolnictwie: urządzenie skonstruowane z wbijanej w ziemię żerdzi z promienistymi odgałęzieniami, służące do suszenia siana;
3. w łowiectwie: samiec większych zwierząt racicowych (łosi, żubrów, danieli);
4. środowisko w piłce nożnej: strzał na bramkę bezpośrednio z rzutu rożnego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) kulin. bułka w kształcie półksiężyca;

 (1.2) przen. obiekt w kształcie rogala (1.1)

 (1.3) roln. urządzenie do suszenia siana składające się z żerdzi i przymocowanych do niej poprzeczek; używane w górach

 (1.4) pogard. mąż zdradzany przez żonę

 (1.5) wydma, zaspa o półkulistym kształcie

 (1.6) samiec większych zwierząt racicowych

 (1.7) slang. RPG: łotr, łotrzyk (klasa postaci)

Wiktionary

Rogal – bułka w kształcie półksiężyca, rodzaj delikatnego pieczywa, zazwyczaj pszennego, czasem nadziewanego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pies bowiem skwapliwie uprzątał rogale, bułki, serdelki, wypijał mleko, śmietankę, a przy tym bardzo lubił gryźć różne przedmioty zaprawiając sobie młode zęby do przyszłych czynów.

 (1.2) Proces docierania ostatecznego podziału kraju w pracach Sejmu i Senatu trwał do lipca, przynosząc jeszcze takie osobliwości jak osławiony "rogal". Było to Kujawsko-Pomorskie w fikuśnym kształcie bumerangu, złożone z województw bydgoskiego i włocławskiego, ale z toruńskim podłączonym pod Gdańsk.

 (1.6) Ledwie się wtulili do brzegu, przeleciało obok nich stado saren z rogatym kozłem na czele. – Ładny rogal! – rzekł Odrowąż z żalem myśliwskim.

 (1.7) Zacząłem grać rogalem z nastawieniem bardziej na PvE, aniżeli PvP (nie wykluczając jednak tego drugiego).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔɡal, AS: rogal

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. róg, rożek, różek, rogacz

:: zdrobn. rogalik

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) rogacz, kornut

 (1.6) byk

Wiktionary


rogala

1. rodzaj pieczywa w kształcie półksiężyca;
2. w rolnictwie: urządzenie skonstruowane z wbijanej w ziemię żerdzi z promienistymi odgałęzieniami, służące do suszenia siana;
3. w łowiectwie: samiec większych zwierząt racicowych (łosi, żubrów, danieli);
4. środowisko w piłce nożnej: strzał na bramkę bezpośrednio z rzutu rożnego


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rogala – polski herb szlachecki
  • Małgorzata Rogala
  • Ryszard Rogala
  • Stanisław Rogala
  • Stefan Rogala
  • Tomasz Rogala
  • Wincenty Rogala
  • Wojciech Rogala
  • Zygmunt Rogala
  • Elżbieta Rogala-Kończak
  • Witold Rogala
  • Marianna Rogala

Wikipedia


rogalek

rogalik


SJP.pl


rogalewski

nazwisko


SJP.pl


rogalice

Rogalice – wieś w województwie opolskim, w powiecie brzeskim, w gminie Lubsza.

Wieś położona jest na Równinie Oleśnickiej, na skraju Lasu Lubszańskiego (część Stobrawskiego Parku Krajobrazowego), przy szosie krajowej nr 39 łączącej Brzeg z Namysłowem.

We wsi jest stacja kolejowa Rogalice z ok. 1909 roku, tartak, leśniczówka.

Wikipedia


rogalik

bułka niewielkich rozmiarów w kształcie półksiężyca; mały rogal


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: rogal

 (1.2) kulin. mały rogal, często z nadzieniem

 (1.3) pot. grykomp. gatunek gier wideo; roguelike

Wiktionary

Rogalik (niem. "Rogallicken", od 1938 "Kleinrosenheide") – osada w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ełckim, w gminie Stare Juchy.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) „Hades” to gra idealna? Nie wiem, ale rogalikiem jest doskonałym!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈɡalʲik, AS: rogalʹik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rogal mzw./mrz., rogacz m., rogacizna ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) croissant

Wiktionary


rogalikowy

→ rogalik


SJP.pl

Patrz:

rogalik

rogalin

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

. Znana jest głównie z zabytkowego zespołu pałacowo-parkowego hrabiów Raczyńskich: barokowo-klasycystycznego pałacu z galerią malarstwa oraz rozległym ogrodem w stylu francuskim, kościoła z mauzoleum rodowym oraz pomnikowych dębów rogalińskich. Cały zespół pałacowo-parkowy, kościół i otaczający je obszar dawnego majątku ziemskiego Raczyńskich są chronione jako pomnik historii, największy w Polsce.

Wikipedia


rogalinek

Rogalinek (dawn. niem. "Klein Rogalin") – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, w gminie Mosina.

Wikipedia


rogalino

Rogalino (niem. "Röglin") – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie świdwińskim, w gminie Świdwin.

Wikipedia


rogaliński

związany z Rogalinem, dotyczący Rogalina


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Józef Feliks Rogaliński – katolicki ksiądz, matematyk, fizyk, teoretyk wojskowości, astronom
  • Kasper Rogaliński – polski poeta, polityk
  • Wacław Rogaliński – polski pedagog, działacz społeczny i regionalny
  • Wincenty Rogaliński – polski polityk

Wikipedia


rogalka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gwara. w powiecie olkuskim: tłuczek do ziemniaków

Wiktionary


rogalski

nazwisko


SJP.pl

Rogalski, Rogalska – polskie nazwisko.

Wikipedia


rogatek

roślina wodna


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rogatek – rodzaj roślin, hydrofitów o kosmopolitycznym zasięgu
  • rogatek – gatunek kolibra

Wikipedia


rogatka

1. niewielki budynek na granicy miasta, gdzie dawniej mieścił się posterunek miejski i gdzie pobierano opłaty wjazdowe;
2. zapora drogowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) niewielki budynek na granicy miasta, dawniej mieszczący posterunek miejski i punkt poboru opłaty za wjazd

 (1.2) zapora drogowa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rogatka – zapora drogowa
  • rogatka – budynek, w którym dawniej pobierano opłaty za wjazd do miasta
  • Rogatka – wzniesienie w Polsce, w Górach Kaczawskich w Sudetach Zachodnich
  • rogatka (Balistes vetula) – gatunek ryby z rodziny rogatnicowatych
  • Rogatka – część miasta Szczecin
  • Rogatka – część miasta Terespol
  • Rogatka – wieś w woj. lubelskim, w powiecie chełmskim, w gminie Dubienka
  • Rogatka – część wsi Wierzba w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Stary Zamość
  • Rogatka – część wsi Wieruszyce w woj. małopolskim, w pow. bocheńskim, w gminie Łapanów
  • Rogatka – część wsi Ubrzeż w woj. małopolskim, w pow. bocheńskim, w gminie Łapanów
  • Rogatka – przysiółek wsi Zalas w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Krzeszowice
  • Rogatka – część wsi Chocznia w woj. małopolskim, w pow. wadowickim, w gminie Wadowice

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɔˈɡatka, AS: rogatka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rogatkowy

 rzecz. rogacizna ż., rogatkowe

Wiktionary


rogatki

1. niewielki budynek na granicy miasta, gdzie dawniej mieścił się posterunek miejski i gdzie pobierano opłaty wjazdowe;
2. zapora drogowa


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rogatki – część wsi Lubomin w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Boniewo
  • Rogatki – część wsi Kobylniki w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Poddębice
  • Rogatki – część wsi Porczyny w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Poddębice
  • Rogatki – część wsi Dzietrzniki w woj. łódzkim, w pow. wieluńskim, w gminie Pątnów
  • Rogatki – część wsi Gołaczewy w woj. małopolskim, w pow. olkuskim, w gminie Wolbrom
  • Rogatki – część wsi Przesławice w woj. małopolskim, w pow. proszowickim, w gminie Koniusza
  • Rogatki – część wsi Augustów w woj. mazowieckim, w pow. kozienickim, w gminie Grabów nad Pilicą
  • Rogatki – część wsi Kowalków w woj. mazowieckim, w pow. zwoleńskim, w gminie Kazanów
  • Rogatki – część wsi Dalachów w woj. opolskim, w pow. oleskim, w gminie Rudniki
  • Rogatki – część wsi Nowa Wieś w woj. podkarpackim, w pow. niżańskim, w gminie Harasiuki
  • Rogatki – część wsi Zalesie Gorzyckie w woj. podkarpackim, w pow. tarnobrzeskim, w gminie Gorzyce
  • Rogatki – część wsi Dębno w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Nowa Słupia

Wikipedia


rogatkowate

rodzina pospolitych roślin wodnych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rogatkowate (Ceratophyllaceae) – rodzina roślin
  • rogatkowate (Heterodontidae) – rodzina ryb

Wikipedia


rogatkowaty

o cechach rogatkowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


rogatkowy

przymiotnik

 (1.1) przym. od rogatka

 (1.2) przym. od rogatek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔɡatˈkɔvɨ, AS: rogatkovy

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1) rzecz. rogatka, rogatkowe

 (1.2) rzecz. rogatek

Wiktionary


rogatnica

1. rodzaj rozwidlonego rumpla, element składowy urządzenia sterowego; sterownica;
2. gatunek ryby z rodziny rogatnicowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) icht. popularna ryba akwariowa;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rogatnica (żeglarstwo) – rodzaj rozwidlonego rumpla
  • gatunek ryby z rodziny rogatnicowatych:
    • rogatnica (Balistes capriscus)
    • rogatnica jasnoplama (Balistoides conspicillum)
    • rogatnica kolczasta (Balistapus undulatus)
    • rogatnica Picasso (Rhinecanthus aculeatus)
    • rogatnica piękna (Balistes vetula)
    • rogatnica plamista (Balistes punctatus)
    • rogatnica sargasowa (Xanthichthys ringens)
    • rogatnica złotobrzeżna (Xanthichthys auromarginatus)

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɔɡatʲˈɲit͡sa, AS: rogatʹńica

Wiktionary


rogatnicowate

rodzina ryb morskich z rzędu najeżkokształtnych; balistydy


SJP.pl

Rogatnicowate, balistydy (Balistidae) – rodzina morskich ryb rozdymkokształtnych (Tetraodontiformes). Pomimo smacznego mięsa mają niewielkie znaczenie gospodarcze, ponieważ niektóre gatunki są uznawane za trujące dla człowieka. Popularne w akwarystyce, choć należą do ryb agresywnych.

Wikipedia


rogatnicowaty

o cechach rogatnicowatych (rodzina ryb)


SJP.pl


rogatnik

rodzaj ptaków z rodziny lelkowatych


SJP.pl


rogatonosy

żmija rogatonosa - gatunek jadowitego węża z rodziny żmijowatych


SJP.pl


rogatoryjny

dotyczący próśb prawnych kierowanych między organami lub państwami


SJP.pl


rogaty

1. o zwierzęciu: mający rogi;
2. mający wystające rogi, krawędzie; kanciasty;
3. zbyt pewny siebie; hardy, krnąbny, zuchwały;
4. przenośnie o mężu: zdradzany przez żonę


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) o zwierzęciu: taki, który ma rogi lub część ciała przypominającą rogi

 (1.2) o księżycu: mający kształt zbliżony do kształtu sierpa

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈɡatɨ, AS: rogaty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. róg mrz., rogacz mos./mzw., rogacizna ż.

 przysł. rogato

Wiktionary


rogatywka

polska wojskowa czapka z daszkiem i z kwadratowym denkiem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) czapka z daszkiem i kwadratowym denkiem;

Wiktionary

Rogatywka – czapka z charakterystycznym kwadratowym denkiem, element tradycyjnego polskiego stroju narodowego i munduru wojskowego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Polsce rogatywka jest tradycyjnym wojskowym nakryciem głowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔɡaˈtɨfka, AS: rogatyfka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. róg m.

Wiktionary


roger

1. imię męskie;
2. [czytaj: rodżer] angielskie imię męskie;
3. [czytaj: roŻE] francuskie imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Roger – imię męskie pochodzenia germańskiego. Wywodzi się od słów oznaczających „sławny dzięki władaniu oszczepem”.

Imieniny obchodzi: 4 stycznia, 5 stycznia, 28 stycznia, 1 marca, 15 września i 15 listopada.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɔɡɛr, AS: roger

Wiktionary


rogerostwo

Roger z małżonką; Rogerowie


SJP.pl


rogerowie

Roger z małżonką; Rogerostwo


SJP.pl


rogerowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Rogera lub z nim związany


SJP.pl


rogers

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rogers – miasto w stanie Arkansas, w hrabstwie Benton
  • Rogers – miasto w stanie Minnesota, w hrabstwie Hennepin
  • Rogers – wieś w stanie Nebraska, w hrabstwie Colfax
  • Rogers – miasto w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Barnes
  • Rogers – wieś w stanie Ohio, w hrabstwie Columbiana
  • Rogers – miejscowość w stanie Teksas, w hrabstwie Bell
  • Rogers (ang. Rogers Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Sebastian
  • Rogers (ang. Rogers Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Ford
  • Rogers (ang. Rogers Township) – gmina w stanie Michigan, w hrabstwie Presque Isle
  • Rogers (ang. Rogers Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Cass
  • Rogers (ang. Rogers Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Barnes
  • hrabstwo Rogers (ang. Rogers County) – w stanie Oklahoma

Wikipedia


rogienice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rogienice – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sierpeckim, w gminie Gozdowo
  • Rogienice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. włoszczowskim, w gminie Włoszczowa
  • Rogienice – dawna gromada
  • Rogienice Piaseczne, Rogienice Wielkie, Rogienice-Wypychy, Rogienice Włościańskie

Wikipedia


rogiński

nazwisko


SJP.pl


rogowacieć

o komórkach nabłonkowych: przybierać właściwości rogu


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zrogowacieć)

 (1.1) biol. med. twardnieć i grubieć wskutek gromadzenia się keratyny w komórkach nabłonka

 (1.2) przen. stawać się nieczułym i obojętnym

 (1.3) daw. stawać się podobnym do rogu, twardym jak róg

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Naskórek, czyli wierzchnia warstwa skóry, ciągle się odnawia. Nowe komórki skóry przesuwają się ku powierzchni i w końcu zastępują stare, które rogowacieją i obumierają.

 (1.1) Skóra stóp bardzo łatwo się wysusza i rogowacieje, dlatego w codziennej pielęgnacji istotne jest regularne złuszczanie naskórka, które pomaga zapobiegać szorstkości i zgrubieniom.

 (1.2) Pocieszał się, że pomniki i galiony mają gorzej. Wszystko na nic. Dusza w nim rogowaciała, umysł się wytarł jak stara tarcza zegara. Czuł od siebie smród rozkładu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. róg mrz., zrogowacenie n., rogowiec mrz., rogacizna ż.

:: zdrobn. rożek mrz.

 czas. zrogowacieć dk.

 przym. rogowy, rogowaty, rożny, rogówkowy

Wiktionary


rogowatość

→ rogowaty


SJP.pl

Patrz:

rogowaty

rogowaty

1. zbudowany z tkanki rogowej;
2. zrogowaciały


SJP.pl


rogowe

1. w anatomii: zbudowany z substancji białkowej stanowiącej część składową zrogowaciałej warstwy naskórka (np. płytki rogowe);
2. w rzemieślnictwie: wykonany z rogu (wyrostka kostnego) jakiegoś zwierzęcia (np. rogowe oprawki)


SJP.pl


rogowiak

nowotwór skóry charakteryzujący się szybkim wzrostem i samoistnym ustępowaniem


SJP.pl


rogowianin

mieszkaniec Rogowa


SJP.pl


rogowianka

mieszkanka Rogowa


SJP.pl


rogowicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Rogowicz
  • Jan Antoni Rogowicz
  • Stefan Rogowicz
  • Wacław Rogowicz

Wikipedia


rogowiec

choroba dziedziczna charakteryzująca się nadmiernym rogowaceniem skóry dłoni i stóp


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) geol. czarna, brunatna lub szara skała osadowa lub przeobrażona, składająca się głównie z krzemionki

 (1.2) med. przerost zrogowaciałego naskórka na dłoni lub stopie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rogowiec (województwo łódzkie) – wieś w województwie łódzkim, w powiecie bełchatowskim, w gminie Kleszczów
  • Rogowiec (stacja kolejowa)
  • Rogowiec (skała)
  • Rogowiec – szczyt w Górach Suchych
  • Rogowiec dłoni i stóp – choroba skóry
  • zamek Rogowiec
  • Rogowiec – niewielki potok w Czechach
  • Rogówiec

Wikipedia

Powiązane:

 czas. zrogowacieć, rogowacieć

Wiktionary


rogowiecki

nazwisko


SJP.pl


rogownica

roślina z rodziny goździkowatych


SJP.pl

Rogownica ("Cerastium") – rodzaj roślin należący do rodziny goździkowatych. Obejmuje ponad 200 gatunków. Są to rośliny zielne (jednoroczne i byliny) występujące głównie na obszarze klimatu umiarkowanego półkuli północnej. Rośliny te rosną w miejscach skalistych, na terenach górskich, na wydmach, w murawach i na świeżych łąkach. Niektóre gatunki uznawane za chwasty.

Wikipedia


rogowniki

ozdoba szczytu dachu, zwykle w kształcie baranich rogów i zwierzęcych głów; śparogi, szparogi, rogacze


SJP.pl


rogowo

nazwa wielu miejscowości i ich części w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rogowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. rypińskim, w gminie Rogowo
  • Rogowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. toruńskim, w gminie Lubicz
  • Rogowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Rogowo
  • Rogowo – część wsi Stróża w woj. małopolskim, w pow. myślenickim, w gminie Pcim
  • Rogowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. makowskim, w gminie Płoniawy-Bramura
  • Rogowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Bulkowo
  • Rogowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Staroźreby
  • Rogowo – osada leśna w woj. podlaskim, w pow. augustowskim, w gminie Sztabin
  • Rogowo – wieś w woj. podlaskim, w pow. białostockim, w gminie Choroszcz
  • Rogowo – część wsi Barkowo w woj. pomorskim, w pow. człuchowskim, w gminie Człuchów
  • Rogowo – kolonia w woj. pomorskim, w pow. lęborskim, w gminie Cewice
  • Rogowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. elbląskim, w gminie Pasłęk

Wikipedia


rogowski

przymiotnik od: Rogowo, Rogów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Anna Rogowska – lekkoatletka
  • Arkadiusz Rogowski – lekkoatleta
  • Artur Rogowski – strzelec sportowy
  • Bazyli Rogowski – major piechoty Wojska Polskiego, starosta i wicewojewoda
  • Eugeniusz Rogowski – chodziarz sportowy
  • Iwo Onufry Rogowski – ksiądz
  • Jan Rogowski – ujednoznacznienie
  • Jerzy Rogowski – hydrolog
  • Jerzy Rogowski – aktor
  • Józef Rogowski – piekarz, sekretarz cechu
  • Kacper Rogowski – żużlowiec
  • Krzysztof Rogowski – sportowiec, jeździec

Wikipedia


rogowy

1. w anatomii: zbudowany z substancji białkowej stanowiącej część składową zrogowaciałej warstwy naskórka (np. płytki rogowe);
2. w rzemieślnictwie: wykonany z rogu (wyrostka kostnego) jakiegoś zwierzęcia (np. rogowe oprawki)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) wykonany z rogu (materiału)

 (1.2) zool. składający się ze zrogowaciałej tkanki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. róg m., rożek m., narożnik m., poroże n., rogówka ż., rogowacenie n., zrogowacenie n., rożny m., różek mrz.

 czas. rogowacieć ndk., zrogowacieć dk.

 przym. rożny, narożny, narożnikowy, rogówkowy

Wiktionary


rogozieński

→ Rogoźno; rogoziński


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rogoźnem, dotyczący Rogoźna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rogoźno n., rogoźnianin m., rogoźnianka ż.

Wiktionary


rogozina

pęd pałki wodnej; rogożyna


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rogozina – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfickim, w gminie Trzebiatów
  • Rogozina – część wsi Karcino w woj. zachodniopomorskim, w pow. kołobrzeskim, w gminie Kołobrzeg
  • Rogozina – dawna gromada
  • Rogozina – nieczynny przystanek kolejowy
  • Rogozina – wieś w obwodzie Dobricz

Wikipedia


rogoziniec

Rogoziniec – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie świebodzińskim, w gminie Zbąszynek.

Wikipedia


rogoziński

→ Rogoźno; rogozieński


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Rogoziński – polski duchowny i działacz społeczny‎
  • Henryk Rogoziński – polski artysta fotograf
  • Julian Rogoziński – tłumacz, krytyk literacki
  • Mikołaj Rogoziński – polski szlachcic, poseł na Sejm
  • Piotr Rogoziński – polski prawnik
  • Roman Rogoziński – polski wojskowy
  • Stefan Szolc-Rogoziński – polski podróżnik, odkrywca i badacz Afryki
  • Teodor Rogoziński – rzymskokatolicki duchowny i powstaniec

Wikipedia


rogoząb

gatunek ryby dwudysznej z rodziny rogozębowatych; barramundi, barramunda


SJP.pl


rogozębokształtne

rząd ryb dwudysznych


SJP.pl

Rogozębokształtne (Ceratodontiformes) – rząd ryb mięśniopłetwych (Sarcopterygii) z podgromady dwudysznych (Dipnoi). W zapisie kopalnym znane od triasu, spotykane na wszystkich kontynentach. Do czasów współczesnych przetrwały jedynie 3 rodzaje z 6 gatunkami.

Wikipedia


rogozębowate

rodzina ryb dwudysznych


SJP.pl

Rogozębowate (Neoceratodontidae, wcześniej Ceratodontidae "sensu lato") – rodzina ryb dwudysznych (Dipnoi). Jej jedynym współcześnie żyjącym przedstawicielem jest rogoząb australijski ("Neoceratodus forsteri"), najbardziej pierwotny gatunek ryby dwudysznej, żywa skamieniałość niezmieniona od 100 mln lat, jest najstarszym ze wszystkich znanych kręgowców, starszym ewolucyjnie niż dość blisko z nim spokrewnione latimerie. Pozostałe gatunki rogozębowatych wymarły.

Wikipedia


rogoźnianin

mieszkaniec Rogoźna


SJP.pl


rogoźnianka

mieszkanka Rogoźna


SJP.pl


rogoźnica

nazwa kilku miejscowości w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rogoźnica – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. świdnickim, w gminie Strzegom
  • Rogoźnica – wieś w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Międzyrzec Podlaski
  • Rogoźnica – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Drawno
  • Rogoźnica – nieistniejąca miejscowość w woj. lubuskim, w pow. słubickim, w gm. Górzyca
  • Rogoźnica – część Głogowa Małopolskiego, w woj. podkarpackim, w pow. rzeszowskim, w gminie Głogów Małopolski
  • Rogoźnica – dawna gromada
  • Rogoźnica – stacja kolejowa
  • Rogoźnica koło Rzeszowa – przystanek osobowy w Głogowie Małopolskim
  • Rezerwat przyrody Rogoźnica
  • Rogoźnica – wieś w obwodzie brzeskim, w rejonie baranowickim, w sielsowiecie Małachowce

Wikipedia


rogoźnicki

przymiotnik od: Rogoźnica


SJP.pl


rogoźnik

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rogoźnik – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. legnickim, w gminie Ruja
  • Rogoźnik – wieś w woj. małopolskim, w pow. nowotarskim, w gminie Nowy Targ
  • Rogoźnik – wieś w woj. śląskim, w pow. będzińskim, w gminie Bobrowniki
  • Rogoźnik – dawna gromada
  • Wielki Rogoźnik – potok, dopływ Czarnego Dunajca

Wikipedia


rogoźno

miasto w Polsce


SJP.pl

Rogoźno – miasto w woj. wielkopolskim, w powiecie obornickim, siedziba władz gminy miejsko-wiejskiej Rogoźno. Położone na Pojezierzu Wielkopolskim, nad rzeką Wełną i jeziorem Rogozińskim.

Wikipedia


rogoża

1. roślina z rodziny rogożowatych; pałka
2. mata upleciona z sitowia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mata pleśćeciona z sitowia, łyka lub innych łodyg roślinnych

 (1.2) pot. bot. pałka szerokolistna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rogozie n., rogożyna ż.

 przym. rogożowy, rogożynowy

Wiktionary


rogożewo

Ro

Wikipedia


rogożowate

rodzina roślin jednoliściennych; pałkowate, ożypałkowate


SJP.pl


rogożowaty

o cechach rogożowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


rogożyna

pęd pałki wodnej; rogozina


SJP.pl


rogożynowy

przymiotnik od: rogożyna


SJP.pl


rogucki

nazwisko


SJP.pl


rogula

nazwisko


SJP.pl


rogulski

nazwisko


SJP.pl


roguski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Elżbieta Suchocka-Roguska (ur. 1948) – polska ekonomistka
  • Henryk Roguski (1912-1981) – polski lekkoatleta
  • Jan Roguski (1900-1971) – polski naukowiec, lekarz internista
  • Mateusz Roguski (zm. 1794) – instygator koronny, intendent policji, szpieg rosyjski
  • Władysław Roguski (1890-1940) – malarz, pedagog
  • Zbigniew Roguski (1919-1944) – podporucznik, uczestnik powstania warszawskiego
  • Zygmunt Roguski (1886-1946) – major Wojska Polskiego.

Wikipedia


roguszyn

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roguszyn – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Czerwińsk nad Wisłą
  • Roguszyn – wieś w woj. mazowieckim, w pow. węgrowskim, w gminie Korytnica
  • Roguszyn – dawna gromada

Wikipedia


rogów

1. wyrostek u zwierząt lub bezkręgowców
2. substancja tworząca rogi zwierzęce
3. przedmiot wytworzony z rogu zwierzęcego
4. instrument dęty; waltornia
5. skraj, kant
6. kąt
7. zbieg dwóch ulic
8. rzut rożny lub pole, z którego jest wykonywany


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rogów – wieś w woj. lubelskim, w pow. opolskim, w gminie Wilków
  • Rogów – wieś w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Grabowiec
  • Rogów – osada w woj. łódzkim, w pow. brzezińskim, w gminie Rogów
  • Rogów – wieś w woj. łódzkim, w pow. łęczyckim, w gminie Świnice Warckie
  • Rogów – osada w woj. łódzkim, w pow. piotrkowskim, w gminie Gorzkowice
  • Rogów – wieś w woj. małopolskim, w pow. miechowskim, w gminie Kozłów
  • Rogów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sokołowskim, w gminie Repki
  • Rogów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. szydłowieckim, w gminie Mirów
  • Rogów – przysiółek wsi Tłustomosty w woj. opolskim, w pow. głubczyckim, w gminie Baborów
  • Rogów – wieś w woj. opolskim, w pow. brzeskim, w gminie Grodków
  • Rogów – wieś w woj. śląskim, w pow. wodzisławskim, w gminie Gorzyce
  • Rogów – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. kazimierskim, w gminie Opatowiec

Wikipedia


rogówka

1. błona stanowiąca zewnętrzną warstwę przedniej części oka;
2. środowiskowo: mebel umieszczany w rogu pokoju;
3. dawniej:
a) trójkątna chustka damska;
b) wulgarnie: prostytutka, ulicznica


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) anat. wypukła zewnętrzna warstwa gałki ocznej pokryta przezroczystą błoną;

 (1.2) pot. reg. kanapa narożna

 (1.3) daw. XVIII-wieczna paradna spódnica rozpięta na obręczach szerokiego stelażu powiększającego jej objętość; także sam stelaż;

 (1.4) odzież. kobieca trójkątna chustka na głowę

 (1.5) środ. prostytutka uliczna

 (1.6) daw. tabakierka wykonana z rogu

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Soczewkę kontaktową umieszcza się bezpośrednio na rogówce oka.

 (1.2) Mama kupiła nową rogówkę do dużego pokoju.

 (1.3) Rogówka pozwalała na zachowanie modnej w epoce rokoka sylwetki.

 (1.5) Ledwo zapadł zmrok, a po oświetlonej paroma latarniami ulicy przechadzało się już kilka rogówek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. róg m.

 przym. rogowy, rogówkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.5) chodnikówka, narożnica, ulicznica

Wiktionary


rogówkowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) anat. związany z rogówką, dotyczący rogówki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rogówka ż.

 czas. rogowacieć ndk., zrogowacieć dk.

 przym. rogowy

Wiktionary


rogózieński

→ Rogóźno


SJP.pl

Patrz:

Rogóźno

rogóźno

1. nazwa kilku wsi w Polsce;
2. wieś na Ukrainie w regionie jaworowskim


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rogóźno – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. grudziądzkim, w gminie Rogóźno
  • Rogóźno – wieś w woj. lubelskim, w pow. łęczyńskim, w gminie Ludwin
  • Rogóźno – wieś w woj. lubelskim, w pow. tomaszowskim, w gminie Tomaszów Lubelski
  • Rogóźno – wieś w woj. łódzkim, w pow. łaskim, w gminie Widawa
  • Rogóźno – wieś w woj. łódzkim, w pow. łowickim, w gminie Domaniewice
  • Rogóźno – wieś w woj. łódzkim, w pow. zgierskim, w gminie Zgierz
  • Rogóźno – wieś w woj. mazowieckim, w pow. wyszkowskim, w gminie Rząśnik
  • Rogóźno – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kolskim, w gminie Przedecz
  • Rezerwat przyrody Rogóźno – leśny rezerwat przyrody położony w gminie Przedecz, powiecie kolskim (województwo wielkopolskie)
  • Rogóźno – jezioro na Pojezierzu Łęczyńsko-Włodawskim.
  • Rogóźno – gmina
  • Rogóźno – dawna gmina w województwie łódzkim

Wikipedia


rogóżka

tkanina bawełniana o rzadkim splocie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Lwów. wycieraczka

Wiktionary

Rogóżka ( Wolmsdorf) – zanikająca wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Stronie Śląskie, w górnym biegu części Konradki, w Krowiarkach.

Wikipedia


rohatka

przełęcz w Tatrach


SJP.pl

Rohatka ( Prielom, Kerbchen, Rovátka, 2293 m) – przełęcz w głównej grani Tatr pomiędzy Małą Wysoką ("Východná Vysoká") i Dziką Turnią ("Divá veža"), dokładniej Turnią nad Rohatką. Wschodnie zbocza spod przełęczy opadają do Kotliny pod Rohatką będącej górnym odgałęzieniem Doliny Staroleśnej ("Veľká Studená dolina"), zaś zachodnie do Doliny Świstowej ("Svišťová dolina"), która jest górną częścią Doliny Białej Wody ("Bielovodská dolina").

Wikipedia


rohatyn

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w zachodniej części Ukrainy;

Wiktionary

Rohatyn (ukr. Рогатин) – miasto na Ukrainie, w obwodzie iwanofrankiwskim, w rejonie iwanofrankiwskim.

Do czasu likwidacji rejonu rohatyńskiego jego siedziba.

Rohatyn leży nad Gniłą Lipą, w obwodzie iwanofrankowskim (stanisławowskim), dekanat halicki, 8,8 tys. mieszkańców (2001). Przemysł spożywczy. Węzeł drogowy. Przez miasto przebiega ukraińska droga krajowa N09. Stacja kolejowa Rohatyn na linii Tarnopol – Stryj.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. rohatyński

Wiktionary


rohatyna

włócznia z hakiem, używana dawniej przez lekką jazdę oraz w łowiectwie; rogacizna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. wojsk. włócznia z hakiem przy grocie;

Wiktionary

Rohatyna (rogacina) – odmiana włóczni z hakiem przy grocie, który zapobiegał zbyt głębokiej penetracji i pozwalał na szybkie ponowienie ciosu.

Rohatyna zazwyczaj nie przekraczała długości trzech metrów (5 łokci). Bardzo często w drzewcu czyniono wyżłobienia, aby zmniejszyć jego wagę, w efekcie broń nie nadawała się do cięć, lecz jedynie do pchnięć.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wojtek dźgnął niedźwiedzia rohatyną w samo serce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rohatyniec mos./mzw., rohatyńcowate lm nm.

 przym. rohatyński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rogacina

Wiktionary


rohatyniec

owad z rodziny żukowatych o charakterystycznym wygiętym do tyłu rogu znajdującym się na głowie samców; rohatyniec nosorożec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. wojsk. żołnierz walczący rohatyną

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) ent. chrząszcz posiadający róg na głowie

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Samice rohatyńca składają jaja w koronach drzew.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rohatyna ż., rohatyńcowate lm nm.

 przym. rohatyński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rosochacz

Wiktionary


rohatyński

przymiotnik

 (1.1) związany z Rohatynem, dotyczący Rohatyna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Księgozbiór domowy liczący wiele tysięcy tomów z siedzibą w Bursztynie, pow. rohatyński;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rohatyn m., rohatyniec m., rohatyna ż.

Wiktionary


rohingja

rzeczownik, nazwa własna

 (1.1) indoaryjski lud muzułmański zamieszkujący północną część stanu Arakan w Mjanmie;

Wiktionary

Rohingja, Rohingya – muzułmańska grupa etniczna zamieszkująca północną część birmańskiego stanu Arakan, licząca ponad milion osób. Są to głównie rolnicy i rybacy. Posługują się językiem rohingya z rodziny indoeuropejskiej.

Wikipedia


rohula

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ostróżka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z obu stron każdej drogi szerokim pasem bielały bujne rumianki i wyższe od ich kwiaty marchewnika, słały się w trawach fioletowe rohule, żółtymi gwiazdkami świeciły brodawniki i kurze ślepoty, liliowe skabiozy polne wylewały ze swych stulistnych koron miodowe wonie, chwiały się całe lasy słabej i delikatnej mietlicy, kosmate kwiaty babki stały na swych wysokich łodygach, rumianością i zawadiacką postawą stwierdzając nadaną im nazwę kozaków.

Wiktionary


rohypnol

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) farm. flunitrazepam, lek o silnym działaniu uspokajającym;

Wiktionary


roik

mały rój (pszczół, os)


SJP.pl


roissy-en-france

Roissy-en-France – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Île-de-France, w departamencie Dolina Oise.

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwały 2054 osoby, a gęstość zaludnienia wynosiła 146 osób/km² (wśród 1287 gmin regionu Île-de-France Roissy-en-France plasuje się na 479. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 190.).

Wikipedia


roić

1. marzyć, fantazjować;
2. roić się - o pszczołach: tworzyć nowy rój, wylatywać z ula w celu poszukiwania nowego gniazda;
3. roić się - poruszać się całą gromadą; pojawiać się masowo


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. uroić)

 (1.1) rozmyślać, marzyć o czymś nierealnym

czasownik zwrotny niedokonany roić się (dk. uroić się)

 (2.1) przychodzić do głowy

czasownik zwrotny niedokonany roić się (dk. wyroić się)

 (3.1) ent. wylatywać gromadnie, aby założyć nowe gniazdo

czasownik zwrotny niedokonany roić się (dk. zaroić się)

 (4.1) występować licznie

 (4.2) być pełnym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kazała mi „nie zawracać sobie głowy całą masą bzdetów i skoncentrować się na pisaniu”. (…) Może roiła sobie, że zostanę drugim Steinbeckiem czy coś?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rojenie n., rojowisko n., rój mrz.

 przym. rojliwy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) marzyć, rozmyślać, snuć, wyobrażać

 (2.1) marzyć się, snuć się, wyobrażać się

 (3.1) wylęgać się, wyrajać się

 (4.1) mrowić się, tłoczyć się

 (4.2) burzyć się, wrzeć

Wiktionary


roj

nazwisko, m.in. Wojciech Roj (właściwie Wojciech Raj-Gąsienica; 1839-1924) - gospodarz góralski, kowal i cieśla, przewodnik tatrzański


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roj – limburska nazwa miejscowości Gruitrode
  • Alen Roj – słoweński badmintonista
  • Wojciech Roj
  • Roj – kurdyjskie imię
  • Roj TV – kurdyjski nadawca telewizyjny
  • Roy

Wikipedia


roja

nazwisko, m.in. Wojciech Roj (właściwie Wojciech Raj-Gąsienica; 1839-1924) - gospodarz góralski, kowal i cieśla, przewodnik tatrzański


SJP.pl

Ro

Wikipedia


rojak

nazwisko


SJP.pl

Rojak ( Рояк) – wieś w Bułgarii, w obwodzie Warna, w gminie Dyłgopoł. W 2024 roku liczyła 271 mieszkańców.

Wikipedia


rojalista

1. zwolennik monarchistycznej formy rządów;
2. stronnik króla, dynastii królewskiej


SJP.pl


rojalistka

1. zwolenniczka monarchistycznej formy rządów;
2. stronniczka króla, dynastii królewskiej


SJP.pl


rojalistyczny

→ rojalizm, → rojalista


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rojalizmem

Wiktionary

Patrz:

rojalizm, → rojalista

Powiązane:

 rzecz. rojalizm m., rojalista m., rojalistka ż.

Wiktionary


rojalizm

opowiadanie się za monarchiczną formą rządów


SJP.pl


rojas

Rojas – gmina w Hiszpanii, w prowincji Burgos, w Kastylii i León, o powierzchni 24,93 km². W 2011 roku gmina liczyła 74 mieszkańców.

Wikipedia


rojcissus

Rojcissus ("Rhoicissus" Planch.) – rodzaj roślin należący do rodziny winoroślowatych ("Vitaceae" Juss.). Obejmuje co najmniej 15 gatunków występujących naturalnie w środkowej i południowej Afryce.

Wikipedia


rojek

wir wodny


SJP.pl

Rojek (nazwa oboczna: Młyn-Kraśnik) – osada wsi Wystok, w Polsce, w województwie lubuskim, w powiecie sulęcińskim, w gminie Torzym.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

Wikipedia


rojenie

1. marzyć, fantazjować;
2. roić się - o pszczołach: tworzyć nowy rój, wylatywać z ula w celu poszukiwania nowego gniazda;
3. roić się - poruszać się całą gromadą; pojawiać się masowo


SJP.pl


rojewo

wieś w Polsce, w województwie kujawsko-pomorskim


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rojewo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. inowrocławskim, w gminie Rojewo
  • Rojewo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. rypińskim, w gminie Rogowo
  • Rojewo – wieś w woj. lubuskim, w pow. międzyrzeckim, w gminie Międzyrzecz
  • Rojewo – część wsi Florianów w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Bedlno
  • Rojewo – część wsi Tylice w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. nowomiejskim, w gminie Nowe Miasto Lubawskie
  • Rojewo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. grodziskim, w gminie Grodzisk Wielkopolski
  • Rojewo – gmina
  • Rojewo – dawna gromada

Wikipedia


rojewski

→ Rojewo (wieś w Polsce)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

Wikipedia


rojliwy

przymiotnik

 (1.1) pszcz. z natury szczególnie skłonny do rojenia się

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rojliwość ż.

 czas. roić

Wiktionary


rojnica

choroba wywoływana przez alkaloidy sporyszu, objawiająca się drgawkami, zaburzeniami czucia i bolesnym przykurczem kończyn


SJP.pl


rojniej

stopień wyższy od przysłówków: rojno, rojnie


SJP.pl


rojniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: rojny


SJP.pl


rojnik

bylina o małych wymaganiach, rośnie na wszelkich nieużytkach, skałach, piaskach i wśród kamieni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Sempervivum|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny gruboszowatych obejmujący 40 do ok. 100 gatunków;

 (1.2) bot. roślina z rodzaju rojnik (1.1)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rojnik (Sempervivum) – rodzaj roślin z rodziny gruboszowatych
  • rojnik morfeusz (Heteropterus morpheus) – motyl dzienny z rodziny powszelatkowatych

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rój mrz.

Wiktionary


rojnikowy

→ rojnik


SJP.pl

Patrz:

rojnik

rojny

rojący się od czegoś, wypełniony ruchliwym zbiorowiskiem


SJP.pl


rojowisko

1. miejsce, gdzie porusza się i tłoczy duża liczba osób lub zwierząt;
2. gromada poruszających się i tłoczących ludzi lub zwierząt; kłębowisko, chmara


SJP.pl


rojownik

śródziemnomorska bylina z rodziny wargowych; melisa


SJP.pl

Rojownik, rojnik, rojniczek ("Jovibarba") – rodzaj roślin należący do rodziny gruboszowatych. W zależności od ujęcia systematycznego jest to rodzaj siostrzany względem rodzaju rojnik ("Sempervivum") ewentualnie sekcja w obrębie tego rodzaju. Należą tu także w zależności od ujęcia dwa lub trzy gatunki występujące w Europie i Azji, z czego dwa rosną dziko w granicach Polski (rojownik pospolity "J. sobolifera" i włochaty "J. hirta"). Są to byliny monokarpiczne.

Wikipedia


rojowy

przymiotnik od: rój


SJP.pl


rojst

miejsce podmokłe lub zbiorowisko roślinne tworzących torfy gatunków torfowców; mokradło, torfowisko, mszar


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) podmokłe miejsce porośnięte roślinami

Wiktionary

Rojst lub rojsty (lit. "raistas", l. mn. "raistai") – zbiorowisko roślinnych terenów podmokłych; miejsce podmokłe, niskie i bagniste, porośnięte mchami, krzewinkami i karłowatymi drzewami lub zbiorowisko roślinne tworzących torfy gatunków torfowców. Są to zbiorowiska roślinne zanikające z powodu nadmiernego osuszania terenów i eksploatacji torfu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɔjst, AS: roi ̯st

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rojstowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bagno, mokradło, grzęzawisko, trzęsawisko

Wiktionary


rojszczak

nazwisko


SJP.pl


rojzjusz

nazwisko


SJP.pl


rojęczyn

Ro

Wikipedia


rok

1. w dawnej Polsce: posiedzenie sądowe
2. dawniej: termin stawiania się stron w sądzie; pozew sądowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) czas, jaki w przybliżeniu zajmuje Ziemi obiegnięcie Słońca, równy 365 lub 366 dni;

 (1.2) astr. czas, w jakim dane ciało niebieskie okrąża inne ciało niebieskie

 (1.3) grupa studentów studiująca na tym samym wydziale przez cały okres studiów

 (1.4) gw-pl|Górny Śląsk. kraw. spódnica

 (1.5) przest. roczny słój w drzewie

 (1.6) stpol. termin rozprawy sądowej

 (1.7) stpol. kadencja sądu

 (1.8) daw. sprawa sądowa

 (1.9) daw. ustny pozew sądowy

 (1.10) daw. zaręczyny

Wiktionary

Rok – wspólna nazwa różnych jednostek miar, zwykle czasu; może oznaczać:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rok składa się z dwunastu miesięcy.

 (1.1) Luty jest najkrótszym miesiącem w roku.

 (1.1) Po raz pierwszy szyfrogramy zakodowane przy pomocy Enigmy udało się rozszyfrować polskim kryptologom w grudniu 1932 roku (lub styczniu 1933) w Pałacu Saskim w Warszawie, mieszczącym siedzibę Biura Szyfrów Oddziału II Sztabu Głównego Wojska Polskiego.

 (1.1) Chilonowi zaś istotnie chodziło o usunięcie Glauka, który jakkolwiek podeszły w leciech, nie był wcale niedołężnym starcem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔk, AS: rok

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rocznica ż., rocznicówka ż., rocznik m., rocznikarstwo n., rocznikarz m., roczniak m.

:: zdrobn. roczek m.

 przym. roczny, rocznicowy, rocznikarski, rokroczny, doroczny

 przysł. rocznie, rokrocznie

 skr. r.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skr. r.

 (1.3) rocznik

Wiktionary


rokada

szosa strategiczna równoległa do linii frontu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wojsk. droga równoległa do linii frontu, używana do przesyłu zaopatrzenia lub ułatwiająca transport posiłków;

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przed planowaćanowanym atakiem dowódca polecił odblokować rokadę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈkada, AS: rokada

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rokadowy

Wiktionary


rokadowy

przymiotnik

 (1.1) związany z rokadą, dotyczący rokady

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rokada ż.

Wiktionary


rokambuł

roślina warzywna, podobna do czosnku


SJP.pl


rokefeler

potocznie: człowiek bardzo bogaty, majętny; bogacz, krezus, nabab


SJP.pl


rokfor

gatunek sera owczego o ostrym smaku, porośniętego pleśnią; roquefort


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. spoż. ostry w smaku ser z charakterystycznymi żyłkami niebieskozielonej pleśńeśni wytwarzany z mleka owczego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Plasterki buraków układamy na talerzu i polewamy je sosem. Na brzegach rozrzucamy pokruszony ser rokfor, a na środku układamy roladę z polędwicy.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) roquefort

Wiktionary


roki

dawniej: posiedzenie sądowe


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy, nazwa własna

 (1.1) zoonim imię dla psa

Wiktionary

Roki (biał. "Рокі") – trzeci album studyjny białoruskiego zespołu punkrockowego Brutto. Jego premiera odbyła się 1 maja 2017 roku. Na płycie znalazło się dwanaście piosenek, w tym premierowe utwory, a także covery piosenki Kim Wilde „Cambodia” oraz dwóch utworów z ostatniej płyty grupy Lapis Trubieckoj: „Tielewizor” i „Matrioszka”. Jest to pierwszy album Brutto nagrany przy udziale sekcji dętej zespołu.

Wikipedia


rokicieński

przymiotnik od: Rokitno


SJP.pl


rokicina

gatunek krzewiastej wierzby; rokita


SJP.pl

Rokicina – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie sochaczewskim, w gminie Młodzieszyn.

Sołectwo "Nowa Wieś, Rokicina" tworzą wsie Nowa Wieś i Rokicina. W 2023 sołectwo liczyło 42 osoby.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa skierniewickiego.

Wikipedia


rokiciny

gatunek krzewiastej wierzby; rokita


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rokiciny – wieś w woj. łódzkim, w pow. tomaszowskim, w gminie Rokiciny
  • Rokiciny – osada leśna w woj. łódzkim, w pow. tomaszowskim, w gminie Rokiciny
  • Rokiciny – wieś w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Czarna Dąbrówka
  • Rokiciny – stacja kolejowa
  • Rokiciny – gmina wiejska
  • Rokiciny – dawna gromada
  • Rokiciny Podhalańskie, Rokiciny-Kolonia

Wikipedia


rokiciński

przymiotnik od: Rokiciny


SJP.pl


rokicki

→ Rokitki


SJP.pl

Patrz:

Rokitki

rokiet

1. mech z rodziny rokietowatych, rosnący zwykle w lasach szpilkowych, tworzący zbitą, błyszczącą darń;
2. rodzaj komży szytej z białego płótna lnianego, przeznaczonej dla wyższych duchownych Kościoła rzymskokatolickiego; rokieta


SJP.pl

Rokiet ("Hypnum") – rodzaj mchów z rodziny rokietowatych.

Wikipedia


rokieta

rodzaj komży szytej z białego płótna lnianego, przeznaczonej dla wyższych duchownych Kościoła rzymskokatolickiego; rokiet


SJP.pl

Rokieta ( rocchetto, komża biskupia) – szata w kościołach rzymskokatolickim i anglikańskim noszona przez kardynałów, biskupów, niektórych prałatów i kanoników jako element stroju chórowego używana od IX w.

Jest to rodzaj komży o węższych rękawach, czasem podbita kolorową tkaniną (najczęściej fioletową). Na rokietę zakłada się zwykle mantolet lub mucet. Nigdy nie nakłada się komży na rokietę. Stosuje się rokietę z płótna lnianego lub z podobnej tkaniny.

Wikipedia


rokietnica

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rokietnica – wieś w woj. podkarpackim, w pow. jarosławskim, w gminie Rokietnica
  • Rokietnica – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Rokietnica
  • Rokietnica – gmina w województwie podkarpackim
  • Rokietnica – gmina w województwie wielkopolskim
  • Rokietnica – gromada w powiecie jarosławskim
  • Rokietnica – gromada w powiecie poznańskim
  • Rokietnica – stacja kolejowa
  • Rokitnica

Wikipedia


rokietnicki

przymiotnik od: Rokietnica


SJP.pl


rokietnik

mech z rodziny gajnikowatych, tworzący luźne, błyszczące darnie


SJP.pl


rokietnikowy

→ rokietnik


SJP.pl

Patrz:

rokietnik

rokietowate

rodzina mchów z rzędu rokietowców


SJP.pl


rokietowaty

zdrojek rokietowaty - gatunek mchu z rodziny zdrojkowatych


SJP.pl


rokietowce

rząd mchów z klasy prątników


SJP.pl


rokietta

rokietta siewna - jednoroczna, przyprawowa roślina zielna z rodziny kapustowatych (rodzaj sałaty), rosnąca dziko w Europie Południowej; rucola; ruccola


SJP.pl

Ro

Wikipedia


rokita

gatunek krzewiastej wierzby; rokicina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Salix repens|ref=tak., krzew z rodziny wierzbowatych, osiągający do 1 metra wysokości, słabo rozgałęziony;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Rokita (ur. 1968) – polski profesor, specjalizujący się w teorii i metodyce wychowania fizycznego
  • Jan Rokita (ur. 1959) – polski polityk (PO), poseł na Sejm w latach 1989–2007
  • Nelli Rokita (ur. 1957) – polski polityk (PO, PiS), posłanka na Sejm VI kadencji, żona Jana Rokity
  • Wojciech Rokita (1966–2020) – polski ginekolog
  • Rokita – diabeł
  • Rokita – wzniesienie w Beskidzie Sądeckim
  • Rokita – wieś w woj. zachodniopomorskim, pow. goleniowskim, gm. Przybiernów
  • Rokita – stacja kolejowa w miejscowości Rokita (Zachodniopomorskie)
  • Rokita – rzeka, dopływ Rawki
  • rezerwat przyrody Rokita – rezerwat przyrody w woj. łódzkim
  • PCC Rokita – zakłady chemiczne w Brzegu Dolnym
  • wierzba rokita (łac. Salix rosmarinifolia) – krzew

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) rokicina

Wiktionary


rokitki

1. nazwa kilku wsi w Polsce;
2. stacja kolejowa w gminie Chojnów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rokitki – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. legnickim, w gminie Chojnów
  • Rokitki – część wsi Tarnówka w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. radziejowskim, w gminie Radziejów
  • Rokitki – część wsi Tylka w woj. małopolskim, w pow. nowotarskim, w gminie Krościenko nad Dunajcem
  • Rokitki – wieś w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Czarna Dąbrówka
  • Rokitki – część wsi Ostrzyce w woj. pomorskim, w pow. kartuskim, w gminie Somonino
  • Rokitki – wieś w woj. pomorskim, w pow. tczewskim, w gminie Tczew
  • Rokitki – jezioro położone w gminie Skarszewy, powiat starogardzki województwo pomorskie
  • Rokitki – wzgórze we Wzgórzach Strzelińskich, na Przedgórzu Sudeckim
  • Rokitki – dawna gromada
  • Rokitki – stacja kolejowa
  • Rokitki Tczewskie

Wikipedia


rokitnica

1. dzielnica Zabrza;
2. nazwa kilku wsi w Polsce;
3. nazwa kilku wsi na Ukrainie;
4. nazwa kilku cieków wodnych w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rokitnica – część miasta Zabrze
  • Rokitnica – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. złotoryjskim, w gminie Złotoryja
  • Rokitnica – wieś w woj. lubuskim, w pow. świebodzińskim, w gminie Skąpe
  • Rokitnica – wieś w woj. łódzkim, w pow. łaskim, w gminie Łask
  • Rokitnica – wieś w woj. łódzkim, w pow. zgierskim, w gminie Stryków
  • Rokitnica – wieś w woj. mazowieckim, w pow. grójeckim, w gminie Nowe Miasto nad Pilicą
  • Rokitnica – wieś w woj. pomorskim, w pow. gdańskim, w gminie Pruszcz Gdański
  • Rokitnica – rzeka, dopływ Utraty w województwie mazowieckim
  • Rokitnica – struga, dopływ Raciążnicy
  • Rokitnica – rzeka, dopływ Śliny
  • Rokitnica – dawna gmina wiejska
  • Rokitnica – dawna gromada w powiecie gdańskim

Wikipedia


rokitnicki

→ Rokitnica


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Franciszek Rokitnicki – polski piłkarz
  • Jakub Stanisław Rokitnicki – polski wojskowy i urzędnik
  • Józef Rokitnicki – polski działacz polityczny
  • Kazimierz Rokitnicki – katolicki duchowny
  • Michał Kazimierz Rokitnicki – polski urzędnik i dworzanin
  • Michał Kazimierz Rokitnicki – polski urzędnik
  • Tomasz Rokitnicki – polski urzędnik

Wikipedia

Patrz:

Rokitnica

rokitniczka

niewielki ptak wędrowny z rodziny pokrzewkowatych


SJP.pl

Rokitniczka ("Acrocephalus schoenobaenus") – gatunek niewielkiego ptaka wędrownego z rodziny trzciniaków (Acrocephalidae), wcześniej włączanych do pokrzewkowatych (Sylviidae).

Wikipedia


rokitnik

eurazjatycki krzew ozdobny; rozmarynowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Hippophae|L.|ref=tak., rodzaj roślin krzewiastych z rodziny oliwnikowatych;

 (1.2) krzew z rodzaju rokitnika (1.1) o podłużnych, srebrzystych liściach i niewielkich, pomarańczowych owocach

 (1.3) spoż. owoc rokitnika (1.2), bogaty w witaminę C

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rokitnik – rodzaj roślin z rodziny oliwnikowatych
  • Rokitnik – złośliwy duch z wierzeń kaszubskich
  • Rokitnik – wieś w powiecie lidzbarskim
  • Rokitnik – zlikwidowana stacja kolejowa w Rokitniku, w powiecie lidzbarskim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Krzewy rokitnika można łatwo ukształtować w żywopłot.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈcitʲɲik, AS: roḱitʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rokitnikowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozmarynowiec

Wiktionary


rokitnikowate

rodzina roślin z klasy dwuliściennych obejmująca około 50 gatunków drzew i krzewów, występujących w umiarkowanej i podzwrotnikowej strefie półkuli północnej; oliwnikowate


SJP.pl


rokitnikowaty

o cechach rokitnikowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


rokitnikowy

→ rokitnik


SJP.pl

Patrz:

rokitnik

rokitno

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rokitno – wieś w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Rokitno
  • Rokitno – wieś w woj. lubelskim, w pow. lubartowskim, w gminie Lubartów
  • Rokitno – wieś w woj. lubelskim, w pow. tomaszowskim, w gminie Ulhówek
  • Rokitno – wieś w woj. lubuskim, w pow. międzyrzeckim, w gminie Przytoczna
  • Rokitno – wieś w woj. lubuskim, w pow. strzelecko-drezdeneckim, w gminie Stare Kurowo
  • Rokitno – wieś w woj. mazowieckim, w pow. warszawskim zachodnim, w gminie Błonie
  • Rokitno – wieś w woj. śląskim, w pow. zawierciańskim, w gminie Szczekociny
  • Rokitno – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. myśliborskim, w gminie Nowogródek Pomorski
  • Rokitno – gmina w woj. lubelskim, w pow. bialskim
  • Rokitno – dawna gmina wiejska istniejąca do 1954 roku w woj. kieleckim
  • Rokitno – dawna gromada w powiecie bialskim
  • Rokitno – gromada w powiecie międzyrzeckim

Wikipedia


rokitowy

zrobiony z drewna wierzby rokity lub w inny sposób związany z tym krzewem


SJP.pl


rokocin

Rokocin – wieś kociewska na Pojezierzu Starogardzkim w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie starogardzkim, w gminie Starogard Gdański przy drodze krajowej nr 22.

Rokocin graniczy ze Starogardem Gdańskim, Sucuminem, Suminem oraz Nową Wsią Rzeczną i Koteżami. We wsi znajduje się Jezioro Rokocińskie(jezioro prywatne) bez dostępu do plaży. Naprzeciwko jeziora mieści się ośrodek rekreacji konnej, hotel i restauracja "Hubertus".

Wikipedia


rokoko

epoka w sztuce, wywodzący się z baroku, trwający od około XVIII w.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) hist. szt. nurt stylistyczny w sztuce i literaturze europejskiej XVIII wieku, odznaczający się asymetrią oraz motywami egzotycznymi, lekkością i dekoracyjnością form;

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rozkwit rokoka nastąpił za Ludwika XV.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rokokowy

Wiktionary


rokokowy

→ rokoko


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) szt. związany z rokoko, dotyczący rokoko

Wiktionary

Patrz:

rokoko

Przykłady

 (1.1) Nie wiecie, ile muzeum zapłaciło za tę rokokową konsolę?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rokoko n.

Wiktionary


rokosowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rokosowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gostyńskim, w gminie Poniec
  • Rokosowo – osada w woj. wielkopolskim, w pow. gostyńskim, w gminie Poniec
  • Rokosowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. świdwińskim, w gminie Sławoborze
  • Rokosowo – osiedle Koszalina
  • Rokosowo – wieś w obwodzie zakarpackim, w rejonie chuściańskim, w hromadzie Chust

Wikipedia


rokossowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Cyprian Aleksy Rokossowski (–1797), szambelan królewski
  • Jakub Rokossowski (1524–1580), urzędnik ziemski
  • Jerzy Rokossowski (1900–1931), kapitan pilot lotnictwa Wojska Polskiego
  • Konstanty Rokossowski (1896–1968), marszałek Polski i Związku Radzieckiego
  • Łukasz Rokossowski, rycerz w XV wieku

Wikipedia


rokosz

zbrojny bunt szlachty przeciwko królowi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. zbrojne wystąpienie szlachty w dawnej Polsce przeciw królowi pod hasłem obrony zagrożonych swobód;

Wiktionary

Rokosz – pierwotnie "zjazd szlachty", później bunt, zbrojne powstanie szlachty (polskiej, bądź węgierskiej) przeciw królowi elektowi w celach politycznych. Rokoszem nazywana jest także konfederacja, skierowana przeciwko królowi.

Słynne historyczne rokosze to m.in. wojna kokosza, rokosz Zebrzydowskiego, rokosz Lubomirskiego i rokosz łowicki. Słowo pochodzi z węgierskiego od słowa „"Rákos /rákos-mezei parlament"” oznaczającego tłum.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przywódcą rokoszu sandomierskiego był Mikołaj Zebrzydowski.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔkɔʃ, AS: rokoš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rokoszanin mos., rokoszowanie n.

 czas. rokoszować ndk.

 przym. rokoszowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) insurekcja, powstanie, rebelia, rewolta

Wiktionary


rokoszanin

dawniej: uczestnik rokoszu (zbrojny bunt szlachty przeciwko królowi)


SJP.pl


rokoszański

przymiotnik od: rokoszanin


SJP.pl


rokoszowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rokoszować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rokosz m., rokoszanin m.

 czas. rokoszować ndk.

 przym. rokoszowy

Wiktionary


rokowania

1. prowadzić rozmowy dyplomatyczne; pertraktować;
2. przepowiadać, prorokować, wróżyć


SJP.pl

Nie mylić z: rokowanie.

Rokowania – dyskusje toczone na wysokim szczeblu, przez przedstawicieli większego grona danych społeczności (lub państw lub narodów) próbujące nie dopuścić do konfliktu zbrojnego lub zakończyć trwający już konflikt między grupami o skrajnie sprzecznych poglądach lub interesach.

Wikipedia


rokowanie

1. prowadzić rozmowy dyplomatyczne; pertraktować;
2. przepowiadać, prorokować, wróżyć


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rokować.

 (1.2) med. prognoza, prognostyk, przepowiednia

Wiktionary

Nie mylić z: rokowania.

Rokowanie, inaczej "prognoza" – przewidywanie rozwoju wypadków, postępów i następstw jakichś uprzednich zdarzeń, zjawisk i faktów dokonywane zwykle na podstawie uprzednich badań, doświadczeń, obserwacji lub innych czynników mających wpływ na rozwój danego zjawiska.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Jeżeli nieleczony pies przeżyje fazę ostrą zatrucia i nie wystąpi u niego wstrząs, wówczas rokowanie jest pomyślne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rokowania n. lm.

 czas. rokować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) prognostyk

Wiktionary


rokować

1. prowadzić rozmowy dyplomatyczne; pertraktować;
2. przepowiadać, prorokować, wróżyć


SJP.pl

czasownik

 (1.1) prowadzić dyskusję dyplomatyczną mającą doprowadzić do osiągnięcia porozumienia między stronami rozmowy

 (1.2) zapowiadać charakter czegoś co ma nastąpić, przewidywać coś

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈkɔvat͡ɕ, AS: rokovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rokowanie n., rokowania lm.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pertraktować, negocjować

 (1.2) przepowiadać, prognozować

Wiktionary


rokowski

nazwisko


SJP.pl


rokpol

gatunek owczego sera, produkowany w Polsce na wzór rokforu


SJP.pl

Rokpol – polski ser pleśniowy wzorowany na francuskim serze roquefort, w którym charakterystyczny smak i wygląd uzyskiwany jest dzięki pędzlakom. W odróżnieniu od pierwowzoru, rokpol może być robiony z mleka krowiego (ser roquefort jest natomiast serem owczym).

Wikipedia


rokrocznie

przysłówek

 (1.1) każdego roku, corocznie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Maciek rokrocznie wyjeżdżał na narty do Krynicy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈkrɔt͡ʃʲɲɛ, AS: rokročʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rok mrz.

 przym. rokroczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) corocznie, rok w rok

Wiktionary


rokroczny

odbywający się co roku


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) rzad. powtarzający się co roku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rokroczne święto to gromadzi zawsze mnóstwo dzieci w nakielskim amfiteatrze.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rok mrz.

 przysł. rokrocznie

 przym. roczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) coroczny

Wiktionary


roksana

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roksana – imię żeńskie
  • Roksana – królewna judejska, córka Heroda Wielkiego
  • Roksana – księżniczka baktryjska, żona Aleksandra Wielkiego
  • Roksana (Roksane, gr. i łac. Roxane) – w mitologii greckiej córka Kordyasa
  • Roxanne – utwór zespołu The Police
  • Roxane – planetoida o numerze katalogowym 317

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) 20 marca i 13 grudnia przypadają imieniny Roksany.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈksãna, AS: roksãna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. Roksanka ż., Roksa ż., Roksaneczka ż., Roksusia ż., Roksunia ż., Roksulka ż.

 przym.

:: gwara. przest. Roksanin

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. Roksanka, Roksania, Roksa, Roksaneczka, Roksusia, Roksunia, Roksulka

Wiktionary


roksaniny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Roksany lub z nią związany


SJP.pl


rokselana

rokselana złocista - gatunek małpy z podrodziny gerez


SJP.pl

Rokselana ("Rhinopithecus") – rodzaj ssaków naczelnych z podrodziny gerez (Colobinae) w obrębie rodziny koczkodanowatych (Cercopithecidae).

Wikipedia


rokująco

→ rokować


SJP.pl

Patrz:

rokować

rol.

skrót od: rolniczy


SJP.pl


rola

1. pole uprawne;
2. tekst wypowiadany przez aktora wcielającego się w jakąś postać;
3. postać odtwarzana przez aktora;
4. udział, znaczenie kogoś w jakiejś sprawie; zadanie do spełnienia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) funkcja, odpowiedzialność

 (1.2) film. teatr. wcielenie się w postać przez aktora

 (1.3) roln. pole

 (1.4) zwój, duża rolka

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rola – wierzchnia warstwa gleby, na którą działają narzędzia rolnicze
  • Rola – polski herb szlachecki
  • Rola – część miasta Libiąż
  • Rola – część miasta Rabka-Zdrój
  • Rola – część wsi Kamionna w pow. bocheńskim, w gminie Trzciana
  • Rola – część wsi Łąkta Górna w pow. bocheńskim, w gminie Żegocina
  • Rola – część wsi Rozdziele w pow. bocheńskim, w gminie Żegocina
  • Rola – część wsi Piaski-Drużków w pow. brzeskim, w gminie Czchów
  • Rola – część wsi Grudna Kępska w pow. gorlickim, w gminie Biecz
  • Rola – część wsi Szymbark w pow. gorlickim, w gminie Gorlice
  • Dobra – część wsi Dobra w pow. limanowskim, w gminie Dobra
  • Rola – część wsi Porąbka w pow. limanowskim, w gminie Dobra

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Powierzchnia drewna nie została wyszlifowana ani polakierowana – widać było wszystkie groteskowe sęki i pierścienie, które w oczach Wookieech pełniły rolę dekoracyjną.

 (1.2) Robin Williams otrzymał Oscara za rolę w filmie Buntownik z wyboru.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔla, AS: rola

Wiktionary

Powiązane:

 (1.3) przym. rolny, rolniczy

:: rzecz. rolnik, rolnictwo

Wiktionary


rolada

1. potrawa ze zwiniętego mięsa lub wędliny z jakimś nadzieniem;
2. ciasto biszkoptowe zwinięte w rulon z nadzieniem kremowym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. pieczony kawałek zwiniętego w rulon mięsa z nadzieniem

 (1.2) kulin. rodzaj wędliny uformowanej w blok

 (1.3) kulin. cuk. ciasto biszkoptowe zawinięte wraz ze słodkim nadzieniem w rulon;

 (1.4) kulin. rodzaj zimnej przystawki, ciasto biszkoptowe z warzywami zawinięte wraz ze słonym nadzieniem w rulon;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rolada – potrawa mięsna
  • rolada – zwijane ciasto biszkoptowe, rodzaj ciasta deserowego albo słonej przystawki

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɔˈlada, AS: rolada

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rolka ż., rolowanie n., zrolowanie n.

:: zdrobn. roladka ż.

 czas. rolować ndk., zrolować dk.

Wiktionary


roladka

zdrobnienie od: rolada


SJP.pl


rolak

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. pot. nazwa systematyczna|Alauda arvensis|ref., skowronek, skowronek polny

Wiktionary


roland

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roland – imię męskie
  • Hrabia Roland – rycerz Karola Wielkiego, bohater eposu Pieśń o Rolandzie
  • Roland – podtytuł pierwszego tomu sagi Mroczna Wieża Stephena Kinga
  • Roland Corporation – firma produkująca elektroniczne instrumenty muzyczne i plotery
  • Batalion „Roland” – ukraiński batalion
  • Roland – rakietowy system przeciwlotniczy
  • Roland - marka samolotów produkowanych w czasie I wojny światowej przez przedsiębiorstwo Luft-Fahrzeug-Gesellschaft, m.in.
    • LFG Roland C.II
    • LFG Roland D.II
    • LFG Roland D.VI
  • Roland – profesjonalna kobieca grupa kolarska z siedzibą w Szwajcarii
  • Roland – jednostka osadnicza w stanie Arkansas, w hrabstwie Pulaski

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Roland po dziadku ze strony ojca.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔlãnt, AS: rolãnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. lorandyt m., Orland m., Lorand m., Lorant m., Lurand m., Lurant m., Rolant m., Rorand m., Ruland m., Rulant m., Rurant m.

:: zdrobn. Rolandek m., Rolandzik m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. Rolandzik, przest. Lorand, Lorant, Lurand, Lurant, Rolant, Rorand, Ruland, Rulant, Rurant

Wiktionary


rolandowie

Roland z żoną


SJP.pl


rolandowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Rolanda lub z nim związany


SJP.pl


rolantowice

Rolantowice – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie wrocławskim, w gminie Kobierzyce.

Wikipedia


rolator

chodzik na kółkach dla inwalidów; rollator


SJP.pl


rolba

maszyna do czyszczenia i wygładzania płyty lodowiska


SJP.pl

Ro

Wikipedia


rolbar

przenośny bar na kółkach; rollbar


SJP.pl


rolbiecki

nazwisko


SJP.pl

Odmiany herbu Rolbiecki I

Wikipedia


rolborder

rodzaj niskiego płotu z wałków lub półwałków; rollborder


SJP.pl


roleczka

zdrobnienie od: rolka


SJP.pl


rolek

wałek lub szpula, na które się coś nawija


SJP.pl


roler

roller;
1. wałek do masażu;
2. mechanizm do zwijania żagla


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) żegl. urządzenie do zwijania lub refowania żagla

Wiktionary


roleta

zasłona w oknie przesuwana za pomocą sznurka na bloczku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zasłona w oknie podnoszona lub opuszczana poprzez zwijanie;

Wiktionary

Roleta – system osłonowy, który może mieć kilka celów. W zależności od rodzaju rolety celem jest:

Rolety ze względu na miejsce montażu można dzielić na wiele grup. Najprostszy podział wskazuje na rolety wewnętrzne (montowane wewnątrz pomieszczeń) oraz rolety zewnętrzne (montowane na zewnątrz, odznaczające się zwiększoną wytrzymałością na czynniki atmosferyczne).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Opuść tę roletę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈlɛta, AS: roleta

Wiktionary


roletka

zdrobnienie od: roleta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. roleta

Wiktionary


roletowy

→ roleta


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący rolety

Wiktionary

Patrz:

roleta

rolewice

Rolewice – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie strzelecko-drezdeneckim, w gminie Dobiegniew przy drodze krajowej nr 22.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gorzowskiego. Na południe od jeziora znajduje się jezioro Rolewiec.

Wikipedia


rolewski

nazwisko


SJP.pl


rolex

marka zegarków i firma


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zegarek luksusowej marki Rolex

Wiktionary

Rolex SA – szwajcarskie przedsiębiorstwo zajmujące się produkcją zegarków, założone w 1905 roku. Jego właścicielem jest Hans Wilsdorf Foundation, rodzinna fundacja założyciela firmy. W tej chwili jest największym producentem ekskluzywnych zegarków na świecie z rocznymi obrotami sięgającymi 3 mld USD. Rolex jest znany na całym świecie, między innymi ze swej precyzji oraz prestiżu, lecz również wygórowanej ceny ich produktów, sięgającej nawet setek tysięcy dolarów.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. rolexowy, roleksowy

Wiktionary


rolfing

rodzaj masażu wykonywanego na mięśniach, tkance łącznej otaczającej mięśnie, jak również na organach wewnętrznych


SJP.pl


rolgaz

obrotowa manetka gazu (przepustnicy)


SJP.pl


rolibuda

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. szkoła rolnicza

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔlʲiˈbuda, AS: rolʹibuda

Wiktionary


rolicki

nazwisko


SJP.pl


roliński

nazwisko


SJP.pl


rolka

wałek lub szpula, na które się coś nawija


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zwinięty papier

 (1.2) szpula, tuba z czymś na nią nawiniętym

 (1.3) zob. rolki.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kupiłem nową rolkę papieru.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔlka, AS: rolka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rolowanie n., rolkarz m., rolki nmos., zrolowanie n., wyrolowanie n.

:: zdrobn. roleczka ż.

:: zgrub. rola ż.

 czas. rolować ndk., zrolować dk., wyrolować dk.

 przym. rolkowy, rolkarski

Wiktionary


rolkarka

kobieta jeżdżąca na łyżworolkach; łyżworolkarka, rolkowiczka, rollerka


SJP.pl


rolkarski

→ rolkarz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) przeznaczony dla rolkarzy

Wiktionary

Patrz:

rolkarz

Powiązane:

 rzecz. rolkarz m., rolka ż., rolki nmos., rolowanie n., zrolowanie n., rolkarstwo n.

 czas. rolować ndk., zrolować dk.

 przym. rolkowy

Wiktionary


rolkarstwo

jazda na rolkach


SJP.pl


rolkarz

osoba jeżdżąca na łyżworolkach; roller, łyżworolkarz, łyżworolkowiec, rolkowiec, rolkowicz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba, która jeździ na rolkach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔlkaʃ, AS: rolkaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rolka ż., rolki nmos., rolowanie n., zrolowanie n.

 czas. rolować ndk., zrolować dk.

 przym. rolkowy, rolkarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łyżworolkarz

Wiktionary


rolki

urządzenie do treningu kolarskiego w postaci metalowej ramy z trzema obracającymi się walcami, na których ustawia się rower


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) sport. rodzaj wrotek z kółkami ustawionymi w jednej linii

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp.; M., B. i W. lm. od: rolka

Wiktionary

Rolki (niem. "Rollken") – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie piskim, w gminie Biała Piska. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɔlʲci, AS: rolʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rolka ż., rolkarz m., rolowanie n., zrolowanie n., rolkarz mos.

 czas. rolować ndk., zrolować dk.

 przym. rolkowy, rolkarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łyżworolki

Wiktionary


rolkostrada

specjalna trasa do jazdy na łyżworolkach


SJP.pl


rolkować

obrabiać powierzchniowo przedmioty, nagniatając je obracającym się krążkiem; krążkować


SJP.pl


rolkowicz

osoba jeżdżąca na łyżworolkach; łyżworolkarz, rolkarz, łyżworolkowiec, rolkowiec, roller


SJP.pl


rolkowiec

osoba jeżdżąca na łyżworolkach; łyżworolkowiec, roller, łyżworolkarz, rolkarz, rolkowiec


SJP.pl


rolkowisko

teren do jeżdżenia na rolkach


SJP.pl


rolkowy

→ rolka


SJP.pl

Patrz:

rolka

roll-up

[czytaj: rolap] zwinięta reklama ukryta w aluminiowej kasecie, rozkładana na stelażu; rollwall, rollup


SJP.pl

Roll-up (również: "Rollup") – nośnik reklamy, rodzaj prostego systemu wystawienniczego, składający się z kasety ze zwiniętym plakatem oraz aluminiowych rurek służących do unieruchomienia rozwiniętego wydruku.

Plakaty są zazwyczaj drukowane na zamówienie w drukarni wielkoformatowej, na podłożu z trwałych tworzyw sztucznych.

Wikipedia


rolland

nazwisko


SJP.pl


rollator

[czytaj: rolator] chodzik na kółkach dla inwalidów; rolator


SJP.pl


rollbar

[czytaj: rolbar] przenośny bar na kółkach; rolbar


SJP.pl


rollborder

[czytaj: rolborder] rodzaj niskiego płotu z wałków lub półwałków; rolborder


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) niski, elastyczny płotek złożony z drewnianych sztachet połączonych drutem ze stali nierdzewnej, służący m.in. do wydzielania grządek w ogrodach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeśli trawnik będzie stykał się z grządkami kwiatów, warto oddzielić go obrzeżem trawnikowym lub rollborderem, który nie dopuści do ich zarastania przez trawę.

Wiktionary


rolleczek

nazwisko


SJP.pl


roller

[czytaj: roler] osoba jeżdżąca na rollerach (łyżworolkach); łyżworolkarz, rolkarz, łyżworolkowiec, rolkowiec, rolkowicz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. zob. łyżworolka.

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) pot. zob. łyżworolkarz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔlːɛr, AS: ro•ler

Wiktionary

Powiązane:

 (2.1) fż. rollerka

Wiktionary


rollercoaster

[czytaj: rolerkołster] kolejka górska w wesołym miasteczku; roller coaster


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • kolejka górska – ang. roller coaster
  • Rollercoaster – film z 1977, z Henrym Fondą
  • Rollercoaster – drugi singel niemieckiego DJ-a i producenta – Tomcrafta, wydany w 1995
  • Roller Coaster DataBase (RCDB) – założona w 1996 roku przez Duane’a Mardena internetowa baza danych kolejek górskich
  • Rollercoaster (singel) – drugi singel oraz utwór niemieckiego DJ-a i producenta – Tomcrafta, wydany 21 października 1995
  • Rollercoaster (album) – trzeci album studyjny polskiego piosenkarza Łukasza „Mrozu” Mroza, wydany w 11 marca 2014
  • Rollercoaster – spektakl Teatru STEP Tomasza Micha z 2017 roku

Wikipedia


rollerka

[czytaj: rolerka] kobieta jeżdżąca na łyżworolkach; rolkarka, łyżworolkarka, rolkowiczka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. kobieta, która jeździ na łyżworolkach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pod sklepem stała jakaś rollerka żująca gumę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔlˈːɛrka, AS: ro•lerka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roller

Wiktionary


rolling

samowzbudzone poprzeczne kołysanie statku, wywołane działaniem sił aerodynamicznych oraz spotęgowane występującymi równolegle rytmicznymi zjawiskami hydrodynamicznymi; rozkołys


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rolling – wieś w gminie Bous-Waldbredimus, w kantonie Remich
  • Danny Rolling – amerykański seryjny morderca
  • Rolling – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Wisconsin, w hrabstwie Langlade
  • Rolling Stone – amerykańskie czasopismo
  • Rolling Thunder – kryptonim kampanii powietrznej
  • Roling
  • Röling

Wikipedia


rollingstonka

[czytaj: rolingstonka] skórzany but z płaskim obcasem i cholewką ponad kostkę, używany w jeździectwie; bitelsówka, beatlesówka, sztyblet


SJP.pl


rollins

Rollins – jednostka osadnicza w Stanach Zjednoczonych, w stanie Montana, w hrabstwie Lake.

Wikipedia


rollo

kebab zawinięty w tortillę


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rollon – pierwszy książę Normandii
  • rollo – jest to rodzaj pożywienia np. kebab zawinięty w cienkie ciasto naleśnikowe, podawany w barach szybkiej obsługi
  • Klan Rollo – szkocki klan

Wikipedia


rolls

przekąska na bazie tortilli


SJP.pl

Rolls – pierwszy studyjny album zespołu Rolls Frakció, wydany w 1984 roku na MC i LP przez Hungaroton-Start.

Wikipedia


rolls-royce

[czytaj: rols-rojs] marka samochodów i firma


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rolls-Royce Limited – brytyjskie przedsiębiorstwo branży motoryzacyjnej i elektromaszynowej, producent samochodów i silników lotniczych, działające w latach 1906–1971
  • Rolls-Royce Motor Cars – brytyjski producent samochodów wydzielony z Rolls-Royce Limited w 1971, od 2003 roku część koncernu BMW
  • Rolls-Royce Holdings – brytyjski producent silników lotniczych wydzielony z Rolls-Royce Limited w 1971, od 1987 spółka publiczna
  • Rolls Royce – koktajl alkoholowy

Wikipedia


rollup

[czytaj: rolap] zwinięta reklama ukryta w aluminiowej kasecie, rozkładana na stelażu; rollwall, roll-up


SJP.pl


rollwall

[czytaj: rolap] zwinięta reklama ukryta w aluminiowej kasecie, rozkładana na stelażu; roll-up


SJP.pl


rollwerk

późnorenesansowy ornament oparty na motywie taśmy imitującej blachę, stosowany do końca baroku; ornament zwijany


SJP.pl

Rollwerk, in. ornament kartuszowo-zwijany – ornament przypominający przestrzenne komponowanie form wyciętych z blaszanej taśmy o podgiętych lub spiralnie zwiniętych zakończeniach. Stosowany w dekoracji architektonicznej (portali, otworów okiennych, kartuszy i tablic), rzeźbie i snycerstwie (zdobienie ołtarzy, ambon, nagrobków), meblarstwie, złotnictwie, tkactwie, malarstwie, grafice i iluminatorstwie.

Wikipedia


rolmops

filet śledziowy z przyprawami, zwinięty w rulonik i zamarynowany


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. zawijany, marynowany płat śledziowy;

Wiktionary

Rolmops l. mn. "rolmopsy" – to danie z marynowanego, zwijanego filetu ze śledzia.

Wypatroszony, pozbawiony ości, głowy i płetwy ogonowej filet ze śledzia nadziewany jest przyprawami i dodatkami np. pokrojonym w plasterki ogórkiem konserwowym, marchwią i cebulą.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɔlmɔps, AS: rolmops

Wiktionary


roln.

skrót od: rolnictwo, rolniczy (czytany jako cały, odmienny wyraz)


SJP.pl


rolnetka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Warszawa. lornetka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) On patrzy się przez rolnetkie na siną dal

Wiktionary


rolnica

duży motyl nocny, którego gąsienice żerują na roślinach


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rolnica (Sherardia) – rodzaj roślin z rodziny marzanowatych
  • zwyczajowa nazwa rodzajowa niektórych motyli z rodziny sówkowatych:
    • rolnica aksamitka (Noctua fimbriata)
    • rolnica białoplamka (Cerastis leucographa)
    • rolnica boćwinówka (Ochropleura plecta)
    • rolnica brunatna (Diarsia brunnea)
    • rolnica czopówka (Agrotis exclamationis)
    • rolnica dwutrapezka (Xestia ditrapezium)
    • rolnica gwoździówka (Agrotis ipsilon)
    • rolnica komes (Noctua comes)
    • rolnica łubówka (Agrotis clavis)
    • rolnica łupkówka (Cerastis rubricosa)

Wikipedia


rolnicki

nazwisko


SJP.pl

Rolnicki, "Rolnicki Potok", "Jaszczurówski" – potok, prawy dopływ Ochotniczanki o długości 4,8 km i powierzchni zlewni 4,3 km². Jego zlewnia znajduje się we wsi Ochotnica Dolna w województwie małopolskim, w powiecie nowotarskim, w gminie Ochotnica Dolna.

Wikipedia


rolnictwo

1. dział gospodarki zajmujący się hodowlą zwierząt i uprawą roślin;
2. nauka obejmująca zagadnienia dotyczące hodowli zwierząt i uprawy roślin


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) roln. dział gospodarki i zajęcie, które polega na wytwarzaniu żywności i surowców przemysłowych poprzez uprawę roślin i hodowlę zwierząt;

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rolnictwo namibijskie wypracowuje 14 proc. dochodu narodowego brutto.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔlʲˈɲit͡stfɔ, AS: rolʹńictfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rola ż., rolnik m., rolniczka ż.

 przym. rolniczy, rolny

 przysł. rolniczo

Wiktionary


rolniczka

→ rolnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta zajmująca się rolnictwem i gospodarstwem rolnym

Wiktionary

Patrz:

rolnik

Powiązane:

 rzecz. rolnictwo n., rolnik mos.

 przysł. rolniczo

 przym. rolniczy, rolny

Wiktionary


rolniczo

przysłówek

 (1.1) w sposób dotyczący rolnictwa, za pomocą rolnictwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zostaną uruchomione programy dla ubogich rolniczo terenów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rola ż., rolnictwo n., rolnik mos., odrolnienie n., odrolnianie n.

:: fż. rolniczka ż.

 czas. odrolniać dk., odrolnić dk.

 przym. rolniczy, rolny

Wiktionary


rolniczoprzemysłowy

dotyczący przemysłu rolniczego


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z przemysłem rolniczym

Wiktionary


rolniczość

→ rolniczy


SJP.pl

Patrz:

rolniczy

rolniczy

→ rolnictwo, → rolnik


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący rolnictwa lub rolnika, zajmujący się rolnictwem, stosowany w nim

Wiktionary

Patrz:

rolnictwo, → rolnik

Przykłady

 (1.1) Spółdzielnia rolnicza zatrudniła nową agronomkę.

 (1.1) W okresie tym wzrost wartości nakładów był w przybliżeniu równy wzrostowi produkcji rolniczej i w rezultacie nakładochłonność produkcji rolniczej nie uległa zauważalnej zmianie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔlʲˈɲit͡ʃɨ, AS: rolʹńičy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rola ż., rolnictwo n., rolnik m., rolniczka ż., odrolnianie n., odrolnienie n.

 czas. odrolniać ndk., odrolnić dk.

 przym. rolny

 przysł. rolniczo, rolnie

Wiktionary


rolnik

1. osoba prowadząca gospodarstwo rolne, pracująca na roli;
2. osoba mająca ukończone studia rolnicze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba zajmująca się rolnictwem i gospodarstwem rolnym

 (1.2) zaw. absolwent szkoły rolniczej, specjalista w dziedzinie rolnictwa

Wiktionary

należy dopracować:

"przedstawiono sytuację tylko z perspektywy – ". Pomóż poprawić.

Ta strona dotyczy Rolnik. Zobacz też: Rolnik (ujednoznacznienie) i Farmer (ujednoznacznienie).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W sobotę zawsze odbywał się tam targ rolny, na którym swoje towary sprzedawali rolnicy z podpoznańskich wiosek. Zamożniejsi bambrzy przyjeżdżali tu swoimi wozami, które natychmiast zamieniały się w stragany na kołach, oferujące mieszkańcom miasta drób, jajka, warzywa i pyry w workach albo w mniejszych ilościach na wymborki.

 (1.1) W 1978 roku rolnik Jan Wolski z Emilcina przeżył spotkanie z kosmitami.

 (1.2) Zgodnie z rodzinną tradycją, musiałem zostać rolnikiem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔlʲɲik, AS: rolʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rola ż., rolnictwo n., odrolnienie n., odrolnianie n.

:: fż. rolniczka ż.

 czas. odrolniać dk., odrolnić dk.

 przym. rolniczy, rolny

 przysł. rolniczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gospodarz; gw. Górny Śląsk bamber, bauer, pampóń

 (1.2) agrotechnik

Wiktionary


rolnowo

Rolnowo (niem. "Rollnau") – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ostródzkim, w gminie Morąg.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego. Miejscowość leży w historycznym regionie Prus Górnych.

Wikipedia


rolny

dotyczący rolnictwa, związany z uprawą roli


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z uprawą roli, pola

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wystarczyła krótka rozmowa, by go przekonać, że sprawa napadu na samochód z pieniędzmi ma taki priorytet, że śledztwo w sprawie handlu żywym towarem, czyli nielegalnej sprzedaży trzody chlewnej kradzionej z Państwowych Gospodarstw Rolnych, musi poradzić sobie bez wywiadowców podporucznika.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔlnɨ, AS: rolny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rola ż., rolnictwo n., rolnik m., rolniczka ż.

 czas. odrolnić dk.

 przym. rolniczy

 przysł. rolniczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) agrarny

Wiktionary


rolomat

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) maszyna do zwijania różnych materiałów w rolki

Wiktionary


rolowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rolować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔlɔˈvãɲɛ, AS: rolovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rolować

 rzecz. rolada ż., rolka, rolkarz, rolki

 przym. rolkarski

Wiktionary


rolować

1. zwijać w rolkę;
2. potocznie:
a) oszukiwać kogoś przy współpracy;
b) masować mięśnie specjalnym wałkiem;
c) zaciągać kredyt na spłatę poprzednich zobowiązań finansowych;
d) kilkukrotnie dachować


SJP.pl

czasownik przechodni

 (1.1) zwijać w rulon

 (1.2) pot. oszukiwać, zwodzić

 (1.3) ekon. pot. spłacać dług za pomocą kolejnego długu, na tych samych warunkach, ale o późniejszym okresie spłaty

czasownik zwrotny rolować się

 (2.1) zwijać się w rulon

 (2.2) pot. oszukiwać się nawzajem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Każda z nas, wychodząc z domu, odpinała podwiązki i rolowała fildekosowe pończochy, żeby wyglądały jak podkolanówki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈlɔvat͡ɕ, AS: rolovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rolka ż., rolowanie n., rolkarz m., rolki nmos.

 (1.1) czas. dk. zrolować

 (1.2) czas. dk. wyrolować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) kołować, kiwać, nabierać, kantować; pot. nabijać w butelkę, robić w balona, robić w bambuko, robić w jajo, robić w konia, wpuszczać w maliny; posp. wykręcać wała; wulg. robić w chuja; eufem. robić w człona

Wiktionary


rolowiec

osiewnik rolowiec - gatunek chrząszcza z rodziny sprężykowatych


SJP.pl


rolownia

maszyna do wzdłużnego przecinania wstęgi papieru schodzącej z maszyny papierniczej lub kalandra, na węższe pasma oraz do zwijania ich w zwoje


SJP.pl


rolownik

pracownik garbarski zatrudniony przy rolowaniu (walcowaniu) skór


SJP.pl


rolowy

związany z rolowaniem, zwijaniem


SJP.pl


rolski

nazwisko


SJP.pl


rolwaga

dawniej, dziś gwarowo: ciężki wóz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) łódź., reg. pozn. ciężki wóz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) z chłopskich furmanek ściągać słomę, z rolwag pakuły, szmaty, worki … (J. Tuwim Kwiaty polskie)

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) relwaga

Wiktionary


rom

członek koczowniczego ludu zamieszkującego niemal wszystkie kontynenty; Cygan


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) etn. członek romskiej grupy etnicznej;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rom – miejscowość w regionie Poitou-Charentes
  • Rom – gmina w Niemczech w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie, w powiecie Ludwigslust-Parchim
  • Rom – rzeka w Europie Południowej
  • ROM (ang. Read-Only Memory) – pamięć tylko do odczytu
  • Romowie – grupa etniczna

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Współcześnie większość Romów prowadzi już osiadły tryb życia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔ̃m, AS: rõm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romski m., romskość ż.

:: fż. Romka ż.

 przym. romski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Cygan

Wiktionary


roma

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

 (1.2) mitrzym. bogini Rzymu i tradycyjne uosobienie państwa rzymskiego;

 (1.3) geogr. nazwa kilku miast w różnych państwach świata

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rzym – stolica Włoch
    • AS Roma – klub piłkarski z Rzymu
  • Roma – miasto w Lesotho
  • Roma – miasto w Australii
  • Roma – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Teksas, w hrabstwie Starr
  • Roma – stacja metra w Lizbonie
  • Roma – gmina w Rumunii, w okręgu Botoszany
  • Roma – wieś w Rumunii, w okręgu Botoszany, w gminie Roma
  • Roma – imię żeńskie
  • Roma – postać z mitologii rzymskiej
  • Romowie – naród, którego endoetnonim we własnym języku brzmi Roma
  • Roma (korporacja akademicka) – korporacja akademicka działająca w Poznaniu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W kosmetyczce Romy znalazła tylko puderniczkę i starą szminkę.

 (1.2) Pierwszą świątynię Romy wzniesiono w Smyrnie.

 (1.3) W teksańskiej Romie mieszka ponad 9000 mieszkańców.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔ̃ma, AS: rõma

Wiktionary

Powiązane:

 przym. romański

 rzecz. Roman ż./mos.

Wiktionary


romadur

miękki ser o łagodnym smaku, podpuszczkowy, dojrzewający, formowany w kształcie cegiełek, wyrabiany w wielu krajach (gł. w Bawarii), jedna z odmian sera limburskiego


SJP.pl


romain

[czytaj: roMA] francuskie imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Romain – gmina w regionie Franche-Comté, w departamencie Doubs
  • Romain – gmina w regionie Franche-Comté, w departamencie Jura
  • Romain – gmina w regionie Lotaryngia
  • Romain – gmina w regionie Szampania-Ardeny
  • Heure-le-Romain

Wikipedia


romaji

[czytaj: romadzi] łacińska transkrypcja wyrazów japońskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jęz. zapis języka japońskiego pismem łacińskim, transkrypcja na alfabet łaciński;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pierwsze użycie romaji w Japonii datuje się co najmniej na epokę Meiji, kiedy niektórzy postulowali porzucenie skomplikowanego japońskiego systemu pisma na rzecz alfabetu łacińskiego.

Wiktionary


roman

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roman – imię męskie
  • Roman – miasto w Bułgarii
    • Roman – gmina w Bułgarii
  • Roman – miasto w Rumunii
  • Roman – miejscowość i dawna gmina we Francji, w regionie Normandia, w departamencie Eure
  • Roman – stacja kolejowa w miejscowości Roman, w Okręgu Neamț, w Rumunii
  • Roman – rumuński producent autobusów i samochodów ciężarowych
  • Roman (zm. 598) – egzarcha Rawenny
  • Roman (Symeon II, zm. 997) – car bułgarski, syn Piotra I
  • Roman – papież w roku 897
  • Roman (zm. 1030) – polski biskup
  • Roman (ur. ?, zm. ok. 1115) – duchowny rzymskokatolicki, kardynał S. Prisca

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na czele dębickiej ekipy stanie wicemistrz Europy i brązowy medalista mistrzostw świata Roman Gotfryd, a także jedenastokrotny mistrz Polski, olimpijczyk Andrzej Rżany.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔ̃mãn, AS: rõmãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Romanowa ż., Romanówna ż., Romanostwo lm m., Romkowa ż., Romkówna ż., Romanowo n., Romanowicz m.

:: zdrobn. Romek m., Romeczek m., Romuś m.

:: fż. Roma ż.

 przym. Romanowy, Romkowy, Romusiowy, romański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. Romek, Romuś, Romeczek

Wiktionary


romana

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

forma rzeczownika.

 (2.1) D. i B. lp. od: Roman

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Romana (imię)
  • Romana– wieś w Rumunii, w okręgu Ardżesz, w gminie Uda
  • Romana – miejscowość we Włoszech
  • „Romana” – oficjalny biuletyn Prałatury Opus Dei
  • Romana – kronika Rzymian autorstwa Jordanesa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ojciec Romany pracuje w fabryce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Roma ż.

:: fm. Roman mos.

Wiktionary


romanca

1. utwór epicko-liryczny wykorzystujący fragmenty dawnych epopei, pokrewny balladzie;
2. sentymentalny utwór o prostej, zwrotkowej budowie, popularny pod koniec XVIII wieku; romanza


SJP.pl

Romanca (od hiszpańskiego "el romance") – utwór liryczny o charakterze epickim zbliżony do ballady. Od ballady różni się brakiem pierwiastka dramatycznego, lekkością i większym nasyceniem liryzmem. Romanca pojawiła się w XV w. w Hiszpanii i od tego czasu jest uprawiana przez autorów z kręgu kultury iberyjskiej i iberoamerykańskiej. Wywodzi się ze średniowiecza, ale swój największy rozkwit przeżywała w renesansie.

Wikipedia


romandia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. zachodnia, francuskojęzyczna część Szwajcarii;

Wiktionary

Romandia ( Romandie, Suisse romande; Romandie, Welschland; Romandia, Svizzera romanda) – francuskojęzyczny region w zachodniej części Szwajcarii o powierzchni 9508,2 km² (23% obszaru tego państwa), zamieszkany przez 2,1 mln osób, głównie Szwajcarów francuskojęzycznych. Obejmuje podregion Mittelland (kantony: Berno, Fryburg, Jura i Neuchatel) oraz podregion Leman (kantony: Genewa, Vaud i Valais). Głównym miastem Romandii jest Genewa.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. romandyjski

Wiktionary


romanek

1. nazwisko;
2. zdrobnienie od: Roman (imię męskie)


SJP.pl

Romanek – jezioro w woj. warmińsko-mazurskim, w powiecie szczycieńskim, w gminie Szczytno.

Wikipedia


romani

język z grupy języków nowoindoaryjskich, którym posługują się osoby narodowości cygańskiej; język cygański, język romski


SJP.pl


romania

kraina historyczna we Włoszech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. kraina historyczna w północnych Włoszech, razem z Emilią tworząca region administracyjny Emilia-Romania, jej najważniejszym ośrodkiem jest Rawenna;

Wiktionary

Romania ( Romagna, emil. "Rumâgna") – kraina historyczna w północnych Włoszech, razem z krainą Emilia tworząca region administracyjny Emilia-Romania (na obszarze Romanii położone są w całości: prowincja Rawenna, prowincja Rimini i prowincja Forlì-Cesena, a także część prowincji Bolonia). W skład Romanii wchodzi również kilka gmin z regionów Marche i Toskania oraz całe San Marino. Kraina ta zajmuje powierzchnię 6380,6 km², a w 2014 r. zamieszkiwało ją ok. 1 281 000 osób.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) (…) Republika św. Marka poszukiwała kondotierów na zewnątrz, w Mantui, Romanii, Marchiach, lekką jazdę sprowadzając z posiadłości bałkańskich.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔ̃ˈmãɲja, AS: rõmãńi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. romański

 rzecz. Romkowie nmos.

Wiktionary


romaniak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Romaniak – polski historyk
  • Ludwik Romaniak – nauczyciel biologii, samorządowiec, działacz społeczny
  • Ryszard Romaniak – polski żużlowiec
  • Stanisław Romaniak – polski poeta i rzeźbiarz

Wikipedia


romanik

nazwisko


SJP.pl


romanista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) zaw. jęz. znawca języków romańskich

 (1.2) pot. eduk. student romanistyki

 (1.3) praw. znawca prawa rzymskiego

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔ̃mãˈɲista, AS: rõmãńista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romanizm m., romanistyka ż.

:: fż. romanistka ż.

 czas. romanizować ndk.

 przym. romański, romanistyczny

Wiktionary


romanistka

→ romanista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta wykształcona w dziedzinie romanistyki

 (1.2) pot. studentka albo absolwentka filologii romańskiej

 (1.3) pot. nauczycielka lub lektorka języków romańskich

 (1.4) specjalistka w zakresie prawa rzymskiego

Wiktionary

Patrz:

romanista

Powiązane:

 rzecz. romanistyka ż., romanista m., romanizm m., romanizacja ż., romanizowanie n.

 czas. romanizować ndk.

 przym. romański, romanizacyjny, romanistyczny

Wiktionary


romanistyczny

→ romanistyka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący romanistyki, związany z romanistyką

Wiktionary

Patrz:

romanistyka

Powiązane:

 rzecz. romanizowanie n., romanizm mrz., romanista m., romanistka ż., romanistyka ż.

 przym. romański

Wiktionary


romanistyka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauka o języku, historii i kulturze romańskiej, zwłaszcza francuskiej

 (1.2) wydział lub kierunek uniwersytecki obejmujący studia w zakresie romanistyki (1.1)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romanizowanie n., romanizm mrz., romanista m., romanistka ż.

 przym. romański, romanistyczny

 czas. romanizować

Wiktionary


romaniszyn

nazwisko


SJP.pl


romaniuk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bogdan Romaniuk (ur. 1967) – polski polityk, samorządowiec
  • Jerzy Romaniuk (ur. 1943) – polski profesor, pianista i pedagog
  • Kazimierz Romaniuk (ur. 1927) – polski biskup rzymskokatolicki
  • Kazimierz Romaniuk (1908–1996) – polski ekonomista, statystyk i demograf
  • Mykoła Romaniuk (ur. 1958) – ukraiński polityk, mer Łucka od 2010
  • Rafał Romaniuk (ur. 1982) – polski trójboista siłowy, kulturysta, aktor, fotomodel, trener i dietetyk
  • Ryszard Romaniuk (ur. 1952) – polski profesor, inżynier – elektronika i techniki informacyjne
  • Tomasz Romaniuk (ur. 1974) – polski piłkarz
  • Wanda Romaniuk (ur. 1944) – polska okulistka, profesor medycyny
  • Wiesław Romaniuk (ur. 1963) – polski piłkarz
  • Witalij Romaniuk (ur. 1984) – ukraiński piłkarz, grający na pozycji obrońcy
  • Wojciech Romaniuk (ur. 1970) – polski polityk, przedsiębiorca, menedżer, poseł RP

Wikipedia


romanizacja

przejmowanie kultury rzymskiej i języka łacińskiego w wielu prowincjach starożytnego Rzymu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • romanizacja (starożytność)
  • romanizacja (językoznawstwo)
  • romanizacja (etnologia)

Wikipedia


romanizm

1. wyraz, zwrot lub konstrukcja składniowa przyjęte z któregoś z języków romańskich albo na nim wzorowane;
2. styl w sztuce XI-XIII wieku; styl romański;
3. cechy charakterystyczne dla kultury starożytnego Rzymu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. wyraz, zwrot, forma gramatyczna zapożyczona do jakiegoś języka z któregoś języka romańskiego

 (1.2) szt. styl w sztuce XI–XIII w.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔ̃ˈmãɲism̥, AS: rõmãńism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romanistyka ż., romanista mos., romanistka ż., romanizacja ż., romańszczyzna ż., Roman mos., Romana ż., romanizowanie n.

 przym. romanistyczny, romański

 czas. romanizować ndk., romanizować się dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) romańszczyzna

Wiktionary


romanizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|romanizować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romanizacja ż., romanizm m., romanistyka ż., romanista m., romanistka ż.

 czas. romanizować ndk.

 przym. romański, romanistyczny

Wiktionary


romanizować

czasownik

 (1.1) rozpowszechniać języki i kulturę romańską; w czasie panowania imperium rzymskiego: narzucać podbitej ludności język łaciński i rzymską kulturę

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔ̃mãɲiˈzɔvat͡ɕ, AS: rõmãńizovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romanizowanie n., romanizm mrz., romanista m., romanistka ż., romanistyka ż., romanizacja ż.

 przym. romański

 czas. romanizować się

Wiktionary


romankiewicz

nazwisko


SJP.pl


romankowo

Romankowo (niem. "Romsdorf") – wieś w Polsce, położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie bartoszyckim, w gminie Sępopol. Siedziba sołectwa, w którego skład wchodzi również miejscowość Miedna.

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Wikipedia


romanostwo

Roman z małżonką; Romanowie


SJP.pl


romanow

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. przedstawiciel dynastii Romanowów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W 1617 roku Michał Romanow zakończył wojnę ze Szwecją (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Roman mos.

Wiktionary


romanowicz

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) hist. syn Romana

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aldona Romanowicz (1909-2009) – malarka
  • Aleksander Romanowicz (1871-1933) – Tatar, generał
  • Arseniusz Romanowicz (1910-2008) – architekt
  • Barbara Romanowicz (ur. 1950) – geofizyk
  • Kazimierz Romanowicz (1916-2010) – wydawca
  • Tadeusz Romanowicz (1843-1904) – powstaniec
  • Walenty Romanowicz (1911-1945) – malarz, lekarz
  • Zbigniew Romanowicz (1932-2010) – matematyk
  • Zofia Romanowicz (1922-2010) – pisarka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zwycięstwo nad Jadźwingami umocniło poważnie pozycję Daniela Romanowicza między hospodarami Rusi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Romanowiczowa ż., Romanowiczówna ż., Roman m., Romek m., Romuś m., Romkowie nmos.

 przym. Romanowiczowy

Wiktionary


romanowie

Roman z małżonką; Romanostwo


SJP.pl


romanowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Romanowo – część miasta Koronowo
  • Romanowo – wieś w woj. dolnośląskim w pow. kłodzkim, w gminie Kłodzko
  • Romanowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim w pow. aleksandrowskim, w gminie Koneck
  • Romanowo – część wsi Kolonia Obrowska w woj. kujawsko-pomorskim w pow. toruńskim, w gminie Obrowo
  • Romanowo – część kolonii Łęg-Witoszyn w woj. kujawsko-pomorskim w pow. włocławskim, w gminie Fabianki
  • Romanowo – część wsi Rydzeweo w woj. mazowieckim w pow. ciechanowskim, w gminie Ciechanów
  • Romanowo – wieś w woj. mazowieckim w pow. makowskim, w gminie Karniewo
  • Romanowo – przysiółek wsi Pilichowo w woj. mazowieckim w pow. płockim, w gminie Bulkowo
  • Romanowo – wieś w woj. podlaskim w pow. białostockim, w gminie Michałowo
  • Romanowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim w pow. ełckim, w gminie Kalinowo
  • Romanowo – część wsi Krzemieniewo w woj. warmińsko-mazurskim w pow. nowomiejskim, w gminie Kurzętnik
  • Romanowo – kolonia w woj. wielkopolskim w pow. konińskim, w gminie Sompolno

Wikipedia


romanowowie

dynastia rosyjska


SJP.pl

Romanowowie, także Romanowi (od Романовы) – ród rosyjski, dynastia carów, potem cesarzy rządzących Rosją od 1613 do 1917 roku. Spowinowacony z rodem Rurykowiczów osobą Nikity Romanowicza Zacharyna, szwagra Iwana IV Groźnego. W linii męskiej dynastia wygasła w 1730 roku, po czym nazwę rodu przyjął spowinowacony z Romanowami niemiecki ród Holstein-Gottorp.

Wikipedia


romanowski

owca romanowska - rosyjska rasa owiec


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Romanowski – polski literaturoznawca
  • Andrzej Romanowski – polski szlachcic
  • Andrzej Stanisław Romanowski – polski literaturoznawca
  • Bolesław Romanowski – polski komandor
  • Edward Romanowski – polski sprinter
  • Elżbieta Romanowska – polska aktorka
  • Ewa Romanowska-Różewicz – polska montażystka filmowa
  • Filip Romanowski (Filip Bożawola Romanowski) – malarz, litograf, nauczyciel
  • Gereon Grzenia-Romanowski vel Gereon Grzenia ps. „Zielony”, „Gwardiuk” – wojskowy, ekonomista
  • Helena Romanowska – pisarka polska
  • Henryk Romanowski – polski ekonomista
  • Leon Romanowski – polski prawnik, heraldyk, literat

Wikipedia


romanowy

dynastia rosyjska


SJP.pl


romans

1. związek miłosny osób nie będących parą małżeńską;
2. gatunek literacki;
3. miłosna pieśń liryczna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) związek miłosny osób niebędących parą małżeńską

 (1.2) liter. gatunek literacki

 (1.3) muz. miłosna pieśń liryczna

 (1.4) pot. interes, sprawa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • romans – gatunek filmowy
    • komedia romantyczna
  • romans – historyczny gatunek literacki
  • romans – współczesny gatunek literacki
  • romans – wokalny utwór muzyczny
  • Romans – francuska gmina w regionie Poitou-Charentes
  • Romans – francuska gmina w regionie Rodan-Alpy
  • Romans – film z 1930 roku dwukrotnie nominowany do Oscara

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W czasie, gdy wybuchła afera z romansem, żona aktora spodziewała się ich pierwszego dziecka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔ̃mãw̃s, AS: rõmãũ̯s

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romansidło n., romansowanie n.

:: zdrobn. romansik m.

 czas. romansować

 przym. romansowy

 przysł. romansowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) flirt, miłostka, amory

 (1.2) romansidło, harlekin

 (1.4) interes, pot. sprawa

Wiktionary


romansidło

pejoratywnie: lichy, nędzny romans (powieść)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pejor. powieść lub film o tematyce miłosnej, o niskiej wartości artystycznej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔ̃mãw̃ˈɕidwɔ, AS: rõmãũ̯śidu̯o

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romans mrz.

Wiktionary


romansik

zdrobnienie od: romans


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od romans

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romans m.

 czas. romansować ndk.

Wiktionary


romansopisarka

pisarka tworząca romanse


SJP.pl


romansopisarski

dotyczący romansopisarza, romansopisarstwa


SJP.pl


romansopisarstwo

sztuka pisania romansów


SJP.pl


romansopisarz

pisarz tworzący romanse


SJP.pl


romansować

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) mieć romans; wdawać się w romans

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romans mrz., romansowanie n., romansik mrz.

 przym. romansowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) flirtować

Wiktionary


romansowny

dawniej: romansowy


SJP.pl


romansz

język romansz - język z grupy języków romańskich, którym posługuje się ludność zamieszkująca Alpy; jeden z języków urzędowych Szwajcarii; język retycki, język retoromański


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) jęz. język obejmujący pięć grup dialektów retoromańskich używanych w szwajcarskim kantonie Gryzonia;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔ̃mãw̃ʃ, AS: rõmãũ̯š

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) retoromański, ISO 639-2 i 639-3: roh

Wiktionary


romant.

skrót od:
1. romantyzm;
2. romantyczny


SJP.pl


romantasy

[czytaj: romantazy] potocznie: gatunek literacki łączący romans i fantasy


SJP.pl


romantyczka

→ romantyk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta skłonna do marzycielstwa, do idealizowania ludzi i życia

Wiktionary

Patrz:

romantyk

Przykłady

 (1.1) Była niepoprawną romantyczką (…) Przepisywała wiersze ulubionych poetów, uczyła się ich na pamięć.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. romantyczny

 rzecz. romantyzm mrz., romantyk mos., romantyka ż.

Wiktionary


romantycznie

przymiotnik

 (1.1) w sposób romantyczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romantyzm mrz., romantyka ż., romantyk mos., romantyczność ż.

 przym. romantyczny

Wiktionary


romantyczniej

stopień wyższy od przysłówka: romantycznie


SJP.pl


romantyczniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: romantyczny


SJP.pl


romantyczność

romantyzm;
1. poetyckość, malowniczość, niezwykłość; romantyka;
2. prąd ideowy, literacki i artystyczny z początku XIX w., odwołujący się do uczuć, natury, ludowości, egzotyki i fantastyki oraz wprowadzający idee patriotyczne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest romantyczne; cecha tych, którzy są romantyczni

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Powiązane:

 przym. romantyczny, romantycznie

 przysł. romantycznie

 rzecz. romantyka ż., romantyzm mrz.

Wiktionary


romantyczny

1. odnoszący się do romantyzmu - prądu umysłowego w XVIII i XIX w.
2. odznaczający się tendencją do marzeń, fantazji
3. pobudzający do marzeń, fantastyczny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z romantyzmem jako epoką literacką (i kierunkiem w sztuce), charakteryzujący romantyzm

 (1.2) pot. taki, który jest tajemniczy, wrażliwy, uczuciowy, poetyczny, marzycielski

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Epoka romantyczna stworzyła własny model bohatera literackiego.

 (1.2) Skompromitowany przez Gabrysię przed całą żeńską drużyną koszykarską, której uczestniczki – jak się okazało – wszystkie miały okazję słuchać tych samych komplementów i romantycznych porównań do kwiatu jabłoni, mówi jej, że jest prozaiczna jak kalafior.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔ̃mãnˈtɨt͡ʃnɨ, AS: rõmãntyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romantyzm m., romantyk m., romantyczka ż., romantyczność ż., romantyka ż.

 czas. romantyzować

 przysł. romantycznie

 przym. romantycznie

Wiktionary


romantyk

1. artysta tworzący dzieła w duchu romantyzmu;
2. osoba charakteryzująca się idealizmem, marzycielstwem i nadmierną uczuciowością


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) szt. artysta tworzący zgodnie z założeniami romantyzmu

 (1.2) mężczyzna romantyczny, uczuciowy, sentymentalny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Adam Mickiewicz należy do romantyków.

 (1.2) Mój narzeczony jest romantykiem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romantyka ż., romantyzm m.

:: fż. romantyczka ż.

 przym. romantyczny, romantycznie

 przysł. romantycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przedstawiciel romantyzmu

 (1.2) idealista, częściowo marzyciel

Wiktionary


romantyka

poetyckość, malowniczość, niezwykłość; romantyczność, romantyzm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) tajemniczy urok zjawiska, miejsca, zdarzenia

forma rzeczownika|rodzaj=męskoosobowy.

 (2.1) D. i B. lp. od: romantyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romantyk m., romantyczka ż., romantyzm m., romantyczność ż.

 przym. romantyczny, romantycznie

 przysł. romantycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nastrojowość

Wiktionary


romantyzacja

przedstawianie czegoś w sposób idealistyczny, atrakcyjny lub wyidealizowany


SJP.pl


romantyzm

1. prąd ideowy, literacki i artystyczny z początku XIX w., odwołujący się do uczuć, natury, ludowości, egzotyki i fantastyki oraz wprowadzający idee patriotyczne;
2. postawa życiowa charakteryzująca się idealizmem, marzycielstwem i nadmierną uczuciowością;
3. poetyckość, malowniczość, niezwykłość; romantyczność, romantyka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) liter. szt. epoka w historii sztuki i literatury, trwająca od lat 90. XVIII wieku do lat 40. XIX wieku, charakteryzująca się zainteresowaniem sferą indywidualnych uczuć, kulturą ludową i historią, zaprzeczająca racjonalizmowi, głosząca swobodę twórczą i odrzucająca sztywne kanony klasycyzmu;

Wiktionary

Romantyzm (z romantisme, od "roman" – powieść) – szeroki nurt w kulturze, który dał nazwę epoce w historii sztuki i historii literatury trwającej od lat 90. XVIII wieku do lat 40. XIX wieku. Romantyzm rozwinął się początkowo w Europie i wyrażał się w różnych obszarach kultury, m.in. poezji, malarstwie i muzyce.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɔ̃ˈmãntɨsm̥, AS: rõmãntysm̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romantyczność ż., romantyka ż., romantyk mos., romantyczka ż., romantyzowanie n.

 czas. romantyzować ndk.

 przym. romantyczny, romantycznie

 przysł. romantycznie

Wiktionary


romantyzować

czynić romantycznym (poetycznym, tajemniczym, zgodnym z duchem romantyzmu)


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) przypisywać czemuś wartość wzruszeń, natchnień, piękna, gdy faktycznie tych cech nie ma lub istnieją w znikomym stopniu

 (1.2) liter. nadać utworowi cechy romantyzmu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romantyzm mrz.

 przym. romantyczny

Wiktionary


romanza

[czytaj: romanca] sentymentalny utwór o prostej, zwrotkowej budowie, popularny pod koniec XVIII wieku; romanca


SJP.pl

Romanza – Greatest Hits album włoskiego śpiewaka Andrei Bocellego.

Uważany za przełomowy album Bocellego z 20 milionami sprzedanych egzemplarzy. Był na szczytach list sprzedawanych albumów w całej Europie i Ameryce Łacińskiej, również w Polsce.

Album jest kompilacją dwóch wcześniejszych albumów – "Il Mare Calmo della Sera" z 1994 oraz "Bocelli" z 1995.

Wikipedia


romanówek

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Romanówek – część wsi Rudnik w woj. lubelskim, w pow. krasnostawskim, w gminie Rudnik
  • Romanówek – przysiółek wsi Lubrza w woj. lubuskim, w pow. świebodzińskim, w gminie Lubrza
  • Romanówek – wieś w woj. łódzkim, w pow. brzezińskim, w gminie Rogów
  • Romanki, Romankowo, Romanowo, Romanów, Romanówka, Romany

Wikipedia


romartów

Romartów – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie łęczyckim, w gminie Witonia.

Wieś duchowna, własność seminarium duchownego w Gnieźnie położona była w końcu XVI wieku w powiecie łęczyckim województwa łęczyckiego.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia


romaszewski

nazwisko


SJP.pl


romaszki

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Romaszki – wieś w Polsce
  • Romaszki – wieś na Litwie
  • Romaszki – osiedle w Rosji, w obwodzie leningradzkim, w rejonie priozierskim
  • Romaszki – wieś w obwodzie brzeskim, w rejonie lachowickim, w sielsowiecie Żerebkowicze
  • Romaszki – wieś w obwodzie grodzieńskim, w rejonie szczuczyńskim, w sielsowiecie Kamionka
  • Romaszki – dawna leśniczówka w obwodzie grodzieńskim, w rejonie szczuczyńskim, w sielsowiecie Kamionka
  • Romaszki – wieś w obwodzie mińskim, w rejonie miadzielskim, w sielsowiecie Słoboda. Dawniej Horby
  • Romaszki – wieś w obwodzie witebskim, w rejonie głębockim, w sielsowiecie Prozoroki

Wikipedia


romatowski

nazwisko


SJP.pl


romańczuk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bartosz Romańczuk
  • Jacek Romańczuk
  • Szymon (Romańczuk)
  • Tomasz Romańczuk
  • Zenon Romańczuk
  • Romanczuk

Wikipedia


romańczyk

nazwisko


SJP.pl


romański

1. związany z kulturą starorzymską;
2. związany ze stylem romańskim, mający cechy stylu romańskiego, wybudowany w stylu romańskim


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wywodzący się ze starożytnej kultury rzymskiej lub z nią związany

 (1.2) szt. związany z europejskim stylem architektonicznym z X-XIII wieku

 (1.3) geogr. związany z Romanią (krainą historyczną we Włoszech)

Wiktionary

Romański – polskie nazwisko, w Polsce nosi je ponad 5200 osób.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do języków romańskich zaliczamy m.in. włoski.

 (1.2) Na banknocie widnieje romańska rotunda z Cieszyna.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Romuś mos., Roma ż., Romański m., Romańska ż., romanizowanie n., romanizm mrz., romanista m., romanistka ż., romanistyka ż., romanizacja ż., Roman mos., Romania ż.

 czas. romanizować ndk., romanizować się ndk.

 przym. romanistyczny

Wiktionary


romb

czworokąt mający wszystkie boki równej długości


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geom. czworokąt o wszystkich bokach równych;

Wiktionary

Romb, rzadziej ukośnik – czworokąt o bokach równej długości.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jasiu, narysuj przekątne rombu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔ̃mp, AS: rõmp

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. romboid

 przym. rombowy, romboidalny

Wiktionary


rombica

rodzaj ryb z rzędu flądrokształtnych


SJP.pl


romboedr

1. w mineralogii: krystalograficzna postać prosta;
2. równoległościan, którego wszystkie ściany są rombami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geom. zob. rombościan.

Wiktionary

Romboedr, rombościan – równoległościan, którego każda ściana jest rombem, czyli bryła ograniczona sześcioma przystającymi rombami. Kształt romboedru mają niektóre komórki elementarne układu trygonalnego (jednego z typów sieci krystalograficznych).

Wikipedia


romboid

czworokąt mający dwie pary boków sąsiednich równych; deltoid


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zob. deltoid.

Wiktionary

Romboid – słowackie czasopismo literackie. Zostało założone w 1966 roku.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. romb m.

 przym. romboidalny

Wiktionary


romboidalny

mający kształt romboidu (deltoidu); romboidowy


SJP.pl


romboidowy

rzadko: mający kształt romboidu (deltoidu); romboidalny


SJP.pl


rombolistny

przymiotnik

 (1.1) bot. posiadający liście (lub ich części) przypominające romby

Wiktionary


rombowaty

przypominający kształtem romb


SJP.pl


rombowy

o kształcie rombu


SJP.pl


rombościan

bryła, której boki są rombami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geom. wielościan, którego każda ze ścian jest rombem;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) romboedr

Wiktionary


romcio

zdrobnienie od: Roman, Romuald (imiona męskie); Romuś, Romek


SJP.pl


romcom

[czytaj: komkom] potocznie: komedia romantyczna


SJP.pl


romczyny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Romki lub z nią związany


SJP.pl


romeczek

zdrobnienie od: Roman, Romuald (imiona męskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m. zdrobn. od: Roman

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Roman mos., Romkowie nmos., Romuś mos.

Wiktionary


romeit

minerał, antymonian wapnia występujący w tetragonalnych kryształach barwy żółtej aż do czerwonej; znany z Piemontu


SJP.pl


romek

zdrobnienie od: Roman, Romuald (imiona męskie); Romuś, Romcio


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) zdrobn. od: Roman

 (1.2) zdrobn. od: Romuald

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od: Romka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dzień dobry! Ranny dziś ptaszek z Romka!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔ̃mɛk, AS: rõmek

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

:: rzecz. Roman mos., Romeczek mos., Romuś mos., Romanek ż./mos., Romanowicz ż./mos., Romania ż./mos., Romaniak ż./mos., Romanik ż./mos., Romaniszyn ż./mos., Romaniuk ż./mos., Romankiewicz ż./mos., Romankowo n., Romanostwo n., Romanow ż./mos., Romanowie nmos., Romanowo n., Romanowowie nmos., Romanowski mos., Romanówek mrz.

:: przym. Romanowy

 (1.2)

:: rzecz. Romuald mos., Romeczek mos., Romuś mos., Romualda ż., Romualdostwo n., Romualdowie nmos.

:: przym. Romualdowy, Romualdziny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) neutr. Roman; zdrobn. Romuś, Romeczek

Wiktionary


romeo

potocznie - mężczyzna romantyczny, kochliwy; uwodziciel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) romantyczny, kochliwy mężczyzna

 (1.2) zalotnik

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Romeusz – imię męskie
  • Romeo Monteki
  • Romeo – minialbum grupy SHINee
  • Romeo – południowokoreańska grupa muzyczna
  • Romeo — serwis randkowy dla osób homoseksualnych, biseksualnych, queer oraz transpłciowych
  • Romeo – miejscowość w stanie Kolorado, w hrabstwie Conejos
  • Romeo – wieś w stanie Michigan, w hrabstwie Macomb
  • okręty podwodne projektu 633 – kod NATO Romeo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kto się spodziewał, że z Sebastiana taki romeo.

 (1.2) Lata za nią taki jeden zakopiański romeo.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Romeo m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) donżuan, casanova, lowelas, żigolak

Wiktionary


romeowie

potocznie - mężczyzna romantyczny, kochliwy; uwodziciel


SJP.pl


romeowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Romea lub z nim związany


SJP.pl


romer

[czytaj: RYmer] szklany kielich do wina, stosowany od XVII wieku w Nadrenii i Niderlandach


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Romer – polska rodzina szlachecka i jej herb własny
  • Adam Romer (1892–1965) – publicysta i polityk
  • Alfred Romer (1894–1973) – amerykański paleontolog
  • Antoni Romer urzędnik Rzeczypospolitej Obojga Narodów
  • Christina Romer (ur. 1958) – amerykańska ekonomistka
  • Edmund Romer (1904–1988) – specjalista w zakresie miernictwa przemysłowego, profesor Politechniki Śląskiej w Gliwicach
  • Edmund Romer (ok. 1843–1895) – powstaniec styczniowy, urzędnik we Lwowie, starosta w Krośnie od 1879 r.
  • Eugeniusz Romer (1871–1943) – ziemianin, działacz społeczny i polonijny na Litwie
  • Eugeniusz Romer (1871–1954) – geograf, kartograf i geopolityk, twórca nowoczesnej kartografii polskiej
  • Gustaw Romer (1846–1903) – prawnik, bankowiec, poseł do Sejmu Krajowego Galicji
  • Helena Romer-Ochenkowska (1878–1947) – pisarka, dramatopisarka, działaczka społeczna
  • Jan Romer (1869–1934) – generał dywizji Wojska Polskiego

Wikipedia


romet

marka rowerów i firma


SJP.pl

Ro

Wikipedia


rominta

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w północnej Polsce i Rosji (obwód królewiecki), lewy dopływ Pisy;

Wiktionary

Rominta (ros. Красная, "Krasnaja", niem. "Rominte") – rzeka, lewy dopływ Pisy. Płynie przez tereny obwodu królewieckiego w Rosji.

Rzeka powstaje z połączenia rzek Błędzianki (uznawanej za górny bieg Rominty[]) i Szynkuny (ros. Протока, "Protoka", niem. "Schenken Bach"). Rzeka płynie przez Puszczę Romincką, przepływa przez wieś Krasnolesie i uchodzi do rzeki Pisy we wschodniej części miasta Gusiew.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. romincki

Wiktionary


rominy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Romy lub z nią związany


SJP.pl


romka

zdrobnienie od: Romana, Romualda (imiona żeńskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. członkini romskiej grupy etnicznej

 (1.2) zdrobn. Romana

forma rzeczownika.

 (2.1) D. i B. lp. od: Romek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) O potrawach kuchni cygańskiej opowiadała nam prawdziwa Romka.

 (1.2) Pożyczyłam ten atlas od Romki Czech z siódmej c.

 (2.1) Po drodze podwieziemy Romka pod rozlewnię.

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

 rzecz. romski m., romskość ż.

:: fm. Rom m.

 przym. romski

 (1.2)

 rzecz. Romana ż., Roman m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Cyganka, Romni

Wiktionary


romkowie

Romek z małżonką


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) pot. Romek z żoną

forma rzeczownika.

 (2.1) M. i W. lm. od: Romek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Romanowicz mos., Roman mos., Romeczek mos., Romuś mos., Romanostwo n., Romanowo n., Romankowo n., Romanówek mrz., Romania ż.

 przym. Romanowy

Wiktionary


romkowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Romka lub z nim związany


SJP.pl


rommel

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adrien Rommel (1914–1963) – francuski szermierz
  • Donggon Rommel – filipiński zapaśnik
  • Erwin Rommel (1891–1944) – niemiecki feldmarszałek
  • Frank Rommel (ur. 1984) – niemiecki skeletonista
  • Manfred Rommel (1928–2013) – niemiecki polityk, syn Erwina
  • Rommel Fernández (1966–1993) – panamski piłkarz
  • Estadio Rommel Fernández – stadion w Panamie

Wikipedia


romnów

Romnów – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie wrocławskim, w gminie Kąty Wrocławskie.

Leży na terenie Parku Krajobrazowego Dolina Bystrzycy, w widłach rzek Bystrzycy i Strzegomki. Przez miejscowość przebiega droga wojewódzka nr 362.

Wikipedia


romocki

nazwisko


SJP.pl


romofobia

niechętny lub wrogi stosunek do wszystkiego, co romskie (cygańskie); antycyganizm


SJP.pl

Romofobia – negatywne postawy i uczucia wobec Romów; silny lęk przed Romami, połączony ze wstrętem lub nienawiścią w stosunku do nich.

Wikipedia


romolog

badacz kultury, języka i życia Romów (Cyganów); cyganolog


SJP.pl


romologia

nauka o kulturze, języku i życiu Romów (Cyganów); cyganologia


SJP.pl


romologiczny

→ romologia; cyganologiczny


SJP.pl


romowie

członek koczowniczego ludu zamieszkującego niemal wszystkie kontynenty; Cygan


SJP.pl

Ro

Wikipedia


rompelkamera

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. pralnia

Wiktionary


romski

odnoszący się do Romów (Cyganów); cygański


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do Romów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język Romów;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔ̃msʲci, AS: rõmsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rom m., Romka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cygański

 (2.1) romani

Wiktionary


romskojęzyczny

przymiotnik

 (1.1) taki, który posługuje się językiem romskim

 (1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem romskim

 (1.3) spisany, stworzony w języku romskim

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔ̃mskɔjɛ̃w̃ˈzɨt͡ʃnɨ, AS: rõmskoi ̯ẽũ̯zyčny

Wiktionary


romskość

→ romski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego co romskie

Wiktionary

Patrz:

romski

Powiązane:

 rzecz. Rom mos.

Wiktionary


romuald

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Romuald – imię męskie pochodzenia germańskiego. Wywodzi się od słowa oznaczającego „ten, który zdobył sławę dzięki swemu panowaniu”.

Zdrobnienia to Romek, Romcio, Romuś. Żeński odpowiednik: Romualda

Romuald imieniny obchodzi: 7 lutego, 19 czerwca, 24 czerwca i 9 sierpnia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Córka pana Romualda uczy w pobliskiej zawodówce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔ̃ˈmuwalt, AS: rõmuu̯alt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Romualda ż.

:: zdrobn. Romualdzik m.

Wiktionary


romualda

imię żeńskie


SJP.pl

Romualda – imię żeńskie pochodzenia germańskiego, żeński odpowiednik imienia Romuald, które oznacza „ten, który zdobył sławę dzięki swemu panowaniu”.

W styczniu 2024 w rejestrze PESEL, wśród publicznie dostępnych danych, wykazano 5356 kobiet o imieniu Romualda nadanym jako imię pierwsze oraz 2660 kobiety noszące imię Romualda jako imię drugie. Dla porównania, najczęściej nadane jako żeńskie imię pierwsze – Anna, nosi 1072616 osób.

Wikipedia


romualdostwo

Romuald z małżonką; Romualdowie


SJP.pl


romualdowie

Romuald z małżonką; Romualdostwo


SJP.pl


romualdowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Romualda lub z nim związany


SJP.pl


romualdziny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Romualdy lub z nią związany


SJP.pl


romulus

mitologiczny założyciel i eponim Rzymu oraz pierwszy jego władca, brat bliźniak Remusa, po śmierci czczony przez mieszkańców imperium rzymskiego jako Quirinus


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Romulus – imię męskie
  • Romulus – mitologiczny założyciel Rzymu
  • Romulus – planeta w fikcyjnym świecie Star Trek
  • Romulus – księżyc planetoidy (87) Sylvia z pasa głównego planetoid
  • Romulus – album kanadyjskiej grupy Ex Deo
  • Romulus – biskup, święty Kościoła katolickiego
  • Romulus – miasto w stanie Michigan, w hrabstwie Wayne
  • Romulus – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Seneca
  • Romulus – jednostka osadnicza w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Seneca
  • Romulus Augustulus

Wikipedia


romuś

1. zdrobnienie od: Roman, Romuald (imiona męskie); Romek, Romcio;
2. nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m. zdrobn. od: Roman

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Romuś ma twarz dużego dziecka, od razu widać, że muchy by nie skrzywdził.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Roman m., Romanowa ż., Romanówna ż., Romanostwo lm m., Romkowa ż., Romkówna ż., Romanowo n., Romanowicz m.

:: zdrobn. Romek m., Romeczek m.

:: fż. Roma ż.

 przym. Romanowy, Romkowy, Romusiowy, romański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Roman; zdrobn. Romek, Romeczek

Wiktionary


ron

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) anglosaskie imię męskie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rzeczpospolita Obojga Narodów – państwo federacyjne złożone z Korony Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Litewskiego, utworzone w 1569 r. na mocy unii lubelskiej
  • Rada Obrony Narodu
  • Pierwszy rząd Wincentego Witosa (Rząd Obrony Narodowej, RON) – pierwszy rząd Wincentego Witosa
  • Radiofoniczny Ośrodek Nadawczy
  • RON – oznaczenie nadane (ISO 4217) lejowi rumuńskiemu po denominacji z 1 lipca 2005

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Stephanie była w trakcie pakowania przed przeprowadzką, a ostatnie dwa koty Rona niedawno odeszły za tęczowy most, więc przejął opiekę nad znajdkami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔ̃n, AS: rõn

Wiktionary


rona

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) = hist. wojsk. Rosyjska Wyzwoleńcza Armia Ludowa;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rona – wieś
  • Rona – miejscowość w gminie Surses, w kantonie Gryzonia, w regionie Albula
  • (North Rona) – wyspa w Szkocji, w archipelagu Hebrydów Zewnętrznych
  • (South Rona) – wyspa w Szkocji, w archipelagu Hebrydów Wewnętrznych
  • Rona Hartner – rumuńska kompozytrorka
  • Rona Nishliu – kosowska piosenkarka
  • Elizabeth Rona – węgierska chemiczka
  • Jeff Rona – amerykański kompozytor
  • Rona – hebrajskie imię żeńskie
  • Rona – grupa etniczna
  • Rona – kanadyjskie przedsiębiorstwo
  • Rohna

Wikipedia


ronald

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Ronald – jednostka osadnicza w Stanach Zjednoczonych, w stanie Waszyngton, w hrabstwie Kittitas.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ronald ma chore serce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔ̃nalt, AS: rõnalt

Wiktionary


ronaldinho

[czytaj: ronaldińjo] (właściwie: Ronaldo de Assis Moreira) piłkarz brazylijski


SJP.pl

Ronaldinho lub Ronaldinho Gaúcho (wym. []; właśc. Ronaldo de Assis Moreira; ur. 21 marca 1980 w Porto Alegre) – brazylijski piłkarz, grający na pozycji pomocnika lub napastnika, mistrz świata 2002, mistrz Ameryki Południowej 1999, zwycięzca Ligi Mistrzów UEFA 2005/2006. Posiada obywatelstwo brazylijskie i hiszpańskie.

Wikipedia


ronaldo

nazwisko obce


SJP.pl

Nie mylić z: Rolando.

Ta strona dotyczy piłkarza Ronalda Luísa Nazária de Limy. Zobacz też: inne znaczenia Ronaldo.

Ronaldo, właśc. Ronaldo Luís Nazário de Lima (wym. []; ur. 18 września 1976 w Rio de Janeiro) – brazylijski piłkarz, który grał na pozycji napastnika. Oprócz brazylijskiego posiada także hiszpański paszport. Najmłodszy w historii laureat nagrody Piłkarz Roku FIFA dla najlepszego piłkarza świata i Złotej Piłki dla najlepszego piłkarza grającego w Europie.

Wikipedia


ronaldowie

Ronald z małżonką


SJP.pl


ronaldowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Ronalda lub z nim związany


SJP.pl


rondavel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) etn. archit. tradycyjna afrykańska chata o kształcie bębna ze stożkowym dachem krytym strzechą

Wiktionary


rondel

garnek z długą rączką


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. względnie płytki garnek z rączką lub uchami;

 (1.2) liter. rodzaj utworu wywodzący się z poezji starofrancuskiej;

 (1.3) hist. archit. neolityczne, ufortyfikowane założenie przestrzenne o okrągłym kształcie;

 (1.4) hist. archit. barbakan

Wiktionary

Rondel – naczynie kuchenne służące głównie do gotowania lub duszenia, czasem do smażenia (zwłaszcza w głębokim oleju). Najczęściej stalowy lub mosiężny, rzadziej aluminiowy, w formie średnio głębokiego garnka, zazwyczaj z pojedynczym, długim uchwytem. Może być emaliowany lub pokryty od wewnątrz teflonem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wyjmij rondel z dolnej szafki, to ugotujemy jaja.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔ̃ndɛl, AS: rõndel

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rondo n., rondela ż.

:: zdrobn. rondelek mrz.

Wiktionary


rondela

drewniany puklerz powleczony skórą


SJP.pl


rondelek

mały rondel; garnczek; rynka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: rondel

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rondel m.

Wiktionary


rondino

w muzyce: małe rondo


SJP.pl


rondko

zdrobnienie od: rondo


SJP.pl


rondo

1. rodzaj skrzyżowania ulic; plac przy takim skrzyżowaniu;
2. brzeg kapelusza;
3. średniowieczna forma pieśni tanecznej, od wieku XVIII forma instrumentalna;
4. strofa dwurymowa, zwykle 15-wersowa;
5. forma muzyczna, w której jedna powtarzająca się wielokrotnie część utworu (refren) jest przeplatana innymi częściami;
6. dawniej: rodzaj ozdobnego pisma;
7. dawniej: stalówka o szerokim, ściętym końcu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) mot. skrzyżowanie z wyspą środkową i jednokierunkową jezdnią wokół wyspy;

 (1.2) brzeg kapelusza otaczający jego główkę

 (1.3) liter. układ stroficzny, posiadający od 8 do 15 wersów, dwa rymy i refren, powtarzający pierwsze słowa utworu dwu- lub trzykrotnie na końcu każdej zwrotki, lecz nierymujący się z resztą wersów;

 (1.4) muz. forma muzyczna z powracającym refrenem i kupletami;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rondo – rodzaj skrzyżowania
  • rondo – forma muzyczna
  • rondo – forma literacka
  • rondo – brzeg kapelusza
  • rondo – odmiana winorośli
  • rondo – rodzaj pisma
  • Rondo – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Arkansas, w hrabstwie Lee
  • Rondo – teatr w Słupsku
  • Rondo 1 – biurowiec w Warszawie
  • Centrum Handlowe Rondo w Bydgoszczy
  • Rajon Rondo – amerykański koszykarz
  • PTV Rondo –  prywatna telewizja, nadająca w latach 1992–1994 na Górnym Śląsku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ronda są bezpieczniejsze od zwykłych skrzyżowań.

 (1.4) Pierwotnie rondo było formą taneczno-wokalną, dopiero w baroku upowszechniło się jako forma instrumentalna.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔ̃ndɔ, AS: rõndo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rondel m., rondówka ż.

:: zdrobn. rondko n.

 przym. rondowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skrzyżowanie o ruchu okrężnym

Wiktionary


rondomycyna

nazwa handlowa dawnego antybiotyku z grupy tetracyklin, zawierającego metacyklinę


SJP.pl


rondowy

→ rondo


SJP.pl

Patrz:

rondo

rondoza

zbyt powszechne występowanie rond w przestrzeni publicznej


SJP.pl


rondówka

dawniej: stalówka o szerokim, ściętym końcu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stalówka o płaskiej, okrągłej końcówce, wykorzystywana w kaligrafii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rondo n., rondel m.

Wiktionary


rongalit

środek redukujący stosowany w drukarstwie włókienniczym


SJP.pl

Rongalit – organiczny związek chemiczny, sól będąca kompleksem hydrosulfoksylanu sodu z metanalem.

W temperaturze pokojowej, związek ten występuje w postaci bezbarwnych kryształów lub białego proszku. Jest silnym reduktorem. Jest dobrze rozpuszczalny w wodzie i alkoholu etylowym.

Wikipedia


ronica

Ronica ( Rönz) – osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim, w gminie Golczewo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Wikipedia


ronienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|ronić.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ronić

Wiktionary


ronin

samuraj, który opuścił lub utracił swojego seniora


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) hist. w dawnej Japonii: człowiek, który utracił swoje miejsce w feudalnej hierarchii społecznej

 (1.2) środ. przen. w Japonii: ludzie czasowo bezrobotni, absolwenci którzy nie dostali się na uniwersytet

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kochanowski to taki ronin, bezpański, samotny samuraj - mówi Wiesław Johann, były sędzia Trybunału Konstytucyjnego, niegdyś znany obrońca w procesach politycznych.

Wiktionary


ronić

1. poetycko: tracić coś, wydzielać (np. łzy);
2. rodzić przedwcześnie


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. uronić)

 (1.1) gubić, tracić coś

czasownik przechodni niedokonany (dk. poronić)

 (2.1) med. rodzić martwy płód

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) w tymże samym mgnieniu oka, niby odpowiedź na zapytanie albo kula krzyżująca się ze strzałą, od strony ławki w stronę nauczyciela leciał powietrzem wielki szklany kałamarz roniąc po drodze strumień czarnego płynu.

 (2.1) Okazało się, że ta kobieta ostatni raz miała perjod w siedemnastym roku życia, przed zamążpójściem: od tego czasu, dwadzieścia razy rodziła i roniła bez przerwy…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔ̃ɲit͡ɕ, AS: rõńić

Wiktionary

Powiązane:

 czas. poronić

 rzecz. poroniarka ż., ronienie n., poronienie

Wiktionary


ronny

Ronny, właśc. Ronny Heberson Furtado de Araújo (ur. 11 maja 1986 w Fortanlezie) – brazylijski piłkarz, grający na pozycji środkowego pomocnika.

Po wypełnieniu kontraktu ze Sportingiem CP, przeniósł się do niemieckiej Herthy Berlin. Jest specjalistą od rzutów wolnych i od bardzo mocnego uderzania lewą nogą. Do niego należy najmocniejszy strzał na świecie (210,9 km/h).

Wikipedia


ronowicz

nazwisko


SJP.pl


ronsard

[czytaj: rąSAR albo ronSAR] nazwisko, m.in. Pierre de Ronsard (1524-1585) - poeta francuski


SJP.pl


ront

przestarzale: patrol straży grodzkiej, obozowej lub wojskowej


SJP.pl


rontowy

→ ront


SJP.pl

Patrz:

ront

rooftop

[czytaj: ruftop]
1. potocznie: bar lub restauracja na dachu budynku;
2. kompaktowe urządzenie do ogrzewania i chłodzenia montowane na dachu


SJP.pl

Rooftop – singel Zary Larsson, wydany 15 września 2014, promujący jej debiutancki album studyjny "1". Utwór napisali i skomponowali Rickard Göransson, Mathieu Jomphe, Nick Ruth oraz Marcus Sepermanesh.

Kompozycja dotarła do 6. miejsca na oficjalnej szwedzkiej liście sprzedaży i uzyskała platynowy certyfikat za sprzedaż w nakładzie przekraczającym 40 tysięcy kopii.

Wikipedia


rooibos

[czytaj: ROJbas]
1. południowoafrykański krzew z rodziny bobowatych, osiągający wysokość dwóch metrów; czerwonokrzew;
2. poddane fermentacji i suszone liście tego krzewu;
3. napar z liści rooibosa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. roln. uprawny krzew nazwa systematyczna|Aspalathus linearis|ref=tak., aspalatu prostego

 (1.2) spoż. fernentowany susz z ziela rooibosu (1.1) wykorzystywany do sporządzania napoju z jego naparu;

 (1.3) kulin. napój z rooibosu (1.2)

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) czerwonokrzew

 (1.2) czerwona herbata

 (1.3) czerwona herbata

Wiktionary


rookie

[czytaj: ruki] osoba grająca pierwszy rok w zawodowej lidze; pierwszoroczniak


SJP.pl

Rookie – czwarty minialbum południowokoreańskiej grupy Red Velvet, wydany 1 lutego 2017 roku przez wytwórnię SM Entertainment i dystrybuowany przez KT Music. Płytę promował singel „Rookie”. Sprzedał się w nakładzie 96,347 egzemplarzy w Korei Południowej (stan na maj 2018 r.).

Wikipedia


rooming

[czytaj: ruming] system opieki szpitalnej, polegający na przebywaniu matki z dzieckiem w jednym pomieszczeniu (zasada nierozdzielania matki i dziecka); rooming-in; rooming in


SJP.pl


rooming-in

[czytaj: ruming in] system opieki szpitalnej polegający na umieszczeniu noworodka w ruchomym łóżeczku przy łóżku matki na oddziale położniczym; rooming in


SJP.pl

Rooming-in – system stosowany na oddziałach położniczych podczas opieki nad zdrowymi noworodkami, inaczej nazywany systemem matka-dziecko. Wprowadzony do polskich oddziałów położniczych w 1994 roku.

Zakłada on, że noworodek zostaje (w ruchomym łóżeczku) przy łóżku matki, która z pomocą personelu medycznego opiekuje się nim i przygotowuje do roli rodzica. Stałe przebywanie z dzieckiem wzmaga również laktację, zawiązuje i wzmacnia więzi emocjonalne.

Wikipedia


roomster

[czytaj: rumster] model samochodu marki Škoda


SJP.pl


rooney

[czytaj: RUni, w odmianie: Rooneya - czytaj: runeja itd.] nazwisko obce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rooney – grający rock alternatywny zespół muzyczny z Los Angeles
  • Cory Rooney – amerykański producent muzyczny
  • Jimmy Rooney (właśc. James Rooney) – australijski piłkarz
  • Martyn Rooney – brytyjski sprinter
  • Mickey Rooney (właśc. Joseph Yule Jr.) – amerykański aktor
  • Sean Rooney (właśc. Michael Sean Rooney) – amerykański siatkarz
  • Wayne Rooney – angielski piłkarz

Wikipedia


roosevelt

[czytaj: ruzwelt] nazwisko, m.in. Theodore Roosevelt (1858-1919) - amerykański polityk, prawnik; Franklin Delano Roosevelt (1882-1945) - amerykański polityk, prawnik; Anna Eleanor Roosevelt (1884-1962) - działaczka społeczna i polityczna; Sykes Roosevelt (1906-1983) - amerykański muzyk


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Theodore Roosevelt – 26. prezydent USA
  • Franklin Delano Roosevelt – 32. prezydent USA
  • Eleanor Roosevelt – żona 32. prezydenta USA, polityk
  • Theodore Roosevelt Jr. – amerykański polityk i wojskowy
  • Roosevelt – francuski żeglarz, olimpijczyk
  • Roosevelt – jednostka osadnicza w stanie Arizona, w hrabstwie Gila
  • Roosevelt – miasto w stanie Minnesota, w hrabstwie Roseau
  • Roosevelt – miasto w stanie New Jersey, w hrabstwie Monmouth
  • Roosevelt – jednostka osadnicza w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Nassau
  • Roosevelt – miejscowość w stanie Oklahoma, w hrabstwie Kiowa
  • Roosevelt – miasto w stanie Utah, w hrabstwie Duchesne
  • Roosevelt – jednostka osadnicza w stanie Waszyngton, w hrabstwie Klickitat

Wikipedia


rooseveltowski

[czytaj: ruzweltowski] taki jak u Roosevelta, charakterystyczny dla polityki, zachowań Roosevelta


SJP.pl


root

[czytaj: rut]
1. w informatyce: konto administratora;
2. w systemie plików: węzeł, od którego wywodzi się drzewo katalogów


SJP.pl

Root (z ang. dosłownie "korzeń") – tradycyjna nazwa uniksowego konta, które ma pełną kontrolę nad systemem operacyjnym. Z założenia konto root nie powinno być używane do pracy, do której wystarczyłoby zwykłe konto z ograniczonymi uprawnieniami. Istotną sprawą jest zabezpieczenie tego konta silnym hasłem i zabezpieczenie przed nieautoryzowanym dostępem.

Wikipedia


rootować

[czytaj: rutować] środowiskowo: modyfikować system urządzenia (np. telefonu) w celu uzyskania dostępu do zabezpieczonych i ukrytych plików


SJP.pl


rop

1. gęsty, żółtawy płyn o niemiłym zapachu gromadzący się w tkankach wskutek procesów zapalnych;
2. kopalny surowiec ciekły mający zastosowanie jako paliwo i surowiec do wielu produktów; ropa naftowa


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rada Obrony Państwa
  • Ruch Odbudowy Polski
  • retinopatia wcześniaków z ang. Retinopathy of Prematurity
  • polimeryzacja z otwarciem pierścienia z ang. Ring-Opening Polymerization

Wikipedia


ropa

1. gęsty, żółtawy płyn o niemiłym zapachu gromadzący się w tkankach wskutek procesów zapalnych;
2. kopalny surowiec ciekły mający zastosowanie jako paliwo i surowiec do wielu produktów; ropa naftowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. wydzielina o żółtawym zabarwieniu wydobywająca się z zainfekowanej rany;

 (1.2) pot. ropa naftowa

 (1.3) pot. rodzaj paliwa do silnika diesla

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • ropa – płyn wydzielany przez ciało
  • ropa – potoczne określenie ropy naftowej
  • ropa – potoczne określenie oleju napędowego
  • Ropa – wieś w woj. małopolskim, w pow. gorlickim, w gminy Ropa
  • Ropa – przysiółek wsi Golcowa w woj. podkarpackim, w pow. brzozowskim, w gminie Domaradz
  • Ropa – dawna gromada
  • Ropa – rzeka, dopływ Wisłoki
  • Ropa – potok, dopływ Wielkopolki
  • Ropa – potok, dopływ Chechła
  • Ropa – zakończenie północno-zachodniej grani Trzydniowiańskiego Wierchu w Tatrach
  • Ropa – wieś w Chorwacji, w żupanii dubrownicko-neretwiańskiej, w gminie Mljet
  • Ropa Maschinenbau – niemieckie przedsiębiorstwo produkujące maszyny rolnicze

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Wycieki ropy do oceanu mogą zaszkodzić florze i faunie morskiej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔpa, AS: ropa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ropniak mrz., ropień mrz.

 czas. zropieć, ropieć

Wiktionary


ropalikon

wiersz, w którym każde kolejne słowo wersu jest dłuższe lub krótsze o jedną sylabę


SJP.pl


ropalium

organ wzroku meduzy; ciałko brzeżne


SJP.pl

Ropalium, ciałko brzeżne – kompleksowy narząd zmysłu scyfomeduz i kubomeduz. Ropalia występują na brzegu dzwonu meduzy. W ich skład wchodzą najczęściej proste narządy światłoczułe – oczka, w postaci skupisk komórek barwnikowych (czasami otaczających przezroczyste komórki, spełniające rolę soczewki), a także prosty narząd równowagi zwany statocystą.

Wikipedia


ropcio

[czytaj: ropcio] skrót od: Ruch Obrony Praw Człowieka i Obywatela - polska organizacja antykomunistyczna i niepodległościowa


SJP.pl

skrótowiec

 (1.1) = Ruch Obrony Praw Człowieka i Obywatela;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔpʲt͡ɕɔ, AS: ropʹćo

Wiktionary


ropczyce

miasto w Polsce


SJP.pl

Ropczyce – miasto w zachodniej części województwa podkarpackiego, siedziba powiatu ropczycko-sędziszowskiego i miejsko-wiejskiej gminy Ropczyce. Położone jest na pograniczu Pogórza Środkowobeskidzkiego i Kotliny Sandomierskiej, nad rzeką Wielopolką.

Według danych z 31 grudnia 2024 r. Ropczyce liczyły 15 855 mieszkańców.

Wikipedia


ropczycki

przymiotnik od: Ropczyce


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Ropczycami, dotyczący Ropczyc

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Ropczyce nmos.

Wiktionary


ropczyczanin

mieszkaniec Ropczyc


SJP.pl


ropczyczanka

mieszkanka Ropczyc


SJP.pl


ropiak

nazwisko


SJP.pl


ropianka

wieś w Polsce


SJP.pl

Ropianka – wieś w miejscu nieistniejącej wsi łemkowskiej w Polsce, w województwie podkarpackim, w powiecie krośnieńskim, w gminie Dukla. Leży nad potokiem Ropianką, dopływem Wilszni.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krośnieńskiego.

Wikipedia


ropieniowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z ropniem, dotyczący ropnia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ropień m.

Wiktionary


ropienka

Ropienka – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie bieszczadzkim, w gminie Ustrzyki Dolne. Ma status sołectwa. Leży w dolinie potoku Ropienka.

Miejscowość jest siedzibą parafii rzymskokatolickiej Świętej Barbary, należącej do dekanatu Ustrzyki Dolne w archidiecezji przemyskiej.

Wikipedia


ropieć

wypełniać się ropą


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zropieć)

 (1.1) med. wydzielać ropę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ropa ż., ropienie n., ropień mrz., ropniak mrz., ropowica ż.

 czas. zropieć dk.

 przym. ropny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jątrzyć się, kaprawieć, obierać się, paprać się, paskudzić się, ślimaczyć się, zaogniać się

Wiktionary


ropień

otorbiony zbiornik ropy, często spowodowany zakażeniem bakteryjnym; absces


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zbiorowisko ropy w tkance, zwykle bardzo bolesne

Wiktionary

Ropień ("łac. abscessus") – ostro odgraniczone zbiorowisko ropy w przestrzeni tkankowej, dające objawy bólowe.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zobaczcie, jakie on ma ropnie na podudziu!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔpʲjɛ̇̃ɲ, AS: ropʹi ̯ė̃ń

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ropa ż., ropowica ż., ropniak m., ropienie n.

 czas. ropieć ndk.

 przym. ropny, ropowiczy, ropieniowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) absces

Wiktionary


ropniaczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od ropniak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ropniak m.

Wiktionary


ropniak

1. ropa nagromadzona w jamie ciała lub narządzie jamistym na skutek zakażenia bakteriami ropotwórczymi;
2. potocznie:
a) typ tłokowego silnika spalinowego, napędzanego olejem napędowym; silnik dieslowski, silnik Diesla; diesel;
b) samochód z silnikiem Diesla; diesel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. patologiczne nagromadzenie ropy w jamie ciała;

 (1.2) mot. pot. samochód napędzany „ropą”, olejem napędowym

Wiktionary

Ropniak (łac. "empyema") – nagromadzenie ropy w naturalnych jamach ciała. W przeciwieństwie do ropnia, ropniak nie lokalizuje się bezpośrednio w tkankach. Do ropniaków zaliczamy:

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. ropa ż., ropień m., ropienie n., zaropienie n., ropnica ż.

:: zdrobn. ropniaczek m.

 czas. ropieć ndk., zaropieć dk.

 przym. ropny, ropowy

Wiktionary


ropnica

medycyna: ropnie przerzutowe


SJP.pl

Ropnica ( pyaemia) – rodzaj posocznicy, wywołanej przez krążące we krwi bakterie ropotwórcze i prowadzącej do powstania ropni przerzutowych ( abscessus metastatici).

Wikipedia


ropny

o ranach: taki, w którym występuje ropa


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) med. związany z wytwarzaniem ropy

 (1.2) chem. dotyczący ropy naftowej

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ropieć

 rzecz. ropień mrz., ropniak mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ropiejący

Wiktionary


ropocice

wieś w Polsce


SJP.pl

Ropocice – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie włoszczowskim, w gminie Secemin.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa częstochowskiego.

Wikipedia


ropociąg

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. rurociąg do transportu ropy naftowej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W tym roku ma być oddany do eksploatacji ropociąg z Atyrau w Kazachstanie do Chin (…).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈpɔt͡ɕɔ̃ŋk, AS: ropoćõŋk

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) naftociąg

Wiktionary


ropodajny

obfitujący w ropę naftową, dostarczający ropy naftowej; naftodajny, naftonośny, roponośny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) o terenach, skałach itp. zawierający złoża ropy naftowej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sława ropodajnej gleby wokół lotniska rosła z miesiąca na miesiąc.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔpɔˈdajnɨ, AS: ropodai ̯ny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) roponośny, naftonośny, naftodajny

Wiktionary


ropomacicze

infekcja macicy występująca często u suczek, które nie były poddane kastracji chirurgicznej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) wet. ropne zapalenie układu rozrodczego występujące u zwierząt domowych, związane z nagromadzeniem wydzieliny gruczołowej we wnętrzu macicy

Wiktionary


ropomasowiec

statek wodny do przewozu ciekłego paliwa


SJP.pl


ropomocz

występowanie w moczu dużej ilości białych krwinek oraz bakterii, oznaczające zapalenie dróg moczowych; pyuria


SJP.pl

Ropomocz (łac. "pyuria") – obecność leukocytów (leukocyturia) oraz drobnoustrojów (wirusów, bakterii, grzybów lub pasożytów) w moczu, jeśli ich obecność powoduje zmętnienie lub inną zmianę barwy czy zapachu. Jest to zwykle związane z występowaniem znacznych ilości powyższych składników w moczu.

Wikipedia


roponercze

choroba nerek, będąca powikłaniem wodonercza


SJP.pl

W niektórych przypadkach, przy istniejącym zakażeniu, gromadzący się w nadmiarze w miedniczce nerkowej mocz może przybierać charakter treści ropnej. Stan taki nazywamy roponerczem (łac. "pyonephrosis"). Objawia się on przede wszystkim znacznym nasileniem bólów i opornymi zazwyczaj na leczenie bakteriobójcze stanami septycznymi. Zmiany w moczu wyrażają się podwyższoną liczbą krwinek białych i bakterii w osadzie moczu.

Wikipedia


roponośność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest roponośne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. roponośny

 przysł. roponośnie

Wiktionary


roponośny

obfitujący w ropę naftową, dostarczający ropy naftowej; naftodajny, naftonośny, ropodajny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) o terenach, skałach itp. zawierający złoża ropy naftowej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dodajmy, że Ignacy Łukasiewicz przeniósł się do Gorlic, by być bliżej terenów roponośnych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔpɔ̃ˈnɔɕnɨ, AS: ropõnośny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roponośność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ropodajny, naftonośny, naftodajny

Wiktionary


ropopochodność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest ropopochodne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ropopochodny

Wiktionary


ropopochodny

przymiotnik

 (1.1) powstały w wyniku przetwarzania ropy naftowej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔpɔpɔˈxɔdnɨ, AS: ropopoχodny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ropopochodność ż.

Wiktionary


roporudomasowiec

statek wodny do przewozu ciekłego paliwa i rudy; rudoropomasowiec


SJP.pl

Roporudomasowiec, OBO ( Oil-Bulk-Ore) – statek przystosowany do przewozu ropy naftowej, rudy i węgla.

Wikipedia


ropostek

obecność ropy (wysięku leukocytarnego) w komorze przedniej oka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. obecność ropy w komorze przedniej oka;

Wiktionary

Ropostek (łac. "hypopyon") – obecność ropy (wysięku leukocytarnego) w komorze przedniej oka, zwykle towarzyszy mu zaczerwienienie spojówki i leżącej pod nią nadtwardówki. Jest to objaw zapalenia tęczówki i ciałka rzęskowego. Wysięk gromadzi się na dole z powodu grawitacji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W komorze przedniej stwierdza się obecność komórek zapalnych oraz wysięku mogącego przybrać formę ropostka […].

Wiktionary


ropotamo

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka w południowo-wschodniej Bułgarii, uchodząca do Morza Czarnego;

Wiktionary

Ropotamo (bułg. "Ропотамо", gr. "Ροπόταμος" – "Ropotamos", tur. "Kargan") – rzeka w południowo-wschodniej Bułgarii, uchodzi bezpośrednio do Morza Czarnego. Długość – 48,5 km.

Ropotamo ma źródła w strandżańskim paśmie Bosna. Płynie na północny wschód, przełamuje się przez nadmorskie wzgórza Medni Rid i uchodzi do Morza Czarnego przez szeroki, zabagniony liman na północ od przylądka św. Dymitra. Ujściowy odcinek rzeki jest objęty urzędową ochroną jako Rezerwat Ropotamo.

Wikipedia


ropotok

powierzchowne zapalenie ropne w błonach śluzowych; wysięk ropny


SJP.pl

Ropotok ( pyorrh(o)ea) – nieodgraniczone zapalenie ropne, w którym ropa gromadzi się na błonach śluzowych lub wypływa przez naturalne otwory

Wikipedia


ropotwórczy

biorący udział w powstawaniu ropy


SJP.pl


ropowica

ropne, szerzące się zapalenie tkanek miękkich, zwłaszcza tkanki łącznej; flegmona, phlegmone


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. zapalenie ropne w obrębie luźnej tkanki łącznej jakiejś okolicy ciała

Wiktionary

Ropowica, flegmona (łac. "phlegmone") – zapalenie ropne, nieodgraniczone tkanką włóknistą czy ziarniną, obejmujące różne warstwy danego narządu i dotyczące luźnej tkanki łącznej, często podskórnej, wywołane mieszaniną drobnoustrojów, wśród których najczęstsze są paciorkowce.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podajcie przykłady ropnia, ropniaka i ropowicy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔpɔˈvʲit͡sa, AS: ropovʹica

Wiktionary

Powiązane:

 przym. ropowiczy, ropowicowy

 rzecz. ropień mrz.

 czas. ropieć

Wiktionary


ropowicowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z ropowicą, dotyczący ropowicy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ropowica ż.

Wiktionary


ropowiec

statek dostosowany do przewozu ropy naftowej; rodzaj tankowca (zbiornikowca)


SJP.pl


ropowy

napędzany lub ogrzewany ropą naftową


SJP.pl


ropozależny

taki, którego działalność uzależniona jest od dostarczania ropy naftowej


SJP.pl


ropski

dotyczący Ropy, związany z Ropą


SJP.pl


ropuch

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. samiec ropuchy

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od: ropucha

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kiedy dostali się do miasta, poszli wprost na dworzec, gdzie umieścili Ropucha w poczekalni drugiej klasy, dając dwa pensy tragarzowi aby go miał na oku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ropucha ż., ropuszka ż.

 przym. ropuszy, ropuchowaty

Wiktionary


ropucha

1. lądowy płaz bezogonowy, podobny do żaby lecz większy, pokryty chropowatą skórą z licznymi gruczołami, często jadowymi;
2. pogardliwie o kimś brzydkim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) herp. płaz lądowy z gruczołami jadowymi;

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp. od: ropuch

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W jaki sposób można odróżnić ropuchę od żaby?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈpuxa, AS: ropuχa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ropuch mzw.

:: zdrobn. ropuszka ż.

 przym. ropuszy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Śląsk Cieszyński parszywo żaba

Wiktionary


ropuchowate

rodzina płazów bezogonowych; ropuchy właściwe


SJP.pl

Ropuchowate, ropuchy właściwe (Bufonidae) – rodzina płazów z rzędu płazów bezogonowych (Anura).

Wikipedia


ropuchowaty

1. przypominający z wyglądu ropuchę;
2. o cechach ropuchowatych (rodzina płazów)


SJP.pl


ropuszanka

mucha ropuszanka - gatunek muchówki z rodziny plujkowatych


SJP.pl


ropuszek

zdrobnienie od: ropucha


SJP.pl


ropuszka

zdrobnienie od: ropucha


SJP.pl


ropuszki

zdrobnienie od: ropucha


SJP.pl


ropuszkowate

rodzina płazów bezogonowych; krągłojęzyczne


SJP.pl

Ropuszkowate, krągłojęzyczne (Alytidae) – rodzina płazów z rzędu płazów bezogonowych (Anura).

Wikipedia


ropuszkowaty

o cechach ropuszkowatych (rodzina płazów)


SJP.pl


ropusznik

ropusznik beta - gatunek ryby z rodziny batrachowatych; ropusznik świszczący


SJP.pl


ropuszy

→ ropucha


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do ropuchy

przymiotnik relacyjny

 (2.1) dotyczący ropuchy, określający ropuchę, używany przy ropusze

przymiotnik jakościowy

 (3.1) charakterystyczny dla ropuchy, mający cechy ropuchy

Wiktionary

Patrz:

ropucha

Przykłady

 (1.1) — Dziś rano — ciągnął dalej Borsuk, zasiadając na fotelu — dowiedziałem się z pewnego źródła, że mają przysłać na próbę do „Ropuszego Dworu”, nowy samochód o niezwykle potężnym motorze.

 (2.1) Wpatrywała się we mnie tymi swoimi ropuszymi oczyskami, co miałem zrobić, zgodziłem się.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ropuch mzw., ropucha ż.

Wiktionary


ropy

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lp. od: ropa

Wiktionary


roquefort

gatunek sera owczego o ostrym smaku, porośniętego pleśnią; rokfor


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. spoż. ostry w smaku ser z charakterystycznymi żyłkami niebieskozielonej pleśńeśni wytwarzany z mleka owczego;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roquefort – francuski ser, którego nazwa pochodzi od miejscowości Roquefort-sur-Soulzon
  • Roquefort (Landy) – francuska gmina w regionie Akwitania
  • Roquefort (Lot i Garonna) – francuska gmina w regionie Akwitania
  • Roquefort (Gers) – francuska gmina w regionie Midi-Pireneje

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nakroiłem trochę roqueforta i salami, może spróbujesz?

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rokfor

Wiktionary


ror

rachunek oszczędnościowo-rozliczeniowy, typ rachunku przeznaczony dla osób fizycznych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rachunek oszczędnościowo-rozliczeniowy, rodzaj rachunku bankowego
  • Ruby on Rails, framework do tworzenia aplikacji webowych
  • Rigs of Rods (RoR), symulator jazdy z 2005 roku

Wikipedia


roraima

[czytaj: rorajma]
1. stan Brazylii;
2. wodospad w Gujanie;
3. płaskowyż na Wyżynie Gujańskiej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roraima – stan Brazylii
  • Roraima – płaskowyż na Wyżynie Gujańskiej
  • Roraima – wodospad na rzece Potaro w Gujanie
  • Roraima – rodzaj chrząszczy z rodziny osuszkowatych

Wikipedia


rorancki

związany z rorantystami - chórem kościelnym, uczestniczącym w odprawianiu rorat


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) rel. należący do rorantystów

przymiotnik relacyjny

 (2.1) rel. dotyczący rorantystów, związany z rorantystami

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roraty nmos., roratnik mos., roratnica ż., roratka ż., rorantysta mos., roranteria ż.

 przysł. rorancko

 przym. roratni, roratny

Wiktionary


rorancko

przysłówek

 (1.1) w sposób charakterystyczny dla rorantystów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roraty nmos., roratnik mos., roratnica ż., rorantysta mos., roratka ż.

 przym. rorancki, roratni, roratny

Wiktionary


roranteria

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. rel. grupa duchownych lub chórzystów uczestnicząca w mszy roratniej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roraty nmos., roratnik mos., roratnica ż., rorantysta mos., roratka ż.

 przym. rorancki, roratni, roratny

Wiktionary


rorantysta

członek chóru kościelnego, uczestniczącego w odprawianiu rorat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. rel. duchowny lub członek chóru zobowiązany do uczestnictwa w mszach roratnich

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kapelę rorantystów przy Kaplicy Zygmuntowskiej ustanowił król Zygmunt Stary.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rorancki, roratni, roratny

 przysł. rorancko

 rzecz. roraty nmos., roratnik mos., roratnica ż., roratka ż., roranteria ż.

Wiktionary


rorantyści

członek chóru kościelnego, uczestniczącego w odprawianiu rorat


SJP.pl


rorat

msza odprawiana w adwencie wczesnym rankiem


SJP.pl


roratka

świeca zapalana na ołtarzu podczas wczesnej mszy adwentowej ku czci Matki Boskiej; świeca roratna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kult. rel. biała lub jasnożółta świeca zapalana dodatkowo podczas rorat, ozdobiona białą lub niebieską wstążką i zielenią, symbolizująca Najświętszą Maryję Pannę;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kościelny ustawił roratkę na stopniu komunijnym.

 (1.1) W czasie rorat zapala się dodatkowo specjalną świecę, zwaną roratką.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roratnik mos., roraty nmos., roratnica ż., roratność ż., roranteria ż., rorantysta m.

 przym. roratny, roratowy, roratni, rorancki

 przysł. rorancko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) świeca roratna; przest. roratnica

Wiktionary


roratni

→ roraty; roratni


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z roratami, dotyczący rorat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kazio zaraz po mszy roratniej pobiegł do szkoły.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roraty lm nm., roratnik m., roratnica ż., roratka ż., roratność ż., roranteria ż., rorantysta m., roratowanie n.

 czas. roratować ndk.

 przym. roratny, roratowy, rorancki

 przysł. rorancko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) roratny, przest. roratowy

Wiktionary


roratnica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. rel. świeca zapalana podczas mszy roratnich

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roratka ż., roratność ż., roranteria ż., rorantysta mos., roratnik mos., roratowanie n., roraty lm nm.

 czas. roratować ndk.

 przym. roratny, roratowy, roratni, rorancki

 przysł. rorancko

Wiktionary


roratnik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. obraź. ironiczne określenie katolików używane przez protestantów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roratka ż., roratnica ż., roratność ż., roranteria ż., rorantysta mos., roratowanie n., roraty lm nm.

 czas. roratować ndk.

 przym. roratny, roratowy, roratni, rorancki

 przysł. rorancko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) katolik, obraź. katol

Wiktionary


roratność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co jest roratnie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roratnik mos., roratnica ż., roratka ż., roraty lm nm.

 przym. roratny, roratowy, roratni

Wiktionary


roratny

→ roraty; roratni


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z roratami, dotyczący rorat

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈratnɨ, AS: roratny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roratnik mos., roraty nmos., roratka ż., roratnica ż., roratność ż., roranteria ż., rorantysta m.

 przym. rorancki, roratni, roratowy

 przysł. rorancko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. roratni; przest. roratowy

Wiktionary


roratowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) przest. związany z roratami, dotyczący rorat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roratność ż., roratnica ż., roratka ż., roratnik mos., roraty lm nm.

 czas. roratować ndk.

 przym. roratni, roratny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) roratni, roratny

Wiktionary


roraty

msza odprawiana w adwencie wczesnym rankiem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) rel. w Kościele katolickim wczesna msza poranna ku czci Najświętszej Maryi Panny odprawiana w adwencie; ; Gloger.

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podczas całego adwentu, oprócz niedziel i święta Niepokalanego Poczęcia, odprawiane są roraty.

 (1.1) W czasie rorat zapala się dodatkowo specjalną świecę, zwaną roratką.

 (1.1) Michaś przez cały adwent chodził do kościoła na roraty.

 (1.1) (…) o świtaniu się zrywał, kiedy przedzwaniali na roraty (…).

 (1.1) Udział w roratach, które tradycyjnie zaczynają się o godz. 6.30, to dla wielu wiernych prawdziwe wyzwanie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈratɨ, AS: roraty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roratka ż., roratnica ż., roratność ż., roranteria ż., rorantysta m., roratnik m., roratowanie n.

 czas. roratować ndk.

 przym. roratny, roratowy, roratni, rorancki

 przysł. rorancko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) msza roratna

Wiktionary


rorcanga

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. klucz do rur

Wiktionary


rorowiec

statek dostosowany do przewozu kontenerów; trejlerowiec, kontenerowiec


SJP.pl


rorschach

1. Hermann Rorschach (1884-1922), neurolog i psychiatra szwajcarski;
2. test, metoda Rorschacha - test psychologiczny do badania osobowości za pomocą kolorowych lub jednobarwnych plansz na podstawie analizy skojarzeń badanego na ich widok


SJP.pl

Rorschach − miasto i gmina we wschodniej Szwajcarii, w kantonie St. Gallen, w okręgu Rorschach. Leży nad Jeziorem Bodeńskim. W mieście rozwinął się przemysł hutniczy oraz spożywczy.

Wikipedia


ros.

skrót od: rosyjski


SJP.pl

skrót

 (1.1) = rosyjski

Wiktionary


rosa

krople wody na roślinach, gruncie bądź innych powierzchniach, osiadłe wskutek kondensacji pary wodnej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) krople wody osadzające się na ziemi i roślinach

Wiktionary

Rosa – osad atmosferyczny w postaci kropel wody powstających na powierzchni skał, roślin i innych przedmiotów w wyniku skraplania się pary wodnej zawartej w powietrzu.

Rosa, podobnie jak mgła, powstaje w wyniku kondensacji pary wodnej w temperaturze niższej od punktu rosy. Zamarznięte kropelki rosy tworzące przezroczyste grudki lodu nazywane są białą rosą. Biała rosa występuje najczęściej jesienią i wiosną.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tego ranka trawa była mokra od rosy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔsa, AS: rosa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zraszanie n., rosiczka ż., rosówka ż.

 czas. zraszać

Wiktionary


rosada

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gwara. rozsada, młode rośliny przeznaczone do sadzenia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dostawszy od pana pozwolenie wyrwania flanców, czyli rosady z rzepiu pańskiego, za gęsto zasianego, korzystał z tego, narwał i posadził go na zimę (…).

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sadzonka, rozsada, rozsadka, rozsadnik, wysadek, wysadka

Wiktionary


rosanna

obce imię żeńskie


SJP.pl

Rosanna – górski strumień lodowcowy w Alpach, Austrii, Tyrolu, na terenie powiatu Landeck, o długości ok. 35 km. Wraz z Trisanną tworzy rzekę Sannę. Między źródłem a gminą Sankt Anton am Arlberg jest sztucznie spiętrzona, celem regulacji przeciwpowodziowej.

Wikipedia


rosanów

Rosanów – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie zgierskim, w gminie Zgierz.

W latach 1975−1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa łódzkiego.

W Rosanowie znajduje się cmentarz ewangelicki, na terenie którego zlokalizowana jest niewielka kwatera wojenna żołnierzy niemieckich z czasów I wojny światowej.

Wikipedia


rosario

1. miasto w Argentynie;
2. miasto w Urugwaju


SJP.pl

Ro

Wikipedia


rosarium

ogród lub miejsce w ogrodzie, w którym rosną róże; rozarium, różanka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) ogrod. ogród lub jego część przeznaczona do hodowli róż;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈsarʲjũm, AS: rosarʹi ̯ũm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. różyczka ż., Róża ż., rozarium n., Rozalinda ż., Rozalia ż., Rozalka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozarium

Wiktionary


rosati

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Dariusz Rosati – polski ekonomista i polityk
  • Teresa Rosati – polska projektantka mody
  • Weronika Rosati – polska aktorka
  • Antonio Rosati – włoski piłkarz
  • Joseph Rosati – amerykański biskup

Wikipedia


rosatom

państwowa korporacja zarządzająca energetyką nuklearną w Rosji


SJP.pl

Rosatom ( Росатом), Państwowa Korporacja Energii Jądrowej „Rosatom” (ros. Государственная корпорация по атомной энергии «Росатом») – rosyjska państwowa grupa kapitałowa zrzeszają przedsiębiorstwa i instytucje naukowe, w tym wszystkie niezwiązane z wojskiem spółki zajmujące się energią jądrową na terytorium Federacji Rosyjskiej, przemysłowy kompleks broni jądrowej, instytucje naukowo-badawcze oraz rosyjską flotę lodołamaczy o napędzie atomowym.

Wikipedia


rosbanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. górn. kolej. przemysłowa kolej konna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przez ponad sto lat górnośląska rosbanka zwiększała przewozy i była dochodowa.

Wiktionary


rose

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rose Atoll – atol położony w archipelagu Samoa
  • Rose (Retba) – słone jezioro
  • Rose – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Wayne
  • Rose – jednostka osadnicza w stanie Oklahoma, w hrabstwie Mayes
  • Rose – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie Waushara
  • Rose (ang. Rose Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Shelby
  • Rose (ang. Rose Township) – gmina w stanie Michigan, w hrabstwie Oakland
  • Rose (ang. Rose Township) – gmina w stanie Michigan, w hrabstwie Ogemaw
  • Rose (ang. Rose Town) – gmina w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Wayne
  • Rose (ang. Rose Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Stutsman
  • Rose (ang. Rose Township) – gmina w stanie Ohio, w hrabstwie Carroll
  • Rose (ang. Rose Township) – gmina w stanie Pensylwania, w hrabstwie Jefferson

Wikipedia


roseau

[czytaj: roZO] stolica Dominiki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Dominiki;

Wiktionary

Roseau – stolica, a zarazem największe miasto Wspólnoty Dominiki – wyspiarskiego państwa leżącego w Archipelagu Małych Antyli u ujścia rzeki Roseau do Morza Karaibskiego. Dawniej nosiło nazwę Charlotte Town. Ośrodek administracyjny parafii świętego Jerzego.

Wikipedia


rosemary

imię żeńskie


SJP.pl


rosenberg

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rožmberk nad Vltavou
  • Rosenberg – gmina w Niemczech, w kraju związkowym Badenia-Wirtembergia, w rejencji Karlsruhe, w powiecie Neckar-Odenwald
  • Rosenberg – gmina w Niemczech, w kraju związkowym Badenia-Wirtembergia, w rejencji Stuttgart, w powiecie Ostalb
  • Rosenberg – dawne powiaty
  • Sulzbach-Rosenberg – miasto w Niemczech, w kraju związkowym Bawaria, w powiecie Amberg-Sulzbach
  • Olesno
  • Różyny
  • Stare Olesno
  • Susz
  • Różnowice
  • Rużomberk
  • Rosenberg – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Fort Bend

Wikipedia


rosenkiewicz

nazwisko


SJP.pl


rosenthal

Maurycy Rosenthal (1862-1946), pianista polski


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rosenthal – dzielnica Berlina
  • Rosenthal – miasto w kraju związkowym Hesja, w powiecie Waldeck-Frankenberg
  • Rosenthal am Rennsteig – gmina w kraju związkowym Turyngia, w powiecie Saale-Orla
  • Rožmitál – dzielnica Broumova, dawniej wieś przygraniczna
  • Bartoszyce – miasto w woj. warmińsko-mazurskim, w średniowieczu noszące nazwę Rosenthal
  • Różanka – osiedle we Wrocławiu, przed wojną nazywane Rosenthal
  • Różanka – wieś w powiecie kłodzkim, dawniej Rosenthal
  • Różanówka – wieś w województwie lubuskim, w powiecie nowosolskim, dawniej Rosenthal
  • Różańsko – wieś w województwie zachodniopomorskim, w powiecie myśliborskim, dawniej Rosenthal
  • Rożental – wieś w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie iławskim, dawniej Rosental/Rosenthal
  • Curt Rosenthal – niemiecki neurolog
  • Dawid Rosenthal – polski lekarz

Wikipedia


roseola

w medycynie: choroba charakteryzująca się drobnymi różowosinawymi plamkami na skórze, znikającymi po ich naciśnięciu; jeden z objawów duru plamistego


SJP.pl


rosgwardia

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) = wojsk. polit. adm. Federalna Służba Wojsk Gwardii Narodowej Rosji;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rosgwardzista m.

 przym. rosgwardyjski

Wiktionary


roshar

[czytaj: ros-har] włosie końskie używane dawniej do wyściełania mebli lub wyrobu materaców


SJP.pl


rosi

człowiek, który osiągnął oświecenie i naucza innych; mistrz zen


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rosi
  • Aleandro Rosi – piłkarz włoski grający na pozycji bocznego pomocnika
  • Francesco Rosi – włoski reżyser i scenarzysta filmowy
  • Gianfranco Rosi – włoski reżyser, scenarzysta, operator i producent filmowy

Wikipedia


rosiak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rosiak – polskie nazwisko
  • Barbara Rosiak (ur. 1955) – polska artystka grafik
  • Ewa Rosiak (ur. 1991) – polska lekkoatletka
  • Dariusz Rosiak (ur. 1962) – polski dziennikarz
  • Janusz Rosiak (ur. 1946) – polski chemik
  • Jerzy Rosiak (ur. 1946) – polski inżynier i polityk
  • Małgorzata Rosiak (ur. 1977) – polska zawodniczka uprawiająca snowboard
  • Marek Rosiak (ujednoznacznienie)
  • Mariusz Rosiak (ur. 1973) – polski piłkarz
  • Michał Rosiak (ujednoznacznienie)
  • Paweł Rosiak (1894-1930?) – polski komunista
  • Stefan Rosiak (1897-1973) – polski historyk

Wikipedia


rosica

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w rejonie wierchniedźwińskim obwodu witebskiego na Białorusi, przy granicy z Łotwą;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rosica – rzeka, dopływ Jantry
  • Rosica – struga, dopływ Wisły
  • Rosica – struga, dopływ Wkry
  • Rosica – wieś w Bułgarii, w obwodzie Dobricz
  • Rosica – wieś w Bułgarii, w obwodzie Wielkie Tyrnowo
  • Rosica – wieś w Bułgarii, w obwodzie Tyrgowiszte
  • Rosica – wieś w rejonie witebskim, miejsce męczeństwa błogosławionych Jerzego i Antoniego
  • Rosica – wieś w Serbii, w okręgu rasińskim, w mieście Kruševac

Wikipedia


rosicki

nazwisko


SJP.pl


rosiczka

zielna, mięsożerna roślina (aktywnie chwytająca owady i inne małe zwierzęta) z rodziny rosiczkowatych, rosnąca głównie na bagnach i torfowiskach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Drosera|L.|ref=tak., rodzaj roślin owadożernych z rodziny rosiczkowatych;

 (1.2) bot. roślina z rodzaju rosiczka (1.1)

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rosa ż., roszenie n., zraszanie n., zroszenie n., rosiczkowate nmos., zraszacz m., rosówka ż.

 czas. rosić ndk., zraszać ndk., zrosić dk.

 przym. rosiczkowy, rosiczkowaty

Wiktionary


rosiczkowate

rodzina roślin mięsożernych rosnących w krajach umiarkowanych i subtropikalnych; należą do niej między innymi: rosiczka, muchołówka


SJP.pl

Ro

Wikipedia


rosiczkowaty

o cechach rosiczkowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


rosiek

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Rosiek – polski duchowny polskokatolicki
  • Barbara Rosiek – polska psycholog kliniczna, pisarka i poetka
  • Kamil Rosiek – polski biathlonista i biegacz narciarski, paraolimpijczyk
  • Stanisław Rosiek – polski historyk literatury, pisarz, wydawca, wykładowca

Wikipedia


rosienie

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Litwie, w okręgu kowieńskim.

Wiktionary

Rosienie (lit. "Raseiniai", żmudz. "Raseinē") – miasto na Litwie, w okręgu kowieńskim, siedziba rejonu rosieńskiego.

Rosienie leżą nad rzeką Hosienką, 76 km na północny zachód od Kowna.

Miejsce obrad sejmików ziemskich Księstwa Żmudzkiego od XVI wieku do pierwszej połowy XVIII wieku.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. rosieński

Wiktionary


rosiewicz

nazwisko


SJP.pl


rosieć

pokrywać się rosą; rosić się


SJP.pl

czasownik

 (1.1) skraplać parę wodną w postaci rosy

Wiktionary


rosik

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Joanna Rosik (ur. 1981) – polska piłkarka ręczna
  • Mariusz Rosik (ur. 1968) – polski duchowny katolicki
  • Stanisław Rosik (ur. 1969) – polski historyk

Wikipedia


rosikoń

w gwarze śląskiej: koniczyna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gwara. koniczyna

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koniczyna, kraśka, rasikoń, krasikoń

Wiktionary


rosin

Rosin (niem. "Rissen") – wieś w Polsce, położona w województwie lubuskim, w powiecie świebodzińskim, w gminie Świebodzin.

W latach 1945–54 siedziba gminy Rosin. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

Wikipedia


rosisty

1. obficie pokryty rosą;
2. podobny do rosy; kroplisty;
3. włośnianka rosista - gatunek grzybów z rodziny strzępiakowatych


SJP.pl


rosić

1. moczyć, zwilżać;
2. o deszczu: padać drobnymi kroplami; mżyć, dżdżyć, kropić, siąpić;
3. poddawać słomę obróbce wstępnej w celu oddzielenia włókna od części zdrewniałych rośliny;
4. rosić się - pokrywać się kroplami


SJP.pl


rosiński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Rosiński − polski kierowca, działacz opozycyjny
  • Andrzej Rosiński − polski oficer marynarki i inżynier techniki nawigacji
  • Andrzej Rosiński − polski historyk i dyplomata
  • Bolesław Rosiński − polski antropolog
  • Franciszek Rosiński − rzymskokatolicki duchowny, zakonnik, antropolog i etnolog
  • Grzegorz Rosiński − polski rysownik komiksowy, grafik i malarz
  • Jan Rosiński − polski chemik i fizyk atmosfery
  • Janusz Wojciech Rosiński − polski poeta, prozaik
  • Marian Rosiński − polski inżynier, profesor
  • Tomasz Rosiński − polski piłkarz ręczny
  • Wojciech Rosiński − polski koszykarz, olimpijczyk
  • Zbigniew Rosiński − polski przedsiębiorca, polityk i urzędnik państwowy

Wikipedia


rosja

państwo w Europie i Azji ze stolicą w Moskwie; Federacja Rosyjska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. państwo w Europie i Azji ze stolicą w Moskwie;

Wiktionary

Rosja, Federacja Rosyjska ( Россия, Rossija, ; Российская Федерация, "Rossijskaja Fiedieracyja",) – państwo federacyjne rozciągające się od Europy Wschodniej (z eksklawą w Europie Środkowej) przez północną część Azji do Oceanu Spokojnego, składające się według swojej konstytucji z 85 podmiotów federalnych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Występował później na deskach scen w Norylsku (daleko na północy Rosji), dagestańskiej Machaczkale, nadwołżańskim Stalingradzie, Leningradzie i Moskwie.

 (1.1) Rosja jest krajem eurazjatyckim.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔsʲja, AS: rosʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Wszechruś ż., rosyjszczyzna ż., Rusin ż., Rosjanin mos., Rosjanka ż., rosyjski mrz., rosyjskość ż.

 przym. rosyjski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ofic. Federacja Rosyjska; gw. Górny Śląsk Rosyjo

Wiktionary


rosjaneczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: Rosjanka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rosjanka ż.

Wiktionary


rosjanin

obywatel Rosji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) etn. człowiek narodowości rosyjskiej, obywatel Rosji, mieszkaniec Rosji;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W kamienicy naprzeciwko zamieszkał Rosjanin z rodziną.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈsʲjä̃ɲĩn, AS: rosʹi ̯ä̃ńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rosja ż., rosyjski mrz.

:: fż. Rosjanka ż.

 przym. rosyjski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pogard. kacap, pogard. rusek, pogard. ruski, gwara. przestępcza: gwara. żołnierska: moch, przest. Moskal; gw. Górny Śląsk Rus

Wiktionary


rosjanka

obywatelka Rosji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obywatelka Rosji

 (1.2) etn. kobieta narodowości rosyjskiej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ona jest Rosjanką i mieszka w Polsce już trzy lata.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈsʲjãŋka, AS: rosʹi ̯ãŋka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rosyjski mrz., Rosja ż.

:: fm. Rosjanin mos.

 przym. rosyjski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk Ruska

 (1.2) gw. Górny Śląsk Ruska

Wiktionary


rosjoznawca

specjalista w zakresie nauki, wiedzy o Rosji i o tym, co rosyjskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) specjalista w zakresie politologicznej, filologicznej, historycznej i kulturowej wiedzy o Rosji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔsʲjɔˈznaft͡sa, AS: rosʹi ̯oznafca

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rosjoznawczy

 rzecz. rosjoznawstwo, rosjoznawczyni

Wiktionary


rosjoznawczy

związany z nauką o Rosji i o tym, co rosyjskie


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przym. od rosjoznawstwo

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔsʲjɔˈznaft͡ʃɨ, AS: rosʹi ̯oznafčy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rosjoznawstwo, rosjoznawca, rosjoznawczyni

Wiktionary


rosjoznawczyni

specjalistka w zakresie nauki, wiedzy o Rosji i o tym, co rosyjskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) specjalistka w zakresie politologicznej, filologicznej, historycznej i kulturowej wiedzy o Rosji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔsʲjɔznafˈt͡ʃɨ̃ɲi, AS: rosʹi ̯oznafčỹńi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rosjoznawczy

 rzecz. rosjoznawstwo, rosjoznawca

Wiktionary


rosjoznawstwo

1. nauka o Rosji i o tym, co rosyjskie;
2. kierunek studiów w szkole wyższej poświęcony tej nauce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) dyscyplina naukowa obejmująca politologiczną, filologiczną, historyczną i kulturową wiedzę o Rosji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔsʲjɔˈznafstfɔ, AS: rosʹi ̯oznafstfo

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rosjoznawczy

 rzecz. rosjoznawca, rosjoznawczyni

Wiktionary


roskilde

[czytaj: ROSkile] miasto w Danii


SJP.pl

Ro

Wikipedia


rosko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rosko – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Wieleń
  • Rosko – osada leśna w województwie wielkopolskim, w powiecie czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Wieleń
  • Rosko – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1934–1954
  • Rosko – dawna gromada
  • Rosko – przystanek kolejowy we wsi Rosko

Wikipedia


roskosz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Wieś:
    • Roskosz – w Polsce, w województwie lubelskim, w powiecie bialskim, w gminie Biała Podlaska
    • Roskosz – wieś w Rosji, w obwodzie smoleńskim, w rejonie smoleńskim, w łoińskim osiedlu wiejskim
  • dzielnica:
    • Roskosz – dzielnica Siedlec

Wikipedia


rosnieft

rosyjski koncern naftowy


SJP.pl

PA

Wikipedia


rosnowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rosnowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Komorniki
  • Rosnowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfińskim, w gminie Trzcińsko-Zdrój
  • Rosnowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Manowo

Wikipedia


rosnówko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rosnówko – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Komorniki
  • Rosnówko – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfińskim, w gminie Trzcińsko-Zdrój
  • Rosnówko – dawna gromada w woj. poznańskim

Wikipedia


rosnąco

→ rosnąć


SJP.pl

Patrz:

rosnąć

rosnąć

1. być wychowywanym;
2. zwiększać się;
3. rozwijać się, rozbudowywać


SJP.pl

czasownik nieprzechodni

 (1.1) powiększać swoje rozmiary, skalę

 (1.2) o organizmach dążyć do osiągnięcia dojrzałości

 (1.3) o roślinach występować

 (1.4) o cieście podnosić się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Piesek nie wytrzymał rosnącego podniecenia i posiusiał się.

 (1.2) Martwię się, bo moje pelargonie wcale nie chcą rosnąć.

 (1.3) W tym lesie rosną sosny.

 (1.4) Andrzej rytmicznie uderzał w stół, aby sprawdzić, czy stojące na nim ciasto jednak urośnie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔsnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: rosnõńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rośnięcie n., roślina ż., porost mrz., wzrost m., rośl ż.

 czas. porastać, porosnąć, zarastać, zarosnąć, rozrastać, rozrosnąć, przyrastać, przyrosnąć, urastać, urosnąć, dorastać, dorosnąć, przerastać, przerosnąć, podrastać, podrosnąć

 przym. niedorosły, rosły

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) narastać, podrastać, wzrastać, dorastać

Wiktionary


roso

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od: rosa

Wiktionary


rosocha

1. pień drzewa rozdzielony widlasto na dwie odnogi; rozwidlona gałąź;
2. poroże samców zwierzyny płowej, łosia, daniela lub jelenia;
3. dawniej: rękojeść u sochy, radła lub pługa


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rosocha – inna nazwa poroża
  • Rosocha – wieś w woj. łódzkim, w pow. tomaszowskim, w gminie Będków
  • Rosocha – wieś w woj. mazowieckim, w pow. grójeckim, w gminie Nowe Miasto nad Pilicą
  • Rosocha – osada w woj. opolskim, w pow. oleskim, w gminie Olesno
  • Rosocha – część wieś Siedliska w woj. opolskim, w pow. oleskim, w gminie Zębowice
  • Rosocha – przysiółek wsi Turawa w woj. opolskim, w pow. opolskim, w gminie Turawa
  • Rosocha – osada w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Lipnica
  • Rosocha – osada w woj. pomorskim, w pow. wejherowskim, w gminie Szemud
  • Rosocha – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. mrągowskim, w gminie Piecki
  • Rosocha – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Blizanów
  • Rosocha – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kolskim, w gminie Osiek Mały
  • Rosocha – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. konińskim, w gminie Golina

Wikipedia


rosochacieć

o roślinach: rosnąć rosochato, rozdzielać się widlasto na dwie odnogi; stawać się rosochatym


SJP.pl


rosochacki

nazwisko


SJP.pl


rosochate

mający rosochy, rozgałęzienia; widlasty, widłowaty, rozgałęziony


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rosochate – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie kolneńskim, w gminie Grabowo
  • Rosochate – nieistniejąca obecnie wieś w Polsce, położona w województwie podkarpackim, w powiecie bieszczadzkim, w gminie Czarna
  • Rosochate Kościelne – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie wysokomazowieckim, w gminie Czyżew
  • Rosochate Nartołty – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie wysokomazowieckim, w gminie Czyżew

Wikipedia


rosochaty

mający rosochy, rozgałęzienia; widlasty, widłowaty, rozgałęziony


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) książk. mocno rozgałęziony, rozłożysty, rozwidlony

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Doszli na jakieś pola świeżo zaorane, naokoło latały ptaki, wyśpiewywał skowronek, a Krzysiek wlazł na suchą rosochatą wierzbę, która wypuszczała już pierwsze zielone pędy.

 (1.1) Przy kotle krzątał się mężczyzna, bardzo brodaty i bardzo wysoki, a wyższy jeszcze przez futrzaną czapę z umocowanym na niej rosochatym jelenim porożem.

Wiktionary


rosochowicz

nazwisko


SJP.pl


rosochy

poroże łosia byka, mające kształt szerokich łopat zakończonych odnogami


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rosochy – osiedle w Ostrowcu Świętokrzyskim
  • Rosochy – osada leśna w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. brodnickim, w gminie Zbiczno
  • Rosochy – wieś w woj. mazowieckim, w pow. mławskim, w gminie Stupsk
  • Rosochy – wieś w woj. opolskim, w pow. oleskim, w gminie Praszka
  • Rosochy – część wsi Hłudno, w woj. podkarpackim, w pow. brzozowskim, w gminie Nozdrzec
  • Rosochy – część wsi Łazy, w woj. podkarpackim, w pow. jarosławskim, w gminie Radymno
  • Rosochy – nieoficjalna część wsi Grądy, w woj. podlaskim, w pow. monieckim, w gminie Knyszyn
  • Rosochy – poprzednia nazwa osady Rosocha, w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Lipnica
  • Rosochy – przysiółek wsi Lewino, w woj. pomorskim, w pow. wejherowskim, w gminie Linia
  • Rosochy – część wsi Grabownica, w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Łopuszno
  • Rosochy – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. opatowskim, w gminie Opatów
  • Rosochy – część wsi Kopcie, w woj. świętokrzyskim, w pow. skarżyskim, w gminie Bliżyn

Wikipedia


rosoglio

włoski napój alkoholowy ze spirytusu winnego i różanych olejków


SJP.pl


rosolis

dawniej: likier aromatyzowany płatkami róży, produkowany we Włoszech i w Turcji; rozolis, słodka wódka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spoż. słodka wódka lub likier aromatyzowany płatkami róży, niekiedy również innymi składnikami;

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie mogła wyjechać do Łańcuta, by tam procul negotiis, zająć się w spokoju fabrykacją rosolisów i poprawianiem ras bydła wszelkiego rodzaju.

 (1.1) Prócz wódek i likierów mają jeszcze tak zwane rosolisy, niby to likiery, lecz mniej ponętnego smaku.

Wiktionary


rosomak

drapieżny ssak z rodziny łasicowatych, żyjący w Azji i Ameryce Północnej; wszystkożer


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Gulo gulo|ref=tak., duży, zagrożony wyginięciem drapieżnik lądowy;

 (1.2) wojsk. polski transporter opancerzony

Wiktionary

Rosomak ("Gulo") – rodzaj ssaków z podrodziny Guloninae w obrębie rodziny łasicowatych (Mustelidae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zygmunt August dozwolił chłopom w królewszczyznach na ich włókach zabijać wilki, lisy, rosomaki i zające, sarny zaś i grubego zwierza dla siebie zachował.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈsɔ̃mak, AS: rosõmak

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rosomakowy

Wiktionary


rosomierz

przyrząd do pomiaru temperatury, przy której gaz zaczyna się skraplać


SJP.pl


rososzka

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rososzka – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie grójeckim, w gminie Chynów
  • Rososzka – sprzęt wojsk łączności

Wikipedia


rososzyca

Rososzyca – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie ostrowskim, w gminie Sieroszewice.

Wikipedia


rosowski

nazwisko


SJP.pl


rosowy

→ rosa


SJP.pl

Patrz:

rosa

rosołek

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. zdrobn. od: rosół

 (1.2) pot. zob. kostka rosołowa.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Chcesz trochę rosołku z niedzieli?

 (1.2) Spróbuj dodać rosołek, gdy gotujesz ryż… smak stanie się wówczas znacznie bogatszy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈsɔwɛk, AS: rosou̯ek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rosolnik mrz., rosołowe n., rosół mrz.

 przym. rosołowy

Wiktionary


rosołowe

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) hand. kulin. mięso na rosół

forma przymiotnika.

 (2.1) plural|rosołowy.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Da mi pani dwa kilo tego rosołowego i dwie kostki smalcu!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rosolnik mrz., rosołek mrz., rosół mrz.

 przym. rosołowy

Wiktionary


rosołowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Eugeniusz Rosołowski – polski inżynier elektryk
  • Jerzy Rosołowski – polski dziennikarz, lektor i spiker radiowy i telewizyjny

Wikipedia


rosołowy

→ rosół


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) hand. kulin. przeznaczony na rosół, dodawany do rosołu

Wiktionary

Patrz:

rosół

Przykłady

 (1.1) Celina przywozi czasem kury rosołowe od gospodarzy z Józefowa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rosolnik mrz., rosołek mrz., rosołowe n., rosół mrz.

Wiktionary


rospoka

gatunek mięczaka morskiego o długości 38mm


SJP.pl


rospond

nazwisko poskie, m.in. Stanisław Rospond (1906-1982) - językoznawca


SJP.pl


rospuda

1. rzeka w Polsce;
2. wieś w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. górny bieg rzeki Netty, rzeka na Pojezierzu Suwalskim;

 (1.2) geogr. wieś w województwie podlaskim, w gminie Filipów;

Wiktionary

Rospuda – rzeka w północno-wschodniej Polsce, górny bieg rzeki Netty. Przepływa przez Pojezierze Suwalskie i północno-zachodnią część Puszczy Augustowskiej.

Długość rzeki wynosi ok. 102 km, powierzchnia jej zlewni ok. 900 km², a średni przepływ (w Raczkach) – 2,57 m³/s.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nad Rospudą znajdują się liczne torfowiska.

 (1.2) Rospuda leży pomiędzy trzema jeziorami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔsˈpuda, AS: rospuda

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rospudny

Wiktionary


ross

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alex Ross (ur. 1968) – amerykański krytyk muzyczny
  • Diana Ross (ur. 1944) – amerykańska piosenkarka
  • Edward Alsworth Ross (1866-1951) – amerykański socjolog, eugenik i kryminolog
  • Henryk Ross (1910-1991) – fotograf żydowski dokumentalizujący życie w getcie Łódzkim
  • Jacob Ross (?-1807) – gdański kupiec, holenderski dyplomata
  • John Ross – różne osoby o tym imieniu i nazwisku
  • Michael Ross (1959-2005) − amerykański seryjny morderca
  • Reuben Ross (ur. 1985) − kanadyjski skoczek do wody
  • Tadeusz Ross (1938–2021) – polski aktor, satyryk, piosenkarz i polityk
  • Ted Ross (1934-2002) – amerykański aktor
  • Wiktor Ross (ur. 1949) – polski politolog, dyplomata
  • Wilbur Ross (ur. 1937) – amerykański inwestor

Wikipedia


rossa

dzielnica Wilna


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rossa – dzielnica administracyjna Wilna
  • Dependencja Rossa – terytorium zależne
  • Rossa – gmina w kantonie Gryzonia, w regionie Moesa
  • Rossa – miejscowość
  • Rossa Point – cypel
  • Rossa – Sri Rossa Roslaina Handiyani, indonezyjska piosenkarka
  • Henryk Rossa – polski adwokat, w latach 1991–1993 senator II kadencji
  • cmentarz Na Rossie – cmentarz w Wilnie
  • Lodowiec Szelfowy Rossa
  • Morze Rossa
  • Skala Rossa
  • Wyspa Rossa

Wikipedia


rossetti

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bruno Mario Rossetti (1960 – 2018) – włoski strzelec sportowy pochodzenia francuskiego
  • Carlo Rossetti (1614 - 1681) – włoski kardynał
  • Cezaro Rossetti (1901 – 1950) – szkocki pisarz, piszący w języku esperanto
  • Christina Rossetti (1830 – 1894) – angielska poetka i prozatorka
  • Dante Gabriel Rossetti (1828 – 1882) – angielski poeta, malarz i tłumacz
  • Gabriele Rossetti (ur. 1995) – włoski strzelec sportowy, złoty medalista olimpijski z Rio de Janeiro
  • Gino Rossetti (1904 – 1992) – włoski piłkarz, który występował na pozycji napastnika
  • Giorgio Rossetti (ur. 1938) – włoski polityk, samorządowiec i dziennikarz, poseł do Parlamentu Europejskiego II i III kadencji
  • Luca Rossetti (ur. 1976) – włoski kierowca rajdowy
  • Marco Rossetti(urodzony 1985) – włoski aktor, tłumacz oraz muzyk
  • Reto Rossetti (1909 – 1994) – poeta i esperantysta
  • Simone Rossetti (ur. 1971) – włoski muzyk, wokalista i kompozytor

Wikipedia


rossi

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aldo Rossi – włoski architekt modernistyczny
  • Andrea Rossi – włoski piłkarz, występujący w zespole Juventus Turyn
  • Ernest Lawrence Rossi – amerykański psychoterapeuta, psycholog
  • Ernesto Rossi – włoski aktor
  • Francis Rossi – wokalista angielskiego zespołu rockowego Status Quo
  • Giovanni Francesco Rossi – włoski rzeźbiarz
  • Giuseppe Rossi – włoski piłkarz, występujący w zespole Villarreal C.F.
  • Jacques Rossi – francuski pisarz
  • Lauro Rossi – włoski kompozytor
  • Opilio Rossi – duchowny włoski, kardynał
  • Paolo Rossi – włoski piłkarz, król strzelców MŚ 1982
  • Salamone Rossi – włoski kompozytor pochodzenia żydowskiego

Wikipedia


rossini

[czytaj: ros-ini] nazwisko, m.in. Gioacchino Rossini (1792-1868) - włoski kompozytor operowy


SJP.pl


rossmann

[czytaj: rosman] sieć drogeryjna w Europie


SJP.pl

Rossmann, właściwie Dirk Rossmann GmbH – jedna z największych sieci drogeryjnych w Europie, funkcjonująca w Niemczech, Polsce, Czechach, Albanii, Turcji, na Węgrzech, a także w Kosowie i Hiszpanii. Została założona przez Dirka Rossmanna 17 marca 1972 roku.

Wikipedia


rossoski

→ Rossosz


SJP.pl

Patrz:

Rossosz

rossosz

miasto w Rosji


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rossosz – wieś w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Rossosz
  • Rossosz – wieś w woj. lubelskim, w pow. łęczyńskim, w gminie Łęczna
  • Rossosz – dawna gromada
  • Rossosz – miasto w obwodzie woroneskim
  • Rososz

Wikipedia


rossoszyca

Rossoszyca – wieś w Polsce, położona w województwie łódzkim, w powiecie sieradzkim, w gminie Warta, w odległości 12 km od Sieradza, na skrzyżowaniu dróg wojewódzkich nr: 479 Dąbrówka – Sieradz oraz 710 Łódź – Szadek – Błaszki.

Wikipedia


rost

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stpol. ruszt

 (1.2) gwara. wzrost

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Røst – miasto
  • Rost van Tonningen – niderlandzki polityk
  • Emanuel Rost
  • Erika Rost – niemiecka lekkoatletka
  • Franciszek Rost – polski lekarz
  • Frank Rost – niemiecki piłkarz
  • Klaus Rost – niemiecki zapaśnik
  • Timo Rost – niemiecki piłkarz
  • Rost – węgierskie czasopismo
  • Roost
  • Überm Rost

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɔst, AS: rost

Wiktionary


rostafiński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Józef Rostafiński (1850-1928) – polski botanik, ojciec Jana
  • Jan Rostafiński (1882-1966) – zootechnik i agronom, syn Józefa
  • Wojciech Rostafiński (1921-2002) – polski inżynier i żołnierz podziemia, syn Jana

Wikipedia


rostarzewo

Rostarzewo (hist. "Rzeszotarzewo") – wieś w Polsce, położona w województwie wielkopolskim, w powiecie grodziskim, w gminie Rakoniewice, dawne miasto w latach 1752–1934.

Wikipedia


rostbef

1. mięso wołowe z tylnej części zwierzęcia;
2. pieczeń z tego mięsa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mięso z lędźwiowej części wołu

 (1.2) kulin. pieczeń z rostbefu (1.1), zazwyczaj nie do końca przepieczona

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔzdbɛf, AS: rozdbef

Wiktionary


rostbratel

rozbratel;
1. mięso wołowe z kością;
2. kotlet z tego mięsa


SJP.pl


rostecki

nazwisko


SJP.pl


rostek

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rostek – osada w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. gołdapskim, w gminie Gołdap
  • Rostek – osada leśna w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. mrągowskim, w gminie Piecki

Wikipedia


rostisław

obce imię męskie


SJP.pl


rostkowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rostkowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płockim, w gminie Staroźreby
  • Rostkowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. przasnyskim, w gminie Czernice Borowe
  • Rostkowo – dawna gromada

Wikipedia


rostkowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jerzy Rostkowski (1938—1996) – polski aktor.
  • Piotr Rostkowski (ur. 1972) – polski lekkoatleta – średniodystansowiec, mistrz, rekordzista i reprezentant Polski, następnie trener.
  • Rafał Rostkowski (ur. 1972) – międzynarodowy arbiter piłki nożnej.
  • Tadeusz Rostkowski (ur. 1935) – polski ślusarz i polityk, poseł na Sejm PRL VIII i IX kadencji.
  • Zbigniew Rostkowski (ur. 1958) – duchowny rzymskokatolicki, doktor teologii, prałat, kanonik kapituły katedralnej drohiczyńskiej, wikariusz generalny diecezji drohiczyńskiej
  • Anna Zagórska-Rostkowska (ur. 1980) – polska lekkoatletka
  • Józefa Rostkowska, z domu Mazurkiewicz, I voto Kluczycka, pseud. Józef Kluczycki (1784—1896) – uczestniczka powstania listopadowego, felczerka, emigrantka we Francji.

Wikipedia


rostock

miasto w Niemczech; Rostok


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie w północno-wschodnich Niemczech;

Wiktionary

Rostock (wym. "MAF:",), Hanse- und Universitätsstadt Rostock – miasto na prawach powiatu w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie w północno-wschodnich Niemczech. Miasto to położone jest nad rzeką Warnow, w odległości ok. 12 km od jej ujścia do Zatoki Meklemburskiej na Morzu Bałtyckim. Jest uznawany za jedyną w landzie tzw. regiopolię ("Regiopole"). W czasach NRD Rostock był stolicą okręgu. Liczy 208 886 mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wraz z przeprowadzką z Hamburga do Rostocku stałem się Wossi.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rostocki

Wiktionary


rostocki

→ Rostock, → Rostok


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rostockiem, dotyczący Rostocku, pochodzący z Rostocku (miasta w Niemczech)

Wiktionary

Patrz:

Rostock, → Rostok

Powiązane:

 rzecz. Rostock mrz.

Wiktionary


rostoczanin

mieszkaniec Rostocku


SJP.pl


rostoczanka

mieszkanka Rostocku


SJP.pl


rostok

miasto w Niemczech; Rostock


SJP.pl


rostowianin

1. mieszkaniec Rostowa (miasta w Rosji);
2. mieszkaniec Rostowa nad Donem (miasta w Rosji)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Rostowa albo Rostowa nad Donem; osoba z jednego z tych miast

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Suzdalczycy, włodzimierzanie, rostowianie, pskowianie szli do walki jako przedstawiciele swych księstw, ale wrócili jako obywatele Rusi, tyle że mieszkający w różnych miastach.

 (1.1) Michałowski przyjął młodego rostowianina do swojej klasy w Instytucie Muzycznym, a przyjaciółka matki zorganizowała mu pierwsze źródło utrzymania – lekcje muzyki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rostów mrz.

:: fż. rostowianka ż.

 przym. rostowski

Wiktionary


rostowianka

1. mieszkanka Rostowa (miasta w Rosji);
2. mieszkanka Rostowa nad Donem (miasta w Rosji)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Rostowa albo Rostowa nad Donem; kobieta z jednego z tych miast

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Grono uroczych rostowianek towarzyszyło warszawskim profesorom niemal do końca ich pobytu w mieście nad Donem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rostów mrz.

:: fm. rostowianin mos.

 przym. rostowski

Wiktionary


rostowski

→ Rostów, → Rostowa


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rostowem, dotyczący Rostowa

 (1.2) związany z Rostowem nad Donem, dotyczący Rostowa nad Donem

Wiktionary

Patrz:

Rostów, → Rostowa

Powiązane:

 rzecz. Rostów m., rostowianin mos., rostowianka ż.

Wiktionary


rostowy

1. związany ze wzrostem rośliny lub jej organów;
2. rozmnażanie rostowe - rozmnażanie bezpłciowe, np. przez podział, pączkowanie; rozmnażanie wegetatywne


SJP.pl


rostra

1. ozdoba architektoniczna w kształcie dzioba starożytnego okrętu;
2. w starożytnym Rzymie: mównica publiczna ozdobiona dziobami zdobytych okrętów nieprzyjacielskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) archit. rodzaj ozdoby architektonicznej w formie dzioba statku

 (1.2) staroż. archit. starorzymskie podium do przemawiania ozdobione dziobami zdobytych okrętów;

 (1.3) mar. (w lm.) stojaki podpokładowe na szalupy i tratwy ratunkowe

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Powiązane:

 przym. rostralny

Wiktionary


rostralny

przymiotnik od: rostra (np. kolumna rostralna)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rostrą, dotyczący rostry

 (1.2) anat. przedni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przed budynkiem ustawiono dwie kolumny rostralne z rzeźbami symbolizującymi rzeki Rosji: Wołgę, Dniepr, Newę i Wołchow.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rostra ż.

Wiktionary


rostropowicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Joanna Rostropowicz – polska filolog klasyczna
  • Mstisław Rostropowicz – rosyjski wiolonczelista

Wikipedia


rostrucharz

dawniej:
a) handlarz końmi; hodowca i sprzedawca koni
b) handlarz niewolnikami
c) pośrednik, faktor


SJP.pl


rostrum

część szkieletu wewnętrznego kopalnych głowonogów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) staroż. mar. okuty dziób galery;

 (1.2) paleont. walcowata część wapiennego szkieletu belemnitów

 (1.3) ent. przednia część głowy niektórych owadów

 (1.4) ent. boczno-grzbietowy wyrostek sakulusa motyli

 (1.5) zool. dziób u głowonogów

 (1.6) zool. czułek odcinka głowowego wrotków

 (1.7) zool. płytka brzuszna u wąsonogów

 (1.8) zool. końcowa część gnatosomy u roztoczy

 (1.9) icht. wydłużony występ pyska ryb oceanicznych

Wiktionary

Rostrum – wieloznaczne pojęcie z anatomii zwierząt, zwykle stosowane dla określenia struktury o dziobowatym kształcie, m.in.:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɔstrũm, AS: rostrũm

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) ryjek

Wiktionary


rostry

1. ozdoba architektoniczna w kształcie dzioba starożytnego okrętu;
2. w starożytnym Rzymie: mównica publiczna ozdobiona dziobami zdobytych okrętów nieprzyjacielskich


SJP.pl


rostworowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rostworowscy herbu Nałęcz – polska rodzina szlachecka i ziemiańska
  • Rostworowski – polski herb szlachecki, odmiana herbu Nałęcz
  • Andrzej Rostworowski (1745–1831) – poseł na Sejm Wielki
  • Antoni Meliton Rostworowski (1789–1843) – ziemianin, oficer napoleoński, senator rosyjski
  • Emanuel Rostworowski (1923–1989) – historyk, redaktor naczelny Polskiego Słownika Biograficznego
  • Henryk Rostworowski (1912–1984) – pisarz i piosenkarz
  • Franciszek Ksawery Rostworowski (1749–1816) – uczestnik konfederacji barskiej
  • Jan Rostworowski (1876–1963) – jezuita
  • Jan Rostworowski (1915–1944) – dziennikarz, cichociemny
  • Jan Rostworowski (1919–1975) – poeta
  • Jan Nepomucen Rostworowski (1799–1847) – ziemianin, jeden z prekursorów ludoznawstwa, poseł na sejm powstania listopadowego
  • Jan Antoni Rostworowski (ok. 1704–1775) – kasztelan zakroczymski, emisariusz Stanisława Leszczyńskiego

Wikipedia


rostów

1. miasto w Rosji;
2. Rostów nad Donem - miasto w Rosji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Rosji, w obwodzie jarosławskim;

 (1.2) geogr. zob. Rostów nad Donem.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rostów Wielki (do 2025 Rostów) – miasto w Rosji, w obwodzie jarosławskim
  • Rostów nad Donem – miasto w Rosji, w obwodzie rostowskim
  • FK Rostów
  • HK Rostów
  • SKA Rostów nad Donem
  • B-237 Rostow-na-Donu
  • Port lotniczy Rostów nad Donem
  • Bitwa o Rostów

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rzeźnik z Rostowa został oskarżony o zamordowanie 53 osób.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rostowianin mos., rostowianka ż., Rostowszczyzna ż.

 przym. rostowski

Wiktionary


rosyjo

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. geogr. polit. Rosja

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rus mos., Ruska ż.

Wiktionary


rosyjski

związany z Rosją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący Rosji lub Rosjan, charakterystyczny dla Rosji lub Rosjan

 (1.2) w języku rosyjskim (1.1)

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) pot. jęz. język urzędowy Rosji;

 (2.2) pot. eduk. lekcja rosyjskiego (2.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wal biały Hvaldimir, który był podejrzewany o bycie rosyjskim wielorybem szpiegowskim, został znaleziony martwy w południowo-zachodniej Norwegii.

 (1.1) Rosyjskie siły użyły broni chemicznej 626 razy od początku wojny i co najmniej 51 razy w tym roku, jak podaje sztab generalny sił zbrojnych Ukrainy.

 (1.2) Moja mama potrafi mówić po rosyjsku.

 (2.2) Jutro mam dwie godziny rosyjskiego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈsɨjsʲci, AS: rosyi ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rusin ż., Wszechruś ż., rosyjszczyzna ż., Rosja ż., Rosjanin m., Rosjanka ż., rosyjskość ż.

 przym. wszechrosyjski, prorosyjski, antyrosyjski, przeciwrosyjski, porosyjski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. pejor. ruski

Wiktionary


rosyjskojęzyczny

1. o ludziach: posługujący się językiem rosyjskim;
2. o krajach: zamieszkany przez ludność posługującą się językiem rosyjskim;
3. o książkach, pismach itp.: napisany w języku rosyjskim


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) posługujący się językiem rosyjskim

 (1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem rosyjskim

 (1.3) spisany, stworzony w języku rosyjskim

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rosyjskojęzyczna estońska działaczka powiedziała w wywiadzie, że różnorodność językowa jest częścią tożsamości europejskiej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈsɨjskɔjɛ̃w̃ˈzɨt͡ʃnɨ, AS: rosyi ̯skoi ̯ẽũ̯zyčny

Wiktionary


rosyjskość

→ rosyjski


SJP.pl

Patrz:

rosyjski

rosyjszczyzna

dawniej: wszystko to, co jest charakterystyczne dla Rosji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. język rosyjski

 (1.2) kult. to, co rosyjskie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rosja ż., Rosjanin mos., Rosjanka ż., rosyjski mrz.

 przym. rosyjski

 przysł. rosyjsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) (język) rosyjski, ruszczyzna

Wiktionary


rosynant

przenośnie: wychudły, kościsty koń; szkapa, chabeta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) wychudła szkapa

Wiktionary

Rosynant (hiszp. "Rocinante") – koń występujący w powieści "Przemyślny szlachcic Don Kichote z Manchy" autorstwa hiszpańskiego pisarza Miguela de Cervantesa, będący wierzchowcem głównego bohatera powieści Don Kichota. Zaraz na początku powieści pada wyjaśnienie imienia konia:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɔˈsɨ̃nãnt, AS: rosỹnãnt

Wiktionary


rosz

jeden z czterech (sał, ber, jon, rosz) pierwotnych elementów leksykalnych w doktrynie Nikołaja Marra; roš


SJP.pl


roszada

1. w szachach: jednoczesny ruch króla i wieży na skrzydle hetmańskim bądź królewskim;
2. wymiana osób na stanowiskach urzędniczych lub politycznych bądź w grupie pracowników lub zawodników


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) szach. ruch, w którym jednocześnie uczestniczą król i jedna z wież tego samego koloru;

 (1.2) przen. przetasowanie na stanowiskach

Wiktionary

W tym artykule użyto notacji algebraicznej w celu opisania szachowych posunięć.

Roszada – specyficzny ruch w szachach, w którym jednocześnie uczestniczą król i jedna z wież tego samego koloru.

Roszada polega na przesunięciu króla o dwa pola w kierunku wieży, a następnie ustawieniu wieży na polu, które minął król. Diagramy obok ilustrują to posunięcie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Roszada polega na przesunięciu króla o dwa pola w kierunku wieży, a następnie ustawieniu wieży na polu, które minął król.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈʃada, AS: rošada

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roszowanie n.

 czas. roszować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) przetasowanie

Wiktionary


roszak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzegorz Roszak – polski polityk, nauczyciel, samorządowiec, poseł na Sejm
  • Jerzy Roszak – polski specjalista inżynierii chemicznej
  • Jerzy Roszak – polski dyplomata, działacz PZPR
  • Joanna Roszak – polska pisarka, poetka, publicystka, wykładowczyni akademicka
  • Romana Roszak – polska piłkarka ręczna
  • Theodore Roszak – amerykański malarz i rzeźbiarz
  • Theodore Roszak – amerykański pisarz i naukowiec
  • Stanisław Roszak – polski historyk, dydaktyk historii
  • Szczepan Roszak – polski inżynier chemik i matematyk

Wikipedia


roszarnia

1. zakład przerabiający len
2. system urządzeń do roszenia roślin


SJP.pl

Roszarnia – oddział zakładu włókienniczego zajmujący się przetwarzaniem słomy lnianej lub konopnej na włókna. Oddział roszarni składa się z działów:

Nazwa "roszarnia" odnosi się również do budynków i pomieszczeń oddziału roszarni.

Wikipedia


roszarnictwo

dział włókiennictwa zajmujący się wstępną obróbką surowców do produkcji włókien (lnu, konopi)


SJP.pl


roszarnik

pracownik roszarni


SJP.pl


roszczenie

uprawnienie do żądania od osoby określonego świadczenia lub zaprzestania działań


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rościć.

 (1.2) praw. prawo do żądania od określonej osoby określonego świadczenia lub zaniechania działania;

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Powiązane:

 przym. roszczeniowy

 czas. rościć

 rzecz. roszczeniowość ż.

Wiktionary


roszczeniowiec

osoba domagająca się nadmiernych lub nieuzasadnionych korzyści, świadczeń, praw itp.


SJP.pl


roszczeniowość

cecha kogoś domagającego się czegoś w większym stopniu niż jest to należne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, kto jest roszczeniowy, kto ma dużo roszczeń

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rozwijanie pokory (tj. cechy przeciwstawianej narcyzmowi i roszczeniowości upowszechniającym się w kulturze konsumpcji) podwyższa dobrostan psychiczny i społeczny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roszczenie n.

 czas. rościć ndk.

 przym. roszczeniowy

Wiktionary


roszczeniowy

domagający się nadmiernych lub nieuzasadnionych korzyści, świadczeń, praw itp.


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) żądający, wymagający czegoś; zgłaszający żądanie czegoś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W czasach kryzysu Francuzi bardziej niż inni oczekują, że państwo ciężary weźmie na siebie, może dlatego są też bardziej socjalistyczni niż inne społeczeństwa, zdają się na pomoc, są roszczeniowi i antywolnorynkowi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔʃt͡ʃɛ̃ˈɲɔvɨ, AS: roščẽńovy

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rościć

 rzecz. roszczenie n., roszczeniowość ż.

 przysł. roszczeniowo

Wiktionary


roszczyce

Roszczyce (kaszb. "Roszczëce" lub też "Rószczëce", niem.: "Roschütz") – osada w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie lęborskim, w gminie Wicko.

W skład sołectwa "Roszczyce" wchodzą także Bargędzino i Nieznachowo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.

Wikipedia


roszczyk

nazwisko


SJP.pl


roszecko-wodziecki

→ Roszki-Wodźki


SJP.pl

Patrz:

Roszki-Wodźki

roszelski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) rzad. związany z La Rochelle (Roszellą)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od 1551 głównym propagatorem i organizatorem kościoła kalwińskiego w Niderlandach był Guy de Brès, który w 1562 r. opracował wyznanie wiary na wzór roszelskiego.

 (1.1) Pierwszym zaś z magnatów, który zorientował się w sytuacji, był admirał de Coligny, który związał się odtąd z władzami roszelskimi i stał sięrzecznikiem ich polityki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. La Rochelle, Roszella ż.

Wiktionary


roszki

Roszki (niem. "Roschki") – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie krotoszyńskim, w gminie Krotoszyn.

Jest siedzibą największego w gminie sołectwa Roszki, obejmującego oprócz wsi Roszki 13 przysiółków: Bór, Brzezinka, Dąbrowa, Jastrzębiec, Jelonek, Miłowiec, Odrodzenie, Rozdrażewek, Ryczków, Sokołówka, Stare Budy, Stary Las oraz Teresiny.

Wikipedia


roszki-wodźki

wieś w województwie podlaskim, w powiecie białostockim


SJP.pl

Roszki-Wodźki – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie białostockim, w gminie Łapy.

Wieś razem z polami zajmuje obszar 428 ha.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.

Wikipedia


roszkiewicz

nazwisko


SJP.pl


roszkowice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roszkowice – wieś w woj. lubuskim, w pow. gorzowskim, w gminie Bogdaniec
  • Roszkowice – wieś w woj. opolskim, w pow. brzeskim, w gminie Lubsza
  • Roszkowice – wieś w woj. opolskim, w pow. kluczborskim, w gminie Byczyna
  • Roszkowice – wieś w woj. opolskim, w pow. opolskim, w gminie Niemodlin
  • Roszkowice – kolonia w woj. zachodniopomorskim, w pow. choszczeńskim, w gminie Krzęcin
  • Roszkowice – część miasta Nowy Sącz
  • Roszkowice – część wsi Nowa Wieś Książęca
  • Roszkowice – dawna gromada

Wikipedia


roszkowski

nazwisko


SJP.pl

Roszkowski (forma żeńska: Roszkowska; liczba mnoga: Roszkowscy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiło je 5645 osób. W dniu 30 stycznia 2023 roku w rejestrze PESEL figurowało 3066 mężczyzn o nazwisku Roszkowski i 3177 kobiet o nazwisku Roszkowska. Ponadto 36 kobiet nosiło to nazwisko w formie męskiej (Roszkowski), a 63 osoby używały podwójnego nazwiska, w którym "Roszkowski" to pierwszy lub drugi człon.

Wikipedia


roszków

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roszków – wieś w woj. śląskim, w pow. raciborskim, w gminie Krzyżanowice
  • Roszków – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. jarocińskim, w gminie Jarocin

Wikipedia


roszkówko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roszkówko – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. jarocińskim, w gminie Jarocin
  • Roszkówko – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. rawickim, w gminie Miejska Górka
  • Roszkówko – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. wągrowieckim, w gminie Skoki
  • Roszkówko – nieczynny przystanek kolejowy w Roszkówku
  • Roszkowo, Roszków

Wikipedia


roszowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|roszować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roszada ż.

Wiktionary


roszować

wykonywać roszadę


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zroszować)

 (1.1) szach. wykonywać roszadę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Król może roszować tylko wtedy, kiedy pierwotnie stał na linii e, a wieża na linii a lub h.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈʂɔ.vat͡ɕ, AS: roszować

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roszada ż.

Wiktionary


roszponka

roślina zielna z rodziny kozłkowatych, o jadalnych liściach; roszpunka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. roślina o wysokiej łodydze, niebieskich kwiatach i liściach o łopatkowym kształcie tworzących rozetę; wykorzystywana jako warzywo;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W ostatnich latach wzrost produkcji roszponki we Francji i Niemczech jest bardzo dynamiczny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔʃˈpɔ̃nka, AS: rošpõnka

Wiktionary


roszponkowy

→ roszponka


SJP.pl

Patrz:

roszponka

roszpunka

roślina zielna z rodziny kozłkowatych, o jadalnych liściach; roszponka


SJP.pl

Ro

Wikipedia


roszurzanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|roszurzać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. roszurzać ndk.

Wiktionary


roszurzać

czasownik

 (1.1) stpol. drażnić

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈʃuʒat͡ɕ, AS: rošužać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roszurzanie n.

Wiktionary


roszyk

nazwisko


SJP.pl


rosóweczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: rosówka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rosówka ż.

Wiktionary


rosówka

dżdżownica używana jako przynęta przy łowieniu ryb; dżdżownica ziemna, dżdżownica zwykła


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zool. nazwa systematyczna|Lumbricus terrestris|ref=tak., dżdżownica ziemna

 (1.2) pot. stara lub niezbyt atrakcyjna prostytutka, która pracuje nocami, poszukując klientów w miejscach słabo oświetlonych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rosa ż., rosiczka ż., rosóweczka ż.

Wiktionary


rosół

wywar z mięsa, kości i warzyw spożywany jako zupa, podawany przeważnie z makaronem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. klarowna zupa na wywarze z kości i mięsa zazwyczaj z dodatkiem warzyw;

 (1.2) gw-pl|Bukowina. marynata do mięsa lub bryndzy

 (1.3) gw-pl|Bukowina. woda po ogórkach kiszonych

Wiktionary

Rosół – niezagęszczana zupa będąca wywarem mięsno-warzywnym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gdy wróciliśmy do domu, mama podała nam gorący rosół.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔsuw, AS: rosuu̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rosołowe n., rosolnik mrz.

:: zdrobn. rosołek mrz.

 przym. rosołowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bulion; reg. śl. nudelzupa, gw. Śląsk Cieszyński polywka

Wiktionary


rosłaniec

nazwisko


SJP.pl


rosław

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w obwodzie smoleńskim Federacji Rosyjskiej;

Wiktionary

Rosław – słowiańskie imię męskie, będące formą skróconą imienia Rościsław lub Rodsław.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. rosławski

Wiktionary


rosława

imię żeńskie


SJP.pl

Rosława – staropolskie imię żeńskie, będące formą skróconą imienia Rościsława lub nienotowanego w danych źródłach w formie pełnej imienia Rodsława.

Wikipedia


rosławiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Rosławy lub z nią związany


SJP.pl


rosławostwo

Rosław z małżonką; Rosławowie


SJP.pl


rosławowie

Rosław z małżonką; Rosławostwo


SJP.pl


rosławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Rosława lub z nim związany


SJP.pl


rosławski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rosławiem, dotyczący Rosławia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rosław mrz.

Wiktionary


rosłon

nazwisko


SJP.pl


rosłość

→ rosły (dawniej)


SJP.pl


rosły

wysoki, dobrze zbudowany


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) słusznej budowy i wzrostu

forma czasownika.

 (2.1) 3 os. lm. nmos. zob. rosnąć.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Za karłem wszedł rosły ork, trzymając w ręce maczugę.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rosnąć ndk., urosnąć dk.

 rzecz. rośl ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) okazały, postawny

Wiktionary


rota

1. tekst przysięgi, przyrzeczenia;
2. dawna polska jednostka piechoty zaciężnej licząca do trzystu żołnierzy;
3. średniowieczny instrument strunowy będący prototypem skrzypiec;
4. dawniej: tortura polegająca na wplataniu skazanego w koło


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) tekst przysięgi;

 (1.2) wojsk. daw. oddział wojsk lądowych;

 (1.3) wojsk. daw. rząd żołnierzy

 (1.4) para strażaków lub ratowników;

 (1.5) rodzaj tortur polegający na wpleceniu skazańca w koło

 (1.6) koło używane w rocie (1.5)

 (1.7) muz. średniowieczny instrument strunowy, od którego wywodzą się skrzypce

 (1.8) jeden z typów pieczęci papieskiej

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rota – tekst przysięgi lub rodzaj utworu literackiego
  • Rota – wiersz Marii Konopnickiej
  • rota – oddział wojskowy
  • Rota – baza amerykańskiej marynarki wojennej
  • rota – oddział straży pożarnej
  • Rota – nazwa kilku organizacji konspiracyjnych podczas okupacji niemieckiej na Pomorzu
  • „Rota” – czasopismo radomskiego Komitetu Obrony Więzionych za Przekonania
  • Rota – stolica historycznej diecezji w Hiszpanii, w Aragonii, sufragania metropolii Tarragona
  • Rota Rzymska – jeden z Trybunałów watykańskich
  • Rota – miasto w Hiszpanii
  • Rota – wulkan w Nikaragui
  • Rota – wyspa w archipelagu Marianów

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ksiądz stanąwszy na stopniach ganku podniósł wysoko srebrzysty krzyż i przy blaskach zórz jął odczytywać rotę przysięgi.

 (1.2) Rotmistrz obowiązywał się królowi na warunkach ściśle określonych co do czasu, żołdu, sposobu wynagrodzenia szkód i t. d. wystawić rotę czyli partję jazdy, zwykle ze 100 do 300 koni złożoną.

 (1.2-3) Od czasu urządzenia w XVII w. piechoty na wzór cudzoziemski i nazwania jej rzędów „rotami,” (1.3) zaczęto roty (1.2) jazdy nazywać stale chorągwiami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔta, AS: rota

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rotny mos.

 przym. rotny

Wiktionary


rotacja

ruch wokół własnej osi; ruch obrotowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ruch obrotowy, obrót

 (1.2) pot. zmiana, zastępowanie rzeczy lub ludzi

 (1.3) poligr. drukowanie za pomocą maszyny rotacyjnej

 (1.4) roln. cykl płodozmianu

 (1.5) sport. skręt górnej części tułowia narciarza

Wiktionary

Rotacja lub wirowość – operator różniczkowy w teorii pola, który działając na pole wektorowe tworzy pole wektorowe wskazujące wirowanie (gęstość cyrkulacji) pola wyjściowego. Oznaczana jest przez formula_1 lub formula_2 (z ang. rotacja), czasami również zapisywana jako formula_3.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Czy zawsze rotacja stanowisk w firmie staje się sposobem na przekwalifikowanie pracowników.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈtat͡sʲja, AS: rotacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rotowanie n., rotor mrz.

 czas. rotować ndk.

 przym. rotacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wirowanie

 (1.2) obieg

Wiktionary


rotacyjność

→ rotacyjny


SJP.pl

Patrz:

rotacyjny

rotacyjny

→ rotacja; obrotowy, wirujący


SJP.pl


rotacyzm

zjawisko fonetyczne polegające na przejściu s w r w pozycji między samogłoskami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. zjawisko fonetyczne, polegające na zmianie jakiejś głoski w głoskę „r”

 (1.2) wada wymowy, polegająca na nieprawidłowym wymawianiu głoski „r”

Wiktionary

Rotacyzm (od gr. "rho", „litera R”) – zjawisko fonetyczne, polegające na przejściu określonej głoski w określonej pozycji w głoskę [r]. Miało ono miejsce w historii wielu języków.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. ro n.

 przym. rotyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) reranie

Wiktionary


rotacznica

roślina z rodziny złożonych, hodowana jako roślina ozdobna


SJP.pl


rotaksan

związek chemiczny, którego cząsteczki stanowią układ dwóch niepowiązanych chemicznie indywiduów chemicznych


SJP.pl


rotalit

szklana, okrągła kształtka zabetonowana w strop żelbetowy, umożliwiająca przenikanie światła


SJP.pl


rotalny

→ rota


SJP.pl

Patrz:

rota

rotametr

przyrząd przeznaczony do pomiaru natężenia przepływu płynów; przepływomierz pływakowy


SJP.pl

Rotametr – przepływomierz pływakowy o zmiennym przekroju służący do pomiaru natężenia przepływu płynów. Po raz pierwszy urządzenia tego typu zostały opatentowane przez niemieckiego producenta Rota, obecnie Rota-Yokogawa, stąd nazwa rotametr (ang. "rotameter").

Wikipedia


rotametryczny

→ rotametr


SJP.pl

Patrz:

rotametr

rotang

roślina z rodziny palm, używana głównie w plecionkarstwie; palma rotangowa, rattan, ratan


SJP.pl

Rotang, rattan ( rotan) – ogólne określenie wielu gatunków palm pnących z rodziny arekowatych, spotykanych w lasach tropikalnych Azji Południowo-Wschodniej, a także pozyskiwanego z nich surowca, wykorzystywanego głównie w plecionkarstwie.

Wikipedia


rotangowiec

gatunek ptaka z rodziny gołębiowatych; garlica szarogłowa


SJP.pl

Rotangowiec, garlica szarogłowa ("Cryptophaps poecilorrhoa") – gatunek dużego ptaka z rodziny gołębiowatych (Columbidae). Jest jedynym przedstawicielem rodzaju Cryptophaps. Gatunek bardzo słabo poznany. Wielkością przypomina grzywacza. Zamieszkuje lasy tropikalne Indonezji. Nie jest gatunkiem zagrożonym. Nie wyróżnia się podgatunków.

Wikipedia


rotangowy

palma rotangowa - roślina z rodziny palm, używana głównie w plecionkarstwie; rotang, rattan, ratan


SJP.pl


rotanina

ciecz o ostrym zapachu kwasu octowego lub mrówkowego, garbnik syntetyczny stosowany w przemyśle garbarskim i zastępujący garbniki roślinne


SJP.pl


rotarianin

członek Rotary Club, stowarzyszenia należącego do międzynarodowej organizacji Rotary International, świadczącej pomoc humanitarną i promującej standardy etyczne


SJP.pl


rotarianka

→ rotarianin


SJP.pl

Patrz:

rotarianin

rotariański

→ rotarianin


SJP.pl

Patrz:

rotarianin

rotator

obracający się układ fizyczny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fiz. ciało obracające się w stałej odległości od określonego punktu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈtatɔr, AS: rotator

Wiktionary


rotawirus

wirus zaliczany do rodziny reowirusów, będący najczęstszą przyczyną rozwolnienia wśród dzieci i niemowląt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) med. wirus z rodziny reowirusów, będący najczęstszą przyczyną biegunki wśród niemowląt i dzieci;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Parę tygodni po szczepionce zaczął mieć straszne biegunki i podejrzenie zarażenia rotawirusem.

Wiktionary


rotawirusowy

→ rotawirus


SJP.pl

Patrz:

rotawirus

rotel

jednostka masy w teorii kwantów, rzadko stosowana


SJP.pl


rotfl

skrót od: Rolling On The Floor Laughing - tarzam się ze śmiechu po podłodze; ROTFL, LOL (lol), LMAO (lmao)


SJP.pl


roth

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roth – dzielnica Gelnhausen
  • Roth – dzielnica Gerolstein
  • Roth – powiat w kraju związkowym Bawaria
  • Roth – miasto w kraju związkowym Bawaria, w powiecie Roth
  • Roth – gmina w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, w powiecie Altenkirchen
  • Roth – gmina w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, w powiecie Bad Kreuznach
  • Roth – gmina w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, w powiecie Rhein-Hunsrück
  • Roth – gmina w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, w powiecie Rhein-Lahn
  • Roth an der Our – gmina w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, w powiecie Eifel Bitburg-Prüm
  • Roth bei Prüm – gmina w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, w powiecie Eifel Bitburg-Prüm
  • Roth – rzeka, dopływ Dunaju
  • Roth – rzeka, dopływ Rednitz

Wikipedia


rotherham

[czytaj: ROderem] miasto w Anglii


SJP.pl

Rotherham – miasto w Wielkiej Brytanii w Anglii; w hrabstwie South Yorkshire, w dystrykcie metropolitalnym Rotherham; położone nad ujściem rzeki Rother do rzeki Don, pomiędzy miastami Sheffield a Doncaster. W 2021 roku miasto liczyło 71 535 mieszkańców.

Rotherham został założony we wczesnym średniowieczu. Tereny miasta były bogate w złoża węgla i żelaza. Miasto stało się też kolebką wytwórstwa stali, którą pozostaje do dzisiaj.

Wikipedia


rothschild

[czytaj: rotszild] nazwisko


SJP.pl


rothschildowie

[czytaj: rotszilDOwie] rodzina bankierska


SJP.pl

Rothschildowie, Rotszyldowie ( Rothschild) – żydowska rodzina bankierska, wywodząca się z Frankfurtu nad Menem.

Fortuna Rotszyldów (1,8 mln funtów w 1812 r. i 34,3 mln funtów w 1875 r.) wiązała się z wojnami napoleońskimi, udzielaniem pożyczek władcom i ze spekulacjami. Kredyty Rotszyldów zasilały budżety państw, niemieckich wolnych miast, finanse przedsiębiorstw produkcyjnych i towarzystw kolejowych.

Wikipedia


rotki

Rotki – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie siemiatyckim, w gminie Drohiczyn.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego, a od roku 1998 znajduje się na obszarze województwa podlaskiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Rocha w Miłkowicach-Maćkach.

Wikipedia


rotkiewicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Rotkiewicz (1931–2016) – matematyk
  • Jan Rotkiewicz (1898–1962) – generał dywizji Ludowego Wojska Polskiego i działacz sportowy
  • Marcin Rotkiewicz – polski dziennikarz naukowy
  • Ryszard Rotkiewicz (* 1938) – polityk PZPR i działacz samorządowy
  • Wilhelm Rotkiewicz (1906–1983) – polski inżynier, konstruktor radiowy
  • Mark(us) Rot(h)kowicz(tz) (1903–1970) – malarz amerykański pochodzenia łotewskiego (zob. Mark Rothko)
  • Rutkiewicz

Wikipedia


rotmanka

Ro

Wikipedia


rotmistrz

1. stopień oficerski w kawalerii z pierwszej połowy XX wieku;
2. oficer mający ten stopień;
3. dawniej: dowódca roty piechoty, chorągwi jazdy lub szwadronu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. wojsk. stopień oficerski w kawalerii, będący odpowiednikiem rangi kapitana;

 (1.2) wojsk. oficer mający stopień rotmistrza (1.1)

 (1.3) hist. wojsk. dowódca roty piechoty, chorągwi jazdy lub szwadronu

Wiktionary

Rotmistrz – polski stopień wojskowy w kawalerii odpowiadający kapitanowi i nazwa dowódcy szwadronu. W dawnym wojsku dowódca roty albo chorągwi.

Nazwa powstała z połączenia określenia „mistrz" (w znaczeniu zwierzchnik, dowódca) i „rota” (oddział wojska), oznaczająca dosłownie „zwierzchnika roty”.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Stopień rotmistrza jest odpowiednikiem kapitana.

 (1.2) Po rotmistrzu Witoldzie Pileckim, bohaterze Oświęcimia, zacierano wszelkie ślady na ziemi i w polskiej historii.

 (1.2) Na Starem Mieście koło Pijarów, / Gdzie hymny Bogu lud wierny śpiewa, / Mieszka inwalid spod trzech sztandarów: / Ułański rotmistrz Jacek Cholewa.

 (1.3) Dla rotmistrza, dowódcy szwadronu, wybrał sierżant kwaterę w nowej, najparadniejszej w całej wsi chacie Hnata.

 (1.3) I posłał do niego rotmistrza pięćdziesiątnika i pięćdziesiąt, którzy byli pod nim: który poszedł do niego, i siedzącemu na wierzchu góry, rzekł: Człowiecze Boży, król rozkazał, abyś zszedł.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔtmʲisṭʃ, AS: rotmʹisṭš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rotmistrzostwo n., rotmistrzowa ż., podrotmistrz mos.

 czas. rotmistrzować ndk.

 przym. rotmistrzowski

 skr. rtm.

Wiktionary


rotmistrzostwo

stopień, ranga, stanowisko rotmistrza


SJP.pl


rotmistrzowa

małżonka rotmistrza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) żona rotmistrza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Poznałem panią rotmistrzową na balu dobroczynnym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rotmistrz mos.

 przym. rotmistrzowski

Wiktionary


rotmistrzowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rotmistrzem, dotyczący rotmistrza

przymiotnik dzierżawczy

 (2.1) należący do rotmistrza, będący jego własnością

przymiotnik jakościowy

 (3.1) taki jak u rotmistrza, charakterystyczny dla rotmistrza

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Rwały się w powietrzu przekleństwa, krzyki przerażenia, słowa komendy, zgrzyt i jęk piszczałek rotmistrzowskich, kwilenie koni, rażonych kulami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rotmistrz mos., rotmistrzowa ż.

Wiktionary


rotmistrzyni

żołnierka w stopniu rotmistrza


SJP.pl


rotnicki

nazwisko


SJP.pl


rotny

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. wojsk. dowódca roty

przymiotnik

 (2.1) przynależny rocie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rota ż., rotmistrz mos.

Wiktionary


roto

człowiek należący do najbiedniejszych warstw w krajach hispanoamerykańskich, zwłaszcza w Chile


SJP.pl

Roto – osada na Wyspach Cooka. Znajduje się na wyspie Pukapuka. W 2006 roku Roto liczyła 71 mieszkańców. Przemysł spożywczy, ośrodek turystyczny.

Wikipedia


rotograwiura

przemysłowa odmiana druku wklęsłego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) druk. jedna z metod druku wklęsłego;

 (1.2) druk. wydruk wykonany metodą rotograwiury (1.1)

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ciocia Wiesia pracowała jako retuszer na oddziale rotograwiury, co oznaczało, że nie ma jej w domu od rana do obiadu lub od obiadu do wieczora, w zależności od tego, na którą zmianę chodziła do pracy.

Wiktionary


rotokas

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. język z grupy wschodniopapuaskiej używany na wyspie Bougainville;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Alfabet w języku rotokas liczy zaledwie dwanaście liter.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. roo

Wiktionary


rotomageński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rotomagiem, dotyczący Rotomagu (współcz. Rouen)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rotomag mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) współcz. rueński

Wiktionary


rotomat

urządzenie do przechowywania zegarka z automatycznym mechanizmem kontrolującym pracę sprężyny napędowej zegarka; nakręcacz, nakręcarka


SJP.pl

Rotomat – zasilane z baterii lub sieci elektrycznej urządzenie do przechowywania zegarków z automatycznym naciągiem oraz do ich nakręcania. Rotomaty stosowane są, gdy właściciel zegarka automatycznego nie nosi czasomierza ze sobą, bądź też, jeśli posiada on co najmniej dwa zegarki z automatycznym naciągiem. Jest to szczególnie przydatne, gdy zegarek wyposażony jest w komplikacje – na przykład kalendarz czy wskazanie faz Księżyca.

Wikipedia


rotor

inaczej: wirnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. ruchoma część maszyny lub urządzenia wykonująca ruch obrotowy, wirnik

 (1.2) techn. cylindryczny piec obrotowy służący do otrzymywania stali z ciekłej surówki wysokofosforowej

 (1.3) meteorol. obszar o silnej turbulencji powietrza, powstający pod falą wiatru halnego po zawietrznej stronie pasma górskiego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rotor (mechanika), prawidłowo wirnik, część wirująca urządzenia lub maszyny
  • rotor (meteorologia)
  • rotor Programming
  • rotor Flettnera – alternatywny wiatrowy napęd dla statków
  • Rotor (zespół muzyczny) – węgierska grupa muzyczna

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɔtɔr, AS: rotor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rotacja ż., rotowanie n.

 czas. rotować ndk.

 przym. rotorowy, rotacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wirnik

Wiktionary


rotorowy

przymiotnik od: rotor


SJP.pl


rototrol

rodzaj maszyny elektrycznej stosowanej do wzmacniania sygnałów elektrycznych


SJP.pl


rotowany

osoba zwolniona z zajmowanego stanowiska na wyższej uczelni z powodu nieuzyskania wymaganego stopnia naukowego


SJP.pl


rotować

1. wprowadzać w ruch obrotowy wokół własnej osi;
2. obracać się wokół własnej osi; wirować, kręcić się;
3. zwalniać z zajmowanego stanowiska na wyższej uczelni z powodu nieuzyskania wymaganego stopnia naukowego


SJP.pl


rotowy

→ rota (jednostka piechoty), np. rotowy ogień


SJP.pl


rotschild

[czytaj: ROTszylt] nazwisko


SJP.pl


rottenberg

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Anda Rottenberg (ur. 1944) – polska historyk sztuki
  • Ludwig Rottenberg (1865–1932) – austriacki kompozytor i dyrygent
  • Silke Rottenberg (ur. 1972) – niemiecka piłkarka

Wikipedia


rotterdam

[czytaj: ROterdam] miasto w Holandii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w zachodniej Holandii, w prowincji Holandia Południowa;

Wiktionary

Rotterdam – miasto w zachodniej Holandii, w prowincji Holandia Południowa, stanowi południową część Randstadu, szóstego największego obszaru metropolitalnego w Europie, który zamieszkuje ok. 6,7 miliona ludzi. Drugie pod względem liczby ludności miasto w Holandii, posiadające największy port morski w Europie, ciągnący się na długość 40 km.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rotterdamczyk mos., rotterdamka ż.

 przym. rotterdamski

Wiktionary


rotterdamczyk

[czytaj: roterdamczyk] mieszkaniec Rotterdamu, miasta w Holandii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Rotterdamu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rafale, czyżbyś miał coś przeciwko rotterdamczykom?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rotterdam mrz.

:: fż. rotterdamka ż.

 przym. rotterdamski

Wiktionary


rotterdamka

[czytaj: roterdamka] mieszkanka Rotterdamu (miasta w Holandii)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Rotterdamu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rotterdam mrz.

:: fm. rotterdamczyk mos.

 przym. rotterdamski

Wiktionary


rotterdamski

przymiotnik od: Rotterdam


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Rotterdamem, dotyczący Rotterdamu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rotterdam mrz., rotterdamczyk mos., rotterdamka ż.

Wiktionary


rottweiler

[czytaj: rotwajler] rasa psa obronnego o krępej, muskularnej budowie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) kynol. rasa gładkowłosych psów o silnym ciele wywodząca się z Germanii;

Wiktionary

Rottweiler – rasa psa zaliczana do grupy molosów w typie mastifa (typ dogowaty). Zgodnie z klasyfikacją FCI (FCI gr.2, sekcja 2.1, standard 147) należy do grupy psów pracujących.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W roku 1910 rottweiler został oficjalnie uznany za psa policyjnego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rottweilerka

Wiktionary


rotuma

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. wyspa pochodzenia wulkanicznego na Oceanie Spokojnym, stanowiąca dependencję Fidżi;

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tuż obok Fuji leży tajemnicza wyspa Rotuma.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈtũma, AS: rotũma

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rotumański mrz.

 przym. rotumański

Wiktionary


rotunda

1. budowla założona na planie koła;
2. reprezentacyjna okrągła sala, typowa dla pałaców baroku i klasycyzmu;
3. dawny, długi płaszcz damski;
4. krój pisma drukarskiego o zaokrąglonym kształcie liter


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) archit. budowla wzniesiona na planie koła;

 (1.2) hist. modny w XIX wieku płaszcz damski, skrojony na planie koła, posiadający pionowe rozcięcia na ręce i zapinany na małe guziki

 (1.3) archit. charakterystyczna dla barokowych i klasycystycznych pałaców okrągła sala reprezentacyjna

 (1.4) druk. krój czcionki drukarskiej, mający zaokrąglone litery, odmiana pisma gotyckiego;

Wiktionary

Rotunda ("łac. rotundus" - okrągły) – budowla w układzie centralnym, wzniesiona na planie koła. Składa się z jednego pomieszczenia przykrytego często kopułą, czasem z dobudowanymi apsydami. Rotunda może stanowić budynek zamknięty, czasem okolony kolumnadą (tolos). Budowle tego typu znane są od starożytności.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɔˈtũnda, AS: rotũnda

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rotundowy

Wiktionary


rotundka

zdrobnienie od: rotunda


SJP.pl


roturier

[czytaj: roturJE] człowiek spoza stanu szlacheckiego; plebejusz, nieszlachcic


SJP.pl


rotuła

dawny poemat o charakterze pieśniowo-elegijnym, o tematyce religijnej lub moralistyczno-dydaktycznej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. liter. krótki staropolski poemat pieśniowo-elegijny o tematyce religijnej lub dydaktyczno-moralistycznej

Wiktionary


roty

1. tekst przysięgi, przyrzeczenia;
2. dawna polska jednostka piechoty zaciężnej licząca do trzystu żołnierzy;
3. średniowieczny instrument strunowy będący prototypem skrzypiec;
4. dawniej: tortura polegająca na wplataniu skazanego w koło


SJP.pl

Roty ( Роти) – osiedle na Ukrainie, w obwodzie donieckim, w rejonie bachmuckim. W 2001 liczyło 82 mieszkańców.

Wikipedia


rotyczny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) jęz. cechujący się wymawianiem głoski IPA4|r.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ro n., rho n., rotyczność ż., rotyzowanie n., rotyzacja ż., rotacyzm m.

 czas. rotyzować ndk.

 przym. nierotyczny

Wiktionary


rouault

[czytaj: ruO] nazwisko


SJP.pl


roubaix

[czytaj: ruBE] miasto we Francji


SJP.pl

Roubaix ([]; Robaais) – gmina we Francji, w regionie Hauts-de-France, w departamencie Nord, na granicy z Belgią, dalekie przedmieście Lille połączone z metropolią szybką koleją podmiejską i linią tramwajową.

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwało 97 746 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 7388 osób/km² (wśród 1549 gmin regionu Nord-Pas-de-Calais Roubaix plasuje się na 2. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 169.).

Wikipedia


rouen

[czytaj: ruĄ] miasto we Francji


SJP.pl

Rouen ([]) – miasto i gmina w północnej Francji, w regionie Normandia, w departamencie Sekwana Nadmorska, położone nad Sekwaną.

Według danych na rok 2011 gminę zamieszkiwały 111 553 osoby, a gęstość zaludnienia wynosiła 5218 osób/km² (wśród 1421 gmin Górnej Normandii Rouen plasuje się na 2. miejscu pod względem liczby ludności (po Hawrze), natomiast pod względem powierzchni na miejscu 43.).

Wikipedia


rougemont

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rougemont – gmina w regionie Burgundia
  • Rougemont – gmina w regionie Franche-Comté
  • Rougemont-le-Château – gmina
  • Rougemont – jednostka osadnicza w stanie Karolina Północna
  • Rougemont – gmina w kantonie Vaud, w okręgu Riviera-Pays-d’Enhaut
  • Rougemont – miejscowość w gminie Soral, w kantonie Genewa
  • Denis de Rougemont – szwajcarski eseista
  • Lachapelle-sous-Rougemont
  • Romagny-sous-Rougemont

Wikipedia


rouget

[czytaj: ruŻE] nazwisko


SJP.pl


rough

[czytaj: raf] szkic reklamy, zwykle narysowany odręcznie


SJP.pl


rourke

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Byron P. Rourke – kanadyjski psycholog
  • Mickey Rourke – amerykański aktor, scenarzysta, reżyser i producent filmowy
  • Rachel Rourke – australijska siatkarka

Wikipedia


rousseau

[czytaj: ruSO] nazwisko francuskie, m.in. Jean Jacques Rousseau (1712-78) - pisarz, filozof, teoretyk muzyki; Henri Rousseau (zwany Celnikiem, Le Douanier; 1844-1910) - malarz; Théodore Rousseau (1812-67) - malarz i grafik; Jean Baptiste Rousseau (1671-1741) - poeta


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Henri Rousseau – francuski malarz przełomu XIX i XX wieku
  • Jean-Jacques Rousseau – szwajcarski filozof XVIII wieku
  • Jean-Baptiste Rousseau – francuski poeta i dramaturg epoki baroku
  • Théodore Rousseau – francuski malarz XIX wieku
  • Danielle Rousseau – bohaterka serialu Lost – Zagubieni
  • Kamil Jakub Rousseau – poeta polski ur. 01.08.1947 w Częstochowie. Wydane tomiki wierszy: „Niepokorna dusza, czyli layer cake”() ;„ICH TROJE I...” (); „Appassionata...czyli co mi w duszy gra...” ()

Wikipedia


roussillon

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Roussillon – kraina historyczna w południowej Francji, obecnie współtworzy region administracyjny Oksytania
  • Roussillon (Vaucluse) – francuska gmina w regionie Prowansja-Alpy-Lazurowe Wybrzeże
  • Roussillon (Isère) – francuska gmina w regionie Owernia-Rodan-Alpy
  • Roussillon – regionalna gmina hrabstwa (MRC) w regionie administracyjnym Montérégie prowincji Quebec, w Kanadzie

Wikipedia


roussoizm

[czytaj: russoizm] prąd literacki w piśmiennictwie oświecenia inspirowany twórczością francuskiego filozofa i pisarza Jeana Jacques'a Rousseau


SJP.pl


router

urządzenie lub program zapewniające łączność między różnymi sieciami komputerowymi; ruter


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) inform. urządzenie sieciowe łączące ze sobą użytkowników różnych sieci, pełniące rolę węzła komunikacyjnego;

Wiktionary

Na

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) ruter, rzad. trasownik

Wiktionary


routing

[czytaj: ruting] wyznaczanie trasy dla pakietu danych w sieciach teleinformatycznych; ruting, routowanie, trasowanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) inform. wyznaczanie trasy dla pakietu danych w sieci komputerowej, a następnie wysłanie go tą trasą;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrutʲĩŋk, AS: rutʹĩŋk

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) trasowanie, ruting, rutowanie

Wiktionary


routować

[czytaj: rutować] środowiskowo: wyznaczać trasę dla pakietu danych w sieciach teleinformatycznych; trasować


SJP.pl


rouz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. raz (pojedyncza realizacja czynności)

liczebnik mnożny

 (2.1) gw-pl|Górny Śląsk. raz (jednokrotnie)

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. gw. Górny Śląsk roz, rołz

Wiktionary


rouza

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. bot. róża

Wiktionary


rovaniemi

miasto w Finlandii


SJP.pl

Rovaniemi – miasto w północnej Finlandii, u ujścia rzeki Ounasjoki do Kemi, kilka kilometrów na południe od północnego koła podbiegunowego.

Wikipedia


rover

[czytaj: rołwer lub rower] marka samochodów i firma


SJP.pl

Rover – brytyjska marka samochodów osobowych produkowanych w latach 1904–2005, należąca kolejno do przedsiębiorstw Rover Company (do 1967), Leyland Motors (1967–1968), British Leyland (1968–1986), Rover Group (1986–2000) i ostatecznie MG Rover Group (2000–2005).

Wikipedia


row

[czytaj: row] skrót od: Rybnicki Okręg Węglowy


SJP.pl


rowasz

dawne węgierskie pismo runopodobne


SJP.pl

Ro

Wikipedia


rowecki

nazwisko


SJP.pl


rowek

mały rów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mały rów

 (1.2) techn. podłużne wgłębienie w metalowych przedmiotach

 (1.3) pot. szczelina pomiędzy pośladkami

Wiktionary

Rowek – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie sokólskim, w gminie Szudziałowo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Wincentego Ferreriusza i św. Bartłomieja Apostoła w Szudziałowie.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɔvɛk, AS: rovek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rów m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bruzda, wycięcie, karb, wyżłobienie, żłobek

Wiktionary


rower

1. pojazd mający siodełko i kierownicę, napędzany siłą mięśni nóg za pomocą pedałów;
2. urządzenie do ćwiczeń, imitujące jazdę na rowerze - pojeździe;
3. rower górski - rower do jazdy po wzniesieniach i trudnym terenie; góral;
4. rower wodny - pojazd wodny osadzony na pływakach, napędzany za pomocą pedałów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) transp. jednośladowy pojazd napędzany siłą ludzkich mięśni;

 (1.2) sport. nieruchomy trenażer z pedałami wykonany na wzór roweru (1.1)

 (1.3) sport. rodzaj prostego ćwiczenia gimnastycznego wykonywanego ruchem nóg w pozycji leżącej

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Odense nowa filozofia ma za cel stworzyć miasto na bardziej ludzką skalę, żeby mieszkańcy byli szczęśliwi i zdrowsi. A w sercu tych zmian znajdują się rowery.

 (1.1) Rower ten ma stalową ramę, którą można złożyć na pół, na czas transportu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔvɛr, AS: rover

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rowerzysta mos., rowerzystka ż., rowerownia ż.

:: zdrobn. rowerek mrz.

 przym. rowerowy

 przysł. rowerowo

 czas. rowerować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bicykl; gw. Górny Śląsk koło, gw. Poznań kufta, kuwta, koło

Wiktionary


rowerek

1. zdrobnienie od: rower;
2. ćwiczenie gimnastyczne polegające na wykonywaniu w pozycji leżącej kolistych ruchów uniesionymi i zgiętymi w kolanach nogami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: rower

 (1.2) mały rower dziecięcy

 (1.3) pot. przyrząd treningowy do pedałowania w miejscu

 (1.4) sport. ćwiczenie gimnastyczne, polegające na leżeniu na plecyecach i wykonywaniu nogami ruchu jak podczas jazdy na rowerze

 (1.5) środ. sport. w tenisie wynik 6:0, 6:0

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pieszo do centrum dojdziesz w kwadrans, a rowerkiem w mig.

 (1.2) Dziecko jechało na rowerku, a matka szła z tyłu.

 (1.4) Na zajęciach nauczyciel kazał robić nam rowerek przez 10 (= dziesięć) minut.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈvɛrɛk, AS: roverek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rower m., rowerzysta m., rowerzystka ż., rowerownia ż.

 przym. rowerowy

Wiktionary


rowerga

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) hist. geogr. daw. Rouergue

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Rowergia

Wiktionary


rowergia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) hist. geogr. daw. Rouergue

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Rowerga

Wiktionary


rowerkować

potocznie: jeździć na rowerze; rowerować


SJP.pl


rowerkowy

→ rowerek


SJP.pl

Patrz:

rowerek

rowerosacrum

[czytaj: rowerosakrum] uroczystość poświęcenia rowerów


SJP.pl


rowerostrada

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) droga rowerowa przystosowana do szybkiego ruchu rowerów

Wiktionary


rowerować

potocznie: jeździć na rowerze; rowerkować


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) pot. jeździć na rowerze

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rower mrz., rowerowanie n., rowerzysta mos., rowerzystka ż.

 przym. rowerowy

Wiktionary


rowerownia

miejsce do przechowywania rowerów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wydzielone pomieszczenie przeznaczone na rowery;

Wiktionary

Rowerownia – infrastruktura przeznaczona do parkowania roweru, zwykle długoterminowego; Najczęściej zadaszona przestrzeń z uchwytami na rower, wieszakami rowerowymi lub stojakami rowerowymi lub innymi elementami montowania, czasem boksami; Przestrzeń / pomieszczenie w budynku, które zostały przeznaczone w rowery pracowników lub mieszkańców.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rower mrz., rowerek mrz., rowerzysta mos., rowerzystka ż.

 przym. rowerowy

Wiktionary


rowerowo

przysłówek

 (1.1) w sposób rowerowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rower mrz., rowerzysta mos.

Wiktionary


rowerowy

→ rower


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący rowerów, tematycznie związany z rowerami, charakterystyczny dla rowerów, przeznaczony dla rowerów

Wiktionary

Patrz:

rower

Przykłady

 (1.1) Poszedłem do sklepu rowerowego po nowe koło.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔvɛˈrɔvɨ, AS: roverovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rower mrz., rowerek mrz., rowerzysta mos., rowerzystka ż., rowerownia ż.

 czas. rowerować

Wiktionary


roweroza

zbyt częste przemieszczanie się na rowerze


SJP.pl


rowerzysta

osoba jadąca na rowerze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba jadąca na rowerze;

Wiktionary

Rowerzysta, rzadziej cyklista – osoba przemieszczająca się za pomocą roweru. W XIX w. w Polsce osoby jeżdżące na rowerach nazywano "cyklistami", "bicyklistami", "kołowcami", "kołownikami" lub "kolarzami". Słowo "rowerzysta" pojawiło się w okresie międzywojennym, pochodzi od słowa "rower", a pośrednio od nazwy brytyjskiej firmy „Rover”.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rowerzyści na ścieżce rowerowej głośno narzekali na nieprawidłowo zaparkowane pojazdy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔvɛˈʒɨsta, AS: rovežysta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rower mrz., rowerek mrz., rowerownia ż.

:: fż. rowerzystka ż.

 czas. rowerować ndk.

 przym. rowerowy, rowerkowy

 przysł. rowerowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cyklista

Wiktionary


rowerzystka

→ rowerzysta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta, która jedzie na rowerze

Wiktionary

Patrz:

rowerzysta

Przykłady

 (1.1) Rowerzystki na ścieżce rowerowej głośno narzekały na nieprawidłowo zaparkowane pojazdy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔvɛˈʒɨstka, AS: rovežystka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rower mrz., rowerek mrz., rowerownia ż.

:: fm. rowerzysta mos.

 przym. rowerowy

 czas. rowerować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cyklistka

Wiktionary


rowerówka

potocznie:
1. wycieczka rowerowa;
2. droga rowerowa;
3. wydział rowerowy w fabryce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ścieżka rowerowa

Wiktionary


rowiak

dłuto rzeźbiarskie


SJP.pl


rowicki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Halina Rowicka (ur. 1951) – polska aktorka
  • Bolesław Rowicki (1899-1940) – kapitan rezerwy Wojska Polskiego
  • Leszek Rowicki (ur. 1955) – polski urzędnik
  • Mariusz Rowicki (ur. 1985) – polski judoka
  • Piotr Rowicki (ur. 1970) – polski piłkarz
  • Piotr Rowicki (ur. 1975) – polski pisarz
  • Witold Rowicki (1914-1989) – polski dyrygent

Wikipedia


rowiński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Rowiński – polski pisarz, wydawca, autor reportaży
  • Jerzy Rowiński – polski dziennikarz muzyczny
  • Tomasz Rowiński – polski historyk idei, publicysta i redaktor
  • Wojciech Rowiński – polski lekarz, chirurg, transplantolog

Wikipedia


rowkarka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) techn. rodzaj walcarki do prac blacharsko-dekarskich;

Wiktionary

Rowkarka (lub: żłobiarka) to maszyna, rodzaj walcarki do prac blacharsko-dekarskich, wykonywanych techniką obróbki plastycznej na zimno. Spotykane nazwy żargonowe to: felcarka, zykówka, sickmaszyna (z niem. Sickenmaschine). Inne stosowane nazwy, wzięte od wykonywanych na żłobiarce prac to: wyoblarka, profilarka, falcarka.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zakład ślusarski zakupił bardzo drogą rowkarkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔfˈkarka, AS: rofkarka

Wiktionary


rowkowanie

1. robić w czymś wgłębienia, żłobki, rowki; żłobić, żłobkować, wyżłabiać, ryć;
2. w poligrafii: wyciskać rowki w wytworach papierniczych, w miejscach zginania; bigować


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • w poligrafii (inna nazwa): bigowanie
  • rowkowanie (obróbka) – rodzaj obróbki mechanicznejwykonywanie rowków, najczęściej przez wygniatanie (obróbka) lub wycinanie (obróbka)
  • Rowkarka
  • Biga (poligrafia), Antybiga

Wikipedia


rowkowaty

przypominający kształtem rowek, podobny do rowka


SJP.pl


rowkować

1. robić w czymś wgłębienia, żłobki, rowki; żłobić, żłobkować, wyżłabiać, ryć;
2. w poligrafii: wyciskać rowki w wytworach papierniczych, w miejscach zginania; bigować


SJP.pl


rowkowy

→ rowek


SJP.pl

Patrz:

rowek

rowokół

Rowokół ( Revekol) – wzgórze polodowcowe o wysokości 114,8 m n.p.m. na Wysoczyźnie Damnickiej, położone w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Smołdzino, w odległości 6 km od morza.

Znajduje się na terenie Słowińskiego Parku Narodowego, bardzo dobrze widoczny z morza żeglarski punkt nawigacyjny, odnotowany na najstarszych mapach morskich tej części Bałtyku. Palone na szczycie wzgórza ogniska ułatwiały nocną żeglugę. Około 0,5 km od wierzchołka Rowokołu leży wieś Smołdzino.

Wikipedia


rowowy

związany z rowem, np. mostek rowowy


SJP.pl


rowy

1. podłużny dół wykopany w ziemi;
2. głęboki wykop z nasypem chroniący przed ogniem nieprzyjaciela; okop


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rowy – część wsi Wólka Plebańska w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Biała Podlaska
  • Rowy – część wsi Łukowa w woj. lubelskim, w pow. biłgorajskim, w gminie Łukowa
  • Rowy – część wsi Potok Górny w woj. lubelskim, w pow. biłgorajskim, w gminie Potok Górny
  • Rowy – część wsi Dobużek w woj. lubelskim, w pow. tomaszowskim, w gminie Łaszczów
  • Rowy – część wsi Bondyrz w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Adamów
  • Rowy – część wsi Stużno w woj. łódzkim, w pow. opoczyńskim, w gminie Opoczno
  • Rowy – wieś w woj. łódzkim, w pow. sieradzkim, w gminie Wróblew
  • Rowy – wieś w woj. mazowieckim, w pow. garwolińskim, w gminie Łaskarzew
  • Rowy – wieś w woj. mazowieckim, w pow. pułtuskim, w gminie Obryte
  • Rowy – przysiółek wsi Zaleszany w woj. podlaskim, w pow. hajnowskim, w gminie Kleszczele
  • Rowy – wieś w woj. pomorskim, w pow. słupskim, w gminie Ustka
  • Rowy – przysiółek w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. kętrzyńskim, w gminie Barciany

Wikipedia


rowylon

ocieplające włókno antyalergiczne, używane do wyrobu odzieży; rhovylon


SJP.pl


roxana

Roxana – wieś w Stanach Zjednoczonych, w stanie Illinois, w hrabstwie Madison.

Wikipedia


royals

[czytaj: rojals] potocznie: członek rodziny królewskiej


SJP.pl

„R

Wikipedia


roz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. raz (pojedyncza realizacja czynności)

liczebnik mnożny

 (2.1) gw-pl|Górny Śląsk. raz (jednokrotnie)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Roz w antryju na bifyju stoła szklonka po kafyju.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. gw. Górny Śląsk rołz, rouz

Wiktionary


roz-

przedrostek

 (1.1) prefiks tworzący czasowniki odrzeczownikowe i odprzymiotnikowe o znaczeniu: uczynić coś na wzór czegoś, podobnym do czegoś

 (1.2) prefiks tworzący rzeczowniki pochodne od innych rzeczowników

 (1.3) prefiks dołączany do podstaw czasownikowych, tworzący czasowniki oznaczające różnokierunkowość

 (1.4) prefiks dołączany do podstaw czasownikowych, tworzący czasowniki oznaczające podzielenie czegoś na części, pozbawienie pierwotnego kształtu

 (1.5) prefiks dołączany do podstaw czasownikowych, tworzący czasowniki oznaczające zwiększenie rozmiaru, intensywności itp. czegoś

 (1.6) prefiks dołączany do podstaw czasownikowych, tworzący czasowniki oznaczające początek jakiejś nasilającej się czynności

 (1.7) prefiks dołączany do podstaw czasownikowych, tworzący czasowniki oznaczające skończenie się czegoś, wyczerpania jakichś zasobów

 (1.8) prefiks dołączany do podstaw czasownikowych, tworzący czasowniki oznaczające zdjęcie, pozbycie się czegoś, co krępuje ruchy

 (1.9) prefiks dołączany do podstaw czasownikowych, tworzący czasowniki oznaczające spowodowanie skutków odwrotnych do poprzednich czynności

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) rozkrzewić, rozanielić, rozjaśnić

 (1.2) rozdroże, rozgłos, rozgałęźnik

 (1.3) rozsypać, rozbiec się, rozpryskać

 (1.4) rozkroić, rozkruszyć, rozbić się, rozgotować

 (1.5) rozplenić, rozbudować, rozpowiedzieć

 (1.6) rozkręcić, rozpalić, rozgniewać się, rozśmieszyć

 (1.7) rozkraść, rozczęstować

 (1.8) rozsiodłać, rozpiąć

 (1.9) rozmrozić, rozpleść, rozmotać

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔz, AS: roz

Wiktionary


rozagitowywać

podjudzać, podniecać, rozgłaszać przez agitację


SJP.pl


rozalcia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) poufała forma żeńskiego imienia Rozalia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Podarowałyśmy Rozalci płytę Kory.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rozalia ż., Rozalka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Rozalia, zdrobn. Rozalka

Wiktionary


rozalia

południowoamerykański gatunek małpy o długiej, złocistopomarańczowej sierści; marmozeta lwia; lwiatka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

Wiktionary

Rozalia – imię żeńskie o niejasnej etymologii. Być może pochodzi od łacińskich słów "rosa" (róża) i "lilium" (lilia) lub od samego słowa "rosa". Możliwe jest także pochodzenie germańskie, od germańskich imion dwuczłonowych z pierwszym członem "Roz-" ("Hros-"), zob. Rozalinda, Rozamunda, Rozwita.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Rozalia i jestem urzędniczką z Chocza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔzˈalʲja, AS: rozalʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. Rozalka ż., Rozalcia ż.

Wiktionary


rozalin

przymiotnik dzierżawczy - należący do Rozalii lub z nią związany


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rozalin – wieś w województwie lubelskim, w powiecie opolskim, w gminie Opole Lubelskie
  • Rozalin – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie pruszkowskim, w gminie Nadarzyn
  • Rozalin – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie wołomińskim, w gminie Strachówka
  • Rozalin – osada leśna w województwie mazowieckim, w powiecie wyszkowskim, w gminie Wyszków
  • Rozalin – wieś w województwie podkarpackim, w powiecie tarnobrzeskim, w gminie Nowa Dęba
  • Rozalin – wieś w województwie śląskim, w powiecie kłobuckim, w gminie Lipie
  • Rozalin – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie konińskim, w gminie Rychwał
  • Rozalin – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie słupeckim, w gminie Słupca
  • Rozalin – część wsi Pomiany w województwie podlaskim, w powiecie augustowskim, w gminie Bargłów Kościelny
  • Rozalin – część wsi Lusówko w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, w gminie Tarnowo Podgórne
  • Rozalin – miasteczko w okręgu szawelskim, w rejonie pokrojskim
  • Rozalin – dawna gmina istniejąca w latach 1867–1950

Wikipedia


rozalinda

Rozalinda – imię żeńskie pochodzenia germańskiego, oznaczające „łagodny koń” i złożone z członów: "hros" – „koń” i "linde" – „łagodny, czuły” (por. Adelinda). W późniejszym czasie łączono je z łacińską frazą "rosa linda" – „piękna róża”. Jest to imię bohaterki romansu Thomasa Lodge'a "Rozalinda" i komedii Szekspira "Jak wam się podoba". W Kościele katolickim patronką tego imienia jest św.Roselina, mniszka (zm. 1329).

Wikipedia


rozalinowo

Rozalinowo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie żnińskim, w gminie Gąsawa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 40 mieszkańców. Jest najmniejszą miejscowością gminy Gąsawa.

Wikipedia


rozaliny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Rozalii lub z nią związany


SJP.pl


rozalka

zdrobnienie od: Rozalia (imię żeńskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) poufała forma żeńskiego imienia Rozalia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie dodzwoniłyśmy się do Rozalki.

 (1.1) Bardzo mi się podobała powieść „Rozalka Olaboga” autorstwa Anny Kamieńskiej z 1968 roku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rosarium n., Rozalia ż., Rozalcia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Rozalia, zdrobn. Rozalcia

Wiktionary


rozalski

nazwisko


SJP.pl


rozamunda

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

Wiktionary

Rozamunda – imię żeńskie pochodzenia germańskiego, oznaczające "chroniąca rumaki", od "hros" – "rumak" i "mund" – "ochrona". Później imię to łączono z łacińskimi słowami "rosa munda" – "róża świata", "róża ludzkości". Patronką tego imienia jest bł. Rozamunda z XII wieku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dziewczyna miała na imię Rozamunda i pochodziła z Francji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔzãˈmũnda, AS: rozãmũnda

Wiktionary


rozanielanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozanielać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozanielać ndk.

 rzecz. aniołeczek mzw., anioł mos./mzw.

Wiktionary


rozanielać

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozanielić)

 (1.1) przejmować błogością; pogodnie nastrajać

czasownik zwrotny niedokonany rozanielać się (dk. rozanielić się)

 (2.1) wpadać w zachwyt, błogostan

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. anioł mzw./mos., Anioł mos., rozanielanie n., Aniela ż.

Wiktionary


rozanielenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozanielić.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozanielić

 rzecz. Aniela ż., aniołeczek mzw., anioł mos./mzw.

Wiktionary


rozanielić

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozanielać)

 (1.1) przejąć błogością; pogodnie nastroić

czasownik zwrotny dokonany rozanielić się (ndk. rozanielać się)

 (2.1) wpaść w zachwyt, błogostan

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Anioł ż./mos., anielskość ż., aniołeczek mzw., Aniela ż., rozanielenie n., anioł, anielica

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zachwycić

Wiktionary


rozanielony

potocznie: pogodny, błogi, rozpromieniony


SJP.pl


rozanilina

syntetyczny, czerwony barwnik zasadowy, wykorzystywany do barwienia lakierów spirytusowych i tuszów; fuksyna


SJP.pl


rozanilinowy

przymiotnik od: rozanilina


SJP.pl


rozanna

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię żeńskie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Imieniny Rozanny przypadają 14 września.

Wiktionary


rozarium

ogród lub miejsce w ogrodzie, w którym rosną róże; rosarium, różanka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) ogrod. ogród lub jego część przeznaczona do hodowli róż;

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rosarium n., róża ż., Róża ż., Rozalinda ż., rozeta ż., róż mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rosarium

Wiktionary


rozbabiony

taki, który się rozbabił


SJP.pl


rozbabić

rzadko: rozbabić się - upodobnić się do baby, kobiety


SJP.pl


rozbabranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozbabrać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozbabrać ndk.

Wiktionary


rozbabrać

rozpaprać; potocznie:
1. grzebiąc w czymś miękkim, rozrzucić to gdzieś;
2. porzucić jakąś pracę, zostawiając ją w nieładzie;
3. rozkręcić, rozmontować;
4. ponownie uszkodzić w trakcie leczenia lub naprawiania czegoś;
5. rozbabrać się -
a) zamienić się w miękką, mazistą substancję;
b) ulec ponownemu uszkodzeniu


SJP.pl


rozbabrywać

rozpaprywać; potocznie:
1. grzebiąc w czymś miękkim, rozrzucać to gdzieś;
2. porzucać jakąś pracę, zostawiając ją w nieładzie;
3. rozkręcać, rozmontowywać;
4. rozbabrywać się - zamieniać się w miękką, mazistą substancję


SJP.pl


rozbalowywać

1. powodować, że ktoś zaczyna balować i nie chce skończyć;
2. rozbalowywać się - rozbawiać się, bywając często na balach


SJP.pl


rozbark

dzielnica Bytomia


SJP.pl

Rozbark (niem. "Rossberg") – dzielnica Bytomia. Do 1927 roku osobna gmina wiejska leżąca na wschód od murów miejskich Bytomia.

Wikipedia


rozbarski

1. → Rozbark;
2. strój rozbarski - tradycyjny strój ludowy z Górnego Śląska


SJP.pl


rozbawianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozbawiać.

Wiktionary


rozbawiać

czasownik

 (1.1) wprowadzać kogoś w dobry nastrój

Wiktionary

Powiązane:

 czas. bawić, rozbawić

Wiktionary


rozbawienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) wprawienie w dobry humor

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na rusałczanej twarzy gościa malował się jednak wyraz pobłażliwego rozbawienia.

Wiktionary


rozbawiony

1. będący w dobrym humorze, nastroju; rozweselony;
2. wyrażający wesoły humor, nastrój; radosny


SJP.pl


rozbawić

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozbawiać)

 (1.1) rozśmieszyć i wprowadzić kogoś w dobry humor

czasownik zwrotny dokonany rozbawić się (ndk. rozbawiać się)

 (2.1) wpaść w dobry humor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zabawkarz mos., ubaw m., zabawa ż., zabawka ż., bawidko n., bawidamek m., bawienie n.

 czas. bawić ndk., zabawić dk., zabawiać ndk., rozbawiać ndk., ubawić dk., ubawiać ndk.,

 przym. zabawny, zabawowy

 przysł. zabawnie, zabawowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozweselić, zabawić, uwabić, posp. rozerwać

Wiktionary


rozbałamucać

psuć pochlebstwami, pobłażaniem; rozpuszczać


SJP.pl


rozbebeszyć

potocznie: nieporządnie wyjąć coś z jakiegoś wnętrza, rozrzucić wokół; rozgrzebać


SJP.pl


rozbechtać

dawniej: rozjątrzyć, podniecić; rozjudzić


SJP.pl


rozbeczany

taki, który się rozbeczał


SJP.pl


rozbestwiać

1. wzbudzać w kimś zwierzęce instynkty, pobudzać do bestialstwa; rozwścieczać;
2. potocznie: czynić kogoś bezczelnym, nieposłusznym; rozwydrzać, rozbisurmaniać;
3. rozbestwiać się - potocznie: stawać się bezczelnym, nieposłusznym; rozwydrzać się, rozbisurmaniać się


SJP.pl


rozbestwić

1. wzbudzić w kimś zwierzęce instynkty, pobudzić do bestialstwa; rozwścieczyć;
2. potocznie: uczynić kogoś bezczelnym, nieposłusznym; rozwydrzyć, rozbisurmanić;
3. rozbestwić się - potocznie: stać się bezczelnym, nieposłusznym; rozwydrzyć się, rozbisurmanić się


SJP.pl


rozbetonować

usunąć skądś beton


SJP.pl


rozbetonowywać

usuwać skądś beton


SJP.pl


rozbełkotywać

rzadko: rozbełkotywać się - zaczynać mówić bełkotem


SJP.pl


rozbicie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozbić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔzˈbʲit͡ɕɛ, AS: rozbʹiće

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozbić, bić

 rzecz. rozbijanie n., rozbitek mos., rozbitki nmos.

Wiktionary


rozbicki

nazwisko


SJP.pl


rozbieg

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) lotn. droga, jaką statek powietrzny musi pokonać, by nabrać prędkości większej od prędkości przeciągnięcia

 (1.2) sport. krótki bieg przed próbą sportową albo ćwiczeniem gimnastycznym

 (1.3) sport. część skoczni narciarskiej

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɔzbʲjɛk, AS: rozbʹi ̯ek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rozbiegowy

Wiktionary


rozbiegówka

początek każdej rolki filmu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kabel światłowodowy zwiększający czas podróży impulsu laserowego podczas diagnostyki łącza

Wiktionary


rozbieracz

1. masarz rozbierający mięsne tusze;
2. potocznie: osoba rozkładająca coś na części;
3. dawniej: osoba badająca szczegółowo jakieś zjawiska


SJP.pl


rozbieraczka

→ rozbieracz


SJP.pl

Patrz:

rozbieracz

rozbieralność

→ rozbieralny


SJP.pl

Patrz:

rozbieralny

rozbieralny

1. dający się rozebrać;
2. zbudowany z części, które można rozdzielać


SJP.pl


rozbieranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozbierać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔzbʲjɛˈrãɲɛ, AS: rozbʹi ̯erãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbieranka ż., rozebranie n., rozbiórka ż., rozbiór m.

 czas. rozebrać dk., rozbierać ndk.

 przym. rozbiórkowy, rozbiorowy

Wiktionary


rozbieranka

potocznie:
1. zabawa towarzyska, polegająca na rozbieraniu się uczestników zabawy w jej trakcie;
2. erotyczna scena w filmie;
3. striptiz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. striptiz

 (1.2) pot. scena erotyczna w filmie

 (1.3) pot. zabawa towarzyska, w trakcie której jej uczestnicy się rozbierają

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbiórka ż., rozbiór m., rozbieranie n., rozebranie n.

 czas. rozebrać dk., rozbierać ndk.

 przym. rozbiórkowy, rozbiorczy, rozbiorowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) striptiz

Wiktionary


rozbierać

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozebrać)

 (1.1) zdejmować ubranie z kogoś lub czegoś

 (1.2) likwidować jakąś konstrukcję, usuwając kawałek po kawałku

 (1.3) rozkładać na części, rozmontowywać

 (1.4) polit. rozdzielać między siebie cześć lub całość terytorium jakiegoś państwa

 (1.5) dzielić tuszę zwierzęcą

czasownik zwrotny niedokonany rozbierać się (dk. rozebrać się)

 (2.1) zdejmować z siebie ubranie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔzˈbʲjɛrat͡ɕ, AS: rozbʹi ̯erać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbieranka ż., rozbiórka ż., rozbiór m., rozbieranie n., rozebranie n.

 czas. rozebrać dk., brać ndk.

 przym. rozbiórkowy, rozbiorczy, rozbiorowy

Wiktionary


rozbieżać

rozbieżać się - dawniej: rozbiegać się (rozpierzchać się)


SJP.pl


rozbieżnie

przysłówek

 (1.1) przeciwstawnie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbieżność ż.

Wiktionary


rozbieżność

brak zgodności


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) różnica, nieścisłość, brak spójności/zgodności

 (1.2) rozchodzenie się od jednego punktu w różne strony

 (1.3) mat. dywergencja;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rozbieżność to inaczej dywergencja

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Negocjacje między pracodawcą a związkami zawodowymi zakończyły się podpisaniem protokołu rozbieżności.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔzˈbʲjɛʒnɔɕt͡ɕ, AS: rozbʹi ̯ežność

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rozbieżny

 przysł. rozbieżnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dysonans, dysharmonia, dywergencja, niezgodność, sprzeczność, niespójność

Wiktionary


rozbieżny

przymiotnik

 (1.1) krańcowo różny; przeciwstawny

 (1.2) rozchodzący się z jednego punktu w różne strony; o narastających różnicach

 (1.3) mat. o szeregach, funkcjach nie będący zbieżny, nie mający skończonej granicy

 (1.4) rzad. oddzielny, rozproszony

 (1.5) fiz. o świetle cechujące się ujemną zbieżnością; o soczewce powodujący rozbieżność światła

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dekada procesów transformacyjnych aż nazbyt dobrze to potwierdza, gdy wyniki działań transformacyjnych w poszczególnych krajów postsocjalistycznych nie są konwergentne, lecz rozbieżne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbieżność ż.

Wiktionary


rozbijacki

przymiotnik od: rozbijacz


SJP.pl


rozbijaczka

→ rozbijacz


SJP.pl

Patrz:

rozbijacz

rozbijaka

dawniej: awanturnik, zabijaka


SJP.pl


rozbijanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozbijać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔzbʲiˈjä̃ɲɛ, AS: rozbʹii ̯ä̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbicie n., rozbijak m., rozbitek m., rozbitki

 czas. rozbijać ndk., rozbić dk.

Wiktionary


rozbijać

1. uderzeniem, uderzeniami rozłupywać coś na części, na kawałki, tłuc coś;
2. rozdrabniać coś przez poddanie obróbce mechanicznej;
3. dzielić na części, rozdzielać


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozbić)

 (1.1) niedokonany od|rozbić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔzˈbʲijät͡ɕ, AS: rozbʹii ̯äć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbijanie n., rozbitek mos., rozbitki nmos., bicie n.

 czas. rozbić, bić

Wiktionary


rozbiorca

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kraj, który bierze udział w rozbiorze państwa

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozebrać

Wiktionary


rozbiorowy

odnoszący się do rozbiorów Polski


SJP.pl


rozbisurmanianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozbisurmaniać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozbisurmaniać ndk.

Wiktionary


rozbisurmaniony

rozzuchwalić, rozbrykać się lub kogoś


SJP.pl


rozbisurmanić

rozzuchwalić, rozbrykać się lub kogoś


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozbisurmaniać)

 (1.1) dokonany od|rozbisurmaniać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozbisurmaniać ndk.

Wiktionary


rozbitek

→ rozbitek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba ocalała z katastrofy statku;

 (1.2) przen. ktoś, kogo spotkała katastrofa życiowa

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od: rozbitka

Wiktionary

Rozbitek – osoba ocalała z katastrofy rozbitego statku lub rzadziej samolotu. Rozbitkami są zarówno osoby unoszące się na powierzchni wody w kamizelkach ratunkowych, tratwach, szalupach lub innych łodziach ratunkowych albo z pomocą własnych mięśni.

Mianem rozbitków określa się czasem osoby ocalałe znajdujące się na terenie bezludnym i oczekujące na ewakuację.

Wikipedia

Patrz:

rozbitek

Wymowa:

IPA: rɔzˈbʲitɛk, AS: rozbʹitek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbijanie n., rozbicie n., rozbitka ż., rozbitki nmos.

 czas. rozbijać ndk., rozbić dk.

Wiktionary


rozbitka

→ rozbitek


SJP.pl

Patrz:

rozbitek

rozbitki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) przest. resztki rozbitych oddziałów wojskowych

 (1.2) przest. szczątki rozbitego okrętu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔzˈbʲitʲci, AS: rozbʹitʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbitek m., rozbijanie n., rozbicie n., rozbitka ż.

 czas. rozbijać ndk., rozbić dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niedobitki

 (1.2) szczątki

Wiktionary


rozbity

1. uderzeniem, uderzeniami rozłupać coś na części, na kawałki, potłuc coś;
2. rozdrobnić coś przez poddanie obróbce mechanicznej;
3. podzielić na części, rozdzielić;
4. pokonać nieprzyjaciela w walce, rozproszyć siły nieprzyjaciela;
5. uszkodzić część ciała lub jakiś przedmiot przez uderzenie lub upadek;
6. rozbić się - ulec wypadkowi; potłuc się


SJP.pl


rozbiór

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) szczegółowe badanie, dociekanie

 (1.2) polit. unicestwienie bytu politycznego państwa poprzez podział jego obszaru na części i włączenie ich w granice innych państw

 (1.3) podzielenie czegoś na poszczególne składowe

 (1.4) daw. fryzj. linia rozczesania włosów na głowie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rozbiór państwa
    • rozbiory Polski
  • rozbiór zdania
    • rozbiór gramatyczny
    • rozbiór logiczny

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rozbieranka ż., rozebranie n., rozbieranie n., rozbiórka ż.

 czas. rozbierać ndk., rozebrać dk.

 przym. rozbiorowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) analiza

 (1.3) demontaż, rozbiórka

 (1.4) przedziałek

Wiktionary


rozbiórka

1. rozbieranie na części;
2. burzenie starych, zniszczonych budynków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) czynność demontażu budynku

 (1.2) pot. czynność demontażu maszyn

 (1.3) środ. rozbiór mięsa

 (1.4) poligr. odwrotna czynność składania zecerskiego

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Wymowa:

IPA: rɔzˈbʲjurka, AS: rozbʹi ̯urka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbieranka ż., rozbiór m., rozbieranie n., rozebranie n., zbiórka ż.

 czas. zebrać, zbierać, rozbierać ndk., rozebrać dk.

 przym. rozbiórkowy, rozbiorowy, rozbiorczy

Wiktionary


rozbić

1. uderzeniem, uderzeniami rozłupać coś na części, na kawałki, potłuc coś;
2. rozdrobnić coś przez poddanie obróbce mechanicznej;
3. podzielić na części, rozdzielić;
4. pokonać nieprzyjaciela w walce, rozproszyć siły nieprzyjaciela;
5. uszkodzić część ciała lub jakiś przedmiot przez uderzenie lub upadek;
6. rozbić się - ulec wypadkowi; potłuc się


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozbijać)

 (1.1) uderzeniem, uderzeniami rozłupać coś na części, na kawałki

 (1.2) rozdrobnić coś przez poddanie obróbce mechanicznej

 (1.3) książk. pokonać nieprzyjaciela w walce, rozproszyć siły nieprzyjaciela

 (1.4) uszkodzić część ciała przez uderzenie lub upadek

 (1.5) zniszczyć coś przez uderzenie

czasownik zwrotny dokonany rozbić się (ndk. rozbijać się)

 (2.1) rozpaść się na kawałki

 (2.2) ulec wypadkowi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie umiem tak rozbić jajka, by skorupka nie wpadła do miski.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔzbʲit͡ɕ, AS: rozbʹić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbicie n., bicie n., rozbijanie n., rozbitek m., rozbitki nmos.

 czas. bić ndk., bijać dk., rozbijać ndk., porozbijać dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stłuc, zbić

 (1.4) odnieść zwycięstwo, pobić, pokonać, przemóc, rozgromić, zetrzeć w proch, przest. znieść, zwyciężyć

 (1.5) książk. obrócić w niwecz, książk. obrócić w perzynę, stłuc, strzaskać, zdewastować, zdruzgotać, zmiażdżyć, zniszczyć, zniweczyć, zrównać z ziemią

Wiktionary


rozblask

przestarzale: rozbłysk


SJP.pl


rozblendować

1. rozdrobnić przez blendowanie;
2. rozetrzeć cień lub inny kolorowy kosmetyk


SJP.pl


rozblendowywać

rozdrabniać przez blendowanie


SJP.pl


rozblokować

usunąć blokadę, przywrócić normalne działanie


SJP.pl


rozbojowiec

sprawca rozboju


SJP.pl


rozbolewać

1. zaczynać boleć, sprawiać dotkliwy ból;
2. dawniej: trapić, martwić się


SJP.pl


rozbrajający

wzbudzający sympatię, ujmujący prostotą, naiwnością; zniewalający, wzruszający


SJP.pl

forma czasownika.

 (1.1) imiesłów przymiotnikowy czynny od: rozbrajać

przymiotnik

 (2.1) przen. wzbudzający sympatię, ujmujący prostotą, naiwnością

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔzbrajäˈjɔ̃nt͡sɨ, AS: rozbrai ̯äi ̯õncy

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozbrajać, rozbroić, zbroić, uzbroić

 rzecz. zbrojny m., zbrojenie n.

 przym. zbrojny

 przysł. rozbrajająco

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) powalający, zniewalający

Wiktionary


rozbrat

rozłam, niezgoda między kimś a kimś; sprzeczność między czymś a czymś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stan głębokiego podziału, braku porozumienia, wrogości lub zasadnicza sprzeczność zachodząca pomiędzy osobami, ideami bądź zjawiskami

 (1.2) daw. akt pożegnania, fizycznego oddzielenia się, odejścia lub trwałej rozłąki z inną osobą, miejscem czy środowiskiem

 (1.3) daw. prawne lub formalne rozwiązanie związku małżeńskiego (rozwód)

Wiktionary

Zobacz też: ulica Rozbrat w Warszawie.

Rozbrat – nazwa kompleksu budynków mieszczących się przy ul. Kazimierza Pułaskiego na Sołaczu w Poznaniu, zaadaptowanych na społeczne centrum kultury alternatywnej i mieszkania (squatting).

W nazwie skłotu chodzi o „rozbrat” z władzą, z centralizacją i hierarchią. Działalność Rozbratu oparta jest na samorządności i oddolnej organizacji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Powiększa się rozbrat między środowiskami ludzi myśli i refleksji a instytucjami władzy, panowania politycznego.

 (1.1) Rozbrat między Niemcami a Francją przesłaniają tradycyjne przemówienia o wzajemnej przyjaźni i sporadyczne zwieranie szeregów w obliczu Stanów Zjednoczonych…

 (1.1) W tym miejscu właśnie nastąpił jej rozbrat z mieszczaństwem i rodzącym się kapitalizmem. Ten polski kapitalizm był zbyt wątły, by stać się pracodawcą ludzi wykształconych…

 (1.2) Motruna choć kochała Tumrego, zamyślała się często o swobodniejszej doli dni młodych! Łzy jej wyciskał ten rozbrat ze wszystkimi, to jej wygnanie ze środka rodziny, która się rozstąpiła przed nimi.

 (1.2) Rozbrat wieczysty światu wypowiada, i sam się w dzikiej pustyni zamyka.

 (1.3) Przyszłoby było do rozbratu między nimi, gdyby w sam czas nie trafiła się była śmierć męża.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. brat mos., rozbracenie n., rozbratanie n., rozbraterstwo n., braciszek mos., bratek mos./mrz.

 czas. zbratać, bratać ndk., bratać się, rozbratać ndk., rozbratać się ndk.

 przym. braterski, rozbratany

 wykrz. bracie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) antagonizm, dysharmonia, dysonans, dywergencja, inkongruencja, kolizja, konflikt, niekompatybilność, niezgoda, niezgodność, przeciwstawność, rozbieżność, rozdział, rozdźwięk, rozłam, rozziew, sprzeczność

 (1.2) pożegnanie, rozłąka, rozstanie

 (1.3) rozwód

Wiktionary


rozbratel

rostbratel;
1. mięso wołowe z kością;
2. kotlet z tego mięsa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. kotlet z wołowiny, bity, smażony lub duszony

 (1.2) zootechn. część tuszy wołowej z odcinka grzbietowego za łopatką

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔzˈbratɛl, AS: rozbratel

Wiktionary


rozbrojenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) polit. wojsk. całkowite usunięcie lub ograniczenie działalności sił zbrojnych albo produkcji wojskowej danego państwa na mocy międzynarodowego porozumienia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Należy tu z całym naciskiem podkreślić, że kasacja nie oznaczała zburzenia obwarowań twierdzy, lecz tylko jej rozbrojenie i pozbawienie stałego garnizonu oraz komendanta.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. rozbrojeniowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) demilitaryzacja

Wiktionary


rozbrykać

rozbrykać się - potocznie:
1. bawiąc się, przebrać miarę; rozfiglować się, rozdokazywać się;
2. o zwierzętach: rozbiegać się, wykonując podskoki


SJP.pl


rozbrykiwać

rozbrykiwać się ; potocznie:
1. o zwierzętach: zaczynać biegać, wykonując podskoki;
2. przebierać miarę w zabawie


SJP.pl


rozbryzg

(zwykle w liczbie mnogiej) pryskające cząstki wody, błota itp.; rozprysk, bryzg


SJP.pl


rozbryzgnąć

prysnąć kropelkami na wszystkie strony; rozbryznąć, rozbryzgać


SJP.pl


rozbryznąć

prysnąć kropelkami na wszystkie strony; rozbryzgnąć, rozbryzgać


SJP.pl


rozbrzmiały

taki, który rozbrzmiał


SJP.pl


rozbrzmiewać

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. rozbrzmieć)

 (1.1) dawać się słyszeć; wydawać dźwięki

 (1.2) zapełniać się dźwiękami

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbrzmiewanie n.

 czas. rozbrzmieć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) brzmieć, rozlegać się

Wiktionary


rozbrzmieć

czasownik przechodni

 (1.1) dokonany od|rozbrzmiewać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbrzmiewanie n., brzmienie n.

 czas. brzmieć, rozbrzmiewać ndk.

Wiktionary


rozbrzęczać

rozbrzęczać się - o wielu owadach: rozpoczynać brzęczenie


SJP.pl


rozbuchiwać

potocznie:
1. nadawać czemuś nadmierny rozgłos;
2. rozbuchiwać się -
a) stawać się bezczelnym; 2. przybierać na wadze; roztywać się


SJP.pl


rozbudowa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) powiększenie budowli

 (1.2) powiększenie, zwiększenie liczby składników czegoś

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. budowa ż., rozbudowanie n., rozbudowywanie n.

 czas. rozbudować dk., rozbudowywać ndk.

Wiktionary


rozbudowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozbudować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbudowywanie n., rozbudowa ż.

 czas. rozbudować dk., rozbudowywać ndk.

Wiktionary


rozbudowany

duży, szeroki, obszerny


SJP.pl


rozbudować

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozbudowywać)

 (1.1) bud. powiększyć budowę

 (1.2) rozwinąć jakąś dziedzinę

 (1.3) zwiększyć zakres

 (1.4) uczynić złożonym pod względem budowy

czasownik zwrotny dokonany rozbudować się (ndk. rozbudowywać się)

 (2.1) zostać powiększonym o nowe obiekty

 (2.2) ulec rozwojowi

 (2.3) rozszerzyć swój zakres

 (2.4) stać się bardziej skomplikowanym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oskar Rudziński rozbudował gospodarstwo: przebudował stawy, w których hodowano ryby, odwodnił ziemię, zbudował cegielnię i gorzelnię, założył bażantarnię.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbudowywanie n., rozbudowanie n., rozbudowa ż.

 czas. budować

 przysł. budująco

 przym. budujący

Wiktionary


rozbudowywanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozbudowywać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozbudowywać ndk., rozbudować dk.

 rzecz. rozbudowanie n., rozbudowa ż.

Wiktionary


rozbudowywać

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozbudować)

 (1.1) powiększać o nowe obiekty

 (1.2) doprowadzać do rozwoju czegoś

 (1.3) zwiększać zakres czegoś

 (1.4) tworzyć bardziej złożoną strukturę czegoś

czasownik zwrotny niedokonany rozbudowywać się (dk. rozbudować się)

 (2.1) być powiększanym o nowe obiekty

 (2.2) ulegać rozwojowi

 (2.3) rozszerzać swój zakres

 (2.4) stawać się bardziej skomplikowanym

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbudowanie n., rozbudowa ż., rozbudowywanie

Wiktionary


rozbudzanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozbudzać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. budzić

Wiktionary


rozbujały

1. taki, który zaczął przechylać się w przeciwne strony; rozkołysany, bujający się;
2. o roślinności; nadmiernie wyrosły, bujny;
3. taki, którego intensywność lub zakres znacznie się zwiększyły


SJP.pl


rozbulać

czasownik dokonany

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. poprzewracać

Wiktionary


rozbywać

czasownik niedokonany

 (1.1) daw. powątpiewać

Wiktionary


rozbój

pogwałcenie zasad, napad na kogoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) praw. napad bandycki w celu ograbienia;

 (1.2) uprawianie grabieży

 (1.3) przen. jawna niesprawiedliwość, wyzysk

Wiktionary

Rozbój – kradzież połączona z użyciem przemocy wobec osoby lub groźbą natychmiastowego jej użycia albo dokonana poprzez doprowadzenie człowieka do stanu nieprzytomności lub bezbronności. Na równi z tym należy traktować sytuację, w której pokrzywdzony pod wpływem takiej groźby natychmiast wydaje przedmiot sprawcy.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈrɔzbuj, AS: rozbui ̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbójnik m., rozbójnictwo n., rozbójniczka ż.

 przym. rozbójniczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1) grabież, rabunek

 (1.3) bezprawie, granda, jawny wyzysk

Wiktionary


rozbójnicki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rozbójnikiem, dotyczący rozbójnika

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbójnik m., rozbójnictwo n.

Wiktionary


rozbójnictwo

uprawianie procederu rozbójniczego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) książk. napadanie na ludzi i okradanie ich

 (1.2) książk. bezprawne działanie osoby lub instytucji, prowadzące do utraty lub zniszczenia cudzej własności

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po osiągnięciu pełnoletności nawiał z klasztoru, dobrał sobie bandę takich, jak on sam, zabijaków i zajął się rozbójnictwem na drogach publicznych.

 (1.2) Jedyne co nas martwi to coraz częstsze przypadki działkowego rozbójnictwa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbój m., rozbójnik m., rozbójniczka ż.

 przym. rozbójnicki, rozbójniczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bandytyzm; pot. bandyterka

Wiktionary


rozbójniczka

kobieta trudniąca się rozbojami i napadami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta/samica rozbójnik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbój mrz., rozbójnictwo n., rozbójnik m.

 przym. rozbójniczy

Wiktionary


rozbójniczy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z rozbójnictwem, dotyczący rozbójnictwa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbójnictwo n., rozbój mrz., rozbójnik mos., rozbójniczka ż.

Wiktionary


rozbójnik

osoba trudniąca się rozbojami i napadami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. osoba zajmująca się rozbojem, napadami rabunkowymi

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hajduk (rozbójnik)
  • Raubritter (niem.) – rycerz-rozbójnik
  • Prokrust
  • Bulla
  • Robin Hood
  • Robert Roy Macgregor
  • Rumcajs (postać fikcyjna)
  • Rozbójnik – mob w grze Minecraft
  • Rozbój
  • Zbójnicy

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rozbój mrz., rozbójnictwo n., rozbójniczka ż.

 przym. rozbójniczy, rozbójnicki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zbój, zbójca, zbójnik, rabuś, łupieżca

Wiktionary


rozbębniać

potocznie:
1. rozgłaszać coś niepotrzebnie; rozgadywać;
2. rozbębniać się - zaczynać brzmieć bardzo głośno


SJP.pl


rozbłyskiwanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozbłyskiwać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbłysk m., rozbłyśnięcie n.

 czas. rozbłyskiwać ndk., rozbłyskać ndk., rozbłysnąć dk.

 przym. rozbłyskowy

Wiktionary


rozbłękitniały

taki, który rozbłękitniał


SJP.pl


rozcapierzanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozcapierzać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. nierozcapierzanie n.

 czas. rozcapierzać ndk.

Wiktionary


rozcapierzać

rozkładać, rozciągać coś szeroko; rozczapierzać


SJP.pl


rozcapierzyć

rozłożyć, rozciągnąć coś szeroko; rozczapierzyć


SJP.pl


rozcentrować

środowiskowo:
1. skrzywić koło roweru; scentrować;
2. rozcentrować się - skrzywić się w czasie jazdy; scentrować się


SJP.pl


rozcentrowywać

środowiskowo:
1. skrzywiać koło roweru;
2. rozcentrowywać się - skrzywiać się w czasie jazdy


SJP.pl


rozchamiać

rozchamiać się - rzadko: stawać się chamskim, ordynarnym, grubiańskim


SJP.pl


rozchełstanie

niedbale rozchylić ubranie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozchełstać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozchełstać dk.

Wiktionary


rozchełstany

przymiotnik

 (1.1) ubrany niedbale, rozpięty

Wiktionary


rozchełstać

niedbale rozchylić ubranie


SJP.pl


rozchełstywać

niedbale rozchylać ubranie


SJP.pl


rozchlapywanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozchlapywać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔsxlapɨˈvãɲɛ, AS: rosχlapyvãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozchlapywać

Wiktionary


rozchlapywać

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozchlapać)

 (1.1) chlapiąc, rozrzucać coś na zewnątrz czegoś

czasownik zwrotny niedokonany rozchlapywać się (dk. rozchlapać się)

 (2.1) być rozchlapywanym (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Artysta ten czasami wpada w szał i rozchlapuje farby na cały pokój, albo – co gorsza – robi to na ulicy, wzbudzając skandal (…)

 (1.1) przen. Jakże kłopotliwą jest rzeczą dla człowieka to, że stanowi największy cud na ziemi, a rozchlapuje oto czas, tak jakby był tylko pianą!.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔsxlaˈpɨvat͡ɕ, AS: rosχlapyvać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. chlapanie n., rozchlapanie n., rozchlapywanie n., chlapacz m.

 czas. chlapać ndk., rozchlapać dk.

Wiktionary


rozchlipywać

rzadko: rozchlipywać się - zaczynać płakać coraz mocniej; rozpłakiwać się


SJP.pl


rozchlupotany

o błocie, trzęsawiskach: chlupoczący, grząski


SJP.pl


rozchlupotać

o błocie, trzęsawiskach: rozchlupotać się - stać się chlupoczącym, grząskim, rozmiękłym


SJP.pl


rozchlustać

1. rozlać, chlustając; rozbryzgać, rozchlapać;
2. rozchlustać się - rozchlapać się w różnych kierunkach


SJP.pl


rozchmurzanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozchmurzać.

Wiktionary


rozchmurzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozchmurzyć.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. chmura ż.

Wiktionary


rozchodniaczek

zdrobnienie od: rozchodniak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. od rozchodniak

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) U szwagra my byli na imieninach, chłapnąłem jednego, drugiego, na koniec rozchodniaczek.

 (1.1) Nie protestuję, w żadnym wypadku się nie sprzeciwiam, bo jakże się sprzeciwiać rozchodniaczkowi. Przechylam kieliszek, wypijam i żegnam się (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozchodniak mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozchodniak, strzemienny

Wiktionary


rozchodniak

alkoholowy toast na odchodne; strzemienny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. neol. alkoholowy toast na odchodne; ostatni kieliszek alkoholu wypijany przed rozejściem się do domów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wypijmy jeszcze po jednym rozchodniaku i idziemy do domu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. rozchodniaczek mzw.

 czas. rozchodzić się ndk., rozejść się dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) strzemienny, pot. rozchodniaczek

Wiktionary


rozchodnik

roślina płożąca się o grubych, mięsistych liściach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Sedum|L.|ref=tak., rodzaj rośliny z rodziny gruboszowatych, do którego należy od ~280 do ~470 gatunków występujących głównie na półkuli północnej;

 (1.2) bot. roślina z rodzaju rozchodnik (1.1)

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Teraz tam rozchodniki bujały i mchy przeróżne, a z sosen spoglądały dzięcioły pstre.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozchodnikowiec m., rozchodzenie n.

 czas. rozchodzić ndk.

Wiktionary


rozchodnikowy

→ rozchodnik


SJP.pl

Patrz:

rozchodnik

rozchodowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozchodować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozchód m.

 czas. rozchodować ndk.

Wiktionary


rozchodować

wydać (wydawać) pieniądze, zapisać (zapisywać) po stronie rozchodu, zaksięgować (księgować) jako rozchód


SJP.pl


rozchodowy

przymiotnik od: rozchód


SJP.pl


rozchodzić

czasownik przechodni dokonany

 (1.1) rozluźnić buty przez chodzenie w nich

 (1.2) chodząc, spowodować ustąpienie czego

czasownik zwrotny niedokonany rozchodzić się (dk. rozejść się)

 (2.1) iść od siebie w różnych kierunkach

 (2.2) starać się o rozwód

 (2.3) wydobywać się z jakiegoś źródło w wielu kierunkach

 (2.4) być przekazywanym

 (2.5) prowadzić z jednego miejsca w różne strony

 (2.6) być sprzedawanym, wydawanym, wykupywanym

 (2.7) rozsuwać się na boki; rozchylać się, tworząc szczelinę

 (2.8) ulegać uszkodzeniu poprzez rozejście się części

 (2.9) ulegać rozluźnieniu poprzez chodzenie w tym

Wiktionary

Przykłady

 (2.3) Wokół rozchodziło się cykanie świerszczy i śpiew wieczornych ptaków, nie było za to słychać hałasu samochodów, które tłumiła zapewne gęsta zabudowa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozchodzenie n., rozejście n., rozchód mrz.

 czas. rozejść dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozdeptywać

 (2.1) rozłazić się, rozpraszać się

 (2.2) rozwodzić się

 (2.3) rozprzestrzeniać się

 (2.4) chodzić, rozłazić się, rozprzestrzeniać się, szerzyć się

 (2.5) rozdzielać się

 (2.6) sprzedawać się

 (2.7) rozchylać się

 (2.9) rozdeptywać się

Wiktionary


rozchodzony

luźny, wygodny, nie uciskający


SJP.pl


rozchorować

rozchorować się - nabawić się ciężkiej albo długotrwałej choroby


SJP.pl


rozchorowywać

rozchorowywać się - nabawiać się ciężkiej albo długotrwałej choroby


SJP.pl


rozchrząkiwać

rozchrząkiwać się - rzadko: zaczynać długo i mocno chrząkać


SJP.pl


rozchwierutanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozchwierutać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozchwierutać dk.

Wiktionary


rozchwierutać

czasownik

 (1.1) pot. poruszając czymś, rozruszać to, poluzować

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔsxfʲjɛˈrutat͡ɕ, AS: rosχfʹi ̯erutać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozchwierutanie n.

 czas. chwierutać

Wiktionary


rozchwiewać

zaburzać spokój, równowagę


SJP.pl


rozchwytać

szybko, chciwie rozebrać, rozdzielić między siebie


SJP.pl


rozchwytywanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozchwytywać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozchwytywać

Wiktionary


rozchwytywać

szybko, chciwie rozbierać, rozdzielać między siebie


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozchwytać)

 (1.1) szybko i łapczywie dzielić między siebie coś pożądanego

 (1.2) zabiegać o kogoś znanego i cenionego za pewne cechy lub zdolności

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) O ile wiem, w ostatnich latach wydał jakieś książki, ale już nie jest tym pisarzem, którego by rozchwytywano.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozchwyt m. rozchwytanie n., rozchwytywanie n.

 czas. rozchwytać dk.

 przym. rozchwytywany

Wiktionary


rozchybotać

czasownik przechodni dokonany (ndk. brak)

 (1.1) sprawić, że jakiś przedmiot zaczyna się przechylać na przemian w różne strony

czasownik zwrotny dokonany rozchybotać się (ndk. brak)

 (2.1) zacząć się przechylać na przemian w różne strony

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przechadzał się po plażaaży, z rozkoszą napawając się twardym gruntem pod nogami. Była to miła — o jakże miła! — odmiana po dniach i tygodniach przemierzania rozchybotanego pokładu.

 (2.1) A pod tą łagodną pieszczotą rozchybotały się jakieś miękkie fale, nadpłynęły cichemi rurami i ukołysały na sen…

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozchwiać

 (2.1) rozchwiać się

Wiktionary


rozchybotywać

powodować chybotanie się czegoś


SJP.pl


rozchylanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozchylać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozchylenie n.

 czas. rozchylać ndk., rozchylić dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozsuwanie

Wiktionary


rozchód

1. wydatki pieniężne dokonane w określonym czasie;
2. w księgowości: pozycja konta rachunkowego, w której wykazuje się wydatki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ogół wydatków (głównie pieniężnych) jakiejś jednostki dokonywanych w określonym czasie

 (1.2) hand. rubryka, w której zapisuje się ilość wydatków

Wiktionary

Przykłady

 (1.4) Dane za okres wieloletni wskazują, że Ziemia znajduje się w stanie równowagi cieplnej. Przychód i rozchód energii cieplnej w ciągu dłuższego przedziału czasu są sobie równe.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozchodzenie n., rozejście n., rozchodowanie n.

 czas. rozchodzić ndk., rozejść dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) spadek

Wiktionary


rozciapciać

rozciapać, rozpaciać, rozpaćkać; potocznie:
1. rozprowadzić na wszystkie strony jakiejś powierzchni coś mokrego, mazistego;
2. zmienić coś twardego w półpłynną mokrą substancję;
3. rozciapciać się - utracić dotychczasową twardość, stając się ciapą


SJP.pl


rozciapkiwać

rzadko: rozgniatać, rozdeptywać coś rozmokłego


SJP.pl


rozciek

1. płynna substancja powstała po roztopieniu skropleniu lub zmieszaniu się czegoś;
2. dawniej: obszar zalany wodą; rozlewisko, rozlew


SJP.pl


rozciekliwy

łzawnik rozciekliwy - gatunek grzybów z rodziny łzawnikowatych


SJP.pl


rozcieknąć

rzadko: rozcieknąć się - rozpłynąć się, rozpuścić się; rozciec się


SJP.pl


rozcieracz

1. przyrząd do ręcznego rozdrabniania ziarna lub surowców na bezkształtną masę;
2. przyrząd z zaostrzoną końcówką do rozmazywania kolorów i linii


SJP.pl


rozcieralny

nadający się do rozcierania lub możliwy do roztarcia


SJP.pl


rozcierać

1. trąc, rozprowadzać po powierzchni;
2. trąc, miażdżyć, rozgniatać coś;
3. dotykając jakąś część ciała, usuwać ból, zdrętwienie; rozmasowywać;
4. rozcierać się -
a) ulegać rozdrobnieniu;
b) być rozprowadzanym po powierzchni;
c) dotykając jakąś część swojego ciała, usuwać ból, zdrętwienie;
d) dotykając jeden drugiego, usuwać ból, zdrętwienie;
e) o makijażu: tracić zarys


SJP.pl


rozcieńczalnia

w fabryce lakierów: zabezpieczone przed ogniem, odizolowane pomieszczenie, w którym rozcieńcza się łatwopalne płyny


SJP.pl


rozcieńczalnik

składnik danego roztworu znajdujący się w nim w dominującej ilości; substancja rozcieńczająca inne


SJP.pl


rozcieńczalnikowy

→ rozcieńczalnik


SJP.pl

Patrz:

rozcieńczalnik

rozcieńczalny

dający się rozcieńczyć


SJP.pl


rozcieńczać

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozcieńczyć)

 (1.1) chem. zmniejszać stężenie roztworu, dodając rozpuszczalnik

czasownik zwrotny niedokonany rozcieńczać się (dk. rozcieńczyć się)

 (2.1) chem. być rozcieńczanym

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozcieńczanie n.

Wiktionary


rozcieńczenie

spowodować zmniejszenie gęstości lub stężenia


SJP.pl


rozcieńczyć

spowodować zmniejszenie gęstości lub stężenia


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozcieńczać)

 (1.1) chem. zmniejszyć stężenie roztworu poprzez dodanie rozpuszczalnika

czasownik zwrotny dokonany rozcieńczyć się (ndk. rozcieńczać się)

 (2.1) chem. zostać rozcieńczonym

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozcieńczenie n.

Wiktionary


rozcież

dawniej: ościeże - wewnętrzna powierzchnia otworu okiennego lub drzwiowego; oścież; roścież


SJP.pl


rozcinak

w tłocznictwie: wykrojnik do rozcinania


SJP.pl


rozcinany

o ubraniu: mający rozcięcie


SJP.pl


rozcinać

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozciąć)

 (1.1) tnąc, dzielić całość na części

 (1.2) kalecząc, przecinać tkanki

 (1.3) śmiało przedostawać się przez jakąś przestrzeń

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozcinanie n.

 czas. ciąć, rozciąć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ciąć, przecinać, rozrzynać

 (1.2) ciąć, kaleczyć, ranić

 (1.3) przebijać się

Wiktionary


rozcinka

1. gatunek ćmy;
2. w górnictwie: wyrobisko korytarzowe przygotowawcze, wykonywane na wysokość wybieranego pokładu przeznaczonego do eksploatacji


SJP.pl

Rozcinka (przecinka rozruchowa, obcinka) – w górnictwie wyrobisko korytarzowe przygotowawcze, wykonywane na wysokość wybieranego pokładu przeznaczonego do eksploatacji. Rozcinkę przed wykonaniem zbrojenia ściany zabezpiecza się obudową podporową.

Wikipedia


rozciąg

1. powiększanie czegoś przez ciągnięcie; rozciąganie;
2. stopień powiększenia czegoś po rozciągnięciu


SJP.pl


rozciągalny

dający się rozciągać


SJP.pl


rozciąganie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) sport. trening poprawiający elastyczność ciała i wytrzymałość mięśni, zwiększający zakres ruchów, zapobiegający kontuzjom

Wiktionary

Rozciąganie osiowe – w wytrzymałości materiałów definiujemy dwa podstawowe przypadki rozciągania osiowego:

Rozwiązanie zagadnienia czystego rozciągania.

Rozwiązanie zagadnienia liniowej teorii sprężystości w przypadku czystego rozciągania jest następujące:

Wikipedia

Powiązane:

 czas. rozciągnąć, rozciągać ndk.

Wiktionary


rozciągać

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozciągnąć)

 (1.1) ciągnąc, powodować zwiększanie wymiarów czego

 (1.2) zajmować czymś większe pole lub przestrzeń

 (1.3) pot. roznosić coś po wielu miejscach

 (1.4) powiększać zakres działania, obejmować czynnością

 (1.5) obejmować kontrolą

 (1.6) wydłużać w czasie

czasownik zwrotny niedokonany rozciągać się (dk. rozciągnąć się)

 (2.1) powiększać się wskutek naciągania

 (2.2) rozpościerać się, zajmując większy obszar

 (2.3) rozpościerać się między punktami, brzegami

 (2.4) sport. zwiększać giętkość mięśni i ciała

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozciąganie n., rozciągliwość ż., rozciągłość ż., rozciągnięcie n.

 przym. rozciągliwy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) rozpościerać

 (1.3) roznosić, rozwlekać

 (2.3) rozsnuwać się

Wiktionary


rozciąglej

stopień wyższy od przysłówka: rozciągle


SJP.pl


rozciąglejszy

stopień wyższy od przymiotnika: rozciągły


SJP.pl


rozciągliwiej

stopień wyższy od przysłówka: rozciągliwie


SJP.pl


rozciągliwszy

rzadki stopień wyższy od przymiotnika: rozciągliwy; bardziej rozciągliwy


SJP.pl


rozciągliwy

dający się rozciągać, rozciągnąć


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dający się rozciągać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ten gumowy pasek jest całkiem rozciągliwy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔɕt͡ɕɔ̃ŋɡˈlʲivɨ, AS: rośćõŋglʹivy

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozciągać

 rzecz. rozciągnięcie n.

Wiktionary


rozciągnik

1. urządzenie do rozciągania;
2. pająk z rodziny skakunowatych


SJP.pl


rozciągnąć

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozciągać)

 (1.1) dokonany od|rozciągać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W końcu w pracy patrolował dystans długości prawie pięciuset metrów wzdłuż podobnego betonowego płotu. Tyle że tamten miał jakieś półtora metra wysokości, a potem był drut kolczasty rozciągnięty pomiędzy betonowymi pałąkami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔɕˈt͡ɕɔ̃ŋɡnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: rośćõŋgnõńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozciąganie n.

Wiktionary


rozciągłość

1. przestrzeń, obszar; 2 w całej rozciągłości - w pełni, w najszerszym zakresie


SJP.pl


rozciąć

1. tnąc, rozdzielić na części;
2. skaleczyć


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozcinać)

 (1.1) dokonany od|rozcinać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) – Brazylia jest jak gąbka – rozetniesz, a natychmiast się zasklepia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔɕt͡ɕɔ̇̃ɲt͡ɕ, AS: rośćo̊̃ńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozcięcie n.

 czas. rozcinać ndk., ciąć ndk.

 przym. tnący

Wiktionary


rozcięcie

1. tnąc, rozdzielić na części;
2. skaleczyć


SJP.pl


rozcięgno

mocna, elastyczna błona zbudowana z tkanki łącznej, otaczająca poszczególne mięśnie szkieletowe, grupy mięśni oraz całą mięśniówkę ciała; powięź


SJP.pl

Ro

Wikipedia


rozcięża

krzew z rodziny werbenowatych; awicenia; roślęża


SJP.pl


rozczapierzać

rozkładać, rozciągać coś szeroko; rozcapierzać


SJP.pl


rozczapierzyć

rozłożyć, rozciągnąć coś szeroko; rozcapierzyć


SJP.pl


rozczarowanie

stan psychiczny, uczucie człowieka, który się rozczarował


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) niespełnienie oczekiwań

 (1.2) odczasownikowy od|rozczarować.

Wiktionary

Rozczarowanie – emocja, której doznajemy, gdy nasza wiedza, wiara lub nadzieja ulegnie niemiłej dla nas konfrontacji z rzeczywistością. Konfrontacja może być dowolnie subiektywna, np. gdy ktoś nas wprowadzi w błąd.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ewelina, ku swojemu rozczarowaniu, dostała na urodziny książkę.

 (1.2) Celem koleżanek było rozczarowanie i obrażenie Eweliny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔʃt͡ʃarɔˈvãɲɛ, AS: roščarovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozczarowywać, rozczarować

 rzecz. pot. rozczar

 przym. rozczarowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zawód, deziluzja

 (1.2) rozczarowywanie

Wiktionary


rozczarowany

1. taki, który doznał zawodu, rozczarowania; zawiedziony, rozgoryczony;
2. właściwy takiej osobie, np. rozczarowana mina


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) taki, którego życzenia, nadzieje, oczekiwania nie spełniły się

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozczarowanie

 czas. rozczarować dk., rozczarowywać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zawiedziony

Wiktionary


rozczarować

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozczarowywać)

 (1.1) zawieść kogoś, nie spełnić czyichś oczekiwań; sprawić, że ktoś jest zawiedziony, rozczarowany

czasownik zwrotny dokonany rozczarować się (ndk. rozczarowywać się)

 (2.1) doznać zawodu, czuć się zawiedzionym, rozczarowanym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Było to po głośnej aferze aresztowania posłów opozycji i w uszach dźwięczały mi jeszcze tak wyraźnie gorzkie słowa ojca, rozczarowanego boleśnie dyktatorskim posunięciem Piłsudskiego, że odmówiłem.

 (2.1) Jeżeli pójdzie na randkę, brodacz się rozczaruje, ponieważ bez makijażu Celestyna wygląda na to dokładnie, czym jest: na szesnastoletnią zakompleksioną uczennicę szkoły średniej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔʃt͡ʃaˈrɔvat͡ɕ, AS: roščarovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozczarowanie n.

 czas. czarować

 ims. rozczarowany

 przym. rozczarowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sprawić zawód, zawieść

 (2.1) sparzyć się

Wiktionary


rozczarowujący

→ rozczarowywać


SJP.pl

Patrz:

rozczarowywać

rozczarowywać

czasownik niedokonany

 (1.1) nie spełniać czyichś oczekiwań, zawodzić czyjeś oczekiwania

czasownik zwrotny niedokonany rozczarowywać się

 (2.1) zawodzić się na kimś

Wiktionary

Powiązane:

 czas. czarować

 rzecz. rozczarowanie n.

 przym. rozczarowany

Wiktionary


rozczepka

rodzaj motyli z rodziny omacnicowatych


SJP.pl


rozczerwienić

rzadko: rozczerwienić się - stać się bardzo czerwonym, mocno zarumienionym; zaczerwienić się, zarumienić się


SJP.pl


rozczochranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozczochrać.

 (1.2) uczynienie splątanym, potarganym

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) O, pan naczelnik! – wykrzyknęła trochę zbyt głośno pani Małgosia, poprawiając odruchowo nieco zmierzwioną blond grzywkę, do której rozczochrania przyczyniła się przed chwilą wprawna ręka Waldka.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozczochrać dk.

Wiktionary


rozczochraniec

potocznie: człowiek o rozczochranych, potarganych włosach; potarganiec


SJP.pl


rozczochrany

zmierzwić (np. włosy, sierść)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma włosy w nieładzie

forma czasownika.

 (2.1) imiesłów przymiotnikowy bierny od: rozczochrać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cóż za miły chłopczyna – zauważyła zza rozczochranej główki Bobka, starając się nie dotykać jego zakurzonej kurteczki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔʃt͡ʃɔxˈrãnɨ, AS: roščoχrãny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozczochraniec m.

 czas. rozczochrać, czochrać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nieczesany, zmierzwiony, rozwichrzony, potargany

Wiktionary


rozczochrać

zmierzwić (np. włosy, sierść)


SJP.pl


rozczochrywać

1. rozwichrzać, kudłać włosy;
2. rozczochrywać się - ulegać rozczochraniu


SJP.pl


rozczulenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczuwanie czułości

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zielone oczy Cesi migotały jakby od łez – i na ten widok Jerzego ogarnęła fala rozczulenia.

Wiktionary


rozczyn

niewielka ilość mąki zakwaszonej, dodawana do ciasta przeznaczonego do pieczenia, wywołująca fermentację; też: rozdrobnione drożdże dodawane do ciasta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rozdrobnione drożdże dodawane do ciasta

Wiktionary


rozczyna

potocznie: mieszanina składników dodawana do ciasta w celu jego wyrośnięcia; rozczynka


SJP.pl


rozczynać

dawniej: rozpoczynać, zaczynać


SJP.pl


rozczyniać

1. mieszać mąkę z wodą lub z mlekiem, tworząc ciasto;
2. mieszać składnik o stałej lub sypkiej konsystencji z płynem, tworząc jednolitą masę


SJP.pl


rozczynić

1. zmieszać mąkę z wodą lub z mlekiem, tworząc ciasto;
2. zmieszać składnik o stałej lub sypkiej konsystencji z płynem, tworząc jednolitą masę


SJP.pl


rozczynka

potocznie: mieszanina składników dodawana do ciasta w celu jego wyrośnięcia; rozczyna


SJP.pl


rozczynnik

ciecz powodująca rozpuszczanie lub rozcieńczanie innych ciał; rozpuszczalnik, rozcieńczalnik


SJP.pl


rozczynowy

→ rozczyn, np. mąka rozczynowa


SJP.pl


rozczęstowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozczęstować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozczęstować dk.

Wiktionary


rozczęstować

czasownik

 (1.1) częstując, rozdać coś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Reszta porcji zostanie rozczęstowana pomiędzy pary biorące dzisiaj ślub i kibicujących widzów.

 (1.1) Podobno rozczęstowali dwa tysiące porcji spagetti z owczym serem prosto z Włoch.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔʃt͡ʃɛ̃w̃ˈstɔvat͡ɕ, AS: roščẽũ̯stovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozczęstowanie n., poczęstunek

 czas. częstować

Wiktionary


rozczłonkowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozczłonkować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozczłonkowywać, rozczłonkować dk.

Wiktionary


rozczłonkować

podzielić na części, elementy, człony


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozczłonkowywać)

 (1.1) rozdzielić na człony

czasownik zwrotny dokonany rozczłonkować się (ndk. rozczłonkowywać się)

 (2.1) rozdzielić się na człony

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wnętrze kaplicy jest jednoprzestrzenne, rozczłonkowane trójbocznymi wnękami arkadowymi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozczłonie n., rozczłonkowanie n.

 czas. rozczłonkowywać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) poćwiartować, pokawałkować

Wiktionary


rozczłonkowywać

dzielić na części, elementy, człony; członować, członkować


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozczłonkować)

 (1.1) rozdzielać na człony

czasownik zwrotny niedokonany rozczłonkowywać się (dk. rozczłonkować się)

 (2.1) rozdzielać się na człony

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeszcze innych zadźgano nożami, rozcinając i rozczłonkowując ciała.

 (2.1) Na południu wyżyna rozczłonkowuje się we wzniesienia o płaskich wierzchowinach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozczłonkowanie n.

 czas. rozczłonkować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ćwiartować, kawałkować

Wiktionary


rozdalać

dawniej: rozciągać, rozprzestrzeniać


SJP.pl


rozdanie

rozdzielić coś między kogoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozdać.

 (1.2) uroczystość wręczania nagród konkursowych lub dyplomów

 (1.3) rozdzielenie stanowisk lub funkcji, zwykle według pewnego klucza

 (1.4) rozdzielenie kart między graczy

 (1.5) runda gry w karty

Wiktionary

Rozdanie – amerykański dramat z 2008 roku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rozdanie słodyczy przed obiadem było błędem, bo dzieci nie chciały jeść zupy.

 (1.2) Na tegorocznym rozdaniu Oscarów uhonorowano jednego Polaka.

 (1.3) Po zwycięskich wyborach zawsze przychodzi rozdanie posad między swoich.

 (1.4) W brydżu, po rozdaniu kart następuje licytacja.

 (1.5) W tym rozdaniu atu są piki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozdawanie n., rozdawnictwo n., dawanie n., danie n., dawca m.

 czas. rozdawać ndk., rozdać dk., dawać ndk., dać dk.

 przym. rozdawniczy

Wiktionary


rozdarcie

miejsce rozdarte, uszkodzone


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozedrzeć.

 (1.2) miejsce, w którym coś rozdarło się

 (1.3) przen. stan wewnętrznego skłócenia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔzˈdarʲt͡ɕɛ, AS: rozdarʹće

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. darcie n., dodarcie n., dodzieranie n., naddarcie n., naddzieranie n., nadarcie n., podarcie n., przedarcie n., przedzieranie n., rozdzieranie n., udarcie n., udzieranie n., wydarcie n., wydzieranie n., zdarcie n., zdzieranie n.

 czas. drzeć ndk., dodrzeć dk., dodzierać ndk., nadedrzeć dk., naddzierać ndk., nadrzeć dk., podrzeć dk., przedrzeć dk., przedzierać ndk., rozedrzeć dk., rozdzierać ndk., udrzeć dk., udzierać ndk., wydrzeć dk., wydzierać ndk., zedrzeć dk., zdzierać ndk.

 przym. rozdarty

Wiktionary


rozdarty

przymiotnik jakościowy

 (1.1) o przedmiocie: rozszarpany, w kawałkach

 (1.2) o człowieku: taki, który wpadł w stan wewnętrznego skłócenia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. darcie n., rozdarcie n., rozdzieranie n., przedarcie n., przedzieranie n.

 czas. drzeć ndk., rozedrzeć dk., rozdzierać ndk., przedrzeć dk., przedzierać ndk.

 przym. przedarty

Wiktionary


rozdawacz

osoba, która daje coś wielu osobom; rozdawca


SJP.pl


rozdawajka

potocznie: dawanie czegoś wielu osobom; rozdawka


SJP.pl


rozdawanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozdawać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔzdaˈvãɲɛ, AS: rozdavãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozdawać

 rzecz. rozdanie n.

Wiktionary


rozdawać

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozdać)

 (1.1) rozdzielać pomiędzy wiele osób

 (1.2) wyczerpywać coś, dając wielu osobom

 (1.3) przydzielać coś wielu osobom, obdzielać, rozdarować

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kiedyś w parlamencie rozdawał innym dziennikarzom ulotki reklamujące firmę Bizon.

 (1.3) Cła owszem, ale tylko w jedną stronę, Bank Światowy i MFW, tak, to pożyteczne instytucje, gdy rozdają pieniądze, ale przecież nie mogą nam dyktować swoich warunków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔzˈdavat͡ɕ, AS: rozdavać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozdawanie n., rozdanie n.

 czas. rozdać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dystrybuować, rozdzielać, rozprowadzać

 (1.2) rozdysponowywać, rozdzielać

 (1.3) obdzielać, przydzielać, asygnować, rozdarować

Wiktionary


rozdawca

osoba, która daje coś wielu osobom; rozdawacz


SJP.pl


rozdawczyni

kobieta rozdająca coś


SJP.pl


rozdawka

potocznie: dawanie czegoś wielu osobom; rozdawajka


SJP.pl


rozdawnictwo

akcja rozdawania czegoś


SJP.pl


rozdać

rozdzielić coś między kogoś


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozdawać)

 (1.1) dokonany od|rozdawać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozdanie n.

 czas. rozdawać

Wiktionary


rozdekoltowywać

rozdekoltowywać się - wkładać suknie, bluzkę itp. z wielkim dekoltem


SJP.pl


rozdelegować

przekazać swoje obowiązki kilku osobom o niższej pozycji


SJP.pl


rozdepka

rodzaj ślimaków przodoskrzelnych


SJP.pl


rozdepkowate

rodzina ślimaków


SJP.pl

Rozdepkowate (Neritidae) – szeroko rozprzestrzeniona rodzina małych, słodko-, słonawo- i słonowodnych ślimaków przodoskrzelnych. Obejmuje kilkaset gatunków, w tym około 110 gatunków słodkowodnych.

Wikipedia


rozdepkowaty

o cechach rozdepkowatych (rodzina ślimaków)


SJP.pl


rozdeptanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozdeptać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. deptać ndk., rozdeptać dk.

 rzecz. deptanie n., rozdeptywanie n.

Wiktionary


rozdeptany

zniekształcony przez długie używanie, zniszczony


SJP.pl


rozdeptać

czasownik przechodni

 (1.1) dokonany od|rozdeptywać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozdeptywanie n., rozdeptanie n., deptanie n.

Wiktionary


rozdeptywanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozdeptywać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. deptać ndk., rozdeptać dk., rozdeptywać ndk.

 rzecz. deptanie n., rozdeptanie n.

Wiktionary


rozdestnica

rozdestnica wrotyczówka - gatunek chrząszcza z rodziny stonkowatych


SJP.pl


rozdestylowywać

poddawać frakcjonowanej destylacji


SJP.pl


rozdeszczać

rozdeszczać się - stawać się deszczowym


SJP.pl


rozdeszczony

tyle co: słotny, deszczowy


SJP.pl


rozdeszczyć

rozdeszczyć się - stać się deszczowym; o deszczu: rozpadać się na dobre


SJP.pl


rozdniać

dawniej: wyjmować, wybijać dno (np. z beczki)


SJP.pl


rozdokazywać

rozdokazywać się - potocznie:
1. bawiąc się, przebrać miarę; rozfiglować się, rozbrykać się;
2. przekroczyć określone normy


SJP.pl


rozdrabnianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozdrabniać.

Wiktionary

Rozdrabnianie – rozdzielanie materiału w fazie stałej na drobniejsze części, zazwyczaj przeprowadzane mechanicznie. Zwiększa ono powierzchnię właściwą danej substancji stałej, co przyśpiesza szereg procesów z jej udziałem. Rozdrabnianie przeprowadza się także w celu uzyskania sypkiego produktu, często o ściśle określonym rozmiarze ziaren np. kruszywa.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌrɔzdrabʲˈɲä̃ɲɛ, AS: rozdrabʹńä̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozdrabniacz m., rozdrabniarka ż., rozdrobnienie n.

 czas. rozdrabniać ndk., rozdrobnić dk.

Wiktionary


rozdrabniarka

maszyna do rozdrabniania brył na kawałki określonej wielkości; dezintegrator; kruszarka; łamacz; dezyntegrator


SJP.pl


rozdrabniać

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozdrobnić)

 (1.1) dzielić na drobne części

 (1.2) dzielić na poszczególne części

czasownik zwrotny niedokonany rozdrabniać się (dk. rozdrobnić się)

 (2.1) dzielić się samoistnie na małe części

 (2.2) dzielić swój wysiłek, czas, energię na wiele spraw, nie skupiając się na jednej konkretnej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. drobne nmos., rozdrabniacz m., rozdrabniarka ż., rozdrabnianie n., rozdrobnienie n.

 czas. rozdrobnić dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) drobić, krajać, kruszyć

 (1.2) rozdzielać, rozkawałkowywać, rozwalać

 (2.1) kruszyć się, rozpadać się

 (2.2) rozpraszać się

Wiktionary


rozdrapać

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozdrapywać)

 (1.1) otworzyć lub uszkodzić drapaniem

 (1.2) o grupie osób z chciwością, wyrywając sobie nawzajem, zabrać cały udostępniony zasób

 (1.3) rozkraść

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pacjentka rozdrapała sobie pieprzyk na udzie do krwi.

 (1.2) Goście rozdrapali kanapki ze stołu szwedzkiego jeszcze przed zakończeniem mowy powitalnej.

 (1.3) Zapas darmowych podpasek higienicznych w toalecie urzędu rozdrapano w dwie godziny.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. drapać, zdrapać

 rzecz. rozdrapanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) rozchwycić

 (1.3) rozkraść

Wiktionary


rozdrapywanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozdrapywać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uważał, że społeczeństwu polskiemu potrzebna jest wewnętrzna stabilizacja, zasklepianie, a nie rozdrapywanie ran przeszłości.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozdrapanie n.

 czas. rozdrapywać ndk.

Wiktionary


rozdrażew

wieś w Polsce


SJP.pl

Rozdrażew – wieś (dawniej miasto) w Polsce, położona w województwie wielkopolskim, w powiecie krotoszyńskim, w gminie Rozdrażew.

Rozdrażew uzyskał lokację miejską przed 1458 rokiem, zdegradowany po 1510 roku.

We wsi znajdowała się stacja rozebranego odcinka Krotoszyn – Pleszew Krotoszyńskiej Kolei Dojazdowej. Pociąg zakończył bieg 12 stycznia 1986 r. Ośrodek parafii prawdopodobnie od końca XIII, a na pewno od połowy XIV wieku. Drobny przemysł spożywczy.

Wikipedia


rozdrażewski

przymiotnik od: Rozdrażew


SJP.pl


rozdrażniać

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozdrażnić)

 (1.1) powodować rozdrażnienie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. drażliwość ż.

Wiktionary


rozdrażnienie

podniecenie nerwowe będące wynikiem doznanej przykrości, zmęczenia itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) nieprzyjemne uczucie, wynikłe z przemęczenia lub przykrej sytuacji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔzdraʒʲˈɲɛ̇̃ɲɛ, AS: rozdražʹńė̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. drażliwy

 czas. drażnić

 rzecz. drażliwość ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdenerwowanie, nerwowość, irytacja

Wiktionary


rozdrażniony

niespokojny; zdenerwowany, zirytowany


SJP.pl


rozdrobnić

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozdrabniać)

 (1.1) dokonany od|rozdrabniać.

czasownik zwrotny dokonany rozdrobnić się (ndk. rozdrabniać się)

 (2.1) dokonany od|rozdrabniać się.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozdrabniać ndk.

 przym. drobny

 rzecz. drobne nmos., rozdrobnienie n., rozdrabnianie n.

Wiktionary


rozdroże

miejsce, gdzie drogi się rozchodzą; rozstaj


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) miejsce, w którym droga, ścieżka, szlak rozgałęzia się

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rozdroże - miejsce, w którym drogi (ścieżki, szlaki turystyczne itp.) rozwidlają się lub krzyżują. Od nazwy pospolitej 'rozdroże' pochodzą nazwy własne, zwykle jednostek osadniczych powstałych w takic...
  • Rozdroże – część wsi Łaziska, w województwie mazowieckim, w powiecie lipskim, w gminie Ciepielów
  • Rozdroże – zniesiona kolonia w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie nidzickim, w gminie Nidzica
  • Rozdroże – osada w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie nidzickim, w gminie Nidzica
  • Rozdroże – w latach 1977–1981 nazwa obecnej wsi Radruż województwie podkarpackim
  • Plac Na Rozdrożu w Warszawie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Słup stoi na rozdrożu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔzˈdrɔʒɛ, AS: rozdrože

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. drożny mos., droga ż., dróżka ż., drożyna ż., drogowiec m., udrażnianie n., udrożnienie n., drożność ż.

 czas. udrażniać ndk., udrożnić dk.

 przym. zdrożony, drogowy, drożny, rzad. rozdrożny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozstaj, skrzyżowanie

Wiktionary


rozdupczać

wulgarnie: rozbijać, niszczyć, rozwalać; rozpierdzielać, rozpierdalać, rozpieprzać, rozpierniczać


SJP.pl


rozdupczyć

wulgarnie: rozbić, zniszczyć, rozwalić; rozpierdzielić, rozpierdolić, rozpieprzyć, rozpierniczyć


SJP.pl


rozdusić

regionalnie: rozgnieść


SJP.pl


rozduszać

regionalnie: rozgniatać


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozdusić)

 (1.1) reg. gniotąc, rozbijać na miazgę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Wietnamie najpierw rozdusza się czosnek płaską powierzchnią noża, a potem sieka na drobne kawałeczki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozduszanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozgniatać, miażdżyć

Wiktionary


rozdwajać

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozdwoić)

 (1.1) dzielić na dwie (najczęściej równe) części

czasownik zwrotny niedokonany rozdwajać się (dk. rozdwoić się)

 (2.1) dzielić się na dwie (najczęściej równe) części

 (2.2) przen. być w kilku miejscach jednocześnie, wykonywać na raz wiele czynności

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Właśnie tam rzeka rozdwaja się, tworząc śródrzeczną wyspę

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozdwoić

 rzecz. rozdwojenie n., rozdwajanie n.

 przysł. podwójnie

Wiktionary


rozdwoić

podzielić na dwie części


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozdwajać)

 (1.1) dokonany od|rozdwajać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Olejowanie to zbawienny zabieg dla osób ze zniszczonymi, suchymi, niesfornymi włosami i rozdwojonymi końcówkami.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozdwajać

 rzecz. rozdwojenie n., rozdwajanie n.

 przysł. podwójnie

Wiktionary


rozdwojenie

podzielić na dwie części


SJP.pl


rozdygotany

taki, który się rozdygotał (zaczął drżeć); drgający, dygocący, drżący


SJP.pl


rozdygotać

czasownik przechodni dokonany (ndk. brak)

 (1.1) wprawić w drżenie

czasownik zwrotny dokonany rozdygotać się (ndk. brak)

 (2.1) zacząć drżeć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozdygotanie n.

 przym. rozdygotany

Wiktionary


rozdymanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozdymać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. nierozdymanie n., rozdymkokształtne nmos.

 czas. rozdymać ndk.

Wiktionary


rozdymka

tropikalna ryba oceaniczna o ciele pokrytym kolcami, nadymająca się w sytuacji zagrożenia, podawana jako przysmak w kuchni japońskiej pomimo swej toksyczności; fugu, takifugu


SJP.pl


rozdymkokształtne

rząd ryb promieniopłetwych; najeżkokształtne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. icht. nazwa systematyczna|Tetraodontiformes|Berg|ref=tak., rząd ryb promieniopłetwych;

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podobnie jak u innych rozdymkokształtnych narządy wewnętrzne samogłowów mogą zawierać neurotoksyny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozdymanie n., rozdymka ż., rozdymkowate lm nm.

 czas. rozdąć dk., rozdymać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tetrodontokształtne, najeżkokształtne; daw. zrosłoszczękie

Wiktionary


rozdymkowate

rodzina ryb promieniopłetwych z rzędu najeżkokształtnych; kolcobrzuchowate, tetrodonowate


SJP.pl

Rozdymkowate, tetrodonowate, kolcobrzuchowate (Tetraodontidae) – rodzina głównie morskich ryb promieniopłetwych z rzędu rozdymkokształtnych (Tetraodontiformes), rzadziej spotykane w wodach słodkich lub słonawych. Ich ciało zawiera silnie trującą tetrodotoksynę. Niektóre gatunki spotykane są w hodowlach akwarystycznych.

Wikipedia


rozdymkowaty

o cechach rozdymkowatych (rodzina ryb)


SJP.pl


rozdysponowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozdysponować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔzdɨspɔ̃nɔˈvãɲɛ, AS: rozdyspõnovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozdysponować dk.

Wiktionary


rozdystrybuować

rozprowadzić, rozwieźć towary albo inne dobra między sklepy, zakłady przemysłowe itp.


SJP.pl


rozdz.

skrót od: rozdział


SJP.pl

skrót

 (1.1) = rozdział

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔʑd͡ʑaw, AS: roźʒ́au̯

Wiktionary


rozdzialik

zdrobnienie od: rozdział; rozdziałek


SJP.pl


rozdziawienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozdziawić.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozdziawić

Wiktionary


rozdziawić

czasownik

 (1.1) otwierać szeroko usta (pysk, dziób)

czasownik zwrotny rozdziawić się

 (2.1) o ustach (pysku, dziobie): otwierać się szeroko

 (2.2) szeroko otwierać usta (pysk, dziób)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Podniósł się, siadł, za nutami się obejrzał i chwyciwszy je w łapy, rozdziawił do śpiewu gębę. Rozdziawił, lecz nie puścił głosu; rozdziawił szerzej jeszcze – na nic! Rozdziawił po raz trzeci – głuchy skrzek wyszedł tylko z gardła.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔʑˈd͡ʑavʲit͡ɕ, AS: roźʒ́avʹić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozdziawianie n., rozdziawienie n.

 czas. rozdziawiać

Wiktionary


rozdział

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) druk. każda z części, na które podzielona jest książka lub rękopis

 (1.2) rozdzielanie, obdzielanie, przydzielanie, dokonywanie podziału między ludzi

 (1.3) efekt rozdzielenia czegoś

 (1.4) oddzielenie, separacja, rozgraniczenie

 (1.5) etap w rozwoju, kamień milowy

 (1.6) książk. przest. głęboka niezgoda, rozłam

forma czasownika.

 (2.1) 3. os. m. lp. przesz. od: rozdziać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Skończyłem ostatni rozdział magisterki!

 (1.2) Ojciec dokonał rozdziału ziemi między synów.

 (1.3) Istotny jest prawidłowy rozdział kompetencji między kierowników.

 (1.4) W konstytucji zapisany jest rozdział Kościoła od państwa.

 (1.5) I tak rozpoczyna się kolejny rozdział jej życia.

 (1.6) Ta kwestia spowodowała głęboki rozdział w partii.

 (2.1) Pacjent nieskrępowany zbytnio obecnością młodziutkiej studentki rozdział się i ułożył dogodnie na takim specjalnym stoliku i cierpliwie znosił wpychaną mu do odbytu rurę ze światełkiem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈrɔʑd͡ʑaw, AS: roźʒ́au̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. podzielnica ż., rozdzielanie n., rozdzielenie n., rozdzielnik m.

:: zdrobn. rozdzialik m., rozdziałek m.

 czas. rozdzielać ndk., rozdzielić dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kapitulum

Wiktionary


rozdziałek

1. zdrobnienie od: rozdział; rozdzialik;
2. linia dzieląca włosy na głowie rozczesane na dwie strony; przedziałek


SJP.pl


rozdziałka

1. zdrobnienie od: rozdział; rozdzialik;
2. linia dzieląca włosy na głowie rozczesane na dwie strony; przedziałek


SJP.pl


rozdziałować

indywidualnie: dzielić (tekst) na rozdziały


SJP.pl


rozdziałowy

→ rozdział


SJP.pl

Patrz:

rozdział

rozdziczeć

dawniej: rozbestwić się, rozpasać się


SJP.pl


rozdzielacz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. naczynie laboratoryjne, które służy do rozdzielania ciekłych mieszanin i przeprowadzania innych procesów chemicznych

 (1.2) techn. element w rurze, w którym ciecz lub gaz rozchodzi się do przewodów doprowadzających je do kolejnych części urządzenia

 (1.3) techn. elektr. przyrząd podłączany do przewodu, który pozwala na doprowadzenie prądu lub sygnału do wielu urządzeń jednocześnie

 (1.4) techn. część, która reguluje i koryguje dopływ siły lub napięcia w jakimś urządzeniu

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Większość przedłużaczy jest zarazem rozdzielaczami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozdział m., podzielnica ż., dzielenie n., rozdzielenie n., podzielenie n.

 czas. rozdzielać ndk., dzielić ndk., rozdzielić dk., podzielić dk., zdzielić dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) rozgałęźnik

Wiktionary


rozdzielanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozdzielać., rozdrabnianie, dzielenie na części

 (1.2) odczasownikowy od|rozdzielać., rozdawanie, podzielanie czegoś między grupę ludzi

 (1.3) odczasownikowy od|rozdzielać., rozłączanie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔʑd͡ʑɛˈlãɲɛ, AS: roźʒ́elãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozdzielać

 rzecz. rozdział mrz., podzielnica ż.

Wiktionary


rozdzielać

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozdzielić)

 (1.1) dokonywać podziału na części

 (1.2) rozgraniczać różne sprawy, kwestie, rzeczy

 (1.3) sprawiać, że różne osoby przestają się kłócić, bić itp.

 (1.4) różnić ludzi w określonych kwestiach, powodować ich duchowy podział

 (1.5) rozdawać, dystrybuować coś między grupę ludzi lub zwierząt

czasownik zwrotny niedokonany rozdzielać się (dk. rozdzielić się)

 (2.1) dzielić siebie na grupy lub jednostki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔʑˈd͡ʑɛlat͡ɕ, AS: roźʒ́elać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozdzielnica ż., podzielnica ż., rozdzielanie ndk., rozdzielenie dk., rozdział, rozdzielacz, rozdzielnik, rozdzialik, rozdziałek, rozdzielnictwo, rozdzielnia, rozdzielność, rozdzielczość

 przym. rozdzielczy

 czas. dzielić, rozdzielić

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozłączać, fragmentować, kawałkować, rozszczepiać, rozczłonkowywać, rozbujać, rozłupywać, rozkładać

Wiktionary


rozdzielczość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) inform. poligr. miara dokładności obrazowania

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • zdolność rozdzielcza
  • rozdzielczość bitowa
  • rozdzielczość ekranu
  • rozdzielczość kątowa
  • rozdzielczość optyczna
  • rozdzielczość pomiaru
  • rozdzielczość rastra
  • rozdzielczość tonalna rejestracji

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pragnę nabyć nową kartę graficzną, aby zwiększyć rozdzielczość obrazu, włączyć antyaliasing i móc podłączyć drugi monitor.

 (1.1) Na liczbę znaków, przypadającą na jeden kwadrat bieżący komputerowego składu, ma wpływ rozdzielczość wybranego urządzenia drukującego.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozdzielać

Wiktionary


rozdzielenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozdzielić.

Wiktionary

Rozdzielenie (ang. "Severance") – amerykański serial fantastycznonaukowy z 2022 roku, stworzony przez Dana Ericksona.

Głównym bohaterem jest Mark Scout, pracownik firmy Lumon Industries, który poddał się procedurze „rozdzielenia”. W jej wyniku jego wspomnienia związane z życiem zawodowym i prywatnym stają się rozdzielone. Spotkanie z byłym współpracownikiem sprawia, że Mark zaczyna kwestionować zasadność działań Lumon oraz rozdzielenia.

Wikipedia

Powiązane:

 czas. rozdzielić, rozdzielać

 rzecz. rozdzielacz mrz., rozdział mrz., podzielnica ż.

Wiktionary


rozdzielić

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozdzielać)

 (1.1) dokonany od|rozdzielać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wtedy Teoś zarekwirował ponad pięćdziesiąt flaszek, które lojalnie rozdzielił pośród najbliższych współpracowników.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔʑˈd͡ʑɛlʲit͡ɕ, AS: roźʒ́elʹić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozdzielacz mrz., rozdział m., rozdzielać m., podzielnica ż., dzielenie n., rozdzielenie n., podzielenie n.

 czas. rozdzielać ndk., dzielić ndk., podzielić dk., zdzielić dk.

Wiktionary


rozdzielnia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pomieszczenie, budynek lub teren, gdzie następuje rozdział energii elektrycznej na obwody;

Wiktionary

Rozdzielnia – stacja rozdzielcza, wyodrębniona część stacji elektroenergetycznej lub autonomiczny fragment sieci elektroenergetycznej, w którym następuje rozdział energii elektrycznej bez zmiany napięcia.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rozdzielnica ż.

 czas. rozdzielać ndk.

Wiktionary


rozdzielnica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) elektr. obudowa, w której następuje rozdział energii elektrycznej na obwody i zamontowane są niezbędne do tego celu urządzenia;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozdzielnia ż.

 czas. rozdzielać ndk.

Wiktionary


rozdzielnictwo

zorganizowane rozdzielanie określonych dóbr pomiędzy zgłaszających swe potrzeby odbiorców


SJP.pl


rozdzielniczy

→ rozdzielnica


SJP.pl

Patrz:

rozdzielnica

rozdzielnik

lista artykułów wraz z przydziałem dla poszczególnych odbiorców


SJP.pl


rozdzielnopłatkowe

podklasa roślin okrytonasiennych; wolnopłatkowe


SJP.pl


rozdzielnopłatkowy

o cechach rozdzielnopłatkowych (podklasa roślin)


SJP.pl


rozdzielnopłciowość

cecha roślin i zwierząt polegająca na występowaniu w obrębie tego samego gatunku organizmów różnej płci


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest rozdzielnopłciowe; cecha tych, którzy są rozdzielnopłciowi

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Powiązane:

 przym. rozdzielnopłciowy

 przysł. rozdzielnopłciowo

Wiktionary


rozdzielność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest rozdzielne; cecha tych, którzy są rozdzielni

Wiktionary

Rozdzielność, dystrybutywność[] – własność pewnych pojęć matematycznych występujących w arytmetyce, algebrze i podstawach matematyki – logice matematycznej i teorii mnogości. Wyróżnia się rozdzielność:

Pojęcie rozdzielności działania pojawiło się najpóźniej w XIX wieku; w 1814 roku użył go François Joseph Servois. Rozdzielność mnożenia względem dodawania i odejmowania znalazła się w podstawie programowej matematyki w polskich szkołach podstawowych.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. rozdzielny

 przysł. rozdzielnie

 czas. rozdzielać

Wiktionary


rozdzierający

sprawiający dojmującą przykrość, cierpienie; przejmujący, rozpaczliwy


SJP.pl


rozdzierać

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozedrzeć)

 (1.1) drąc, dzielić na części

 (1.2) rozlegać się dojmująco, głośno

 (1.3) wywoływać przenikliwy ból

 (1.4) rozświetlać niespodziewanie

czasownik zwrotny niedokonany rozdzierać się (dk. rozedrzeć się)

 (2.1) ulegać samoistnie rozdarciu

 (2.2) pot. wydawać głośne dźwięki

 (2.3) przepełniać się cierpieniem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozdzieranie n., darcie n., rozdarcie n.

 czas. drzeć

 przym. rozdarty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) drzeć

 (2.1) pękać

 (2.2) drzeć się, krzyczeć, wrzeszczeć, wydzierać się

Wiktionary


rozdziergiwać

dawniej: rozsupływać; rozdzierzgiwać


SJP.pl


rozdzierzgiwać

dawniej: rozsupływać; rozdziergiwać


SJP.pl


rozdziewiczanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozdziewiczać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozdziewiczać ndk.

Wiktionary


rozdziewiczyć

pozbawić dziewictwa, zdeflorować


SJP.pl


rozdziobywać

dziobiąc, rozszarpywać; rozdzióbywać


SJP.pl


rozdzióbywać

dziobiąc, rozszarpywać; rozdziobywać


SJP.pl


rozdół

wąska, głęboka dolina; wąwóz, jar, parów


SJP.pl

Rozdół (ukr. "Розділ") – osiedle typu miejskiego w rejonie stryjskim (do 2020 roku w rejonie mikołajowskim) obwodu lwowskiego na Ukrainie.

Wikipedia


rozdąć

1. napełnić jakiś przedmiot powietrzem, gazem i sprawić, że stanie się on wypukły;
2. rozepchnąć od środka, zwiększając rozmiary czegoś;
3. wyolbrzymić rozmiary, nadmiernie zwiększyć;
4. wyolbrzymić znaczenie czegoś, ukazać coś w sposób przesadny;
5. o uczuciach: wpłynąć negatywnie na czyjeś zachowanie


SJP.pl


rozdęcie

1. napełnić jakiś przedmiot powietrzem, gazem i sprawić, że stanie się on wypukły;
2. rozepchnąć od środka, zwiększając rozmiary czegoś;
3. wyolbrzymić rozmiary, nadmiernie zwiększyć;
4. wyolbrzymić znaczenie czegoś, ukazać coś w sposób przesadny;
5. o uczuciach: wpłynąć negatywnie na czyjeś zachowanie


SJP.pl


rozdętka

1. rodzaj ślimaków z rodziny rozdętkowatych;
2. rodzaj roślin z rodziny psiankowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rozdętka Physa – rodzaj ślimaków z rodziny rozdętkowatych
  • rozdętka Physochlaina – rodzaj roślin z rodziny psiankowatych

Wikipedia


rozdętkowate

rodzina słodkowodnych ślimaków płucodysznych


SJP.pl

Ro

Wikipedia


rozebranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozebrać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔzɛˈbrãɲɛ, AS: rozebrãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbieranka ż., rozbieranie n., rozbiór m., rozbiórka ż.

 czas. rozebrać dk., rozbierać ndk.

 przym. rozbiórkowy, rozbiorowy

Wiktionary


rozebrać

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozbierać)

 (1.1) zdjąć ubranie z kogoś lub czegoś

 (1.2) zlikwidować jakąś konstrukcję, usuwając kawałek po kawałku

 (1.3) rozłożyć na części, rozmontować

 (1.4) polit. rozdzielić między siebie cześć lub całość terytorium jakiegoś państwa

 (1.5) podzielić tuszę zwierzęcą

czasownik przechodni dokonany (ndk. brać)

 (2.1) pot. rozchwytać, rozdzielić między siebie coś, czego była ograniczona ilość

czasownik zwrotny dokonany rozebrać się (ndk. rozbierać się)

 (3.1) zdjąć z siebie ubranie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈzɛbrat͡ɕ, AS: rozebrać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozbieranka ż., rozebranie dk. n., rozbieranie ndk. n., rozbiórka ż., rozbiór m., rozbiorca m.

 czas. rozbierać ndk., brać ndk.

 przym. rozbiorowy, rozbiorczy, rozbiórkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg. śl. seblyc

Wiktionary


rozebrzmiewać

dawniej: rozbrzmiewać


SJP.pl


rozedma

nadmierne lub osobliwe pojawienie się powietrza (gazu) w tkankach, narządach bądź jamach ciała (np. nadmierna zawartość powietrza w płucach)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. choroba płuc polegająca na zmniejszeniu ilości pęcherzyków płucnych przez nieprawidłowe powiększanie się ich skutkujące ich niszczeniem;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z wstępnych oględzin lekarskich wynika, że zgon nastąpił w wyniku rozedmy płuc.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozdąć dk., rozdymać ndk.

 przym. rozedmowy

Wiktionary


rozedmowy

→ rozedma


SJP.pl

Patrz:

rozedma

rozedrgany

przymiotnik odimiesłowowy

 (1.1) wprawiony w szybkie, drobne ruchy

 (1.2) sprawiający wizualne wrażenie pulsowania lub falowania na skutek działania światła bądź wysokiej temperatury

 (1.3) brzmiący ze słyszalnymi wahaniami głośności i zanikami dźwięku

 (1.4) książk. przen. odczuwający silne napięcie emocjonalne lub stanowiący wyraz tego napięcia

forma czasownika.

 (2.1) imiesłów przymiotnikowy bierny od: rozedrgać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tuż pod rozedrganą powierzchnią rozlewiska pływały leniwie kłęby żabiego skrzeku, archipelagi ziarnistej galarety.

 (1.1) Ale tym razem i ziemia, targana wstrząsami, nie mogła dać mocnego oparcia. Uderzana potężną siłą, rozedrgana, była równie niepewna, jak chwiejna fala wzburzonego morza.

 (1.1) Szybko uświadomiłem sobie, że mamy pod spodem nie węża, ale stalową, rozedrganą, rozwibrowaną sprężynę, której ani złamać, ani skruszyć nie sposób.

 (1.1) Warto zwrócić uwagę na specyficzną kreskę – jest rozedrgana, wręcz wibrująca, często sprawiająca wrażenie po prostu krzywej.

 (1.2) Rozedrgane, przesycone słońcem powietrze wywoływało na pustynnych piaskach złudną wizję wąskich, podłużnych jeziorek, których srebrzysta tafla połyskiwała tak przekonywająco.

 (1.2) Doliną szeroko rozwartą [...], rozedrgana nagrzanym powietrzem, pachniała wiatrem i sianem.

 (1.2) Z miasta morze wyglądało jak Morze Śródziemne. Inne słowa nie są w stanie oddać tego rozedrganego, wielobarwnego zjawiska, cudownego w swej wiecznej niestałości.

 (1.3) Wiedźmin dotknął warg palcami i wydobył z siebie rozedrgany trel.

 (1.3) Usłyszałem nieznany mi kobiecy głos, rozwichrzony, rozedrgany.

 (1.3) Aż wreszcie dzwony zmieniły się w spazmatyczne, chaotyczne, rozedrgane jęki konającego.

 (1.3) Przyniósł muzykę rozedrganą i dziką, odurzającą i podrywającą do tańca nawet znużonych rokicińskich chłopów.

 (1.4) Snuję się wokół dworca jakiś taki nieswój jak pies, rozedrgany, pełen nerwów i sprzeczności, cały w strachu.

 (1.4) Chodzi bowiem o zauważenie tych chwil w życiu, gdy nasza rozedrgana jaźń poszukuje ukojenia, spokoju, harmonii, ciepła.

 (1.4) Szykowałam się podniecona i rozedrgana jak niewinna nastolatka w oczekiwaniu na pierwszy dorosły pocałunek ukochanego.

 (1.4) Wolę być wściekła i rozedrgana do ostateczności, bo to jest przynajmniej życie i walka na śmierć i życie…

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozedrganie n., drganie n.

 czas. rozedrgać dk., rozedrgać się dk., drgać ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) drżący, dygocący, rozlatany, rozwibrowany, trzęsący się, wibrujący

 (1.4) cały w nerwach, niespokojny, ożywiony, podekscytowany, podniecony, poruszony, rozdygotany, rozemocjowany, rozgorączkowany, roztrzęsiony, wstrząśnięty, wzburzony, zemocjowany

Wiktionary


rozedrzeć

czasownik

 (1.1) dokonany od|rozdzierać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Był wyższy niż futryna i tak silny, że mógłby trolla rozedrzeć na kawałki, czego jednak nigdy nie robił, gdyż był również osobnikiem głęboko moralnym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. darcie n., rozdarcie n.

 czas. drzeć

 przym. rozdarty

Wiktionary


rozegranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozegrać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozgrywanie n., rozgrywka ż., rozgrywający mos.

 czas. rozegrać dk., rozgrywać ndk.

 przym. growy

Wiktionary


rozegrać

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozgrywać)

 (1.1) przeprowadzić grę aż do rozstrzygnięcia

 (1.2) doprowadzić sprawę do jej załatwienia

czasownik zwrotny dokonany rozegrać się (ndk. rozgrywać się)

 (2.1) ulec zaistnieniu

 (2.2) film. przebiec w określonych scenariuszem warunkach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nikt nie podchodzi do mojego stolika, ale jeśli rozegrasz kilka rund, ludzie zaczną się interesować. A wtedy szefunio Elad przestanie się koło mnie kręcić i zastanawiać, czy powinien mnie znów skierować za bar, żebym robiła rozwodnione drinki.

 (2.1) Wiele zapomnianych lub mniej znanych kryminalnych historii rozegrało się na wrzeszczańskich ulicach i we wrzeszczańskich domach w pierwszej połowie XX wieku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozgrywka ż., rozgrywający mos., przygrywka ż., rozegrana ż., rozegranie n.

 czas. grać, rozgrywać, igrać

 przym. growy

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) odbyć się, wydarzyć się, zadziać się, zaistnieć, zajść, zdarzyć się

Wiktionary


rozegrzewać

dawniej: rozgrzewać (podnosić temperaturę)


SJP.pl


rozegrzmiewać

dawniej: rozchodzić się dookoła donośnym echem; rozgrzmiewać


SJP.pl


rozejm

1. czasowe lub bezterminowe wstrzymanie działań wojennych pomiędzy walczącymi stronami; zawieszenie broni;
2. chwilowe zaprzestanie kłótni, rywalizacji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) czasowe lub bezterminowe wstrzymanie działań wojennych na podstawie umowy między walczącymi stronami

Wiktionary

Ro

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rozjem mrz., rozjemca mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zawieszenie broni

Wiktionary


rozelit

minerał, arsenian wapnia, kobaltu lub manganu, występujący w postaci małych czerwonych kryształków


SJP.pl


rozella

ptak z rodziny papug wschodnich, pochodzący z Australii


SJP.pl


rozelśnić

rozlśnić;
1. spowodować blask, rozjaśnić, rozświetlić;
2. rozelśnić się - stać się błyszczącym, nabrać blasku


SJP.pl


rozemleć

mieląc, rozetrzeć; rozmielić


SJP.pl


rozemocjonowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozemocjonować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozemocjonować dk.

Wiktionary


rozentuzjazmować

1. wzbudzić w kimś entuzjazm, zapał; wprawić kogoś w entuzjazm
2. rozentuzjazmować się - wpaść w entuzjazm


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. brak)

 (1.1) wzbudzić w kimś entuzjazm

czasownik zwrotny dokonany rozentuzjazmować się (ndk. brak)

 (2.1) zacząć czuć entuzjazm w związku z czymś lub kimś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rozentuzjazmowana publiczność jeszcze przez długi czas nie mogła uwierzyć, że to już koniec prawie dwugodzinnego koncertu.

 (2.1) I pułkownik rozentuzjazmował się, w granicach, na jakie pozwalała mu krew anglosaska.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. entuzjazm m., entuzjasta m., entuzjastka ż.

 czas. entuzjazmować ndk.

 przym. entuzjastyczny

 przysł. entuzjastycznie

Wiktionary


rozerotyzowany

przepojony erotyzmem, zmysłowością


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przepełniony erotyzmem

forma czasownika.

 (2.1) imiesłów przymiotnikowy bierny od: rozerotyzować

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔzɛrɔtɨzɔˈvãnɨ, AS: rozerotyzovãny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Eros m., rozerotyzowanie n., erotyzm m.

 czas. rozerotyzować dk.

 przym. erotyczny

Wiktionary


rozerwalność

cecha tego, co da się rozerwać


SJP.pl


rozerwalny

dający się rozerwać, rozłączyć


SJP.pl


rozerwanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozerwać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozerwać dk.

 rzecz. rozrywanie n.

Wiktionary


rozerwać

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozrywać)

 (1.1) dokonany od|rozrywać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈzɛrvat͡ɕ, AS: rozervać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozerwanie n., rozrywanie n.

 czas. rozrywać ndk.

Wiktionary


rozeschnięty

taki, który się rozsechł; rozeschły


SJP.pl


rozeschnąć

rozeschnąć się - wysychając, popękać


SJP.pl


rozeschły

taki, który się rozsechł; rozeschnięty


SJP.pl


rozespany

1. potocznie: uczynić śpiącym;
2. rozespać się -
a) poczuć się mocno śpiącym;
b) zapaść w głęboki sen


SJP.pl


rozespać

1. potocznie: uczynić śpiącym;
2. rozespać się -
a) poczuć się mocno śpiącym;
b) zapaść w głęboki sen


SJP.pl


rozeta

charakterystyczne dla stylu gotyckiego okrągłe witrażowe okno nad głównym wejściem kościoła


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) archit. ornament o układzie koncentrycznym, w kształcie stylizowanego rozwiniętego kwiatu, także centralna kompozycja ozdabiająca plafon lub sufit

 (1.2) archit. okrągłe okno w szczytach budowli lub nad portalami, charakterystyczne dla architektury gotyckiej

 (1.6) daw. bot. rezeda

 (1.7) daw. hutn. zbierana z wierzchu rudy skorupka miedziana, wyprażona i wytopiona z odtleniaczem kwarcowym, stopiona powtórnie z węglem

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rozeta (różyca) – ornament architektoniczny
  • rozeta – motyw stylizowanego kwiatu w sztukach plastycznych
  • rozeta, gwiazda heksapentalna – symbol solarny
  • rozeta – element tramwajowej sieci trakcyjnej – specjalnej konstrukcji uchwyt mocowany do ściany budynku służący do mocowania liny nośnej przewodów trakcyjnych; obecnie stosowany rzadko
  • rozeta liściowa – liście skupione tuż przy ziemi
  • Rozeta – wieś na Białorusi w obwodzie witebskim, w rejonie brasławskim, w sielsowiecie Achremowce
  • rozetka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sufity większości pomieszczeń pałacu w Igołomi zdobią rozety, ułożone z liści akantu.

 (1.2) Trzy wielkie rozety zdobią katedrę w Chartres, z czego dwie wpisane są w łuk lancetowy.

 (1.3) Skalnica klinolistna to roślina wieloletnia, bylina darniowa tworząca niskie rozety liściowe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔˈzɛta, AS: rozeta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozarium m., rozetowanie n.

:: zdrobn. rozetka ż.

 czas. rozetować

 przym. rozetowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) różyca

 (1.5) raut, różyczka

Wiktionary


rozetek

wierzbinowiec rozetek - gatunek muchówki z rodziny pryszczarkowatych


SJP.pl


rozetka

wierzbinowiec rozetek - gatunek muchówki z rodziny pryszczarkowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: rozeta

Wiktionary

Rozetka (z fr. "rosette" – różyczka), bączek – oznaka wyższej klasy orderu lub odznaczenia w formie małej kokardki lub wypukłego guzika w kolorze wstążki orderowej.

Umieszczana na wstędze, baretce, miniaturze lub noszona samodzielnie. Niekiedy rozetki umieszczane są na galoniku – srebrnej, srebrno-złotej lub złotej podkładce, dodatkowo zwykle używanej dla oznaczania klasy komandorskiej, komandorskiej z gwiazdą (wielkiego oficera) lub krzyża wielkiego (ew. łańcucha).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. rozeta ż.

Wiktionary


rozetkowaty

przypominający kształtem rozetkę


SJP.pl


rozetkowce

rząd grzybów z typu workowców


SJP.pl

Rozetkowce ("Hypocreales" Lindau) – rząd workowców należący do klasy "Sordariomycetes".

Wikipedia


rozetowaty

przypominający kształtem rozetę


SJP.pl


rozetrzeć

1. trąc, rozprowadzić po powierzchni;
2. trąc, zmiażdżyć, rozgnieść coś;
3. dotykając jakąś część ciała, usunąć ból, zdrętwienie; rozmasować;
4. rozetrzeć się -
a) ulec rozdrobnieniu;
b) zostać rozprowadzanym po powierzchni;
c) dotykając jakąś część swojego ciała, usunąć ból, zdrętwienie;
d) dotykając jeden drugiego, usunąć ból, zdrętwienie;
e) o makijażu: stracić zarys, kontur


SJP.pl


rozewicz

nazwisko


SJP.pl


rozewie

miejscowość i przylądek, stanowiący jedną z trzech części Jastrzębiej Góry, najdalej wysunięty na północ skrawek Polski (59°49 szerokości północnej)


SJP.pl

Rozewie (niem. "Rixhöft") – przylądek nad Morzem Bałtyckim, na Pobrzeżu Kaszubskim. Na przylądku znajduje się Latarnia Morska Rozewie. Miejsce to uważane było za najdalej wysunięty na północ obszar Polski, jednak w rzeczywistości ten punkt linii brzegowej znajduje się na terenie pobliskiej wsi Jastrzębia Góra (Gwiazda Północy).

Wikipedia


rozewrzeć

otworzyć (się)


SJP.pl


rozewski

przymiotnik od: Rozewie


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Rozewiem, dotyczący Rozewia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Rozewie n.

Wiktionary


rozeznanie

znajomość przedmiotu, zagadnienia, orientacja w jakiejś dziedzinie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozeznać.

 (1.2) orientacja w jakiejś sprawie, dziedzinie

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozeznać dk., rozeznawać ndk.

 rzecz. znawstwo n.

Wiktionary


rozeznany

taki, który zna się na czymś


SJP.pl


roześmiany

rozweselony, śmiejący się


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) śmiejący się, bardzo wesoły

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ale jest przecież cały roześmiany. Jest szczęśliwy. W ten przedwigilijny wieczór przyjacielski.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. roześmianie n., śmiech m., uśmiech m.

 czas. roześmiać się dk., śmiać się ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozweselony, szczęśliwy, uśmiechnięty, rozbawiony, uradowany, radosny

Wiktionary


roześmiewać

roześmiewać się - wybuchać śmiechem; rozśmiewać się


SJP.pl


rozeźlić

rozzłościć


SJP.pl

czasownik dokonany

 (1.1) zdenerwować, rozzłościć, rozgniewać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Roberts, rozeźlony zinstytucjonalizowanym okrucieństwem wobec zwierząt hodowanych na fermach przemysłowych, zwrócił się do najważniejszych ówczesnych organizacji charytatywnych działających na rzecz zwierząt, domagając się zaangażowania z nich strony. Spotkał go jednak zawód: organizacje były zbyt skupione na walkce z okrucieństwem wobec kotów, psów i koni.

Wiktionary


rozeźlony

rozzłościć


SJP.pl


rozeżreć

1. mocno gryząc, oderwać fragment od całości;
2. potocznie: spowodować, że ktoś lub coś zacznie jeść dużo więcej niż zazwyczaj;
3. dawniej: rozgniewać, rozjuszyć;
4. rozeżreć się:
a) potocznie: zacząć jeść bardzo dużo, bez umiaru; rozjeść się;
b) dawniej: rozzłościć się, wpaść w wielki gniew; rozgniewać się, wściec się, rozwścieczyć się


SJP.pl


rozfanatyzowywać

rzadko: rozfanatyzowywać się - wpadać w fanatyzm


SJP.pl


rozfantazjowywać

rozfantazjowywać się - wpadać w ferwor fantazjowania, dawać upust fantazji


SJP.pl


rozfastrygować

dawniej: rozpuścić, rozluźnić fastrygi


SJP.pl


rozfałdowywać

rzadko: rozpuszczać, wygładzać, rozprostowywać fałdy


SJP.pl


rozfiglować

rozfiglować się - zacząć bawić się ze zbytnią swobodą; rozdokazywać się, rozbrykać się, rozhulać się


SJP.pl


rozfiglowywać

rozfiglowywać się - zaczynać na dobre figlować


SJP.pl


rozflirtowany

pobudzić do flirtów, romansów; rozromansować


SJP.pl


rozflirtować

rozflirtować się - zacząć flirtować z kimś bez umiaru; rozromansować się


SJP.pl


rozfoliować

rozpakować z folii; odfoliować


SJP.pl


rozfoliowywać

rozpakowywać z folii; odfoliowywać


SJP.pl


rozformować

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozformowywać)

 (1.1) wojsk. rozwiązać jednostkę wojskową lub podzielić ją na mniejsze oddziały

 (1.2) kolej. oddzielić wagony od pociągu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Została rozformowana II Pomorska Dywizja, w skład której wchodziły 13 brygada zmechanizowana i 2 batalion zaopatrzenia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozformowanie n.

 czas. rozformowywać ndk., formować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdemobilizować

Wiktionary


rozfrymarczyć

przefrymarczyć; dawniej:
1. roztrwonić majątek;
2. rozprzedać przedmioty nie na sprzedaż


SJP.pl


rozfryzowywać

1. rzadko: likwidować ufryzowanie; rozprostowywać, rozkręcać włosy;
2. rozfryzowywać się - o włosach, piórach: prostować się, rozkręcać się


SJP.pl


rozgadanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozgadać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozgadać, gadać

Wiktionary


rozgadany

taki, który chętnie i dużo mówi


SJP.pl


rozganiać

rozganiać się - potocznie: ganiając rozbawić się


SJP.pl


rozgardiasz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rzeczy w nieładzie

 (1.2) sytuacja zakłóconego porządku

 (1.3) hałas powodowany przez tłum

 (1.4) daw. hulanka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uprzątnijcie ten rozgardiasz i będziemy zaczynać.

 (1.2) Przecież był taki rozgardiasz, że nie słyszałem, co do mnie mówiłaś.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔzˈɡardʲjaʃ, AS: rozgardʹi ̯aš

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bałagan, nieład, nieporządek

 (1.2) bezład, nieład, chaos, dezorganizacja, kakofonia, nieporządek, zamęt, zamieszanie; przest. kweres; pot. bałagan, bigos, dom wariatów, galimatias, kocioł, kociokwik, kołomyja, kołowacizna, kołowanina, kołowrotek, koniec świata, meksyk, mętlik, miszmasz, młyn, obłęd, pomieszanie z poplątaniem, przewalanka, sajgon, sądny dzień, szurum-burum, urwanie głowy

 (1.3) rwetes

 (1.4) biba, pijatyka, libacja

Wiktionary


rozgarnianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozgarniać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozgarniać ndk.

Wiktionary


rozgarnięty

1. rozumny, sprytny, myślący;
2. rozrzucony


SJP.pl


rozgawenia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) białystok. osoba roztargniona

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szantrapa

Wiktionary


rozgaworzony

taki, który się rozgaworzył


SJP.pl


rozgawędzić

potocznie: rozgawędzić się - zacząć rozmawiać bez umiaru; rozgadać się


SJP.pl


rozgawędzony

taki, który się rozgawędził


SJP.pl


rozgazować

usunąć skądś gaz, głównie z napoju


SJP.pl


rozgałęziać

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozgałęzić)

 (1.1) rozdzielać na kilka biegnących w różnych kierunkach odnóg

 (1.2) przen. rozbudowywać, dodawać nowe wątki, szczegóły

czasownik zwrotny niedokonany rozgałęziać się (dk. rozgałęzić się)

 (2.1) rozdzielać się w kilku kierunkach

 (2.2) tworzyć nowe grupy bądź obejmować nowe obszary działania

Wiktionary

Przykłady

 (2.2) Ani pierwsi, ani drudzy, tylko Jakobini! Jakobini, którzy rozgałęziają się po całem królestwie i na 20 tysięcy zjednoczonych znajdą 19 tysięcy zwolenników.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gałęziak mzw./mrz., rozgałęzienie n., gałąź ż.

Wiktionary


rozgałęzienie

1. zwykle w liczbie mnogiej: linie biegnące w różnych kierunkach od linii głównej lub punktu głównego;
2. miejsce, punkt, od którego rozchodzą się linie boczne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) bot. miejsce na drzewie, w którym rozwidlają się konary

 (1.2) pot. miejsce, w którym coś się rozdziela na odnogi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌrɔzɡawɛ̃w̃ˈʑɛ̇̃ɲɛ, AS: rozgau̯ẽũ̯źė̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gałęziak mzw./mrz., rozgałęźnik m., rozgałęziacz m., gałąź ż.

 czas. rozgałęziać ndk., rozgałęzić dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozwidlenie

 (1.2) rozwidlenie, rozstaje

Wiktionary


rozgałęzieniowy

→ rozgałęzienie


SJP.pl

Patrz:

rozgałęzienie

rozgałęziony

1. rozwidlający się w kilku kierunkach; rozwidlony;
2. obejmujący duży zakres


SJP.pl


rozgałęzić

1. rozdzielić na odnogi, linie boczne
2. rozgałęzić się - rozdzielić się w kilku kierunkach; rozwidlić się


SJP.pl


rozgałęźnikowy

→ rozgałęźnik


SJP.pl

Patrz:

rozgałęźnik

rozgestykulowywać

rozgestykulowywać się - zaczynać gestykulować bez umiaru


SJP.pl


rozglifienie

poszerzyć otwór w murze poprzez wykonanie glifu (ukośnego uformowania ościeża)


SJP.pl


rozglifić

poszerzyć otwór w murze poprzez wykonanie glifu (ukośnego uformowania ościeża)


SJP.pl


rozglądnąć

regionalnie: rozglądnąć się - rozejrzeć się


SJP.pl


rozgniatacz

narzędzie do rozgniatania


SJP.pl


rozgniewanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) gniew, zdenerwowanie, poddenerwowanie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gniew m.

 czas. rozgniewać dk.

 przym. gniewny, rozgniewany

 przysł. gniewnie

Wiktionary


rozgniewany

przymiotnik

 (1.1) taki, który wyraża wzbierający gniew

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Spartakus był rozgniewany jak Zeus, gdy ciska piorunami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozgniewanie n.

 czas. rozgniewać dk.

Wiktionary


rozgniewać

czasownik przechodni dokonany

 (1.1) wywołać u kogoś gniew

czasownik zwrotny dokonany rozgniewać się

 (2.1) zacząć odczuwać narastający gniew

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozgniewanie n.

 przym. rozgniewany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozeźlić, rozsierdzić, rozsrożyć, rozzłościć, zeźlić

 (2.1) rozeźlić się, rozsierdzić się, rozsrożyć się, rozzłościć się, wpaść w gniew, zeźlić się

Wiktionary


rozgoryczanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozgoryczać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozgoryczać ndk.

Wiktionary


rozgoryczać

czasownik niedokonany

 (1.1) wywoływać uczucie rozczarowania, rozgoryczenia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po co ich jeszcze rozgoryczać tym, że ledwieś się na gruncie rzymskim pokazał, już nasz dom przed tobą stanął otworem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozgoryczenie n., rozgoryczanie n., gorycz ż.

 czas. rozgoryczyć dk.

 przym. rozgoryczony

Wiktionary


rozgoryczenie

smutek z powodu doznanego zawodu; zniechęcenie, rozczarowanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozgoryczyć.

 (1.2) żal wywołany gorzkim doznaniem zawodu

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozgoryczać ndk., rozgoryczyć dk.

 przym. rozgoryczony

 rzecz. gorycz ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gorycz, rozczarowanie

Wiktionary


rozgoryczony

rozżalony, rozczarowany


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który czuje przykrość, ponieważ nie stało się coś, na co liczył

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najbardziej rozgoryczeni usunięciem wyposażenia placu byli rodzice najmłodszych dzieci.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozgoryczenie n.

 czas. rozgoryczać ndk., rozgoryczyć dk.

Wiktionary


rozgorzeniowy

komora rozgorzeniowa - obiekt, w którym symuluje się zjawiska zachodzące w pomieszczeniu podczas pożaru; komora ogniowa


SJP.pl


rozgoszczony

taki, który się rozgościł


SJP.pl


rozgraniczenie

to, co jest granicą, oddziela coś od czegoś


SJP.pl


rozgraniczeniowy

przymiotnik

 (1.1) związany z rozgraniczaniem; służący do rozgraniczania

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozgraniczenie n., rozgraniczanie n.

 czas. rozgraniczać ndk., rozgraniczyć dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) delimitacyjny

Wiktionary


rozgrodzenie

konstrukcja oddzielająca tereny o różnym przeznaczeniu


SJP.pl


rozgromić

czasownik przechodni

 (1.1) dokonany od|rozgramiać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozgramianie n., rozgromienie n., grom m.

Wiktionary


rozgrupować

1. podzielić grupę;
2. dawniej: rozmieścić, podzielić na grupy


SJP.pl


rozgrupowywać

rzadko: rozmieszczać według grup


SJP.pl


rozgrymaszony

taki, który się rozgrymasił


SJP.pl


rozgrywający

forma czasownika.

 (1.1) ims. przymiotnikowy czynny od: rozgrywać

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) sport. w siatkówce: zawodnik wystawiający piłkę atakującemu, po uprzednim przyjęciu jej przez przyjmującego lub libero

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • rozgrywający – pozycja zawodnika koszykówki
  • rozgrywający – pozycja zawodnika futbolu amerykańskiego
  • rozgrywający – pozycja zawodnika piłki ręcznej
  • rozgrywający – pozycja zawodnika piłki siatkowej
  • rozgrywający – pozycja zawodnika piłki nożnej

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Grzegorz zwykle gra na pozycji rozgrywającego.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozgrywać ndk., rozegrać dk.

 rzecz. rozegranie n.

Wiktionary


rozgrywać

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozegrać)

 (1.1) prowadzić grę z założeniem uzyskania rozstrzygnięcia

 (1.2) prowadzić sprawę celem jej załatwienia, rozstrzygnięcia

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozegrać, grać

 rzecz. rozegranie n., rozgrywający m., rozgrywanie n., rozgrywka ż., gra ż., gracz mos., przygrywka ż.

 przym. growy, grywalny

Wiktionary


rozgrywka

1. ścieranie się sprzecznych sił;
2. w sporcie: mecz, rozgrywanie jakiejś partii gry


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zmaganie, spór, rywalizacja przeciwstawnych sił

 (1.2) sport. mecz

 (1.3) element gry karcianej

 (1.4) część gry w petankę

 (1.5) inform. zasady danej gry komputerowej, lub czynności, które gracz może w niej podjąćfakt.

Wiktionary

Rozgrywka to element gry karcianej występującej po deklaracji. W rozgrywce zabiegamy zazwyczaj o wzięcie jak największej liczby lew (np. w brydżu, tysiącu, skatcie). Rozgrywka kończy się w momencie zgrania wszystkich kart, wtedy liczymy wzięte lewy i odpowiednio do danej gry dodajemy lub odejmujemy punkty.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Pani Joanna po zakończeniu minionych rozgrywek poddała się skomplikowanej operacji kolana i teraz jest rekonwalescentką.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: rɔzˈɡrɨfka, AS: rozgryfka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. gracz mos., gra ż., rozgrywanie n., rozegranie n., przygrywka ż.

 czas. grać, rozgrywać ndk., rozegrać dk.

 przym. rozgrywkowy, growy, grywalny

Wiktionary


rozgrywki

1. ścieranie się sprzecznych sił;
2. w sporcie: mecz, rozgrywanie jakiejś partii gry


SJP.pl

Rozgrywki (ang. "State of Play") – brytyjski 6-odcinkowy serial telewizyjny, wyemitowany w 2003 roku w telewizji BBC One (w Polsce w 2009 roku w TVP1).

Scenarzystą serialu jest Paul Abbot, reżyserem David Yates. W rolach głównych wystąpili: David Morrissey, John Simm, Kelly Macdonald, Polly Walker, Bill Nighy i James McAvoy. "Rozgrywki" opowiadają historię dziennikarskiego śledztwa w sprawie śmierci młodej kobiety, uwikłanej w romans z angielskim parlamentarzystą.

Wikipedia


rozgryzanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|rozgryzać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozgryzać ndk.

Wiktionary


rozgryzać

czasownik przechodni niedokonany (dk. rozgryźć)

 (1.1) niedokonany od|rozgryźć.

czasownik zwrotny niedokonany rozgryzać się (dk. rozgryźć się)

 (2.1) niedokonany od|rozgryźć się.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozgryzanie n.

 czas. rozgryźć

Wiktionary


rozgryźć

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozgryzać)

 (1.1) gryząc, zmiażdżyć coś zębami i rozdrobnić na części

 (1.2) pot. rozwiązać trudny problem

 (2.2) pot. poznać się wzajemnie; zrozumieć nawzajem swoje przeżycia, pragnienia; poznać nawzajem motywy swojego postępowania

Wiktionary

Powiązane:

 czas. rozgryzać ndk.

Wiktionary


rozgrzać

czasownik przechodni dokonany (ndk. rozgrzewać)

 (1.1) grzejąc, uczynić cieplejszym lub odczuwającym więcej ciepła

 (1.2) wywołać stan podniecenia; dać zapał do czegoś

czasownik zwrotny dokonany rozgrzać się (ndk. rozgrzewać się)

 (2.1) stać się rozgrzanym

 (2.2) poczuć zapał

 (2.3) sport. zrobić rozgrzewkę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tofu pokroić w kostkę i smażyć przez kilka minut na rozgrzanej oliwie lub oleju kokosowym, w trakcie smażenia podlać sosem sojowym.

 (1.2) Niedźwiednik pochwalił Boga, zapiał potem kiej kokot, zabeczał jak baran, zarżał niby ogier rozgrzany […].

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. rozgrzanie n., rozgrzewka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ogrzać

 (1.2) rozpalić, wzniecić

 (2.1) ogrzać się

 (2.2) ożywić się

Wiktionary