samobalansować

równoważyć się samodzielnie, automatycznie utrzymywać równowagę


SJP.pl


samobiczowanie

samobiczować się:
1. przypisywać sobie winę za coś, zarzucać sobie coś złego;
2. przenośnie: ujawniać szerszemu gronu własne wady, błędy i braki, krytycznie mówić o sobie samym


SJP.pl


samobiczować

samobiczować się:
1. przypisywać sobie winę za coś, zarzucać sobie coś złego;
2. przenośnie: ujawniać szerszemu gronu własne wady, błędy i braki, krytycznie mówić o sobie samym


SJP.pl


samobieżność

→ samobieżny


SJP.pl

Patrz:

samobieżny

samobieżny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) techn. (o maszynach itp.) taki, który się porusza samodzielnie, za pomocą własnego silnika

Wiktionary


samobij

czarodziejski kij, który na rozkaz właściciela sam bił, uderzał; kij samobij


SJP.pl


samobitnia

Samobitnia była to powszechnie stosowana ochrona pszczół, żyjących w barci, przed niedźwiedziem. Był to potężny kloc drewna lub kamień zawieszony na sznurze– przy barci. Kiedy niedźwiedź odchylał go, chcąc dostać się do środka barci, kloc bezwładnie wracał na miejsce i uderzał go w głowę. Niekiedy bartnicy wbijali w ziemię pod drzewem zaostrzone u góry, drewniane pale, na które nadziewał się spadający z drzewa niedźwiedź.

Wikipedia


samobój

potocznie:
1. gol strzelony własnemu bramkarzowi; bramka samobójcza;
2. działanie powodujące nieodwracalne straty lub szkody dla osoby działającej; samobójstwo;
3. celowe spowodowanie swojej śmierci; samobójstwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) sport. pot. bramka samobójcza

 (1.2) przen. pot. sytuacja, w której sprawca zdarzenia sam sobie szkodzi

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) daw. samobójstwo

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Ten romans z Anką to był samobój. Żona się dowiedziała i spakowała mi walizki.

 (2.1) Zbrzydło mi życie, co jest wiecznym niepokojem, postanowiłem dziś je skończyć samobojem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samobójstwo n., samobójca m., samobójczyni ż.

 przym. samobójczy

Wiktionary


samobójca

ten, kto dokonał samobójstwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba próbująca zabić samą siebie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zamach terrorystyczny przeprowadziło dwóch samobójców.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔˈbujt͡sa, AS: sãmobui ̯ca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samobójstwo n.

:: fż. samobójczyni

 przym. samobójczy

 przysł. samobójczo

Wiktionary


samobójczy

związany z samobójstwem


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący samobójstwa lub samobójcy, mający na celu samobójstwo

 (1.2) grożący niebezpieczeństwem, bardzo śmiały, ryzykowny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Azerbejdżanie wskaźniki śmierci samobójczej są ponad sześćdziesięciokrotnie niższe niż spowodowanej zabójstwem, w Armenii ponad jedenastokrotnie, w Meksyku zaś - blisko siedmiokrotnie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔˈbujt͡ʃɨ, AS: sãmobui ̯čy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samobójca m., samobójczyni ż., samobójstwo n., samobój m.

 przym. przedsamobójczy

 przysł. samobójczo

Wiktionary


samobójczyni

kobieta samobójca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta celowo zabijająca samą siebie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samobójca m., samobójstwo n., samobój mzw.

 przym. samobójczy

Wiktionary


samobójstwo

zamierzone odebranie sobie życia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zabicie samego siebie;

 (1.2) przen. działanie na własną szkodę

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kobiety będące celem Pakistańczyków często umierały w niewoli lub popełniały samobójstwo, podczas gdy inne próbowały ucieczki do Indii.

 (1.1) Nieleczona depresja może prowadzić nawet do samobójstwa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔˈbujstfɔ, AS: sãmobui ̯stfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samobójca m., samobójczyni ż., samobój m.

 przym. samobójczy, przedsamobójczy

 przysł. samobójczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. samobój

Wiktionary


samochcąc

dawniej: z własnej woli, dobrowolnie


SJP.pl


samochodnie

→ samochodny


SJP.pl

Patrz:

samochodny

samochodny

rzadko: poruszający się za pomocą własnego silnika; samobieżny, samojezdny


SJP.pl


samochodowiec

potocznie: właściciel samochodu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) statek przystosowany do przewozu samochodów

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. samochód mrz., samochodzik mrz., samochodówka ż.

Wiktionary


samochodownictwo

dział techniki zajmujący się pojazdami mechanicznymi


SJP.pl


samochodowy

→ samochód


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z samochodem, dotyczący samochodu

Wiktionary

Patrz:

samochód

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔxɔˈdɔvɨ, AS: sãmoχodovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samochód m., samochodzik mrz., samochodówka ż.

Wiktionary


samochodoza

nadmierne przemieszczanie się samochodami na jakimś obszarze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przesycenie obszarów miejskich samochodami

Wiktionary


samochodziara

→ samochodziarz


SJP.pl

Patrz:

samochodziarz

samochodziarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) miłośnik samochodów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samochód mrz., samochodzik mrz., samochodówka ż.

Wiktionary


samochodzik

1. potocznie: zabawka w kształcie samochodu; resorak;
2. zdrobnienie od: samochód


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: samochód

 (1.2) samochód-zabawka

Wiktionary

Samochodzik – zabawka lub model w formie zminiaturyzowanego samochodu (zazwyczaj w rozmiarze od kilku do kilkudziesięciu centymetrów).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Skoczyłbyś twoim samochodzikiem po napoje do hurtowni?

 (1.2) Może zostawiłeś samochodzik w piaskownicy?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔˈxɔd͡ʑik, AS: sãmoχoʒ́ik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samochód mrz., samochodzina ż., samochodzisko n., samochodowiec mos., samochodziarz mos., samochodownictwo n., samochodówka ż.

 przym. samochodowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) auteczko, autko

 (1.2) autko

Wiktionary


samochodzikowy

przymiotnik

 (1.1) dotyczący samochodziku

Wiktionary


samochodzisko

zgrubienie od: samochód


SJP.pl


samochodówka

potocznie:
1. technikum samochodowe;
2. komputerowa gra samochodowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. eduk. zasadnicza szkoła zawodowa lub technikum samochodowe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samochód m., samochodzik m., samochodzina ż., samochodzisko n., samochodownictwo n., samochodowiec m., samochodziarz m.

 przym. samochodowy

Wiktionary


samochwalca

osoba lubiąca się chwalić; samochwalec, samochwał, samochwała, chwalipięta


SJP.pl


samochwalczy

→ samochwalstwo, → samochwalca


SJP.pl

Patrz:

samochwalstwo, → samochwalca

samochwalec

osoba lubiąca się chwalić; samochwalca, samochwał, samochwała, chwalipięta


SJP.pl


samochwalenie

chwalenie samego siebie; autoreklama


SJP.pl


samochwalstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) książk. zachwalanie siebie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kiedyś zapłaci za to swoje samochwalstwo.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samochwała m./ż., samochwalca m., samochwał m.

 przym. samochwalczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bufonada, chełpliwość, chwalipięctwo, fanfaronada, gaskonada, pyszałkowatość

Wiktionary


samochwał

mężczyzna lubiący się chwalić; samochwalec, samochwała, samochwalca, chwalipięta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) książk. pejor. mężczyzna lubiący się chwalić, robiący to przesadnie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie ufaj temu. kto się chwali, że nigdy nie oblatuje go strach. Ten, kto tak mówi, to albo samochwał, albo człowiek pozbawiony wyobraźni.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samochwalstwo n., samochwała mos./ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bufon, fanfaron, reklamiarz, samochwała; pot. chwalipięta; przest. samochwalca

Wiktionary


samochwała

mężczyzna lubiący się chwalić; samochwalec, samochwał, samochwalca, chwalipięta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy lub żeński

 (1.1) pejor. osoba, która chwali samą siebie, przesadnie podkreśla własne zalety, osiągnięcia lub umiejętności i często robi to w sposób uważany za niestosowny lub zarozumiały

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samochwalca mos., samochwalstwo n., samochwał mos.

 przym. samochwalczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bufon, chwalipięta, fanfaron, przechwalacz, war. samochwał, samochwalca

Wiktionary


samochód

pojazd lądowy, czterokołowy używany do przewozu ludzi i towarów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mot. transp. pojazd mechaniczny, wyposażony w koła, mogący poruszać się dzięki wbudowanemu silnikowi, służący do przewozu ludzi lub towarów;

Wiktionary

Na

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wolałabym pojechać nad morze samochodem niż pociągiem.

 (1.1) Latem przejeżdżając przez Gowarzewo zobaczyłem zezłomowany samochód i nieopatrznie powiedziałem, że taki model chciałbym mieć, a już następnego dnia auto było wykupione.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãˈmɔxut, AS: sãmoχut

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samochodowiec mos./mrz., samochodownictwo n., samochodówka ż., samochodziarz mos., samochodzina ż.

:: zdrobn. samochodzik mrz.

:: zgrub. samochodzisko n.

 przym. samochodny, samochodowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) auto, czterokołowiec, dwuślad, dwuśladowiec, limuzyna, maszyna, wóz; lekcew. samochodzina; pot. bryczka, bryka, fura, gablota; przest. automobil, samojazd; zdrobn. samochodzik; zgrub. samochodzisko

Wiktionary


samoczwart

dawniej: w towarzystwie trzech osób; we czworo, we czterech


SJP.pl


samoczynnie

przysłówek sposobu

 (1.1) w sposób samoczynny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Drzwi otwierają się samoczynnie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sa.mɔˈt͡ʂɨn.ɲɛ

Wiktionary

Powiązane:

 przym. samoczynny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) automatycznie, samodzielnie, samoistnie

Wiktionary


samoczynność

→ samoczynny


SJP.pl

Patrz:

samoczynny

samoczynny

przymiotnik

 (1.1) działający samoczynnie, bez udziału człowieka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔˈt͡ʃɨ̃nːɨ, AS: sãmočỹ•ny

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. samoczynnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) automatyczny

Wiktionary


samodestrukcja

doprowadzanie do własnego zniszczenia, rozpadu; autodestrukcja


SJP.pl


samodestrukcyjny

→ samodestrukcja


SJP.pl

Patrz:

samodestrukcja

samodiagnoza

samodzielne rozpoznanie u siebie choroby, problemu lub innego stanu; autodiagnoza


SJP.pl


samodoskonalenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|samodoskonalić.

Wiktionary


samodrugi

przymiotnik

 (1.1) przest. samowtór

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔˈdruɟi, AS: sãmodruǵi

Wiktionary


samodurstwo

bezmyślny upór, pyszałkowatość


SJP.pl


samodyjczycy

lud zamieszkujący Syberię; Samojedzi (dawniej)


SJP.pl


samodyjczyk

członek ludu syberyjskiego


SJP.pl


samodyjka

członkini ludu syberyjskiego


SJP.pl


samodyjski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) daw. zob. samojedzki.

Wiktionary


samodyscyplina

dyscyplina narzucona samemu sobie; dyscyplina wewnętrzna


SJP.pl


samodział

tkanina wełniana lub lniana utkana na ręcznym warsztacie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) włók. tkanina z wełny lub lnu tkana na ręcznym krośnie

 (1.2) środ. przestępcze bimber

Wiktionary

Samodział – tkana na ręcznym krośnie tkanina; jest to materiał wykonany z szorstkiego, elastycznego, porowatego wełnianego lub lnianego włókna, z połyskiem o diagonalnej strukturze. Może to być także splot płócienny z przędzy zgrzebnej, niebarwionej, co daje wygląd ręcznie tkanego. Materiał jest wykorzystywany na sportową odzież, marynarki, garnitury, płaszcze, i damskie kostiumy.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. samodzielność ż., samodziałek m., samodziałka ż.

 przym. samodziałowy

Wiktionary


samodziałający

dawniej: samoczynny, automatyczny


SJP.pl


samodziałowy

przymiotnik od: samodział


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) zrobiony, uszyty z samodziału

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samodział m.

Wiktionary


samodzielnie

przysłówek

 (1.1) bez cudzej pomocy, o własnych siłach

 (1.2) samotnie, bez innych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nasz synek potrafi już samodzielnie chodzić.

 (1.2) Balety mogą być wystawiane samodzielnie lub jako część opery.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔˈd͡ʑɛlʲɲɛ, AS: sãmoʒ́elʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sam mrz., samodzielność ż., samosia ż.

 przym. samodzielny, sam

 zaim. sam

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) we własnym zakresie

Wiktionary


samodzielniej

stopień wyższy od przysłówka: samodzielnie


SJP.pl


samodzielniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: samodzielny


SJP.pl


samodzielność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) niezależność, uniezależnienie

 (1.2) rzad. cecha tego co zostało samodzielnie wykonane

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stawiamy na samodzielność naszych wychowanków.

 (1.1) Obecnie 95% gepardów grzywiastych ginie nie osiągnąwszy samodzielności.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samodział mrz., sam mrz., samosia ż.

 czas. samodzielnieć ndk.

 przym. samodzielny

 przysł. samodzielnie

 zaim. sam

Wiktionary


samodzielny

przymiotnik

 (1.1) radzący sobie bez cudzej pomocy

 (1.2) oddzielny, wyłączony z reszty

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie wiem, kiedy ten twój syn chce stać się w końcu samodzielny, skoro w ogóle nie ma zamiaru iść do pracy.

 (1.2) Program był początkowo dołączany do systemu operacyjnego, ale z czasem stał się tak popularny, że zaczął być sprzedawany jako samodzielny produkt.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔˈd͡ʑɛlnɨ, AS: sãmoʒ́elny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samosia ż., sam mrz., samodzielność ż.

 przysł. samodzielnie

 przym. sam

 zaim. sam

Wiktionary


samodzierżawca

1. monarcha absolutny; samowładca;
2. dawniej: jedyny dzierżawca


SJP.pl


samodzierżawie

1. władza absolutna w carskiej Rosji; samowładztwo;
2. potocznie: absolutyzm, tyrania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) hist. polit. władza absolutna w carskiej Rosji;

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Imperium Rosyjskim panowało „samodzierżawie”, czyli monarchia absolutna.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samodzierca m., samodzierżca m., samodzierstwo n., samodzierż m., samodzierczość ż., samodzierżstwo n.

 przym. samodzierczy, samodzierżczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) carat, autokracja, samowładztwo, daw. samodzierstwo, daw. rzad. samodzierżstwo

Wiktionary


samodzierżca

monarcha absolutny; samowładca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) władca absolutny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔˈd͡ʑɛrʃt͡sa, AS: sãmoʒ́eršca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samodzierżawie, samodzierca, samodzierstwo, samodzierż, samodzierżczość, samodzierżstwo

 przym. samodzierczy, samodzierżczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) samowładca, daw. samodzierż, daw. rzad. samodzierca

Wiktionary


samodzierżczyni

→ samodzierżca


SJP.pl

Patrz:

samodzierżca

samoedukacja

samodzielna edukacja


SJP.pl


samoeliminacja

działanie uczestnika pewnej grupy zmierzające do wykluczenia go z tej grupy


SJP.pl


samoewakuacja

samodzielne opuszczenie zagrożonego miejsca


SJP.pl


samofascynacja

zainteresowanie, często nadmierne, własną osobą i wszystkim co dotyczy własnej osoby


SJP.pl


samofinansowanie

pokrywanie wszelkich wydatków przedsiębiorstwa uzyskiwanymi w toku jego funkcjonowania wpływami


SJP.pl

Samofinansowanie – oznacza finansowanie wydatków przedsiębiorstwa ze źródeł wewnętrznych (własnych), a nie ze źródeł zewnętrznych (tj. poprzez zadłużanie się u innych podmiotów).

Do źródeł wewnętrznych finansowania przedsiębiorstwa można zaliczyć np. zyski zatrzymane, odpisy amortyzacyjne, rozwiązanie rezerw celowych, środki uzyskane ze zbycia zbędnego majątku przedsiębiorstwa.

Wikipedia


samofinansować

samofinansować się - finansować swoją działalność z własnych pieniędzy


SJP.pl


samogon

potocznie: wódka lub spirytus wytwarzane nielegalnie prymitywnym, domowym sposobem; bimber, samizdat, księżycówka, krzakówka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. nielegalnie pędzony napój alkoholowy o wysokiej zawartości alkoholu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãˈmɔɡɔ̃n, AS: sãmogõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. przedgon mrz., samogonka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) samogonka, bimber, księżycówka, krzakówka, siwucha; eufem. żart. koniak pędzony nocą / KPN; reg. pozn. berbelucha

Wiktionary


samogoniarnia

miejsce nielegalnej produkcji alkoholu


SJP.pl


samogonka

potocznie: wódka lub spirytus wytwarzane prymitywnym, domowym sposobem; samogon


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zob. samogon.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samogon mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) samogon, bimber, księżycówka, krzakówka, siwucha; eufem. żart. koniak pędzony nocą / KPN; reg. pozn. berbelucha

Wiktionary


samogonowy

przymiotnik od: samogon


SJP.pl


samograj

1. potocznie: instrument samogrający albo aparat odtwarzający dźwięki
2. w problemistyce szachowej: przeciwieństwo zugzwangu
3. przenośnie: rola w sztuce dająca aktorowi pole do popisu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. instrument muzyczny lub mechanizm, samodzielnie wytwarzający dźwięki

 (1.2) pot. coś łatwego do wykonania lub osiągnięcia, szybko przynoszącego efekt

 (1.3) pot. rola teatralna lub filmowa łatwa do zagrania

 (1.4) pot. temat w literaturze, filmie, sztuce itp. atrakcyjny i łatwy do przedstawienia

Wiktionary


samogwałciciel

ktoś, kto zaspokaja popęd płciowy bez udziału partnera, onanizuje się


SJP.pl


samogwałt

podrażnianie własnych narządów płciowych w celu zaspokojenia potrzeb seksualnych; ipsacja, onanizm, onania, masturbacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. zaspokajanie popędu płciowego poprzez stymulację własnych narządów płciowych

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) med. ipsacja, med. seks. masturbacja, med. seks. onanizm, eufem. robienie sobie dobrze

Wiktionary


samogłoska

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. głoska otwarta, której obecność konieczna jest do utworzenia sylaby;

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jeszcze w XVIII stuleciu utrzymywano samogłoskę „e” w celownikowo-miejscownikowych postaciach „żenie”, „siestrze” – tak jak w deklinacji męskiej do niedawna mówiło się np. „o oddziele”, a w nijakiej – „o zwierciedle”.

 (1.1) Rozmawiali po polsku, on mówił z zabawnym akcentem, przeciągał niektóre samogłoski, zaczynając zdania ze szwedzkim namysłem […].

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔˈɡwɔska, AS: sãmogu̯oska

Wiktionary

Powiązane:

 przym. samogłoskowy

Wiktionary


samogłoskowy

przymiotnik od: samogłoska


SJP.pl


samogłów

ryba z rodziny samogłowowatych, prawdopodobnie największa ryba kostnoszkieletowa, osiągająca do 333 cm długości i 2,3 tony wagi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) icht. nazwa systematyczna|Mola mola|Linnaeus|ref=tak., gatunek morskiej ryby rozdymkokształtnej z rodziny samogłowowatych;

 (1.2) icht. ryba z gatunku samogłów (1.1)

Wiktionary

Samogłów, mola ("Mola mola") – gatunek morskiej ryby rozdymkokształtnej z rodziny samogłowowatych (Molidae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Podobnie jak u innych rozdymkokształtnych narządy wewnętrzne samogłowów mogą zawierać neurotoksyny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samogłowowate nmos.

 przym. samogłowowaty

Wiktionary


samohamowność

Samohamowność – właściwość układów mechanicznych polegająca na możliwości napędzenia go tylko z jednej strony.

Przykładem może być połączenie śruba-nakrętka, w którym układ może być napędzany tylko poprzez przyłożenie momentu siły obracającego nakrętkę, przyłożenie siły nacisku próbującego przesunąć nakrętkę nie spowoduje jej przesunięcia.

Wikipedia


samohartowność

Samohartowność – zdolność niektórych materiałów do hartowania podczas powolnego chłodzenia w powietrzu. Własność wykorzystywana np. przy obróbce cieplnej walców walcarek.

Wikipedia


samoidentyfikacja

określenie własnej tożsamości, przynależności do danej kultury, religii lub organizacji, itp.; autoidentyfikacja


SJP.pl


samoindukcja

pojawianie się wtórnego zmiennego pola elektromagnetycznego wokół cewki elektrycznej (solenoidu) przy przepływie przez nią zmiennego prądu elektrycznego lub gdy jest ona umieszczona w zmiennym polu elektromagnetycznym


SJP.pl

Sa

Wikipedia


samoironia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. zob. autoironia.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. samoironiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) autoironia

Wiktionary


samoironiczny

przymiotnik

 (1.1) rzad. ironiczny wobec samego siebie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samoironia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) autoironiczny

Wiktionary


samoistnie

przysłówek

 (1.1) w sposób samoistny, niezależnie od czegoś innego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zespół opóźnionej fazy snu (…) najczęściej występuje u ludzi młodych, rzadko rozpoczyna się po 30 r.ż., może samoistnie ustąpić wraz z wiekiem.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. samoistny

 czas. istnieć, zaistnieć

 rzecz. samoistność ż.

Wiktionary


samoistniej

stopień wyższy od przysłówka: samoistnie


SJP.pl


samoistniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: samoistny


SJP.pl


samoistnienie

istnienie niezależne od czegokolwiek innego


SJP.pl


samoistność

w filozofii: istnienie przez siebie; aseitas


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co samoistne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. samoistny

 przysł. samoistnie

Wiktionary


samoistny

1. istniejący, powstały niezależnie od czegoś innego;
2. tworzący odrębną całość, niezwiązany z niczym


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) istniejący sam z siebie; powstały niezależnie od przyczyn zewnętrznych

 (1.2) będący odrębną całością, niezwiązaną z niczym

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samoistność ż.

 przysł. samoistnie

 czas. istnieć, zaistnieć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) samorzutny, spontaniczny, idiopatyczny

 (1.2) niezależny, oddzielny, odrębny, osobny

Wiktionary


samoizolacyjny

→ samoizolacja; autoizolacyjny


SJP.pl


samoizolować

samoizolować się - poddawać się izolacji z własnej woli


SJP.pl


samojazd

dawniej, przed I wojną światową: samochód; automobil


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. samochód – termin stosowany przed pierwszą wojną światową

Wiktionary


samojebka

wulgarnie: zdjęcie zrobione samemu sobie; selfie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wulg. fotografia zrobiona samemu sobie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Anka wrzuciła na fejsa kolejną samojebkę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samojebstwo n., samojeb m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) selfie, selfik, fota / fotka z rąsi

Wiktionary


samojed

rosyjska rasa psa zaprzęgowego


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Samojedzi – naród, inaczej Nieńcy
  • samojed – rasa psów

Wikipedia


samojeda

rosyjska rasa psa zaprzęgowego


SJP.pl


samojeden

dawniej: sam jeden, jedyny


SJP.pl


samojedka

dawniej: Samodyjka (członkini ludu syberyjskiego)


SJP.pl


samojedzi

dawna nazwa Samodyjczyków, syberyjskiego ludu


SJP.pl

Samojedzi, także ludy samodyjskie – zbiorcza nazwa kilku autochtonicznych narodów zamieszkujących północno-zachodnią Syberię (Rosja). Posługują się językami z grupy samojedzkiej, należącej do rodziny uralskiej. Ludy te mają własne okręgi autonomiczne: Nieniecki i Jamalsko-Nieniecki.

Wikipedia


samojedzki

dotyczący Samojedów (ludu syberyjskiego), charakterystyczny dla Samojedów


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Samojedami, dotyczący Samojedów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Samojeda ż., Samojedka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hist. samodyjski

Wiktionary


samojedź

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. ludożerca, kanibal

Wiktionary


samojezdność

→ samojezdny


SJP.pl

Patrz:

samojezdny

samokaranie

w psychologii: karanie samego siebie; masochizm


SJP.pl


samokierowanie

samokierować się - o torpedach, pociskach itp.: kierować się samoczynnie; samonaprowadzać się


SJP.pl


samokierować

samokierować się - o torpedach, pociskach itp.: kierować się samoczynnie; samonaprowadzać się


SJP.pl


samokontrola

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kontrolowanie własnych działań; kontrola nad sobą

Wiktionary

Samokontrola (samodyscyplina) – umiejętność kontrolowania swoich emocji i zachowań.

Badania z wykorzystaniem rezonansu czynnościowego ludzkiego mózgu pokazują, że samokontrola jest związana z pewnym obszarem grzbietowo-bocznej części kory przedczołowej, należącej do płata czołowego. Obszar ten jest odrębny od tych odpowiedzialnych za czynności zamierzone, postrzeganie intencji czy dokonywanie wyborów.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) autokontrola

Wiktionary


samokontrolny

→ samokontrola


SJP.pl

Patrz:

samokontrola

samokreować

samokreować się - kreować własny wizerunek, kreować samego siebie


SJP.pl


samokrytycyzm

krytyczna, obiektywna ocena siebie samego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książk. umiejętność krytycznego i obiektywnego oceniania siebie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Teresie brakuje samokrytycyzmu, uważa, że wszystko robi najlepiej i że nigdy się nie myli.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔkrɨˈtɨt͡sɨsm̥, AS: sãmokrytycysm̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samokrytyka ż.

 przym. samokrytyczny

 przysł. samokrytycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) autokrytycyzm

Wiktionary


samokrytycznie

przysłówek

 (1.1) krytycznie w stosunku do samego siebie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samokrytycyzm mrz., samokrytyka ż.

 przym. samokrytyczny

Wiktionary


samokrytyczny

krytyczny wobec samego siebie


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) zdolny do krytycznej oceny samego siebie

 (1.2) wyrażający taką ocenę, nacechowany samokrytycyzmem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oczywiście, że mam w sobie cechy, których u innych ludzi nie lubię, ale to chyba dobrze, że jestem wobec siebie na tyle samokrytyczna, by wiedzieć, że robię coś źle…

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samokrytyka ż., samokrytycyzm m., samokrytyczność ż.

 przysł. samokrytycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) rzad. autokrytyczny

Wiktionary


samokrytyka

1. krytycyzm wobec siebie;
2. publiczne przyznanie się do swoich błędów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przyznanie się do błędów, najczęściej publiczne

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ogólna definicja samokrytyki, sformułowana przez samego Stalina, brzmiała następująco: samokrytyka - „uczciwa, jawna, bolszewicka" samokrytyka to „szczególna metoda wychowania kadr partyjnych i w ogóle klasy robotniczej w duchu rewolucyjnego rozwoju", „potężny oręż w walce o socjalizm".

 (1.1) Otóż za Kołakowskim przyjmuję, że „wyróżniającą cechą kultury europejskiej w jej formie dojrzałej jest jej zdolność do kwestionowania samej siebie, zdolność do permanentnej samokrytyki”.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samokrytycyzm m., samokrytyczność ż.

 przym. samokrytyczny

 przysł. samokrytycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) autokrytyka, samobiczowanie

Wiktionary


samokształcenie

umiejętność wpływu na własny rozwój, przejmowanie zadania rozwijania i kształtowania kwalifikacji we własnym zakresie; autoedukacja, samowychowanie


SJP.pl

Ni

Wikipedia


samokształceniowiec

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) środ. organizator samokształcenia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samokształcenie

 przym. samokształceniowy

Wiktionary


samokształcić

rzadko: samokształcić się - samodzielnie zdobywać wiedzę


SJP.pl


samokształcący

rzadko: samokształcić się - samodzielnie zdobywać wiedzę


SJP.pl


samokupstwo

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) daw. hand. wyłączne prawo do handlu czymś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cofnięto za to wydane w roku zeszłym pozwolenie na wolną sprzedaż soli za opłatą cła na granicy na północ od Łęczycy i Sochaczewa, a ustanowiono samokupstwo.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samokupiec m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) współcz. monopol; daw. jednokupstwo

Wiktionary


samol

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bogusław Samol – generał broni Wojska Polskiego
  • Sylwester Samol – wojewoda jeleniogórski

Wikipedia


samoleczenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) samodzielne leczenie samego siebie

Wiktionary


samolecznictwo

leczenie samego siebie; odzyskiwanie zdrowia bez pomocy lekarstw


SJP.pl


samolewicz

nazwisko


SJP.pl


samolikwidator

Samolikwidator – urządzenie, które ma za zadanie wywołać wybuch pocisku (głowicy, torpedy) po pewnym czasie lotu, w wypadku gdyby pocisk nie trafił w cel, wyjdzie spod kontroli, albo w przypadku zakłóceń i awarii.

Samolikwidatory są stosowane głównie w pociskach artylerii przeciwlotniczej i lotniczej, a także w pociskach rakietowych typu „ziemia-powietrze” i „powietrze-powietrze”, „głębina wodna-ziemia” i „woda-powietrze”.

Wikipedia


samolikwidujący

taki, który rozwiązuje przedsiębiorstwo, organizację itp. z własnej inicjatywy


SJP.pl


samolocik

1. zdrobnienie od: samolot;
2. zabawka dziecięca przedstawiająca samolot


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: samolot

 (1.2) samolot-zabawka

 (1.3) pozycja gimnastyczna na jednej nodze, z rozpostartymi ramionami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na wycieczkę polecieliśmy samolocikiem.

 (1.2) Jacuś dostał samolocik pod choinkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔˈlɔt͡ɕik, AS: sãmoloćik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samolot m.

 przym. samolocikowy, samolotowy

Wiktionary


samolot

maszyna latająca z skrzydłami o jednym do trzech płatów (par skrzydeł); służy jako transport lub jako maszyna bojowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) lotn. statek powietrzny wyposażony we własny napęd, mający skrzydła, które tworzą siłę nośną;

 (1.2) pot. fotel ginekologiczny

Wiktionary

Samolot – załogowy bądź bezzałogowy statek powietrzny cięższy od powietrza (aerodyna), utrzymujący się w powietrzu dzięki sile nośnej wytwarzanej za pomocą nieruchomych, w danych warunkach, względem statku skrzydeł. Ciąg potrzebny do utrzymania prędkości w locie poziomym wytwarzany jest przez jeden lub więcej silników.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bardzo boję się podróży samolotem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãˈmɔlɔt, AS: sãmolot

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. samolocik m.

 przym. samolotowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. aeroplan; gw. Górny Śląsk fliger; poet. stalowy ptak

Wiktionary


samolotolot

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) określenie liczby lotów wykonanych przez daną jednostkę organizacyjną

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dwanaście samolotów dywizjonu w ciągu trzech dni wykonało osiemdziesiąt samolotolotów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔlɔˈtɔlɔt, AS: sãmolotolot

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samolot mrz.

Wiktionary


samolotowy

przymiotnik od: samolot


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z samolotem, dotyczący samolotu

przymiotnik dzierżawczy

 (2.1) należący do samolotu, będący częścią samolotu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔlɔˈtɔvɨ, AS: sãmolotovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samolot m.

:: zdrobn. samolocik m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) lotniczy

Wiktionary


samolub

człowiek myślący tylko o swoim szczęściu, lekceważący potrzeby innych ludzi; egoista, egotysta, egocentryk, sobek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) egoista myślący tylko o sobie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie przejmuj się tym samolubem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samolubstwo n., samolubność ż.

:: fż. samolubka ż.

:: zdrobn. samolubek m.

 przym. samolubny

 przysł. samolubnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sobek, egoista

Wiktionary


samolubek

1. kobieta myśląca tylko o swoim szczęściu, lekceważąca potrzeby innych ludzi; egoistka, egotystka, egocentryczka;
2. potocznie: selfie (zdjęcie zrobione samemu sobie); selficzek, selfiaczek, selfik, selfiak, selfka


SJP.pl


samolubka

1. kobieta myśląca tylko o swoim szczęściu, lekceważąca potrzeby innych ludzi; egoistka, egotystka, egocentryczka;
2. potocznie: selfie (zdjęcie zrobione samemu sobie); selficzek, selfiaczek, selfik, selfiak, selfka


SJP.pl


samolubnie

przysłówek

 (1.1) w sposób samolubny, egoistycznie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samolubność ż., samolubstwo n., samolub m., samolubek m., samolubka ż.

 przym. samolubny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) egoistycznie

Wiktionary


samolubniej

stopień wyższy od przysłówka: samolubnie


SJP.pl


samolubność

myślenie tylko o sobie, dbanie wyłącznie o siebie; samolubstwo, sobkostwo, egoizm, egotyzm, egocentryzm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest samolubne; cecha tych, którzy są samolubni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. samolubny

 przysł. samolubnie

 rzecz. samolub mos., samolubstwo n.

Wiktionary


samolubny

egoistyczny;
1. myślący tylko o swoim szczęściu, lekceważący potrzeby innych ludzi;
2. świadczący o takich cechach, np. samolubne zachowanie


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) charakterystyczny dla samoluba

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bolek jest samolubny, nigdy nie myśli o kolegach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samolubstwo n., samolubność ż., samolub m., samolubek m., samolubka ż.

 przysł. samolubnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) egoistyczny

Wiktionary


samolubstwo

przestarzałe: myślenie tylko o sobie, dbanie wyłącznie o siebie; sobkostwo, samolubność, egoizm, egotyzm, egocentryzm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) egoizm, sobkostwo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przez swoje samolubstwo pozbawił się wielu przyjaciół.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samolub mos., samolubek mos., samolubka ż., samolubność ż.

 przym. samolubny

 przysł. samolubnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) miłość własna

Wiktionary


samomat

w problemistyce: rodzaj zadania szachowego, w którym białe zmuszają czarne do dania mata białemu królowi, pomimo że czarne bronią się przed tym wszelkimi możliwymi sposobami


SJP.pl

W tym artykule użyto notacji algebraicznej w celu opisania szachowych posunięć.

Samomat – zadanie w kompozycji szachowej, w którym zawsze zaczynają białe, polegające na wymuszeniu takiej gry czarnych, która doprowadzi do dania mata białym w ściśle określonej liczbie posunięć (pomimo zastosowania najlepszej możliwej obrony).

Wikipedia


samomiłość

środowiskowo: zaspokajanie popędu płciowego w pojedynkę


SJP.pl


samon

założyciel pierwszego słowiańskiego państwa, zm. 658


SJP.pl

Samon, także Samo (zm. ok. 658) – władca pierwszego potwierdzonego przez źródła pisane bezsprzecznie słowiańskiego organizmu państwowego, zwanego państwem Samona.

Jedynym wartościowym źródłem wprost traktującym o dziejach Samona jest Kronika Fredegara. Większość informacji o władcy zostało wywnioskowanych na podstawie analizy tejże kroniki, ale przez znikomą ilość materiału porównawczego wiele z nich wciąż pozostaje w sferze hipotez.

Wikipedia


samonagrzać

rzadko: samonagrzać się - samoczynnie nagrzać się w wyniku reakcji chemicznych


SJP.pl


samonagrzewanie

rzadko: samonagrzewać się - samoczynnie nagrzewać się w wyniku reakcji chemicznych


SJP.pl


samonagrzewać

rzadko: samonagrzewać się - samoczynnie nagrzewać się w wyniku reakcji chemicznych


SJP.pl


samonakręcający

o zegarkach automatycznych: taki, który sam się nakręca, wykorzystując ruch ręki użytkownika do napędzania mechanizmu


SJP.pl


samonakładacz

Samonakładacz – urządzenie lub mechanizm podający arkusze do maszyny drukującej.

Wikipedia


samonaprawa

samoczynne naprawianie się lub regeneracja


SJP.pl


samonaprawialny

taki, który sam się naprawia


SJP.pl


samonaprowadzający

samonaprowadzać się - o torpedach, pociskach itp.: naprowadzać się samoczynnie


SJP.pl


samonaprowadzanie

samonaprowadzać się - o torpedach, pociskach itp.: naprowadzać się samoczynnie


SJP.pl

Samonaprowadzanie - samoczynne kierowanie się pocisku na cel (samolot, okręt, rakieta), polegające na automatycznym wykrywaniu celu, określaniu jego położenia i uruchamianiu układu sterującego powodującego spotkanie pocisku z celem albo wybuch pocisku w odległości zapewniającej zniszczenie celu. Samonaprowadzanie stosuje się najczęściej w pociskach rakietowych: lotniczych klasy powietrze - powietrze, powietrze - woda i ziemia - powietrze.

Wikipedia


samonaprowadzać

samonaprowadzać się - o torpedach, pociskach itp.: naprowadzać się samoczynnie


SJP.pl


samonaprowadzić

samonaprowadzić się - o torpedach, pociskach itp.: naprowadzić się samoczynnie


SJP.pl


samonapędzający

samonapędzający się - taki, który sam się napędza


SJP.pl


samonapędzanie

samonapędzać się - napędzać się samoczynnie


SJP.pl


samonapędzać

samonapędzać się - napędzać się samoczynnie


SJP.pl


samonapędzić

samonapędzić się - napędzić się samoczynnie


SJP.pl


samonastawiać

samonastawiać się - nastawiać się samoczynnie


SJP.pl


samonastawić

samonastawić się - nastawić się samoczynnie


SJP.pl


samoniszczycielski

przymiotnik

 (1.1) niszczący sam siebie, szkodzący sam sobie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) autodestrukcyjny

Wiktionary


samoniszczący

taki, który sam niszczy (się)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) niszczący sam siebie, działający na swą szkodę

 (1.2) potrafiący dokonać zaplanowanego samozniszczenia

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) autodestrukcyjny, samoniszczycielski

Wiktionary


samonośny

utrzymujący własny ciężar bez dodatkowych podpór lub konstrukcji nośnych


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) mot. o nadwoziu samochodu: nieposiadające ramy; takie, w którym szkielet, poszycie i podłoga stanowią całość przenoszącą siły działające na pojazd

 (1.2) kraw. o biustonoszu, pończochach itp.: trzymające się samodzielnie ciała; niewymagające dodatkowego mocowania, podwiązek, pasków itp.

Wiktionary


samoobrona

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. obrona samego siebie

 (1.2) książk. odparcie bezpośredniego zamachu na dobro własne

 (1.3) wojsk. obrona kraju organizowana przez ludność cywilną

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • samoobrona powszechna – powszechny obowiązek obrony państwa
  • samoobrona (walka)
  • Samoobrona ludowa – formacja utworzona w Galicji w 1848 z ludności ruskiej
  • Samoobrony kresowe – polskie ochotnicze formacje wojskowe w latach 1918–1919
  • Polska samoobrona na Wołyniu – zgrupowania polskiej ludności cywilnej i oddziałów Armii Krajowej na Wołyniu w latach 1943–1944
  • partia Samoobrona Rzeczpospolitej Polskiej (w latach 1992–2000 działająca jako Przymierze Samoobrona)
  • partia Samoobrona (w latach 2010–2011 działająca jako Nasz Dom Polska – Samoobrona Andrzeja Leppera)
  • partia Samoobrona Narodu Polskiego (2005–2006, od 2006 działająca jako Obrona Narodu Polskiego)
  • partia Samoobrona Ruch Społeczny (2006–2007)
  • partia Samoobrona-Odrodzenie (2007–2008)
  • Związek Zawodowy Rolnictwa „Samoobrona”
  • Japońskie Siły Samoobrony – japońska „armia”

Wikipedia


samoobserwacja

introspekcja, wniknięcie w głąb siebie


SJP.pl


samoobsługa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) w sklepach, barach itp.: obsługiwanie samego siebie

Wiktionary

Samoobsługa – system sprzedaży stosowany w niektórych sklepach, a także na niektórych stacjach benzynowych i placówkach gastronomicznych (głównie w barach), polegający na przeniesieniu na klienta części czynności związanych z wyborem i transportem wybranego produktu.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. samoobsługowość ż.

 przym. samoobsługowy

 przysł. samoobsługowo

Wiktionary


samoobsługiwać

książkowo: samoobsługiwać się - obsługiwać się samemu (w sklepie, w barze, w środkach komunikacji itp.)


SJP.pl


samoobsługowość

→ samoobsługowy


SJP.pl

Patrz:

samoobsługowy

samoobsługowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) o sklepie, usługach itp.: taki, który nie wymaga personelu obsługującego

 (1.2) o człowieku niepełnosprawnym: taki, który nie wymaga pomocy w codziennych czynnościach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Lubię samoobsługowe sklepy, bo mogę przebierać w towarach.

 (1.2) Po rehabilitacji Tadek jest już całkowicie samoobsługowy, choć wciąż jeździ na wózku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔːpswuˈɡɔvɨ, AS: sãm•opsu̯ugovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samoobsługa ż., samoobsługowość ż.

 przysł. samoobsługowo

Wiktionary


samoocena

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) psych. ocenianie, postrzeganie samego siebie; ogólna postawa do siebie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Denerwuje nas, jak niską samoocenę prezentuje Wiktor, przecież ma tyle atutów.

Wiktionary


samooczyszczanie

proces samoistnego oczyszczania się wody z zanieczyszczeń organicznych


SJP.pl


samooczyszczać

rzadko o wodach: samooczyszczać się - oczyszczać się w wyniku naturalnych procesów fizycznych oraz biologicznych reakcji rozkładu nadmiaru substancji organicznych


SJP.pl


samooczyszczenie

proces samoistnego oczyszczenia się wody z zanieczyszczeń organicznych


SJP.pl


samooczyścić

rzadko o wodach: samooczyścić się - oczyścić się w wyniku naturalnych procesów fizycznych oraz biologicznych reakcji rozkładu nadmiaru substancji organicznych


SJP.pl


samoodnawiający

samoodnawiający się - taki, który sam się odnawia; samoodnawialny, samoregenerujący się


SJP.pl


samoodnawialny

taki, który sam się odnawia; samoodnawiający się, samoregenerujący się


SJP.pl


samoodnawiać

rzadko: samoodnawiać się - odnawiać się samoczynnie


SJP.pl


samoodnowa

odnawianie się, regeneracja


SJP.pl


samoodnowienie

rzadko: samoodnowić się - odnowić się samoczynnie


SJP.pl


samoodnowić

rzadko: samoodnowić się - odnowić się samoczynnie


SJP.pl


samoodtwarzający

rzadko: samoodtwarzać się - odtwarzać się samoczynnie


SJP.pl


samoodtwarzanie

rzadko: samoodtwarzać się - odtwarzać się samoczynnie


SJP.pl


samoodtwarzać

rzadko: samoodtwarzać się - odtwarzać się samoczynnie


SJP.pl


samoodtworzenie

rzadko: samoodtworzyć się - odtworzyć się samoczynnie


SJP.pl


samoodtworzyć

rzadko: samoodtworzyć się - odtworzyć się samoczynnie


SJP.pl


samoofiara

ofiara z samego siebie


SJP.pl


samoograniczający

samoograniczać się - ograniczać samego siebie


SJP.pl


samoograniczać

samoograniczać się - ograniczać samego siebie


SJP.pl


samoograniczyć

samoograniczyć się - ograniczyć samego siebie


SJP.pl


samookaleczać

samookaleczać się - okaleczać samego siebie; okaleczać się


SJP.pl


samookaleczenie

uszkodzenie własnego ciała lub nadwerężenie zdrowia, dokonywane w celu uniknięcia jakichś obowiązków lub dopełnienia nakazów rytualnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) celowe okaleczenie samego / samej siebie;

Wiktionary

Samookaleczenie, samouszkodzenie, samozranienie ( self-harm, self-injury, self-inflicted violence) – zjawisko o wielu nazwach i definicjach, które można skrótowo określić jako celowe zranienie się.

Samookaleczanie jest definiowane w różny sposób i różnie nazywane w różnych krajach i przez różnych badaczy. W efekcie metaanalizy i porównania między krajami i badaniami są znacząco utrudnione. W samej Polsce na opis samozranień stosuje się co najmniej 27 różnych terminów naukowych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dyżurny pielęgniarz zamarł ze zgrozy na widok blizn po samookaleczeniach na przedramionach pacjentki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔːkalɛˈt͡ʃɛ̃ɲɛ, AS: sãm•okalečẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samookaleczanie n.

 czas. samookaleczać się ndk., samookaleczyć się dk.

Wiktionary


samookaleczyć

samookaleczyć się - okaleczyć samego siebie


SJP.pl


samookreślający

samookreślać się - określać samego siebie


SJP.pl


samookreślać

samookreślać się - określać samego siebie


SJP.pl


samookłamywać

samookłamywać się - okłamywać samego siebie, spychać niewygodną dla siebie prawdę do podświadomości; samooszukiwać się


SJP.pl


samoopalacz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kosmet. substancja nadająca skórze opalony wygląd, utrzymująca kolor przez kilka dni

Wiktionary

Samoopalacz – środek kosmetyczny mający na celu nadanie skórze brązowego odcienia bez naświetlania skóry promieniami UV.

Samoopalacz imituje efekt naturalnej opalenizny, którą można uzyskać bez udziału słońca, nie prowadzi jednak do powstawania melaniny, naturalnego barwnika powstającego w skórze pod wpływem promieniowania UV. Dlatego też ten rodzaj zabarwienia nie chroni przed działaniem promieni słonecznych i skóra wymaga ochrony przed słońcem preparatami z filtrami ochronnymi.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Najlepiej dzień przed aplikacją samoopalacza wykonać peeling całego ciała.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔːˈpalat͡ʃ, AS: sãm•opalač

Wiktionary

Powiązane:

 przym. samoopalający

 rzecz. samopodpalenie n., samospalenie n.

Wiktionary


samoopalający

przymiotnik

 (1.1) kosmet. powodujący sztuczny efekt opalenizny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔːpalaˈjɔ̃nt͡sɨ, AS: sãm•opalai ̯õncy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samoopalacz

Wiktionary


samoopanowanie

samoopanować się - pohamować swoje wzburzenie, wzruszenie itp.; opanować się


SJP.pl


samoopanować

samoopanować się - pohamować swoje wzburzenie, wzruszenie itp.; opanować się


SJP.pl


samoopieka

ogólne dbanie o siebie


SJP.pl


samoopodatkować

samoopodatkować się - dobrowolnie obciążyć się określonymi wpłatami pieniężnymi na rzecz budżetu państwa lub danego funduszu celowego


SJP.pl


samoopróżniacz

w technice: towarowy wagon kolejowy z otwieranymi bokami, umożliwiającymi szybkie wyładowanie przewożonego towaru


SJP.pl


samoopłacalność

możliwość utrzymania się z dochodu uzyskanego dzięki własnej działalności


SJP.pl


samoorganizacja

Samoorganizacja, samoporządkowanie (ang. "self-organisation", "self-assembly") – zjawiska, w których elementy układu złożonego ulegają spontanicznemu uporządkowaniu; tworzenie się zorganizowanych struktur przestrzennych lub korelacji w przestrzeni i czasie pod wpływem oddziaływań zachodzących pomiędzy elementami układu, oraz między układem a jego otoczeniem.

Wikipedia


samoorganizować

samoorganizować się - organizować się samoczynnie


SJP.pl


samooskarżenie

Samooskarżenie – dobrowolne zawiadomienie organów ścigania o popełnieniu przez siebie określonego przestępstwa. Ze względu na trudność w ocenie prawdziwości, wymaga ustalenia przyczyn. Stanowi źródło pierwszych informacji o przestępstwie, o którym organ ścigania do tej pory nie wiedział lub przypisywał je komuś innemu.

Wikipedia


samoostrzenie

automatyczne ostrzenie się podczas normalnego użytkowania


SJP.pl


samoostrzący

taki, który sam się ostrzy


SJP.pl


samooszukiwanie

samooszukiwanie się - oszukiwanie samego siebie


SJP.pl


samooszukiwać

samooszukiwać się - okłamywać samego siebie, spychać niewygodną dla siebie prawdę do podświadomości; samookłamywać się


SJP.pl


samopas

bez opieki lub bez kontroli


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) bez opieki, bez kontroli

 (1.2) w pojedynkę, samotnie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rodzice na cały dzień puszczają dzieci samopas, a potem dziwią się, gdy dochodzi do tragedii.

 (1.2) Wybrałem się samopas na spacer po uzdrowisku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãˈmɔpas, AS: sãmopas

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) w pojedynkę, samotnie

Wiktionary


samopaska

dawniej: ladacznica, nierządnica


SJP.pl


samopał

rodzaj dawnej rosyjskiej rusznicy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) daw. wojsk. prymitywna, długa ręczna broń palna, używana w XVI-XVII wieku w Europie Wschodniej; rodzaj rusznicy;

 (1.2) łow. pułapka samostrzelna uruchamiana przypadkowo mechanizmem spustowym

 (1.3) techn. urządzenie do odstraszania zwierzyny niszczącej nocą pola uprawne, od czasu do czasu strzelające ślepą amunicją

Wiktionary

Samopał (z самопал) – staropolskie potoczne określenie długiej ręcznej broni palnej, używanej od XVI do XVII wieku na Ukrainie i w Rosji. Termin ten jest nieprecyzyjny i odnosił się do zróżnicowanych konstrukcji broni strzeleckiej.

Współcześnie mianem samopału określa się również broń palną ustawianą przez kłusowników w lesie na ścieżkach (przesmykach) zwierzyny. Samopał strzela po potrąceniu przez zwierzynę drutu lub sznura uruchamiającego spust.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Odpowiadaj, wraży synu, a nie, to z samopału zapytam!

 (1.2) Tylko w lutym złowił samopałem pięć sztuk zwierzyny płowej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samopodpalenie n., samospalenie n.

Wiktionary


samopielęgnacja

dbanie o siebie, własne zdrowie i wygląd


SJP.pl


samopis

aparat, przyrząd samopiszący


SJP.pl


samopięć

przysłówek liczebnikowy

 (1.1) daw. tylko w pięć osób

Wiktionary


samopnący

roślina samopnąca - rzadko: roślina o wydłużonych giętkich pędach wymagających podpór; roślina pnąca, pnącze


SJP.pl


samopoczucie

stan psychiczny lub fizyczny odczuwany bezpośrednio przez daną osobę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) nastrój, humor

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔpɔˈt͡ʃut͡ɕɛ, AS: sãmopočuće

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) forma

Wiktionary


samopodgrzewający

taki, który sam się podgrzewa


SJP.pl


samopodpalenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) czyn podpalenia własnego majątku, np. domu, plonów

 (1.2) rzad. zob. samospalenie. (samobójstwo)

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Samopodpalenie Bouaziziego przed rządowym budynkiem było desperacką i rozpaczliwą formą zaprotestowania przeciw fatalnym perspektywom młodych ludzi w Tunezji.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samozapłon m., samozapalność ż., samopalność ż., samopalenie n., samospalenie n., samoopalanie n., samoopalacz m., samopał m.

 przym. samozapalny, samopalny

Wiktionary


samopodtrzymujący

taki, który sam podtrzymuje (się)


SJP.pl


samopodświetlać

samopodświetlać się - podświetlać się samoczynnie


SJP.pl


samopodświetlić

samopodświetlić się - podświetlić się samoczynnie


SJP.pl


samopomoc

Sa

Wikipedia


samopompujący

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który samoczynnie napełnia się powietrzem

Wiktionary


samoponiżanie

samoponiżać się - poniżać samego siebie


SJP.pl


samoponiżać

samoponiżać się - poniżać samego siebie


SJP.pl


samoponiżenie

rzadko: poniżenie samego siebie; samouniżenie


SJP.pl


samoponiżyć

samoponiżyć się - poniżyć samego siebie


SJP.pl


samopotępiać

samopotępiać się - potępiać samego siebie


SJP.pl


samopotępić

samopotępić się - potępić samego siebie


SJP.pl


samopowtarzalny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) ładujący automatycznie kolejny pocisk

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jako pierwszy do produkcji trafił karabin samopowtarzalny SKS.

Wiktionary


samopowtórzyć

samopowtórzyć się - powtórzyć się samoczynnie


SJP.pl


samopoziomowanie

automatyczne utrzymywanie poziomu przedmiotu lub urządzenia


SJP.pl


samopoziomujący

taki, który sam się poziomuje


SJP.pl


samopoznanie

poznanie samego siebie, swojej osobowości, psychiki, swoich możliwości itp.; samorozumienie


SJP.pl


samopoświęcenie

poświęcanie swojego czasu i zasobów dla dobra innych osób


SJP.pl


samoprezentacja

prezentacja samego siebie, własnych dokonań


SJP.pl


samoprzylepny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) przylepiający się bez smarowania klejem

Wiktionary

Powiązane:

 przym. lepki

 rzecz. lepidło n., lepiszcze n.

Wiktionary


samoprząśnica

rodzaj przędzarki do samoczynnego wyrobu cienkiej przędzy


SJP.pl


samopsza

pszenica jednoziarnowa; dziś prawie nieuprawiana


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. roln. roślina z gatunku pszenica samopsza, nazwa systematyczna|Triticum monococcum|ref=tak., jedna z najstarszych udomowionych, uprawiana już 7000 lat p.n.e.

Wiktionary


samopublikacja

1. publikowanie dzieła nakładem własnym autora; samopublikowanie, self-publishing;
2. dzieło opublikowane w ten sposób


SJP.pl


samopublikowanie

publikowanie dzieła nakładem własnym autora; samopublikacja, self-publishing


SJP.pl


samopublikowany

opublikowany nakładem własnym autora


SJP.pl


samopylność

zdolność roślin do zapylania się własnym pyłkiem; autogamia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest samopylne

Wiktionary

Samopylność, samozapylenie – forma autogamii występująca u roślin nasiennych. Polega na zapyleniu słupka pyłkiem pochodzącym z pręcików z tego samego kwiatu, lub innych kwiatów, ale rosnących na tej samej roślinie. W wyniku tego procesu nie następuje wymiana materiału genetycznego.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. samopylny

 przysł. samopylnie

Wiktionary


samopłonność

Sa

Wikipedia


samopłonny

o roślinie: niezapylający się własnym pyłkiem; samosterylny


SJP.pl


samoraj

nazwisko


SJP.pl


samorealizacja

Samorealizacja, samourzeczywistnianie, samoaktualizacja – w psychologii to stałe dążenie do realizacji swojego potencjału, rozwijania talentów i możliwości, proces stawania się „tym, kim się chce być” (a nie tym, kim się jest), dążeniem do wewnętrznej spójności, jedności z samym sobą, spełnienia swojego przeznaczenia lub powołania.

Wikipedia


samorealizować

potocznie: samorealizować się - realizować, urzeczywistniać własne zamierzenia, plany życiowe, artystyczne itp.; spełniać się


SJP.pl


samoregenerowanie

samoregenerować się - regenerować się samoczynnie


SJP.pl


samoregenerować

samoregenerować się - regenerować się samoczynnie


SJP.pl


samoregenerujący

samoregenerujący się - taki, który samodzielnie się odnawia; samoodnawialny, samoodnawiający się


SJP.pl


samoregulacyjny

→ samoregulacja


SJP.pl

Patrz:

samoregulacja

samoregulować

1. o urządzeniu: regulować jakieś parametry bez ingerencji człowieka;
2. samoregulować się - regulować się samoczynnie


SJP.pl


samoregulujący

1. o urządzeniu: regulować jakieś parametry bez ingerencji człowieka;
2. samoregulować się - regulować się samoczynnie


SJP.pl


samorejestrować

samorejestrować się - rejestrować się samoczynnie


SJP.pl


samorejestrujący

samorejestrować się - rejestrować się samoczynnie


SJP.pl


samoreplikujący

taki, który sam się powiela


SJP.pl


samorodek

bryłka metalu, zwłaszcza szlachetnego, znaleziona w piasku, mule itp.; nugget, rodzimek


SJP.pl


samorodność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest samorodne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samorodek m.

 przym. samorodny

 przysł. samorodnie

Wiktionary


samorodny

przymiotnik

 (1.1) wynikający z natury

 (1.2) taki, który nikogo nie naśladuje

 (1.3) nieposiadający wykształcenia w danej dziedzinie, choć w niej działający

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samorodek mrz., samorodność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) naturalny, wrodzony

 (1.2) oryginalny

 (1.3) spontaniczny

Wiktionary


samorodztwo

samorzutne powstanie niższych organizmów z nieorganicznej lub organicznej materii nieożywionej; samorództwo, abiogeneza, autogonia


SJP.pl


samorozpakowujący

taki, który sam rozpakowuje (się)


SJP.pl


samorozpoznanie

zdolność rozpoznawania siebie jako odrębnej jednostki


SJP.pl


samorozpuszczanie

rozkład komórek i tkanek organizmu pod wpływem własnych enzymów hydrolitycznych; autoliza, samotrawienie


SJP.pl


samorozpuszczać

rzadko: samorozpuszczać się - rozpuszczać się samoczynnie


SJP.pl


samorozpuścić

rzadko: samorozpuścić się - rozpuścić się samoczynnie


SJP.pl


samorozumienie

rozumienie samego siebie, swojej osobowości, psychiki, swoich możliwości itp.; samopoznanie


SJP.pl


samorozwiązanie

rozwiązanie się partii lub sejmu w drodze własnej uchwały


SJP.pl


samorozwiązać

rozwiązać się samodzielnie, z własnej decyzji


SJP.pl


samorozwojowo

→ samorozwojowy


SJP.pl

Patrz:

samorozwojowy

samorozwojowy

→ samorozwój


SJP.pl

Patrz:

samorozwój

samoruch

dawniej: automat (maszyna)


SJP.pl


samorzecznictwo

publiczne wypowiadanie się w imieniu swoim lub swojej grupy, broniąc jej praw, interesów itp.


SJP.pl


samorzeczniczka

→ samorzecznik


SJP.pl

Patrz:

samorzecznik

samorzeczniczy

wypowiadający się publicznie w imieniu swoim lub swojej grupy, broniąc jej praw, interesów itp.


SJP.pl


samorzecznik

osoba, która publicznie wypowiada się w imieniu swoim lub swojej grupy, broniąc jej praw, interesów itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba autystyczna lub niepełnosprawna, która mówi we własnym imieniu o swoich prawach i potrzebach

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samorzecznictwo n.

Wiktionary


samorzutny

przymiotnik

 (1.1) med. nauk. techn. zachodzący bez zewnętrznej przyczyny

Wiktionary


samorząd

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) adm. samodzielne i niezależne wykonywanie pewnych funkcji o charakterze administracyjnym przez określony organizm społeczny

 (1.2) grupa osób działających lub pracujących w samorządzie (1.1)

Wiktionary

Samorząd – ustalony prawnie zakres kompetencji do samodzielnego decydowania o sprawach określonej społeczności, wykonywanie funkcji uzupełniających w stosunku władz np. szkoły, zakładu produkcyjnego, władz państwowych.

Pojęcie "samorządu" wywodzi się z niem: "Selbstverwaltung" (samodzielny zarząd, samorząd), używanego dla określenia lokalnej administracji publicznej nie sprawowanej przez państwo. Znanym teoretykiem samorządu w nauce niemieckiej był XIX-wieczny uczony Rudolf von Gneist.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kontrola ta obejmuje również orzekanie o zgodności z ustawami uchwał organów samorządu terytorialnego i aktów normatywnych terenowych organów administracji rządowej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samorządowiec m., samorządność ż.

 przym. samorządowy, samorządny

 przysł. samorządnie

Wiktionary


samorządny

przymiotnik

 (1.1) mający własny samorząd, rządzący się sam

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samorząd mrz., samorządowiec mos.

 przym. samorządowy

Wiktionary


samorządowczyni

→ samorządowiec


SJP.pl

Patrz:

samorządowiec

samorządowiec

członek samorządu, pracownik instytucji samorządowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. osoba pełniąca jakąś funkcję w samorządzie (najczęściej terytorialnym)

 (1.2) pot. ktoś popierający idee samorządności

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Większość samorządowców złożyła już oświadczenia majątkowe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔʒɔ̃nˈdɔvʲjɛt͡s, AS: sãmožõndovʹi ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samorząd m., samorządność ż.

 przym. samorządowy, samorządny

Wiktionary


samorządowy

przymiotnik od: samorząd


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) adm. związany z samorządem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) 23 czerwca br. przedstawiciele Policji i władz samorządowych uroczyście otworzyli odnowiony gmach chełmżyńskiego komisariatu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samorząd m., samorządca mos., samorządność ż., samorządowiec mos., samorządztwo n.

 przym. samorządny

 przysł. samorządnie

Wiktionary


samorządówka

potocznie: praca w administracji samorządowej


SJP.pl


samoróbka

potocznie: rzecz wykonana przez amatora domowym sposobem


SJP.pl


samorództwo

według popularnego w starożytności i średniowieczu poglądu: samorzutne powstanie niższych organizmów z nieorganicznej lub organicznej materii nieożywionej (np. much ze zgniłego mięsa, żab z mułu rzecznego); abiogeneza, autogonia


SJP.pl


samos

wino deserowe produkowane na greckiej wyspie Samos


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. grecka wyspa na Morzu Egejskim, u wybrzeży Azji Mniejszej;

 (1.2) geogr. adm. miejscowość portowa w Grecji;

Wiktionary

Samos (gr. "Σάμος") – grecka wyspa na Morzu Egejskim, u wybrzeży Azji Mniejszej, w administracji zdecentralizowanej Wyspy Egejskie, w regionie Wyspy Egejskie Północne, w jednostce regionalnej Samos, w gminie Samos. Główną miejscowością wyspy jest Samos.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na greckiej wyspie Samos urodził się filozof Epikur.

 (1.2) Kupimy ryb w Samos i poprosimy gospodarzy, by nam je usmażyli.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsãmɔs, AS: sãmos

Wiktionary

Powiązane:

 przym. samijski

Wiktionary


samosa

indyjski pierożek nadziewany warzywami, mięsem lub serem, smażony w głębokim tłuszczu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. tradycyjna potrawa indyjska, trójkątny pierożek smażony na głębokim oleju;

Wiktionary

Samosa ( समोसा) – potrawa kuchni indyjskiej; przekąska w postaci trójkątnego pierożka smażonego na głębokim oleju. Jako nadzienie służą najczęściej ostro przyprawione warzywa, mięso kurczaka lub ser panir.

Wikipedia


samosia

żartobliwie: samodzielna, rezolutna dziewczyna; zosia samosia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) żart. o zbyt rezolutnej i samodzielnej dziewczynce

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãˈmɔɕa, AS: sãmośa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sam, supersam m., samodzielność ż., samotność ż.

 przym. sam, samotny, samodzielny, samiutki, samiusieńki, samiuteńki, samiutenieńki

 przysł. samotnie, samodzielnie

 zaim. sam

Wiktionary


samosiejka

roślina, która wyrosła z nasienia zasianego w ziemi bez ingerencji człowieka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. roślina, która wyrosła z nasiona opadłego z drzewa, krzewu itp.

 (1.2) pot. tytoń uprawiany nielegalnie na własny użytek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samosiew mrz., samosiewka ż., samosiewność ż.

 przym. samosiewny

Wiktionary


samosierra

przełęcz w Hiszpanii; Somosierra


SJP.pl


samosiew

Samosiew – proces samoistnego rozsiewania się nasion, w wyniku którego może powstać nalot. Nasiona mogą być przenoszone na kilka sposobów.

Wikipedia


samosiewność

sposób rozsiewania diaspor (np. nasion, zarodników) za pomocą mechanizmów wewnętrznych rośliny, bez udziału czynników zewnętrznych; autochoria


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. samoczynne rozsiewanie diaspor przez roślinę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Doskonałym przykładem samosiewności jest np. ballochoria.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sa.mɔˈɕɛv.nɔɕt͡ɕ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samosiejka ż., samosiew mrz., samosiewka ż.

 przym. samosiewny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) autochoria

Wiktionary


samosiewny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) bot. powstały z samosiewu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samosiejka ż., samosiew mrz., samosiewka ż., samosiewność ż.

Wiktionary


samosioł

rdzenni mieszkańcy okolic Czarnobyla, którzy po katastrofie w 1986 r. nielegalnie powrócili do swoich domów lub odmówili ewakuacji


SJP.pl


samospalenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) samobójstwo przez spalenie się żywcem, najczęściej popełniane demonstracyjnie na znak protestu;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) 8 września 1968 r. w czasie Centralnych Dożynek na stołecznym Stadionie X-lecia samospalenia dokonał Ryszard Siwiec, b. żołnierz AK.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔspaˈlɛ̃ɲɛ, AS: sãmospalẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samozapłon m., samozapalność ż., samopalność ż., samopalenie n., samopodpalenie n., samoopalanie n., samoopalacz m., samopał m.

 przym. samozapalny, samopalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzad. samopodpalenie

Wiktionary


samospawalny

o metalach: spawający się bez użycia spoiwa


SJP.pl


samospełniający

rzadko: samospełniać się - spełniać własne marzenia, aspiracje


SJP.pl


samospełniać

rzadko: samospełniać się - spełniać własne marzenia, aspiracje


SJP.pl


samospełnienie

zadowolenie z siebie i swoich sukcesów


SJP.pl


samospełnić

rzadko: samospełnić się - spełnić własne marzenia, aspiracje


SJP.pl


samospis

samodzielne podanie danych do spisu powszechnego, zazwyczaj przez internet, bez udziału urzędnika


SJP.pl


samosprzężony

równy swemu sprzężeniu zespolonemu, np. macierz samosprzężona; hermitowski


SJP.pl


samospłacalny

taki, który zwraca koszty poniesione przy jego budowie lub zakupie


SJP.pl


samospłata

Sa

Wikipedia


samostabilizacja

zdolność samoczynnego powrotu układu do równowagi


SJP.pl


samostanowienie

prawo narodu do stanowienia o swoim losie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) decydowanie o własnym losie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uznanie prawa do samostanowienia krajów arabskich, zarówno w wymiarze politycznym, jak i kulturowym, powinno prowadzić do pokojowego współistnienia tych krajów z państwami Zachodu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔstãnɔˈvʲjɛ̇̃ɲɛ, AS: sãmostãnovʹi ̯ė̃ńe

Wiktionary


samostanowić

rzadko: stanowić o własnym losie


SJP.pl


samostart

1. samoczynny start - początek jakiegoś działania; autostart;
2. środowiskowo: preparat ułatwiający start silnika samochodowego


SJP.pl


samoster

Sa

Wikipedia


samosterowanie

sterować samoczynnie


SJP.pl


samosterować

sterować samoczynnie


SJP.pl


samosterujący

sterować samoczynnie


SJP.pl


samosterylny

o roślinie: niezapylający się własnym pyłkiem; samopłonny


SJP.pl


samostrzał

1. kusza;
2. broń, z której pada strzał, gdy zwierzę potrąci drut połączony z mechanizmem spustowym


SJP.pl


samoswój

wyrażający nastrój swojskości, samorodny, swoisty


SJP.pl


samosz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w północno-zachodniej Rumunii i w północno-wschodnich Węgrzech, lewy dopływ Cisy, powstaje z połączenia Małego Samoszu i Wielkiego Samoszu;

Wiktionary

Samosz (węg. "Szamos", rum. "Someș", niem. "Somesch" lub "Samosch", łac. "Samus") – rzeka w północno-zachodniej Rumunii i w północno-wschodnich Węgrzech, lewy dopływ Cisy w zlewisku Morza Czarnego. Długość – 297 km (246 km w Rumunii, 51 km na Węgrzech), powierzchnia zlewni – 15 882 km² (15 217 km² w Rumunii, 665 km² na Węgrzech). Do długości Samoszu dolicza się często długość Małego lub Wielkiego Samoszu, stąd rozbieżności w danych.

Wikipedia


samosąd

samowolne ukaranie kogoś z pominięciem postępowania sądowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) samowolne osądzenie i ukaranie kogoś za przestępstwo bez postępowania sądowego;

Wiktionary

Samosąd, lincz (ang. "lynch") – samowolne osądzenie i ukaranie domniemanego przestępcy przez osoby do tego nieuprawnione, pomijając postępowanie sądowe.

Za przykład samosądu może posłużyć spontaniczne wykonanie kary śmierci przez tłum krótko po wzbudzającym silne emocje zdarzeniu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wśród ludzi dysponujących środkami i siłą nagminnie dochodziło do samosądów, które nawet przez stojących na straży prawa królów traktowane były jak normalne zjawisko.

Wiktionary


samosłyszalność

słyszenie własnego głosu w słuchawce telefonu


SJP.pl

Samosłyszalność (lub efekt lokalny) – efekt występujący w aparacie telefonicznym polegający na słyszeniu własnego głosu w słuchawce telefonu. Spowodowane jest tym, że prąd wypływający z mikrofonu aparatu trafia do słuchawki.

Do eliminacji zjawiska lokalnego wykorzystuje się układ antylokalny np. w postaci mostka zrównoważonego, który rozdziela sygnał nadawany od odbieranego.

Wikipedia


samotka

samotka marchwianka - gatunek błonkówki z rodziny lepiarkowatych


SJP.pl

Samotka ("Hylaeus") – rodzaj pszczół samotnych z rodziny lepiarkowatych (Colletidae).

Wikipedia


samotna

kobieta samotna, niemająca bliskich, opuszczona


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Samotna – skała w grupie Skał Mirowskich na Wyżynie Częstochowskiej
  • Samotna – skała w miejscowości Mieroszów w Sudetach
  • Samotna – skała wspinaczkowa w Podzamczu

Wikipedia


samotnia

1. miejsce niezamieszkałe, odludne, w którym ktoś przebywa w samotności; pustelnia, odludzie, ustronie, bezludzie;
2. życie samotne, odosobnione


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) miejsce pozbawione obecności innych ludzi

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • pustelnia – miejsce odosobnienia
  • Schronisko PTTK „Samotnia” – schronisko turystyczne w Karkonoszach
  • Samotnia – przysiółek wsi Jurkowice w Polsce, położony w województwie świętokrzyskim, w powiecie staszowskim, w gminie Bogoria
  • Samotnia – utwór Charlesa Dickensa
    • Samotnia – film-ekranizacja z 1920 roku,
    • Samotnia – film-ekranizacja z 1922 roku,
    • Samotnia – miniserial-ekranizacja z 1959 roku,
    • Samotnia – miniserial-ekranizacja z 1985 roku,
    • Samotnia – miniserial-ekranizacja z 2005 roku,
    • Samotnia – słuchowisko radia BBC.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. samotność ż.

 przym. samotny

Wiktionary


samotnica

kobieta żyjąca w samotności, stroniąca od ludzi; samotniczka, mizantropka


SJP.pl


samotnictwo

życie w odosobnieniu, z dala od ludzi; samotnikostwo, mizantropia, samotność, odludztwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) cecha samotnika, stronienie od ludzi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samotność ż., samotnik m.

Wiktionary


samotniczek

kobieta żyjąca w samotności, stroniąca od ludzi; samotnica, mizantropka


SJP.pl

Samotniczek ("Brucepattersonius") – rodzaj ssaków z podrodziny bawełniaków (Sigmodontinae) w obrębie rodziny chomikowatych (Cricetidae).

Wikipedia


samotniczka

kobieta żyjąca w samotności, stroniąca od ludzi; samotnica, mizantropka


SJP.pl


samotniczość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest samotnicze; cecha tych, którzy są samotniczy

Wiktionary

Powiązane:

 przym. samotniczy

 przysł. samotniczo

Wiktionary


samotniczy

charakterystyczny dla samotnika - osoby stroniącej od ludzi, np. samotniczy tryb życia; pustelniczy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z samotnikiem, odnoszący się do samotnika

przymiotnik jakościowy

 (2.1) odosobniony, samotny

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Paweł wiódł samotniczy tryb życia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samotniczość ż., samotnik m.

 przysł. samotniczo

 przym. samotny

Wiktionary


samotnie

przysłówek

 (1.1) w odosobnieniu, w samotności, bez towarzystwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Leonid Teliga opłynął samotnie Ziemię na drewnianym jachcie "Opty" w latach 1967-1969.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãˈmɔtʲɲɛ, AS: sãmotʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samotność ż., sam mrz., samosia ż., samotnik mos./mzw.

 przym. samotny, sam

 zaim. sam

Wiktionary


samotniej

stopień wyższy od przysłówka: samotnie


SJP.pl


samotniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: samotny


SJP.pl


samotnieć

stawać się samotnym


SJP.pl


samotnik

1. osoba żyjąca w samotności, stroniąca od ludzi; odludek, mizantrop;
2. środowiskowo: żeglarz morski pływający samotnie;
3. slangowo: złodziej kieszonkowy kradnący bez wspólnika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek samotny, unikający towarzystwa innych

 (1.2) żegl. żeglarz pływający samotnie

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) ornit. nazwa systematyczna|Tringa ochropus|ref=tak., gatunek ptaka z rodziny bekasowatych;

 (2.2) zool. zwierzę, które żyje poza stadem

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • samotnik (Tringa ochropus) – ptak wędrowny z rodziny bekasowatych
  • samotnik – osoba unikająca kontaktów z innymi
  • samotnik – gra logiczna
  • Samotnik – sztuka teatralna autorstwa Roberta Andersona
  • Samotnik – francuski film z 1975
  • Samotnik – singel białoruskiego zespołu punkrockowego N.R.M.
  • Samotnik – część wsi Glinnik w woj. łódzkim, w pow. zgierskim, w gminie Zgierz
  • Samotnik – skała położona w południowo-zachodniej Polsce, w Sudetach, w Górach Złotych

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sãˈmɔtʲɲik, AS: sãmotʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samotność ż., samotnictwo n.

:: fż. samotniczka ż., samotnica ż.

 przym. samotny, samotniczy

 przysł. samotnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) odludek, pot. dzik, borsuk, pustelnik, samson

 (2.1) stalugwa, brodziec samotny

Wiktionary


samotnikostwo

życie w odosobnieniu, z dala od ludzi; samotnictwo, mizantropia, samotność, odludztwo


SJP.pl


samotno

przysłówek

 (1.1) przest. zob. samotnie.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po zachodzie zrobiło się im samotno i ponuro.

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. samotnie

 rzecz. samotność ż.

Wiktionary


samotność

1. odczuwany stan braku towarzystwa bliskiej osoby, opuszczenia przez innych;
2. życie w odosobnieniu, z dala od ludzi; samotnictwo, samotnikostwo, mizantropia, odludztwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) życie w odosobnieniu, z dala od innych ludzi

 (1.2) uczucie braku bliskich osób

Wiktionary

Samotność – subiektywny, emocjonalny stan odczuwania izolacji społecznej i poczucia odcięcia od innych. Pojawia się i zanika, gdy zmienia się sytuacja życiowa. W przypadku samotności chronicznej jest doświadczana bez względu na okoliczności.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) O Boże, po siedmiu latach samotności, okręt tak blisko!

 (1.2) Przy kieliszku walczyła ze swą samotnością.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãˈmɔtnɔɕt͡ɕ, AS: sãmotność

Wiktionary

Powiązane:

 przym. samotny, sam

 przysł. samotnie, samotno

 rzecz. samotnik m., samotnia ż., sam mrz., samosia ż., samotnictwo n., osamotnienie n.

 zaim. sam

Wiktionary


samotny

1. żyjący z dala od ludzi, pozbawiony towarzystwa i bliskości innych, niemający rodziny, przyjaciół;
2. znajdujący się gdzieś całkiem sam, zdany tylko na siebie;
3. dziejący się, spędzany, odbywany bez obecności innych;
4. niemający w nikim wsparcia, dziejący się bez wsparcia innych;
5. niemający żony lub niemająca męża;
6. znajdujący się na odludziu; ustronny, odosobniony


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który jest sam, żyje samotnie

 (1.2) odbywający się bez towarzystwa

 (1.3) wyludniony

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Zawsze bałam się choroby, momentu, w którym będę słaba, bezsilna, bezradna i samotna.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãˈmɔtnɨ, AS: sãmotny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sam m., samotność ż., osamotnienie n., samotnienie n., samotnik m., samotniczka ż., samotnia ż., samosia ż.

 czas. osamotnić dk., samotnieć ndk.

 przym. sam, samiutki, samiuśki, samotniczy

 przysł. samotnie, samotniczo

 zaim. sam

 temsłow. samo-

Wiktionary


samotok

przenośnik wałkowy do transportu wyrobów walcowanych


SJP.pl


samotracki

→ Samotraka


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Samotraką, dotyczący Samotraki

Wiktionary

Patrz:

Samotraka

Powiązane:

 rzecz. Samotraka ż.

Wiktionary


samotraka

grecka wyspa na Morzu Trackim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. wyspa grecka na Morzu Trackim;

 (1.2) geogr. adm. gmina w Grecji;

 (1.3) geogr. miasto w Grecji

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nike z Samotraki, znaleziona w 1863 r., jest jedną z najsłynniejszych i najbardziej rozpoznawalnych rzeźb na świecie.

 (1.3) Diana mieszka w Samotrace od 1975 roku.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. samotracki

Wiktionary


samotrawienie

rozkład komórek i tkanek organizmu pod wpływem własnych enzymów hydrolitycznych; autoliza, samorozpuszczanie


SJP.pl


samotrzask

pułapka do chwytania zwierząt i ptaków, zamykająca się automatycznie; potrzask


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Samotrzask – wieś w województwie mazowieckim, w powiecie węgrowskim, w gminie Łochów
  • Samotrzask – osada leśna w województwie mazowieckim, w powiecie węgrowskim, w gminie Łochów

Wikipedia


samotrzeci

dawniej: będący w towarzystwie dwóch osób, jeden z trzech


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) daw. będący w towarzystwie dwóch osób, jeden z trzech

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kirkor samotrzeci / Chwyta dłonią koniowi królewskiemu cugle, / Krzycząc: srogi tyranie! trzema zabójstwami / Doszedłeś aż do tronu: idź w piekło!

 (1.1) Świętopełk samotrzeci schronił się do zamku Kijowskiego, wojsko zaś jego częścią wyginęło, częścią dostało się do niewoli.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔˈṭʃɛt͡ɕi, AS: sãmoṭšeći

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. samotrzeć

Wiktionary


samotrzeć

dawniej: we trzech, we troje


SJP.pl

przysłówek liczebnikowy

 (1.1) daw. tylko w trzy osoby; we trzech, we troje; sam z dwoma innymi osobami

Wiktionary

Powiązane:

 przym. samotrzeci

Wiktionary


samouctwo

samodzielne (bez pomocy nauczycieli, a czasami nawet podręczników) zdobywanie wiedzy


SJP.pl


samouczek

podręcznik do samodzielnej nauki jakiegoś przedmiotu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) podręcznik przystosowany do samodzielnego uczenia się

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔˈwut͡ʃɛk, AS: sãmou̯uček

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samouk m.

Wiktionary


samouczenie

proces uczenia się samodzielnie


SJP.pl


samouczkowy

→ samouczek


SJP.pl

Patrz:

samouczek

samouczący

taki, który sam uczy (się)


SJP.pl


samoudręczanie

dręczenie samego siebie; samoudręczenie, samoudręka


SJP.pl


samoudręczenie

dręczenie samego siebie; samoudręczanie, samoudręka


SJP.pl


samoudręka

dręczenie samego siebie; samoudręczanie, samoudręczenie


SJP.pl


samouk

osoba ucząca się czegoś bez pomocy nauczyciela; autodydakta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ktoś, kto uczy się samodzielnie, bez pomocy nauczyciela

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãˈmɔwuk, AS: sãmou̯uk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samouczek m., samouctwo n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) autodydakta

Wiktionary


samoukaranie

dobrowolne poddanie się karze


SJP.pl


samouleczalny

o chorobie: taka, która samoczynnie mija, bez pomocy leków; autoterapeutyczny


SJP.pl


samoulepszać

o niektórych stopach metali: samoulepszać się - samorzutnie zwiększać twardość i wytrzymałość


SJP.pl


samoulepszyć

o niektórych stopach metali: samoulepszyć się - samorzutnie zwiększyć twardość i wytrzymałość


SJP.pl


samoumartwiać

samoumartwiać się - umartwiać samego siebie


SJP.pl


samoumartwienie

samoumartwić się - umartwić samego siebie


SJP.pl


samoumartwić

samoumartwić się - umartwić samego siebie


SJP.pl


samounicestwiać

samounicestwiać się - unicestwiać samego siebie


SJP.pl


samounicestwienie

rzadko: unicestwienie samego siebie; autodestrukcja


SJP.pl


samounicestwić

samounicestwić się - unicestwić samego siebie


SJP.pl


samouniżenie

rzadko: uniżenie samego siebie; samoponiżenie


SJP.pl


samoutlenianie

rzadko: samoutleniać się - utleniać się samoczynnie


SJP.pl


samoutleniać

rzadko: samoutleniać się - utleniać się samoczynnie


SJP.pl


samoutlenienie

rzadko: samoutlenić się - utlenić się samoczynnie


SJP.pl


samoutlenić

rzadko: samoutlenić się - utlenić się samoczynnie


SJP.pl


samoutwardzalny

zawierający utwardzacz


SJP.pl


samouwielbienie

zachwyt nad sobą, uwielbienie samego siebie; autofilia, narcyzm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) uwielbienie samego siebie lub zachwyt nad sobą

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔwuvʲjɛlˈbʲjɛ̇̃ɲɛ, AS: sãmou̯uvʹi ̯elbʹi ̯ė̃ńe

Wiktionary


samouwolnienie

ucieczka z miejsca odosobnienia (więzienia, aresztu, konwoju)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) praw. samowolne, nielegalne opuszczenie zakładu karnego przez skazanego;

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Oprócz dotychczasowego zarzutu paserstwa, zostaną mu postawione zarzuty samouwolnienia i posługiwania się cudzym dowodem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wolność m., uwalnianie n., uwolnienie n.

 czas. uwalniać ndk., uwolnić dk.

 przym. wolny

Wiktionary


samowar

metalowe naczynie do parzenia herbaty, popularne w Rosji i Iranie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. urządzenie do przygotowywania herbaty – ze zbiornikiem do gotowania wody, kranikiem i miejscem do podgrzewania czajniczka;

Wiktionary

Samowar (ros. "самовар") – urządzenie do przygotowywania herbaty, charakterystyczne szczególnie dla Rosji, Azerbejdżanu i Iranu. Klasyczna konstrukcja składa się ze zbiornika na wodę, przez który przechodzi pionowo rura na węgiel drzewny, z rusztem u dołu. W dolnej części zbiornika samowara znajduje się kranik do spuszczania wody, a u góry miejsce na czajniczek na esencję. Znane w świecie wytwórnie samowarów znajdują się w Tule, Moskwie i Petersburgu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) (…) a potem przez jakieś sienie i korytarze dotarliśmy do obszernego pokoju, gdzie wokół stołu, na którym stał dymiący samowar, zgromadziła się rodzina rosyjskich potomków (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãˈmɔvar, AS: sãmovar

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. samowarek m.

 przym. samowarowy

Wiktionary


samowarek

zdrobnienie od: samowar


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: samowar

 (1.2) mały samowar

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samowar mrz.

 przym. samowarowy

Wiktionary


samowarowy

→ samowar


SJP.pl

Patrz:

samowar

samoweryfikacja

sprawdzanie siebie samego; samoocena


SJP.pl


samowiedny

dawniej: mający samowiedzę, świadomy


SJP.pl


samowiedza

w psychologii: wiedza o samym sobie; samopoznanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) psych. wiedza zdobyta podczas nabywania doświadzeń i poznawania samego siebie;

Wiktionary

Samowiedza – w psychologii to zespół przekonań i wartości odnoszących się do własnego funkcjonowania osobistego jednostki, a także psychologiczne pojęcie własnego "ja" z cechami charakteru, które wpływają na myślenie, uczucia, działania.

Wiedza o sobie samym (samowiedza) wraz z wiedzą o świecie naturalnym i wiedzą o ludziach tworzy wiedzę indywidualną.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Samowiedza o doświadczeniu totalitarnym, które nas przecież ukształtowało, nikomu dziś nie jest potrzebna, boć przecież nikt tu komunie nie uległ i wszyscy z nią walczyli.

 (1.1) Zwykło się samowiedzę poety, jego program artystyczny – realizowany poezją, określać słowem: poetyka.

Wiktionary


samowity

przestarzałe: naturalny, przyrodzony


SJP.pl


samowiązałka

maszyna rolnicza do automatycznego wiązania snopów


SJP.pl


samowola

1. postępowanie tylko według własnej woli, ignorowanie czyichś nakazów, prawa; swawola, samowolność;
2. czyn będący wynikiem takiej postawy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) postępowanie jedynie według własnej woli, bez liczenia się z innymi czy lekceważąc prawo

 (1.2) czyn wyrażający samowolę (1.1)

Wiktionary

Samowola ( Самоволя) – wieś na Ukrainie w rejonie włodzimierskim obwodu wołyńskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zobacz, jak poprzez samowolę polskiej szlachty nasz kraj przechodził w niebyt.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samowolność ż.

:: zdrobn. samowolka ż.

 przym. samowolny

 przysł. samowolnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) nieposłuszeństwo, anarchia, niezdyscyplinowanie, samowolność, sobiepaństwo, swawola, woluntaryzm

 (1.2) nieposłuszeństwo

Wiktionary


samowolka

1. potocznie: postępowanie wyłącznie według własnej woli, bez liczenia się z zakazami i obowiązującym prawem; samowola;
2. efekt postępowania niezgodnego z zasadami


SJP.pl


samowolnie

przysłówek

 (1.1) z własnej tylko woli, nie licząc się z innymi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samowola ż., samowolka ż., samowolność ż.

 przym. samowolny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) arbitralnie, własnowolnie, przest. swawolnie

Wiktionary


samowolniej

stopień wyższy od przysłówka: samowolnie


SJP.pl


samowolność

postępowanie tylko według własnej woli, ignorowanie czyichś nakazów, prawa; swawola, samowola


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest samowolne; cecha tych, którzy są samowolni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. samowolny

 przysł. samowolnie

 rzecz. samowola ż.

Wiktionary


samowolny

książkowo:
1. postępujący tylko według własnej woli, działający wbrew zakazom i przepisom; nieposłuszny, niezdyscyplinowany;
2. będący wyrazem samowoli, np. samowolny czyn


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) postępujący według własnej woli, nie licząc się z innymi, z przepisami

 (1.2) świadczący o samowolnej (1.1) postawie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samowola ż., samowolka ż., samowolność ż.

 przysł. samowolnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) arbitralny, niesubordynowany, niezdyscyplinowany, sobiepański, własnowolny

 (1.2) arbitralny, bezprawny, niesubordynowany, sobiepański, woluntarystyczny, własnowolny

Wiktionary


samowspółczucie

życzliwe i rozumiejące podejście do samego siebie w trudnych chwilach


SJP.pl


samowtór

dawniej: w towarzystwie jednej osoby; we dwoje, we dwóch


SJP.pl


samowychowanie

umiejętność wpływu na własny rozwój, przejmowanie zadania rozwijania i kształtowania kwalifikacji we własnym zakresie; samokształcenie, autoedukacja


SJP.pl

Samowychowanie – samorzutna praca człowieka nad ukształtowaniem własnego poglądu na świat, własnych postaw, cech charakteru i własnej osobowości – stosownie do założonych kryteriów, wzorów oraz ideałów. Rozwijanie w procesie wychowania rodzinnego czy szkolnego motywacji pobudzającej dzieci i młodzież do pracy nad sobą jest działaniem, które zwielokrotnia wpływ wychowawczy rodziny i szkoły.

Wikipedia


samowyleczenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) samoistne ustąpienie objawów chorobowych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W przypadku kręczu ułożeniowego zazwyczaj następuje samowyleczenie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wyleczenie n.

Wiktionary


samowylewajka

w żeglarstwie: przyrząd do samoczynnego usuwania wody z jachtu, działający podczas jego ruchu na zasadzie ssania


SJP.pl


samowyrób

pozyskanie drewna kosztem nabywcy


SJP.pl


samowystarczalność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest samowystarczalne; cecha tych, którzy są samowystarczalni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. samowystarczalny

 przysł. samowystarczalnie

Wiktionary


samowystarczalny

zaspokajający własne potrzeby bez pomocy innych


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mogący sam zaspokoić wszystkie swe potrzeby

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) — Jesteśmy całkowicie samowystarczalni - mówi z dumą Giao Che Nat. — Ludzie pracują w kooperatywach — mamy spółdzielnie: rybacką, piekarską, stolarską, restauracyjną.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samowystarczalność ż.

Wiktionary


samowywołujący

samowywołujący się - taki, który sam się wywołuje, np. samowywołujący się polaroid


SJP.pl


samowyzwalacz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fot. mechanizm lub funkcjonalność oprogramowania aparatu fotograficznego pozwalająca na wyzwolenie spustu samoczynnie po określonym czasie;

Wiktionary

Samowyzwalacz – urządzenie zazwyczaj wbudowane w klasyczny aparat fotograficzny lub element oprogramowania cyfrowego aparatu fotograficznego, pozwalające na ustawienie wartości opóźnienia momentu wyzwolenia migawki. Samowyzwalacza używa się po unieruchomieniu wycelowanego aparatu, zwykle przy pomocy montażu na statywie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bez statywu nie zarejestrujemy też ujęć do stworzenia panoramy z prawdziwego zdarzenia, nie mówiąc już o wygodzie korzystania z podnoszenia lustra i samowyzwalacza.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samowyzwalanie n., samowyzwolenie n.

 czas. samowyzwalać ndk., samowyzwolić dk.

 przym. samowyzwoleńczy

Wiktionary


samowyzwalać

rzadko: samowyzwalać się - wyzwalać się samoczynnie


SJP.pl


samowyzwolenie

rzadko: samowyzwolić się - wyzwolić się samoczynnie


SJP.pl


samowyzwolić

rzadko: samowyzwolić się - wyzwolić się samoczynnie


SJP.pl


samowzbudny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) fiz. mający właściwość spontanicznego wytwarzania drgań, niezależnie od działania zewnętrznych czynników

Wiktionary


samowładca

władca nieograniczony, absolutny; autokrator, autokrata, jedynowładca, jednowładca


SJP.pl


samowładczy

→ samowładca


SJP.pl

Patrz:

samowładca

samowładczyni

władczyni nieograniczona, absolutna


SJP.pl


samowładny

przymiotnik

 (1.1) przest. mający nieograniczoną władzę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Trzeba skończyć z samowładną tyranią, wprowadzić monarchię konstytucyjną, a po niej demokrację…

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samowładca mos., samowładczyni ż., samowładztwo n., samowładza ż., samowładność ż.

 przym. samowładczy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. samowładczy; despotyczny

Wiktionary


samowładza

nieograniczona władza jednej osoby, sprawowana bez kontroli i podziału kompetencji


SJP.pl


samowładztwo

forma rządów, w której nieograniczona władza należy do jednego człowieka i jest sprawowana poza jakąkolwiek kontrolą społeczną; jedynowładztwo, absolutyzm, autokratyzm, autokracja, autarchia (rzadziej)


SJP.pl


samozachwyt

zachwycanie się samym sobą


SJP.pl


samozadowolenie

zadowolenie z samego siebie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zadowolenie z samego siebie

Wiktionary


samozadowolony

zadowolony z siebie


SJP.pl


samozagrzać

samozagrzać się - zagrzać się samoczynnie przez nagromadzoną substancję organiczną, często przy udziale bakterii


SJP.pl


samozagrzewać

samozagrzewać się - zagrzewać się samoczynnie przez nagromadzoną substancję organiczną, często przy udziale bakterii


SJP.pl


samozagłada

zniszczenie samego siebie


SJP.pl


samozamykacz

urządzenie stosowane do samoczynnego zamykania się drzwi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) urządzenie do przymykania drzwi przez mechanizm sprężynowy

Wiktionary


samozamykający

taki, który zamyka się automatycznie, samoczynnie


SJP.pl


samozamykanie

samoczynne zamykanie


SJP.pl


samozaopatrzać

samozaopatrzać się - zaopatrywać samego siebie


SJP.pl


samozaopatrzenie

samozaopatrzyć się - zaopatrzyć samego siebie


SJP.pl


samozaopatrzyć

samozaopatrzyć się - zaopatrzyć samego siebie


SJP.pl


samozaoranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) slang. sytuacja, w której uczestnik dyskusji używa argumentów kompromitujących jego samego, lub stanowisko, które reprezentuje

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. orka ż., oranie n., zaoranie n.

 czas. zaorywać, zaorać dk., orać ndk.

 przym. orkowy, zaorany

Wiktionary


samozaorany

potocznie: taki, który się samozaorał (skompromitował się)


SJP.pl


samozaorać

potocznie: samozaorać się - skompromitować się, postawić się w złym świetle


SJP.pl


samozapalający

samozapalać się - zapalać się samoczynnie


SJP.pl


samozapalanie

samozapalać się - zapalać się samoczynnie


SJP.pl


samozapalać

samozapalać się - zapalać się samoczynnie


SJP.pl


samozapalenie

samozapalić się - zapalić się samoczynnie


SJP.pl


samozapalić

samozapalić się - zapalić się samoczynnie


SJP.pl


samozapalny

zapalający się samoczynnie


SJP.pl


samozaparcie

upór, nieustępliwość w dążeniu do celu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) wyrzeczenie się spraw osobistych, poświęcenie ich dla jakich wyższych celów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prawdziwa tolerancja wymaga wysiłku i pracy. Można nawet powiedzieć więcej — i samozaparcia.

 (1.1) Przykład prawdziwego bohaterstwa i samozaparcia daje Szmidt. Od pierwszej chwili aż do ostatniej zawsze pamięta o wszystkich, nigdy o sobie.

 (1.1) W słowach, znajdzie się wiele ludzi, którzy nadużywają szumnie tytułu przyjaciół ludu, lecz skoro zstąpimy w zakres ofiary i samozaparcia, nie są to zawsze ci sami ludzie, którzy tak dobrze rozumieją obowiązki i godność.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wytrwałość

Wiktionary


samozapisujący

samozapisywać się - zapisywać się samoczynnie


SJP.pl


samozapisywać

samozapisywać się - zapisywać się samoczynnie


SJP.pl


samozapylający

u niektórych roślin: samozapylać się - zapylać się własnym pyłkiem


SJP.pl


samozapylanie

u niektórych roślin: samozapylać się - zapylać się własnym pyłkiem


SJP.pl


samozapylać

u niektórych roślin: samozapylać się - zapylać się własnym pyłkiem


SJP.pl


samozapylenie

u niektórych roślin: samozapylić się - zapylić się własnym pyłkiem


SJP.pl


samozapylić

u niektórych roślin: samozapylić się - zapylić się własnym pyłkiem


SJP.pl


samozapylony

o niektórych roślinach: zapylony własnym pyłkiem


SJP.pl


samozapłodnienie

zapłodnienie komórki jajowej przez plemnik pochodzący z tego samego organizmu


SJP.pl


samozapłon

Samozapłon – samorzutne zapoczątkowanie procesu spalania bez zainicjowania go za pomocą ognia lub iskry. Temperatura, przy której dana substancja ulega samozapłonowi to temperatura samozapłonu.

Przykłady samozapłonu następującego bez podgrzewania mieszanin.

Wikipedia


samozapłonowy

→ samozapłon


SJP.pl

Patrz:

samozapłon

samozaspokojenie

podrażnianie własnych narządów płciowych w celu zaspokojenia potrzeb seksualnych; masturbacja, samogwałt, ipsacja, onanizm


SJP.pl


samozatopienie

Samozatopienie – akt zniszczenia lub poważnego uszkodzenia jednostki pływającej przez własną załogę, polegający na umożliwieniu dostania się wody do wnętrza kadłuba.

Dokonuje się go przez otwarcie zaworów dennych lub wykonanie wyrwy w kadłubie, np. przy pomocy materiałów wybuchowych, ewentualnie także zniszczenie wyposażenia i mechanizmów lub podpalenie.

Wikipedia


samozatracenie

zatracenie samego siebie


SJP.pl


samozatrucie

zatrucie organizmu


SJP.pl


samozatrudnienie

sytuacja, w której osoba rozpoczyna działalność gospodarczą na własny rachunek, na własne ryzyko i na własną odpowiedzialność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) podjęcie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną na własny rachunek i odpowiedzialność;

Wiktionary

Samozatrudnienie – sytuacja, w której osoba fizyczna podejmuje działalność gospodarczą na własny rachunek, własną odpowiedzialność i na własne ryzyko.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Własna działalność gospodarcza nazywana bywa czasem „samozatrudnieniem”, chociaż polskie prawo nie zawiera definicji tego pojęcia. W praktyce mianem tym określa się jednoosobową działalność gospodarczą, jednoosobową firmę czy przedsiębiorstwo, przy czym osoba podejmująca tego rodzaju działalność czyni to na własny rachunek i ryzyko.

 (1.1) Samozatrudnienie jako dobry pomysł na swoje życie upatruje już 26,5 proc. ankietowanych.

Wiktionary


samozatrudniona

podejmujący działalność gospodarczą na własny rachunek, na własne ryzyko i na własną odpowiedzialność


SJP.pl


samozatrudniony

osoba rozpoczynająca działalność gospodarczą na własny rachunek, na własne ryzyko i na własną odpowiedzialność


SJP.pl


samozbierający

w rolnictwie: taki, który samoczynnie zbiera plony


SJP.pl


samozbiór

udostępnianie przez rolnika lub sadownika swojej plantacji konsumentom, którzy własnoręcznie zbierają owoce i warzywa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) idea kupowania płodów rolnych poprzez samodzielny zbiór z pola

Wiktionary


samozerwalność

miara wytrzymałości włókien i przędz na zerwanie; samozryw


SJP.pl

Sa

Wikipedia


samoznaczący

wyraz samoznaczący (autosemantyczny) - wyraz znaczeniowo samodzielnie informujący o obiektach występujących w rzeczywistości


SJP.pl


samozniszczalny

ulegający zniszczeniu samoczynnie


SJP.pl


samozniszczenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zniszczenie siebie samego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sondy zwia­dow­cze po uszko­dze­niu zawsze uru­cha­miały mechanizm samo­znisz­cze­nia.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) autodestrukcja

Wiktionary


samozryw

miara wytrzymałości włókien i przędz na zerwanie; samozerwalność


SJP.pl


samozwaniec

osoba bezprawnie przejmująca władzę; uzurpator


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) książk. osoba, która przywłaszcza sobie bezprawnie jakiś tytuł, godność albo stanowisko

Wiktionary

Samozwaniec – osoba przywłaszczająca sobie jakiś tytuł lub godność.

Zjawisko znane jest w różnych kulturach, m.in. jako podawanie się za „prawdziwego” władcę lub za świętego.

Szczególnego rozmachu zjawisko to nabrało od czasów Smuty w Rosji, stając się zjawiskiem charakterystycznym dla kultury i mentalności rosyjskiej.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. samozwaństwo n., Samozwaniec m./ż.

:: fż. samozwanka ż.

 przym. samozwańczy

 przysł. samozwańczo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) uzurpator

Wiktionary


samozwańczy

bezprawnie przywłaszczający sobie jakiś tytuł albo prawa


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący samozwańców, właściwy samozwańcom, będący samozwańcem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samozwaniec mos.

Wiktionary


samoładowanie

samoładować się - ładować się samoczynnie


SJP.pl


samoładować

samoładować się - ładować się samoczynnie


SJP.pl


samołapka

pułapka do samoczynnego chwytania zwierząt


SJP.pl


samołówka

stałe lub przenośne urządzenie w postaci basenu, skrzyni albo odpowiednio rozpiętej tkaniny sieciowej, służące do odłowu ryb w czasie spuszczania wody ze stawu; odłówka


SJP.pl


samoświadomość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) świadomość siebie, własnych doznań, emocji, potrzeb, myśli, swoich możliwości;

Wiktionary

Samoświadomość – świadomość samego siebie, zdawanie sobie sprawy z doświadczanych aktualnie doznań, emocji, potrzeb, myśli, swoich możliwości czy ograniczeń, autokoncentracja uwagi. Jest to także pojmowanie, „idea samego siebie”.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌsãmɔɕfʲjaˈdɔ̃mɔɕt͡ɕ, AS: sãmośfʹi ̯adõmość

Wiktionary


samoświadomy

mający świadomość samego siebie


SJP.pl


samożywność

sposób odżywiania się organizmów (niektórych bakterii, roślin zielonych i glonów) polegający na pobieraniu ze środowiska związków nieorganicznych i przekształcanie ich w związki organiczne; autotrofizm, autotrofia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. odżywianie się organizmów prostymi związkami mineralnymi, tj. dwutlenkiem węgla i wodą, przy wykorzystaniu energii pobieranej ze środowiska

Wiktionary

Powiązane:

 przym. samożywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) autotrofizm, autotrofia

Wiktionary


samożywny

o roślinach zielonych, niektórych bakteriach i glonach: wytwarzający niezbędne do życia substancje organiczne ze związków nieorganicznych; autotroficzny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) biol. odżywiający się prostymi związkami mineralnymi, tj. dwutlenkiem węgla i wodą, przy wykorzystaniu energii pobieranej ze środowiska;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samożywność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) autotroficzny

Wiktionary


sampan

mała płaskodenna łódź wiosłowa lub żaglowa, używana we wschodniej Azji; szampun


SJP.pl

Sampan – łódź lub mały statek, zwykle o konstrukcji drewnianej, przeznaczony do żeglugi rzecznej i przybrzeżnej we wschodniej Azji, częstokroć służący również za miejsce zamieszkania użytkującej go rodziny. Wyraz „sampan” pochodzi z j. chińskiego (舢板 "shānbǎn") i oznacza łódź.

Wikipedia


sampel

dźwięk zapisany cyfrowo wykorzystywany w tworzeniu muzyki przy użyciu komputera lub samplera, zwykle pojedynczy dźwięk instrumentu muzycznego (np. trąbki, tamburynu), dowolnie przetworzony fragment innego utworu muzycznego lub inny odpowiedni odgłos (np. klaśnięcie); sample


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muz. cyfrowo zapisana fraza muzyczna lub odgłos wykorzystywana w samplingu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sampling m., samplowanie n., sampler m.

 czas. samplować ndk.

 przym. samplingowy

Wiktionary


sample

[czytaj: sampl] dźwięk zapisany cyfrowo wykorzystywany w tworzeniu muzyki przy użyciu komputera lub samplera, zwykle pojedynczy dźwięk instrumentu muzycznego (np. trąbki, tamburynu), dowolnie przetworzony fragment innego utworu muzycznego lub inny odpowiedni odgłos (np. klaśnięcie); sampel


SJP.pl

SAMPLE – wyraz mnemotechniczny ułatwiający prowadzenie wywiadu ratowniczego. Rozwijając ten skrót nawet w ogromnym stresie związanym z prowadzonymi działaniami, ratownik korzystając z konstrukcji wyrazu rozwija znaczenie kolejnych liter. Wywiad ten obejmuje zebranie informacji bądź ustalenie faktów o zaistniałym zdarzeniu np. przyczynach zachorowania, mechanizmach wywołujących uraz czy też oszacowanie siły powodującej obrażenia, itp.

Wikipedia


sampler

1. urządzenie do zapisywania próbek muzycznych, pozwalające na ich edycję i odtwarzanie;
2. w marketingu: próbka jakiegoś towaru, mająca zachęcić do jego kupna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muz. elektroniczny instrument muzyczny, rejestrujący i odtwarzający cyfrowe próbki (sample) różnych dźwięków;

Wiktionary

Sampler – instrument muzyczny z grupy elektrofonów elektronicznych, odgrywający wcześniej nagrane próbki dźwięków (ang. "samples") instrumentów akustycznych, innych dźwięków muzycznych lub niemuzycznych dźwięków wykorzystywanych w muzyce. Używany w samplingu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsãmplɛr, AS: sãmpler

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sampel mrz.

Wiktionary


sampling

tworzenie muzyki przy użyciu sampli


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sampling – pojęcie muzyczne
  • sampling – pojęcie archeologiczne
  • sampling – pojęcie z zakresu reklamy
  • sampling – warunek Creative Commons

Wikipedia


samplingowy

→ sampling


SJP.pl

Patrz:

sampling

samplowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|samplować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãmplɔˈvãɲɛ, AS: sãmplovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. samplować

 rzecz. sampel mrz.

Wiktionary


samplować

umieszczać pocięte fragmenty utworów muzycznych w innym utworze


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) umieszczać pocięte fragmenty utworów muzycznych zapisane w postaci cyfrowej w jednym utworze

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ten wirtuoz instrumentów klawiszowych i znakomity śpiewak w jidysz woli jednak samplować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãmˈplɔvat͡ɕ, AS: sãmplovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sampling m., samplowanie n., sampel mrz.

Wiktionary


samplowy

→ sampel


SJP.pl

Patrz:

sampel

sampras

nazwisko


SJP.pl


samsa

Sa

Wikipedia


samsara

w hinduizmie i buddyzmie: wędrówka dusz; sansara


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. (w hinduizmie, buddyzmie i dżinizmie) kołowrót narodzin i śmierci (reinkarnacji);

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Samsara – album polskiego zespołu Czan
  • Samsara – album amerykańskiego zespołu Yakuza
  • Samsara – film dokumentalny Rona Fricke z 2011 roku
  • sansara – pojęcie z filozofii indyjskiej, w tym z filozofii tradycji hinduistycznych i buddyjskich

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nirwana to wyzwolenie z samsary.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãmˈsara, AS: sãmsara

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) alternatywne pisownie: sansara, saṃsāra

Wiktionary


samsel

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Edward Samsel – polski biskup rzymskokatolicki
  • Karol Samsel – polski polonista i poeta
  • Roman Samsel – dziennikarz i korespondent zagraniczny

Wikipedia


samshu

[czytaj: samszu] chińska odmiana sake


SJP.pl


samsieczynek

Samsieczynek – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie nakielskim, w gminie Mrocza nad Jeziorem Wielkim.

Na przeciwległym brzegu jeziora znajduje się duży rodzinny ogród działkowy "ROD Dąbrówka" z dominującą funkcją wypoczynkową (chociaż działkowicze uprawiają również warzywa i owoce). W latach 80 XX wieku teren ten znajdował się w zarządzie ZNTK Paterek.

Wikipedia


samson

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gwara. osoba samotna, stroniąca od innych

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Muzyka grała, tańcowały wszystkie, bawiły się, to cóż, jak ten samson miała stać w kącie, młoda przecież, zdrowa i zabawy jej potrzeba.

 (1.1) Żył odtąd prawdziwie jak ten samson, ani się do człowieka nie odezwał, ani do sąsiada nie wyszedł.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) odludek, samotnik, borsuk

Wiktionary


samsonostwo

Samson z żoną; Samsonowie


SJP.pl


samsonowicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Samsonowicz (1922-1944) – porucznik Armii Krajowej
  • Arnold Samsonowicz (ur. 1949) – poeta
  • Henryk Samsonowicz (1930-2021) – historyk, rektor UW
  • Ignacy Samsonowicz (1902-1956) – publicysta i działacz społeczny
  • Jan Samsonowicz (1944-1983) – działacz
  • Jan Samsonowicz (1888-1959) – geolog
  • Michał Samsonowicz (ur. 1998) – koszykarz
  • Zdzisław Samsonowicz (1944-1983) – inżynier mechanik

Wikipedia


samsonowie

Samson z żoną; Samsonostwo


SJP.pl


samsonowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Samsona lub z nim związany


SJP.pl


samsun

Samsun (w starożytności Sampsounta i Amisos) – miasto w północnej Turcji, nad Morzem Czarnym, ośrodek administracyjny ilu Samsun. W 2014 liczył 1 269 989 mieszkańców.

W mieście rozwinął się przemysł spożywczy, drzewny oraz chemiczny.

W pobliżu port lotniczy Samsun-Çarşamba.

Wikipedia


samsung

marka elektroniki i firma


SJP.pl

Sa

Wikipedia


samsungowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z firmą Samsung

Wiktionary


samszyce

Samszyce – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie radziejowskim, w gminie Osięciny.

Wikipedia


samuel

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) bibl. postać biblijna;

 (1.2) imię|polski|m.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Samuel – imię męskie
  • Samuel – postać biblijna
  • Samuel Peak – góra
  • Samuel – gmina
  • Samuel – włoski piosenkarz
  • Samuel – duchowny Etiopskiego Kościoła Ortodoksyjnego
  • Samuel (ur. 1951) – duchowny Koptyjskiego Kościoła Ortodoksyjnego
  • Samuel (Symeon Mysławski, 1731-1795/1796) – biskup Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego
  • Samuel (1661-1723) – prawosławny patriarcha Aleksandrii
  • Samuel (Sawa Маširević, 1803-1870) – serbski biskup prawosławny
  • Samuel (Welde Samuel Tekeste Berhan, ur. 1962) – duchowny Etiopskiego Kościoła Ortodoksyjnego

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wziął więc Samuel róg z oliwą i namaścił go pośrodku jego braci.

 (1.2) Po południu idziemy z Samuelem pograć w kosza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãˈmuwɛl, AS: sãmuu̯el

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Samuela ż.

:: zdrobn. Samuelek mos.

Wiktionary


samuela

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

forma rzeczownika|rodzaj=męskoosobowy.

 (2.1) D., B. lp. od: Samuel

Wiktionary

Samuela – żeński odpowiednik imienia Samuel. Wywodzi się od hebrajskich słów oznaczających „imię Boże” lub niech „Bóg wysłucha”.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wieczorem Samueli kazano pogasić wszystkie światła.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Samuel m.

Wiktionary


samuelek

zdrobnienie od: Samuel (imię męskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) zdrobn. Samuel

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Samuel mos.

Wiktionary


samuelostwo

Samuel z żoną; Samuelowie


SJP.pl


samuelowie

Samuel z żoną; Samuelostwo


SJP.pl


samuelowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Samuela lub z nim związany


SJP.pl


samulak

nazwisko


SJP.pl


samulski

nazwisko


SJP.pl


samum

lokalna nazwa suchego, porywistego wiatru wiejącego na Saharze i często wywołującego burze piaskowe; chamsin, hamsin, samiel


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) meteorol. gwałtowny, suchy i gorący południowy wiatr wiejący na pustyniach Afryki Północnej i Półwyspu Arabskiego oraz w ich sąsiedztwie;

Wiktionary

Samum (z arab. "samma" = ‘truć’) – gwałtowny, suchy i gorący południowy wiatr wiejący na pustyniach Afryki Północnej i Półwyspu Arabskiego oraz w ich sąsiedztwie. Samumy wywołują burze pyłowe i piaskowe.

Występują najczęściej w okresie od kwietnia do czerwca. Zazwyczaj krótkotrwały, trwa 12-20 minut. Występuje przed nadejściem frontu chłodnego. Niesie bardzo duże ilości piasku i pyłu. W trakcie samumu temperatura silnie wzrasta (do 50 °C), zaś wilgotność spada do około 10%.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsãmũm, AS: sãmũm

Wiktionary


samur

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka w Rosji, w południowym Dagestanie, uchodząca do Morza Kaspijskiego;

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Powiązane:

 przym. samurski

Wiktionary


samura

dorosła samica świni domowej lub dzika; maciora; locha


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) łow. samica dzika

Wiktionary


samurai

w feudalnej Japonii: członek szlacheckiej warstwy rycerskiej; bushi


SJP.pl

„S

Wikipedia


samuraj

w feudalnej Japonii: członek szlacheckiej warstwy rycerskiej; bushi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. rycerz japoński, członek niższej szlachty japońskiej;

Wiktionary

Samuraj (jap. 侍 samurai; „wojownik”) – pierwotnie świta służąca najwyższym dostojnikom japońskim, także gwardia cesarska ("gosho-zamurai"); dziedziczna szlachta wojskowa; kasta wojowników, która utrzymywała się od XII wieku do Restauracji Meiji w 1868 roku. Udział samurajów w populacji kraju wynosił co najwyżej 10%.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sãˈmuraj, AS: sãmurai ̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samurajskość ż.

:: fż. samurajka ż.

 przym. samurajski

 przysł. samurajsko

Wiktionary


samurajka

→ samuraj


SJP.pl

Patrz:

samuraj

samurajski

dotyczący samuraja


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z samurajami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Podobnego przeżycia może dostarczyć szabla samurajska, perfekcja tak absolutna w dziedzinie broni białej, że jest jednocześnie perfekcją estetyczną.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. samuraj m.

Wiktionary


samurski

przymiotnik

 (1.1) związany z Samurem (rzeką w Rosji)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Samur mrz.

Wiktionary


samże

wzmocnione "sam"


SJP.pl


san

marka autobusów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) obecnie nieużywana litera alfabetu greckiego;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) mot. autobus lub ciężarówka marki San

Wiktionary

San ( Сян, trb. "San") – rzeka w południowo-wschodniej Polsce, prawobrzeżny dopływ Wisły. Długość – 457,76 km. Na odcinku 54 km jest rzeką graniczną między Polską a Ukrainą. Powierzchnia zlewni – 16 861 km² (14 390 km² w Polsce, 2471 km² na Ukrainie).

Wikipedia

Przykłady

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

 (1.1) etym|gr|σαν.

 (2.1) etymn|pol|San.

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) san

* nowogrecki: (1.1) σαν n.

* starogrecki: (1.1) σάν

źródła.

== san (język angielski.) ==

litera|Ϻϻ|san (1.1).

wymowa.

 audioUS|En-us-san.ogg.

 audio|LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-san.wav.

znaczenia.

rzeczownik

 (1.1) san (obecnie nieużywana litera alfabetu greckiego)

 (1.2) przest. pot. sanatorium

odmiana.

przykłady.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãn, AS: sãn

Wiktionary

Powiązane:

frazeologia.

etymologia.

 (1.1) etym|gr|σαν.

 (2.1) etymn|pol|San.

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) san

* nowogrecki: (1.1) σαν n.

* starogrecki: (1.1) σάν

źródła.

== san (język angielski.) ==

litera|Ϻϻ|san (1.1).

wymowa.

 audioUS|En-us-san.ogg.

 audio|LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-san.wav.

znaczenia.

rzeczownik

 (1.1) san (obecnie nieużywana litera alfabetu greckiego)

 (1.2) przest. pot. sanatorium

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

Wiktionary

Synonimy:

antonimy.

hiperonimy.

hiponimy.

holonimy.

meronimy.

pokrewne.

frazeologia.

etymologia.

 (1.1) etym|gr|σαν.

 (2.1) etymn|pol|San.

uwagi.

tłumaczenia.

* angielski: (1.1) san

* nowogrecki: (1.1) σαν n.

* starogrecki: (1.1) σάν

źródła.

== san (język angielski.) ==

litera|Ϻϻ|san (1.1).

wymowa.

 audioUS|En-us-san.ogg.

 audio|LL-Q1860 (eng)-Wodencafe-san.wav.

znaczenia.

rzeczownik

 (1.1) san (obecnie nieużywana litera alfabetu greckiego)

 (1.2) przest. pot. sanatorium

odmiana.

przykłady.

składnia.

kolokacje.

synonimy.

Wiktionary


san-stefański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. związany z San-Stefano (miejscem zawarcia pokoju w 1878 roku, współcz. Yeşilköy w Stambule)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W początkach r. 1878, kiedy świat polityczny zajmował się pokojem san-stefańskim, wyborem nowego papieża, albo szansami europejskiej wojny (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. San-Stefano n.

Wiktionary


san.-epid.

skrót od: sanitarno-epidemiologiczny (czytany jako całe, odmienne wyrażenie)


SJP.pl


sana

stolica Republiki Jemenu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Jemenu;

Wiktionary

Sana ( ‏صنعاء‎, "Ṣanʿāʾ") – stolica Jemenu, położona w zachodniej części kraju, w kotlinie na wysokości 2100–2300 m otoczonej wysokimi szczytami, siedziba administracyjna muhafazy Sana. W 2004 roku liczyła ok. 1,7 mln mieszkańców.

Sana jest zaliczana do najstarszych miast na świecie[]. Najwcześniejsze inskrypcje wspominające miasto datowane są na I wiek.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sana jest zaliczana do najstarszych miast na świecie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsãna, AS: sãna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanajczyk mos., sanajka ż., sanijczyk mos., sanijka ż.

 przym. sanajski, sanijski

Wiktionary


sanacja

1. uzdrowienie;
2. w II RP: obóz zwolenników Józefa Piłsudskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. pol. obóz zwolenników Józefa Piłsudskiego, którzy poparli dokonany przez niego przewrót majowy w 1926 r.;

 (1.2) hist. pol. okres rządów Józefa Piłsudskiego po przewrocie majowym

 (1.3) książk. uzdrowienie czegoś, np. stosunków politycznych i życia publicznego, w jakimś kraju

Wiktionary

Sanacja ( sanatio, „uzdrowienie”) – potoczna nazwa obozu rządzącego w II Rzeczypospolitej w latach 1926–1939, powstałego i funkcjonującego początkowo pod przewodnictwem Józefa Piłsudskiego (zm. 1935); nazwa powstała w związku z głoszonym przez ten obóz hasłem „sanacji moralnej” życia publicznego (państwa i społeczeństwa), wysuwanym w toku przygotowań i w okresie przewrotu majowego (1926).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. sanator m.

 przym. sanacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) odnowa

Wiktionary


sanacyjny

związany z sanacją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) hist. polit. związany z sanacją (obozem zwolenników Piłsudskiego)

 (1.2) książk. związany z sanacją (odnową)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanacja ż., sanator m.

Wiktionary


sanajczyk

mieszkaniec Sany (stolicy Jemenu)


SJP.pl


sanajka

mieszkanka Sany (stolicy Jemenu)


SJP.pl


sanajski

→ Sana (stolica Jemenu lub miejscowość we Francji); sanijski


SJP.pl


sanak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Józef Sanak (1917–2008) – duchowny rzymskokatolicki
  • Katarzyna Sanak-Kosmowska (ur. 1984) – teoretyczka marketingu
  • Marek Sanak (ur. 1958) – genetyk i biolog molekularny
  • Marek Sanak – operator filmowy
  • Mieczysław Sanak (1897–1977) – wojskowy

Wikipedia


sanakiewicz

nazwisko


SJP.pl


sananka

mieszkanka Sany (stolicy Jemenu); Sanijka


SJP.pl


sanator

przedstawiciel sanacji - obozu zwolenników Józefa Piłsudskiego w Polsce międzywojennej


SJP.pl


sanatorium

zakład lecznictwa zamkniętego, położony najczęściej w miejscowości uzdrowiskowej, przeznaczony dla rekonwalescentów oraz przewlekle chorych, wymagających rehabilitacji lub utrwalenia wyników leczenia szpitalnego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) med. zakład leczniczy dla przewlekle chorych i rekonwalescentów

Wiktionary

Sanatorium – zakład lecznictwa uzdrowiskowego wykorzystujący walory rekreacyjne, przyrodnicze i naturalne, takie jak: wody mineralne, wody termalne, borowina, ozon, radon, sole mineralne oraz inne czynniki biofizyczne środowiska wywierające korzystny wpływ na organizm człowieka.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Byłem w różnych sanatoriach łącznie sześć razy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãnaˈtɔrʲjũm, AS: sãnatorʹi ̯ũm

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sanatoryjny

 przysł. sanatoryjnie

Wiktionary


sanatorski

związany z sanatorem, przedstawicielem sanacji - obozu zwolenników Józefa Piłsudskiego w Polsce międzywojennej


SJP.pl


sanatoryjny

związany z sanatorium - zakładem lecznictwa zamkniętego; uzdrowiskowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z sanatorium, dotyczący sanatorium

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanatorium n.

Wiktionary


sanańczyk

mieszkaniec Sany (stolicy Jemenu); Sanijczyk


SJP.pl


sanctus

z łaciny: święty (w skrócie: s.)


SJP.pl

Sanctus (łac. "święty") – aklamacja w części drugiej liturgii łacińskiej mszy wiernych, wykonywana po prefacji.

łac. "Sanctus, Sanctus, Sanctus Dominus, Deus Sabaoth. Pleni sunt caeli et terra gloria tua. Hosanna in excelsis."

pl. "Święty, Święty, Święty Pan, Bóg Zastępów. Pełne są niebiosa i ziemia chwały Twojej. Hosanna na wysokości."

Wikipedia


sancygniów

Sancygniów – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie pińczowskim, w gminie Działoszyce. Ma status sołectwa. Leży przy DW768.

Wikipedia


sand

chiński nowożytny sport walki, oparty na tradycyjnych chińskich sztukach walki


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sand – miejscowość
  • Sand – dzielnica gminy Willstätt w kraju związkowym Badenia-Wirtembergia, w powiecie Ortenau
  • Sand am Main – gmina w kraju związkowym Bawaria, w powiecie Haßberge
  • Sand – miejscowość w prowincji Hedmark
  • Sand – miejscowość w prowincji Rogaland
  • Sand – rzeka
  • Sand – miejscowość
  • Ön i Sand – miejscowość
  • Ebbe Sand – duński piłkarz
  • George Sand – francuska pisarka
  • José Sand – argentyński piłkarz
  • Maurice Sand – francuski grafik

Wikipedia


sanda

chiński nowożytny sport walki, oparty na tradycyjnych chińskich sztukach walki


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sanda – miasto w Japonii, w prefekturze Hyōgo
  • Sanda – miejscowość w Szwecji, na Gotlandii
  • Sanda – chiński sport walki
  • Sanda – manga autorstwa Paru Itagaki

Wikipedia


sandacz

ryba drapieżna z rodziny okoniowatych, o ubarwieniu szarym w niebieskie pręgi, żyjąca głównie w dużych czystych jeziorach i rzekach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) icht. nazwa systematyczna|Sander lucioperca|ref=tak., duża, hodowlana ryba drapieżna zamieszkująca zlewiska mórz europejskich;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) – Dla mnie – barszcz. Potem może być kawałek sandacza… No, kawałek sarny i kompot…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsãndat͡ʃ, AS: sãndač

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sandaczowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. sądak

Wiktionary


sandaczowy

przymiotnik od: sandacz


SJP.pl


sandalin

drzewo lub krzew z rodziny bobowatych; pterokarpus


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Pterocarpus|ref=tak., rodzaj tropikalnego drzewa lub krzewu z rodziny motylkowatych dostarczającego wartościowego drewna i soku

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pterokarpus

Wiktionary


sandarak

drzewo iglaste z rodziny cyprysowatych; żywiczlin; cyprzyk czteroklapowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. żywica naturalna używana do wyrobu werniksów, pozyskiwana głównie z cyprzyka czteroklapowego;

Wiktionary

Sandarak – miękka żywica naturalna.

Sandarak występuje w kilku rodzajach w zależności od pochodzenia:

oraz w kilku odmianach w zależności od jakości handlowej:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gotowy obraz pokrył werniksem żywiczno-olejowym sporządzonym z oleju lnianego, sandaraku i mastyksu.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sandarakowy

Wiktionary


sandarakowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z sandarakiem, dotyczący sandaraku

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sandarak mrz.

Wiktionary


sandauer

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Sandauer − polski fizyk i działacz społeczny
  • Artur Sandauer − polski krytyk literacki, eseista i tłumacz

Wikipedia


sandał

but składający się z podeszwy i pasków lub rzemyków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) obuw. rodzaj otwartego obuwia składającego się z podeszwy i rzemieni, które utrzymują go na stopie;

 (1.2) bot. zob. sandałowiec.

 (1.3) pot. aromatyczne drewno z drzewa sandałowca

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Suną się z trudem ze stopnia na stopień krwawe jej sandały, bezwładnie w ręku zwisa ociężały miecz.

 (1.3) Z wszystkich wonnych zapachów – sandału, tagary, błękitnego lotosu i jaśminu – aromat cnoty jest najsłodszy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsãndaw, AS: sãndau̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. sandałek

 przym. sandałowy

Wiktionary


sandałek

rodzaj buta


SJP.pl


sandałki

rodzaj buta


SJP.pl


sandałowate

rodzina roślin z rzędu sandałowców; sandałowcowate


SJP.pl


sandałowaty

o cechach sandałowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


sandałowcowate

rodzina roślin z rzędu sandałowców; sandałowate


SJP.pl

Sandałowcowate ("Santalaceae" R.Br.) – rodzina roślin z rzędu sandałowców ("Santalales"). Do niedawna do rodziny zaliczano 36 rodzajów, spośród których we florze Polski występują tylko 3 gatunki należące do rodzaju leniec ("Thesium" L.). W świetle badań z XXI wieku rodzina obejmuje 44 rodzaje tworzące 8 linii rozwojowych o niejasnych powiązaniach filogenetycznych, wśród których znajduje się też klad "Viscum", dawniej wyłączany w odrębną rodzinę jemiołowatych "Viscaceae".

Wikipedia


sandałowcowaty

o cechach sandałowcowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


sandałowiec

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Santalum|ref=tak., wiecznie zielone drzewo z rodziny sandałowcowatych, występujące od Malezji po Australię i Hawaje

Wiktionary

Sandałowiec ("Santalum" L.) – rodzaj roślin z rodziny sandałowcowatych. Należy do niego 16 gatunków występujących na nizinach Australii, Azji Południowo-Wschodniej i wyspach Pacyfiku.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌsãndaˈwɔvʲjɛt͡s, AS: sãndau̯ovʹi ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sandałowcowate lm., sandał m.

 przym. sandałowy

Wiktionary


sandałowy

przymiotnik

 (1.1) dotyczący sandałowca

 (1.2) odzież. dotyczący sandałów, przeznaczony do sandałów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sandał m., sandałowiec m.

Wiktionary


sandały

but składający się z podeszwy i pasków lub rzemyków


SJP.pl

Sandały – rodzaj otwartego obuwia składającego się z podeszwy i pasków lub rzemyków, które utrzymują sandał na stopie. Niekiedy jeden z pasków przechodzi pomiędzy dużym palcem a następnym.

Wikipedia


sandboarding

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rozrywka polegająca na zjeżdżaniu deską po piaszczystej powierzani, np. wydmy;

Wiktionary

Sandboarding – popularna atrakcja turystyczna w Peru i niektórych innych krajach Ameryki Łacińskiej, polegająca na zjeździe na specjalnie przygotowanej desce z piaszczystych wydm.

Wikipedia


sandboksowy

→ sandbox


SJP.pl

Patrz:

sandbox

sandbox

1. wyizolowane środowisko komputerowe umożliwiające bezpieczne testowanie lub uruchamianie programów, skryptów czy plików bez ryzyka uszkodzenia systemu lub sieci;
2. gra komputerowa oferująca otwarty świat bez sztywnego scenariusza i dużą swobodę działania


SJP.pl

Sandbox, gra sandboksowa – termin określający model projektowania gier komputerowych, charakteryzujący się wysokim poziomem swobody działania gracza oraz otwartą strukturą rozgrywki. Termin ten bywa utożsamiany z otwartym światem, lecz stanowią one odrębne pojęcia: otwarty świat odnosi się do geografii i braku barier w przemieszczaniu się, natomiast sandbox definiuje głębię systemów i mechanik, które wchodząc ze sobą w interakcje, tworzą dynamiczne i nieprzewidywalne sytuacje.

Wikipedia


sandecki

nazwisko


SJP.pl


sandegyk

koreańskie widowiska maskowe wywodzące się z tradycyjnych ceremonii szamańskich


SJP.pl


sander

nazwisko


SJP.pl

Sander – rodzaj drapieżnych ryb słodkowodnych z rodziny okoniowatych (Percidae).

Wikipedia


sanders

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sanders – jednostka osadnicza w stanie Arizona, w hrabstwie Apache
  • Sanders – miasto w stanie Kentucky, w hrabstwie Carroll
  • Sanders (ang. Sanders Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Pennington
  • hrabstwo Sanders (ang. Sanders County) – w stanie Montana
  • Bernie Sanders – polityk amerykański
  • Harland Sanders – amerykański przedsiębiorca, założyciel sieci KFC
  • Corrie Sanders – bokser południowoafrykański
  • Pharoah Sanders – amerykański muzyk jazzowy
  • Rupert Sanders – brytyjski reżyser
  • George Sanders – brytyjski aktor
  • Troy Sanders – amerykański muzyk metalowy
  • Rick Sanders – amerykański zapaśnik

Wikipedia


sanderson

nazwisko


SJP.pl

Sanderson – jednostka osadnicza w Stanach Zjednoczonych, w stanie Teksas, siedziba administracyjna hrabstwa Terrell.

Wikipedia


sandhi

w gramatyce: zmiany fonetyczne zachodzące w głoskach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jęz. zmiany zachodzące w głoskach (upodobnienia) na granicach morfemów (wewnętrzne) lub wyrazów (zewnętrzne);

Wiktionary

Sandhi – zasady fonologiczne, które dotyczą zmian na przełomie morfemów lub słów. Zwykle służą ułatwieniu wymowy. Można podzielić je na wewnętrzne (zachodzące wewnątrz wyrazu) i zewnętrzne (zachodzące na przełomie wyrazów). Termin pochodzi pierwotnie z gramatyki sanskryckiej (wyraz संधि "saṃdhi" oznacza „łączenie”).

Wikipedia


sanding

1. wygładzanie papierem ściernym, szlifowanie;
2. posypywanie dróg piaskiem, piaskowanie


SJP.pl


sandinista

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) polit. członek nikaraguańskiego ruchu społecznego w drugiej połowie XX wieku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zdjęcia, wykonane wówczas przez szpiegowski sprzęt, były dowodem współpracy sandinistów z mafią i zostały opublikowane przez liczne amerykańskie dzienniki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sandinizm mrz.

 przym. sandinowski, sandinistowski

Wiktionary


sandinistka

→ sandinista


SJP.pl

Patrz:

sandinista

sandinistowski

→ sandiniści, → sandinista; sandinowski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) polit. związany z sandinistami, sandinizmem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Nikaragui do sandinistowskiego rządu weszło trzech duchownych, na co nie było zgody ze strony Watykanu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sandinista mos., sandinizm mrz.

 przym. sandinowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sandinowski

Wiktionary


sandinizm

doktryna, poglądy sandinistów - ruchu społeczno-politycznego w Nikaragui w drugiej połowie XX wieku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. ideologia antyimperialistyczna charakterystyczna dla krajów Ameryki Łacińskiej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Watykan przeciwny był sandinizmowi w każdym wydaniu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sandinista mos.

 przym. sandinowski, sandinistowski

Wiktionary


sandinowski

→ sandiniści, → sandinista; sandinistowski


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z sandinizmem, odnoszący się do sandinizmu

przymiotnik jakościowy

 (2.1) charakterystyczny dla sandinizmu lub sandinistów, mający cechy lub właściwości przypisywane sandinizmowi lub sandinistom

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Nikaragui lewicowi chrześcijanie popierali Sandinowski Front Wyzwolenia Narodowego, w wyniku czego w lewicowym rządzie po obaleniu dyktatury Somozy znalazło się trzech duchownych rzymskokatolickich.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sandinista mos., sandinizm mrz.

 przym. sandinistowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sandinistowski

 (2.1) sandinistowski

Wiktionary


sandisk

amerykańska firma i marka


SJP.pl

Sandisk Corporation – amerykańska korporacja zajmująca się projektowaniem, produkcją oraz rozwojem rozwiązań pamięci masowej flash oraz oprogramowania. Rozwiązania SanDisk, stanowią trzon w wielu największych światowych centrach przetwarzania danych i osadzone są w zaawansowanych smartfonach, tabletach i komputerach.

Wikipedia


sandman

amerykańska seria komiksowa


SJP.pl

Sandman (ang. "The Sandman") – amerykańska seria komiksowa, napisana przez Neila Gaimana i wydana przez DC Comics w 75 odcinkach w latach 1989–1996, a następnie przedrukowana w 10 tomach zbiorczych (w Polsce wydana przez Egmont Polska w latach 2002–2007; większość tomów została podzielona w polskim wydaniu na dwie części). W 2021 roku wydawnictwo Egmont rozpoczęło dodruk wszystkich 10 tomów wraz z nowymi okładkami.

Wikipedia


sandomierka

rodzaj pszenicy


SJP.pl


sandomierski

przymiotnik od: Sandomierz, Sandomierskie (Sandomierszczyzna)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący Sandomierza, związany z Sandomierzem, pochodzący z Sandomierza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na sandomierskim rynku od kilku dni trwają nagrania do popularnego serialu telewizyjnego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãndɔ̃ˈmʲjɛrsʲci, AS: sãndõmʹi ̯ersʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sandomierz mrz., sandomierzanin mos., sandomierzanka ż., Sandomierszczyzna ż., Sandomierskie n., Sandomierzanin mos., Sandomierzanka ż.

Wiktionary


sandomierskie

przymiotnik od: Sandomierz, Sandomierskie (Sandomierszczyzna)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. region w południowej Polsce wokół Sandomierza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Sandomierskiem podtopiło sporo gospodarstw.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sandomierz mrz., sandomierzanin mos., sandomierzanka ż., Sandomierszczyzna ż., Sandomierzanin mos., Sandomierzanka ż.

 przym. sandomierski

Wiktionary


sandomierszczyzna

kraina wokół Sandomierza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. kraina wokół Sandomierza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mamy małą działkę i domek na Sandomierszczyźnie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sandomierz mrz., Sandomierskie n., sandomierzanin mos., sandomierzanka ż., Sandomierzanin mos., Sandomierzanka ż.

 przym. sandomierski

Wiktionary


sandomierz

miasto w Polsce, w województwie świętokrzyskim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce, w województwie świętokrzyskim, nad Wisłą;

Wiktionary

}|

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Sandomierzu rozgrywa się akcja popularnego serialu telewizyjnego „Ojciec Mateusz”.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãnˈdɔ̃mʲjɛʃ, AS: sãndõmʹi ̯eš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sandomierzanin mos., sandomierzanka ż., Sandomierszczyzna ż., Sandomierskie n., Sandomierzanin mos., Sandomierzanka ż., sandomierka ż.

 przym. sandomierski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) slang. San Domingo, Sandomingo

Wiktionary


sandomierzanin

mieszkaniec Sandomierza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Sandomierza

 (1.2) osoba pochodząca z Sandomierza, urodzona w Sandomierzu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãndɔ̃mʲjɛˈʒãɲĩn, AS: sãndõmʹi ̯ežãńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sandomierz m.

:: fż. sandomierzanka ż.

 przym. sandomierski

Wiktionary


sandomierzanka

mieszkanka Sandomierza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Sandomierza

 (1.2) kobieta pochodząca z Sandomierza, urodzona w Sandomierzu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãndɔ̃mʲjɛˈʒãnka, AS: sãndõmʹi ̯ežãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sandomierszczyzna ż., Sandomierz mrz., Sandomierzanin mos., Sandomierzanka ż.

:: fm. sandomierzanin mos.

 przym. sandomierski

Wiktionary


sandr

bardzo płaski, rozległy stożek napływowy powstały w wyniku działalności wód polodowcowych, zbudowany ze żwirów i piasków; zandr; piaszczysko


SJP.pl

Sandr – rozległy, bardzo płaski stożek napływowy zbudowany ze żwirów i piasków osadzonych i wypłukanych przez wody pochodzące z topnienia lądolodu. Powstaje podczas regresji lub postoju lądolodu na jego przedpolu.

Sandry zbudowane są z materiału piaszczystego i żwirowego ułożonego warstwami, jedna nad drugą (podobnie jak rzeczne ławice piaszczyste). Stanowią zwykle pokrywy o znacznej powierzchni (do kilku tysięcy km²).

Wikipedia


sandra

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

 (1.2) zdrobn. Aleksandra

 (1.3) zdrobn. Kasandra

 (1.4) astr. planetoida o numerze katalogowym 1760;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sandra – imię żeńskie
  • Sandra – niemiecka piosenkarka pop i euro disco
  • Sandra – polski miesięcznik o robótkach ręcznych
  • Sandra – wieś w Estonii, w prowincji Viljandi, w gminie Suure-Jaani

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sandra ma w domu chomika.

 (1.4) Sandra porusza się w obszarze między orbitami Marsa i Jowisza, czyli w pasie głównym planetoid.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsãndra, AS: sãndra

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Aleksandra ż., Kasandra ż.

:: zdrobn. Sandrunia ż., Sandrusia ż.

 przym. Sandrzyn

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. Sandrunia, Sandrusia

Wiktionary


sandro

imię żeńskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sandro Chaves de Assis Rosa (ur. 1973) – brazylijski piłkarz, zawodnik m.in. Pogoni Szczecin
  • Sandro (Sandro de Souza Yokota, ur. 1975) – brazylijski piłkarz
  • Sandro (Sandro Cardoso dos Santos, ur. 1980) – brazylijski piłkarz
  • Sandro Ranieri Guimarães Cordeiro (ur. 1989) – brazylijski piłkarz, zawodnik Queens Park Rangers
  • Sandro (ur. 1993) – niemiecki piosenkarz szlagierów
  • Sandro – postać z serii gier Heroes of Might and Magic

Wikipedia


sandrowy

przymiotnik od: sandr (zandr); zandrowy


SJP.pl


sandwich

[czytaj: sandłicz] kanapka z dwóch złożonych razem kawałków chleba lub bułki; sandwicz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) slang. kulin. zob. kanapka.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sandwich – miasto w Anglii, w hrabstwie Kent
    • Sandwich – stacja kolejowa w Sanwich
  • Sandwich – miasto w stanie Illinois, w hrabstwie DeKalb
  • Sandwich – miasto w stanie New Hampshire, w hrabstwie Carroll
  • Sandwich – miasto w stanie Massachusetts, w hrabstwie Barnstable
  • Sandwich – jednostka osadnicza w stanie Massachusetts, w hrabstwie Barnstable
  • Sandwich (ang. Sandwich Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie DeKalb
  • Sandwich (ang. Sandwich Town) – gmina w stanie Massachusetts, w hrabstwie Barnstable
  • Sandwich (ang. Sandwich Town) – gmina w stanie New Hampshire, w hrabstwie Carroll
  • Earl of Sandwich – tytuł noszony przez głowę jednej z linii rodu Montagu
  • John Montagu, Earl of Sandwich (ur. 1718, zm. 1792) – brytyjski arystokrata i polityk, był wynalazcą trójkątnej kanapki z paru warstw chleba znanej jako sandwich.
  • Sandwich Islands – starsza nazwa Wysp Hawajskich

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsãndwʲit͡ʃ, AS: sãndu̯ʹič

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kanapka, burger, sandwicz

Wiktionary


sandwichman

[czytaj: sandłiczmen] człowiek chodzący po ulicach z plakatami reklamowymi na piersiach i plecach


SJP.pl


sandwichowy

→ sandwich [czytaj: sandłiczowy]; sandwiczowy


SJP.pl


sandwicz

kanapka z dwóch złożonych razem kawałków chleba lub bułki; sandwich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) spoż. złożona podwójnie kanapka z wędliną i/lub serem

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) przest. rzad. człowiek obnoszący po mieście dwustronne reklamy na plecyecach i na piersiach

 (2.2) żart. osoba obciążona obowiązkiem opiekowania się zarówno własnymi dziećmi, jak i rodzicami w podeszłym wieku

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Stryj Antka wtedy, na bezrobociu, zarabiał dość mizernie w charakterze ulicznego sandwicza, godzinami nosząc na sobie jakąś sklepową reklamę.

Wiktionary


sandwiczeria

[czytaj: sandłiczeria] bar, w którym serwuje się sandwicze


SJP.pl


sandwiczowy

→ sandwicz; sandwichowy


SJP.pl


sandżacki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sandżakiem (krainą w Serbii i Czarnogórze)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sandżak mrz.

Wiktionary


sandżak

w dawnej Turcji część wilajetu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) hist. geogr. kraina historyczna na pograniczu Serbii i Czarnogóry;

Wiktionary

Sandżak ( "Санџак" / Sandžak, "Sancak") – region geograficzno-historyczny na pograniczu Serbii i Czarnogóry. Głównym miastem jest Novi Pazar. Region jest zamieszkany przez liczną mniejszość boszniacką.

Sandżak to również nazwa potoczna dzisiejszego okręgu w Serbii – "Raszka".

Wikipedia

Powiązane:

 przym. sandżacki

Wiktionary


sanecki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Cezary Sanecki – polski nauczyciel akademicki
  • Marek Sanecki – polski lekarz

Wikipedia


saneczkarka

kobieta uprawiająca saneczkarstwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sport. forma żeńska od: saneczkarz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czołowe saneczkarki nie są zadowolone ze skrócenia trasy na olimpijskim torze w Whistler.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãnɛt͡ʃˈkarka, AS: sãnečkarka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanny ż., saneczkarz, sań, sanna, sankarz, sankada, sanie, saneczkarstwo, sanki, saneczki

 przym. saneczkarski, sankowy, sanny

 czas. saneczkować

Wiktionary


saneczkarski

dotyczący saneczkarstwa, saneczkarza


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) sport. dotyczący saneczkarstwa, saneczkarza

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãnɛt͡ʃˈkarsʲci, AS: sãnečkarsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanki nmos., saneczki nmos., sanie nmos., saneczkarstwo n., saneczkarz m., saneczkarka ż.

 przym. saneczkowy

Wiktionary


saneczkarstwo

dyscyplina sportowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) sport. dyscyplina zaliczana do sportów zimowych, polegająca na zjeżdżaniu sankami z toru sztucznego lub naturalnego;

Wiktionary

Saneczkarstwo lub inaczej sport saneczkowy – jedna z dyscyplin zaliczanych do sportów zimowych. Wyścigi na sankach sportowych są rozgrywane na torach sztucznych lub naturalnych, w konkurencji kobiet i mężczyzn, indywidualnie i w dwójkach. O zwycięstwie decyduje łączny czas przejazdów, tzw. ślizgów. Zazwyczaj są to dwa ślizgi.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pierwsze mistrzostwa Polski w saneczkarstwie odbyły się w 1930 roku w Krynicy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãnɛt͡ʃˈkarstfɔ, AS: sãnečkarstfo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanki nmos., saneczki nmos., sanie nmos., saneczkarz m., saneczkarka ż., sankarz m., sanna ż., sań nmos./ż.

 przym. saneczkarski, saneczkowy, sankowy, sanny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) saneczki, sport saneczkowy

Wiktionary


saneczkarz

osoba uprawiająca saneczkarstwo; saneczkowicz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) sport. zawodnik uprawiający saneczkarstwo

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãˈnɛt͡ʃkaʃ, AS: sãnečkaš

Wiktionary

Powiązane:

 przym. saneczkarski, sankowy, sanny

 rzecz. sań nmos./ż., sanna ż., sankarz m., sankada ż., sanie nmos., saneczkarstwo, sanki, saneczki

:: fż. saneczkarka

 czas. saneczkować

Wiktionary


saneczki

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) zdrobn. od: sanki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Karolku, zapomnij o saneczkach, masz temperaturę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. saneczkarz mos., saneczkarstwo n., saneczkarka ż., sanie lm nm., sanki lm nm.

 przym. saneczkarski, sankowy

Wiktionary


saneczkować

1. potocznie: jeździć na saneczkach;
2. o zwierzęciu: ocierać tylną częścią ciała o podłoże


SJP.pl


saneczkowicz

rzadko: osoba uprawiająca saneczkarstwo; saneczkarz


SJP.pl


saneczkowy

przymiotnik od: saneczki


SJP.pl


sanepid

stacja sanitarno-epidemiologiczna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) urz. stacja sanitarno-epidemiologiczna;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jutro mamy mieć kontrolę z sanepidu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãˈnɛpʲit, AS: sãnepʹit

Wiktionary


sanepidowski

→ sanepid


SJP.pl

Patrz:

sanepid

sanetra

nazwisko


SJP.pl


sanforyzacja

Sanforyzacja (wykurczanie, dekatyzacja) – jeden z procesów wykańczania tkanin (m.in. bawełnianych, lnianych).

Wikipedia


sanger

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sanger – miasto w stanie Kalifornia, w hrabstwie Fresno
  • Sanger – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Denton
  • Margaret Sanger

Wikipedia


sangha

[czytaj: sangcha lub sanga] w buddyzmie: gmina religijna lub wspólnota zakonna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wspólnota mnichów buddyjskich lub świeckich wyznawców buddyzmu;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sangha – wspólnota buddyjska
  • Sangha – rzeka w Afryce
  • Sangha – region w Republice Konga
  • Sanga – grupa etniczna z Demokratycznej Republiki Konga

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Poza Indiami swój wielki rozkwit przeżyła mahajana w Chinach i Japonii. Według tradycji chińskiej, buddyzm trafił do tego kraju w II wieku z Azji Centralnej, a w 355 roku zezwolono Chińczykom na wstępowanie do sangh.

Wiktionary


sango

język urzędowy Republiki Środkowoafrykańskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jęz. jeden z języków urzędowych w Republice Środkowoafrykańskiej;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Językiem sango mówią rybacy znad Ubangi.

Wiktionary


sangria

napój popularny w Hiszpanii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. tradycyjny hiszpański chłodny napój o krwistoczerwonej barwie, przygotowywany z wina i owoców wzmacnianych mocniejszym alkoholem;

Wiktionary

Sangría – tradycyjny hiszpański napój alkoholowy. Produkowana jest z wina z dodatkiem owoców, soków owocowych, lodu oraz wzmacniaczy smakowych w postaci różnych winiaków lub innych trunków.

Nazwa sangría (z hiszpańskiego: krwawienie) została nadana temu trunkowi ze względu na jego głęboki czerwony kolor. Pochodzi ze wschodniego wybrzeża hiszpańskiego (region Walencji), skąd rozprzestrzeniła się na całym Półwyspie Iberyjskim.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsãŋɡrʲja, AS: sãŋgrʹi ̯a

Wiktionary


sangwina

1. czerwonobrunatna kredka używana do szkiców i rysunków;
2. rysunek, szkic wykonany tą kredką


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) miękka, czerwono-brązowa kredka używana do szkicowania lub rysowania;

 (1.2) rysunek wykonany sangwiną (1.1)

 (1.3) technika plastycznyastyczna wykorzystująca sangwinę (1.1)

Wiktionary

Sangwina – czerwonobrunatna kredka używana do tworzenia szkiców lub rysunków. Nazwa pochodzi od łacińskiego określenia krwi ("sanguis, -inis"). Mianem tym określa się również technikę rysunkową, jak i rysunek wykonany tą techniką.

Jest to miękka kredka zrobiona z glinki z żelazowym czerwonym barwnikiem

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Artyści używają sangwiny już od czasów renesansu.

 (1.2) Najsłynniejsza sangwina Leonarda, „Człowiek witruwiański”, znajduje się w zbiorach Luwru.

 (1.3) Moją ulubioną techniką rysunkową jest niezmiennie sangwina.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãŋɡˈvʲĩna, AS: sãŋgvʹĩna

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sangwinowy

Wiktionary


sangwinaria

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Sanguinaria canadensis|L.|ref=tak., bylina o grubym kłączu występująca w Ameryce Północnej;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Blaszka liściowa sangwinarii jest dłoniasto wrębna.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sangwinaria kanadyjska, krwiowiec kanadyjski, krwiowiec

Wiktionary


sangwiniczka

→ sangwinik


SJP.pl

Patrz:

sangwinik

sangwiniczny

właściwy sangwinikowi; beztroski, towarzyski, entuzjastyczny


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) odpowiedni sangwinikowi; porywczy i zmienny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W tej wizji zmilitaryzowanego chrześcijaństwa nie ma miejsca na jakąkolwiek odmienność stylów. Na przekór podobnym propozycjom, w kręgu Apostołów Jezusa było miejsce dla sceptycznego Tomasza, sangwinicznego Piotra, wiernego Jana.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sangwinizm mrz., sangwinik mos., sangwiniczka ż., sangwiniczność ż.

 przysł. sangwinicznie

Wiktionary


sangwinik

człowiek żywy, porywczy i zmienny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) psych. człowiek żywy, porywczy i zmienny

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sãŋɡˈvʲĩɲik, AS: sãŋgvʹĩńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sangwinizm mrz.

:: fż. sangwiniczka ż.

 przym. sangwiniczny

Wiktionary


sangwinizm

usposobienie typowe dla sangwinika: duża ruchliwość i wrażliwość na otaczający świat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) temperament sangwinika;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sangwinizm (…) u Gallów ujawniał się przedewszystkiem w sposobie prowadzenia wojny.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sangwiniczny

 rzecz. sangwinik mos.

Wiktionary


sangwinowy

przymiotnik

 (1.1) wykonany sangwiną

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sangwina ż.

Wiktionary


sanhedryn

żydowska najwyższa rada religijna, sądownicza i polityczna działająca w starożytnej Judei; później nazwa kolegiów rabinackich


SJP.pl

Sanhedryn ( ‏סַנְהֶדְרִין‎, συνέδριον "Synedrion" od "συν" „współ-” i "έδρα" „(po)siedzenie”), inaczej Wysoka Rada lub Wielki Sanhedryn (hebr. "Sanhedrin Ha-Gdola") – najwyższa żydowska instytucja religijna i sądownicza w starożytnej Judei, wspomniana w źródłach po raz pierwszy w 203 p.n.e.

Wikipedia


sanhita

jedna z czterech części Wed (hymny do bóstw, modlitwy, zaklęcia, formuły)


SJP.pl


sanice

Sanice – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie żarskim, w gminie Przewóz.

Wikipedia


sanidyn

rzadki minerał z grupy skaleni, jedna z trzech (oprócz ortoklazu i mikroklinu) odmian polimorficznych skalenia potasowego, niekiedy wykazuje efekty optyczne charakterystyczne dla kamieni księżycowych, występuje w skałach wylewnych m.in. ryolitach, trachitach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miner. rzadki minerał z grupy krzemianów, KAlSi3O8;

Wiktionary

Sanidyn – minerał z grupy krzemianów, rzadki. Jest to jedna z trzech (oprócz ortoklazu i mikroklinu) odmian polimorficznych skalenia potasowego.

Nazwa minerału pochodzi od gr. "sanis" = tabliczka, płytka lub deska oraz "idos" = widzieć, nawiązując do tabliczkowego pokroju minerału.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. sanidynowy

Wiktionary


sanie

1. pojazd zaprzęgany w konie, w krajach północnych w reny lub psy, poruszający się po śniegu;
2. urządzenie na płozach służące do przemieszczania jachtu na wodę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) pojazd na płozach, zaprzęgnięty najczęściej w zwierzęta pociągowe;

 (1.2) żegl. urządzenie na płozach służące do ściągania jachtu na wodę

Wiktionary

Sanie – pojazd zaprzęgowy na płozach, służący do poruszania się po śniegu lub lodzie. Sanie są zazwyczaj ciągnięte przez konie lub ciągniki mechaniczne i zasadniczo służą do transportu. Małe sanie używane do zabawy lub sportów zimowych to sanki.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dzieci z przyjemnością korzystały z bezpłatnych przejażdżek saniami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsãɲɛ, AS: sãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sań nmos./ż., sanki, sankarz, saneczki, saneczkarz, saneczkarka, saneczkarstwo, sankada, sanna

 przym. sanny, saneczkarski, sankowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. sanki, reg. srąbek, reg. srąbik, reg. szrumbek

Wiktionary


saniewski

nazwisko


SJP.pl


sanijczyk

mieszkaniec Sany (stolicy Jemenu); Sanańczyk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Sany

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãˈɲijt͡ʃɨk, AS: sãńii ̯čyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sana ż., sanajczyk mos.

:: fż. sanijka ż., sanajka ż.

 przym. sanijski, sanajski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sanajczyk

Wiktionary


sanijka

mieszkanka Sany (stolicy Jemenu); Sananka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Sany

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãˈɲijka, AS: sãńii ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sana ż., sanajka ż.

:: fm. sanijczyk mos., sanajczyk mos.

 przym. sanijski, sanajski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sanajka

Wiktionary


sanijski

→ Sana (stolica Jemenu lub miejscowość we Francji); sanajski


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do miasta Sana

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãˈɲijsʲci, AS: sãńii ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sana ż., sanijczyk mos., sanijka ż., sanajczyk mos., sanajka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sanajski

Wiktionary


saniowy

→ sanie


SJP.pl

Patrz:

sanie

sanitaria

urządzenia sanitarne


SJP.pl


sanitariat

1. urządzenie sanitarne (np. wanna, umywalka, sedes);
2. pomieszczenie sanitarne (np. ubikacja, łazienka)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) urz. pomieszczenie publiczne pełniące funkcje łazienki i zawierające prysznice, toalety, itp.

 (1.2) urz. regionalny oddział jednostki stan sanitarny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) minister budownictwa Julian Tokarski poszedł krok dalej i wymyślił, na wzór radziecki, mieszkania ze wspólnymi dla kilku rodzin sanitariatami i kuchniami.

 (1.1) Za mało jest tam dbałości o czystość i sanitariatów na tak wielką liczbę ludzi

 (1.2) (…) jeden plutonowy z sanitariatu nas ostrzygł i wygolił, gdzie tylko był jaki kłaczek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanitarka ż., sanitariusz mos., sanitariuszka ż.

 przym. sanitarny

Wiktionary


sanitariusz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) med. pracownik medyczny sprawujący czynności pomocnicze podczas opieki nad chorymi;

 (1.2) wojsk. żołnierz, którego zadaniem jest udzielanie pierwszej pomocy rannym żołnierzom podczas działań wojennych

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌsãɲiˈtarʲjuʃ, AS: sãńitarʹi ̯uš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanitariat m., sanitaria nmos., sanitarka ż.

:: fż. sanitariuszka ż.

 przym. sanitarny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) lekcew. łapiduch

Wiktionary


sanitariuszka

→ sanitariusz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. pracownica medyczny sprawująca czynności pomocnicze podczas opieki nad chorymi;

 (1.2) wojsk. kobieta w służbie wojskowej, której zadaniem jest udzielanie pierwszej pomocy rannym żołnierzom podczas działań wojennych

Wiktionary

Patrz:

sanitariusz

Przykłady

 (1.2) Kobiety uczestniczyły w powstaniu styczniowym, pełniąc funkcje łączniczek, zwiadowczyń, kurierek, adiutantek, sanitariuszek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãɲitarʲˈjuʃka, AS: sãńitarʹi ̯uška

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanitariat m., sanitaria nmos., sanitarka ż.

:: fm. sanitariusz m.

 przym. sanitarny

Wiktionary


sanitarka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. pojazd sanitarny, zwykle wojskowy, do transportowania chorych i rannych

 (1.2) gw-pl|Bukowina. pielęgniarka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãɲiˈtarka, AS: sãńitarka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanitariusz m., sanitariuszka ż., sanitariat m., sanitaryzacja ż.

 czas. sanityzować ndk.

 przym. sanitarny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) karetka

 (1.2) asistenta

Wiktionary


sanitarnohigieniczny

dotyczący higieny sanitarnej


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do higieny sanitarnej, dotyczący jej

Wiktionary


sanitarny

przymiotnik

 (1.1) związany z utrzymaniem higieny i zdrowia

 (1.2) dotyczący służby zdrowia i opieki nad chorymi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanitariat m., sanitariusz m., sanitariuszka ż., sanitarka ż.

Wiktionary


sanitarysta

zwolennik sanitaryzmu


SJP.pl


sanitarystka

→ sanitarysta


SJP.pl

Patrz:

sanitarysta

sanitaryzacja

wszystkie zabiegi polegające na mechanicznym usuwaniu drobnoustrojów chorobotwórczych ze środowiska


SJP.pl


sanitaryzm

działania polegające na wprowadzaniu restrykcji nakierowanych na ochronę zdrowia, choć de facto ograniczających wolność obywateli


SJP.pl


sanityzacja

proces dezynfekcji i oczyszczania powierzchni lub środowiska z mikroorganizmów


SJP.pl

Sa

Wikipedia


sanka

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sanka – wieś w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Krzeszowice
  • Sanka – potok, prawy dopływ rzeki Stradomka
  • Sanka – potok, lewy dopływ rzeki Wisła

Wikipedia


sankada

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przejażdżka sankami dla przyjemności, dla zabawy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãŋˈkada, AS: sãŋkada

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sań nmos./ż., sankarz m., sanie nmos., sanki, saneczkarz, saneczkarka, sanna

 przym. saneczkowy, sankowy, sanny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kulig, szlichtada

Wiktionary


sankarz

1. osoba powożąca saniami;
2. osoba wytwarzająca sanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. rzemieślnik zajmujący się wyrabianiem sań, sanek

 (1.2) przest. osoba wożąca ludzi saniami w celach zarobkowych

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsãŋkaʃ, AS: sãŋkaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sań nmos./ż., sanie, sanki, sankada, sanna, saneczkarz, saneczkarka, saneczkarstwo

 przym. sanny, sankowy

Wiktionary


sankcja

część normy prawnej, określająca skutek naruszenia dyspozycji tej normy w warunkach określonych jej hipotezą; niekiedy uznawana za odrębną normę (tzw. sankcjonującą)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. polit. określona normą prawną konsekwencja naruszenia prawa

 (1.2) praw. nadanie mocy prawnej danemu aktowi przez wyższą instancję

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sankcja społeczna
  • sankcje w prawie
  • sankcja (element normy prawnej)
  • sankcje międzynarodowe
  • sankcje gospodarcze
  • sankcja administracyjna
  • sankcja pragmatyczna

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Odnalezienie nowego domu wydawało się niemal niemożliwe, bo imperialni zagrozili publicznie, że każdy cywilizowany świat, który zapewni schronienie czy możliwość bezpiecznego przelotu jednostkom Sojuszu, padnie ofiarą wyniszczających sankcji i okupacji.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sankcjonować

Wiktionary


sankcje

część normy prawnej, określająca skutek naruszenia dyspozycji tej normy w warunkach określonych jej hipotezą; niekiedy uznawana za odrębną normę (tzw. sankcjonującą)


SJP.pl


sankcjonowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sankcjonować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãŋkt͡sʲjɔ̃nɔˈvãɲɛ, AS: sãŋkcʹi ̯õnovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sankcjonować

Wiktionary


sankcjonować

1. karać za naruszenie prawa lub przepisów międzynarodowych;
2. udzielać sankcji; uprawomocniać, zatwierdzać


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) praw. autorytatywnie zatwierdzać, nadawać moc prawną lub urzędową

 (1.2) aprobować, przyzwalać na coś, uznawać za dopuszczalne

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãŋkt͡sʲjɔ̃ˈnɔvat͡ɕ, AS: sãŋkcʹi ̯õnovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sankcja ż., sankcjonowanie n.

 czas. usankcjonować dk.

Wiktionary


sankcyjność

→ sankcyjny


SJP.pl

Patrz:

sankcyjny

sankcyjny

→ sankcja


SJP.pl

Patrz:

sankcja

sankhia

indyjski system filozoficzny uznający autorytet Wed, teoretyczna podstawa jogi


SJP.pl


sankhja

najstarszy z filozoficzno-religijnych systemów indyjskich stanowiący zaplecze klasycznej jogi


SJP.pl

Sankhja ( सांख्य, sāṁkhya) – dualistyczny, ortodoksyjny, to znaczy uznający autorytet wed, system filozofii indyjskiej. Według Sankhji świat powstał w wyniku współdziałania dwóch zasad: ducha – "purusza" i materii – "prakryti" Istotą jak każdego klasycznego systemu indyjskiego jest nauka o wyzwoleniu. Kierunek ten określa kondycje człowieka i naucza w jaki sposób zdobyć zrozumienie wyzwalające.

Wikipedia


sanki

pojazd na płozach używany głównie przez dzieci do zjeżdżania z pagórków, a także przez sportowców w zawodach saneczkarskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) zdrobn. od: sanie

 (1.2) małe sanie do zaprzęgu

 (1.3) sport. niewielki pojazd do sportowego lub rekreacyjnego zjeżdżania z góry po śniegu

 (1.4) techn. część maszyny lub przyrządu wykonująca ruch ślizgowy

 (1.5) środ. fot. zob. gorąca stopka.

 (1.6) slang. areszt tymczasowy

Wiktionary

Sanki – sprzęt wyposażony w płozy, przeważnie służący do poruszania się po śniegu lub lodzie. Używane zazwyczaj do zabawy lub sportów zimowych. Duże sanki to sanie.

Specjalnego rodzaju sanek sportowych używa się do sportów zimowych, np. wyścigów saneczkarskich.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Para koni, zaprzężona do prostych fornalskich sanek, stała już przed niskiemi drzwiami.

 (1.3) Dzieci zjeżdżały z pagórka na sankach.

 (1.6) (…) Wyciągają mnie z klatki, straszą pójdziesz za kratki / Zapowiadają sanki bez rymów i szklanki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsãnʲci, AS: sãnʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanny ż., sań nmos., sanna ż., sankarz m., saneczkarstwo n., sankada ż., saneczkarz mos., saneczkarka ż., sanie nmos., zdrobn. saneczki

 rzecz. sanie, sań, saneczkarstwo, saneczkarz, sankarz, sanna, sankada, nartosanki

 czas. sankować, saneczkować

 przym. sankowy, saneczkarski, sanny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) reg. pozn. rodle

Wiktionary


sankiewicz

nazwisko


SJP.pl


sankiulota

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. pogard. rewolucjonista francuski wywodzący się z paryskich rzemieślników i robotników;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. sankiulot

Wiktionary


sankiulotka

→ sankiulota


SJP.pl

Patrz:

sankiulota

sankować

rzadko: jeździć na sankach; sankować się


SJP.pl


sankowski

nazwisko


SJP.pl


sankowy

→ sanki


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z sankami

 (1.2) zob. hamulec sankowy.

Wiktionary

Patrz:

sanki

Wymowa:

IPA: sãŋˈkɔvɨ, AS: sãŋkovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanny ż., sanki nmos., saneczki nmos., sanie nmos., sankarz m., saneczkarz m., saneczkarka ż., saneczkarstwo n., sanna ż., sankada ż.

 czas. sankować

 przym. saneczkowy, sanny

Wiktionary


sanktpetersburski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sankt Petersburgiem, dotyczący Sankt Petersburga

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sankt Petersburg mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) petersburski

Wiktionary


sanktuarium

1. miejsce przechowywania przedmiotów kultu religijnego;
2. w przenośni: miejsce, gdzie się znajduje coś cennego, mającego szczególne znaczenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rel. otoczony czcią obiekt religijny będący miejscem przechowywania świętych przedmiotów lub relikwii oraz sprawowania kultu;

 (1.2) przen. miejsce szczególnie ważne, bogate w pewien walor

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do sanktuarium ostrobramskiego zmierzają tłumy pielgrzymów.

 (1.2) Sumienie jest najtajniejszym ośrodkiem i sanktuarium człowieka, gdzie przebywa on sam z Bogiem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãŋktuˈwarʲjũm, AS: sãŋktuu̯arʹi ̯ũm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanktuaryjny

 przym. sanktuaryjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) świątynia

Wiktionary


sanktuaryjny

→ sanktuarium


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z sanktuarium, dotyczący sanktuarium

Wiktionary

Patrz:

sanktuarium

Przykłady

 (1.1) Panowie ze służby sanktuaryjnej pomogli kobiecie wstać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanktuarium n.

Wiktionary


sanmarynka

mieszkanka San Marino (stolicy San Marino)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka San Marino (stolicy państwa San Marino)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãnmaˈrɨ̃nka, AS: sãnmarỹnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. San Marino, Sanmaryńczyk, Sanmarynka

:: fm. Sanmaryńczyk

 przym. sanmaryński

Wiktionary


sanmaryńczyk

mieszkaniec San Marino (stolicy San Marino)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec San Marino (stolicy państwa San Marino)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãnmaˈrɨ̃j̃n͇t͡ʃɨk, AS: sãnmarỹĩ ̯ṇčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. San Marino n., Sanmaryńczyk m., Sanmarynka ż.

:: fż. sanmarynka ż.

 przym. sanmaryński

Wiktionary


sanmaryński

przymiotnik od: San Marino


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do państwa San Marino

 (1.2) odnoszący się do miasta San Marino

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãnmaˈrɨ̃j̃sʲci, AS: sãnmarỹĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sanmaryńczyk mos., sanmaryńczyk mos., Sanmarynka ż., sanmarynka ż., San Marino n.

Wiktionary


sanna

1. jazda saniami;
2. droga usłana śniegiem, po której można jeździć saniami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. jeżdżenie saniami

 (1.2) książk. droga usłana śniegiem, po której można jeździć saniami

forma przymiotnika.

 (2.1) lp. ż. daw. zob. sanny.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sanna – wieś w Szkocji
  • Sanna – rzeka, dopływ Wisły
  • Sanna – struga, dopływ Łęgu
  • Sanna – rzeka, dopływ Innu
  • szwedzkie zdrobnienie od Zuzanny
  • Elżbieta Sanna
  • Sanna Stén – fińska wioślarka
  • Sanna Marin – fińska polityk, premier Finlandii (w latach 2019-2023)
  • Sanna Nielsen – szwedzka piosenkarka
  • Sanna Nyassi – gambijski piłkarz

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Reżyser prosi, by powtórzyć ujęcie, to ma być radosna sanna, a nie żałobny marsz.

 (1.1) A ta sanna do Mitrunów, podczas której on ją całował!…

 (1.2) Corocznie bowiem w zapusty, gdy sanna dopisała a młodzież nie była na wojnie, w każdej prawie okolicy czy powiecie urządzano kulig, który zastępował nieznane wówczas jeszcze zabawy karnawałowe miejskie.

 (1.2) Śniegi u nas duże i sanna dobra, ale że spadły na nie zamarzniętą ziemię, jest obawa, aby oziminy nie wyprzały.

 (1.2) Sami zaś wpakowawszy się na sanki albo gdy sanny nie było, na kolaski, karety, wózki (…), jak kto mógł, jachali do sąsiada pobliższego ani proszeni od niego, ani przestrzegłszy go, żeby się im nie skrył albo nie ujechał z domu.

 (2.1) Miłość gorąca, sanna droga, krogulcze pole – niedługo trwają – jak mówi przysłowie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsãnːa, AS: sã•na

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanny ż., sanie, sań, sankada, sanki, sankarz, saneczkarz, saneczkarka, saneczkarstwo

 przym. sanny, sankowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sankada, szlichtada, kulig, kulik

Wiktionary


sannicki

→ Sanniki


SJP.pl

Patrz:

Sanniki

sanniczanin

mieszkaniec Sannik (miasta w Polsce)


SJP.pl


sanniczanka

mieszkanka Sannik (miasta w Polsce)


SJP.pl


sanniki

miasto i gmina w Polsce


SJP.pl

Sanniki – miasto w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie gostynińskim, w gminie Sanniki, której jest siedzibą. Uzyskały status miasta z dniem 1 stycznia 2018.

Administracyjnie Sanniki mają status sołectwa.

Miejscowość jest położona na Równinie Kutnowskiej, jest lokalnym ośrodkiem obsługi regionu i węzłem drogowym, stykają się tu drogi wojewódzkie nr 577, nr 583, nr 584 oraz droga powiatowa do Słubic.

Wikipedia


sannjasin

wg hinduizmu: człowiek, który wyrzekł się świata, asceta


SJP.pl


sanny

przymiotnik

 (1.1) daw. związany z saniami: odbywający się saniami, nadający się do jazdy saniami

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) D. lp. zob. sanna.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Trzeba czekać sannej drogi.

 (1.1) (…) wszystkich było ich coś oprócz wozowych ludzi, wozów sannych z leguminą i towarami, około 40.

 (2.1) Moi mili barankowie, pojedziecie dziś czołem bić, potem zaś umówiliśmy się z dziewczyną, że do Mitrunów wszyscy wyruszymy, aby sanny w lasach zażyć i tę trzecią majętność obaczyć.

 (2.1) Sami zaś wpakowawszy się na sanki albo gdy sanny nie było, na kolaski, karety, wózki (…), jak kto mógł, jachali do sąsiada pobliższego ani proszeni od niego, ani przestrzegłszy go, żeby się im nie skrył albo nie ujechał z domu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsãnːɨ, AS: sã•ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanna, sanie, sań, sanki, sankada, sankarz, saneczkarz, saneczkarka, saneczkarstwo

 przym. sankowy

Wiktionary


sanocki

przymiotnik od: Sanok


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sanokem, dotyczący Sanoka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sanok m., San m., Sanoczek m., sanoczanin m., sanoczanka ż.

 przym. podsanocki

Wiktionary


sanoczanin

mieszkaniec Sanoka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Sanoka

 (1.2) osoba pochodząca z Sanoka, urodzona w Sanoku

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãnɔˈt͡ʃãɲĩn, AS: sãnočãńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. San mrz., Sanok m.

:: fż. sanoczanka ż.

 przym. sanocki

Wiktionary


sanoczanka

mieszkanka Sanoka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Sanoka

 (1.2) kobieta pochodząca z Sanoka, urodzona w Sanoku

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãnɔˈt͡ʃãnka, AS: sãnočãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sanok m.

:: fm. sanoczanin m.

 przym. sanocki

Wiktionary


sanofi-aventis

europejski koncern farmaceutyczny


SJP.pl


sanok

miasto w województwie podkarpackim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. powiatowe miasto w Polsce, w województwie podkarpackim;

 (1.2) geogr. adm. gmina wiejska w Polsce, w województwie podkarpackim, z siedzibą władz w Sanoku (1.1)

 (1.3) geogr. potok w Rosji i na Ukrainie, prawobrzeżny dopływ Worsklicy;

Wiktionary

Sanok (także: Królewskie Wolne Miasto Sanok, Sanochia) – miasto powiatowe w Polsce w województwie podkarpackim. Położone w dolinie Sanu, w Kotlinie Sanockiej, w Euroregionie Karpackim. Wchodzi w skład powiatu sanockiego, jest także siedzibą gminy wiejskiej Sanok, jednak do niej nie należy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Sanoku ZOMO spałowało ludzi, którzy szli na patriotyczną manifestację do jednego z kościołów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsãnɔk, AS: sãnok

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. San m., sanoczanin m., sanoczanka ż.

:: zdrobn. Sanoczek m.

 przym. sanocki, podsanocki

Wiktionary


sanować

przestarzale: uzdrawiać, poprawiać panujące warunki


SJP.pl


sanowy

→ San (rzeka)


SJP.pl


sans-souci

[czytaj: są suS-I] pałac na Haiti


SJP.pl

Sans-Souci – dawna królewska rezydencja Henriego Christophe'a w okolicach miasta Milot w północnym Haiti. Jej ruiny wraz z pobliską twierdzą Citadelle La Ferrière wpisano w 1982 roku na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

Budynek pałacu, wzniesiony w 1812 roku, miał w założeniu twórców dorównać splendorem Wersalowi we Francji. Budowla została zniszczona przez trzęsienie ziemi w 1842 roku i nigdy jej już nie odbudowano. Obecnie kompleks ruin częściowo porośnięty jest już tropikalnym lasem.

Wikipedia


sansalwadorczyk

mieszkaniec San Salwadoru


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec San Salvadoru

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãw̃salvaˈdɔrt͡ʃɨk, AS: sãũ̯salvadorčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. San Salvador mrz.

:: fż. sansalwadorka ż.

 przym. sansalwadorski

Wiktionary


sansalwadorka

mieszkanka San Salwadoru


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka San Salvadoru

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãw̃salvaˈdɔrka, AS: sãũ̯salvadorka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Salwadorka ż., Salwadorczyk mos., San Salvador mrz.

:: fm. sansalwadorczyk mos.

 przym. sansalwadorski

Wiktionary


sansalwadorski

przymiotnik od: San Salwador


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do miasta San Salvador

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsãw̃salvaˈdɔrsʲci, AS: sãũ̯salvadorsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Salwadorczyk mos., sansalwadorczyk mos., Salwadorka ż., sansalwadorka ż., San Salvador mrz.

Wiktionary


sansara

w hinduizmie i buddyzmie: wędrówka dusz; samsara


SJP.pl

Sa

Wikipedia


sansewiera

doniczkowy kwiat z rodziny agawowatych o długich liściach przypominających miecze


SJP.pl


sansewieria

Sa

Wikipedia


sanskr.

skrót od: sanskryt, sanskrycki


SJP.pl


sanskrycki

przymiotnik od: sanskryt


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z sanskrytem, dotyczący sanskrytu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Język sanskrycki jest najbogatszy ze wszystkich. Kiedy w językach nowożytnych często na kilka wyobrażeń służy jeden wyraz, w sanskrycie wszystkie odcienie i nagięcia każdego wyobrażenia mają osobne wyrazy. Ztąd też wedle uczonych, języki nasze są niejako mozaiką z czerepków rozruszonej mowy indyjskiej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãw̃sˈkrɨt͡sʲci, AS: sãũ̯skrycʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanskryt m.

Wiktionary


sanskryt

język staroindyjski, główny język cywilizacji aryjskiej w Indiach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. język literacki starożytnych, średniowiecznych i wczesnonowożytnych Indii;

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sanskryt jest nadal używany w ceremoniach religijnych hinduizmu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsãw̃skrɨt, AS: sãũ̯skryt

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sanskrycki

Wiktionary


sanskrytolog

specjalista w zakresie sanskrytologii


SJP.pl


sanskrytologia

dziedzina nauki zajmująca się badaniem literatury sanskryckiej


SJP.pl


sanskrytologiczny

→ sanskrytologia


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z sanskrytologią, dotyczący sanskrytologii

Wiktionary

Patrz:

sanskrytologia

Powiązane:

 rzecz. sanskrytologia ż., sanskrytolog mos.

Wiktionary


sanskrytolożka

→ sanskrytolog


SJP.pl

Patrz:

sanskrytolog

sansovino

nazwisko


SJP.pl


santali

język plemienia Santalów, jeden z języków urzędowych Indii


SJP.pl


santalowie

lud zamieszkujący Indie, Bangladesz, Nepal i Bhutan


SJP.pl

Santalowie (sat. ᱦᱚᱲ ᱦᱚᱯᱚᱱ, dewanagari संताल, সাওতাল, Santals) – lud z grupy Munda, posługujący się językiem santali, zamieszkujący głównie tereny indyjskich stanów Bihar, Bengal Zachodni, Orisa, Madhya Pradesh i Asam, mniejsze skupiska żyją także na przyległych obszarach Bhutanu, Bangladeszu i Nepalu. W 1993 roku liczebność Santalów sięgała 5,4 mln osób.

Wikipedia


santana

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Carlos Santana – muzyk
  • Ubaldo Santana – rzymskokatolicki arcybiskup
  • Santana – miasto i gmina w Brazylii, w stanie Bahia
  • Santana – miasto w Brazylii w stanie Amapá
  • Santana – miejscowość w departamencie Boyacá w Kolumbii
  • Santana – miejscowość w gminie Figueira da Foz w Portugalii
  • Santana – miasto i gmina na Maderze w Portugalii
  • Santana – miejscowość w gminie Portel w Portugalii
  • Santana – miasto na Wyspach Świętego Tomasza i Książęcej
  • Santana – zespół muzyczny Carlosa Santany
  • Santana Motor S.A. – hiszpańska firma produkująca samochody terenowe
  • Santana – album grupy rockowej Santana

Wikipedia


santander

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Santander – miasto i duży port w północnej Hiszpanii
    • Santander – stacja kolejowa w Santanderze
    • Port lotniczy Santander
    • Racing Santander – klub sportowy
  • Kantabria, dawniej Santander – wspólnota autonomiczna w Hiszpanii zawierająca jedną prowincję o tej samej nazwie
  • Santander – departament Kolumbii
  • Santander de Quilichao – miasto w Kolumbii w departamencie Cauca
  • Santander – jednostka osadnicza na Filipinach, w prowincji Cebu
  • Banco Santander – największy bank w Hiszpanii
    • Santander Bank Polska
    • Santander Consumer Bank
    • Colección Santander

Wikipedia


santeria

synkretyczna religia wyznawana głównie na Kubie


SJP.pl

Santería (inne nazwy: Lucumi, Lukumi lub Regla de Ocha) – synkretyczna afroamerykańska religia pochodzenia afrykańskiego, obecna głównie na Kubie, Haiti, Dominikanie czy w Stanach Zjednoczonych. Wykształciła się w hiszpańskim imperium kolonialnym wśród potomków z zachodniej Afryki. Na Santerię duży wpływ miał Kościół łaciński, z którym synkretyzuje się wyznawane orisze. Świętym językiem religii jest lucumi, miks języków z Joruby.

Wikipedia


santi

Santi – drugi studyjny album amerykańskiej grupy rockowej The Academy Is... nagrany w 2007 roku.

Wikipedia


santiago

1. stolica Chile;
2. obce imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Chile;

Wiktionary

Santiago (potocznie "Santiago de Chile") – stolica Chile położona w środkowej części kraju, na przedgórzu andyjskim nad rzeką Mapocho, administracyjnie należąca do regionu Metropolitana. Santiago jest największym miastem kraju, mieszka tam jedna trzecia ludności państwa, około 6,76 mln mieszkańców (według danych z 2020 roku).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Alwarez i pochodzę z Santiago.

 (1.1) Ambasador niemiecki w Santiago naciskał, żeby Honeckera wydać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãnˈtʲjaɡɔ, AS: sãntʹi ̯ago

Wiktionary


santim

zdawkowa moneta łotewska


SJP.pl


santocki

przymiotnik od: Santok


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Santokiem, dotyczący Santoka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Santok m.

Wiktionary


santoczanin

mieszkaniec Santoka


SJP.pl


santoczanka

mieszkanka Santoka


SJP.pl


santok

wieś w Polsce


SJP.pl

Santok ( Zantoch) – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie gorzowskim, w gminie Santok.

Miejscowość jest siedzibą gminy Santok. Znajduje się tutaj przystań wodna, przystanki PKP i PKS, sklepy różnych branż, ośrodek zdrowia i dom kultury. We wsi znajduje się Muzeum Grodu Santok – Oddział Muzeum Lubuskiego im. Jana Dekerta w Gorzowie Wielkopolskim. Przez Santok prowadzą turystyczne szlaki piesze, rowerowe i wodne.

Wikipedia


santolina

rodzaj sucholubnych roślin z rodziny astrowatych


SJP.pl

Santolina ("Santolina" L.) – rodzaj roślin z rodziny astrowatych. Obejmuje 26 gatunków. Zasięg rodzaju obejmuje zachodnią część basenu Morza Śródziemnego, zachodnią Europę po Wielką Brytanię i Niemcy na północy oraz Ukrainę i rejon Kaukazu. Jako introdukowane i dziczejące gatunki z tego rodzaju rosną w różnych krajach Europy, Afryki i na obu kontynentach amerykańskich.

Wikipedia


santon

1. święty w krajach muzułmańskich;
2. derwisz uważany przez lud za świętego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. czwarty wiek późnej okresu geologicznego kredy;

 (1.2) w południowej Francji: mała, gliniana figurka zwykle przedstawiająca świętego do szopki lub ludowe postacie

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) rel. święty w krajach muzułmańskich, zwykle derwisz uważany za świętego przez lud

Wiktionary

Santon (ang. "Santonian")

Stratotyp dolnej granicy santonu nie jest jeszcze zatwierdzony. Granica opiera się na pierwszym wystąpieniu małża "Cladoceramus undulatoplicatus".

Nazwa pochodzi od miejscowości Saintes w zachodniej Francji.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsãntɔ̃n, AS: sãntõn

Wiktionary


santonina

związek organiczny, będący pochodną naftalenu, stosowany jako środek przeciw glistnicy


SJP.pl


santorba

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gwara konspiracyjno-partyzancka: torba sanitarna

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãnˈtɔrba, AS: sãntorba

Wiktionary


santorski

nazwisko


SJP.pl


santoryn

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. wulkaniczna wyspa na Morzu Egejskim;

 (1.2) geogr. archipelag na Morzu Egejskim, część Cyklad

Wiktionary

Santoryn ( Σαντορίνη, "Santorini"), Thira (gr. Θήρα, "Tira") – wulkaniczna wyspa na Morzu Egejskim, tworząca z kilkoma mniejszymi wyspami niewielki archipelag o tej samej nazwie, będący częścią greckiego archipelagu Cyklad.

Położona jest 175 km na południowy wschód od wybrzeża Grecji i 110 km na północ od wybrzeża Krety.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Piękne chwile spędziliśmy na Santorynie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Santorini n., santoryn m., Santorin m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Thira; turyst. Santorini; przest. Santorin m.

Wiktionary


santos

miasto w Brazylii


SJP.pl

Santos (wym.) – miasto w południowo-wschodniej Brazylii, w stanie São Paulo, nad Oceanem Atlantyckim, na przybrzeżnej wyspie São Vicente oraz częściowo na kontynencie. Około 413 tys. mieszkańców (2009).

W mieście rozwinął się przemysł spożywczy oraz samochodowy.

Wikipedia


santoski

→ Santos (miasto w Brazylii)


SJP.pl


santosyjczyk

mieszkaniec Santosu (miasta w Brazylii)


SJP.pl


santosyjka

mieszkanka Santosu (miasta w Brazylii)


SJP.pl


santpaulia

ozdobna roślina doniczkowa z rodziny ostrojowatych; fiołek afrykański, sępolia, saintpaulia


SJP.pl


santur

indyjski instrument strunowy, chordofon mający 70 strun


SJP.pl

Santur (dewanagari: संतूर "santūr") – indyjski instrument strunowy, prawdopodobnie wywodzący się od perskiego instrumentu o tej samej nazwie, związany jest także z dawną indyjską lutnią, nazywaną śata-tantri vina.

Jest to chordofon, na którym gra się przy użyciu dwóch drewnianych pałek. Ma 70 strun. Kaszmirska wersja ma bardziej prostokątny kształt i zazwyczaj 72 struny. Santur trzeba stroić do każdego utworu.

Wikipedia


santuri

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. (lub santur) instrument strunowy, chordofon pochodzący z Indii;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od czasu, gdy nauczyłem się grać na santuri, stałem się innym człowiekiem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãnˈturʲi, AS: sãnturʹi

Wiktionary


sanwitalia

sanwitalia rozesłana - gatunek rośliny ozdobnej z rodziny astrowatych, pochodzącej z Ameryki


SJP.pl

Sanwitalia, polegnatka ("Sanvitalia") – rodzaj roślin z rodziny astrowatych. Obejmuje 6 gatunków. Rośliny te występują w większości w Ameryce Północnej na obszarze od Gwatemali po południowo-zachodnie Stany Zjednoczone (od Kalifornii po Teksas). Jeden gatunek ("S. versicolor") rośnie w Ameryce Południowej na obszarze Boliwii i północnej Argentyny.

Wikipedia


sanza

instrument muzyczny z grupy idiofonów szarpanych, służący do akompaniamentu przy śpiewie, używany w Afryce, zwłaszcza w Kongo; canca


SJP.pl

Sanza – miejscowość i gmina we Włoszech, w regionie Kampania, w prowincji Salerno.

Według danych na rok 2004 gminę zamieszkiwało 3007 osób, 23,9 os./km².

Wikipedia


saola

saola wietnamska - leśny bawół występujący w Wietnamie i Laosie


SJP.pl


saona

rzeka we Francji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka we wschodniej części Francji, prawy dopływ Rodanu;

Wiktionary

Na tę stronę wskazuje „Saône”. Zobacz też: Saône – miasto we Francji, Saona – wyspa Dominikany.

Saona ( Saône) – rzeka we wschodniej części Francji. Długość – 480 km, powierzchnia zlewni – 30 tys. km². Prawy dopływ Rodanu.

Źródła Saony znajdują się u podnóża Wogezów. Jest dziewiątą co do długości rzeką Francji. Saonę dzieli się tradycyjnie na trzy części: "Haute" (Górna), "Petite" (Mała) i "Grande" (Wielka) Saône.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) U ujścia Saony do Rodanu leży Lyon.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. saoński

Wiktionary


saoński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Saoną, dotyczący Saony

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na drugim z tych dwu szlaków przewozowych, w Dijon, znaleziono nagrobek jakiegoś «nautae» saońskiego, dowodzący, że zmarły zajmował nie tylko transportem rzecznym, lecz również lądowym (…).

 (1.1) Stanowiska grupują się w kilku skupiskach terytorialnych: perigordzkim, północnopirenejskim, pirenejsko-kantabryjskim, rodańsko-saońskim, nadloarskim, belgijskim i nadreńskim.

 (1.1) Z kwestią polityczną wiążą się liczne interesy handlowe. Francja chce mieć wolną żeglugę na Dunaju i Serecie. Parowce saońskie i rodańskie przyprowadzane są do Gałacza uwsp..

 (1.1) Uroczysta powaga wiała nad wspaniałą panoramą doliny saońskiej. Spokój ukojenia płynął z niej do serca ludzkiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Saona ż.

Wiktionary


sap

1. (zwykle w liczbie mnogiej) podmokła, mało żyzna gleba piaskowa, występująca na stokach wzgórz z wodami wysiąkającymi; sapa;
2. rzadko: odgłos wydawany przez człowieka (lub zwierzę) oddychającego z trudem; sapanie


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) onomatopeja imitująca ciężkie oddychanie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sap – minialbum zespołu muzycznego Alice in Chains z 1992
  • Le Sap – miejscowość we Francji
  • Sap – wieś na Słowacji w powiecie Dunajská Streda

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sap, AS: sap

Wiktionary


sapa

1. (zwykle w liczbie mnogiej) mało żyzna, podmokła gleba piaskowa, występująca na stokach wzgórz z wodami wysiąkającymi; sap;
2. rów kopany pod ogniem nieprzyjaciela, umożliwiający podejście do obiektów obronnych;
3. ryba z rodziny karpiowatych, spokrewniona z leszczem; klepiec


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sapa (Ballerus sapa) – ryba słodkowodna z rodziny karpiowatych.
  • Sapa lub Sa Pa – miasto w północnym Wietnamie, w prowincji Lao Cai, w regionie Północny Zachód.
  • SAPA – agencja prasowa z RPA

Wikipedia


sapanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sapać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sapać

 rzecz. sapka ż.

Wiktionary


sapard

SAPARD (ang. "Special Accession Programme for Agriculture and Rural Development") – unijny program finansowego wspierania programów dostosowywania rolnictwa do gospodarki rynkowej w krajach stowarzyszonych, oczekujących na członkostwo w Unii Europejskiej. Powstał w 1999 roku, w celu udzielenia pomocy krajom kandydującym w przygotowaniach do wzięcia udziału we Wspólnej Polityce Rolnej.

Wikipedia


sapać

oddychać ciężko, przez nos, wydając charakterystyczne odgłosy


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. sapnąć)

 (1.1) oddychać ciężko, wydając charakterystyczne odgłosy

 (1.2) o lokomotywie parowej: wydawać charakterystyczny odgłos przy wypuszczaniu pary

czasownik zwrotny niedokonany sapać się (dk. brak)

 (2.1) slang. podskakiwać, rzucać się

 (2.2) slang. mieć pretensje o coś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sapanie n., sapnięcie n., sapka ż.

 czas. sapnąć dk.

 przym. sapiący

Wiktionary


sapała

oddychać ciężko, przez nos, wydając charakterystyczne odgłosy


SJP.pl


sapałówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Sapałówka (niem. "Ostau", do 1938 "Sapallen") – wieś sołecka w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie gołdapskim, w gminie Banie Mazurskie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Wikipedia


saper

1. żołnierz zajmujący się rozminowywaniem i minowaniem;
2. żołnierz wojsk inżynieryjnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wojsk. żołnierz lub funkcjonariusz zajmujący się materiałami wybuchowymi i ich rozbrajaniem, a także robotami inżynieryjnymi;

Wiktionary

Saper – osoba zajmująca się zawodowo materiałami wybuchowymi, szczególnie ich rozbrajaniem. Istnieją specjalne formacje rozbrajania niebezpiecznych materiałów w wojsku oraz w policji. Formacją grupującą saperów w armii są pododdziały wojsk inżynieryjnych.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsapɛr, AS: saper

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. saperka ż.

 przym. saperski

 przysł. sapersko

Wiktionary


saperek

potocznie: but z krótką cholewką noszony przez saperów; saperka


SJP.pl


saperka

krótka łopata


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) krótka łopatka wojskowa

 (1.2) gwara. wojsk. saperski but z krótką, szeroką cholewą

Wiktionary

Saperka (także: łopatka, łopatka piechoty) – zminiaturyzowana forma łopaty, charakteryzująca się małą konchą (częscią roboczą) oraz krótkim styliskiem. Narzędzie przeznaczone głównie do prac ziemnych, niekiedy wykorzystywane również jako broń.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: saˈpɛrka, AS: saperka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. saper m.

 przym. saperski

 przysł. sapersko

Wiktionary


saperki

krótka łopata


SJP.pl


saperski

przymiotnik od: saper


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z saperem, dotyczący sapera

Wiktionary

Wymowa:

IPA: saˈpɛrsʲci, AS: sapersʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. saper m., saperka ż.

 przysł. sapersko

Wiktionary


sapeta

nazwisko


SJP.pl


sapieha

nazwisko, m.in. Adam Sapieha (1867-1951) - kardynał polski


SJP.pl


sapiencjalny

odnoszący się do mądrości


SJP.pl


sapieżanka

odmiana gruszy


SJP.pl

Sa

Wikipedia


sapieżyński

przymiotnik od: Sapieha


SJP.pl


sapioseksualista

osoba odczuwająca pociąg seksualny do osób z ponadprzeciętnym ilorazem inteligencji


SJP.pl


sapioseksualizm

pociąg seksualny do osób z ponadprzeciętnym ilorazem inteligencji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) seks. preferencja seksualna, w której główną rolę zajmuje intelekt

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sapioseksualny

Wiktionary


sapioseksualny

związany z pociągiem seksualnym do osób z ponadprzeciętnym ilorazem inteligencji


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący sapioseksualizmu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sapioseksualizm mrz.

Wiktionary


sapir

[czytaj: SEpir] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Anna Brechta Sapir Abulafia
  • Edward Sapir
    • Hipoteza Sapira-Whorfa
  • Isaj Dawidowicz Sapir
  • Pinchas Sapir

Wikipedia


sapiący

oddychać ciężko, przez nos, wydając charakterystyczne odgłosy


SJP.pl


sapiński

nazwisko


SJP.pl


sapka

ciężki oddech u noworodka i niemowlęcia spowodowane obrzękiem błony śluzowej nosa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ciężki sapiący oddech u niemowlęcia najczęściej spowodowany ostrym wirusowym nieżytem nosa

 (1.2) rzad. sapanie

 (1.3) daw. katar

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsapka, AS: sapka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sapnięcie n., sapanie n.

 czas. sapać, sapnąć

Wiktionary


sapkowski

nazwisko


SJP.pl


sapliwy

taki, który przypomina sapanie - dźwięk podobny do głośnego oddechu, np. sapliwe westchnienie, sapliwe dźwięki


SJP.pl


sapmi

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) litera, która występowała w niektórych przedklasycznych wariantach alfabetu greckiego. W greckim systemie liczbowym oznacza liczbę 900;

Wiktionary


sapnięcie

ciężko odetchnąć, wydając przy tym charakterystyczny odgłos


SJP.pl


sapnąć

ciężko odetchnąć, wydając przy tym charakterystyczny odgłos


SJP.pl


sapodilla

tropikalne drzewo z rodziny sączyńcowatych, o jadalnych owocach i cennym, wytrzymałym drewnie cenionym w przemyśle meblarskim; sączyniec, pigwica


SJP.pl


saponat

w chemii: sztuczny środek piorący


SJP.pl


saponifikacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) chem. reakcja chemiczna pomiędzy ługiem a kwasami tłuszczowymi

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • przeobrażenie tłuszczowo-woskowe
  • zmydlanie

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) zmydlanie

Wiktionary


saponina

roślinny związek organiczny, wykorzystywany w produkcji środków piorących i w lecznictwie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biochem. związek chemiczny należący do glikozydów;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ciecierzyca zawiera saponiny oraz kwas fitowy, czyli substancje chroniące komórki przed czynnikami rakotwórczymi.

Wiktionary


saponinowy

→ saponina


SJP.pl

Patrz:

saponina

saponit

uwodniony glinokrzemian magnezowy, przypominający w dotyku mydło


SJP.pl

Saponit ( sapo, "saponic" „mydło”) – minerał ilasty z grupy smektytów, barwy białej, żółtawobiałej, czerwonawobiałej, niebieskawobiałej lub zielonawobiałej. Twardość 1,5–2, układ krystalograficzny jednoskośny. Odznacza się matowym połyskiem i plastycznością.

Wikipedia


sapota

roślina z rodziny sączyńcowatych, drzewo owocowe osiągające wysokość do 30 metrów; sapota właściwa


SJP.pl


sapowaty

o glebie, gruncie itp.: bagnisty, podmokły, wilgotny


SJP.pl


sapowice

Sapowice – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, w gminie Stęszew.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

Wieś położona jest 5 km na zachód od Stęszewa, na wschodnim brzegu Jeziora Strykowskiego, przy drodze Strykowo – Buk.

Wikipedia


sapowisko

podmokły stok piaszczystego wzgórza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) stpol. mokradło

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sapisko

Wiktionary


sapphire

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sapphire Technology – przedsiębiorstwo z Hongkongu
  • Sapphire – album Johna Martyna
  • Sapphire – singel Eda Sheerana
  • Sapphire (ur. 1950) – amerykańska pisarka i poetka
  • Sapphire – miasto w Australii

Wikipedia


sapporo

miasto w Japonii


SJP.pl

Sapporo (jap. 札幌市 "Sapporo-shi") – piąte co do wielkości miasto Japonii, największe miasto wyspy Hokkaido i stolica tejże prefektury. Ośrodek sportów zimowych, gospodarz Festiwalu Śniegu. W mieście znajdują się 4 uniwersytety publiczne, kilkanaście prywatnych uczelni wyższych, muzea i chramy shintō. Miasto ma powierzchnię 1 121,26 km². W 2020 r. mieszkało w nim 1 973 395 osób, w 967 372 gospodarstwach domowych (w 2010 r. 1 913 545 osób, w 884 750 gospodarstwach domowych).

Wikipedia


saprob

organizm cudzożywny (roślinny i zwierzęcy) żyjący głównie wśród rozkładających się szczątków organicznych, np. w ściółce leśnej, glebie i mule; saprobiont


SJP.pl


saprobiont

organizm cudzożywny (roślinny i zwierzęcy) żyjący głównie wśród rozkładających się szczątków organicznych, np. w ściółce leśnej, glebie i mule; saprob


SJP.pl

Sa

Wikipedia


saprobowość

wskaźnik saprobowości - wskaźnik zanieczyszczenia wód martwą materią organiczną lub produktami jej gnilnego rozkładu


SJP.pl


saprobowy

→ saprob


SJP.pl

Patrz:

saprob

saprofag

zwierzę odżywiające się rozkładającymi się szczątkami roślinnymi lub zwierzęcymi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ekol. zwierzę odżywiające się martwą materią organiczną;

Wiktionary

Saprofag, szczątkojad (gr. "sapros" – zgniły, "phageín" – jeść, pożerać) – cudzożywny organizm zwierzęcy odżywiający się martwymi lub rozkładającymi się szczątkami innych organizmów. Są to drobne zwierzęta, głównie bezkręgowce, występujące w wodach i mułach na dnie zbiorników wodnych, w glebie i ściółce leśnej. Saprofagi należą do organizmów saprobiontycznych.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. saprofagiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szczątkojad

Wiktionary


saprofit

organizm cudzożywny żywiący się martwą materią organiczną; saprotrof


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ekol. roślina odżywiająca się martwą materią organiczną (dzięki mikoryzie)

 (1.2) ekol. daw. organizm niezwierzęcy odżywiający się martwą materią organiczną

Wiktionary

Powiązane:

 przym. saprofitowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) myko-heterotrof, MHP

 (1.2) roztocze

Wiktionary


saprofityczny

→ saprofit


SJP.pl

Patrz:

saprofit

saprofityzm

forma współżycia organizmów dwu różnych gatunków, polegająca na zaspokojeniu potrzeb jednych organizmów przez śmierć innych


SJP.pl


saprokol

zgęstniały szlam gnilny (sapropel)


SJP.pl


sapropel

ciemny muł gnilny zbiorników wodnych


SJP.pl

Sapropel (z gr. "saprós" – zgniły, "pēlós" – błoto; "szlam gnilny") – muł denny starzejących się lub zanieczyszczonych zbiorników wodnych, ciemny od siarczków żelaza, bogaty w substancje organiczne rozkładane przez drobnoustroje.

Powstaje wskutek rozkładu szczątków organicznych w warunkach beztlenowych, z udziałem saprobiontów. Wydzielające się przy rozkładzie gazy, m.in. dwutlenek węgla, siarkowodór i metan oraz brak tlenu uniemożliwiają życie zwierząt i roślin w szlamie gnilnym.

Wikipedia


sapropelit

ił węglowy ze szczątków niższych organizmów roślinnych i zwierzęcych


SJP.pl


sapropelitowy

→ sapropelit


SJP.pl

Patrz:

sapropelit

sapropelowy

przymiotnik od: sapropel


SJP.pl


sapropteryna

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) farm. syntetyczna tetrahydrobiopteryna stosowana przy leczeniu niedoboru tetrahydrobiopteryny i fenyloketonurii

Wiktionary

Sapropteryna (łac. "sapropterinum") – organiczny związek chemiczny, syntetyczny odpowiednik naturalnie występującej w organizmie tetrahydrobiopteryny (BH4), stosowany w leczeniu fenyloketonurii i hiperfenyloalaninemii spowodowanej niedoborem tetrahydrobiopteryny.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podczas przyjmowania sapropteryny mogą wystąpić bóle głowy oraz wodnisty nieżyt nosa.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) 6R-tetrahydrobiopteryna, 6R-BH4; nazwa handlowa: Kuvan

Wiktionary


saprotrof

organizm cudzożywny pobierający energię z martwych szczątków organicznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) biol. organizm odżywiający się martwą materią organiczną;

Wiktionary

Saprotrofy, roztocza, mikrokonsumenci (z gr. "saprós" – zgniły) – cudzożywne organizmy pobierające energię z martwych szczątków organicznych, rozkładając je do związków prostych. Są reprezentowane przez liczne drobnoustroje (bakterie, grzyby saprotroficzne).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Będąc saprotrofem, grzyb ten przyczynia się do niszczenia drewnianych konstrukcji.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) roztocz, roztocze

Wiktionary


saprotroficzny

czerpiący pokarm z materii organicznej zawartej w martwych organizmach lub ich resztkach


SJP.pl


sapsago

twardy zielony ser z mleka zbieranego


SJP.pl


saqaliba

rzeczownik, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) hist. od VII/VIII w., zbiorcza nazwa słowiańskich najemników i niewolników w średniowiecznym świecie arabskim;

 (1.2) informacje dostępne w źródłach arabskich odnoszące się do kultury materialnej, społecznej i duchowej Słowian

 (1.3) hist. od X/XI w. zbiorcza nazwa najemników, urzędników i niewolników arabskich o różnym pochodzeniu etnicznym głównie Germanów, Słowian, Normanów, Franków i Hiszpanów z północy, którzy trafili do wschodnich regionów Andaluzji – Almeria, Denia oraz na Baleary

Wiktionary

Saqaliba, Sakaliba (#PATRZ

, lp. Siqlab) – zbiorcza nazwa słowiańskich najemników i niewolników w średniowiecznym świecie arabskim. Wyraz ten najpewniej pochodzi od greckiego wyrazu określającego Słowian – "Sklabēnoi". Saqalibowie należeli do najcenniejszych dóbr eksportowych Słowiańszczyzny, a handel nimi angażowało się wiele królestw i ludów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niekiedy przewożą oni swe towary na wielbłądach z Gurganu do Bagdadu, gdzie za tłumaczy służą im rzezańcy as-Saqaliba (słowiańscy).

 (1.2) Co się tyczy as-Saqaliba, to jest to grupa ludów, z których część wyznaje chrześcijaństwo, część zaś jest pogańska.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. saqlabski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Słowianie, Sklawinowie, Al-Saklab, Sakaliba, Rusowie

Wiktionary


sar

1. skrót od: Specific Absorption Rate, współczynnik charakteryzujący szybkość, z jaką pochłaniane jest promieniowanie elektromagnetyczne przez ciało człowieka;
2. skrót od: Search and Rescue, ratownictwo morskie, górskie oraz w warunkach bojowych;
3. skrót od: Synthetic Aperture Radar, radar obrazujący


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • search and rescue – ratownictwo morskie, górskie oraz w warunkach bojowych
  • Morska Służba Poszukiwania i Ratownictwa – (ang. search and rescue) potocznie służba ratownictwa morskiego
  • synthetic aperture radar – radar obrazujący, radar z syntetyczną aperturą
  • SAR – współczynnik absorpcji swoistej
  • Kod ISO 4217 dla waluty rial saudyjski
  • Sar supergrupa w systematyce biologicznej należąca do domeny eukariontów
  • SAR – Studencka Agencja Radiowa stacja radiowa, działająca w akademikach Politechniki Gdańskiej z tradycjami sięgającymi 1957 roku

Wikipedia


sara

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) bibl. postać biblijna, żona patriarchy Abrahama;

 (1.2) imię|polski|ż.;

Wiktionary

Sara (hebr. שָׂרָה, spokrewnione z babil. "Szarratu" – „księżniczka”, postać wysokiej rangi) – postać biblijna, bohaterka Księgi Rodzaju, córka Teracha, żona Abrahama, matka Izaaka. Pierwotnie jej imię brzmiało Sarai (hebr. שָׂרָי), według Księgi Rodzaju (Rdz 17,15) Bóg zmienił je na Sara w ramach przymierza zawartego po tym, jak jej niewolnica Hagar doczekała się z jej mężem syna Izmaela.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bóg bowiem dotknął niepłodnością wszystkie łona w domu Abimeleka za Sarę, żonę Abrahama.

 (1.2) Ta młoda Żydówka nazywała się Sara i uciekła z getta przed samym powstaniem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsara, AS: sara

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. Sarcia ż., Sarunia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) zdrobn. Sarcia, Sarunia

Wiktionary


sarabanda

1. starohiszpański taniec o żywym tempie
2. forma stylizowana tego tańca wchodząca w skład suity barokowej jako trzecia stała jej część


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) choreogr. żywy taniec hiszpański;

Wiktionary

Sarabanda – powolny taniec dworski, pochodzenia prawdopodobnie perskiego, rozpowszechniony w Hiszpanii od pocz. XVI w., tańczony także w Anglii i Francji. Ze względu na przesycone erotyką pozy tańczących, pozostawał przez wiele lat tańcem zabronionym w katolickiej Hiszpanii.

Wikipedia


saracen

średniowieczna moneta arabska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. wyznawca Islamu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Saraceni
  • saracen – średniowieczna moneta
  • FV603 Saracen – brytyjski transporter opancerzony

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W tej chwili Saracenowie pojęli, że nic im już nie pozostaje, tylko poddać się albo umrzeć.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. saracen mos., saracenia ż., saraceńskość ż.

:: fż. Saracenka ż.

 przym. saraceński

 przysł. saraceńsko

Wiktionary


saraceni

w starożytności: koczownicze plemiona arabskie żyjące na stepach północno-zachodniej Arabii i Półwyspu Synajskiego


SJP.pl

Saraceni ( Σαρακηνοí, "Sarakēnoí", ‏شرقيين‎ "szarkijjin", „ludzie ze wschodu”) – koczownicze plemiona arabskie, żyjące w północno-zachodniej Arabii i na półwyspie Synaj. W średniowieczu określenie "Saraceni" obejmowało wszystkich Arabów (później także wszystkich wyznawców islamu), zwłaszcza:

Wikipedia


saracenia

owadożerna roślina zielna z rodziny kapturnicowatych, o lejkowatych lub dzwonkowatych liściach przekształconych w organy pułapkowe, rosnąca na bagnach we wschodniej części Ameryki Północnej; kapturnica


SJP.pl


saracenka

w starożytności: Arabka żyjąca na stepach północno-zachodniej Arabii i Półwyspu Synajskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. wyznawczyni Islamu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dlatego też chcę wam opowiedzieć o pewnej Saracence, która, na swe nieszczęście, wielką pięknością celowała.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. saracen mos., saracenia ż., saraceńskość ż.

:: fm. Saracen mos.

 przym. saraceński

 przysł. saraceńsko

Wiktionary


saraceński

przymiotnik od: Saracen


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) hist. związany z Saracenami, dotyczący Saracenów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Saracen mos., Saracenka ż.

Wiktionary


saradela

pastewna roślina z rodziny motylkowatych; seradela


SJP.pl


sarafan

rosyjski strój kobiecy rozpowszechniony w Europie w XVII-XVIII w.


SJP.pl

Sarafan (ros. Сарафан) – rodzaj długiej sukni, często bez rękawów, z wysoką talią, rozszerzanej ku dołowi, zaś z przodu zazwyczaj rozpinanej lub rozciętej. Sarafan był rozpowszechniony w centralnej i wschodniej Europie w XVII–XVIII stuleciach. W Rosji stroje te były noszone przez chłopki z regionów centralnych i północnych oraz Powołża. Słowo „sarafan" pochodzi z języka perskiego.

Wikipedia


saragoski

przymiotnik od: Saragossa


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Saragossą, dotyczący Saragossy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Saragossa ż.

Wiktionary


saragossa

miasto w Hiszpanii; Zaragoza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w północno-wschodniej Hiszpanii;

Wiktionary

Saragossa ( Zaragoza) – miasto w północno-wschodniej Hiszpanii, w środkowym biegu Ebro. Stolica Aragonii<, znana z mauretańskiego pałacu i barokowej katedry.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Studiowałem na uniwersytecie w Saragossie w latach dziewięćdziesiątych.

 (1.1) Pochodzę z Saragossy, ale od lat mieszkam w Barcelonie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsaraˈɡɔsːa, AS: sarago•sa

Wiktionary

Powiązane:

 przym. saragoski

Wiktionary


saragosyjczyk

mieszkaniec Saragossy (miasta w Hiszpanii)


SJP.pl


saragosyjka

mieszkanka Saragossy (miasta w Hiszpanii)


SJP.pl


saraj

seraj;
1. w krajach muzułmańskich: pałac sułtana;
2. w tradycyjnym domu muzułmańskim: wydzielona część mieszkalna, przeznaczona dla kobiet; harem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) bibl. postać biblijna, żona patriarchy Abrahama

 (1.2) rzad. imię|polski|ż.

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (2.1) hist. geogr. nazwa dwóch miast (Stary Saraj i Nowy Saraj) będących najważniejszymi ośrodkami Złotej Ordy;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Saraj – pierwotne imię Sary, żony Abrahama
  • Saraj Berke – stolica Złotej Ordy
  • Saraj – miasto w Macedonii
  • Saraj – dawna osada na Litwie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Terach, wziąwszy z sobą swego syna Abrama, Lota - syna Harana, czyli swego wnuka, i Saraj, swą synową, żonę Abrama, wyruszył z nimi z Ur chaldejskiego, aby się udać do kraju Kanaan.

 (2.1) Władcy moskiewscy przejmowali też z Saraju rozbudowany ceremoniał dworski, mocno kontrastujący z prostymi obyczajami dawnej Rusi.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Sara

Wiktionary


sarajewianin

mieszkaniec Sarajewa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Sarajewa

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsarajɛˈvʲjä̃ɲĩn, AS: sarai ̯evʹi ̯ä̃ńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sarajewo n.

:: fż. sarajewianka ż.

 przym. sarajewski

Wiktionary


sarajewianka

mieszkanka Sarajewa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Sarajewa

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsarajɛˈvʲjãnka, AS: sarai ̯evʹi ̯ãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sarajewo n.

:: fm. sarajewianin mos.

 przym. sarajewski

Wiktionary


sarajewo

stolica Bośni i Hercegowiny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Bośni i Hercegowiny;

Wiktionary

Sarajewo ( Sarajevo, Сарајево IPA:, Saraybosna) – stolica Bośni i Hercegowiny zamieszkana przez 275 tys. osób (2013). Sarajewo sąsiaduje od wschodu z Sarajewem Wschodnim (ok. 60 tys. mieszkańców), formalną stolicą Republiki Serbskiej. Siedziba kantonu sarajewskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W 1984 r. w Sarajewie odbyły się XIV Zimowe Igrzyska Olimpijskie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsaraˈjɛvɔ, AS: sarai ̯evo

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sarajewianin mos., sarajewianka ż.

 przym. sarajewski

Wiktionary


sarajewski

przymiotnik od: Sarajewo (stolica Bośni i Hercegowiny)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do miasta Sarajewo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nawet ten, któremu się udało odnieść sukces finansowy, jadąc ulicami Wiednia w nowym BMW, słucha nostalgicznych melodyjek z sarajewskiego bazaru.

 (1.1) Przeważała więc opinia, że morderstwo sarajewskie będzie miało wpływ na stosunki austriacko-serbskie, ale nie pociągnie za sobą jakichś wstrząsów międzynarodowych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsaraˈjɛfsʲci, AS: sarai ̯efsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sarajewo n., sarajewianin mos., sarajewianka ż.

Wiktionary


saramago

nazwisko


SJP.pl


saramak

nazwisko


SJP.pl


saramakański

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. język saramakański;

Wiktionary


saramonowicz

nazwisko


SJP.pl


saran

rodzaj materiału stosowany m.in. do wyrobu sieci rybackich


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Saran – miejscowość i gmina we Francji, w departamencie Loiret w Regionie Centralnym
  • Saran – miasto w Kazachstanie
  • saran – folia do pakowania i włókno syntetyczne

Wikipedia


saranda

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. portowe miasto w południowej Albanii;

Wiktionary

Saranda ( Sarandë, Saranda, staroż. "Onchesmus", gr. Άγιοι Σαράντα, "Áyii Saránda", wł. "Santi Quaranta") – miasto w południowej Albanii, stolica okręgu Saranda w obwodzie Wlora. Jest położone nad Morzem Jońskim, u północnego krańca zatoki o tej samej nazwie, na wprost greckiej wyspy Korfu. Autochtoniczna ludność grecka stanowi ok. 10% populacji, a miasto jest jednym z dwóch głównych (obok Gjirokastër) ośrodków koncentracji Greków w Albanii.

Wikipedia


sarangi

indyjski instrument podobny do skrzypiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) muz. indyjski instrument strunowy;

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Wymowa:

IPA: saˈrãŋʲɟi, AS: sarãŋʹǵi

Wiktionary


sarapis

egipski bóg; Serapis


SJP.pl


sarapulski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sarapułem, dotyczący Sarapułu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sarapuł mrz.

Wiktionary


sarapuł

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Rosji, w Udmurcji, położone nad Kamą;

Wiktionary

Sarapuł (ros. Сарапул) – miasto w Rosji (Udmurcja), nad Kamą; 94 tys. mieszk. (2021); przemysł zbrojeniowy, maszynowy, elektroniczny, elektroniczny, skórzany, odzieżowy, drzewny, spożywczy; port rzeczny; muzeum.

W 1738 został przydzielony do prowincji Osinskiej prowincji Ufa. Od 1780 r., jako miasto powiatowe, wchodził w skład guberni Wiackiej. W 1937 został przyłączony do Udmurckiej Autonomicznej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej

Wikipedia

Powiązane:

 przym. sarapulski

Wiktionary


saraswati

Sa

Wikipedia


saratoga

miasto, hrabstwo i gmina w USA


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Saratoga – miasto w stanie Kalifornia, w hrabstwie Santa Clara
  • Saratoga – miejscowość w stanie Indiana, w hrabstwie Randolph
  • Saratoga – miejscowość w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Wilson
  • Saratoga – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Saratoga
  • Saratoga – miejscowość w stanie Wyoming, w hrabstwie Carbon
  • Saratoga – miejscowość w stanie Wisconsin, w hrabstwie Wood
  • Saratoga (ang. Saratoga Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Howard
  • Saratoga (ang. Saratoga Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Grundy
  • Saratoga (ang. Saratoga Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Marshall
  • Saratoga (ang. Saratoga Township) – gmina w stanie Iowa, w hrabstwie Howard
  • Saratoga (ang. Saratoga Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Winona
  • Saratoga (ang. Saratoga Township) – gmina w stanie Nebraska, w hrabstwie Holt

Wikipedia


saratow

miasto w Rosji; Saratów


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Saratów – miasto w Rosji
  • Saratow – rosyjski okręt wojenny zatopiony w 2022 r.

Wikipedia


saratowianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Saratowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Saratów m.

:: fż. saratowianka ż.

 przym. saratowski

Wiktionary


saratowianka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Saratowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Saratów mrz.

:: fm. saratowianin mos.

 przym. saratowski

Wiktionary


saratowski

→ Saratow, → Saratów (miasto w Rosji)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Saratowem, dotyczący Saratowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Saratów mrz., saratowianin mos., saratowianka ż.

Wiktionary


saratów

miasto w Rosji; Saratow


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Federacji Rosyjskiej, stolica obwód saratowskiego;

Wiktionary

Zobacz też: okręt wojenny Saratow.

Saratów ( Саратов, "Saratow") – miasto w Rosji, port rzeczny nad Wołgą. Liczy 838 tys. mieszkańców (2020). Zespół miejski obejmuje 1,115 mln mieszkańców. Stolica obwodu saratowskiego. W latach 1797–1928 stolica guberni saratowskiej Imperium Rosyjskiego i Rosyjskiej FSRR.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: saˈratuf, AS: saratuf

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. saratowianin m., saratowianka ż.

 przym. saratowski

Wiktionary


sarawak

stan w Malezji


SJP.pl

Sarawak (jawi: سراواك) – największy stan Malezji położony w północnej części wyspy Borneo, graniczy z Brunei, Indonezją i stanem Sabah. Stolicą stanu jest miasto Kuching, położone w zachodniej części. Stan obejmuje obszar ok. 124 450 km², a zamieszkuje go ok. 2 176 800 osób (stan na rok 2000).

Wikipedia


sarańsk

miasto w Rosji, stolica Mordwy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Rosji, nad rzeką Insar, stolica Republiki Mordowii;

Wiktionary

Sarańsk ( Саранск, erz. Саран ош, moksz. Саранск ошсь) – stolica Republiki Mordwińskiej – jednego z podmiotów Federacji Rosyjskiej, około 320 tys. mieszkańców (2020). Miasto dzieli się na trzy dzielnice – Oktiabrską, Leninską i Proletarską, przepływa przez nie rzeka Insar. Komunikacja publiczna oparta jest na sieci autobusowej i trolejbusowej.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. sarański

Wiktionary


sarański

przymiotnik od: Sarańsk


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sarańskiem, dotyczący Sarańska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sarańsk mrz.

Wiktionary


sarbiewski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Baltazar Sarbiewski – polski szlachcic i urzędnik państwowy
  • Maciej Kazimierz Sarbiewski (1595–1640) – polski duchowny rzymskokatolicki, poeta i teoretyk literatury
  • Stanisław Sarbiewski (zm. 1662) – polski szlachcic i urzędnik państwowy

Wikipedia


sarbin

imię męskie


SJP.pl

Sarbin (462 m n.p.m.) – wzniesienie w południowo-zachodniej Polsce, w Górach Suchych, w Sudetach Środkowych.

Wzniesienie nad doliną rzeki Ścinawka na południowy zachód od wsi Błogocice.

Wikipedia


sarbina

imię żeńskie


SJP.pl


sarbininy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sarbiny lub z nią związany


SJP.pl


sarbinostwo

Sarbin z żoną; Sarbinowie


SJP.pl


sarbinowie

Sarbin z żoną; Sarbinostwo


SJP.pl


sarbinowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sarbinowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Żnin
  • Sarbinowo – wieś w woj. lubuskim, w pow. strzelecko-drezdeneckim, w gminie Dobiegniew
  • Sarbinowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gostyńskim, w gminie Poniec
  • Sarbinowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. poznańskim, w gminie Swarzędz
  • Sarbinowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Mielno
  • Sarbinowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. myśliborskim, w gminie Dębno; miejsce bitwy pod Sarbinowem (1758)
  • Sarbinowo – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. myśliborskim, w gminie Myślibórz
  • Sarbinowo – dawna gromada w powiecie chojeńskim
  • Sarbinowo – dawna gromada w powiecie gostyńskim
  • Sarbinowo – dawna gromada w powiecie koszalińskim
  • Sarbinowo – dawna gromada w powiecie poznańskim
  • Sarbinowo – nieczynny wąskotorowy przystanek kolejowy w Sarbinowie Drugim, w powiecie żnińskim

Wikipedia


sarbinowski

przymiotnik od: Sarbinowo, Sarbinowo Drugie


SJP.pl


sarbinowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sarbina lub z nim związany


SJP.pl


sarbsko

jezioro na Wybrzeżu Słowińskim


SJP.pl

Sarbsko (kasz. []) – jezioro przybrzeżne na Wybrzeżu Słowińskim we wschodniej części otuliny Słowińskiego Parku Narodowego. Leży około 1 km od Morza Bałtyckiego.

Największa długość jeziora to 6,6 km, szerokość 1,2 km. Liczy 651,7 ha powierzchni. Głębokość do 3,2 m - występuje kryptodepresja. Brzeg południowy niski, północny wysoki (wydmy osiągają do 22 m wysokości), zalesiony. Przez Sarbsko przepływa rzeka Chełst, będąca dopływem Łeby.

Wikipedia


sarcia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż. zdrobn. Sara

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Icek zakochał się w Sarci od pierwszego wejrzenia.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sara ż., Sarunia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Sara; zdrobn. Sarunia

Wiktionary


sard

minerał, odmiana chalcedonu


SJP.pl

Sard (także: Sarder) – gemmologiczna nazwa brunatnej, półprzezroczystej odmiany chalcedonu. Nazwa pochodzi od Sardiku – starożytnej miejscowości w Azji Mniejszej słynącej z obróbki tych kamieni i wyrobu wspaniałej biżuterii.

Odmiana chalcedonu - słabo przezroczysta; brązowoczerwona lub brązowa (zabarwienie wywołane jest wrostkami związków żelaza, przeważnie limonitu). Warstewki są bardzo delikatne. Nie ma wyraźnego rozgraniczenia z karneolem, z którym razem występuje i ma podobne zastosowanie.

Wikipedia


sarda

drapieżna ryba z rodziny makrelowatych; bonito; pelamida


SJP.pl

Sarda (łac. "Sardanensis") – stolica historycznej diecezji w Dalmacji Superiore, sufragania również historycznej archidiecezji Doclea w rejonie Epir, współcześnie miejscowość Szkodra w Albanii. Obecnie katolickie biskupstwo tytularne.

Wikipedia


sardana

1. zespołowy taniec kataloński w metrum 6/8;
2. muzyka do tego tańca


SJP.pl

Sa

Wikipedia


sardanapal

Sardanapal − postać wzmiankowana w "Historii perskiej" greckiego historyka Ktezjasza, uważana przez niego za ostatniego króla Asyrii. Dzieło to wprawdzie zaginęło, ale opowieść o Sardanapalu zachowała się u Diodora Sycylijskiego (II 27), który opierał się na przekazie Ktezjasza. W przekazie tym Sardanapal przedstawiany jest jako zniewieściały i dekadencki władca, który swymi działaniami doprowadza do upadku państwa.

Wikipedia


sardanapalowy

dawniej: luksusowy, pełen zbytku


SJP.pl


sardar

serdar;
1. arystokrata w Pakistanie, Afganistanie i Indiach
2. naczelny dowódca w Turcji i w Egipcie


SJP.pl


sardela

ryba morska z rodziny śledziowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) icht. nazwa systematyczna|Engraulis|ref=tak., mała ryba morska żyjąca w ławicach poławiana w celach spożywczych;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mnie coś niosło. Na Zlarinie to była sardelada, czyli uroczystość pieczenia sardeli i koniec wojny na Bałkanach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sarˈdɛla, AS: sardela

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sardelada ż.

 przym. sardelowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) anchois

Wiktionary


sardelka

zdrobnienie od: sardela


SJP.pl


sardelowate

rodzina ryb z rzędu śledziokształtnych


SJP.pl

Sardelowate (Engraulidae) – rodzina niewielkich, pelagicznych ryb należących do ryb promieniopłetwych z rzędu śledziokształtnych (Clupeiformes), blisko spokrewniona ze śledziowatymi, od których różni się budową pyska. Wiele gatunków ławicowych, zwłaszcza sardela peruwiańska i sardela europejska, ma duże znaczenie gospodarcze, połowy sardelowatych sięgają 25% wśród wszystkich śledziokształtnych.

Wikipedia


sardelowaty

o cechach sardelowatych (rodzina ryb)


SJP.pl


sardelowy

→ sardela


SJP.pl

Patrz:

sardela

sardoniczny

książkowo: szyderczy, złośliwy, sarkastyczny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) książk. ironiczny, złośliwy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sardynia ż.

Wiktionary


sardonik

minerał, odmiana chalcedonu; sardonyks


SJP.pl


sardonyks

minerał, odmiana chalcedonu; sardonik


SJP.pl

Sardonyks (sardonik) – gemmologiczna, wielobarwna, przeświecająca odmiana agatu; odznacza się występowaniem naprzemianległych, płaskich, biało-brunatnoczerwonych pasów (wstęg) o różnej grubości.

Nazwa pochodzi od miasta Sardis w Azji Mniejszej, gdzie został znaleziony (gr. "sardios" = kamień z Sardis i gr. "onyx" = paznokieć (pazur, racica) – i nawiązuje do wyglądu, twardości i ostrych krawędzi odłupanych kawałków tego minerału.

Wikipedia


sardyna

ryba morska, ceniona dla smacznego mięsa


SJP.pl


sardynia

wyspa na Morzu Śródziemnym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. duża włoska wyspa na Morzu Śródziemnym;

 (1.2) geogr. adm. region administracyjny we Włoszech obejmujący Sardynię (1.1) i przyległe wyspy

Wiktionary

Sardynia ( Sardegna, Sardigna) – skalista wyspa, druga pod względem powierzchni na Morzu Śródziemnym (po Sycylii). Wraz z pobliskimi wyspami tworzy region administracyjny we Włoszech.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jutro popłyniemy promem na Sardynię.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sarˈdɨ̃ɲja, AS: sardỹńi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sardyńczyk mos., Sardynka ż., sardynka ż., sardyński mrz.

 przym. sardyński, sardoniczny

Wiktionary


sardynianka

mieszkanka Sardynii (wyspy na Morzu Śródziemnym); Sardynka


SJP.pl


sardynka

ryba morska z Atlantyku, Morza Czarnego i Śródziemnego; ceniona dla smacznego mięsa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) icht. wspólna nazwa dla małych ryb morskich poławianych w celach spożywczych;

 (1.2) kulin. danie lub produkt spożywczy z sardynek (1.1)

Wiktionary

Sardynka, sardyna, pilchard – zbiorcze nazwy grupy jadalnych ryb z rodziny śledziowatych (Clupeidae), początkowo odnoszone do sardynki europejskiej ("Sardina pilchardus"), z czasem objęły inne, blisko z nią spokrewnione i bardzo podobne gatunki. Obecnie nazwy "sardynki", "sardyny" lub "pilchardy" stosowane są dla ryb z rodzajów:

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Myślę, że najlepiej byłoby zacząć od jakiejś niewinnej przekąski w rodzaju sardynek w oliwie, które ubłożywszy z lekka podniebienie nie odebrałyby apetytu do dań następnych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sarˈdɨ̃nka, AS: sardỹnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sardyńczyk mos., sardynela ż., Sardynia ż., Sardynka ż.

 przym. sardynkowy

Wiktionary


sardynki

ryba morska z Atlantyku, Morza Czarnego i Śródziemnego; ceniona dla smacznego mięsa


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sardynka – określenie grupy jadalnych ryb
  • Sardynki – włoski ruch protestu

Wikipedia


sardynkowy

przymiotnik od: sardynka


SJP.pl


sardyńczyk

mieszkaniec Sardynii (wyspy na Morzu Śródziemnym)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Sardynii lub osoba płci męskiej pochodząca z Sardynii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie jestem Sardyńczykiem, ale mieszkam na Sardynii od dwóch lat.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sarˈdɨ̃j̃n͇t͡ʃɨk, AS: sardỹĩ ̯ṇčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sardynia ż., sardynka ż., sardyński mrz.

:: fż. Sardynka ż.

 przym. sardyński

Wiktionary


sardyński

przymiotnik od: Sardynia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) charakterystyczny dla Sardynii, związany z Sardynią, wywodzący się z Sardynii

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język sardyński;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dodatkowo o odrębności kulturowej i etnicznej rdzennych mieszkańców wyspy świadczy język sardyński, którym posługują się na co dzień.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sarˈdɨ̃j̃sʲci, AS: sardỹĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sardynia ż., Sardyńczyk mos., Sardynka ż.

Wiktionary


sardyńskojęzyczny

przymiotnik

 (1.1) taki, który posługuje się językiem sardyńskim

 (1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem sardyńskim

 (1.3) spisany, stworzony w języku sardyńskim

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sarˈdɨ̃j̃skɔjɛ̃w̃ˈzɨt͡ʃnɨ, AS: sardỹĩ ̯skoi ̯ẽũ̯zyčny

Wiktionary


sarema

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geogr. estońska wyspa na Morzu Bałtyckim;

Wiktionary

Sarema dawniej zwana Ozylią ( Saaremaa, i Ösel, Øsel, Osilia, Э́зель – "Ezel") – największa wyspa należąca do Estonii, położona na Bałtyku na południe od wejścia do Zatoki Fińskiej, odgradzająca Zatokę Ryską od pełnego morza. Od Hiumy oddzielona jest cieśniną Soela väin, od stałego lądu Cieśniną Irbeńską. Jest największą wyspą Prowincji Saare. Jej powierzchnia wynosi 2673 km² (91,5% powierzchni prowincji), a liczba ludności 31,4 tys. (94,1%).

Wikipedia

Wymowa:

IPA: saˈrɛ̃ma, AS: sarẽma

Wiktionary

Powiązane:

 przym. saremski

Wiktionary


saremski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Saremą, dotyczący Saremy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sarema ż.

Wiktionary


sareneczka

zdrobnienie od: sarenka


SJP.pl


sarenka

zdrobnienie od: sarna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: sarna

 (1.2) mała sarna

 (1.3) pot. żart. mały pies o długich, chudych łapach

Wiktionary

Sarenka – struga, lewy dopływ Bugu o długości 10,65 km i powierzchni zlewni 84,95 km².

Struga płynie w gminie Sarnaki w województwie mazowieckim. Przepływa przez Sarnaki, Franopol i Bużkę.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: saˈrɛ̃nka, AS: sarẽnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sarna ż., sarnina ż.

 przym. sarni

Wiktionary


sarepski

przymiotnik od: Sarepta (miejscowość w Rosji)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Sareptą, nieistniejącym obecnie miastem w Rosji (współcześnie przedmieścia Wołgogradu)

 (1.2) związany z Sareptą, starożytnym miastem fenickim w obecnym Libanie

 (1.3) związany z gorczycą sarepską

Wiktionary

Wymowa:

IPA: saˈrɛpsʲci, AS: sarepsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sarepta ż.

Wiktionary


sarepta

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) starożytne miasto fenickie w obecnym Libanie, w pobliżu współczesnej wsi Sarafand;

 (1.2) nieistniejące obecnie miasto w Rosji, współcześnie przedmieścia Wołgogradu

Wiktionary

Sarepta – starożytne miasto fenickie w obecnym Libanie, położone 12 km na południe od Sydonu i 23 km na północ od Tyru. Ruiny miasta znajdują się na samym wybrzeżu, nieco dalej w głębi lądu znajduje się wioska Sarafand. Miasto wymieniane jest w inskrypcjach asyryjskich jako Sariptan, a egipskich jako Zarputa.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: saˈrɛpta, AS: sarepta

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sarepski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Serepta Sydońska

Wiktionary


sargas

rodzaj brunatnicy występującej głównie w Morzu Sargassowym; gronorost, morzypło, sargaso, sargasso


SJP.pl

Sargas ("Theta Scorpii", "θ Sco") – jedna z jaśniejszych gwiazd w gwiazdozbiorze Skorpiona, odległa od Słońca o około 270 lat świetlnych.

Wikipedia


sargaso

rodzaj brunatnicy występującej głównie w Morzu Sargassowym; gronorost, morzypło, sargas, sargasso


SJP.pl


sargasowy

dotyczący sargass, glonów z rodzaju brunatnic; sargassowy


SJP.pl


sargasso

rodzaj brunatnicy występującej głównie w Morzu Sargassowym; gronorost, morzypło, sargas, sargaso


SJP.pl


sargassowy

dotyczący sargass, glonów z rodzaju brunatnic; sargasowy


SJP.pl


sargon

imię mezopotamskich władców państwa akadyjskiego i asyryjskiego


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sargon Wielki (Akadyjski)
  • Sargon I (Asyryjski)
  • Sargon II (Asyryjski)

Wikipedia


sargus

roślinożerna ryba z rodziny prażmowatych


SJP.pl

Sargus ("Diplodus sargus") – gatunek morskiej ryby z rodziny prażmowatych (Sparidae).

Wikipedia


sari

suknia kobieca popularna w Indiach, Sri Lance i Indonezji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) tradycyjny indyjski strój kobiecy;

Wiktionary

Sari (także pisane saree) – tradycyjna część garderoby zakładana przez kobiety na subkontynencie indyjskim. Ta część garderoby jest znana pod różnymi nazwami w rozmaitych językach indyjskich: w hindi, gujarati i marathi znane jest jako sari, w kannada jako seere, telugu jako cheera i w tamil jako podavai.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsarʲi, AS: sarʹi

Wiktionary


sarin

związek fosforoorganiczny, bojowy środek paraliżujący


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. wojsk. bojowy środek trujący mający działanie paraliżujące;

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) O 9:30 nadszedł pierwszy komunikat, że przyczyną zatrucia mógł być sarin.

Wiktionary


sarinda

indyjski instrument smyczkowy


SJP.pl

Sarinda – bengalski instrument smyczkowy, przypominający skrzypce. Ma jedno pudło rezonansowe z trzema strunami. Pudło rezonansowe ma głębokie wycięcia po bokach, ułatwiające operowanie smyczkiem.

Wikipedia


sarisa

długa włócznia piechoty macedońskiej; sarissa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. wojsk. włócznia starożytnej piechoty macedońskiej, długa na 4-6 m, składana na połowy łączone metalową tuleją;

Wiktionary

Sarisa, sarysa (stgr. σάρισα) – długa włócznia macedońskiej piechoty, używana później w armiach hellenistycznych.

Pod koniec pierwszej połowy IV wieku p.n.e. wprowadzona do uzbrojenia ciężkozbrojnej piechoty (pedzetajrów) przez króla Filipa II.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. sarissa ż., sarysa ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sarissa, sarysa

Wiktionary


sarissa

długa włócznia piechoty macedońskiej; sarisa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. wojsk. zob. sarisa.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sarissa – długa włócznia piechoty doby hellenistycznej stanowiąca podstawę do tworzenia falangi typu macedońskiego
  • Sarissa – projekt Open Source zapewniający wspólną platformę operacji na XML przez różne przeglądarki internetowe

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. sarisa ż., sarysa ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sarisa, sarysa

Wiktionary


sarkanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sarkać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sarˈkãɲɛ, AS: sarkãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sarkać, sarknąć

Wiktionary


sarkasta

człowiek chętnie posługujący się sarkazmem


SJP.pl


sarkastycznie

przysłówek

 (1.1) w sposób sarkastyczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sarkazmik mrz., sarkazm m., sarkastyczność ż.

 przym. sarkastyczny

Wiktionary


sarkastyczniej

stopień wyższy od przysłówka: sarkastycznie


SJP.pl


sarkastyczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest sarkastyczne; cecha tych, którzy są sarkastyczni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sarkastyczny

 przysł. sarkastycznie

Wiktionary


sarkastyczny

ironiczny, drwiący, kpiący


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) złośliwy, docinkowy, szczery do bólu, pełen sarkazmu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsarkaˈstɨt͡ʃnɨ, AS: sarkastyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sarkazmik mrz., sarkazm m., sarkastyczność ż.

 przysł. sarkastycznie

Wiktionary


sarkazm

szczególnie złośliwa ironia; szyderstwo, kpina, drwina


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) złośliwy, pesymistyczny sposób wyrażania się o rzeczywistości, spotęgowana ironia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przyzwyczajenie do ironii, tak samo jak przyzwyczajenie do sarkazmu, psuje zresztą charakter, stopniowo nadaje mu cechy wyższości, radującej się z cudzej krzywdy…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsarkasm̥, AS: sarkasm̦

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sarkastyczny

 przysł. sarkastycznie

 rzecz. sarkazmik mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szyderstwo, drwina, książk. persyflaż

Wiktionary


sarkazmik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od sarkazm

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pan baron zrozumiał sarkazmik pana Konstantego (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sarkazm m.

 przym. sarkastyczny

 przysł. sarkastycznie

Wiktionary


sarkać

1. odnosić się nieuprzejmie; burczeć, mruczeć, fukać;
2. głośno narzekać; utyskiwać


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) niedokonany od|sarknąć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsarkat͡ɕ, AS: sarkać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sarknięcie n., sarkanie n.

 czas. sarknąć dk.

Wiktionary


sarknięcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sarknąć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sarʲcˈɲɛ̇̃ɲt͡ɕɛ, AS: sarʹḱńė̃ńće

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sarknąć, sarkać

Wiktionary


sarknąć

1. odezwać się w sposób nieuprzejmy; burknąć, mruknąć, fuknąć;
2. wyrazić niezadowolenie z czegoś


SJP.pl

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. sarkać)

 (1.1) narzekać, wyrażać niezadowolenie, utyskiwać

 (1.2) niemiło się odezwać, odburknąć

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsarknɔ̃ɲt͡ɕ, AS: sarknõńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sarknięcie n., sarkanie n.

 czas. sarkać ndk.

Wiktionary


sarkodowe

podtyp pierwotniaków (Sarcodina), obejmujący korzenionóżki i promienionóżki; zarodziowe


SJP.pl

Sarkodowe, zarodziowe (Sarcodina) – wyróżniana czasem (w randze typu lub podtypu) grupa pierwotniaków. Obejmuje korzenionóżki oraz promienionóżki.

Poruszają się za pomocą nibynóżek. Ich ciało może być okryte plazmolemą bądź cienką pellikulą. U niektórych gatunków ciało może chronić skorupka.

Wikipedia


sarkofag

grobowiec w kształcie ozdobnej trumny, znany od czasów starożytnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdobiona trumna w kształcie skrzyni, najczęściej wykonana z kamienia;

 (1.2) ekol. zwierzę odżywiające się nieżywymi, lecz jeszcze nie rozkładającymi się organizmami;

 (1.3) techn. masywna, szczelna obudowa nieczynnego reaktora atomowego

Wiktionary

Sarkofag (gr. "σαρκoφάγος / sarkophagos"; z gr. "σάρξ / sarx" – 1. „mięso”, 2. „ciało” + gr. "φαγειν / phagein" – „zjeść, pożreć”) – zdobiona trumna w kształcie skrzyni ceramicznej lub kamiennej, dekorowana techniką malarską lub rzeźbiarską, znana od czasów starożytnych.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sarˈkɔfak, AS: sarkofak

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sarkofagowy

Wiktionary


sarkofagi

forma rzeczownika.

 (1.1) M., B., W. plural|sarkofag.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsarkɔˈfaɟi, AS: sarkofaǵi

Wiktionary


sarkofagowy

przymiotnik od: sarkofag


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z sarkofagiem, dotyczący sarkofagu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sarkofag mrz.

Wiktionary


sarkoidoza

choroba układu odpornościowego charakteryzująca się powstawaniem ziarniniaków (małych grudek zapalnych), które nie podlegają martwicy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. uogólniona choroba ziarniniakowa, najczęściej zajmująca węzły chłonne wnękowe i płuca

Wiktionary

Sarkoidoza, choroba Besniera-Boecka-Schaumanna ( sarcoidosis) – choroba układu odpornościowego charakteryzująca się powstawaniem ziarniniaków (małych grudek zapalnych), które nie podlegają martwicy. Praktycznie każdy organ może być nią dotknięty, chociaż najczęściej pojawia się w węzłach chłonnych i płucach. Objawy mogą się pojawić nagle, ale najczęściej postępują stopniowo. W obrazie rentgenowskim płuc sarkoidoza może przypominać gruźlicę lub chłoniaka.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na sarkoidozę chorują przede wszystkim ludzie poniżej 40 roku życia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsarkɔjiˈdɔza, AS: sarkoi ̯idoza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sarkoid

 przym. sarkoidalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) choroba Besniera-Boecka-Schaumanna

Wiktionary


sarkolemma

błona komórkowa komórek mięśniowych; sarkolema


SJP.pl


sarkoma

nowotwór złośliwy rozwijający się z nienabłonkowej tkanki (np. łącznej, mięśniowej), cechujący się szybkim wzrostem i wcześnie dający przerzuty; mięsak


SJP.pl


sarkomer

jednostka czynnościowa mięśnia poprzecznie prążkowanego


SJP.pl

Sarkomer (mion, z gr. σάρξ "sarks" "mięso, ciało", μέρος "meros" "część"; μῦς "mys" "mięsień") – podstawowa jednostka czynnościowa mięśnia poprzecznie prążkowanego oraz podstawowa jednostka kurczliwa budującą miofibryle.

Przyjmuje się, że sarkomer leży pomiędzy prążkami (liniami) Z, które regularnie powtarzają się w mięśniu. Zbudowane są z α-aktyniny i desminy. Obejmuje on jeden cały prążek anizotropowy oraz sąsiadujące z nim dwie połówki prążka izotropowego.

Wikipedia


sarkopenia

utrata masy mięśniowej i funkcji mięśni szkieletowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. zanik masy mięśniowej wraz ze spadkiem siły mięśni;

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) U osób unieruchomionych w łóżku pojawia się problem szybko postępującej sarkopenii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsarkɔˈpɛ̃ɲa, AS: sarkopẽńa

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sarkopeniczny

Wiktionary


sarkopeniczny

→ sarkopenia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) med. związany z sarkopenią

Wiktionary

Patrz:

sarkopenia

Powiązane:

 rzecz. sarkopenia ż.

Wiktionary


sarkoplazma

Sa

Wikipedia


sarkozy

nazwisko obce


SJP.pl


sarmaci

1. szlachcic polski, zwłaszcza z XVII i XVIII wieku, będący zwolennikiem dawnych poglądów i obyczajów; Sarmata;
2. żartobliwie: Polak starej daty, staromodny; Sarmata


SJP.pl

Sarmaci lub Sauromaci ( Sarmatae, "Sauromatae"; Σαρμάται, Σαυρομάται) – nazwa irańskich ludów koczowniczo-pasterskich. Sarmaci byli spokrewnieni ze Scytami.

Wikipedia


sarmacja

kraton w obrębie Europy Wschodniej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sarmacja:
    • Sarmacja – kraton w obrębie Europy Wschodniej
    • s/s Sarmacja – parowiec
    • Towarzystwo Żeglugowe „Sarmacja” – polski armator z okresu międzywojennego
    • Sarmacja Będzin – klub piłkarski
  • Sarmatia:
    • Sarmatia (korporacja akademicka) – polska korporacja akademicka założona w Sankt Petersburgu
    • Sarmatia – album Jacka Kaczmarskiego (1994)
  • Sarmaci – nazwa irańskich ludów koczowniczo-pasterskich
    • Sarmacja europejska – pojęcie geograficzne
    • Sarmacja – planowana podczas wojen markomańskich prowincja rzymska (na terenach Jazygów)
  • sarmatyzm – formacja kulturowa w I Rzeczypospolitej

Wikipedia


sarmacki

dotyczący polskiej szlachty, która wywodziła swe pochodznie od starożytnych Sarmatów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) hist. odnoszący się do irańskiego ludu Sarmatów

 (1.2) hist. odnoszący się do sarmatyzmu lub jego przedstawicieli

 (1.3) żart. poet. polski

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sarmacja ż., Sarmata m., Sarmatka ż., sarmata m., sarmatka ż., sarmatyzm m., sarmackość ż.

 przysł. sarmacko

Wiktionary


sarmackość

→ sarmacki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest sarmackie; cecha tych, którzy są sarmaccy

Wiktionary

Patrz:

sarmacki

Powiązane:

 przym. sarmacki

 przysł. sarmacko

 rzecz. Sarmata mos., Sarmatka ż., sarmatyzm mrz.

Wiktionary


sarmat

piętro młodszego miocenu


SJP.pl


sarmata

1. szlachcic polski, zwłaszcza z XVII i XVIII wieku, będący zwolennikiem dawnych poglądów i obyczajów; Sarmata;
2. żartobliwie: Polak starej daty, staromodny; Sarmata


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. członek irańskiego ludu, zamieszkującego w starożytności tereny Europy Wschodniej;

 (1.2) hist. polski szlachcic, przedstawiciel sarmatyzmu

 (1.3) żart. poet. Polak

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prarodzicami naszego narodu ochrzczono Sarmatów.

 (1.2) Taki jest Rzym, takie jest papiestwo, ty prostoduszny, podlaski Sarmato…

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sarmatyzm m., sarmackość ż.

:: fż. Sarmatka ż., sarmatka ż.

 przysł. sarmacko

 przym. sarmacki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) sarmata

Wiktionary


sarmatka

→ sarmata


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. członkini irańskiego ludu Sarmatów, zamieszkujących w starożytności tereny Europy Wschodniej;

 (1.2) hist. polska szlachcianka, przedstawicielka sarmatyzmu

 (1.3) żart. poet. Polka

Wiktionary

Patrz:

sarmata

Powiązane:

 rzecz. sarmata m., sarmatka ż., sarmatyzm m., sarmackość ż.

:: fm. Sarmata m.

 przym. sarmacki

 przysł. sarmacko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) sarmatka

Wiktionary


sarmatyzm

1. styl życia, obyczaje i ideologia polskiej szlachty XVII i XVIII w.;
2. staroświecka obyczajowość, staroszlachecka rubaszność, prostota i krewkość


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. barokowa formacja kulturowa dominująca w I Rzeczypospolitej od końca XVI w. do drugiej połowy XVIII w., cechująca się tradycjonalizmem, religijnością i poglądem o szczególnym miejscu Polski w Europie i jej doskonałości;

Wiktionary

Sarmatyzm – utrwalone przez działaczy polskiego oświecenia określenie ideologii przyjętej i propagowanej przez szlachtę polską od końca XVI do drugiej połowy XVIII wieku. Opierała się ona na przekonaniu, że mieszkańcy Rzeczpospolitej Obojga Narodów pochodzą od Sarmatów – starożytnego ludu zamieszkującego początkowo tereny między dolną Wołgą a Donem.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sarˈmatɨsm̥, AS: sarmatysm̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sarmata m., Sarmatka ż., sarmata m., sarmatka ż., sarmackość ż.

 przym. sarmacki

 przysł. sarmacko

Wiktionary


sarna

1. ssak z rodziny jeleniowatych
2. potocznie: kolczak dachówkowaty (grzyb)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Capreolus|J.E.Gray|ref=tak., rodzaj ssaka parzystokopytnego;

 (1.2) mykol. pot. nazwa systematyczna|Sarcodon., sarniak;

Wiktionary

Sarna ("Capreolus") – rodzaj ssaków z podrodziny saren (Capreolinae) w obrębie rodziny jeleniowatych (Cervidae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sarny są odławiane dla mięsa i skór.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsarna, AS: sarna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sarnina ż.

:: zdrobn. sarenka ż.

 przym. sarni

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) koza, siuta

 (1.2) kolczak

Wiktionary


sarnacki

przymiotnik od: Sarnaki (wieś w województwie mazowieckim)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Łukasz Sarnacki – polski perkusista
  • Maciej Sarnacki – polski judoka

Wikipedia


sarnak

nazwisko


SJP.pl


sarnaki

wieś w Polsce


SJP.pl

Sarnaki – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie łosickim, w gminie Sarnaki, nad strugą Sarenką. Siedziba gminy Sarnaki, rzymskokatolickiego dekanatu Sarnaki oraz nadleśnictwa Sarnaki. Dawniej miasto, uzyskało prawo magdeburskie w 1754 roku, położone było w ziemi mielnickiej w województwie podlaskim. Prawa miejskie do 13 stycznia 1870 roku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bialskopodlaskiego.

Wikipedia


sarnapa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. żyrafa

Wiktionary


sarnecki

nazwisko


SJP.pl


sarnetki

Sarnetki – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie sejneńskim, w gminie Giby.

Wieś królewska ekonomii grodzieńskiej położona była w końcu XVIII wieku w powiecie grodzieńskim województwa trockiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Wikipedia


sarneński

→ Sarny (miasto na Ukrainie)


SJP.pl


sarni

przymiotnik od: sarna; należący do sarny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) charakterystyczny dla sarny; dotyczący, odnoszący się do sarny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsarʲɲi, AS: sarʹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sarna ż., sarenka ż., sarnię n., sarnina ż.

Wiktionary


sarnia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Kanadzie;

 (1.2) geogr. struga w województwie zachodniopomorskim, dopływ Regi;

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Sarni mieści się petrochemia.

 (1.2) Nad Sarnią leżą Białoboki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsarʲɲa, AS: sarʹńa

Wiktionary


sarniak

1. młoda sarna; sarnię;
2. dorosły samiec sarny; kozioł;
3. gruby śrut używany dawniej w polowaniach na sarny;
4. narośl kostna na zewnętrznej stronie stawu skokowego konia;
5. spróchniały sęk; sęk tabaczny;
6. rodzaj grzybów z rodziny kolcownicowatych;
7. sarniak pampasowy - gatunek ssaka parzystokopytnego z rodziny jeleniowatych; jeleń pampasowy


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sarniak (Sarcodon) – rodzaj grzyba z rodziny kolcownicowatych (Bankeracea)
  • Sarniak – wieś w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Leśniowice
  • Sarniak – osada w woj. pomorskim, w pow. bytowskim, w gminie Bytów
  • Sarniak – część miasta Czarne w woj. pomorskim, w pow. człuchowskim, w gminie Czarne
  • Sarniak – dawna gromada

Wikipedia


sarnik

wieś w Polsce


SJP.pl

Sarnik ( Rehfeld) – osada sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie choszczeńskim, w gminie Pełczyce. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gorzowskiego. W roku 2007 osada liczyła 366 mieszkańców.

Wikipedia


sarnina

mięso z sarny (rodzina jeleniowatych, smukłe długie nogi, małe poroże)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mięso sarny

 (1.2) kulin. pieczeń z sarniny (1.1)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sarʲˈɲĩna, AS: sarʹńĩna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sarna ż., sarenka ż.

 przym. sarni

Wiktionary


sarniątko

pieszczotliwe zdrobnienie od: sarnię


SJP.pl


sarnię

młody potomek sarny


SJP.pl


sarnowo

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sarnowo – część wsi Firlus w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. chełmińskim, w gminie Papowo Biskupie
  • Sarnowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. chełmińskim, w gminie Stolno (z gotyckim kościołem św. Marcina)
  • Sarnowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. lipnowskim, w gminie Skępe
  • Sarnowo – część wsi Dubielno w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. świeckim, w gminie Jeżewo
  • Sarnowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Boniewo
  • Sarnowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Lubraniec (z grobowcami megalitycznymi w formie kopców kujawskich)
  • Sarnowo – osada leśna w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. włocławskim, w gminie Lubraniec
  • Sarnowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. żuromińskim, w gminie Kuczbork-Osada
  • Sarnowo – część wsi Grzybno w woj. pomorskim, w pow. kartuskim, w gminie Kartuzy
  • Sarnowo – osada leśna w woj. pomorskim, w powiecie kwidzyńskim, w gminie Ryjewo
  • Sarnowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. lidzbarskim, w gminie Lidzbark Warmiński
  • Sarnowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. nidzickim, w gminie Kozłowo (miejsce katastrofy kolejowej w 1967 r.)

Wikipedia


sarnowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Franciszek Sarnowski (1911–1940, KZ Sachsenhausen) – polski nauczyciel, działacz kulturalno-oświatowy
  • Jan Sarnowski – polski prawnik i urzędnik państwowy, wiceminister finansów
  • Nikodem Sulik-Sarnowski (1893–1954) – generał brygady Wojska Polskiego
  • Stanisław Sarnowski, h. Jastrzębiec (?–1680) – polski duchowny katolicki, biskup, referendarz wielki koronny
  • Stefan Sarnowski (ur. 1939) – polski filozof
  • Wanda Sarnowska (1911–1989) – polska archeolog i muzeolog
  • Sarnowski – kaszubski herb szlachecki
  • Sarnawski

Wikipedia


sarny

1. ssak z rodziny jeleniowatych
2. potocznie: kolczak dachówkowaty (grzyb)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w zachodniej części Ukrainy;

Wiktionary

Sarny ( Сарни) – miasto w zachodniej części Ukrainy, w rejonie sarneńskim obwodu rówieńskiego, nad rzeką Słucz. Centrum administracyjne rejonu oraz Sarneńskiej hromady miejskiej. W mieście znajduje się węzeł kolejowy. W 2001 liczyło 28 257 mieszkańców. W 2022 roku liczba ludności wzrosła do 28 626.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. sarneński

Wiktionary


sarnów

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sarnów – wieś w woj. lubelskim, w pow. łukowskim, w gminie Stanin
  • Sarnów – wieś w woj. łódzkim, w pow. łaskim, w gminie Widawa
  • Sarnów – wieś w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Dalików
  • Sarnów-Osiedle (Sarnów) – osada w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Dalików
  • Sarnów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. kozienickim, w gminie Gniewoszów
  • Sarnów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sochaczewskim, w gminie Rybno
  • Sarnów – wieś w woj. opolskim, w pow. kluczborskim, w gminie Byczyna
  • Sarnów – wieś w woj. podkarpackim, w pow. mieleckim, w gminie Tuszów Narodowy
  • Sarnów – wieś w woj. śląskim, w pow. będzińskim, w gminie Psary
  • Sarnów – wieś w woj. śląskim, w pow. gliwickim, w gminie Toszek
  • Sarnów – dawna gmina wiejska w woj. kieleckim
  • Sarnów – dawna gromada w powiecie będzińskim

Wikipedia


sarnówek

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sarnówek – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. tucholskim, w gminie Cekcyn
  • Sarnówek – wieś w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Dalików
  • Sarnówek – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. iławskim, w gminie Iława
  • Sarnówek – dawna gromada

Wikipedia


saron

indonezyjski instrument muzyczny używany w gamelanie


SJP.pl


sarong

spódnica noszona przez kobiety na Jawie, Malajach i w Tajlandii


SJP.pl

Sarong – rodzaj spódnicy upiętej z jednego płata tkaniny. Noszona przez kobiety i mężczyzn na Malajach.

Wikipedia


saros

okres, po którym powtarzają się podobne do siebie zaćmienia Słońca i Księżyca


SJP.pl

Saros (gr. σάρος, arab. "powtórzenie") – w astronomii okres, po którym Ziemia, Słońce i Księżyc powracają do prawie takiego samego położenia względem siebie, a cykle zaćmień Słońca i Księżyca zaczynają się powtarzać.

Saros wynosi 6585,3211 dni, czyli 18 lat 11 dni i 8 godzin. Przykładowo – zaćmienie Słońca z 30 czerwca 1973 powtórzyło się 11 lipca 1991 prawie na tej samej szerokości geograficznej i trwało niemal tak samo długo.

Wikipedia


sarosiek

nazwisko


SJP.pl


sarota

nazwisko


SJP.pl


sarp

[czytaj: sarp] skrót od: Stowarzyszenie Architektów Rzeczypospolitej Polskiej


SJP.pl

skrótowiec

 (1.1) = Stowarzyszenie Architektów Polskich;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sarp – miejscowość we Francji
  • Stowarzyszenie Architektów Polskich

Wikipedia


sarp-owski

→ SARP (Stowarzyszenie Architektów Rzeczypospolitej Polskiej); sarpowski


SJP.pl


sarplaninac

[czytaj: szarplaninac] rasa psów z grupy molosów; owczarek jugosłowiański


SJP.pl

Sarplaninac – rasa psa zaliczana do grupy molosów w typie górskim, wyhodowana w średniowieczu na Półwyspie Bałkańskim. Pierwotnym przeznaczeniem psów tej rasy było pilnowanie stad owiec.

Wikipedia


sarpowski

przymiotnik od: SARP (Stowarzyszenie Architektów Rzeczypospolitej Polskiej); SARP-owski


SJP.pl


sars

skrót od: Severe Acute Respiratory Syndrome (zespół ostrej ciężkiej niewydolności oddechowej):
a) rodzaj nietypowego zapalenia płuc, które po raz pierwszy pojawiło się pod koniec 2002 roku w prowincji Guangdong, na południu Chin;
b) wirus powodujący chorobę SARS


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sars-la-Bruyère – dzielnica (section) gminy Frameries w Regionie Walońskim, w prowincji Hainaut, w okręgu Mons
  • Sars-la-Buissière – dzielnica (section) Lobbes w Regionie Walońskim, w prowincji Hainaut, w okręgu Thuin
  • Le Sars – gmina
  • Sars – osiedle typu miejskiego w Kraju Permskim, w rejonie oktiabrski
  • Georg Ossian Sars – norweski hydrozoolog
  • Michael Sars – norweski zoolog
  • SARS – wirusowa choroba oddechowa wywoływana przez koronawirusa SARS
  • SARS – wirus
  • RV G.O.Sars

Wikipedia


sars-cov-2

wirus z grupy koronawirusów, wywołujący ostrą chorobę układu oddechowego COVID-19; drugi koronawirus ciężkiego ostrego zespołu oddechowego


SJP.pl

 "Ten artykuł dotyczy wirusa. Zobacz też: choroba COVID-19, pandemia COVID-19 w Polsce i pandemia COVID-19 na świecie"

Drugi koronawirus ciężkiego ostrego zespołu oddechowego, SARS-CoV-2 ( severe acute respiratory syndrome coronavirus 2) – wirus należący do grupy koronawirusów, z pojedynczą nicią o dodatniej polaryzacji ssRNA(+), który wywołuje ostrą chorobę układu oddechowego COVID-19. Jest to jeden z siedmiu znanych chorobotwórczych dla ludzi gatunków z tej grupy wirusów.

Wikipedia


sarsaparyla

surowiec farmaceutyczny otrzymywany z korzeni smilaksu


SJP.pl


sart

skrót od: System Automatycznego Rozliczania Usług Telekomunikacyjnych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sart-Bernard – dzielnica (section) gminy Assesse w Regionie Walońskim, w prowincji Namur, w okręgu Namur
  • Sart-Custinne – dzielnica (section) gminy Gedinne w Regionie Walońskim, w prowincji Namur, w okręgu Dinant
  • Sart-Dames-Avelines – dzielnica (section) gminy Villers-la-Ville w Regionie Walońskim, w prowincji Brabancja Walońska, w okręgu Nivelles
  • Sart-en-Fagne – dzielnica Philippeville
  • Sart-Eustache – dzielnica Fosses-la-Ville
  • Sart-lez-Spa – dzielnica (section) gminy Jalhay w Regionie Walońskim, w prowincji Liège, w okręgu Verviers
  • Sart-Saint-Laurent – dzielnica Fosses-la-Ville
  • Alexis De Sart – belgijski piłkarz
  • Jean-François De Sart – belgijski piłkarz
  • Julien De Sart – belgijski piłkarz
  • Marek Sart – polski kompozytor
  • Toni Marí Sart – hiszpański rzeźbiarz

Wikipedia


sartowice

Sartowice – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim, w gminie Świecie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 342 mieszkańców. Jest szóstą co do wielkości miejscowością gminy Świecie.

Wikipedia


sartre

[czytaj: sartr] nazwisko, m.in. Jean-Paul Sartre (1905-1980) - francuski pisarz i filozof


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jean-Paul (Charles Aymard) Sartre (1905, Paryż – 1980, Paryżu), powieściopisarz, dramaturg, eseista
    • (11384) Sartre
  • Romain Sartre (* 1982, Lyon), francuski piłkarz występujący na pozycji pomocnika

Wikipedia


sartre'owski

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sartre'a lub z nim związany


SJP.pl


sarunia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż. zdrobn. Sara

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zanieśli Sarunię do chrztu u franciszkanów na Wiosennej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sara ż., Sarcia ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Sara; zdrobn. Sarcia

Wiktionary


sarusofon

instrument dęty drewniany


SJP.pl

Sa

Wikipedia


sarysa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. wojsk. zob. sarisa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sarisa ż., sarissa ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sarisa, sarissa

Wiktionary


saryusz

nazwisko


SJP.pl


sarzyn

Sarzyn – wieś sołeckaw Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Staroźreby.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia


sarzyński

nazwisko


SJP.pl


sas

z powiedzenia "od sasa do lasa"


SJP.pl

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) = inform. hist. system adresów symbolicznych (rodzina makroasemblerów);

 (1.2) = harc. hist. starszoharcerska akcja szkoleniowa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sas van Gent – miasto
  • Sas – wzgórze Pogórza Wałbrzyskiego
  • Sas – wojewoda mołdawski w XIV w.
  • Aleksander Jasiński-Sas – polski generał
  • August III Sas – polski król
  • Ferenc Sas – węgierski piłkarz
  • Jan Sas – władca Mołdawii
  • Kazimierz Sas – polski polityk
  • Mieczysław Skowroński-Sas – polski inżynier
  • Sas – herb szlachecki
  • Sas II – herb szlachecki
  • Sas Pruski – herb szlachecki

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rozkazy SAKO mogą też być przeplatane z rozkazami maszyny, zapisanymi w języku maszyny SAS dla ZAM 2 przy zachowaniu tych samych identyfikatorów.

 (1.2) Na SAS-ie w Krakowie zdobyłem mój patent przybocznego.

Wiktionary


sasafras

niskie drzewo z rodziny wawrzynowatych; sasafrzan


SJP.pl

Sasafras, sasafran, sasafrzan, sassafras ("Sassafras" Nees) – rodzaj drzew z rodziny wawrzynowatych ("Lauraceae"). Rodzaj obejmuje trzy gatunki. Jeden z nich – sasafras lekarski "S. albidum" rośnie we wschodniej części Ameryki Północnej, a pozostałe dwa są endemitami Chin. Za młodu bardzo szybko rosną, występują w miejscach wilgotnych, w lasach, zaroślach i żywopłotach, w miejscach zaburzonych i na odłogach.

Wikipedia


sasafrasowy

→ sasafras, np. olejek sasafrasowy


SJP.pl


sasafrzan

niskie drzewo z rodziny wawrzynowatych; sasafras


SJP.pl


sasak

nazwisko


SJP.pl


sasanek

roślina z rodziny jaskrowatych, o fioletowych kwiatach, łodygach i liściach pokrytych delikatnym meszkiem, rosnąca głównie na górskich zboczach w lasach sosnowych; sasanka


SJP.pl


sasanidzi

dynastia perska panująca od III do połowy VII wieku


SJP.pl

Sasanidzi – dynastia panująca w Iranie w latach 224–651 naszej ery.

Wikipedia


sasanidzki

→ Sasanidzi (dynastia perska)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Sasanidami, dynastią panującą w Iranie w latach 224-651 n.e.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ekspansja imperium Arabów niedługo po śmierci proroka Mohammeda w 632 roku była zaiste niezwykła, wręcz niewiarygodna. Niewątpliwie sprzyjała tu Arabom długotrwała wojna między sasanidzką Persją a Cesarstwem Bizantyjskim (603-628), która całkowicie wyczerpała siły obu głównych potęg regionu; […].

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsasãˈɲit͡sʲci, AS: sasãńicʹḱi

Wiktionary


sasanka

roślina z rodziny jaskrowatych, o fioletowych kwiatach, łodygach i liściach pokrytych delikatnym meszkiem, rosnąca głównie na górskich zboczach w lasach sosnowych; sasanek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Pulsatilla|Mill.|ref=tak., rodzaj rośliny z rodziny jaskrowatych o pojedynczych kwiatach barwy od białej do fioletowej, pokrytej srebrzystymi włoskami

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) stpol. uśpiwrzód

Wiktionary


sasebi

rodzaj ssaków z podrodziny antylop


SJP.pl

Sasebi ("Damaliscus") – rodzaj ssaków z podrodziny antylop (Antilopinae) w obrębie rodziny wołowatych (Bovidae).

Wikipedia


saseks

przedstawiciel rasy kur szybko dojrzewających, wyhodowanej w hrabstwie Sussex na początku XX wieku; susseks, sussex


SJP.pl


saseksy

przedstawiciel rasy kur szybko dojrzewających, wyhodowanej w hrabstwie Sussex na początku XX wieku; susseks, sussex


SJP.pl


sashimi

japońska potrawa


SJP.pl

Sashimi (jap. 刺身) – japoński sposób serwowania surowego mięsa – głównie ryb i owoców morza, ale także wołowiny i koniny (basashi) lub kurczaka (torisashi). Składniki krojone są najczęściej w kostkę lub płatki i podawane z dodatkiem przypraw.

Klasycznymi dodatkami i przyprawami do sashimi są wasabi, rzodkiew daikon, sos sojowy, cytrusowy sos ponzu. Sashimi jest przygotowywane ze świeżych ryb (często świeżo zabitych) na miejscu, na oczach klienta.

Wikipedia


sasi

Sasowie;
1. lud germański;
2. potocznie o polskich królach: Auguście II i Auguście III


SJP.pl

Sasi, Saksoni ( Saxones, Sachsen, Saxons) – plemię pochodzenia germańskiego, osiadłe w średniowieczu w Westfalii i Dolnej Saksonii.

Wikipedia


sasiak

nazwisko


SJP.pl


sasin

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sasin – niewybitny szczyt w Górach Bystrzyckich w masywie Jagodnej
  • Leon Fedorowicz Sasin – wójt grodzieński (XVI wiek)
  • Jacek Sasin (ur. 1969) – polski polityk i urzędnik samorządowy
  • Jacek Sasin – polski grafik, rysownik satyryczny, ilustrator, fotograf i dziennikarz, syn Józefa
  • Józef Sasin (ur. 1934) – polski generał
  • Paweł Sasin (ur. 1983) – polski piłkarz

Wikipedia


sasino

Sa

Wikipedia


sasinowski

nazwisko


SJP.pl


saskatchewan

rzeczownik, rodzaj męski, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. jedna z dziesięciu prowincji kanadyjskich;

Wiktionary

Saskatchewan – prowincja Kanady leżąca w środkowej części kraju. Od wschodu graniczy z Manitobą, od zachodu z Albertą, od północy z Terytoriami Północno-Zachodnimi oraz na południu ze stanami USA Montana i Dakota Północna. Saskatchewan, posiadając prostoliniowe granice, ma kształt niemal idealnego trapezu. Największym miastem prowincji jest Saskatoon, a stolicą – Regina.

Wikipedia


saski

związany z dynastią Sasów


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sasami (dynastią Sasów), dotyczący Sasów

 (1.2) związany z Sasami (ludem Sasów), dotyczący Sasów

 (1.3) związany z Saksonią, dotyczący Saksonii

Wiktionary

Saski – przysiółek wsi Ochotnica Dolna w Polsce, położony w województwie małopolskim, w powiecie nowotarskim, w gminie Ochotnica Dolna.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po raz pierwszy szyfrogramy zakodowane przy pomocy Enigmy udało się rozszyfrować polskim kryptologom w grudniu 1932 roku (lub styczniu 1933) w Pałacu Saskim w Warszawie, mieszczącym siedzibę Biura Szyfrów Oddziału II Sztabu Głównego Wojska Polskiego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsasʲci, AS: sasʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Saksończyk mos., Sas mos./mrz., Saksonia ż., Saksonka ż.

 przym. saksoński, Saski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) saksoński

Wiktionary


saskia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.

 (1.2) astr. planetoida o numerze 461 z pasa głównego asteroid;

Wiktionary


saskokępianin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Saskiej Kępy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Saska Kępa ż.

:: fż. saskokępianka ż.

Wiktionary


sasowie

Sasi;
1. lud germański;
2. potocznie o polskich królach: Auguście II i Auguście III


SJP.pl


sassebi

[czytaj: sasebi] rodzaj ssaków z rodziny wołowatych, zamieszkujący Afrykę; sasebi


SJP.pl


sassolin

kwas borowy, biały, szary lub żółtawy, b. miękki minerał o perłowym połysku, krystalizujący w układzie jednoskośnym, stanowiący osad niektórych gorących źródeł i ekshalacji wulkanicznych


SJP.pl

Sassolin (sasollit, rodzimy kwas borowy) – minerał, z gromady wodorotlenków. Należy do minerałów wyjątkowo rzadkich.

Nazwa pochodzi od laguny Sasso w Toskanii we Włoszech, gdzie go odkryto.

Wikipedia


sasza

1. imię męskie;
2. zdrobnienie od: Aleksandr (rosyjskie imię męskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sasza – wieś na Ukrainie
  • Sasza – powieść Niekrasowa
  • Sasza – komiks autorstwa Dybczyńskiego
  • Sasha Strunin
  • Sasza Blonder
  • Sasza Piwowarowa
  • Sasza Spesiwcew
  • Sasha Grey

Wikipedia


saszetka

1. mała torebka do przechowywania pończoch, chusteczek itp.;
2. dawniej: torebka zapachowa;
3. małe opakowanie foliowe zawierające porcję czegoś, np. szamponu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. płaska torebka z przegródkami, używana raczej przez mężczyzn

 (1.2) hand. opakowanie zawierające pojedynczą porcję czegoś

 (1.3) przest. torebka lub poduszeczka zawierająca pachnące substancje wkładana do szafy w celu nadania zapachu bieliźnie lub ubraniom

Wiktionary

Wymowa:

IPA: saˈʃɛtka, AS: sašetka

Wiktionary


saszetkowy

→ saszetka


SJP.pl

Patrz:

saszetka

saszki

płaskie kozaki damskie, zwykle pofałdowane


SJP.pl


sata

skrót z angielskiego: Serial Advanced Technology Attachment; złącze w komputerach klasy PC obsługujące urządzenia pamięci masowej (np. dyski twarde, napędy optyczne)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sáta – wieś i gmina w północno-wschodniej części Węgier, w pobliżu miasta Ózd
  • SATA (Serial ATA) – szeregowa magistrala komunikacyjna, następca równoległej magistrali ATA
  • eSATA – zewnętrzny port Serial ATA II, przeznaczony do podłączania napędów poza komputerem
  • Narzędzia SATA – profesjonalne narzędzia ręczne

Wikipedia


satang

1/100 bahta, tajlandzkiej jednostki monetarnej


SJP.pl


sataniczny

1. taki, który ma cechy przypisywane szatanowi; zły, szatański, diabelski, demoniczny;
2. związany z satanizmem (kultem szatana); satanistyczny


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do szatana

przymiotnik relacyjny

 (2.1) związany z szatanem, dotyczący szatana

 (2.2) rel. związany z kultem szatanem, dotyczący kultu szatana

przymiotnik jakościowy

 (3.1) charakterystyczny dla szatana, mający cechy szatana

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. satanista mos., satanistka ż., satanizacja ż., satanizm mrz.

 przym. satanistyczny

 przysł. satanistycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) demoniczny, diabelski, szatański

 (2.2) satanistyczny

Wiktionary


satanista

wyznawca satanizmu - kultu szatana


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. wyznawca satanizmu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gdyby więc odmówiono satanistom prawa do prowadzenia modlitwy, mogłoby to być uznane za dyskryminację.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. satanizacja ż., satanizm mrz.

:: fż. satanistka ż.

 przym. sataniczny, satanistyczny, szatański

 przysł. satanistycznie

Wiktionary


satanistka

→ satanista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. wyznawczyni satanizmu

Wiktionary

Patrz:

satanista

Przykłady

 (1.1) Nastoletnie satanistki planowaćanowały mord na dzieciach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. satanizacja ż., satanizm mrz.

:: fm. satanista m.

 przym. sataniczny, satanistyczny, szatański

 przysł. satanistycznie

Wiktionary


satanistycznie

przysłówek

 (1.1) na sposób satanistyczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Szatan mzw./mos./mrz., satanista mos., satanistka ż., satanizacja ż., satanizm mrz.

 przym. sataniczny, satanistyczny

 przysł. szatańsko

Wiktionary


satanistyczny

związany z satanizmem (kultem szatana) i satanistami; sataniczny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z satanizmem, dotyczący satanizmu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Grupy satanistyczne dewastują cmentarze chrześcijańskie i obiekty kultu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. satanizacja ż., szatan m., Szatan m., szatanek m., satanizm m., satanista m., satanistka ż.

 przym. szatański, sataniczny

 przysł. szatańsko, satanistycznie

Wiktionary


satanizacja

przypisywanie, przypisanie komuś lub czemuś cech satanistycznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. wprowadzanie, upowszechnianie satanizmu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W pewnym momencie zaobserwowano wyraźną satanizację zachodnich bajek animowanych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Szatan mzw./mos./mrz., satanista mos., satanistka ż., satanizm mrz.

 przym. sataniczny, satanistyczny

 przysł. satanistycznie

Wiktionary


satanizm

1. kult szatana i zła; kult diabła;
2. subkultura młodzieżowa przejawiająca się w zainteresowaniu szatanem, magią i związana z postulatem buntu przeciw Bogu oraz ustalonej hierarchii społecznej;
3. skłonność do zła; szatańskość, diabelstwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kult szatana

Wiktionary

Satanizm – termin określający wiele różnych systemów religijnych, wierzeń oraz praktyk, które nawiązują do różnie rozumianego Szatana. Cechy wspólne wszystkich odmian satanizmu to sprzeciw wobec norm i wzorców społecznych, przeświadczenie o posiadaniu wiedzy tajemnej nawiązującej do wyobrażeń o demonach. Wiedza tajemna wcale nie musi być powiązana z kultem zła lub wiarą w osobowego Szatana.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Szatan mzw./mos./mrz., szatan m., satanista mos., satanistka ż.

 przym. satanistyczny

Wiktionary


satanologia

środowiskowo: ogół pism, teorii i koncepcji filozoficznych poświęconych roli szatana jako ducha - symbolu zła, przeciwieństwa dobra


SJP.pl


satanowski

nazwisko


SJP.pl


satay

[czytaj: satej] malajsko-indonezyjskie danie składające się z kawałków lub plastrów mięsa nadzianych na patyczki bambusowe, marynowanych w ostrych przyprawach i grillowanych nad ogniskiem


SJP.pl

Satay (pisane też saté) – pochodzące z Jawy malajsko-indonezyjskie danie składające się z kawałków lub plastrów mięsa – kurczaka, jagnięciny, wołowiny, ryby itp. nadzianych na patyczki bambusowe, które później są marynowane w ostrych przyprawach, grillowane nad ogniskiem (z drewna lub węgla) i podawane z sosem orzechowym oraz "kecap manis", słodkim sosem sojowym. Najczęściej serwowanymi dodatkami są "ketupat" i "longtong", rzadziej również "bawang goreng", czyli rodzaj prażonej cebuli.

Wikipedia


satelicki

o państwie, organizacji itp.: taki, który jest satelitą, czyli jest podporządkowany komuś, zależny od kogoś lub czegoś


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) polit. będący satelitą, zależny, pozostający w strefie czyichś wpływów, podporządkowany silniejszej jednostce

 (1.2) znajdujący się w pobliżu czegoś większego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Związek Radziecki i jego państwa satelickie oskarżały najczęściej Jugosławię o faszyzm i trockizm.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsatɛˈlʲit͡sʲci, AS: satelʹicʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. satelita m., satelizacja ż.

 przym. satelitarny, satelitowy

Wiktionary


satelita

1. ciało niebieskie krążące wokół większego ciała niebieskiego; księżyc;
2. urządzenie wystrzelone w przestrzeń międzyplanetarną i krążące wokół Ziemi lub innej planety;
3. miasto położone w pobliżu większego miasta;
4. przenośnie: organizacja, klub, państwo nie działające w sposób suwerenny, pozostające pod wpływem innej organizacji, klubu, państwa;
5. koło przekładni obiegowej obracające się dookoła osi drugiego koła;
6. w genetyce: krótki odcinek chromosomu położony na końcu ramienia, rzadziej w środku chromosomu, oddzielony nitkowatym przewężeniem wtórnym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.4) środ. więz. wspólnik przestępcy

Wiktionary

Satelita (łac. "satelles" dop. "satellitis" 'towarzysz, sługa') – ciało fizyczne obiegające inne ciało. Tor ruchu tego ciała nosi nazwę orbity.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Księżyc jest jedynym naturalnym satelitą Ziemi.

 (1.3) Amerykanie wystrzelili nowego satelitę telekomunikacyjnego.

 (1.6) Oglądałem wczoraj jakiś film na satelicie, całkiem niezły.

 (1.7) Dzieci sąsiadów chodzą wciąż w tym samym, ale satelita na dachu jest.

 (2.1) Polska i inne kraje Europy Środkowo-Wschodniej były przez wiele lat satelitami ZSRR.

 (2.2) Wieliczka jest satelitą Krakowa.

 (2.3) Kuba jest najpopularniejszym chłopakiem w szkole i utrzymuje wokół siebie całą chmarę satelitów, którzy patrzą w niego jak w obraz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsatɛˈlʲita, AS: satelʹita

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. satelizacja ż.

 przym. satelitarny, satelicki, satelitowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) naturalny satelita, księżyc

 (1.3) sztuczny satelita, sputnik

 (1.5) koło obiegowe

Wiktionary


satelitarny

1. związany z satelitą, zwłaszcza sztucznym (np. lot satelitarny);
2. realizowany dzięki sztucznemu satelicie (np. zdjęcie satelitarne)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z satelitą

 (1.2) urb. peryferyjny, położony wokół

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zamieścił w Wikipedii zdjęcie satelitarne Półwyspu Przylądkowego.

 (1.2) Pociąg mijał osiedla satelitarne stolicy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. satelita m.

 przym. satelicki, satelitowy

Wiktionary


satelitowy

taki, który odnosi się do satelity, czyli koła przekładni obiegowej, obracającego się dookoła osi drugiego koła


SJP.pl


satelizacja

sprowadzanie organizacji politycznej do roli satelity, uzależnianie, podporządkowywanie jej innej organizacji


SJP.pl


sateloid

sztuczny satelita


SJP.pl


satem

centralna i wschodnia grupa języków praindoeuropejskich; języki satemowe


SJP.pl


satemowy

języki satemowe - centralna i wschodnia grupa języków praindoeuropejskich; satem


SJP.pl


sati

indyjski obyczaj palenia na stosie wdów wraz ze zwłokami męża; również kobieta poddająca się temu obrządkowi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) dawna hinduska praktyka pogrzebowa, polegająca na samospaleniu wdowy na stosie ciałopalnym męża;

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) kobieta wstępująca na stos ciałopalny męża

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sati – hinduistyczna bogini
  • sati – hinduski zwyczaj i ceremonia
  • sati – praktyka uważności w buddyzmie

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Sati ż.

Wiktionary


satiacja

zjawisko psychologiczne polegające na czasowym traceniu znaczenia słowa lub wyrażenia na skutek jego nadmiernego powtarzania


SJP.pl


satjagraha

metoda walki zbiorowej o niepodległość Indii, bez gwałtu i przelewu krwi


SJP.pl

Satjagraha (dewanagari सत्याग्रह, trl. satyāgraha „uchwycenie prawdy, trzymanie się prawdy”) – ruch społeczny zainicjowany przez Mahatmę Gandhiego. Opiera się na zasadach ahinsy i propagował demonstrowanie własnych przekonań bez uciekania się do stosowania przemocy, za pomocą akcji obywatelskiego nieposłuszeństwa. Adepci identyfikujący się z poglądami satjagrahy nazywani są satjagrahi.

Wikipedia


satledź

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowyfakt., nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka płynąca przez Chiny, Indie oraz Pakistan, lewy dopływ Indusu;

Wiktionary

Satledź (w dolnym biegu także Pandźnad, ang. "Sutlej"; hindi सतलुज नदी "Satladź"; urdu ستلج; chiń. 象泉河 "Xiàngquán Hé"; tyb. གླང་ཆེན་ཁ་འབབ, Wylie: "gLang-chen Kha-'bab", ZWPY: "Langqên Kanbab"; pendżab. ਸਤਲੁਜ, starogr. "Hesydrus") – rzeka płynąca przez Chiny, Indie oraz Pakistan. Ma długość 1500 km i dorzecze o powierzchni blisko 395 tys. km².

Wikipedia


satora

nazwisko


SJP.pl

Satora – imię żeńskie pochodzenia łacińskiego, które powstało od słowa oznaczającego "kultywować, rozpowszechniać". Żeński odpowiednik imienia Sator. Patronem tego imienia jest św. Sator, zm. w Puglii z licznymi braćmi, m.in. śwśw. Witalisem i Repozytem.

Wikipedia


satori

oświecenie i wyzwolenie duchowe w buddyzmie zen


SJP.pl


satoshi

[czytaj: satoszi] jedna stumilionowa bitcoina


SJP.pl

Satoshi (jap. さとし, サトシ) – męskie imię japońskie.

Wikipedia


satrapa

1. dawny zarządca prowincji w Persji mający nieograniczoną władzę;
2. despotyczny władca; tyran, autokrata;
3. człowiek bezwzględny, narzucający swoją wolę i wymagający całkowitego posłuszeństwa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) staroż. w Persji: zarządca prowincji;

 (1.2) przen. człowiek bezwzględny i oczekujący całkowitego posłuszeństwa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • satrapa – despotyczny władca, tyran
  • satrapa – namiestnik prowincji (satrapii) w starożytnej Persji
  • satrapa – ptak z rodziny tyrankowatych

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Aleksander powoływał na stanowiska satrapów zarówno Macedończyków, jak i Irańczyków.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. satrapia ż.

:: fż. satrapka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) despota, dyktator

Wiktionary


satrapia

dawna perska prowincja pod panowaniem despoty, satrapy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) staroż. okręg administracyjny w starożytnym Iranie;

Wiktionary

Satrapia – okręg administracyjny w starożytnym Iranie, zarządzany przez satrapę. Podział administracyjny na satrapie wprowadzili Achemenidzi.

Teren satrapii zazwyczaj pokrywał się z terenem dawnego państwa lub terenem zajmowanym przez lokalne ludy, choć podziały administracyjne zależały od panującego:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W okresach, w których następowało osłabienie władzy centralnej w państwie, satrapie uzyskiwały praktycznie niepodległość, szczególnie kiedy satrapa łączył władzę cywilną i wojskową w swojej satrapii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. satrapa mos.

Wiktionary


satsang

duchowe spotkanie z nauczycielem lub wspólnotą w celu rozważań religijnych i medytacji


SJP.pl

Satsang, z sanskryckiego सत्संग – dosł. „obcowanie z prawdą” ("sat" – „prawda”; "sanga" – „towarzystwo”) – rodzaj praktyki duchowej w hinduizmie, zwłaszcza w tradycji adwajtawedanta, polegający na aktywnym dialogu (pytaniach i odpowiedziach) z nauczycielem, często w połączeniu z sesjami medytacyjnymi. Praktyka ta ma na celu zauważenie, że nie jesteśmy tylko ciałem i umysłem, to tylko część całej boskości (świadomości).

Wikipedia


saturacja

1. proces nasycania cieczy gazem;
2. całkowite wypełnienie szczelin skalnych wodą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) chem. proces nasycania cieczy gazem

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Saturacja (chemia)
  • Saturacja (teoria koloru)
  • Saturacja (medycyna)
  • Saturacja medialna
  • Temperatura punktu rosy

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. desaturacja ż., defekosaturacja ż., saturator mrz., saturowanie n.

 czas. saturować ndk.

Wiktionary


saturacyjny

związany z saturacją


SJP.pl


saturator

1. urządzenie do saturacji;
2. dawniej: wózek z urządzeniem do nasycania wody dwutlenkiem węgla, z którego sprzedawano wodę gazowaną


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) urządzenie do saturacji: nasycania wody gazem, np. dwutlenkiem węgla;

Wiktionary

Saturator – aparat lub urządzenie do saturacji, czyli nasycania cieczy gazem. Stosowany jest w różnych dziedzinach przemysłu, także w medycynie (na przykład do nasycania wody dwutlenkiem węgla w celu przygotowania kąpieli kwasowęglowych).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. saturacja ż., desaturacja ż., defekosaturacja ż., saturowanie n.

 czas. saturować ndk.

Wiktionary


saturian

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wspomnienie liturgiczne błogosławionego Saturiana obchodzone jest 16 października.

Wiktionary


saturn

1. w mitologii rzymskiej: bóg rolnictwa;
2. szósta według oddalenia od Słońca planeta Układu Słonecznego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) mitrzym. bóg rolnictwa i zasiewów;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy, nazwa własna

 (2.1) astr. szósta według oddalenia od Słońca i druga co do wielkości planeta Układu Słonecznego;

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (3.1) astr. seria amerykańskich rakiet nośnych;

Wiktionary

Saturn – gazowy olbrzym, szósta od Słońca planeta Układu Słonecznego, druga po Jowiszu pod względem masy i wielkości. Charakterystyczną jego cechą są bardzo wyraźne pierścienie, składające się głównie z lodu i w mniejszej ilości z odłamków skalnych; inne planety-olbrzymy także mają systemy pierścieni, ale żaden z nich nie jest tak rozległy ani tak jasny. W kwietniu 2026 roku znanych było 292 naturalnych satelitów Saturna, najwięcej wśród planet.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Saturn uchodził początkowo za italskie bóstwo związane z urodzajem pól.

 (1.1) Atrybutem Saturna był sierp lub kosa, lub nóż.

 (2.1) Saturn ma rozległe pierścienie i 62 księżyce.

 (2.1) Gęsta atmosfera Saturna składa się głównie z wodoru, helu, metanu i amoniaku.

 (3.1) Saturn I był używany głównie do testów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsaturn, AS: saturn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Saturnalia nmos., Saturnalie nmos., Saturnia ż., Saturnin mos., Saturnina ż.

 przym.

:: gwara. przest. Saturnowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Kronos

 (2.1) symbol. ♄

Wiktionary


saturnalia

żywiołowa, huczna, rozpasana zabawa; hulanka, libacja, orgia; saturnalie


SJP.pl

Saturnalia – doroczne święto ku czci boga rolnictwa Saturna obchodzone w starożytnym Rzymie od 17 do 23 grudnia.

Początkowo święto trwało jeden dzień – czternasty przed kalendami styczniowymi, czyli 19 grudnia. W połowie I wieku p.n.e. obchody obejmowały już tydzień (17–23 grudnia). Oktawian August nakazał skrócić je do trzech dni, aby sądy nie musiały być zamknięte zbyt długo, lecz mimo to na ogół świętowano przez tydzień.

Wikipedia


saturnalie

żywiołowa, huczna, rozpasana zabawa; hulanka, libacja, orgia; saturnalia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) hist. kult. starożytne rzymskie święto na cześć boga Saturna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zaraz po saturnaliach pretor wyjeżdża do Neapolu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Saturn mos./mrz.

Wiktionary


saturnin

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

– imię męskie pochodzenia łacińskiego. Wywodzi się od imienia boga rolnictwa Saturna. Wśród patronów – św. Saturnin, męczennik (III wiek) i inni liczni święci.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wspomnienie liturgiczne błogosławionego Saturnina obchodzone jest 29 listopada.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Saturn mzw./mos./mrz.

Wiktionary


saturnina

imię męskie


SJP.pl

Sa

Wikipedia


saturninostwo

Saturnin z żoną; Saturninowie


SJP.pl


saturninowie

Saturnin z żoną; Saturninostwo


SJP.pl


saturninowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Saturnina lub z nim związany


SJP.pl


saturnizm

przewlekłe zatrucie ołowiem; ołowica


SJP.pl


saturowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) chem. nasycanie cieczy gazem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. saturacja ż., saturator mrz.

 czas. saturować ndk.

Wiktionary


saturować

nasycać ciecz gazem


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) nasycać ciecz gazem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. saturacja ż., desaturacja ż., defekosaturacja ż., saturator mrz., saturowanie n.

Wiktionary


satyna

tkanina bawełniana lub jedwabna o splocie atłasowym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) włók. bawełniana lub jedwabna tkanina, zwykle błyszcząca z jednej strony; rodzaj atłasu;

Wiktionary

Satyna – rodzaj atłasu, tkanina najczęściej bawełniana, czasem jedwabna, której prawa (błyszcząca) strona ma splot atłasowy wątkowy. Używana głównie na sukienki i inną lekką odzież kobiecą oraz jako materiał podszewkowy.

W Europie zachodniej satyna wyrabiana od średniowiecza, początkowo w Niderlandach; do Polski importowana. Szerzej zaczęła być stosowana w wieku XIX.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bardzo elegancko wyglądają wszywki drukowane na satynie, białej lub czarnej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: saˈtɨ̃na, AS: satỹna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. satynka ż.

 przym. satynowy

Wiktionary


satynowy

przymiotnik od: satyna


SJP.pl


satynówka

maszyna z walcami do gładzenia różnych materiałów, głównie papieru i tektury


SJP.pl


satyr

1. bożek płodności i urodzaju;
2. przenośnie rozpustnik, lubieżnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mitgr. grecki bożek płodności o koźlich nogach;

 (1.2) przen. rozpustny mężczyzna

forma rzeczownika|rodzaj=żeński.

 (2.1) D. lm. od: satyra

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • satyr (gr. Satyros, łac. Satyrus) – w mitologii greckiej każda z istot o mieszanej budowie (ludzie z koźlimi nogami i uszami oraz prąciem) z orszaku Dionizosa
  • Sigurd „Satyr” Wongraven – norweski muzyk
  • Albin Fleszar ps. Satyr – członek Związku Strzeleckiego i oficera Legionów Polskich
  • Tadeusz Różewicz – polski poeta i dramatopisarz, podczas II wojny światowej żołnierz AK działający pod pseudonimem Satyr
  • Satyr albo Dziki mąż – poemat Jana Kochanowskiego
  • Satyros z Elidy – grecki bokser
  • Satyros z Heraklei – tyran Heraklei Pontyjskiej
  • Satyros z Paros – grecki architekt i rzeźbiarz
  • Cephus satyr (Cepheuptychia cephus, Pilata satyr) – gatunek motyla z rodziny rusałkowatych
  • tragopan satyr (tragopan czerwony) – gatunek ptaka z rodziny kurowatych

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jako uczestnicy orszaku dionizyjskiego satyrowie, tak jak Dionizos, uwielbiali muzykę, wino, taniec i rozkosz (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsatɨr, AS: satyr

Wiktionary

Powiązane:

 przym. satyrowy, satyryczny

 rzecz. satyra ż.

 przysł. satyrycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) lubieżnik, rozpustnik

Wiktionary


satyra

1. utwór literacki ośmieszający i piętnujący wady ludzkie, obyczaje, stosunki społeczne itp.;
2. ogół takich utworów;
3. ośmieszanie, wyszydzanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) liter. gatunek literacki, tekst publicystyczny albo inna wypowiedź artystyczna, która ośmiesza i piętnuje przedstawione w utworze zjawiska, obyczaje, politykę, osoby, stosunki społeczne itp.;

 (1.2) przen. ogólnie: ośmieszanie, piętnowanie czegoś

forma rzeczownika|rodzaj=męskoosobowy.

 (2.1) D. i B. lp. od: satyr

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ich satyra ukazuje społeczeństwo za pomocą czarnego humoru.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: saˈtɨra, AS: satyra

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. satyr m., satyryczność ż., satyryk m., satyryczka ż., satyrykon m.

 przym. satyryczny, satyrowy

 przysł. satyrycznie

Wiktionary


satyriasis

[czytaj: satyrias-is] chorobliwe wzmożenie popędu płciowego u mężczyzn; satyryzm


SJP.pl


satyrowy

przymiotnik od: satyra


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) należący do satyra

przymiotnik relacyjny

 (2.1) związany z satyrem, dotyczący satyra

przymiotnik jakościowy

 (3.1) charakterystyczny dla satyra, mający cechy satyra

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. satyr mos., satyra ż.

 przysł. satyrycznie

 przym. satyryczny

Wiktionary


satyryczka

→ satyryk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) liter. kobieta tworząca lub wykonująca utwory satyryczne

Wiktionary

Patrz:

satyryk

Powiązane:

 rzecz. satyryk mos., satyra ż.

 przysł. satyrycznie

 przym. satyryczny

Wiktionary


satyrycznie

przysłówek

 (1.1) w sposób satyryczny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Plan ten obfituje w szczegóły obyczajowe wiernie, choć satyrycznie przedstawiające dążenia chłopomańskiej inteligencji polskiej do połączenia się z ludem dla celów narodowych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. satyr m., satyra ż., satyryk m., satyryczka ż., satyryczność ż.

 przym. satyrowy, satyryczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) prześmiewczo, szyderczo, wyśmiewająco

Wiktionary


satyryczność

→ satyryczny


SJP.pl

Patrz:

satyryczny

satyryczny

ośmieszający lub piętnujący coś


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z satyrą, dotyczący satyry

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsatɨˈrɨt͡ʃnɨ, AS: satyryčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. satyr m., satyra ż., satyryczność ż., satyryk m., satyryczka ż., satyrykon m.

 przym. satyrowy

 przysł. satyrycznie

Wiktionary


satyryk

autor satyr


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) liter. osoba tworząca lub wykonująca utwory satyryczne

Wiktionary

Satyryk – autor satyr.

Obecnie pod tym pojęciem kryje się artysta kabaretowy, humorysta, kabareciarz czy komik.

Typowy satyryk koncentruje się jednak nie na samym rozrywkowym czy komediowym aspekcie humoru, a na wyszydzaniu i ośmieszaniu indywidualnych lub społecznych wad i przywar oraz ukazaniu ich samym zainteresowanym.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. satyra ż.

:: fż. satyryczka ż.

 przym. satyryczny

 przysł. satyrycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. satyrysta

Wiktionary


satyryzm

1.chorobliwe wzmożenie popędu płciowego u mężczyzn; satyriasis;
2. dawniej: satyryczność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. satyryczność

 (1.2) psych. seks. hiperseksualność u mężczyzny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) hiperseksualność, hiperlibidemia, erotomania

Wiktionary


satysfakcja

1. uczucie przyjemności i zadowolenia z czegoś; zaspokojenie;
2. zadośćuczynienie za wyrządzoną komuś krzywdę lub obrazę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. uczucie zadowolenia ze spełnienia pewnych oczekiwań

 (1.2) książk. zadośćuczynienie za krzywdę, urazę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W jej głosie słychać było satysfakcję.

 (1.2) Obrażony szlachcic zażądał satysfakcji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsatɨˈsfakt͡sʲja, AS: satysfakcʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 czas. satysfakcjonować

 przym. satysfakcjonujący

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zadowolenie

 (1.1-2) gwara. asfekcyjá

Wiktionary


satysfakcjonowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|satysfakcjonować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsatɨsfakt͡sʲjɔ̃nɔˈvãɲɛ, AS: satysfakcʹi ̯õnovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. satysfakcjonować

Wiktionary


satysfakcjonować

zaspokajać czyjeś ambicje, potrzeby, pragnienia; zadowalać, kontentować


SJP.pl

czasownik

 (1.1) dawać satysfakcję; sprawiać komuś przyjemność

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Spotykali się regularnie w kawiarni w centrum miasta. Okazało się jednak, że ta przeżyta formuła nie satysfakcjonowała ani pana Witolda, ani jego współtowarzyszy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsatɨsfakt͡sʲjɔ̃ˈnɔvat͡ɕ, AS: satysfakcʹi ̯õnovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. satysfakcjonowanie n., satysfakcja ż.

 przym. satysfakcjonujący

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cieszyć, zadowalać, zaspokajać

Wiktionary


satysfakcjonująco

→ satysfakcjonować


SJP.pl

Patrz:

satysfakcjonować

satysfakcjonujący

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który spełnia przyjęte kryteria w wystarczającym stopniu

forma czasownika.

 (2.1) ims. przym. czynny od: satysfakcjonować

Wiktionary

Powiązane:

 czas. satysfakcjonować ndk., usatysfakcjonować dk.

 przym. niesatysfakcjonujący

 rzecz. satysfakcja ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zadowalający

Wiktionary


saudyjczyk

obywatel Arabii Saudyjskiej; Arab Saudyjski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obywatel Arabii Saudyjskiej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ogromne znaczenie w popieraniu odrodzenia islamskiego ma fanatyzm wahabicki promowany przez Saudyjczyków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sawˈdɨjt͡ʃɨk, AS: sau̯dyi ̯čyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. Saudyjka ż.

 przym. saudyjski

Wiktionary


saudyjka

obywatelka Arabii Saudyjskiej; Arabka Saudyjska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obywatelka Arabii Saudyjskiej

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sawˈdɨjka, AS: sau̯dyi ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. Saudyjczyk mos.

 przym. saudyjski

Wiktionary


saudyjski

przymiotnik od: Arabia Saudyjska


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do Arabii Saudyjskiej (państwa na Półwyspie Arabskim)

 (1.2) odnoszący się do dynastii Saudów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pieniądze za ropę saudyjską i kuwejcką zasilają kiesę Nasera.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sawˈdɨjsʲci, AS: sau̯dyi ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Saudyjczyk mos., Saudyjka ż.

Wiktionary


saudyjskoarabski

przymiotnik od: Arabia Saudyjska


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący Arabów saudyjskich i Arabii Saudyjskiej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Arabia Saudyjska ż.

Wiktionary


saul

imię Biblijnego władcy, pierwszego króla Izraela i Judy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

 (1.2) bibl. postać biblijna, król Izraela

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rodzice Saula mieszkają w Beer Szewie od 2000 roku.

 (1.2) Widać to choćby w specyficznym obciążaniu Saula, który z charyzmatycznego przywódcy przemienił się w szaleńca i bezbożnika.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sawl, AS: sau̯l

Wiktionary


saum

ścisły post od świtu do nocy obowiązujący u muzułmanów


SJP.pl

Saum (arab. صوم, ṣawm – "post") – w islamie jeden z pięciu obowiązków każdego dorosłego muzułmanina. W czasie miesiąca ramadan (dziewiątego według kalendarza muzułmańskiego) od brzasku do zachodu słońca obowiązuje ścisły post – nie wolno ani jeść, ani pić, kłamać, a także palić tytoniu i odbywać stosunków seksualnych. Po zachodzie słońca post nie obowiązuje. Posiłki w czasie ramadanu to – suhur (przed wschodem słońca) oraz iftar (po zachodzie słońca).

Wikipedia


sauna

1. łaźnia do kąpieli w gorącym suchym powietrzu zakończonych kąpielą parową i zanurzeniem się w zimnej wodzie;
2. kąpiel w takiej łaźni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rodzaj łaźni, w której panuje wysoka temperatura oraz, w zależności od rodzaju sauny, wysoka lub niska wilgotność;

 (1.2) przen. pomieszczenie, w którym jest bardzo gorąco i wilgotno

Wiktionary

Sa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sauna jest bardzo popularna w Finlandii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsawna, AS: sau̯na

Wiktionary

Powiązane:

 czas. saunować

 przym. saunowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) parówka

Wiktionary


saunamajster

pracownik sauny służący pomocą gościom; saunamistrz, saunamaster


SJP.pl


saunamaster

pracownik sauny służący pomocą gościom; saunamajster, saunamistrz


SJP.pl


saunamistrz

pracownik sauny służący pomocą gościom; saunamajster, saunamaster


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba dbająca o gości sauny, stwarzająca im komfortowe warunki relaksu i prowadząca seanse saunowe

Wiktionary

Saunamistrz – osoba prowadząca seanse saunowe i pełniąca funkcję gospodarza sauny lub strefy saun. Do jego zadań należy przygotowanie i przeprowadzenie ceremonii, polewanie rozgrzanych kamieni wodą, często z dodatkiem olejków eterycznych, rozprowadzanie pary i gorącego powietrza za pomocą ręcznika, wachlarza lub innych akcesoriów oraz czuwanie nad bezpieczeństwem i komfortem uczestników.

Wikipedia


saunamistrzyni

pracownica sauny dbająca o komfort gości


SJP.pl


saunarium

miejsce, w którym znajdują się sauny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) specjalny obiekt rekreacyjny lub wydzielona część większego obiektu, w którym znajduje się wybór różnego rodzaju saun

Wiktionary

Sa

Wikipedia


saunowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|saunować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. saunować ndk.

Wiktionary


saunować

potocznie: korzystać z sauny


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) pot. zażywać sauny, przebywać w saunie

czasownik zwrotny niedokonany saunować się

 (2.1) pot. zażywać sauny, przebywać w saunie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Znam wiele rodzin, które saunują z dziećmi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sawˈnɔvat͡ɕ, AS: sau̯novać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sauna ż., saunowanie n., saunowicz m., saunowiczka ż.

Wiktionary


saunowicz

osoba często korzystająca z sauny


SJP.pl


saunowiczka

kobieta często korzystająca z sauny


SJP.pl


saunowy

→ sauna


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z sauną, dotyczący sauny

Wiktionary

Patrz:

sauna

Powiązane:

 rzecz. sauna ż.

Wiktionary


saurianin

fikcyjny humanoidalny gad, obdarzony inteligencją, występujący w fantastyce, teoriach spiskowych i ufologii; Reptilianin, Reptilianin, Saurianin


SJP.pl


sauron

Sauron (qya. Ohydny) – postać ze stworzonej przez J.R.R. Tolkiena mitologii Śródziemia, władca Mordoru, zły duch, który przybiera różne postaci cielesne. W "Silmarillionie" jest sługą Morgotha, a we "Władcy Pierścieni" występuje jako główny antagonista. Zostaje wspomniany również w "Hobbicie" jako "Czarnoksiężnik", choć nie jest wymienione jego imię.

Wikipedia


saussure'owski

→ Saussure [czytaj: sos-irowski]


SJP.pl


sauter

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Gerhard Sauter – niemiecki teolog ewangelicki
  • Marcin Sauter – polski reżyser filmów dokumentalnych, scenarzysta, operator filmowy i fotografik

Wikipedia


sauternes

białe, półsłodkie wino z rejonu Bordeaux


SJP.pl

Sauternes – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Nowa Akwitania, w departamencie Żyronda.

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwało 589 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 52 osób/km² (wśród 2290 gmin Akwitanii Sauternes plasuje się na 652. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 980.).

Wikipedia


sauté

[czytaj: soTE]
1. sposób przyrządzania potrawy w mocno rozgrzanym tłuszczu bez panierowania;
2. potrawa przyrządzona w ten sposób;
3. o kobiecie: bez makijażu lub z minimalnym makijażem


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) kulin. o mięsie, rybie: smażony w niewielkiej ilości tłuszczu, bez panierki

 (1.2) przen. żart. bez makijażu

 (1.3) przen. żart. bez ubrania

Wiktionary

Sauté ( sauter „skakać”) – metoda przyrządzania potraw polegająca na smażeniu w małej ilości silnie rozgrzanego tłuszczu.

Jest to również metoda smażenia mięsa, ryb, wątroby bez żadnej panierki, tylko przyprawionych solą, pieprzem lub ziołami, tzw. smażenie w sosie własnym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Powinien spróbować jej pikantnej wieprzowiny sauté z marynowaną kapustą.

 (1.2) Pielęgniarki sauté są najbardziej pociągające.

 (1.3) Ryza papieru, którą wręczył mi gość, zaskoczyła mnie bardziej, niż jego zdziwił widok mojego ciała sauté. Mimo to wzięłam pakunek w ręce, a on poklepał mnie po pośladkach i mruknął: – Takie dupsko to rozumiem!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɔˈtɛ, AS: sote

Wiktionary


savannah

[czytaj: sawana] miasto w USA


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Savannah – rzeka w USA
  • Savannah – miasto w stanie Georgia, w hrabstwie Chatham
  • Savannah – miasto w stanie Missouri, w hrabstwie Andrew
  • Savannah – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Wayne
  • Savannah – jednostka osadnicza w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Wayne
  • Savannah – wieś w stanie Ohio, w hrabstwie Ashland
  • Savannah – miasto w stanie Tennessee, w hrabstwie Hardin
  • Savannah – jednostka osadnicza w stanie Teksas, w hrabstwie Denton
  • Savannah (ang. Savannah Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Becker
  • Savannah (ang. Savannah Township) – gmina w stanie Nebraska, w hrabstwie Butler
  • Savannah (ang. Savannah Town) – gmina w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Wayne
  • Savannah (ang. Savannah Township) – gmina w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Jackson

Wikipedia


savasana

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jedna z asan; podstawowa pozycja leżąca

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pozycja trupa, pozycja nieboszczyka, trup

Wiktionary


savoir-vivre

[czytaj: sawŁAR-WIWR]
1. zasady kulturalnego i umiejętnego zachowania się w towarzystwie;
2. znajomość tych zasad, form


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zasady poprawnego zachowania

Wiktionary

Zasugerowano, aby "Kurtuazja"

Savoir-vivre ( savoir – wiedzieć, vivre – żyć; „znajomość życia”) – ogłada, dobre maniery, "bon-ton", konwenans towarzyski, znajomość obowiązujących zwyczajów, form towarzyskich i reguł grzeczności funkcjonujących w danej grupie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niezależnie od tego, czy jest to pilot, który szczęśliwie wylądował, czy kucharz, który wspaniale nas ugościł. Szczere i gorące brawa zawsze są z perspektywy savoir-vivre zachowaniem pożądanym.

Wiktionary


sawa

1. wieś w Polsce;
2. dopływ Dunaju;
3. rzeka w Polsce, dopływ Wisłoka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w południowej Europie, prawy dopływ Dunaju;

 (1.2) geogr. rzeka w południowej Polsce, dopływ Wisłoka;

 (1.3) geogr. wieś w Polsce, w województwie małopolskim, w gminie Raciechowice;

 (1.4) folk. legendarna założycielka Warszawy (wraz z Warsem)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (2.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sawa – postać kobieca z legendy o założeniu Warszawy
  • Sawa – nowogrecka forma imienia męskiego pochodzenia aramejskiego, występująca na obszarze chrześcijaństwa prawosławnego
  • Sawa – wieś w Polsce, w woj. małopolskim, w pow. myślenickim, w gminie Raciechowice
  • Sawa – wieś w Bułgarii, w obwodzie Warna, w gminie Dyłgopoł
  • Sawa – obóz w Erytrei
  • Sawa – rzeka w południowej Europie, dopływ Dunaju
  • Sawa – rzeka w Polsce, w woj. podkarpackim, dopływ Wisłoka
  • Sawa – jeden z siedmiu apostołów Bułgarii
  • Sawa – zwierzchnik (metropolita) Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego
  • święty Sawa – najważniejszy święty Serbskiego Kościoła Prawosławnego
  • Marian Sawa – kompozytor
  • Józef Sawa Caliński – jeden z przywódców konfederacji barskiej

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Posawie n.

 przym. sawski, posawski

Wiktionary


sawanka

rodzaj ptaków śpiewających


SJP.pl


sawanna

zbiorowisko roślin charakterystyczne dla obszarów międzyzwrotnikowych o suchym klimacie, składające się przede wszystkim z wysokich traw oraz rzadko występujących drzew i krzewów; obszar o takiej roślinności


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geogr. forma zbiorowiska roślinności trawiastej z z rzadka rosnącymi drzewami i krzewami;

Wiktionary

Sawanna – formacja trawiasta strefy międzyzwrotnikowej o klimacie gorącym, z wyraźnie zaznaczonymi 3 porami roku, tj. deszczową (ze średnią temperaturą 18–24 °C) oraz dwiema porami suchymi: chłodną (średnio 14–20 °C) i gorącą (26–30 °C, niekiedy nawet do 45 °C). Sawanny bywają wykorzystywane jako naturalne pastwiska. Fauna zamieszkująca tę formację to głównie roślinożercy żyjący w bardzo licznych stadach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nosorożce i antylopy zamieszkują sawanny Afryki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sawannik mzw.

 przym. sawannowy

Wiktionary


sawannowy

przymiotnik od: sawanna


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z sawanną, pochodzący z terenów sawanny

przymiotnik jakościowy

 (2.1) właściwy dla sawanny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ścieżką przemknął sawannowy guziec.

 (2.1) W miejscu, gdzie założyliśmy obóz, panował klimat sawannowy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sawanna ż., sawannik mzw.

Wiktionary


sawant

osoba o wyjątkowych zdolnościach lub wiedzy w jednej dziedzinie, często z zaburzeniami rozwoju umysłowego, takimi jak autyzm


SJP.pl


sawantka

przestarzale o erudytce, popisującej się swoją wiedzą


SJP.pl


sawczuk

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Borys Sawczuk
  • Józef Sawczuk
  • Kajetan Sawczuk
  • Katarzyna Sawczuk
  • Mieczysław Sawczuk
  • Olha Sawczuk
  • Petro Sawczuk
  • Piotr Sawczuk
  • Tymoteusz (Sawczuk)
  • Wiesław Sawczuk
  • Włodzimierz Sawczuk

Wikipedia


sawczynka

sawczynka piaskowa - gatunek błonkówki z rodziny złotolitkowatych


SJP.pl


sawice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sawice-Bronisze
  • Sawice-Dwór
  • Sawice-Wieś

Wikipedia


sawicki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Sawicki (1887–1968) – duchowny
  • Adolf Sawicki (1897–1940) – polityk
  • Anatol Sawicki (1897–1948) – podpułkownik
  • Andrzej Sawicki (ujednoznacznienie)
  • Bogdan Sawicki (ujednoznacznienie)
  • Bronisław Sawicki (1860–1931) – chirurg
  • Edward Sawicki (1833–1924) – chirurg
  • Feliks Sawicki (1914–1981) – polski duchowny katolicki, wieloletni proboszcz w Malborku
  • Feliks Sawicki (1928–1979) – statystyk medyczny
  • Grzegorz Sawicki (ur. 1960) – polski samorządowiec i menedżer
  • Gustaw Sawicki (1893–1981) – policjant
  • Heliodor Sawicki (1943–2018) – duchowny katolicki

Wikipedia


sawicz

nazwisko


SJP.pl


sawin

jałowiec sawina - gatunek krzewu iglastego z rodziny cyprysowatych; jałowiec sabiński


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sawin – imię
  • Sawin – wieś w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Sawin
  • Sawin – gmina wiejska
  • Sawin – dawna gromada w pow. chełmskim
  • Sawin – wieś w Bułgarii, w obwodzie Razgrad, w gminie Kubrat
  • Sawin (Tichow) (Sawa Tichow, ur. 1945) – duchowny Rosyjskiej Cerkwi Staroprawosławnej

Wikipedia


sawina

jałowiec sawina - gatunek krzewu iglastego z rodziny cyprysowatych; jałowiec sabiński


SJP.pl


sawinostwo

Sawin z żoną; Sawinowie


SJP.pl


sawinowie

Sawin z żoną; Sawinostwo


SJP.pl


sawinowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sawina lub z nim związany


SJP.pl


sawiński

związany z Sawinem


SJP.pl


sawka

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej (Jędrzej, Andrij) Sawka − rusiński zbójnik i chłopski powstaniec
  • Henryk Sawka − polski rysownik, satyryk i ilustrator
  • Jan Sawka − polski grafik, rysownik, malarz, architekt
  • − ukraiński włościanin, poseł do Sejmu Ustawodawczego
  • Karolina Sawka − polska aktorka dziecięca
  • Marjana Sawka − ukraińska poetka
  • Mychajło Sawka − ukraiński piłkarz i trener piłkarski
  • Ostap Sawka − ukraiński piłkarz
  • Sawka – potok, dopływ Stradomki
  • Savka
  • Savka Dabčević-Kučar

Wikipedia


sawonia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. kraina historyczna w Finlandii;

Wiktionary

Na tę stronę wskazuje z „Savo”. Zobacz też: Savo – wyspa.

Sawonia ( Savo, także Savonia; Savolax) – fińska prowincja historyczna, zwykle dzielona na Sawonię Południową, z głównym ośrodkiem w Mikkeli oraz Sawonię Północną z centrum w Kuopio. Region cechuje duża odrębność zwyczajów, własne tradycje, a także silnie zakorzeniony dialekt.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. sawoński

Wiktionary


sawrymowicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Eugeniusz Sawrymowicz – polski historyk literatury
  • Mateusz Sawrymowicz – polski pływak

Wikipedia


sawski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sawą, dotyczący Sawy (dopływu Dunaju)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dla zatarcia nazw historycznych banowinom nadano nazwy geograficzne, przeważnie od płynących tam rzek: dunajska, sawska, drińska, drawska, wardarska itp.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sawa ż., Posawie n.

 przym. posawski

Wiktionary


sawuła

nazwisko


SJP.pl


sawyer

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Robert J. Sawyer – amerykański pisarz science fiction
  • Tom Sawyer – tytułowy bohater powieści Marka Twaina Przygody Tomka Sawyera
  • James „Sawyer” Ford – postać z amerykańskiego serialu Zagubieni
  • Sawyer – miasto w stanie Kansas, w hrabstwie Pratt
  • Sawyer – miasto w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Ward
  • Sawyer – miejscowość w stanie Oklahoma, w hrabstwie Choctaw
  • Sawyer (ang. Sawyer Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Ward
  • hrabstwo Sawyer (ang. Sawyer County) – w stanie Wisconsin
  • (2917) Sawyer Hogg – planetoida

Wikipedia


sax

Sax – gmina w Hiszpanii, w prowincji Alicante, we wspólnocie autonomicznej Walencja, o powierzchni 63,48 km². W 2011 roku liczyła 10 069 mieszkańców.

Wikipedia


saxhorn

dęty muzyczny instrument blaszany; sakshorn


SJP.pl


saxo

model samochodu marki Citroën


SJP.pl


say

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Say – miasto w Nigrze
  • Say – rzeka w Turcji
  • Say (singel Johna Mayera)
  • Say (All I Need) – utwór OneRepublic
  • Jean-Baptiste Say
  • Thomas Say

Wikipedia


sayonara

[czytaj: sajonara] z japońskiego: do widzenia, żegnaj; sajonara


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sayonara – dwudziesty siódmy album niemieckiej grupy muzycznej Die Flippers
  • Sayonara – amerykański film z 1957 roku w reżyserii Joshui Logana
  • Sayonara – synonim rodzaju ryb okoniokształtnych z rodziny strzępielowatych

Wikipedia


saz

instrument strunowy szarpany, popularny w Azji Zachodniej i na Bałkanach


SJP.pl

Sa

Wikipedia


sazan

dzika forma karpia


SJP.pl

Sazan (alb. "Sazani", wł. "Sasseno") – niewielka wyspa o strategicznym położeniu u wejścia do Zatoki Vlora, należy do Albanii. Zajmuje powierzchnię 5 km², a zamieszkuje ją około 50 osób.

Wikipedia


sazawa

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w Czechach, prawy dopływ Wełtawy;

Wiktionary

Sazawa (cz., niem. "Sasau" lub "Sazawa") – rzeka o długości 218 km w Czechach, w krajach Wysoczyna i środkowoczeskim, prawy dopływ Wełtawy.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Posazawie n.

 przym. sazawski, posazawski

Wiktionary


sazir

[czytaj: saz-ir] w sztuce islamu: zadaszona baldachimem, wyściełana kobiercami platforma, na której siadał władca


SJP.pl


sał

jeden z czterech (sał, ber, jon, rosz) pierwotnych elementów leksykalnych w doktrynie Nikołaja Marra; sal


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydrol. rzeka w południowej Rosji w Kałmucji, lewy dopływ Donu;

Wiktionary

Sał (ros. "Caл") – rzeka w południowej Rosji w Kałmucji, lewy dopływ Donu o długości 798 km. Źródła znajdują się na wyżynie Jergieni, do Donu wpada w okolicach miasta Siemikarakorsk. Okresowo wysycha.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. salski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Dżurak-Sał (w górnym biegu)

Wiktionary


sałaciarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pejor. gwara. miejska taksówkarz

 (1.2) daw. pejor. gwara. miejska dorożkarz

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sałatka ż.

Wiktionary


sałaciński

nazwisko


SJP.pl


sałacki

nazwisko


SJP.pl


sałaka

skarlały śledź bałtycki


SJP.pl

Sałaka, śledź bałtycki ("Clupea harengus membras") – bałtycki podgatunek śledzia atlantyckiego. Poławiany gospodarczo.

Wikipedia


sałamacha

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) reg-pl|Kresy południowe. gw-pl|Drohobycz. mieszanina

 (1.2) reg-pl|Kresy południowe. pejor. gęsta zupa

Wiktionary


sałanty

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Litwie, w okręgu kłajpedzkim;

Wiktionary

Sałanty (lit. "Salantai") – miasto na Litwie, na historycznej Żmudzi, położone w okręgu kłajpedzkim, 31 km od Kretyngi.

Miejscowość wzmiankowana w XVI w. Należała m.in. do Wojnów, Górskich i Ogińskich. Prawa miejskie nadał w 1746 król Polski August III Sas.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) kolokacje miejscowość|D=Sałant|Ms=Sałantach.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sałancki

Wiktionary


sałasz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. górska hala będąca pastwiskiem

 (1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. górska szopa dla owiec

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Dwie sąsiednie góry w Paśmie Łososińskim Beskidu Wyspowego, różnica wzniesień wynosi ok. 41 metrów, wzajemna odległość ok. 1200 metrów:
    • Sałasz, Sałasz Wschodni, Sałasz Wielki – góra na granicy między wsiami Żmiąca i Mordarka,
    • Sałasz Mały, Sałasz Zachodni – góra na granicy między wsiami Jaworzna i Mordarka.
  • Sałasz – nazwa ta czasem stosowana jest również – w lokalnym (dla Beskidu Wyspowego) nazewnictwie potocznym, oraz na niektórych mapach – na określenie tej części pasma, w skład której wchodzą (łącznie...
  • Sałasz – gwarowe określenie szałasu (zarówno budynku jak i gospodarstwa pasterskiego) u górali.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. sałasznik mos., sałaśniok mrz.

Wiktionary


sałasznik

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. właściciel sałaszu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sałasz mrz., sałaśniok mrz.

Wiktionary


sałata

1. roślina z rodziny złożonych o liściach zwiniętych w luźne główki, niektóre odmiany uprawiane jako jadalne
2. potocznie o pieniądzach, gotówce; mamona, kasiora, kasa, zielone


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. rodzaj roślin z rodziny astrowatych (nazwa systematyczna|Lactuca|L.|ref=tak.), wiele gatunków jadalnych;

 (1.2) warzywo liściaste, spożywane zwykle na surowo

 (1.3) gw-pl|Białystok. taksówka

 (1.4) slang. pieniądze, zwłaszcza dolary

 (1.5) środ. film. taśma filmowa zaplątana w kamerze lub projektorze

rzeczownik, rodzaj męski

 (2.1) daw. gw-pl|Warszawa. dorożkarz

Wiktionary

Sałata ("Lactuca" L.) – rodzaj roślin z rodziny astrowatych ("Asteraceae"). Obejmuje w zależności od ujęcia ok. 60 lub ponad 100 gatunków. Rośliny te są szeroko rozprzestrzenione na półkuli północnej oraz w Afryce na półkuli południowej. W Polsce rodzaj reprezentowany jest przez rośliny uprawiane lub introdukowane.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sałata należy do rodziny astrowatych.

 (1.2) Sałatę dokładnie wypłukać, osuszyć i porwać palcami na małe kawałki.

 (1.4) Jak skończysz tę robotę, dostaniesz sałatę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: saˈwata, AS: sau̯ata

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sałatka ż.

 przym. sałatowy, sałatkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) forsa, hajs, szmal

 (2.1) gw. Warszawa sałaciarz

Wiktionary


sałateczka

zdrobnienie od: sałatka


SJP.pl


sałatka

1. potrawa z drobno pokrojonych warzyw, owoców, mięs, ryb, jajek itp., serwowana na zimno lub na ciepło;
2. niewielka sałata - roślina warzywna o jadalnych liściach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: sałata

 (1.2) kulin. potrawa podawana na zimno, z zazwyczaj drobno pokrojonych składników, głównie warzyw (ugotowanych lub surowych), owoców, jaj, ryb itp.;

Wiktionary

Sałatka – potrawa sporządzana z pokrojonych warzyw, często z dodatkiem innych składników, także poddanych uprzednio obróbce cieplnej, oraz przypraw, z dodatkiem sosu na bazie majonezu, oliwy, śmietany czy specjalnych sosów ("dressingów").

Sałatka jarzynowa z ugotowanych warzyw i jaj z dodatkiem ogórka kiszonego, groszku zielonego i majonezu na Górnym Śląsku jest znana pod nazwą szałot.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W ogródku wzeszła nam już sałatka i marchewka.

 (1.2) Ciocia podała na stół trzy sałatki.

 (1.2) Heniu, pokrój warzywa na sałatkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: saˈwatka, AS: sau̯atka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sałata ż., sałatnica ż., sałatnik m., sałaciarz m.

 przym. sałatkowy, sałatowy

Wiktionary


sałatkarnia

punkt gastronomiczny, w którym jako podstawowe danie sprzedaje się sałatki; bar sałatkowy


SJP.pl


sałatkowy

1. taki, który dotyczy sałatki;
2. taki, który nadaje się na sałatkę; sałatowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przeznaczony na sałatkę; używany, dodawany do sałatek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Winegret jest sosem sałatkowym przygotowanym z oliwy i octu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsawatˈkɔvɨ, AS: sau̯atkovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sałatka, sałata

Wiktionary


sałatowy

1. taki, który dotyczy sałaty;
2. taki, który nadaje się na sałatkę; sałatkowy


SJP.pl


sałaśniok

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. rodzaj ziemniaka otrzymywanego przez chłopów za oddawanie sałaszów pod zalesienie w XIX wieku

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sałasz mrz., sałasznik mos.

Wiktionary


sałek

nazwisko


SJP.pl


sałkowice

Sałkowice – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie elbląskim, w gminie Pasłęk.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa elbląskiego.

Wikipedia


sałuda

nazwisko


SJP.pl


sań

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. zbiorowisko, rząd, sznur sań

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. zob. sanie.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) […] Młodzież, dzień kończąc wesoło spędzony, • Tysiączną sanią szlifuje ulice.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sãɲ, AS: sãń

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sanny ż., sanie, sanna, sankada, sanki, sankarz, saneczkarz, saneczkarka, saneczkarstwo

 przym. sanny

Wiktionary


sański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sanem, dotyczący Sanu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. San mrz.

 przym. nadsański

Wiktionary


sb

symbol antymonu, pierwiastka chemicznego


SJP.pl

skrótowiec w funkcji rzeczownika rodzaju nijakiego

 (1.1) = służba bezpieczeństwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W stanie wojennym dom Topczewskich był kilkakrotnie przeszukiwany przez funkcjonariuszy SB i milicji, którzy rekwirowali wydawnictwa bezdebitowe, pisma związkowe, a nawet prywatną maszynę do pisania.

 (1.1) Przez lata ukrywał swoją współpracę z SB.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɛz‿ˈbɛ, AS: ez‿be

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. esbek m., esbecja ż., esbeczka ż.

 przym. esbecki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bezpieka

Wiktionary


sbl

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki lub męskorzeczowy

 (1.1) = kolej. samoczynna blokada liniowa;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɛz‿bɛ‿ˈːl, AS: ez‿b•‿el

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wieloodstępowa blokada liniowa

Wiktionary


sbm

skrótowiec

 (1.1) = spółdzielnia budowlano-mieszkaniowa

Wiktionary


sbp

skrót od: Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • ciśnienie skurczowe
  • spontaniczne bakteryjne zapalenie otrzewnej
  • Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich

Wikipedia


sbu

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) = polit. adm. Służba Bezpieczeństwa Ukrainy;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Służba Bezpieczeństwa Ukrainy
  • Standard Build Unit – jednostka czasu kompilacji pakietu binutils używana w podręczniku Linux From Scratch
  • strategiczna jednostka biznesowa (SJB, ang. strategic business unit)

Wikipedia


sc

symbol skandu, pierwiastka chemicznego


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sc – symbol chemiczny skandu
  • sc (ang. simple cubic) – układ krystalograficzny regularny prymitywny (prosty)
  • sc. (łac. scilicet) – to znaczy, to jest, mianowicie
  • sc – Sc (dwuznak)
  • Sc – symbol żyłki subkostalnej w systemie Comstocka-Needhama
  • Służba Celna
  • SC – kod przypisany Seszelom według standardu ISO 3166-1 alfa-2
  • SC (monety) – oznaczenie monet rzymskich
  • Star of Courage – australijskie odznaczenie cywilne
  • SC – (ang. stem cells) komórki macierzyste
  • spółka cywilna – rodzaj umowy cywilnoprawnej
  • sub cutem – (łac.) zastrzyk podskórny

Wikipedia


sc.

skrót od:
1. sculpsit (z łaciny: wyrył, wyrzeźbił - wyraz umieszczony na sztychach, drzeworytach itp. przed nazwiskiem autora); sculps.;
2. scilicet (z łaciny: mianowicie); scil.


SJP.pl


scab

[czytaj: skeb] w Stanach Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii: łamistrajk


SJP.pl


scalaczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od scalak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scalak m.

Wiktionary


scalak

pospolicie: układ scalony


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. układ scalony

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈst͡salak, AS: scalak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scalenie n., scalanie n.

:: zdrobn. scalaczek m.

 czas. scalić, scalać

 przym. scaleniowy

Wiktionary


scalanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|scalać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. scalać ndk.

 przym. cały

 rzecz. scalak mrz.

Wiktionary


scalać

łączyć w jedną całość


SJP.pl

czasownik

 (1.1) łączyć kilka elementów w jedną całość

Wiktionary

Powiązane:

 przym. cały

 rzecz. scalak mrz., scalanie n.

Wiktionary


scaling

[czytaj: skaling] usuwanie kamienia nazębnego; skaling, scalling


SJP.pl

Scaling – wieś w Anglii, w hrabstwie ceremonialnym North Yorkshire, w dystrykcie (unitary authority) Redcar and Cleveland. Leży 64 km na północ od miasta York i 337 km na północ od Londynu.

Wikipedia


scalić

1. połączyć poszczególne elementy w całość;
2. zacieśnić więzi łączące kogoś z kimś lub z czymś


SJP.pl


scalling

[czytaj: skaling] usuwanie kamienia nazębnego; skaling, scaling


SJP.pl


scalony

1. połączyć poszczególne elementy w całość;
2. zacieśnić więzi łączące kogoś z kimś lub z czymś


SJP.pl


scalper

[czytaj: skalper] osoba kupująca jakiś produkt w celu odsprzedaży z zyskiem; skalper


SJP.pl


scalperka

[czytaj: skalperka] kobieta kupująca jakiś produkt w celu odsprzedaży z zyskiem; skalperka


SJP.pl


scam

[czytaj: skam] środowiskowo: oszustwo internetowe


SJP.pl


scammer

[czytaj: skamer] oszust, naciągacz internetowy


SJP.pl


scammerka

[czytaj: skamerka] oszustka, naciągaczka internetowa


SJP.pl


scamować

[czytaj: skamować] środowiskowo: oszukiwać, naciągać


SJP.pl


scamowy

→ scam [czytaj: skamowy]


SJP.pl


scancelować

[czytaj: skanselować] publicznie potępić i zacząć izolować osobę, organizację lub markę za kontrowersyjne zachowania lub wypowiedzi, zwłaszcza w internecie, poprzez zbiorowy bojkot i wycofanie wsparcia


SJP.pl


scania

[czytaj: skańja] marka samochodów i firma


SJP.pl

Scania Aktiebolag ("Scania AB") – szwedzkie przedsiębiorstwo produkujące samochody ciężarowe, ciągniki siodłowe, autobusy oraz silniki wysokoprężne dla pojazdów ciężarowych, morskich oraz różnych zastosowań przemysłowych, założone w 1891 roku w Malmö.

Nazwa "Scania" pochodzi od krainy Skania w Szwecji.

Wikipedia


scanner

→ skaner [czytaj: skaner]


SJP.pl


scanning

→ skanowanie [czytaj: skaning]


SJP.pl


scappino

[czytaj: skapino] imię postaci charakterystycznej dla commedii dell'arte, tchórzliwy i chytry sługa


SJP.pl


scaramuccia

[czytaj: skaramuczja] imię postaci charakterystycznej dla commedii dell'arte, żołnierz samochwał pyszniący się rzekomymi sukcesami w walce i w miłości


SJP.pl

Scaramuccia (wł. „potyczka, sprzeczka”), Scaramuzzo, fr. Scaramouche – postać komiczna Commedia dell’arte, przedstawiająca pochodzącego z Neapolu żołnierza-samochwałę.

Scaramuccia pojawił się w sztukach commedia dell’arte około roku 1680, zastępując postać Kapitana. Występował w czarnym kostiumie hiszpańskiego wojaka.

Wikipedia


scareware

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) inform. fałszywe oprogramowanie udające antywirus, które bazując na strachu, wyłudza pieniądze fałszywymi informacjami o wirusach komputerowych

Wiktionary


scarlatti

nazwisko, m.in.: Alessandro Scarlatti (1660-1725), włoski kompozytor


SJP.pl


scarlett

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Scarlett – książka Alexandry Ripley, kontynuacja powieści Przeminęło z wiatrem
  • Scarlett – ekranizacja powyższego utworu
  • Scarlett – osada na Wyspie Man
  • Scarlett – album zespołu LemON
  • Scarlett – singel zespołu LemON
  • Scarlett – album Doji Cat
  • Scarlett – singel zespołu Indica
  • Scarlett – utwór zespołu Closterkeller z jego albumu, Scarlet
  • Scarlett Johansson – aktorka
  • Scarlett O’Hara – fikcyjna postać w powieści Przeminęło z wiatrem

Wikipedia


scart

[czytaj: skart] złącze służące do przesyłania sygnału analogowego w zestawach audio-video; eurozłącze


SJP.pl

SC

Wikipedia


scat

[czytaj: skat] śpiew z użyciem sylab zamiast słów


SJP.pl

Sc

Wikipedia


scałkować

dokonać matematycznej operacji zwanej całkowaniem


SJP.pl

czasownik dokonany

 (1.1) mat. obliczyć całkę

 (1.2) książk. połączyć w całość; scalić, skomasować

Wiktionary

Wymowa:

IPA: st͡sawˈkɔvat͡ɕ, AS: scau̯kovać

Wiktionary

Powiązane:

 czas. całkować ndk.

 rzecz. całka ż., całkowanie n., scałkowanie n.

 przym. całkowy, całkowalny, cały

 przysł. całkowicie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) scalić, skomasować

Wiktionary


scałować

zetrzeć coś pocałunkami


SJP.pl


scedowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|scedować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niescedowanie n.

 czas. scedować ndk.

Wiktionary


scedować

w prawie: przekazać np. majątek


SJP.pl


scedzać

oddzielać płyn od osadu zbierającego się na dnie poprzez powolne przelanie płynu do innego naczynia; odcedzać


SJP.pl


scedzić

oddzielić płyn od osadu zbierającego się na dnie poprzez powolne przelanie płynu do innego naczynia; odcedzić


SJP.pl


scementować

1. spoić, scalić cementem;
2. połączyć jakichś ludzi, wzmocnić łączące ich więzi, np. scementowanie organizacji


SJP.pl


scementowywać

1. spajać, zespalać;
2. scementowywać się - ulegać cementowaniu


SJP.pl


scen.

skrót

 (1.1) = scenariusz

 (1.2) = scenarzysta

Wiktionary


scena

1. miejsce gry aktorów w teatrze, oddzielone od widowni kurtyną;
2. część utworu dramatycznego;
3. teatr, działalność teatralna;
4. potocznie: awantura, ostra wymiana zdań


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) teatr. film. krótki fragment sztuki teatralnej lub filmu, dotyczący określonej sytuacji;

 (1.2) teatr. przestrzeń w sali teatralnej przeznaczona do wystawiania utworów;

 (1.3) przen. publiczna awantura, kłótnia

 (1.4) przen. środowisko muzyczne, polityczne

Wiktionary

Scena – przestrzeń (podwyższenie) w budynku teatralnym przeznaczona do wystawiania utworów, usytuowana powyżej widowni i oddzielona od niej kurtyną, odpowiednio wyposażona pod względem technicznym, stanowiąca miejsce gry aktorów.

Część sceny wysunięta przed kurtynę nosi nazwę proscenium.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Reżyser wyciął trzy sceny z drugiego aktu.

 (1.2) Na scenie pojawiło się dwóch aktorów.

 (1.3) Bartek zrobił Halinie scenę, aż się rozpłakała.

 (1.4) Ciekawe rzeczy dzieją się na scenie politycznej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈst͡sɛ̃na, AS: scẽna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sceniczność ż., proscenium n., scenarzysta m., scenarzystka ż., scenariusz m.

:: zdrobn. scenka ż.

 przym. sceniczny, scenariuszowy

 przysł. scenicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) epizod

 (1.2) estrada

 (1.3) scysja, sprzeczka, zwada

Wiktionary


scenariopisarka

→ scenariopisarz


SJP.pl

Patrz:

scenariopisarz

scenariopisarski

dotyczący scenariopisarza, scenariopisarstwa


SJP.pl


scenariopisarstwo

rzadko: pisanie scenariuszy


SJP.pl


scenariusz

1. tekst literacki będący podstawą fabuły;
2. dokładnie rozpisany plan jakiegoś spotkania;
3. przewidywany przebieg jakiegoś przyszłego wydarzenia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) teatr. film. telew. materiał literacki będący podstawą fabuły filmu, przedstawienia teatralnego, programu telewizyjnego itp.;

 (1.2) harmonogram jakiegoś wydarzenia, imprezy, spotkania

 (1.3) przen. przewidywany bądź planowaćanowany rozwój czegoś

Wiktionary

Sc

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Scenariusz wydawał się interesujący, ale wykonawczo okazał się do niczego.

 (1.3) Znany jest prawdopodobny scenariusz rozprzestrzeniania się trądu na ziemi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: st͡sɛ̃ˈnarʲjuʃ, AS: scẽnarʹi ̯uš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scena ż., scenarzysta m., scenarzystka ż.

 przym. scenariuszowy

 przysł. scenariuszowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) agenda, harmonogram, plan

Wiktionary


scenariuszowy

przymiotnik od: scenariusz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany ze scenariuszem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌst͡sɛ̃narʲjuˈʃɔvɨ, AS: scẽnarʹi ̯ušovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scenarzystka ż., scenarzysta mos., scenariusz mrz., scena ż.

Wiktionary


scenarzysta

osoba pisząca scenariusze do filmu, przedstawienia, audycji itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) film. osoba pisząca scenariusze filmowe, telewizyjne lub radiowe;

Wiktionary

Nie mylić z: dramatopisarz.

Scenarzysta – osoba pisząca scenariusz do filmu, serialu, gry komputerowej, reklamy, audycji radiowej, programu telewizyjnego lub komiksu itp. (nie mylić z dramatopisarzem, czyli osobą piszącą sztuki teatralne).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie wiadomo z daleka, kto nadchodzi z głębi literackich czeluści. Poeta z Petersburga? Prozaik z Wiednia? Scenarzysta z Birmy? Bajkopisarka z Seulu? Maleńki liryk z Japonii? Tym razem jest to dramaturg z Botswany. – ((…)) – mówi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌst͡sɛ̃naˈʒɨsta, AS: scẽnažysta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scenariusz m.

:: fż. scenarzystka ż.

 przym. scenariuszowy

 przysł. scenariuszowo

Wiktionary


scenarzystka

→ scenarzysta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) film. kobieta pisząca scenariusze filmowe, telewizyjne lub radiowe

Wiktionary

Patrz:

scenarzysta

Wymowa:

IPA: ˌst͡sɛ̃naˈʒɨstka, AS: scẽnažystka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scenariusz m.

:: fm. scenarzysta m.

 przym. scenariuszowy

 przysł. scenariuszowo

Wiktionary


sceneria

1. krajobraz lub dekoracje tworzące plastyczne tło, na którym rozgrywa się akcja sztuki, filmu itp.;
2. miejsce lub okoliczności, w których coś się dzieje


SJP.pl


sceniczno-muzyczny

dotyczący sceny i muzyki


SJP.pl


sceniczność

→ sceniczny


SJP.pl

Patrz:

sceniczny

sceniczny

1. dotyczący sceny;
2. przeznaczony do wystawiania, występowania na scenie


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) muz. teatr. dotyczący sceny lub teatru

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scena ż., scenka ż., sceniczność ż.

 przysł. scenicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) teatralny

Wiktionary


scenka

zdrobnienie od: scena


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: scena

 (1.2) mała scena do przedstawień i występów

 (1.3) błahe zdarzenie, którego ktoś jest świadkiem

 (1.4) artystyczne (malarskie, rzeźbiarskie, aktorskie) przedstawienie jakiegoś wydarzenia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈst͡sɛ̃nka, AS: scẽnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scena ż.

 przym. sceniczny

Wiktionary


scenkowy

przymiotnik od: scenka


SJP.pl


sceno

forma rzeczownika.

 (1.1) W. lp. od scena

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈst͡sɛ̃nɔ, AS: scẽno

Wiktionary


scenogr.

skrót

 (1.1) = scenografia

 (1.2) = scenograf

Wiktionary


scenograf

osoba zajmująca się artystycznym opracowaniem dekoracji scenicznych, oprawą widowiska, projektem scenografii do filmu a także oświetleniem, kostiumami i rekwizytami


SJP.pl

Nie mylić z: Stenograf i Stenogram.

Scenograf – autor oprawy plastycznej i architektonicznej do teatru, filmu, telewizji lub na estradę, który ściśle współpracuje z reżyserem. Do zadań scenografa należy także określenie innych elementów stanowiących scenografię, na przykład oświetlenia, dekoracji, rekwizytów, kostiumów.

Wikipedia


scenografia

1. opracowanie plastycznej i architektonicznej oprawy widowiska, filmu itp.;
2. oświetlenie, dekoracje, kostiumy i rekwizyty stanowiące taką oprawę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) plastycznyastyczna oprawa widowiska teatralnego, filmu itp., np. dekoracje, rekwizyty, kostiumy

Wiktionary

Nie mylić z: Stenografia.

Scenografia – plastyczna oprawa filmu, sztuki teatralnej, widowiska operowego, baletowego lub telewizyjnego. Składa się z dekoracji, kostiumów, rekwizytów, charakteryzacji postaci i oświetlenia.

Jest to: sztuka kształtowania przestrzeni teatralnej oraz plastyczne oprawy przedstawień, filmów; wizualna oprawa widowiska teatralnego, filmowego, telewizyjnego, baletowego itd.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌst͡sɛ̃nɔˈɡrafʲja, AS: scẽnografʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scenograf m., scenografka ż.

 przym. scenograficzny

 przysł. scenograficznie

Wiktionary


scenograficznie

przysłówek

 (1.1) na sposób scenograficzny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To zaaranżowana scenograficznie przestrzeń odwołująca się do Muzeum Lotnictwa w latach 80.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scenografia ż.

 przym. scenograficzny

Wiktionary


scenograficzny

→ scenografia


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany ze scenografią, dotyczący scenografii

Wiktionary

Patrz:

scenografia

Przykłady

 (1.1) Wśród jego szkiców scenograficznych zachowały się rysunki pasm górskich.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scenografia ż.

 przysł. scenograficznie

Wiktionary


scenografka

→ scenograf


SJP.pl

Patrz:

scenograf

scenopis

plan realizacji filmu, zawierający szczegółowy opis kolejnych ujęć; scenariusz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) film. lista ujęć filmowych rozpisana na podstawie scenariusza;

Wiktionary

Scenopis – opracowywany na podstawie scenariusza techniczny plan realizacji filmu, sztuki teatralnej bądź serialu telewizyjnego, zawierający szczegółowy opis kolejnych scen, scenografii, ujęć kamery. Przy realizacji filmu jest podstawą konkretnych działań reżysera, operatora, scenografa i dźwiękowca. W praktyce filmowej, zwłaszcza w animacji, nazywany też "scenopisem opisowym". To podstawowa część filmu, na której jest opracowany.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: st͡sɛ̃ˈnɔpʲis, AS: scẽnopʹis

Wiktionary

Powiązane:

 przym. scenopisowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) drehbuch

Wiktionary


scenopisarka

→ scenopisarz


SJP.pl

Patrz:

scenopisarz

scenopisarski

dotyczący scenopisarza, scenopisarstwa


SJP.pl


scenopisarstwo

sztuka pisania utworów scenicznych; dramatopisarstwo


SJP.pl


scenopisowy

przymiotnik od: scenopis


SJP.pl


scenorys

graficzna prezentacja scenariusza filmu lub animacji; storyboard


SJP.pl

Scenorys ( storyboard), scenopis obrazkowy – seria obrazów i szkiców, będących wskazówkami przy filmowaniu dla reżyserów, scenografów, operatorów, aktorów i montażystów. Scenorys jest wykonywany przez specjalnego rysownika określanego w branży filmowej i reklamowej jako storyboardzista.

Wikipedia


scenowy

→ scena; sceniczny (częściej)


SJP.pl


scentralizować

skupić coś w jednym miejscu, pod jednym zarządem


SJP.pl


sceptr

dawniej: berło królewskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. berło

Wiktionary

Wymowa:

IPA: st͡sɛptr̥, AS: sceptr̦

Wiktionary


sceptycki

rzadkie: właściwy sceptykom


SJP.pl


sceptycyzm

skeptycyzm (dawniej);
1. powątpiewanie w coś; nieufność, podejrzliwość, niedowierzanie;
2. stanowisko filozoficzne odrzucające możliwość uzyskania wiedzy wiarygodnej, pewnej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) filoz. pogląd filozoficzny odrzucający możliwość uzyskania wiarygodnej i ostatecznie uzasadnionej wiedzy;

 (1.2) stosunek do czegoś charakteryzujący się powątpiewaniem

Wiktionary

Sceptycyzm (gr. "sképtomai" – „obserwuję”) – pojęcie wieloznaczne, określające postawę w nauce, pogląd filozoficzny oraz potocznie – postawę „sceptyka”, człowieka wątpiącego, krytycznego, niedowierzającego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: st͡sɛpˈtɨt͡sɨsm̥, AS: sceptycysm̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sceptyk m., sceptyczka ż., sceptyczność ż.

 przym. sceptyczny

 przysł. sceptycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) powątpiewanie

Wiktionary


sceptyczka

1. kobieta krytycznie odnosząca się do wszystkiego, wątpiąca o wszystkim;
2. zwolenniczka sceptycyzmu w filozofii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta sceptyczna, wątpiąca, niedowierzająca

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) „Bądź rozsądna – syknęła sceptyczka. – To jedyne rozwiązanie. Inaczej skończysz jak ten twój mężulek. Nie masz tych rozwiązań na pęczki, nie bądź więc głupia. Zresztą i tak jesteś”.

 (1.1) Owszem, doskonale, ale ja jestem… sceptyczka… niedowierzająca… i potrzebuję się przekonać (…).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sceptyczność ż., sceptycyzm m.

:: fm. sceptyk m.

 przym. sceptyczny

 przysł. sceptycznie

Wiktionary


sceptycznie

przysłówek

 (1.1) w sposób sceptyczny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kolumb, choć nastawiony sceptycznie, spojrzał z mimowolnym szacunkiem na mężczyznę z lwią grzywą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: st͡sɛpˈtɨt͡ʃʲɲɛ, AS: sceptyčʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sceptyczny

 rzecz. sceptyk m., sceptyczka ż., sceptycyzm m., sceptyczność ż.

Wiktionary


sceptyczniej

stopień wyższy od przysłówka: sceptycznie


SJP.pl


sceptyczność

cecha jaką wykazuje osoba sceptyczna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co sceptyczne lub tego, kto sceptyczny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: st͡sɛpˈtɨt͡ʃnɔɕt͡ɕ, AS: sceptyčność

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sceptyk m., sceptyczka ż., sceptycyzm m.

 przym. sceptyczny

 przysł. sceptycznie

Wiktionary


sceptyczny

podchodzący z rezerwą do obserwowanych zjawisk, zachowań, wątpiący w powodzenie działań


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wyrażający sceptycyzm, ustosunkowujący się krytycznie do czegoś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Lekarze są sceptyczni, bardzo sceptyczni… Znachor operował pacjenta, usunął mu wyrostek robaczkowy i nawet pokazał go po operacji.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sceptycyzm m., sceptyczność ż., sceptyk m., sceptyczka ż.

 przysł. sceptycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krytyczny, niedowierzający, nieufny, powątpiewający

Wiktionary


sceptyk

1. osoba krytycznie odnosząca się do wszystkiego, wątpiąca o wszystkim;
2. zwolennik sceptycyzmu w filozofii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek sceptyczny, wątpiący, niedowierzający

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wyznawcą jest się we wspólnocie, ateistą i sceptykiem jest się zaś wyłącznie na własny rachunek, co bywa kosztowne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈst͡sɛptɨk, AS: sceptyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sceptycyzm m., sceptyczność ż.

:: fż. sceptyczka ż.

 przym. sceptyczny

 przysł. sceptycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. niedowiarek; książk. niewierny Tomasz

Wiktionary


scerować

naprawić dziurę w tkaninie; zacerować


SJP.pl


scewola

roślina z rzędu astrów pochodząca z Australii


SJP.pl

Sc

Wikipedia


sch

skrót od: Samopomoc Chłopska


SJP.pl

Sch sch

Sch – trójznak występujący w ortografii niemieckiej. Jest to odpowiednik polskiego „sz” oraz czeskiego i słowackiego „š”. W cyrylicy „sch” zapisuje się za pomocą znaku „ш”.

Wikipedia


schab

część środkowa górnej półtuszy wieprzowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spoż. rodzaj mięsa wieprzowego wycinany z okolic kręgosłupa na odcinku piersiowo-lędźwiowym tuszy;

 (1.2) kulin. potrawa z tego mięsa

Wiktionary

Schab – mięso pozyskiwane z tuszy wieprzowej, najczęściej przeznaczone do smażenia (kotlety schabowe) oraz do pieczenia i wędzenia. Przykładowe wyroby wędliniarskie uzyskane ze schabu to polędwica łososiowa, polędwica sopocka, schab pieczony.

Jako towar występuje schłodzony lub zamrożony, z kością lub bez. Powierzchnia powinna być czysta, nie zakrwawiona, bez przekrwień, zmiażdżonych kości. Niedopuszczalne są: oślizgłość, nalot pleśni; części rozmrożone mogą być wilgotne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kupiłam kilogram schabu w pawilonie.

 (1.2) Pyszny był ten schab u twojej mamy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sxap, AS: sχap

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schabowy m., schaboszczak m., schabówka ż.

:: zdrobn. schabik m.

 przym. schabowy

Wiktionary


schabik

zdrobnienie od: schab


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. schab

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schab mrz., schaboszczak mzw., schabowy mzw.

 przym. schabowy

Wiktionary


schaboszczak

potocznie: kotlet schabowy; schabowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. kulin. kotlet schabowy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sxaˈbɔʃt͡ʃak, AS: sχaboščak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schab m., schabik m., schabowy m.

 przym. schabowy

Wiktionary


schabowski

nazwisko


SJP.pl


schabowy

sporządzony ze schabu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zrobiony ze schabu

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) pot. kulin. kotlet schabowy (1.1); czasem też o filecie z kurczaka przyrządzanym w podobny sposób;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na obiad podałem kotlet schabowy, ziemniaki i surówkę.

 (2.1) Kiedy zrobimy schabowego?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sxaˈbɔvɨ, AS: sχabovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schab m., schabik m., schaboszczak m.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) kotlet schabowy, pot. schaboszczak

Wiktionary


schaby

część środkowa górnej półtuszy wieprzowej


SJP.pl

Schaby – drugi album zespołu Formacja Nieżywych Schabuff wydany w 1991 roku nakładem wydawnictwa Zic Zac.

Jest to pierwszy album grupy po odejściu dotychczasowego lidera i wokalisty Jacka Pałuchy. Rolę pierwszego wokalisty przejął Aleksander Klepacz. Z płyty pochodzą takie przeboje jak: "Baboki", "Faja 89" i "Krótka pieśń o miłości". Realizacja nagrań: Jarosław Regulski. Foto: Marek Kościkiewicz, Wojtek Wieteska. Projekt graficzny: Marek Kościkiewicz.

Wikipedia


schadenfreude

[czytaj: szadenFROJde] uciecha z cudzej krzywdy, z cudzego nieszczęścia; Schadenfreude


SJP.pl

Schadenfreude (wymowa) (zapisywane małą albo, jak w j. niemieckim, wielką literą) – przyjemność czerpana z cudzego nieszczęścia lub niepowodzenia.

Wikipedia


schadzać

schadzać się - gromadzić się w jakimś miejscu; schodzić się


SJP.pl


schadzka

rodzaj spotkania towarzyskiego dla par


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) potajemne spotkanie, najczęściej randka pary kochanków

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ten stary dom jest popularnym miejscem schadzek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsxat͡ska, AS: sχacka

Wiktionary

Powiązane:

 czas. chadzać

Wiktionary


schaeffer

[czytaj: SZEfer] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Claude Schaeffer – francuski archeolog, odkrywca Ugarit
  • Bogusław Schaeffer – polski muzykolog, kompozytor, dramaturg, grafik i pedagog
  • Jack Schaeffer – amerykański muzyk jazzowy i producent
  • Pierre Schaeffer – francuski kompozytor, twórca muzyki konkretnej
  • Jacob Christian Schaeffer – botanik, mykolog

Wikipedia


schaffhausen

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Schaffhausen – kanton
  • Schaffhausen – miasto w kantonie Szafuza
    • Schaffhausen – stacja kolejowa w Szafuzie
  • Schaffhausen – dawny okręg (Bezirk) w kantonie Szafuza
  • Arne Schaffhausen – niemiecki producent muzyczny
  • Schaffhausen – statek
  • FC Schaffhausen – szwajcarski klub piłki nożnej
  • Kadetten Schaffhausen – szwajcarski klub piłki ręcznej
  • Szafuza

Wikipedia


schamiały

stać się ordynarnym


SJP.pl


schamieć

stać się ordynarnym


SJP.pl

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. chamieć)

 (1.1) stać się chamskim

 (1.2) daw. pejor. zacząć żyć jak chłopi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Waldek w tym towarzystwie schamiał do reszty.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. chamowatość ż., cham mos., chamstwo n., chamienie n., schamienie n., odchamianie n., odchamienie n., chamskość ż., chamka ż., chamica ż., chamówa ż., chamówka ż., chamek m., chamuś m., chamidło n., chamisko n.

 czas. chamieć ndk., odchamiać ndk., odchamić dk.

 przym. chamski, chamowaty

 przysł. chamsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) daw. schłopieć

Wiktionary


schamityzować

przekształcić w język chamicki, upodobnić do języka chamickiego


SJP.pl


schapendoes

[czytaj: schapendus] rasa psów pasterskich


SJP.pl

Schapendoes – rasa psów należących do psów pasterskich i zaganiających, zaklasyfikowana do sekcji psów pasterskich (owczarskich). Nie podlega próbom pracy

Wikipedia


scharakteryzować

opisać cechy właściwe danej osobie, rzeczy lub danemu zjawisku, wymienić elementy typowe, specyficzne dla kogoś lub czegoś


SJP.pl


schd

skrót od: Stronnictwo Chrześcijańsko-Demokratyczne


SJP.pl


scheda

1. odziedziczony majątek;
2. przenośnie: spuścizna, dziedzictwo, spadek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. to, co zostało odziedziczone, przejęte w drodze dziedziczenia

 (1.2) książk. wysokie stanowisko zwolnione po czyjejś śmierci lub dymisji

 (1.3) książk. dzieła kultury lub nauki poprzednich pokoleń

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Scheda – duński serial telewizyjny
  • Scheda – polski serial obyczajowo-kryminalny w reżyserii Anny Kazejak
  • Scheda – dawna kolonia w obwodzie mińskim, w rejonie miadzielskim, w sielsowiecie Słoboda
  • Scheda – dawny zaścianek w obwodzie witebskim, w rejonie postawskim, w sielsowiecie Łyntupy
  • Scheda – dawny zaścianek w obwodzie grodzieńskim, w rejonie smorgońskim, w sielsowiecie Soły

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przypomniałam sobie o babci dopiero wtedy, kiedy zaświtała mi scheda po niej.

 (1.2) Do schedy po Oleksym pretenduje też od dawna Marek Borowski (…).

 (1.3) Jak można kółka rolnicze, mające 130-letnią tradycję, zaliczyć do postpeerelowskiej schedy?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsxɛda, AS: sχeda

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1,3) dziedzictwo, spadek, spuścizna

Wiktionary


schelling

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Caroline Schelling (1763–1809) – niemiecka pisarka
  • Erich Schelling (1904–1986) – niemiecki architekt
  • Florence Schelling (ur. 1989) – szwajcarska hokeistka
  • Friedrich Wilhelm Joseph von Schelling (1775–1854) – niemiecki filozof
  • Thomas Schelling (1921–2016) – amerykański ekonomista
  • Hermann von Schelling (1824–1908) – niemiecki prawnik
  • Patrick Schelling (ur. 1990) – szwajcarski kolarz
  • (12661) Schelling (1976 DA1) – planetoida

Wikipedia


schellingiański

[czytaj: szelingiański] taki jak u Schellinga, charakterystyczny dla Schellinga


SJP.pl


schemacik

zdrobnienie od: schemat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od schemat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie schemat, lecz tylko mały schemacik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schemat m.

Wiktionary


schemat

1. ogólny, wstępny szkic lub plan czegoś;
2. graficzne przedstawienie jakiegoś urządzenia, systemu itp.;
3. gotowy wzór czegoś, powielany potem wielokrotnie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ogólny plan albo szkic

 (1.2) przygotowany do powielania wzór

 (1.3) uproszczony rysunek złożonego układu, urządzenia, obiektu lub organizmu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • schemat organizacyjny
  • schemat poznawczy
  • schemat aksjomatu
  • schemat blokowy
    • schemat blokowy (elektronika)
  • schemat elektryczny
  • schemat Hornera
  • Schemat – pojęcie geometrii algebraicznej uogólniające klasyczne rozmaitości algebraiczne

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsxɛ̃mat, AS: sχẽmat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schematyczność ż., schematyzm m., schematysta m., schematyzacja ż., schematyzowanie n.

:: zdrobn. schemacik m.

 czas. schematyzować ndk.

 przym. schematyczny

 przysł. schematycznie

Wiktionary


schematowy

→ schemat


SJP.pl

Patrz:

schemat

schematycznie

przysłówek

 (1.1) w sposób schematyczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schemat mrz., schematyczność ż.

 przym. schematyczny

Wiktionary


schematyczniej

stopień wyższy od przysłówka: schematycznie


SJP.pl


schematyczniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: schematyczny; bardziej schematyczny


SJP.pl


schematyczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest schematyczne; cecha tych, którzy są schematyczni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schemat mrz.

 przym. schematyczny

 przysł. schematycznie

Wiktionary


schematyczny

1. przedstawiający coś szkicowo, w ogólnych zarysach;
2. wzorowany na jakimś ogólnie przyjętym modelu


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) przedstawiający coś w sposób uproszczony

 (1.2) pejor. mało pomysłowy; zgodny z utartym myśleniem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schemat m., schematyczność ż., schematyzm mrz.

 przysł. schematycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) prosty, syntetyczny, uproszczony

 (1.2) standardowy, stereotypowy, szablonowy, sztampowy, utarty

Wiktionary


schematysta

osoba działająca schematycznie, szablonowo, trzymająca się utartych wzorców


SJP.pl


schematystka

→ schematysta


SJP.pl

Patrz:

schematysta

schematyzm

postępowanie lub myślenie oparte na utartych schematach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) postępowanie lub myślenie schematyczne

 (1.2) daw. skorowidz

 (1.3) rel. katalog zakonny, spis zakonników

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W jego późniejszych obrazach zaobserwować można toporny schematyzm, jakby artysta zagubił wcześniejszy dar artystycznej fantazji w wyrażaniu swych uczuć.

 (1.3) Również daty profesji zakonnej figurują w schematyzmie prowincjalnym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schemat m.

 przym. schematyczny

Wiktionary


schengen

1. miasto w Luksemburgu;
2. potoczna nazwa porozumienia zawartego w Schengen w 1985 roku między Beneluksem, RFN oraz Francją, dotyczącego zniesienia kontroli granicznych


SJP.pl

Schengen – miejscowość i gmina ("gemeng / commune / Gemeinde") w południowo-wschodnim Luksemburgu, w kantonie Remich. Do 3 października 2015 gmina leżała w dystrykcie Grevenmacher. Siedziba administracyjna gminy znajduje się w miejscowości Remerschen. Liczy 5196 mieszkańców (1 stycznia 2023). Leży na styku granic trzech państw – Luksemburga, Niemiec i Francji.

Wikipedia


schengeński

→ Schengen


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do wsi Schengen

Wiktionary

Patrz:

Schengen

Powiązane:

 rzecz. Schengen m.

Wiktionary


scher

[czytaj: szer] (zwykle w liczbie mnogiej) granitowa wysepka o powierzchni wygładzonej przez lodowiec i fale morskie, występująca u wybrzeży Półwyspu Skandynawskiego; skjer, skjor, szer, szkier


SJP.pl


scherlały

podupaść na zdrowiu, być wyczerpanym chorobą, stać się cherlawym; zmizernieć, niedomagać


SJP.pl


scherleć

podupaść na zdrowiu, być wyczerpanym chorobą, stać się cherlawym; zmizernieć, niedomagać


SJP.pl


scherzando

[czytaj: skercando] określenie wykonawcze: żartobliwie


SJP.pl


scherzo

[czytaj: skerco] drobna forma muzyczna występująca samodzielnie lub jako część utworu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) muz. gatunek muzyczny;

 (1.2) liter. utwór literacki o charakterze liryczno-żartobliwym, wyraziście rytmizowany

Wiktionary

Scherzo ("wł." żart) – forma muzyczna występująca samodzielnie lub jako część utworu cyklicznego. W scherzu wyrazisty rytm oraz artykulacja są ważniejszymi elementami utworu. Najczęściej ma metrum 3/4 oraz formę A-B-A z "trio" jako częścią środkową.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈskɛrt͡sɔ, AS: skerco

Wiktionary


schetyna

nazwisko


SJP.pl


schetynówka

droga powiatowa lub gminna zbudowana lub wyremontowana w ramach Narodowego Programu Przebudowy Dróg Lokalnych w okresie sprawowania funkcji ministra spraw wewnętrznych i administracji przez Grzegorza Schetynę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) publ. droga lokalna zbudowana lub wyremontowana w ramach „Narodowego Programu Przebudowy Dróg Lokalnych 2008-2011” wprowadzonego w okresie, gdy ministrem spraw wewnętrznych i administracji oraz wicepremierem był Grzegorz Schetyna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Będzie więcej pieniędzy na schetynówki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsxɛtɨ̃ˈnufka, AS: sχetỹnufka

Wiktionary


scheyer

[czytaj: szejer] obce nazwisko


SJP.pl


schiele

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Schiele (1890–1976) – polski taternik, narciarz, działacz turystyczny, brat bliźniak Kazimierza
  • Armand Schiele (ur. 1967) – francuski narciarz alpejski
  • Egon Schiele (1890–1918) – austriacki malarz i grafik
  • Kazimierz Schiele (1890–1956) – polski taternik, narciarz, działacz turystyczny, brat bliźniak Aleksandra
  • Konstanty Edward Schiele (1817–1886) – polski przemysłowiec pochodzenia niemieckiego
  • Tadeusz Schiele (1920–1986) – taternik, pilot wojskowy, syn Kazimierza
  • Haberbusch i Schiele
  • (11338) Schiele (1996 TL9) – planetoida z pasa głównego asteroid

Wikipedia


schiller

[czytaj: sziler] nazwisko


SJP.pl


schillerowski

[czytaj: szilerowski] taki jak u Schillera (Szylera); szylerowski


SJP.pl


schindler

[czytaj: szindler] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alma Schindler
  • Anton Schindler (1795–1864) – austriacki dyrygent i pisarz, biograf Beethovena
  • Artur Szyndler
  • Bob Schindler
  • Emil Jakob Schindler (1842–1892) – austriacki malarz
  • Estera (Hadasa) Broder, z domu Schindler (1900 – 1944) – polska nauczycielka
  • Józef Schindler (1860–1939) – podpułkownik Cesarskiej i Królewskiej Armii
  • Oskar Schindler (1908–1974) – niemiecko-czeski przemysłowiec
    • Emilie Schindler (ur. 22 października 1907, zm. 5 października 2001) – żona Oskara Schindlera
    • Lista Schindlera
  • Pantaleon Szyndler (1846–1905) – polski malarz
  • Rudolf (Michael) Schindler (1887–1953) – austriacki-amerykański architekt

Wikipedia


schipperke

[czytaj: SZ-Iperke lub SKIperki] rasa psów stróżujących wyhodowana we Flandrii


SJP.pl

Schipperke – rasa psa, należąca do grupy psów pasterskich i zaganiających, zaklasyfikowana do sekcji psów pasterskich (owczarskich). Według klasyfikacji FCI nie podlega próbom pracy; na wystawach pod patronatem FCI psy tej rasy sędziowane ubiegają się o jeden CACIB na płeć. Zgodnie z klasyfikacją amerykańską, należy do grupy psów użytkowych. Typ lisowaty. Należy do grupy 1 FCI.

Wikipedia


schistosomatoza

tropikalna choroba pasożytnicza człowieka i niektórych gatunków zwierząt; bilharcjoza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. choroba pasożytnicza występująca w Afryce, obok malarii najpoważniejszy w skali światowej parazytologiczny problem zdrowotny;

Wiktionary

Sc

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przeprowadzono także badania otoczenia małych zbiorników wodnych, obszarów podmokłych wskutek podtopień cieków i jezior pod kątem występowania schistosomatozy.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bilharcjoza

Wiktionary


schiz

schiz; potocznie:
1. nietypowe zachowanie, wariactwo;
2. przywidzenie, urojenie, omam


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. slang. zob. schiza.

forma rzeczownika.

 (2.1) D. plural|schiza.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W sumie mówię sobie, że nic się nie stało, ale schiz się powoli rodzi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schiza ż.

 czas. schizować ndk.

 przym. schizowy

Wiktionary


schiza

schiz; potocznie:
1. nietypowe zachowanie, wariactwo;
2. przywidzenie, urojenie, omam


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) slang. urojenie, paranoja, nieuzasadniony lęk, irracjonalne zachowanie

Wiktionary

Schiza (gr. Σχίζα) – mała grecka wyspa na Morzu Śródziemnym (dokładniej na jego części, Morzu Jońskim) położona przy południowo-zachodnim krańcu Peloponezu.

Leży w administracji zdecentralizowanej Peloponez, Grecja Zachodnia i Wyspy Jońskie, w regionie Peloponez, w jednostce regionalnej Mesenia, w gminie Pylos-Nestoras.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. schiz mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) schiz

Wiktionary


schizma

rozłam religii ze względów dyscyplinarnych lub dogmatycznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. formalny rozdział między wyznawcami jednej religii;

Wiktionary

Schizma – rozłam między wyznawcami jednej religii, ideologii lub grupy kultowej.

Do najważniejszych schizm w świecie chrześcijańskim należą:

Do współczesnych ruchów schizmatycznych można zaliczyć reakcję Kościoła rzymskokatolickiego w Niemczech na postanowienia Vaticanum I, a także powstanie kościołów starokatolickich (1870). W XX wieku po soborze watykańskim II za schizmę można uznać sedewakantystów, dla których ostatnim papieżem był Pius XII; uważają oni, że jako jedyni są katolikami.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. schizmatyk m., schizmatyczka ż.

 przym. schizmatycki

Wiktionary


schizmatycki

dotyczący schizmy, schizmatyków


SJP.pl


schizmatyczka

→ schizmatyk


SJP.pl

Patrz:

schizmatyk

schizmatyczny

→ schizmatyk


SJP.pl

Patrz:

schizmatyk

schizmatyk

osoba, która odłączyła się od dotychczasowej organizacji kościelnej wraz z grupą osób do niej podobnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. o członku innej wspólnoty religijnej, która powstała w wyniku podziału jakiejś organizacji wyznaniowej

 (1.2) przen. o osobie, która opuściła jakąś organizację lub wspólnotę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeśli przed śmiercią nie dali żadnych oznak pokuty, pogrzebu kościelnego powinni być pozbawieni notoryczni apostaci, heretycy i schizmatycy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schizma ż., schizmatyczność ż.

:: fż. schizmatyczka ż.

 przym. schizmatycki

 przysł. schizmatycko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) odszczepieniec, odstępca

 (1.2) apostata, odszczepieniec

Wiktionary


schizmatyzm

odłączanie się od dotychczasowej organizacji kościelnej


SJP.pl


schizoafektywny

dotyczący stanu łączącego objawy schizofreniczne z zaburzeniami nastroju


SJP.pl


schizocel

jeden z rodzajów jamy ciała wypełniony parenchymą


SJP.pl


schizocelia

w biologii: charakterystyczny dla pierwoustych sposób powstawania wtórnej jamy ciała w końcowej fazie gastrulacji


SJP.pl


schizofazja

w medycynie: zaburzenie ekspresji słownej pojawiające się w pewnych przypadkach schizofrenii


SJP.pl

Schizofazja (sałata słowna; schizophasia) – objaw psychopatologiczny świadczący o znacznym rozkojarzeniu myślenia. W schizofazji słowa wypowiadane przez pacjenta nie układają się w logiczny ciąg i są chaotycznie przemieszane. Termin „schizofazja” wprowadził do medycyny Emil Kraepelin.

Wikipedia


schizofrenia

choroba psychiczna (rodzaj psychozy) o nieznanym pochodzeniu i specyficznych objawach zaburzenia poczucia własnej żywotności, urojeń prześladowczych, omamach, zmniejszenia aktywności, zamknięcia w sobie, depresji; psychoza schizofreniczna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. choroba psychiczna charakteryzująca się dezintegracją osobowości, utratą kontaktu z otoczeniem i urojeniami;

 (1.2) przen. publ. postawa wobec czegoś lub kogoś charakteryzująca się dwoistością, ambiwalencją i wewnętrznymi sprzecznościami

Wiktionary

Sc

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) U mnie stwierdzono schizofrenię paranoidalną 7 lat temu.

 (1.2) W stosunku Rosjan do Ameryki jest schizofrenia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsxʲizɔˈfrɛ̃ɲja, AS: sχʹizofrẽńi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schizofrenik mos., schizofreniczka ż.

 przym. schizofreniczny

 przysł. schizofrenicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) choroba Bleulera

 (1.2) rozdwojenie jaźni, ambiwalencja, ambiwalentność

Wiktionary


schizofreniczka

kobieta, dziewczyna cierpiąca na schizofrenię


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fż. od: schizofrenik

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsxʲizɔfrɛ̃ˈɲit͡ʃka, AS: sχʹizofrẽńička

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schizofrenia ż.

:: fm. schizofrenik mos.

 przym. schizofreniczny

 przysł. schizofrenicznie

Wiktionary


schizofrenicznie

przysłówek

 (1.1) w sposób schizofreniczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schizofrenik mos., schizofreniczka ż., schizofrenia ż.

 przym. schizofreniczny

Wiktionary


schizofreniczny

dotyczący schizofrenii i osób cierpiących na nią, charakterystyczny dla schizofreników


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) med. związany ze schizofrenią, właściwy schizofrenii lub schizofrenikom

 (1.2) przen. publ. taki, który charakteryzuje się dwoistością, ambiwalencją i wewnętrznymi sprzecznościami

 (1.3) przen. pot. taki, który odbiega od normy, trudny do zrozumienia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jakie są rodzaje zaburzeń schizofrenicznych?

 (1.2) …Wobec ZSRR zachowują postawę schizofreniczną: są z nim związani, a jednocześnie sądzą, iż mnóstwo tego, co złe, płynie stamtąd i o niczym tak nie marzą, jak o partnerskiej, a nie podrzędnej roli.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsxʲizɔfrɛ̃ˈɲit͡ʃnɨ, AS: sχʹizofrẽńičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schizofrenia ż., schizofrenik mos., schizofreniczka ż.

 przysł. schizofrenicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) ambiwalentny

 (1.3) obłędny, szalony, wariacki

Wiktionary


schizofrenik

człowiek cierpiący na schizofrenię


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) med. psych. człowiek cierpiący na schizofrenię

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsxʲizɔˈfrɛ̃ɲik, AS: sχʹizofrẽńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schizofrenia ż., schizofreniczność ż.

:: fż. schizofreniczka ż.

 przym. schizofreniczny

 przysł. schizofrenicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. schizol

Wiktionary


schizogonia

w biologii: sposób rozmnażania bezpłciowego niektórych pierwotniaków, polegający na kilkakrotnym podziale jądra osobnika, a następnie na podziale całej jego komórki na wiele nowych osobników


SJP.pl

Schizogonia – typ bezpłciowego rozmnażania się niektórych pierwotniaków. Polega na wielokrotnym podziale jądra komórkowego, a dopiero później na podziale cytoplazmy. Jest przez to nazywana podziałem wielokrotnym.

Taki sposób rozmnażania umożliwia powstanie w krótkim czasie dużej liczby osobników potomnych, co ma znaczenie w rozprzestrzenianiu się gatunku.

Wikipedia


schizoid

schizotymik o cechach psychopatycznych


SJP.pl


schizoidalny

→ schizoid, np. zachowanie schizoidalne


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) psych. związany ze schizoidem, dotyczący schizoida, mający cechy schizoida

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeśli u psychopaty schizoidalnego radość przynosi zwycięstwo, to u psychopaty obsesyjnego przynosi ją spełnienie obowiązków (…).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schizoid mos.

Wiktionary


schizoidia

w psychologii: konstytucja psychiczna, której cechą charakterystyczną jest zamykanie się w sobie, ograniczanie stosunków z innymi ludźmi, skłonność do samotności


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. psych. rzad. zaburzenie psychiczne

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsxʲizɔˈjidʲja, AS: sχʹizoi ̯idʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schizoid m.

Wiktionary


schizol

1. pogardliwie o schizofreniku;
2. potocznie o osobie zachowującej się niezgodnie z ogólnie przyjętymi normami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba zachowująca się niezgodnie z ogólnie przyjętymi normami

Wiktionary


schizolka

→ schizol


SJP.pl

Patrz:

schizol

schizont

pierwotniak, który znajduje się w stadium rozmnażania bezpłciowego zwanego schizogonią


SJP.pl

Schizont – jedna z form rozwojowych części pierwotniaków, głównie niektórych sporowców. Wielojądrowa forma bezpłciowa, powstała w wyniku schizogonii. Schizonty zarodźca malarii rozwijają się w krwinkach gospodarza, po czym rozpadają się na jednojądrzaste merozoity. Z merozoitów może powstać kolejne pokolenie schizontów.

Wikipedia


schizotymia

w psychologii: ogół cech osobowości introwertycznej, odznaczający się oddaleniem od rzeczywistości, skłonnością do marzycielstwa, oschłością, wyniosłością, odgradzaniem się od otoczenia, nieufnością wobec ludzi


SJP.pl

Sc

Wikipedia


schizotymiczka

w psychologii: kobieta kobieta o temperamencie schizotymicznym, czyli oschła uczuciowo, trudno nawiązująca kontakty z ludźmi, zamknięta w sobie, nieufna, drażliwa


SJP.pl


schizotymiczny

dotyczący schizotymii - zespołu cech osobowości introwertycznej, np. postawa schizotymiczna


SJP.pl


schizotymik

w psychologii: człowiek o temperamencie schizotymicznym, czyli oschły uczuciowo, trudno nawiązujący kontakty z innymi, zamknięty w sobie


SJP.pl


schizotypowy

związany z cechami lub zaburzeniem charakteryzującym się dziwacznymi przekonaniami, nietypowym zachowaniem i trudnościami w relacjach społecznych


SJP.pl


schizować

potocznie: wariować, tracić rozum; świrować


SJP.pl


schizowy

→ schiza


SJP.pl

Patrz:

schiza

schińszczały

stać się takim, jak Chińczycy, ulec wpływom chińskim


SJP.pl


schińszczeć

stać się takim, jak Chińczycy, ulec wpływom chińskim


SJP.pl


schińszczony

poddać wpływom chińskim, nadać cechy typowo chińskie


SJP.pl


schińszczyć

poddać wpływom chińskim, nadać cechy typowo chińskie


SJP.pl


schladming

miasto w środkowej Austrii


SJP.pl

Schladming – miasto w środkowej Austrii, w kraju związkowym Styria, w powiecie Liezen, wchodzi w skład ekspozytury politycznej Gröbming. Leży nad rzeką Aniza. Liczy 6715 mieszkańców (1 stycznia 2015).

Dawniej było miastem górniczym. Dziś głównym źródłem dochodów jest turystyka górska. Miasto jest też ważnym ośrodkiem narciarskim.

Wikipedia


schlagfertig

[czytaj: szla:kfertik] z niemieckiego: zawsze gotów do celnej, ciętej odpowiedzi


SJP.pl


schlany

potocznie: taki, który się schlał


SJP.pl


schlapać

chlapiąc się mocno zabrudzić, pomoczyć, mocno pochlapać


SJP.pl


schlapywać

chlapiąc, mocno zabrudzać


SJP.pl


schlebiacz

rzadko: pochlebca, lizus, podlizywacz


SJP.pl


schlebiaczka

→ schlebiacz


SJP.pl

Patrz:

schlebiacz

schlebianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|schlebiać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. schlebiać

Wiktionary


schlebiać

prawić pochlebstwa, komplementy, starać się przypodobać komuś; pochlebiać


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. schlebić)

 (1.1) chwalić nad wyraz celem przypodobania się komuś

Wiktionary

Powiązane:

 czas. schlebić

 rzecz. schlebianie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kadzić, łechtać, nadskakiwać, pochlebiać, przypochlebiać

Wiktionary


schlebienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|schlebić.

Wiktionary


schlebić

powiedzieć komuś pochlebstwa, komplementy


SJP.pl


schlesinger

[czytaj: SZLEz-indżer] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alice Schlesinger
  • Arthur M. Schlesinger Jr.
  • Bruno Walter Schlesinger
  • James Rodney Schlesinger
  • John Richard Schlesinger
  • Frank Schlesinger
  • Leon Schlesinger
  • Leontine Schlesinger
  • (1770) Schlesinger

Wikipedia


schlewać

1. rzadko: wypijać wszystko; wyżłopywać;
2. potocznie: schlewać się - upijać się; uchlewać się, nachlewać się


SJP.pl


schleyer

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Hanns Martin Schleyer – niemiecki menedżer i przemysłowiec
  • Johann Martin Schleyer – ksiądz rzymskokatolicki, twórca języka volapük

Wikipedia


schlierenzauer

[czytaj: szlirencałer] nazwisko obce


SJP.pl


schlisselburczyk

więzień twierdzy w Schlisselburgu


SJP.pl


schludniej

stopień wyższy od przysłówków: schludnie, schludno


SJP.pl


schludniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: schludny


SJP.pl


schludność

1. stan uporządkowania, czystości; porządek, czystość, ład;
2. cecha kogoś, kto dba o czystość, porządek;
3. cecha kogoś, kto wygląda czysto, jest zadbany


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co schludne; cecha tych, którzy są schludni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schludzenie n.

 czas. schludzić

 przym. schludny

 przysł. schludnie, schludno

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) uporządkowanie

Wiktionary


schludny

1. dbający o czystość, porządek;
2. utrzymany w czystości, w porządku


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) taki, który dba o czystość i porządek

 (1.2) taki, który utrzymywany jest w czystości, porządku lub ładzie

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Istota wzdryga się, gdy lasery wypalają jej wnętrze, i zaczyna zamykać paszczę. Wyjec, która teraz znajduje się w połowie gardła bestii, obraca TIE-a w schludnym piruecie i wbija gaz do dechy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsxludnɨ, AS: sχludny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schludność ż.

 przysł. schludnie, schludno

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) porządny

 (1.2) zadbany, czysty

Wiktionary


schmaltz

[czytaj: szmalc] sentymentalizm, czułostkowość w utworze artystycznym; schmalz


SJP.pl


schmalz

[czytaj: szmalc] sentymentalizm, czułostkowość w utworze artystycznym; schmaltz


SJP.pl


schmeisser

[czytaj: szmajser] potocznie: niemiecki pistolet maszynowy MP 40; Szmajser


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) hist. wojsk. pot. niemiecki pistolet maszynowy MP 40

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. szmajser

Wiktionary


schmid

[czytaj: szmid] nazwisko


SJP.pl


schmidt

[czytaj: szmit] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Agata Schmidt (ur. 1985) – polska śpiewaczka operowa
  • Aki Schmidt (1935-2016) – niemiecki piłkarz
  • Alfred Jan Schmidt (1888-1968) – pułkownik piechoty Wojska Polskiego
  • Alfred Schmidt (1931-2012) – niemiecki filozof i socjolog
  • Alfred Schmidt (1897-1947) – zbrodniarz hitlerowski
  • Andrzej Schmidt (1922-2021) – historyk jazzu
  • Bernhard Schmidt (1879-1935) – estoński optyk i astronom
  • Eduard Oscar Schmidt (1823–1886) – biolog niemiecki
  • Elisa Sophia Schmidt (1990–) – niemiecka piosenkarka i autorka tekstów, występująca jako Femme Schmidt lub Schmidt
  • Franz Schmidt (1874–1939) – austriacki kompozytor
  • Franz Schmidt (1909–) – funkcjonariusz Gestapo
  • Harald Schmidt (ur. 1957) – niemiecki satyryk

Wikipedia


schmitt

[czytaj: szmit] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Schmitt – gmina w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, w powiecie Cochem-Zell
  • Albert Schmitt – powstaniec listopadowy, demokratyczny działacz emigracyjny, wolnomularz
  • Allison Schmitt – amerykańska pływaczka
  • Arnd Schmitt – niemiecki szermierz
  • Carl Schmitt – niemiecki politolog
  • Damien Schmitt – francuski perkusista
  • Éric-Emmanuel Schmitt – francuski dramaturg, eseista i powieściopisarz
  • Harrison Schmitt – amerykański astronauta
  • Henryk Schmitt – polski historyk
  • Kurt Paul Schmitt – niemiecki ekonomista
  • Martin Schmitt – niemiecki skoczek narciarski
  • Otto Herbert Schmitt – amerykański wynalazca, inżynier i biofizyk

Wikipedia


schneider

[czytaj: sznajder] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Schneider – miejscowość w stanie Indiana, w hrabstwie Lake
  • Schneider (ang. Schneider Township) – gmina w stanie Nebraska, w hrabstwie Buffalo
  • Aaron Schneider (ur. 1965) – amerykański reżyser i operator filmowy
  • Alan Schneider (1917–1984) – amerykański reżyser
  • Aleksander Schneider (1908–1993) – amerykański skrzypek
  • Andre Schneider-Laub (ur. 1958) – niemiecki lekkoatleta, skoczek wzwyż
  • Angela Schneider (ur. 1959) – kanadyjska wioślarka
  • Antoni Schneider (1825–1880) – polski krajoznawca, kolekcjoner i encyklopedysta
  • Athanasius Schneider ur. 1961) – niemiecki duchowny rzymskokatolicki
  • Attila Schneider (1955–2003) – węgierski szachista
  • August Schneider (1851–1929) – niemiecki prawnik, burmistrz Katowic
  • Balthasar Schneider (ur. 1984) – austriacki skoczek narciarski

Wikipedia


schnąć

1. stawać się suchym;
2. o roślinach: więdnąć z braku wody;
3. potocznie: szybko tracić wagę


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. wyschnąć, zeschnąć)

 (1.1) stawać się suchym; tracić wilgotność

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. uschnąć)

 (2.1) marnieć z braku wody

 (2.2) pot. bardzo szybko chudnąć

 (2.3) pot. marnieć z powodu stanu uczuciowego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schnięcie n., suchotnik mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) suszyć się, wysychać, zasuszać się, zsychać, zsychać się

 (2.1) usychać, więdnąć

 (2.2) mizernieć

Wiktionary


schodek

każdy ze stopni, z których składają się schody


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) każdy ze stopni, z których składają się schody

 (1.2) przen. jakaś nierówność

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wracając ze szkoły do domu, zawsze biegnę po trzy schodki na raz.

 (1.2) Ten fryzjer partacz zrobił mi schodki z tyłu głowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsxɔdɛk, AS: sχodek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schody nmos., schodnia ż., schodzenie n.

:: zdrobn. schodeczek m.

 czas. schodzić

 przym. schodkowy, schodowy

 przysł. schodkowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stopień

Wiktionary


schodki

każdy ze stopni, z których składają się schody


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) zdrobn. od schody

 (1.2) daw. środ. polit. szubienica

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • schodki – inna nazwa współczynników wiodących w macierzy schodkowej
  • Schodki – odcinek dawnej owczej perci w Dolinie Miętusiej w polskich Tatrach Zachodnich
  • Schodki – przełęcz w polskich Tatrach Wysokich
  • Schodki – singel Maty

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na marmurowych schodkach biegnących ku wodzie stoi pomarańczowy sadhu sypiąc na wodę okruszyny chlebowego placekacka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schodzenie n.

 czas. schodzić

Wiktionary


schodkowaty

ułożony, wycięty w kształcie schodków; przypominający kształtem schodki


SJP.pl


schodkować

podchodzić po stromym stoku, ustawiając narty poprzecznie do linii spadku


SJP.pl


schodkowy

1. taki, który ma kształt schodów; schodkowaty;
2. taki, który składa się ze schodków, odnosi się do schodków lub do schodka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany ze schodkiem, dotyczący schodka

 (1.2) taki, który ma kształt schodków

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sxɔtˈkɔvɨ, AS: sχotkovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schodek m., schody nmos., schodzenie n.

 czas. schodzić ndk.

 przym. schodowy

 przysł. schodowo, schodkowo

Wiktionary


schodnia

1. schody na statku;
2. schody dostawiane do samolotu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) archit. prowizoryczna kładka budowlana

 (1.2) żegl. schody łączące dwa pokłady na statku

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Schodnia – dawne rosyjskie miasto w obwodzie moskiewskim
  • Schodnia – wieś w woj. opolskim, w pow. opolskim, w gminie Ozimek
  • schodnia – schody lotniskowe lub na statku

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Dudnią kroki po deskach pokładu i, śmignąwszy po schodni na rufę, przed oficerem wachtowym staje uczeń trzeciego kursu, pełniący w mojej wachcie służbę bosmańską.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schodzenie n., schodek mrz., schody lm nm.

 czas. schodzić ndk., zejść dk.

Wiktionary


schodowaty

przypominający schody, podobny do schodów


SJP.pl


schodowy

przymiotnik od: schody, np. klatka schodowa - odrębna część budynku, w której znajdują się schody


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany ze schodami, dotyczący schodów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sxɔˈdɔvɨ, AS: sχodovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schodek m., schody nmos., schodzenie n.

 czas. schodzić ndk.

 przym. schodkowy

 przysł. schodowo, schodkowo

Wiktionary


schodołaz

urządzenie pomocne przy radzeniu sobie z barierami architektonicznymi przez osoby niepełnosprawne


SJP.pl


schody

konstrukcja złożona z szeregu stopni, umożliwiająca przejście na inny poziom budynku lub terenu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) konstrukcja ze stopni, z których każdy następny jest umieszczony nieco wyżej od poprzedniego, służąca do przemieszczania się pomiędzy różnymi poziomami;

 (1.2) coś o kształcie schodów (1.1)

Wiktionary

Sc

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Klip kręcono na schodach, które codziennie w południe przemierzała w drodze po chleb.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsxɔdɨ, AS: sχody

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schodek m., schodnia ż., schodzenie n.

 czas. schodzić ndk.

 przym. schodkowy, schodowy

Wiktionary


schodzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|schodzić.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Męczy mnie to ciągłe schodzenie i wchodzenie po schodach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sxɔˈd͡zɛ̃ɲɛ, AS: sχoʒẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schodek mrz., schody nmos., schodki nmos., schodnia ż.

 czas. schodzić ndk., naschodzić się

 przym. schodowy, schodkowy, schodkowaty

Wiktionary


schodzić

1. idąc, opuszczać się w dół;
2. opuszczać jakieś miejsce, ustępować, usuwać się skądś;
3. opuszczać się niżej, zanurzać się;
4. odpadać z jakiejś powierzchni, ścierać się


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zejść)

 (1.1) iść w dół

 (1.2) obniżać wartość, cenę

 (1.3) ustępować miejsce

 (1.4) umierać

 (1.5) pot. o towarze: być kupowanym, sprzedawać się, zwykle szybko

 (1.6) karc. wyrzucać lewy w rozgrywce karcianej

 (1.7) o dniach, latach: upływać

 (1.8) opuścić miejsce produkcji

 (1.9) o terenie: ciągnąć się w dół

 (1.10) odpaść

 (1.11) przybywać grupowo w dane miejsce

czasownik przechodni dokonany

 (2.1) pot. zużywać odzież lub obuwie w wyniku długotrwałego użytkowania

czasownik zwrotny niedokonany schodzić się

 (3.1) przybywać grupowo w dane miejsce

 (3.2) o drogach, liniach, rurach itp.: łączyć się, skupiać się, przecinać się

czasownik zwrotny dokonany schodzić się

 (4.1) męczyć się długim chodzeniem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Schodziła wolno, tren sukni ciągnął się za nią po szerokich marmurowych stopniach….

 (1.10) Pomidory blanszować kilka minut we wrzątku, aby lepiej schodziła z nich skórka.

 (1.11) Na ten popielec zjeżdżali się i schodzili do kościołów wszyscy katolickiego wyznania, panowie nawet najwięksi nigdy go nie opuszczali.

 (3.1) Kobiety schodziły się na plotkaotki przy studni.

 (3.1) W sobotę i niedzielę schodzą się goście.

 (3.2) Tutaj schodzą się dwa rurociągi.

 (4.1) Schodziłem się na tej wycieczce i teraz bolą mnie nogi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsxɔd͡ʑit͡ɕ, AS: sχoʒ́ić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schodzenie n., schody nmos., schodki nmos., schodek m., schodnia ż., zejście n.

 czas. naschodzić się, zejść dk.

 przym. schodzony, schodkowy, schodowy, schodkowaty

 przysł. schodkowo, schodowato

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk ślazować

 (1.2) maleć

 (1.3) ustępować

Wiktionary


schodzony

zniszczony wskutek długiego używania, np. schodzone buty


SJP.pl


schola

przykościelny chórek dziecięcy, prowadzony najczęściej przez księży


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. parafialny zespół śpiewaczy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nasza schola wzięła udział w przeglądzie chórów parafialnych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsxɔla, AS: sχola

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. scholka ż.

Wiktionary


scholar

w epoce średniowiecznej: student, żak


SJP.pl


scholarski

→ scholar


SJP.pl

Patrz:

scholar

scholaryzacja

proces mający na celu zwiększenie roli szkolnictwa w życiu społecznym; skolaryzacja


SJP.pl


scholasteria

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) dominium scholastyka

Wiktionary


scholastycznie

przysłówek

 (1.1) na sposób scholastyczny

 (1.2) filoz. zgodnie z zasadami scholastyki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scholastyczność ż., scholastyk mos., scholastyka ż.

 przym. scholastyczny

Wiktionary


scholastyczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest scholastyczne; cecha tych, którzy są scholastyczni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. scholastyczny

 przysł. scholastycznie

 rzecz. scholastyk mos., scholastyka ż.

Wiktionary


scholastyczny

→ scholastyka


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) filoz. związany ze scholastyką, odnoszący się do scholastyki

przymiotnik jakościowy

 (2.1) odwołujący się do autorytetów

Wiktionary

Patrz:

scholastyka

Przykłady

 (1.1) Filozofem scholastycznym był m.in. Marsyliusz z Padwy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scholastyczność ż., scholastyk mos., scholastyka ż.

 przysł. scholastycznie

Wiktionary


scholastyk

1. kierunek średniowiecznej filozofii chrześcijańskiej dążący do rozumowego udowodnienia dogmatów religijnych i rozstrzygania sporów przez odwoływanie się do autorytetów; filozofia scholastyczna;
2. ironicznie: filozofowanie, jałowe dociekania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) filoz. zwolennik lub przedstawiciel filozofii scholastycznej

 (1.2) hist. duchowny nadzorujący szkoły w diecezji, kierujący szkołą katedralną

Wiktionary

Sc

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. scholastyczność ż., scholastyka ż.

 przym. scholastyczny

 przysł. scholastycznie

Wiktionary


scholastyka

1. kierunek średniowiecznej filozofii chrześcijańskiej dążący do rozumowego udowodnienia dogmatów religijnych i rozstrzygania sporów przez odwoływanie się do autorytetów; filozofia scholastyczna;
2. ironicznie: filozofowanie, jałowe dociekania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. filoz. nauka uprawiana na średniowiecznych uniwersytetach;

 (1.2) filoz. teol. spekulacyjny nurt w filozofii i teologii średniowiecznej bazujący na dogmatach wiary

 (1.3) filoz. rozumowanie formalistyczne używające spekulacji w oparciu o dogmaty i autorytety

forma rzeczownika.

 (2.1) D. i B. lp. od: scholastyk

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • scholastyka (łac.) – nurt w europejskiej filozofii średniowiecznej,
  • Scholastyka – imię żeńskie,
  • Święta Scholastyka – święta katolicka, siostra świętego Benedykta (z Nursji).
  • Scholastyka – pierwsza opatka św. Lamberta w Somlóvásárhely
  • scholastyk – godność w obrębie kapituły

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z czasem scholastyka zaczęła oznaczać całokształt tego, co wykładano w szkołach i na uniwersytetach.

 (1.2) Potraktowali scholastykę jako charakterystyczny dla średniowiecza nurt myśli i poddali ją całościowej krytyce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scholastyczność ż., scholastyk mos.

 przym. scholastyczny

 przysł. scholastycznie

Wiktionary


scholiasta

autor dodatkowych objaśnień umieszczanych na marginesach rękopisów greckich i łacińskich przez komentatora


SJP.pl


scholion

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) komentarz lub uwaga typu filologicznego albo historycznego zachowany na marginesie greckiego lub łacińskiego rękopisu;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. skolion

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) scholium

Wiktionary


scholium

w literaturoznawstwie: uwaga, objaśnienie lub komentarz umieszczony na marginesie przez komentatora żyjącego w starożytności lub średniowieczu


SJP.pl


scholka

zdrobnienie od: schola


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: schola

 (1.2) nieduża schola

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wokalistka zaczynała w niewielkiej scholce przy swojej rodzinnej parafii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schola ż.

Wiktionary


schomeinizować

rzadko: schomeinizować się - podporządkować się fanatycznej doktrynie religijnej narzucanej przez Chomeiniego


SJP.pl


schopenhauer

[czytaj: szopenhałer] nazwisko, m.in. Arthur Schopenhauer (1788-1860) - filozof niemiecki


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Arthur Schopenhauer
  • Johanna Henrietta Schopenhauer
  • (7015) Schopenhauer

Wikipedia


schopenhauerowski

[czytaj: szopenhałerowski] właściwy Schopenhauerowi, charakterystyczny dla filozofii Schopenhauera


SJP.pl


schorowany

wycieńczony chorobami


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który długo i ciężko chorował; wycieńczony chorobami; też: świadczący o takim stanie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kapusta z grzybami / Jeśli nie trafił się w niej żaden trujący lub "czarnobylski" grzybek, to w małych ilościach będzie O.K. Najlepiej znoszą ją ludzie młodzi — schorowanej babci może leżeć na wątrobie do Wielkanocy

 (1.1) Przy cięciu młodych drzew trzeba usuwać bezwzględnie wszystkie gałęzie nadłamane, schorowane i zamarłe.

 (1.1) Niechaj mi powie — czy z tej trupiej twarzy, / Z tej schorowanej… męką twarzy jego / Poznałby… gdyby obaczył żywego / Na czele hufców… pod chorągwią złotą… / Boże! co robi z nas grób?

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. schorzały

Wiktionary


schorować

schorować się - dawniej: zmarnieć, osłabnąć, zniszczeć wskutek choroby; schorzeć


SJP.pl


schorzały

dawniej: zmarnieć, osłabnąć, zniszczeć wskutek choroby; schorować się


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przest. osłabiony, wycieńczony ciężką chorobą; schorowany (dziś zwykle: w odniesieniu do narządów organizmu)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) daw. człowiek chory

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W tejże chwili zjawiła się w kamiennym obramieniu drzwi siwowłosa staruszka, zgarbiona, schorzała, podpierająca się laską.

Wiktionary


schorzenie

nieprawidłowe funkcjonowanie jakiegoś narządu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) stan chorobowy lub nieprawidłowe funkcjonowanie danego organu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Psyloza to schorzenie przewodu pokarmowego.

 (1.1) Ani w czasie pokoju, ani wojny nie pójdą w kamasze chorzy na AIDS, marskość wątroby i wiele innych schorzeń.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sxɔˈʒɛ̃ɲɛ, AS: sχožẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. choroba ż., chora ż.

 czas. chorzeć ndk.

 wykrz. choroba

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) choroba, dolegliwość, przypadłość

Wiktionary


schorzeć

dawniej: zmarnieć, osłabnąć, zniszczeć wskutek choroby; schorować się


SJP.pl


schowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|schować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. schować

 rzecz. chów mrz., schowek mrz.

Wiktionary


schowanko

skrytka; kryjówka; miejsce do chowania, przechowywania


SJP.pl


schować

ulokować kogoś w miejscu zasłoniętym, ukryć, odłożyć coś na później


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. chować)

 (1.1) dokonany od|chować.

czasownik zwrotny dokonany schować się (ndk. chować się)

 (2.1) dokonany od|chować się.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pierwszej niedzieli po tym wypadku pomyślałam, że prędzej czy później odkryto by u mnie pierścień, będąc więc w kościele udałam, że znalazłam go pod nogami, i pokazałam mojej matce, która orzekła, że jest to bez wątpienia kawałek szkła, oprawny w tombak; zaleciła mi jednak, abym go schowała do kieszeni.

 (2.1) Kot schował się za drzwiami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsxɔvat͡ɕ, AS: sχovać

Wiktionary

Powiązane:

 czas. chować

 rzecz. schowanie n., chów mrz., schowek mrz.

Wiktionary


schowek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miejsce, gdzie coś można schować

 (1.2) inform. pamięć zarządzana przez system operacyjny, która umożliwia kopiowanie i wklejanie danych w programie albo między programami

Wiktionary

Schowek – część pamięci komputera (specjalnie wydzielona), zarezerwowana w systemach operacyjnych na zapisywanie wskazanych przez użytkownika danych.

Do pamięci ze schowka może odwoływać się użytkownik. Typowym zastosowaniem schowka jest skopiowanie fragmentu tekstu lub grafiki z jednego programu do drugiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Jeśli nie możesz kliknąć na link, zaznacz go myszką, skopiuj do schowka wciskając Ctrl+C a następnie wklej go do paska adresu przeglądarki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsxɔvɛk, AS: sχovek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schowanko n., schowadełko n., schowanie n., chów mrz.

 czas. chować, schować dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skrytka; pot. schowanko

Wiktionary


schowkowy

→ schowek


SJP.pl

Patrz:

schowek

schp

skrót od: Ordo Clericorum Regularium Pauperum Matris Dei Scholarum Piarum - zakon pijarów; SP


SJP.pl


schranz

[czytaj: szranc] podgatunek muzyki techno


SJP.pl

Schranz – podgatunek muzyki techno, stworzony przez Chrisa Liebinga we Frankfurcie nad Menem około roku 1994. Schranz jest muzyką taneczną charakteryzującą się szybkim tempem (zazwyczaj między 140-160 BPM) o twardym, minimalistycznym brzmieniu, składającym się z odgłosów i dźwięków zbliżonych do odgłosów maszyn, z zastosowaniem powtarzających się zapętlonych sekwencji perkusyjnych o monotonnym brzmieniu.

Wikipedia


schreiber

[czytaj: szrajber] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Dawid Schreiber (1874–1942) – polski adwokat, żydowski działacz społeczny, polityk, poseł na Sejm RP i senator
  • Grzegorz Schreiber (ur. 1961) – polski polityk, poseł na Sejm RP, marszałek województwa łódzkiego, ojciec Łukasza Schreibera
  • Heinz Schreiber (ur. 1942) – niemiecki polityk, samorządowiec i nauczyciel, parlamentarzysta krajowy, poseł do Parlamentu Europejskiego II kadencji
  • Hermann Schreiber (1882–1954) – żydowsko-niemiecki doktor filozofii, rabin i publicysta
  • Łukasz Schreiber (ur. 1987) – polski polityk, poseł na Sejm RP, syn Grzegorza
  • Rudolf Schreiber (1906–1940) – kapitan dyplomowany artylerii Wojska Polskiego
  • Szymon Schreiber (1820–1883) – polski rabin
  • Walther Schreiber (1884–1958) – niemiecki polityk
  • Schreiber – firma produkująca fagoty
  • Schreiber – miasto w Kanadzie
  • Walther-Schreiber-Platz – stacja metra w Berlinie
  • Szrajber

Wikipedia


schreibersyt

[czytaj: szrajbersyt] minerał, fosforek żelaza, występujący w meteorytach


SJP.pl

Sc

Wikipedia


schroeder

[czytaj: SZREder] nazwisko


SJP.pl

Schroeder – miasto i gmina w Brazylii, w stanie Santa Catarina. Znajduje się w mezoregionie Norte Catarinense i mikroregionie Joinville.

Wikipedia


schroeger

[czytaj: szryger] nazwisko


SJP.pl


schron

rodzaj budowli obronnej lub ochronnej o przeznaczeniu wojskowym bądź cywilnym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wojsk. rodzaj betonowej budowli obronnej lub ochronnej o przeznaczeniu militarnym;

 (1.2) wojsk. budowla lub pomieszczenie przystosowane do ochrony ludność cywilnej przed bombardowaniem w czasie wojny

 (1.3) turyst. rodzaj prowizorycznej, drewnianej budowli służącej jako miejsce chwilowego schronienia dla turystów w górach;

 (1.4) geol. rodzaj niewielkiej, płytkiej jaskini o dostępie światła słonecznego

Wiktionary

Schron – rodzaj budowli obronnej lub ochronnej o przeznaczeniu wojskowym bądź cywilnym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Obrońcy twierdzy prowadzili ostrzał ze schronów znajdujących się na przedpolu.

 (1.2) W czasie zimnej wojny pobudowano wiele schronów przeciwatomowych, po obu stronach żelaznej kurtyny.

 (1.3) Na szlaku na Śnieżnik przeczekaliśmy w schronie zimną, jesienną ulewę.

 (1.4) Pod wapienną skałą woda deszczowa wypłukała niewielki schron.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sxrɔ̃n, AS: sχrõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schronienie n., schronisko n., ochrona ż., ochroniarz m., ochronka ż.

 czas. chronić ndk., schronić dk., ochronić dk., ochraniać ndk.

 przym. schronowy, schroniskowy, ochronny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bunkier, fortyfikacja

 (1.3) wiata turystyczna, chatka turystyczna

 (1.4) schronisko krasowe, schronisko skalne, schronisko podskalne

Wiktionary


schronienie

miejsce, gdzie można się schronić, czuć się bezpiecznie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) bezpieczne miejsce, w którym można się ukryć, schować

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Schronienie – film w reżyserii Todda Haynesa z 1995 roku
  • Schronienie – film w reżyserii François Ozona z 2009 roku
  • Schronienie – cykl powieści science-fiction Davida Webera
  • Schronienie – powieści Harlana Cobena z 2011 roku
  • Trzy schronienia – rytuał buddyjski
  • Schronisko

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podczas ulewy znaleźliśmy schronienie pod wiatą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sxrɔ̃ˈɲɛ̇̃ɲɛ, AS: sχrõńė̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ochrona ż., schronisko n., schron m., schrona ż.

 czas. ochraniać, chronić, schronić dk.

 przym. schroniskowy, schronowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) azyl, kryjówka, ostoja

Wiktionary


schronisko

1. budynek na szlaku turystycznym, przeznaczony na nocleg dla turystów;
2. przytułek, zakład opieki społecznej dla bezdomnych;
3. schronienie, miejsce gdzie można się schronić


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) budynek zapewniający miejsce odpoczynku, schronienia, bazę noclegową i gastronomiczną;

 (1.2) miejsce, w którym można się schronić

 (1.3) placówka przeznaczona dla porzuconych zwierząt domowych;

 (1.4) daw. ośrodek dla starszych ludzi

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • schronisko dla bezdomnych
  • schronisko dla nieletnich
  • schronisko turystyczne, schron turystyczny
    • schronisko młodzieżowe
  • schronisko dla zwierząt
  • niegdyś również ośrodek dla starszych ludzi, jak np. Schronisko dla Starców i Zniedołężniałych im. Salomona Beniamina Latza w Poznaniu
  • schronisko lub schron – niewielka, płytka jaskinia

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) W ostatnim czasie to będzie kolejna zmiana na stanowisku kier. schroniska dla bezdomnych zwierząt w Orzechowcach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sxrɔ̃ˈɲiskɔ, AS: sχrõńisko

Wiktionary

Powiązane:

 czas. ochraniać, chronić ndk., schronić dk., ochronić dk.

 rzecz. schronienie n., schron m.

 przym. schroniskowy, przyschroniskowy, wokółschroniskowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hostel

 (1.2) schron, azyl, przytułek

 (1.4) hospicjum

Wiktionary


schroniskowiec

mieszkaniec schroniska dla młodocianych przestępców


SJP.pl


schroniskowy

przymiotnik od: schronisko


SJP.pl


schronić

schować, ukryć


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. schraniać, chronić)

 (1.1) umieścić w bezpiecznym miejscu

czasownik zwrotny dokonany schronić się (ndk. schraniać się, chronić się)

 (2.1) ukryć się w bezpiecznym miejscu

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Jego oddział schronił się w jeziorze, gdy flota przeprowadzała bombardowanie Bazy Gamma Jeden. W ognistej pożodze woda w jeziorze zagotowała się i wyparowała.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schron mrz., schronienie n., schronisko n.

 czas. ochraniać

Wiktionary


schronologizować

ustalić chronologię zdarzeń i zjawisk


SJP.pl


schronowy

→ schron


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany ze schronem, dotyczący schronu

Wiktionary

Patrz:

schron

Powiązane:

 rzecz. schron m., schronienie n.

 czas. ochraniać

Wiktionary


schrupać

zjeść coś chrupiąc


SJP.pl


schrypiać

rzadko: stawać się chrypliwym, nabawiać się chrypki


SJP.pl


schrypieć

ochrypieć, ochrypnąć, schrypnąć, zachrypnąć, zachrypieć; przestarzale:
1. nabawić się chrypki;
2. o głosie: stać się chrypliwym, zacząć brzmieć nisko i matowo


SJP.pl


schrypnięty

1. taki, który schrypł, ma chrypkę;
2. o głosie: szorstki, z chrypką


SJP.pl


schrypnąć

ochrypieć, ochrypnąć, schrypieć, zachrypnąć, zachrypieć;
1. nabawić się chrypki;
2. o głosie: stać się chrypliwym, zacząć brzmieć nisko i matowo


SJP.pl


schrypły

ochrypieć, ochrypnąć, schrypieć, zachrypnąć, zachrypieć;
1. nabawić się chrypki;
2. o głosie: stać się chrypliwym, zacząć brzmieć nisko i matowo


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) książk. zob. schrypnięty.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Głos miał nieco schrypły i niby łagodniejszy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. chrypka ż.

Wiktionary


schrystianizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|schrystianizować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. schrystianizować

 rzecz. Chrystus mos., chrystusowiec mos.

Wiktionary


schrystianizować

czasownik przechodni dokonany (ndk. chrystianizować)

 (1.1) hist. teol. zaprowadzić chrześcijaństwo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Udało im się schrystianizować plemięemiona północne.

 (1.1) Nie schrystianizowano terenów za Olzą.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. chrystianizacja ż., Chrystus m., chrystianizm m., chrystianin m., schrystianizowanie n., chrystianizowanie n., chrystusowiec mos.

 czas. chrystianizować ndk.

 przym. chrystianizacyjny, Chrystusowy, chrystusowy

Wiktionary


schrzanić

potocznie: zepsuć coś


SJP.pl


schröder

[czytaj: szreder] nazwisko


SJP.pl


schrödinger

[czytaj: szrudinger] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Rudolf Schrödinger (1857–1919) – austriacki botanik
  • Erwin Schrödinger (1887–1961) – austriacki fizyk
    • równanie Schrödingera
    • kot Schrödingera
  • (13092) Schrödinger – planetoida
  • Vallis Schrödinger – dolina księżycowa
  • Schrödinger – postać z mangi Hellsing i anime Hellsing Ultimate

Wikipedia


schubert

[czytaj: szubert] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alois Schubert (ur. 1914, zm. ?) – hitlerowski zbrodniarz
  • Andrzej Schubert (ur. 1961) – polski hokeista
  • Franz Schubert (ur. 1797, zm. 1828) – austriacki kompozytor
  • Ferdinand Schubert (ur. 1794, zm. 1859) austriacki kompozytor, brat Franza Schuberta
  • Jan Schubert (ur. 1743, zm. 1792) – niemiecki rzeźbiarz
  • Karol Stanisław Schubert (ur. 1864, zm. 1954) – polski oficer, generał dywizji Wojska Polskiego
  • Katina Schubert (ur. 1961) – niemiecka polityk
  • Rosemarie Schubert (ur. 1943) – lekkoatletka niemiecka, oszczepniczka
  • Ryszard Schubert (ur. 1949) – polski prozaik
  • François Schubert (młodszy) (ur. 1808, zm. 1878) – niemiecki kompozytor działający we Francji.
  • (3917) Franz Schubert – planetoida z grupy pasa głównego asteroid
  • Rudi Schuberth (ur. 1953) – polski piosenkarz, autor tekstów, kompozytor

Wikipedia


schudnąć

stać się szczuplejszym


SJP.pl

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. chudnąć)

 (1.1) dokonany od|chudnąć.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. chudy

 czas. chudnąć, odchudzać

 rzecz. chudnięcie n.

Wiktionary


schudły

stać się szczuplejszym


SJP.pl


schulz

[czytaj: szulc] nazwisko, m.in. Bruno Schulz (1892-1942) polski grafik i prozaik


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adelbert Schulz – niemiecki wojskowy, generał major
  • Alfons Schulz – polski duchowny katolicki, działacz narodowy na Pomorzu, senator III kadencji w II RP
  • Alfons Schulz – niemiecki duchowny katolicki, profesor Państwowej Akademii w Braniewie i Uniwersytetu Wrocławskiego.
  • Bastian Schulz – niemiecki piłkarz występujący na pozycji pomocnika
  • Bruno Schulz – polski prozaik, grafik, malarz, rysownik i krytyk literacki
  • Bruno Schulz – niemiecki lekarz psychiatra i genetyk
  • Charles Schulz – amerykański twórca komiksów
  • Christian Schulz – niemiecki piłkarz
  • Emil Schulz – niemiecki bokser, medalista olimpijski
  • Ferdinand Schulz – niemiecki konstruktor lotniczy, lotnik sportowy
  • Franz Gottfried Schulz – zbrodniarz hitlerowski, członek załogi niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego Mauthausen-Gusen i SS-Oberscharführer
  • Friedrich Schulz – niemiecki oficer Wehrmachtu w randze generała piechot

Wikipedia


schulzowski

[czytaj: szulcowski] taki jak u Schulza, właściwy Schulzowi, charakterystyczny dla twórczości Schulza itp.


SJP.pl


schumacher

[czytaj: SZUmacher] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Beat Schumacher (ur. 1964) – szwajcarski kolarz
  • Brad Schumacher (ur. 1974) – amerykański pływak i piłkarz wodny, medalista olimpijski
  • Cornelius Schumacher (ur. 1969) – niemiecki programista
  • David Schumacher (1931–2022) – australijski zapaśnik
  • Friedrich Schumacher – as lotnictwa niemieckiego
  • Gus Schumacher (ur. 2000) – amerykański biegacz narciarski
  • Hans Schumacher (1906–1948) – niemiecki polityk i zbrodniarz hitlerowski
  • Hans-Otto Schumacher (ur. 1950) – niemiecki kajakarz górski, medalista olimpijski
  • Harald Schumacher (ur. 1954) – niemiecki piłkarz i trener piłkarski
  • Heinrich Christian Schumacher (1780–1850) – niemiecko-duński astronom
  • Heinrich Christian Friedrich Schumacher (1757–1830) – duński lekarz, botanik, profesor akademicki
  • Joel Schumacher (1939–2020) – amerykański reżyser, scenarzysta i producent filmowy

Wikipedia


schuman

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Joop Schuman – niderlandzki piłkarz
  • Lein Schuman – niderlandzki polityk
  • Robert Schuman – francuski polityk
  • Tom Schuman – amerykański pianista
  • William Schuman – amerykański kompozytor
  • Schuman – stacja metra w Brukseli
  • Bruxelles-Schuman
  • Rond-point Schuman
  • Schumann

Wikipedia


schumann

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Camillo Schumann – niemiecki kompozytor i organista
  • Clara Schumann – niemiecka pianistka i kompozytorka romantyczna
  • Conrad Schumann – jeden z najbardziej znanych uciekinierów z Niemiec Wschodnich
  • Georg Schumann – niemiecki kompozytor i dyrygent
  • Robert Schumann – niemiecki kompozytor, krytyk muzyczny i autor artykułów poświęconych muzyce
  • Schuman

Wikipedia


schuster

[czytaj: szuster] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alfred Ildefons Schuster (1880–1954) – włoski kardynał, błogosławiony
  • Alojzy Tadeusz Schuster (1890–1940) – polski pułkownik
  • Axel Schuster (ur. 1976) – niemiecki wioślarz
  • Bernd Schuster (ur. 1959) – niemiecki trener piłkarski i piłkarz
  • Dirk Schuster (ur. 1967) – niemiecki piłkarz
  • Günther Schuster (1893–1943) – niemiecki as myśliwski
  • Hans-Emil Schuster (ur. 1934) – niemiecki astronom
  • Joseph Schuster (1748–1812) – niemiecki kompozytor i dyrygent
  • Joseph Schuster (1903–1976) – amerykański wiolonczelista
  • Julian Schuster (ur. 1985) – niemiecki piłkarz
  • Paul Schuster (1867–1940) – niemiecki lekarz neurolog i neuropatolog
  • Rudolf Huch, pseudonim: A. Schuster (1862–1943) – niemiecki pisarz

Wikipedia


schwartz

[czytaj: szwarc] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Schwartz – polskie studio projektowe
  • (13820) Schwartz – planetoida
  • Albert Friedrich Schwartz (1905–1984), niemiecki zbrodniarz wojenny
  • Allyson Schwartz (1948–), amerykańska polityk
  • Aloysius Schwartz (1930–1992), amerykański duchowny
  • Antoni Maria Schwartz (1852–1929), austriacki pijar
  • Barbara Schwartz (1979–), austriacka tenisistka
  • Bobby Schwartz (1956–), amerykański żużlowiec
  • Carl Schwartz, amerykański muzyk
  • Delmore Schwartz (1913–1966), amerykański pisarz
  • Ebbe Schwartz (1901–1964), duński działacz sportowy
  • Elek Schwartz (1908–2000), rumuński piłkarz

Wikipedia


schwarz

[czytaj: szwarc] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alois Schwarz (ur. 1952) – austriacki biskup rzymskokatolicki
  • Armin Schwarz (ur. 1963) – niemiecki kierowca rajdowy
  • Arthur Schwarz (1862–1943) – niemiecki przedsiębiorca, założyciel i wieloletni dyrektor berlińskiej firmy fotograficznej Neue Photographische Gesellschaft
  • Christian Schwarz-Schilling (1930–2006) – niemiecki polityk
  • Christoph Schwarz (ur. 1959) – niemiecki skoczek narciarski
  • Dieter Schwarz (ur. 1939) – niemiecki miliarder, twórca i właściciel sieci Lidl i Kaufland
  • Fritz Schwarz (ur. 1899) – niemiecki bobsleista
  • Harry Schwarz (1824–2010) – południowoafrykański prawnik
  • Heinrich Schwarz (1906–1947) – komendant obozów koncentracyjnych
  • Hermann Schwarz (1843–1921) – niemiecki matematyk
  • Hubert Schwarz (ur. 1960) – niemiecki skoczek narciarski
  • Jack Schwarz (1924–2000) – filozof, jogin

Wikipedia


schwarzenegger

[czytaj: szwarceneger] nazwisko


SJP.pl


schwarzkopf

[czytaj: szfarckopf] nazwisko obce


SJP.pl

Schwarzkopf – marka szamponu do mycia włosów, należąca do koncernu Henkel. Nazwa marki pochodzi od założyciela firmy – Hansa Schwarzkopfa.

Wikipedia


schwarzwald

[czytaj: szwarcwalt] pasmo górskie w Niemczech; Szwarcwald


SJP.pl

Schwarzwald („czarny las”, Szwarcwald, „Selva Negra”) – zrębowe pasmo górskie w południowo-zachodnich Niemczech rozciągające się od południowego krańca do środka Badenii-Wirtembergii na długości około 160 km – od Waldshut-Tiengen na samym południu do Pforzheim na północy.

Wikipedia


schwał

dawniej: podziw, wygląd godny pozazdroszczenia; dziś tylko w wyrażeniu: na schwał - godny podziwu


SJP.pl


schweppes

[czytaj: szłeps] marka napojów gazowanych


SJP.pl

Schweppes – marka napojów gazowanych, która pojawiła się w 1783 roku, gdy niemiecki zegarmistrz i jubiler Johann Jacob Schweppe opracował metodę nasycania napojów dwutlenkiem węgla. Właścicielem marki jest Dr Pepper Snapple Group.

Wikipedia


schwycić

wziąć coś szybkim ruchem


SJP.pl


schwytanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|schwytać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sxfɨˈtãɲɛ, AS: sχfytãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. chwyt m., chwytność ż., chwytliwość ż., chwytnia ż., chwytacz m., uchwyt m., chwytanie n., wychwytywanie n., wychwycenie n., uchwycenie n., pochwycenie n., nachwyt m., podchwyt m., przechwytywanie n., przechwycenie n.

 czas. schwytać dk., chwytać ndk., wychwytywać ndk., uchwycić dk., pochwycić dk., przechwytywać ndk., przechwycić dk.

 rzecz. chwyt m., chwytny, uchwytowy, chwytliwy

 przym. chwytny

Wiktionary


schwytać

złapać, ująć


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. chwytać)

 (1.1) książk. złapać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zastawiłem świetne wnyki, ale przez całą zimę nawet marnego zająca nie udało mi się schwytać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsxfɨtat͡ɕ, AS: sχfytać

Wiktionary

Powiązane:

 czas. chwytać ndk., chwycić dk., schwycić dk., uchwycić dk.

 rzecz. schwytanie n., chwyt m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) złapać, pojmać

Wiktionary


schwyz

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto i gmina we wschodniej Szwajcarii;

 (1.2) geogr. adm. kanton w Szwajcarii;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Schwyz – kanton
  • Schwyz – gmina w kantonie Schwyz, w okręgu Schwyz
    • Schwyz – stacja kolejowa w Schwyz
  • Schwyz – okręg (Bezirk) w kantonie Schwyz
  • Schwyz – statek
  • Schwietz

Wikipedia

Powiązane:

 przym. szwycki

Wiktionary


schylanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|schylać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. schylać ndk.

Wiktionary


schylać

opuszczać w dół, naginać ku ziemi


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. schylić)

 (1.1) naginać ku ziemi

czasownik zwrotny niedokonany schylać się (dk. schylić się)

 (2.1) zginać w pasie ku ziemi samego siebie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsxɨlat͡ɕ, AS: sχylać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. schylanie n.

Wiktionary


schylik

gatunek chrząszcza z rodziny czarnuchów


SJP.pl


schytrzać

potocznie: schytrzać się - stawać się sprytniejszym


SJP.pl


schytrzały

taki, który schytrzał


SJP.pl


schyłek

czas kończącej się epoki, bliski koniec czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) okres bliski zakończeniu, stadium końcowe

 (1.2) tendencja zniżkowa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) U schyłku XX wieku nadal nie wynaleziono szczepionki ani przeciw HIV, ani przeciw wirusowi zapalenia wątroby typu C.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsxɨwɛk, AS: sχyu̯ek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. schyłkowy

 rzecz. schyłkowość ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dekadencja, bliski koniec, końcówka, kres, przen. zmierzch

 (1.2) upadek

Wiktionary


schyłkowiec

osoba uprawiająca jakąś dziedzinę sztuki u schyłku epoki lub wyrażąjąca poglądy kończącej się epoki


SJP.pl


schyłkowopaleolityczny

przymiotnik

 (1.1) pochodzący ze schyłkowego paleolitu, mający miejsce w schyłkowym paleolicie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najbardziej zasadniczymi kryteriami podziału drapaczy schyłkowopaleolitycznych są: proporcje i forma półsurowiaków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsxɨwkɔvɔpalɛɔlʲiˈtɨt͡ʃnɨ, AS: sχyu̯kovopaleolʹityčny

Wiktionary


schyłkowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest schyłkowe; cecha tych, którzy są schyłkowi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. schyłkowy

 przysł. schyłkowo

 rzecz. schyłek mrz.

Wiktionary


schyłkowy

→ schyłek


SJP.pl

Patrz:

schyłek

schód

podwyższenie, na którym stawia się stopę, żeby wejść wyżej lub zejść niżej; stopień


SJP.pl


schönbrunn

[czytaj: szönbrun albo szenbrun] pałac w Wiedniu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Schönbrunn – pałac w Wiedniu
  • Schönbrunn – ogród zoologiczny w Wiedniu
  • Schönbrunn – stacja metra w Wiedniu
  • DFS Schönbrunn – parowiec
  • niemiecka nazwa gminy Dolní Studénky w kraju ołomunieckim, w powiecie Šumperk
  • niemiecka nazwa gminy Jedlová u Poličky w kraju pardubickim, w powiecie Svitavy
  • niemiecka nazwa gminy Studánka w kraju pilzneńskim, w powiecie Tachov
  • niemiecka nazwa Svinova, dzielnicy Ostrawy
  • dawna nazwa gminy Bratřice w kraju Wysoczyna, w powiecie Pelhřimov
  • Schönbrunn – dzielnica miasta Bischofswerda w Sakosnii, w powiecie Budziszyn
  • Schönbrunn – dzielnica miasta Landshut w Bawarii
  • Schönbrunn – dzielnica miasta Saalburg-Ebersdorf w Turyngii, w powiecie Saale-Orla

Wikipedia


schładzacz

urządzenie służące do obniżania temperatury czegoś, zwłaszcza produktów spożywczych; schładzalnik, schładzarka, schładziarka


SJP.pl


schładzająco

1. w sposób obniżający temperaturę; chłodząco, ochładzająco, ostudzająco, oziębiająco, studząco;
2. w sposób zmniejszający wrażenie gorąca;
3. w sposób zmniejszający tempo rozwoju gospodarki lub tempo wzrostu jakiegoś wskaźnika gospodarczego


SJP.pl


schładzalnia

pomieszczenie z urządzeniem chłodniczym, przeznaczone do intensywnego oziębiania produktów spożywczych do temperatury przechowywania lub transportu


SJP.pl


schładzalnik

urządzenie służące do obniżania temperatury czegoś, zwłaszcza produktów spożywczych; schładzacz, schładzarka, schładziarka


SJP.pl


schładzanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|schładzać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. schładzać ndk.

 rzecz. chłodzenie n., chłodność ż.

Wiktionary


schładzarka

urządzenie służące do obniżania temperatury czegoś, zwłaszcza produktów spożywczych; schładzacz, schładzalnik, schładziarka


SJP.pl


schładziarka

urządzenie służące do obniżania temperatury czegoś, zwłaszcza produktów spożywczych; schładzacz, schładzalnik, schładzarka


SJP.pl


schłodniały

taki, który schłodniał


SJP.pl


schłodzić

czasownik dokonany (ndk. schładzać)

 (1.1) obniżyć temperaturę, uczynić chłodnym

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. chłodność ż., chłodzenie n., chłodziarka ż., chłodnia ż., chłód m., chłodnik m.

 czas. chłodzić ndk., wychłodzić dk., schładzać ndk.

 przym. chłodny

Wiktionary


schłopiały

nabrać cech chłopskich, stać się chłopem


SJP.pl


schłopienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) daw. pejor. stanie się jak chłopi, zbratanie się z chłopstwem

 (1.2) daw. pejor. pozbawienie szlachectwa

 (1.3) pejor. nabranie cech męskich (o kobiecie)

Wiktionary

Powiązane:

 czas. schłopieć dk., schłopić dk., schłopić się dk.

Wiktionary


schłopieć

nabrać cech chłopskich, stać się chłopem


SJP.pl

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. chłopieć)

 (1.1) daw. pejor. zacząć żyć jak chłopi

 (1.2) nabrać cech męskich (o kobiecie)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Szlachciury schłopieli i nie noszą się już po dworsku.

 (1.2) Wokalistka schłopiała do reszty, starając się meliniarskim stylem i słownictwem spod budki z piwem zwrócić na siebie uwagę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. chłopak mos., chłop mos., chłopka ż., schłopienie n., chłopstwo n.

 czas. chłopieć ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) daw. schamieć

Wiktionary


schłostanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zbicie kogoś lub czegoś batem, rózgą, biczem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. chłosta ż., chłostanina ż., chłostak mos., chłostanie n., wychłostanie n., zachłostanie n.

 czas. chłostać ndk., chłosnąć dk., schłostać dk., wychłostać dk., zachłostać dk.

Wiktionary


schłostać

czasownik przechodni dokonany (ndk. brak)

 (1.1) chłoszcząc zbić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. chłosta ż., chłostanina ż., chłostak mos., chłostanie n., schłostanie n., wychłostanie n., zachłostanie n.

 czas. chłostać ndk., chłosnąć dk., wychłostać dk., zachłostać dk.

Wiktionary


sci

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sci – trójznak występujący w języku włoskim.
  • SCi – Sales Curve Interactive, były producent gier komputerowych
  • Sierra’s Creative Interpreter – skryptowy język programowania stworzony na potrzeby produkcji gier komputerowych firmy Sierra On-Line
  • Science Citation Index – indeks cytowań wydawany przez Institute for Scientific Information
  • Shanghai Composite Index – indeks giełdy w Szanghaju
  • Zgromadzenie Księży Najświętszego Serca Jezusowego (Sercanie) – łac. Congregatio Sacerdotorum a Sacro Corde Iesu, SCI
  • SCI - anoniowy środek powierzchniowo czynny (Sodium Cocoyl Isethionate)

Wikipedia


scil.

skrót od: scilicet (z łaciny: mianowicie); sc.


SJP.pl


scilicet

z łaciny: mianowicie; to znaczy


SJP.pl


scillaren

preparat farmaceutyczny wzmagający akcję mięśnia sercowego; scylaren


SJP.pl


scindapsus

pnącze z rodziny obrazkowatych, w warunkach naturalnych rosnące w Malezji


SJP.pl

Scindapsus, ołustek ("Scindapsus" Schott) – rodzaj roślin zielnych z rodziny obrazkowatych, obejmujący około 35 gatunków pochodzących z Chin, subkontynentu indyjskiego, Indochin, Azji Południowo-Wschodniej, Nowej Gwinei, Wysp Salomona, Queensland i Wysp Karolińskich.

Wikipedia


scintillante

określenie wykonawcze: iskrząco, migotliwie, błyskotliwie


SJP.pl


sciolto

[czytaj: szolto] sposób gry na skrzypcach, polegający na energicznych pociągnięciach całym smyczkiem po strunach


SJP.pl


scirocco

[czytaj: siroko] model samochodu marki Volkswagen


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • scirocco (sirocco) – rodzaj wiatru
  • Scirocco – nazwa włoskich okrętów
  • Scirocco – belgijski konstruktor i zespół Formuły 1
  • Volkswagen Scirocco – marka samochodu Volkswagen
  • Sirocco – film z 1951 roku

Wikipedia


scjagrafia

sztuka przedstawiania cieni w najbardziej realistyczny sposób


SJP.pl


scjamachia

walka z cieniami lub wyimaginowanym wrogiem


SJP.pl


scjatyk

dawniej: człowiek cierpiący na rwę kulszową (scjatykę)


SJP.pl


scjatyka

dawniej: ischias


SJP.pl


scjena

ryba drapieżna; orłoryb, kulbin;


SJP.pl


scjentolog

członek kościoła scjentologicznego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) członek Kościoła scjentologicznego

Wiktionary


scjentologia

doktryna Kościoła scjentologicznego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. doktryna Kościoła scjentologicznego, ruchu religijnego założonego w 1951 r. w USA jako alternatywa dla psychologii;

Wiktionary

Scjentologia ( Scientology) – ruch religijny uważany również za sektę, przedsiębiorstwo lub organizację pozarządową bez charakteru religijnego.

Podstawy scjentologii zostały opracowane w 1951 przez pisarza fantastyki naukowej L. Rona Hubbarda jako alternatywa psychologii. W 1953 została ona określona przez niego jako „stosowana filozofia religijna”.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przykładem nowego ruchu, który przypisuje nauce wiodące znaczenie, jest scjentologia odwołująca się nie tylko do mądrości Wschodu, ale też do mistycyzmu i współczesnych form magii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scjentolog m., scjentolożka ż., scjentyzm m., scjentysta m., scjentystka ż., scjentokracja ż.

 przym. scjentologiczny, scjentystyczny

Wiktionary


scjentologiczny

→ scjentologia


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) rel. związany ze scjentologią, dotyczący scjentologii

Wiktionary

Patrz:

scjentologia

Powiązane:

 rzecz. scjentologia ż., scjentolog mos.

Wiktionary


scjentolożka

→ scjentolog


SJP.pl

Patrz:

scjentolog

scjentyczny

dawniej: oparty na nauce, naukowy


SJP.pl


scjentyficzny

dawniej: naukowy


SJP.pl


scjentyfizm

dawniej: naukowość


SJP.pl


scjentysta

osoba kierująca się filozoficznym nurtem scjentyzmu


SJP.pl


scjentystka

zwolenniczka scjentyzmu


SJP.pl


scjentystyczny

→ scjentyzm


SJP.pl

Patrz:

scjentyzm

scjentyzm

pogląd, iż uzyskanie wiedzy o świecie możliwe jest wyłącznie przy wykorzystaniu nauk przyrodniczych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) filoz. pogląd filozoficzny uznający jedynie nauki przyrodnicze i eksperymentalne za zdolne do poznania i opisania rzeczywistości;

Wiktionary

Scjentyzm (od łac. "scientia" – wiedza) – zespół poglądów filozoficznych głoszących, że prawdziwą i w pełni uzasadnioną wiedzę o rzeczywistości dostarczają jedynie nauki przyrodnicze. Rozwinął się w drugiej połowie XIX wieku z empiryzmu i pozytywizmu. Za jego twórcę uważa się Augusta Comte'a.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Polski myśliciel traktował scjentyzm jako zabobon o wszechmocy poznawczej nauki.

 (1.1) Idea scjentyzmu jako postawy myślowej wyraża się w haśle: „Nauka zamiast religii”.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scjentologia ż., scjentysta mos., scjentystyczność ż.

 przym. scjentystyczny

 przysł. scjentystycznie

Wiktionary


scjoptykon

przyrząd optyczny używany przy odczytach do rzucania na ekran powiększonych obrazów; skioptykon


SJP.pl


scms

skrót od: Serial Copy Managment System - system zabezpieczający przed wielokrotnym kopiowaniem nagrań w formacie cyfrowym


SJP.pl

SCMS ( Serial Copy Management System) to system zabezpieczający przed nieograniczonym kopiowaniem nagrań w formacie cyfrowym. Powstał w odpowiedzi na pojawienie się urządzeń DAT (ang. Digital Audio Tape), które umożliwiały tworzenie cyfrowych kopii każdego materiału. Aktualnie system SCMS można znaleźć w urządzeniach CD, DAT, MD, DCC i innych wyposażonych w port cyfrowy (S/PDIF).

Wikipedia


scochy

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. mocz

Wiktionary


scooby-doo

pies z filmu animowanego o tym samym tytule


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Scooby Doo – seria amerykańskich seriali animowanych,
  • Scooby Doo – tytułowa postać seriali animowanych,
  • Scooby Doo – trzeci serial animowany opowiadający o perypetiach psa Scooby’ego i jego przyjaciół, nadawany w latach 1976–1978.
  • Scooby-Doo – film (reż. Raja Gosnell, 2002)

Wikipedia


scoop

[czytaj: skup] sensacyjna wiadomość podana w jakiejś gazecie wcześniej niż w pozostałej prasie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Scoop – film z 1987 roku w reżyserii Gavina Millara
  • Scoop – Gorący temat – film z 2006 roku w reżyserii Woody’ego Allena

Wikipedia


scordatura

[czytaj: skordatura] w muzyce: zmiana strojenia instrumentu strunowego ułatwiająca wykonanie pewnych pasaży, akordów itp.; skordatura


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. przestrojenie instrumentu strunowego, np. skrzypiec czy gitary, dla osiągnięcia szczególnego wirtuozerskiego efektu;

Wiktionary


scoring

[czytaj: skoring]
1. metoda oceny wiarygodności pożyczkobiorcy;
2. wynik punktowy potencjalnego pożyczkobiorcy po zastosowaniu tej metody


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stat. bank. telekom. system punktowej oceny klienta na podstawie szeregu danych wejściowych

Wiktionary


scoringowy

→ scoring [czytaj: skoringowy]


SJP.pl


scorpio

[czytaj: skorpio] model samochodu marki Ford


SJP.pl

Scorpio – rodzaj skorpionów z rodziny Scorpionidae.

Wikipedia


scorsese

[czytaj: skorsez-i] nazwisko


SJP.pl


scorzalit

minerał z grupy lazulitów, krystalizujący w układzie jednoskośnym, którego nazwa pochodzi od nazwiska odkrywcy (Evaristo Penna Scorza)


SJP.pl

Scorzalit – minerał z gromady forsterytów; zasadowy fosforan żelaza, magnezu i glinu.

Wikipedia


scotch

[czytaj: skocz] skocz;
1. taśma samoprzylepna;
2. potocznie: porcja, szklanka whisky


SJP.pl


scott

[czytaj: skot] nazwisko, m.in. Walter Scott (1771-1823) - pisarz szkocki


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Scott, Klan Scott – szkocki ród
  • SCOTT – szwajcarska firma, producent rowerów i akcesoriów rowerowych i motocyklowych
  • Amundsen-Scott – amerykańska stacja badawcza na Antarktydzie
  • Scott Base – nowozelandzka stacja badawcza na Antarktydzie
  • M8 Scott – amerykańska haubica samobieżna z okresu II wojny światowej
  • USS „Scott” – okręty marynarki wojennej USA
  • (876) Scott – planetoida, nazwana na cześć Roberta Scotta, brytyjskiego polarnika
  • Alfred Scott – reprezentant amerykańskiej mniejszości w negocjacjach nt. utworzenia kanadyjskiej prowincji Manitoba po rebelii nad Rzeką Czerwoną
  • Ann Scott – francuska pisarka
  • Ashley Scott – amerykańska aktorka i modelka
  • Beckie Scott – kanadyjska biegaczka narciarska
  • Bon Scott – australijski wokalista rockowy, członek zespołu AC/DC

Wikipedia


scottowski

[czytaj: skotowski] taki jak u Scotta, charakterystyczny dla utworów Scotta


SJP.pl


scouse

[czytaj: skałs] dialekt mieszkańców Liverpoolu


SJP.pl

Scouse – dialekt i akcent języka angielskiego używany w hrabstwie Merseyside. Zasięg dialektu rośnie. Nazwa dialektu wywodzi się od słowa „lobscouse”, które to oznacza rybną potrawę jednogarnkową jedzoną przez marynarzy i biednych mieszkańców Liverpoolu.

Wikipedia


scrabble

[czytaj: skrabl, skrable] gra słowna polegająca na układaniu wyrazów na planszy z losowanych liter


SJP.pl

Scrabble – gra w układanie słów wymyślona przez Alfreda Buttsa w 1931. Jedna z najpopularniejszych gier słownych na świecie. Prawa autorskie do nazwy Scrabble posiadają firmy Mattel oraz Hasbro (w USA i Kanadzie).

Organizacją zrzeszającą polskich scrabblistów jest Polska Federacja Scrabble, która od 1993 organizuje mistrzostwa Polski w scrabble.

Wikipedia


scrabble'owy

[czytaj: skrablowy] dotyczący gry scrabble; scrabblowy, skrablowy


SJP.pl


scrabblista

[czytaj: skrablista] osoba grająca w scrabble; skrablista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba grająca w Scrabble, zwłaszcza z dużym zaangażowaniem lub zawodowo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeżeli ktoś ma wątpliwości do ułożonego przez przeciwnika wyrazu, sprawdza go w specjalnym słowniku scrabblisty.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. war. skrablista mos.

:: fż. scrabblistka ż.

 przym. scrabblowy

Wiktionary


scrabblistka

[czytaj: skrablistka] kobieta grająca w scrabble; skrablistka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta grająca w Scrabble, zwłaszcza z dużym zaangażowaniem lub zawodowo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Najmłodszym zawodnikiem był 10-letni Piotr Madej z Lublina, który przyjechał do Łodzi z mamą, również zapaloną scrabblistką notowaną w rankingu krajowym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. war. skrablistka ż.

:: fm. scrabblista mos.

 przym. scrabblowy

Wiktionary


scrabblowy

[czytaj: skrablowy] dotyczący gry scrabble; skrablowy, scrabble'owy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany ze Scrabblami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Scrabblowe szaleństwo nie ominęło również Polski.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scrabblista mos., scrabblistka ż.

 przym. war. skrablowy

Wiktionary


scrackować

[czytaj: skrakować] złamać zabezpieczenia oprogramowania komputerowego; skrakować


SJP.pl


scrapbooking

[czytaj: skrapbuking]
1. metoda ozdabiania i tworzenia albumów ze zdjęciami i pamiątkami rodzinnymi;
2. przedmiot wykonany lub ozdobiony metodą scrapbookingu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) metoda zdobienia stron albumów fotograficznych, rzadziej także kartek okolicznościowych, zaproszeń itp.; wykonywanie kolaży ze zdjęć i elementów ozdobnych;

Wiktionary

Scrapbooking – sztuka ręcznego tworzenia i dekorowania albumów ze zdjęciami i pamiątkami rodzinnymi. Nazwa pochodzi od ang. "scrapbook", oznaczającego taki album. Natomiast sam wyraz "scrap" oznacza skrawek.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W scrapbookingu nie ma określonych reguł, zasady tworzenia są dowolne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scrapek

 przym. scrapbookingowy

Wiktionary


scrapbookingowy

→ scrapbooking [czytaj: skrapbukingowy]


SJP.pl


scrapek

[czytaj: skrapek] przedmiot lub element wykonany metodą scrapbookingu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) środ. zdjęcie, kartka okolicznościowa, zaproszenie itp. wykonane metodą scrapbookingu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Trochę wolnego czasu i znowu dziś zrobiłam scrapek z moim kocurkiem. (z Internetu)

 (1.1) Wykonanie dobrego scrapka zajmuje mi kilka wieczorów, a taki z gotowca można zrobić w godzinę. (z Internetu)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scrapbooking

Wiktionary


scrapie

[czytaj: skrejpi]
1. choroba owiec o długim okresie inkubacji, powodująca m.in. zanik neuronów i zmiany gąbczaste w mózgu; encefalopatia gąbczasta owiec, kołowacizna;
2. cząsteczka białkowa wywołująca chorobę scrapie


SJP.pl


scrapkowanie

[czytaj: skrapkowanie] ręczne ozdabianie i tworzenie albumów ze zdjęciami i pamiątkami rodzinnymi


SJP.pl


scrapkowy

[czytaj: skrapkowy] związany z ręcznym ozdabianiem i tworzeniem albumów ze zdjęciami i pamiątkami rodzinnymi


SJP.pl


scratch

skrecz;
1. dźwięk powstający przez drapanie igłą gramofonową płyty winylowej przesuwanej w odpowiedni sposób dłonią;
2. dyscyplina kolarstwa torowego


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • scratch, skrecz – dźwięk powstający poprzez „drapanie” płyty winylowej igłą znajdującą się w gramofonie konsoli DJ-a.
  • scratch, skrecz (niepopr. „krecz”) – przerwanie rozgrywki tenisowej skutkującej wygraną przeciwnika, zwykle w wyniku kontuzji.
  • Scratch – jedna z konkurencji kolarstwa torowego
  • Scratch – film dokumentalny z 2001 roku o scratchowaniu i kulturze hip-hopowej
  • Scratch – wizualny język programowania i serwis społecznościowy opracowany w Massachusetts Institute of Technology

Wikipedia


scratching

[czytaj: skraczing lub skreczing] tworzenie dźwięków poprzez przesuwanie palcami grającej płyty gramofonowej; skreczing


SJP.pl


scratchować

[czytaj: skreczować] skreczować (częściej);
1. zrezygnować z udziału w jakiejś zabawie;
2. w tenisie ziemnym: poddać mecz bez walki


SJP.pl


screamo

[czytaj: skrimo] agresywna odmiana muzyki emo


SJP.pl

Screamo – gatunek muzyczny, agresywna odmiana emo, rozwijana od początku lat 90. XX wieku. Screamo często kojarzone jest z emo violence, ze względu na powiązania z muzyką power violence.

Charakterystyczny dla screamo jest krzyczany wokal (w niektórych przypadkach przeplatany melorecytacją), szybkie partie perkusji (często oparte na tzw. blastach) oraz przeszywające partie gitar, ale występują też akustyczne partie lub całe piosenki grane na minimalnym przesterze.

Wikipedia


screen

[czytaj: skrin] potocznie: zapis obrazu wyświetlanego na ekranie; zrzut ekranu, screenshot


SJP.pl


screening

[czytaj: skrining] badanie całej populacji przeprowadzane w celu wyłonienia osób, które mogą mieć jakąś chorobę; badanie przesiewowe; badanie przesiewowe, skrining, skryning


SJP.pl


screeningowy

→ screening [czytaj: skriningowy]; skryningowy


SJP.pl


screenować

[czytaj: skrinować] potocznie: robić zrzuty ekranu


SJP.pl


screenshot

[czytaj: skrinszot] zapis obrazu wyświetlanego na ekranie; zrzut ekranu, screen


SJP.pl


scribanne

[czytaj: skriban] komoda z szufladami i pulpitem do pisania; sekretarzyk, skryban


SJP.pl


script

[czytaj: skript] scenariusz filmowy lub telewizyjny; skrypt


SJP.pl


scriptor

[czytaj: skryptor] w średniowieczu: człowiek przepisujący księgi rękopiśmienne; skryptor


SJP.pl


scriptorium

[czytaj: skryptorium] skryptorium;
1. miejsce, w którym kopiowano księgi rękopiśmienne, najczęściej znajdujące się przy klasztorach lub w katedrach;
2. dawniej: przenośny pulpit z drewna z pochyłym, ruchomym blatem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zob. skryptorium.

Wiktionary


scroll

[czytaj: skrol] środowiskowo: rolka myszki komputerowej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • scrolling, czyli pasek przesuwania (ang. scrollbar)
    • także manipulacja paskiem przesuwania czy nawet jego ukazanie się
    • ang. scrolling oznacza: przewijanie, przewija (się), przesuwanie się, przesuwa; np. nagminny sposób wyświetlania listy płac na zakończenie filmu
  • ticker (od ang. to scroll, „zapisywać”, „przewijać (się)” np. wskroś ekranu, czyli przewijać/maszerować tekst poziomo przezeń
  • składowa cześć nazw rozmaitego oprogramowania czy widżetów, które mają coś wspólnego z przewijaniem czy wyświetlaniem na ekranie przez przewijanie.
  • tradycyjnie ang. scroll (w liczbie pojedynczej) scrolls (w liczbie mnogiej) to „zwoje”, rękopisy, czy nawet kroniki np. manuskrypty biblijne. Rękopisy z Qumran to Zwoje znad Morza Martwego.

Wikipedia


scrollować

[czytaj: skrolować] środowiskowo: przewijać treści na ekranie; skrolować


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) neol. przewijać zawartość ekranu na urządzeniu elektronicznym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Scrolluj ciszej, bo obudzisz pieseła!

Wiktionary

Powiązane:

 czas. skrolować ndk.

 rzecz. scrollowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przewijać, skrolować

Wiktionary


scrub

1. [czytaj: skrub lub skrab] australijska odmiana buszu; skrub;
2. [czytaj: skrab] kosmetyk do peelingu ciała


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kosmet. kosmetyk do peelingu ciała, zwykle zawierający grube ziarna

Wiktionary


scrunchie

[czytaj: skranczi] rodzaj gumki do włosów


SJP.pl


scs.

skrót od: staro-cerkiewno-słowiański


SJP.pl


scsi

skrót od: Small Computer Systems Interface - ośmiobitowy interfejs równoległy do przesyłania danych między urządzeniami


SJP.pl

SCSI (, skrót z ang. "Small Computer Systems Interface") – równoległa magistrala danych przeznaczona do przesyłania danych między urządzeniami.

System SCSI do niedawna był powszechnie wykorzystywany głównie w wysokiej klasy serwerach i stacjach roboczych. Obecnie jest on stopniowo wypierany przez nowszy interfejs SAS. Tańsze komputery domowe wykorzystują przeważnie standard Serial ATA III, który i tak jest szybszy od SCSI (wcześniej najpowszechniejszy był standard ATA/IDE).

Wikipedia


sct

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) = mot. urb. strefa czystego transportu

Wiktionary


scucito

określenie wykonawcze: rozrywając, dzieląc


SJP.pl


scud

[czytaj: skad] seria radzieckich rakiet balistycznych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Scud – seria radzieckich rakiet balistycznych
    • R-11 (Scud-A) – radziecka rakieta balistyczna
    • R-11M (Scud-A) – radziecka rakieta balistyczna
    • R-17 (Scud-B) – radziecka rakieta balistyczna

Wikipedia


scudo

[czytaj: skudo] model samochodu marki Fiat


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • historyczne monety o tej nazwie – skud
  • nazwa monety bitej przez Zakon Maltański – scudo maltańskie
  • nazwa monety bitej w San Marino – scudo San Marino
  • Fiat Scudo – samochód dostawczy

Wikipedia


scudzoziemszczać

przestarzale: wynaradawiać; scudzoziemczać


SJP.pl


scudzołożyć

dawniej: zgrzeszyć cudzołóstwem


SJP.pl


scukrzanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|scukrzać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. scukrzać ndk.

 przym. cukierniczy, cukierkowy

 rzecz. cukier mrz., cukiernica ż., cukierniczka ż.

Wiktionary


scukrzenie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) proces krystalizacji cukrów

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. cukierniczka ż., cukiernica ż., cukier mrz., cukierkowość ż.

 przym. scukrzony, cukierkowy, cukierniczy

Wiktionary


scull

jednoosobowa łódź półwyścigowa; skul, skull


SJP.pl


sculps.

skrót od: sculpsit (z łaciny: wyrył, wyrzeźbił - wyraz umieszczony na sztychach, drzeworytach itp. przed nazwiskiem autora); sc.


SJP.pl


sculpsit

wyrył, wyrzeźbił; wyraz umieszczony na sztychach, drzeworytach itp. przed nazwiskiem autora


SJP.pl

Sc

Wikipedia


scuppie

[czytaj: skapi] japs wrażliwy na problemy społeczne


SJP.pl


scustomizować

[czytaj: skastomizować] dostosować coś (np. urządzenie, aplikację) do własnych potrzeb


SJP.pl


scyfryzować

zamienić dane w postaci analogowej na postać cyfrową, zwykle na zapis binarny; zdigitalizować, zdygitalizować, ucyfrowić


SJP.pl


scylaren

preparat farmaceutyczny wzmagający akcję mięśnia sercowego; scillaren


SJP.pl

Sc

Wikipedia


scylla

1. przylądek Cieśniny Messyńskiej;
2. w mit. grec. jeden z potworów czyhający na statki na skałach cieśniny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) mitgr. potwór morski o kobiecej postaci i wężowych splotach, czyhający na marynarzy w Cieśninie Mesyńskiej;

 (1.2) mitgr. córka Nisosa, króla Megary; pomniejsza postać z mitów greckich;

 (1.3) geogr. przylądek na Sycylii, w Cieśninie Mesyńskiej;

 (1.4) astr. planetoida o numerze 155, z głównego pasa asteroid;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈst͡sɨlːa, AS: scy•la

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Skylla

 (1.2) Skylla

 (1.3) Skylla

Wiktionary


scyniczały

stać się cynikiem; scynicznieć


SJP.pl


scyniczeć

stać się cynikiem; scynicznieć


SJP.pl


scyniczniały

stać się cynicznym; scyniczeć


SJP.pl


scynicznieć

stać się cynicznym; scyniczeć


SJP.pl


scynk

jaszczurka z rodziny scynkowatych; śliga lekarska


SJP.pl


scynki

jaszczurka z rodziny scynkowatych; śliga lekarska


SJP.pl


scynkowate

rodzina jaszczurek obejmująca ponad 1500 gatunków; scynki, śligi


SJP.pl

Scynkowate, scynki, śligi (Scincidae) – rodzina jaszczurek z nadrodziny Scincomorpha w rzędzie łuskonośnych (Squamata) obejmująca ponad 1700 gatunków.

Wikipedia


scynkowaty

o cechach scynkowatych (rodzina jaszczurek)


SJP.pl


scynkowy

→ scynk


SJP.pl

Patrz:

scynk

scyntygraf

urządzenie do scyntygrafii; scyntylograf


SJP.pl


scyntygrafia

metoda badania narządów z użyciem substancji promieniotwórczej; scyntylografia, skenning, gammografia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. obrazowa metoda diagnostyczna polegająca na graficznym przedstawieniu rozpadu wprowadzonych do organizmu radioizotopów;

Wiktionary

Scyntygrafia (również: scyntylografia) – obrazowa metoda diagnostyczna medycyny nuklearnej, polegająca na wprowadzeniu do organizmu środków chemicznych (najczęściej farmaceutyków) znakowanych radioizotopami, rejestracji ich rozpadu i graficznym przedstawieniu ich rozmieszczenia (topografii). Scyntygrafia umożliwia ocenę morfologiczną (położenie, wielkość, kształt, struktura) i funkcjonalną (klirens, przepływ, zdolność gromadzenia – np. w przypadku jodu w tarczycy) narządu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Aby przyspieszyć eliminację radioznacznika z organizmu, po scyntygrafii zaleca się zwiększyć ilość przyjmowanych płynów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌst͡sɨ̃ntɨˈɡrafʲja, AS: scỹntygrafʹi ̯a

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) scyntylografia

Wiktionary


scyntygram

obraz uzyskany metodą scyntygrafii


SJP.pl


scyntylacja

1. zmiana położenia, jasności lub barwy gwiazdy wywoływana nieregularnymi drganiami atmosfery ziemskiej;
2. błysk pojawiający się w scyntylatorze w wyniku jego pobudzenia przez cząstkę promieniowania przenikliwego


SJP.pl

Scyntylacja (termin zwykle używany w liczbie mnogiej: scyntylacje) – zjawisko powstawania błysku świetlnego w wyniku przechodzenia promieniowania jonizującego przez niektóre substancje. Jest powodowane absorpcją części energii promieniowania i jej emisją na skutek luminescencji (fluorescencji lub fosforescencji). Zjawisko to można obserwować gołym okiem.

Wikipedia


scyntylacyjny

związany z scyntylacją


SJP.pl


scyntylator

1. substancja, w której przechodząca cząstka promieniowania przenikliwego powoduje krótkotrwały błysk światła;
2. urządzenie do wykrywania i analizy promieniowania przenikliwego wykorzystujące taką substancję


SJP.pl

Scyntylator – substancja emitująca światło pod wpływem promieniowania jonizującego.

Scyntylator pochłania energię promieniowania jonizującego (np. gamma, beta, promieniowanie neutronowe), a następnie emituje promieniowanie elektromagnetyczne o znacznie większej długości z zakresu ultrafioletu, światła widzialnego, a nawet podczerwieni.

Wikipedia


scyntylograf

urządzenie do scyntygrafii; scyntygraf


SJP.pl


scyntylografia

metoda badania narządów z użyciem substancji promieniotwórczej; scyntygrafia, skenning, gammografia


SJP.pl


scypio

przydomek rodu patrycjuszy w antycznym Rzymie; Scypion


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) hist. imię|polski|m.

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (2.1) polski herb szlachecki;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Scypion

Wiktionary


scypion

1. członek rodu Scypionów;
2. nazwisko rodowe Scypiona Starszego, bohatera drugiej wojny punickiej;
3. nazwisko rodowe Scypiona Młodszego, bohatera trzeciej wojny punickiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Scypion – imię męskie pochodzenia łacińskiego, pierwotnie przydomek, wywodzi się od słowa "scipio", "-onis" – "laska, buława" (otrzymywana przez "viri triumphales" i sojuszniczych władców). Imię częste w rodzie Korneliuszy.

Scypion imieniny obchodzi 4 września, jako wspomnienie bł. Scypiona Hieronima Brigéat de Lambert.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wraz z innymi wybitnymi postaciami Rzymu stworzył krąg Scypiona.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. scypionyks mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Scypio

Wiktionary


scypionowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Scypiona lub z nim związany


SJP.pl


scypuł

delikatnie owłosiony naskórek na porożu zwierzyny płowej; mech


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) łow. meszkowaty naskórek, którym pokryte jest poroże jeleniowatych podczas wyrastania;

Wiktionary

Scypuł – cienka, delikatna warstwa skórna pokryta drobną sierścią, która chroni poroże jeleniowatych w okresie ich corocznego wzrostu. Jest bogato unaczyniony i silnie unerwiony, dlatego przy obrażeniach poroża często krwawi. Gdy poroże w pełni się ukształtuje, scypuł obumiera i jest ścierany o pnie drzew, krzewy i gałęzie. W trakcie usuwania scypułu jeleniowate wyrządzają szkody w gospodarce leśnej, zdzierając korę drzew. Takie zachowanie nazywa się czemchaniem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Scypuł jest unerwiony i ukrwiony, dlatego kiedy jelenie wycierają go odsłaniając kość poroża jest ono często „udekorowane” powiewającymi resztkami zbędnej już skóry.

Wiktionary


scysja

konflikt, starcie, zatarg; konflikt, spór


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. kłótnia, sprzeczka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wyobrażam sobie, do jakich scysji mogłoby dojść między nami, gdybym musiał być świadkiem jego niepoczytalnych popisów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈst͡sɨsʲja, AS: scysʹi ̯a

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zatarg

Wiktionary


scyta

mieszkaniec Scytii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. etn. członek indoeuropejskiego ludu rządzącego w starożytności częścią Ukrainy;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bo Stlawowie z Hunnami a Scyta z Bułgarem, • A z drugiej strony Med znów ze Scytą zmówiony…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈst͡sɨta, AS: scyta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Scytia ż., scytyjski mrz.

:: fż. Scytyjka ż.

 przym. scytyjski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Skołota

Wiktionary


scytia

tereny na północ od Morza Czarnego, zamieszkane przez Scytów; nazwa stosowana głównie przez pisarzy starożytnych, od I wieku n.e. używane określenie "Sarmacja"


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) hist. rozległa stepowa kraina historyczna Eurazji obejmująca część dzisiejszej Ukrainy, południowej Rosji i Kazachstanu, zamieszkana przez Scytów, koczowniczy lud indoeuropejski;

Wiktionary

Scytia (grec. Σκυϑἰα, łac. Scythia) – w starożytności grecka i rzymska nazwa części obszaru Eurazji zamieszkanej przez Scytów.

Regiony tradycyjnie uznawane za dawną Scytię to:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈst͡sɨtʲja, AS: scytʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Scyta mos., Scytyjka ż., scytyjski mrz.

 przym. scytyjski

Wiktionary


scytyjka

mieszkanka Scytii


SJP.pl


scytyjski

dotyczący Scytów, charakterystyczny dla Scytów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany ze Scytią lub Scytami, odnoszący się do Scytii lub Scytów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) hist. indoeuropejski język, używany przez plemięemiona Scytów;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: st͡sɨˈtɨjsʲci, AS: scytyi ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Scyta mos., Scytyjka ż., Scytia ż.

Wiktionary


scyzor

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zgrub. od scyzoryk

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na stole zobaczył duży otworzony scyzor i sznurek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. scyzoryk m.

:: zdrobn. scyzoryczek m.

Wiktionary


scyzoryczek

zdrobnienie od: scyzoryk


SJP.pl


scyzoryk

podręczny przedmiot składający się zazwyczaj ze składanego noża lub kilku noży, niekiedy również z innych narzędzi (np. śrubokrętu, nożyczek, otwieracza)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) składany, krótki nóż, z jednym lub kilkoma ostrzami;

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) pot. żart. o kimś, kto pochodzi z Kieleckiego

Wiktionary

Scyzoryk – rodzaj kieszonkowego noża ze składaną głownią, wyposażonego dodatkowo w składane narzędzia zamontowane w tej samej oprawie (np. śrubokręt, korkociąg, otwieracz do butelek czy konserw).

Najbardziej znanymi scyzorykami są tzw. "szwajcarskie noże oficerskie" (produkowane przez firmy Victorinox i Wenger). Scyzoryk często mylony jest z nożem składanym (tzw. folderem), który posiada jedynie składaną głownię (bez dodatkowych narzędzi).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dobry jest, skubany, otworzył se zamek scyzorykiem w pięć sekund. To na pewno jest szkieł, a nie jakiś włamywacz?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: st͡sɨˈzɔrɨk, AS: scyzoryk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. scyzoryczek m.

:: zgrub. scyzor m.

Wiktionary


sczaić

potocznie:
1. zrozumieć coś; skumać, zajarzyć, skapować, załapać;
2. zastać kogoś podczas robienia przez niego czegoś złego lub wstydliwego; przyłapać, przydybać;
3. nagle zdać sobie z czegoś sprawę; zorientować się


SJP.pl


sczaniecki

nazwisko


SJP.pl


sczarniały

stać się czarnym lub ciemniejszym; sczernieć, poczarnieć, poczernieć


SJP.pl


sczarnieć

stać się czarnym lub ciemniejszym; sczernieć, poczarnieć, poczernieć


SJP.pl


sczechizować

poddać wpływom czeskim, rozszerzyć wpływy czeskie, nadać czemuś cechy typowo czeskie; sczeszczyć


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. czechizować)

 (1.1) dokonany od|czechizować.

czasownik zwrotny dokonany sczechizować się (ndk. czechizować się)

 (2.1) dokonany od|czechizować się.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Część wsi w ciągu stu lat sczechizowano.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. czechizować ndk.

 rzecz. Czeszka ż., czeskość ż., czechizm mrz., Czech mos., Czechy lm nm., czechizowanie

 przysł. czesko

Wiktionary


sczepiać

łączyć razem jakieś przedmioty, zaczepiając jeden o drugi


SJP.pl


sczepienie

złączyć


SJP.pl


sczepić

złączyć


SJP.pl


sczerniały

stać się czarnym lub ciemniejszym; sczarnieć, poczarnieć, poczernieć


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który zmienił kolor na czarny

Wiktionary


sczernieć

stać się czarnym lub ciemniejszym; sczarnieć, poczarnieć, poczernieć


SJP.pl


sczesanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sczesać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. czesać, sczesywać, sczesać dk.

Wiktionary


sczesać

czasownik przechodni dokonany (ndk. sczesywać)

 (1.1) czesząc, usunąć

 (1.2) czesząc włosy, zgarnąć je w jedną stronę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Włosów miała także obfitość, upiętych nisko, sczesanych na policzki secesyjną modą.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. czesać ndk., sczesywać ndk.

 rzecz. sczesanie n.

Wiktionary


sczesywać

czasownik przechodni niedokonany (dk. sczesać)

 (1.1) usuwać coś za pomocą szczotki lub grzebienia

 (1.2) czesząc włosy, przesuwać je w jedną stronę

Wiktionary

Powiązane:

 czas. czesać, sczesać

 rzecz. sczesanie n., sczesywanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) oczyszczać, sczyszczać, ścierać

Wiktionary


sczeszczyć

poddać wpływom czeskim, rozszerzyć wpływy czeskie, nadać czemuś cechy typowo czeskie; sczechizować


SJP.pl


sczeznąć

umrzeć, zginąć, zmarnieć


SJP.pl

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. czeznąć)

 (1.1) książk. ulec zmarnowaniu, wyniszczeniu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sczeznięcie n., sczeźnięcie n.

 czas. szczeznąć, czeznąć ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przepaść, zginąć, zniknąć; daw. szczeznąć

Wiktionary


sczezły

taki, który stał się słabszy, mniejszy lub przestał istnieć


SJP.pl


sczytać

1. w edytorstwie: czytając, sprawdzić tekst z tekstem oryginalnym w celu zrobienia korekty;
2. rzadko: zniszczyć coś przez częste czytanie; zaczytać;
3. dawniej: przeczytać


SJP.pl


sczytywać

1. w edytorstwie: czytając, sprawdzać tekst z tekstem oryginalnym w celu zrobienia korekty;
2. rzadko: niszczyć coś przez częste czytanie; zaczytywać


SJP.pl


scénic

model samochodu marki Renault


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) mot. samochód osobowy marki Renault Scénic;

Wiktionary


sd

Stronnictwo Demokratyczne


SJP.pl

skrótowiec w funkcji rzeczownika rodzaju nijakiego

 (1.1) = polit. Stronnictwo Demokratyczne (partia polityczna);

 (1.2) = rel. Seminarium Duchowne

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • SD – stanowisko dowodzenia
  • niem. Schweizer Demokraten, pol. Szwajcarscy Demokraci – szwajcarska partia polityczna
  • niem. Sicherheitsdienst – organ wywiadu, kontrwywiadu i służby bezpieczeństwa SS w nazistowskich Niemczech
  • wł. Sinistra Democratica, pol. Demokratyczna Lewica – włoska partia polityczna
  • Stronnictwo Demokratyczne – polska partia polityczna
  • szw. Sverigedemokraterna, pol. Szwedzcy Demokraci – szwedzka partia polityczna
  • kod ISo ISO 3166-2:US oraz przedrostek kodu pocztowego Dakoty Południowej, ang. South Dakota
  • kod ISO 3166-1 przypisany do Sudanu
    • .sd – domena internetowa przypisana do Sudanu
    • kod linii IATA przypisany do Sudan Airways
  • kod ISO 639-2 przypisany do języka Sindhi
  • SD-2 – niemiecka bomba odłamkowa z okresu II wojny światowej

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɛz‿ˈdɛ, AS: ez‿de

Wiktionary


sdb

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Salezjanie (SDB) – męski zakon katolicki
  • GBU-39 SDB – amerykańska szybująca bomba lotnicza, najmniejsza precyzyjna bomba używana przez amerykańskie siły zbrojne, wprowadzona do służby w 2006 roku.

Wikipedia


sde

skrótowiec, rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) = praw. system dozoru elektronicznego;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • System dozoru elektronicznego (SDE)
  • SDE – ang. Spatial Database Engine (ArcSDE)
  • SDE – kod IATA portu lotniczego Vicecomodoro Ángel de la Paz Aragonés w Santiago del Estero w Argentynie
  • SDE – Partia Socjaldemokratyczna w Estonii, est. Sotsiaaldemokraatlik Erakond
  • S.D.E. – albumem amerykańskiego rapera Cam'ron a

Wikipedia


sdk

skrót od: Spółdzielczy Dom Kultury


SJP.pl


sdkpil

Socjaldemokracja Królestwa Polskiego i Litwy


SJP.pl


sdp

[czytaj: es-de-PE] skrót od: Stowarzyszenie Dziennikarzy Polskich


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Stowarzyszenie Dziennikarzy Polskich – stowarzyszenie zrzeszające polskich dziennikarzy
  • Session Description Protocol – format opisu parametrów do inicjacji mediów strumieniowych
  • Software development process – proces technologiczny mający na celu wytworzenie oprogramowania
  • Partia Socjaldemokratyczna (Social Democratic Party) – brytyjska partia polityczna
  • Socjaldemokratyczna Partia Bośni i Hercegowiny
  • Socjaldemokratyczna Partia Chorwacji
  • – niemiecka partia polityczna
  • Partia Socjaldemokratyczna – gdańska partia polityczna
  • Siostry Opatrzności Bożej – żeńskie zgromadzenie zakonne
  • Szczecińska Drużyna Przeprawowa – offroadowa grupa aktywnych miłośników błota i przeprawy terenowej 4x4 w Zachodniopomorskim.

Wikipedia


sdpl

skrót od: Socjaldemokracja Polska - partia polityczna


SJP.pl

skrót

 (1.1) = Socjaldemokracja Polska

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɛz‿dɛ‿pɛ‿ˈːl, AS: ez‿de‿p•‿el

Wiktionary


sdprr

skrót od: Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza Rosji - rosyjska partia polityczna działająca w latach 1898-1918


SJP.pl

skrótowiec

 (1.1) = polit. Socjaldemokratyczna Partia Robotnicza Rosji

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) RSDPR

Wiktionary


sdram

SDRAM (od synchronous dynamic random-access memory) – rodzaj pamięci DRAM pracującej synchronicznie z magistralą systemową, co odróżnia ją od klasycznej pamięci DRAM typu FPM i EDO, które pracują asynchronicznie.

Wikipedia


sdrp

skrót od: Socjaldemokracja Rzeczypospolitej Polskiej - polska partia polityczna


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • SDRP – Stowarzyszenie Dziennikarzy Rzeczypospolitej Polskiej
  • SdRP – Socjaldemokracja Rzeczypospolitej Polskiej

Wikipedia


sdrucciolando

[czytaj: zdruczjolando] określenie wykonawcze zbliżone do glissando; ześlizgując się


SJP.pl


sds

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Laurylosiarczan sodu
  • Societas Divini Salvatoris – salwatorianie, zgromadzenie katolickie
  • Sorores Divini Salvatoris – salwatorianki, zgromadzenie katolickie
  • Smart Distributed System
  • Związek Sił Demokratycznych (Съюз на демократичните сили, SDS)
  • Słoweńska Partia Demokratyczna (Slovenska demokratska stranka, SDS)
  • (niem.) Steck-Dreh-Sitzt lub Spannen durch System, (ang.) Special Direct System – SDS – system mocowania narzędzia
  • Software-defined storage
  • Studenci na rzecz Demokratycznego Społeczeństwa – , SDS, organizacja studencka działająca w Stanach Zjednoczonych
  • Safety Data Sheet - karta charakterystyki substancji
  • SDS – grupa twórcza działająca od 1984 r. na pograniczu poezji, literatury, plastyki i fotografii

Wikipedia


sdz

skrót

 (1.1) = bibl. Księga Sędziów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈcɕɛ̃ŋɡa ˈsɛ̃ɲd͡ʑuf, AS: ḱśẽŋga sẽńʒ́uf

Wiktionary


se

zaimek zwrotny; *nieakcentowana forma celownika "se" potoczna, używana głównie w języku mówionym


SJP.pl

zaimek zwrotny

 (1.1) pot. sobie (nieakcentowane)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Se – plemię tybetańskie.
  • Se – znak japońskich sylabariuszy
  • Se (sellenium) jest symbolem chemicznym pierwiastka selen.
  • .se to domena internetowa Szwecji.
  • SE (South-East) to kierunek południowo-wschodni na kompasie.
  • SE (Societas Europea) skrótowe określenie Europejskiej Spółki Akcyjnej. Zarazem obligatoryjny człon firmy tejże spółki.
  • SE (Second Edition) jedna z wersji systemu operacyjnego Microsoft Windows 98
  • SE (Sony Ericsson) firma produkująca urządzenia telekomunikacyjne
  • Sé

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Daj se z tym spokój.

 (1.1) Te opolskie dziołchy, wielkie paradnice // kazały se poszyć czerwone spódnice.

 (1.1) Spojrzeli se w oczy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛ, AS: se

Wiktionary


seaborg

[czytaj: s-iborg] sztucznie otrzymywany pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 106 i symbolu Sg


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu Sg i liczbie atomowej 106;

Wiktionary

Seaborg (Sg, łac. "seaborgium"), wcześniej unnilhexium (Unh) – pierwiastek chemiczny z grupy metali przejściowych w układzie okresowym. Nazwa pochodzi od nazwiska amerykańskiego chemika Glenna T. Seaborga.

Znane jest 12 izotopów tego pierwiastka[]. Najbardziej stabilnym jest izotop 269Sg, który ma czas połowicznego zaniku ok. 5 minut.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jakie właściwości chemiczne ma seaborg?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsʲibɔrk, AS: sʹibork

Wiktionary

Powiązane:

 przym. seaborgowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. Sg; stara nazwa unnilhexium (Unh)

Wiktionary


seaborgowy

przymiotnik

 (1.1) dotyczący seaborgu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seaborg mrz.

Wiktionary


seacik

zdrobnienie od: Seat (samochód marki Seat)


SJP.pl


seagate

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Seagate – przedsiębiorstwo produkujące nośniki danych
  • Seagate – jednostka osadnicza w stanie Karolina Północna, w hrabstwie New Hanover

Wikipedia


seans

1. pokaz filmu w kinie
2. wywoływanie duchów
3. okres przeznaczony na pozowanie artyście


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pokaz filmu

 (1.2) spotkanie z uzdrowicielem, psychoanalitykiem itp.

 (1.3) indywidualny pokaz czegoś, np. umiejętności, mocy nadprzyrodzonych itp.

 (1.4) jednorazowe pozowanie artyście do portretu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Seans – przedstawienie publiczne filmu w kinie lub zebranie poświęcone doświadczeniom spirytystycznym
  • Seans – film amerykańsko-brytyjski z 1945 roku
  • Seans – film polski z 1978 roku
  • Seans – polski film dokumentalny z 2003

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. seansik m.

Wiktionary


seansik

zdrobnienie od: seans


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od seans

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie seans, lecz tylko mały seansik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seans m.

Wiktionary


searle

[czytaj: serl] nazwisko


SJP.pl


seat

marka samochodów i firma; SEAT


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) mot. samochód marki SEAT

Wiktionary

SEAT S.A. ("Sociedad Española de Automóviles de Turismo") – hiszpańskie przedsiębiorstwo z branży motoryzacyjnej, które specjalizuje się w produkcji samochodów osobowych, zostało założone w 1950 roku. Przedsiębiorstwo jest własnością niemieckiego koncernu motoryzacyjnego Volkswagen AG.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przez całą drogę wlókł się przed nami żółty seat.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛat, AS: seat

Wiktionary


seato

skrót od: Southeast Asia Treaty Organization (Organizacja Paktu Południowo-Wschodniej Azji), międzynarodowa organizacja polityczno-militarna


SJP.pl


seattle

[czytaj: s-iATL] miasto w USA


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w stanie Waszyngton, w Stanach Zjednoczonych;

Wiktionary

Seattle /si: æt təl/– największe miasto w stanie Waszyngton, ośrodek administracyjny hrabstwa King, położone pomiędzy zatoką Puget a jeziorem Washington, około 175 km na południe od granicy z Kanadą. W 2015 roku miasto liczyło 684 451 mieszkańców. W 2023 roku liczyło już 781 tys. mieszkańców.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nazwa Seattle pochodzi od imienia indiańskiego wodza.

Wiktionary


seba

wydzielina gruczołów łojowych na skórze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) imię|polski|m. zgrub. Sebastian

 (1.2) pot. osiedlowy cwaniak, dres

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Strzelmy se z Sebą selfiaka!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Bastek mos., Sebastianowa ż., Sebastianek mos., Sebastian mos., Sebastiana ż.

 przym. Sebastianowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) Sebix

Wiktionary


sebacynowy

kwas sebacynowy - organiczny związek chemiczny, kwasy karboksylowy stosowany w przemyśle tworzyw sztucznych


SJP.pl


sebald

imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sebald (imię)
  • Sebald Beham (1500-1555) – grafik niemiecki
  • Józef Sebald (1853-1931) – fotograf krakowski
  • W.G. Sebald (1944-2001) – pisarz niemiecki
  • St. Sebald – kościół św. Sebalda w Norymberdze

Wikipedia


sebastejon

świątynia poświęcona bogini Rzymu i cesarzowi, powstała w Afrodyzji w latach 20-60 n.e.


SJP.pl


sebastian

1. imię męskie;
2. pogardliwie: młody mężczyzna, którego zachowanie i wygląd wzbudza niechęć, cechujący się głupotą, prostactwem i roszczeniowością; sebastian, Sebiks (sebiks), Sebix (sebix), Seba (seba)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lm. od: Sebastiana

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sebastian (imię)
  • Święty Sebastian
  • Sebastian I Aviz – król Portugalii (1557-1578)
  • Mihail Sebastian – pisarz rumuński
  • Sebastian Coe – biegacz średniodystansowy
  • Sebastian – duński muzyk ur. 1949
  • Sebastian – francuski muzyk i DJ ur. 1981
  • Sebastian – amerykański raper
  • Sebastian – krab, postać z filmu Disneya Mała Syrenka
  • Sebastian Pawlak – polski aktor
  • Sebastian (Debeljković, 1869-1905) – serbski biskup prawosławny
  • Sebastian (Stiepan Wasiljewicz Fomin, 1884-1966) – rosyjski duchowny prawosławny

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) „Szkoła średnia to był koszmar” – wyznał Sebastian.

 (1.1) Kuzynka Sebastiana jest Greczynką.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈbastʲjãn, AS: sebastʹi ̯ãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sebastiana ż., Sebastianowa ż., Sebastianówna ż., Sebastianostwo lm m.

:: zdrobn. Bastek mos., Seba mos., Sebastianek mos.

 przym. Sebastianowy, sebastianowski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. Bastek, Seba, Sebastianek

Wiktionary


sebastiana

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od: Sebastian

Wiktionary

Sebastiana – forma żeńska imienia Sebastian. Patronką tego imienia jest św. Sebastiana z Heraklei (z Tracji).

Sebastiana imieniny obchodzi 16 września.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wybierzemy się z Sebastianą na przejażdżkę konną.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sebastian mos., Bastek ż., Seba mos., Sebastianek mos., Sebastianowa ż., Sebastianowo n., Sebastianówna ż., Sebastianostwo lm m.

 przym. Sebastianowy, sebastianowski

Wiktionary


sebastianek

zdrobnienie od: Sebastian (imię męskie)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) pot. imię|polski|m. zdrobn. Sebastian

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Założymy Sebastiankowi te nowe buciki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sebastian mos., Bastek ż., Seba mos., Sebastiana ż., Sebastianowa ż., Sebastianowo n., Sebastianówna ż., Sebastianostwo lm m.

 przym. Sebastianowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Bastek, Seba, Sebastian

Wiktionary


sebastianiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sebastiany lub z nią związany


SJP.pl


sebastiankowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sebastianka lub z nim związany


SJP.pl


sebastianostwo

Sebastian z żoną; Sebastianowie


SJP.pl


sebastianowa

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) przest. żona Sebastiana

forma rzeczownika.

 (2.1) M., B., W. lm. od: Sebastianowo

forma przymiotnika.

 (3.1) ż. lp. od: Sebastianowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kupując jajka u Sebastianowej, spotkałam się z Reginą.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sebastian mos., Bastek ż., Seba mos., Sebastianek mos., Sebastiana ż., Sebastianowo n., Sebastianówna ż., Sebastianostwo lm m.

 przym. Sebastianowy

Wiktionary


sebastianowie

Sebastian z żoną; Sebastianostwo


SJP.pl


sebastianowo

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie wielkopolskim, w powiecie śremskim, w gminie Książ Wielkopolski;

Wiktionary

Sebastianowo – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie śremskim, w gminie Książ Wielkopolski.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

Wieś położona 4 km na południe od Książa Wielkopolskiego przy drodze powiatowej nr 4084 z Mchów do Charłubia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jadąc do Sebastianowa, przejeżdżaliśmy przez Feliksowo.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Bastek mos., Sebastianowa ż., Sebastianek mos., Sebastian mos., Sebastiana ż., sebastianowianin mos., sebastianowianka ż.

 przym. sebastianowski, Sebastianowy

Wiktionary


sebastianowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Sebastianowa, związany z Sebastianowem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sebastian mos., Sebastiana ż., sebastianowianin mos., sebastianowianka ż., Sebastianowo ż.

 przym. Sebastianowy

Wiktionary


sebastianowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sebastiana lub z nim związany


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) przest. gwara. należący do Sebastiana

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ktoś ukradł Sebastianową kurtkę z szatni.

 (1.1) Duża gręplarnia sąsiadowała z Sebastianowym warsztatem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sebastian mos., Bastek mos., Seba mos., Sebastiana ż., Sebastianek mos., Sebastianowa ż., Sebastianowo n., Sebastianówna ż., Sebastianostwo lm m.

 przym. sebastianowski

Wiktionary


sebdak

ryba z rodziny skorpenowatych; sinik


SJP.pl


sebiks

pogardliwie: młody mężczyzna, którego zachowanie i wygląd wzbudza niechęć, cechujący się głupotą, prostactwem i roszczeniowością; Sebiks, Sebix (sebix), Seba (seba), Sebastian (sebastian)


SJP.pl


sebix

pogardliwie: młody mężczyzna, którego zachowanie i wygląd wzbudza niechęć, cechujący się głupotą, prostactwem i roszczeniowością; Sebix, Sebiks (sebiks), Seba (seba), Sebastian (sebastian)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) pot. osiedlowy cwaniak, dres

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Seba

Wiktionary


seblyc

czasownik przechodni dokonany

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. rozebrać

Wiktionary

Powiązane:

 czas. seblekać się, seblec się, seblykać się

Wiktionary


sebring

model samochodu marki Chrysler


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sebring – miasto w stanie Floryda w hrabstwie Highlands w USA
  • Sebring – wieś w stanie Ohio w hrabstwie Mahoning w USA
  • Sebring – samochód osobowy koncernu Chrysler
  • Sebring International Raceway – tor wyścigowy w Stanach Zjednoczonych
  • Jay Sebring – amerykański fryzjer

Wikipedia


sebrytka

jedna z najmniejszych ras kur, o różnobarwnym upierzeniu


SJP.pl

Se

Wikipedia


sebum

wydzielina gruczołów łojowych na skórze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) med. wydzielina gruczołów łojowych na skórze;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nadmiar sebum powoduje przetłuszczanie się włosów.

 (1.1) Baza pod cienie do powiek matuje i wygładza skórę, absorbuje sebum.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛbũm, AS: sebũm

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łój

Wiktionary


sebuś

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m. zdrobn. Sebastian

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zmarł na zapalenie płuc, podobnie jak Sebuś.

 (1.1) A jak za wcześnie kopnę w kalendarz, to obiecaj, że zawsze się będziesz radziła Sebusia.

 (1.1) Doktor powiedział, że możemy zrobić Sebusiowi operację już w wieku 3,5 lub 4-latek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛbuɕ, AS: sebuś

Wiktionary


sec

[czytaj: sek] o trunku, głównie winie: wytrawny; dry


SJP.pl

symbol

 (1.1) = mat. secans

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sec – skrót funkcji trygonometrycznej sekans
  • Sec – rodzaj szampana
  • SEC
  • Seč
  • Seck
  • Vellereille-le-Sec

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsɛkãw̃s, AS: sekãũ̯s

Wiktionary


secam

[czytaj: sekam] francuski system telewizji kolorowej; Secam


SJP.pl

SECAM (séquentiel couleur à mémoire, z fr. "kolejny kolor z pamięcią") – francuski system nadawania koloru w sygnale kolorowej telewizji analogowej. SECAM został opracowany przez Henri de France z zakładów Thomson. To pierwszy system telewizji kolorowej jaki został zastosowany w Europie.

Wikipedia


secans

jedna z funkcji trygonometrycznych; sekans


SJP.pl


secco

[czytaj: sekko]
1. określenie wykonawcze: sucho, oschle;
2. o winie: wytrawne


SJP.pl


secemin

wieś w Polsce


SJP.pl

Secemin – wieś w Polsce, położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie włoszczowskim, w gminie Secemin. Ma status sołectwa.

Siedziba gminy Secemin. Dawniej miasto; uzyskał lokację miejską przed 1370 rokiem, zdegradowany w 1869 roku.

Wikipedia


secemiński

przymiotnik od: Secemin


SJP.pl


secernozaur

rodzaj dinozaura z rodziny hadrozaurów


SJP.pl

Se

Wikipedia


secesja

1. wystąpienie ze związku, ugrupowania;
2. styl panujący w sztuce, charakteryzujący się zamiłowaniem do stylizacji, swobodnej kompozycji, falistych, płynnych linii i asymetrii;
3. okres historyczny w dziejach USA, zapoczątkowany w 1860 r. wystąpieniem z Unii 11 stanów południowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) polit. oddzielenie się, wyodrębnienie się nowej frakcji politycznej, nowego bytu państwowego;

 (1.2) szt. hist. jeden ze stylów w sztuce i kulturze przełomu XIX i XX wieku, przybierający wiele form, a będący wyrazem odejścia od tradycyjnych i akademickich kanonów artystycznych, charakteryzujący się zamiłowaniem do stylizacji, swobodnej kompozycji, giętkich i płynnych linii i asymetrii;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • secesja – odłączenie się, zerwanie z czymś, wyodrębnienie się nowego państwa bez upadku dotychczasowego
  • secesja – styl w sztuce i kulturze przełomu XIX i XX wieku
  • secesja – kierunek w architekturze
  • Secesja – pismo literackie
  • Secesja – nazwa grupy inteligencji warszawskiej
  • Secesja awentyńska
  • Secesja Wiedeńska – grupa artystyczna działająca w Wiedniu przełomu XIX i XX wieku

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Secesja jest stylem, który podniósł rolę sztuki użytkowej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. secesjonista m., secesjonistka ż., secesjonizm m., secesyjność ż., secesjonowanie n.

 czas. secesjonować ndk.

 przym. secesyjny

 przysł. secesyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) art nouveau

Wiktionary


secesje

1. wystąpienie ze związku, ugrupowania;
2. styl panujący w sztuce, charakteryzujący się zamiłowaniem do stylizacji, swobodnej kompozycji, falistych, płynnych linii i asymetrii;
3. okres historyczny w dziejach USA, zapoczątkowany w 1860 r. wystąpieniem z Unii 11 stanów południowych


SJP.pl


secesjonistka

→ secesjonista


SJP.pl

Patrz:

secesjonista

secesjonistyczny

→ secesjonizm


SJP.pl

Patrz:

secesjonizm

secesjonizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. postawa polegająca na dążeniu do oddzielenia się danego regionu od reszty kraju w celu utworzenia samodzielnego państwa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jugosławia jeszcze niedawno oskarżała Albanię o "popieranie albańskiego secesjonizmu" w Kosowie (…).

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. secesjonista m., secesjonistka ż., secesja ż., secesyjność ż.

 przym. secesjonistyczny, secesyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) separatyzm

Wiktionary


secesyjność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest secesyjne; cecha tych, którzy są secesyjni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. secesja ż., secesjonista m., secesjonistka ż., secesjonizm m., secesjonowanie n.

 czas. secesjonować ndk.

 przym. secesyjny

 przysł. secesyjnie

Wiktionary


secesyjny

→ secesja


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z secesją, dotyczący secesji

 (1.2) szt. stworzony w stylu secesji

Wiktionary

Patrz:

secesja

Wymowa:

IPA: ˌsɛt͡sɛˈsɨjnɨ, AS: secesyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. secesja ż., secesjonista m., secesjonizm mrz., secesyjność ż.

Wiktionary


sechloński

suska sechlońska – odmiana handlowa suszonych owoców śliwy domowej


SJP.pl


secik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od set

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. set m.

Wiktionary


secina

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. rzad. sto sztuk czegoś

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) setka

Wiktionary


second-hand

[czytaj: sekyndhend] secondhand, second hand;
1. sprzedaż rzeczy używanych, np. samochodów, ubrań itp.;
2. punkt takiej sprzedaży


SJP.pl


secondhand

[czytaj: sekyndhend] second hand, second-hand;
1. sprzedaż rzeczy używanych, np. samochodów, ubrań itp.;
2. punkt takiej sprzedaży


SJP.pl


secondhandowy

→ secondhand, → second-hand, → second hand [czytaj: sekend handowy]


SJP.pl


secondo

[czytaj: sekondo] uwaga dotycząca utworów fortepianowych na cztery ręce, informująca, iż grający z lewej strony powinien wykonywać partię niższą, basową


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) muz. uwaga dotycząca utworów fortepianowych na cztery ręce, informująca, iż grający z lewej strony powinien wykonywać partię niższą, basową

Wiktionary


secundo

[czytaj: sekundo] po drugie


SJP.pl


securit

szkło przeciwodpryskowe, które po stłuczeniu nie daje odłamków; sekuryt


SJP.pl


security

[czytaj: sekjuriti]
1. ochrona ludzi lub mienia;
2. w informatyce: ochrona danych w Internecie


SJP.pl


secyminek

Secyminek – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie nowodworskim, w gminie Leoncin.

W latach 1954–1959 wieś należała i była siedzibą władz gromady Secyminek, po jej zniesieniu w gromadzie Secymin Polski.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa warszawskiego.

Wikipedia


sed

1. [czytaj: zed] skrót niemieckiego Sozialistische Einheitspartei Deutschlands - Socjalistyczna Partia Jedności Niemiec, partia sprawująca władzę w NRD w latach 1949-1989;
2. [czytaj: sed] rodzaj wyświetlacza


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • SED – partia komunistyczna w Niemieckiej Republice Demokratycznej pod nazwą Socjalistyczna Partia Jedności Niemiec
  • sed – program komputerowy przetwarzający pliki tekstowe
  • sed – święto w starożytnym Egipcie
  • Surface-conduction Electron-emitter Display – technologia wyświetlania obrazu w kineskopie

Wikipedia


sedacja

stan głębokiego uspokojenia wywołany obniżeniem aktywności układu nerwowego za pomocą środków farmakologicznych


SJP.pl

Sedacja ("uspokojenie") – obniżenie aktywności ośrodkowego układu nerwowego za pomocą środków farmakologicznych bez wyłączenia świadomości (możliwe jest jednak częściowe jej ograniczenie). Dochodzi wówczas do tak zwanego efektu sedatywnego polegającego na zmniejszeniu napięcia i niepokoju, często w połączeniu z sennością.

Wikipedia


sedacyjny

→ sedacja


SJP.pl

Patrz:

sedacja

sedan

rodzaj nadwozia samochodowego z wyraźnie wydzielonymi przedziałami: silnikowym, osobowym i bagażowym


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mot. rodzaj trójbryłowego, zamkniętego nadwozia samochodu osobowego, z wyraźnie oddzielonym przedziałem silnikowym i bagażowym;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (2.1) mot. samochód mający nadwozie typu sedan (1.1)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sedan – rodzaj zamkniętego nadwozia samochodu osobowego
  • Sedan – test nuklearny dokonany na poligonie w Nevadzie w 1962 roku
  • Sedan – krater w USA, w stanie Nevada
  • Sedan – we Francji
  • Sedan – w USA, w stanie Kansas, w hrabstwie Chautauqua
  • Sedan – w USA, w stanie Minnesota, w hrabstwie Pope
  • Sedan – jednostka osadnicza w USA, w stanie Montana, w hrabstwie Gallatin
  • gmina Sedan – gmina w Ustanie Kansas, w hrabstwie Chautauqua
  • Bitwa pod Sedanem – bitwa stoczona podczas wojny francusko-pruskiej 1 września 1870 roku

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsɛdãn, AS: sedãn

Wiktionary


sedanka

mieszkanka Sedanu (miasta we Francji)


SJP.pl


sedativa

środki uspokajające, uśmierzające, kojące


SJP.pl

Sedativa – polski zespół grający muzykę dub/reggae. Założony w 2000 roku w Warszawie, jako dwuosobowy elektroniczny projekt Ramiego Al Ali (instrumenty klawiszowe) oraz Ignaca (groovebox). Nazwa pochodzi od "sedativa" (z łac. leki uspokajające).

Wkrótce do zespołu dołączył Jurek „Buras” Burkacki (gitara basowa), a następnie Andrzej „Jawor” Jaworowski(gitara), grający wcześniej w zespole Transmisja.

Wikipedia


sedatywny

uspokajający, uśmierzający


SJP.pl


sedańczyk

mieszkaniec Sedanu (miasta we Francji)


SJP.pl


sedański

przymiotnik od: Sedan


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sedanem, dotyczący Sedanu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po klęsce sedańskiej 4 września wybuchło w Paryżu powstanie ludowe, które obaliło monarchię i powołało do życia III Republikę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sedan mrz.

Wiktionary


sedenion

rodzina liczb hiperzespolonych


SJP.pl


sedentacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) proces osadzania się warstw organicznych i mineralnych na skutek różnych procesów

Wiktionary


sedentarny

1. osiadły na dnie lub na przedmiotach znajdujących się pod wodą;
2. przestarzale, np. o trybie życia człowieka: osiadły, pozbawiony ruchu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pozbawiony ruchu

Wiktionary


seder

u judaistów: wieczerza obrzędowa spożywana w pierwsze dwa dni święta Paschy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) żyd. uroczysta wieczerza paschalna;

 (1.2) żyd. każda z 54 części Tory

Wiktionary

Seder ( ‏סדר‎) – w judaizmie pierwszy wieczór święta Paschy; w diasporze pierwsze dwa wieczory są zwane "Wieczorem sederowym". Spożywa się wtedy tradycyjną wieczerzę, w której przeważnie uczestniczy bliższa i dalsza rodzina z dziadkami, ciotkami, wujami i kuzynami, a także zaproszeni goście. Posiłek ten wzorowany jest na urządzanych przez zgromadzenia rodzinne w Świątyni Jerozolimskiej dla spożycia ofiarnego baranka paschalnego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Stół nakryty do sederu przedstawiał się dosyć skromnie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sederowy

 przym. sederowy

Wiktionary


sederowy

→ seder


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z sederem, dotyczący sederu

Wiktionary

Patrz:

seder

Przykłady

 (1.1) Tegoż dnia, w wigilję nocy sederowej, Abram nie zaznawał spokoju.

 (1.1) W aptekach pojawiły się pigułki „mojżeszówki” o smaku gorzkich ziół sederowych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seder mrz.

Wiktionary


sedes

muszla klozetowa wraz z deską i pokrywą; sama muszla klozetowa lub sama deska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muszla klozetowa razem z pokrywą lub bez niej

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • deska sedesowa – plastikowa lub drewniana obręcz z podnoszoną klapą, nakładana na muszlę klozetową
  • muszla klozetowa – element wyposażenia ubikacji, służący do defekacji, mikcji w pozycji siedzącej, bądź stojącej
  • Sedes (zespół muzyczny) – polski zespół punkowy
  • Sedes Muzgó – Live – wspólny album zespołów: Sedes i Defekt Muzgó nagrany podczas koncertów w 1992
  • Sedes (przystanek kolejowy) – przystanek kolei wąskotorowej FEVE w Narón, w Galicji, w Hiszpanii

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przed wejściem na teren łaźni stał szereg toalet publicznych, zwanych vespasianae, których widoczne do dziś marmurowe sedesy należą do najstarszych w Europie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛdɛs, AS: sedes

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sedesowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) klozet; wulg. kibel

Wiktionary


sedesowy

przymiotnik od: sedes


SJP.pl


sedewakantysta

zwolennik nurtu teologicznego, według którego wszyscy papieże wybrani po Piusie XII są antypapieżami


SJP.pl


sedewakantystka

→ sedewakantysta


SJP.pl

Patrz:

sedewakantysta

sedewakantyzm

nurt teologiczny, według którego wszyscy papieże wybrani po Piusie XII są antypapieżami


SJP.pl

Sedewakantyzm (od sede vacante – „przy nieobsadzonej stolicy” lub „przy pustym tronie”) – stanowisko teologiczne, według którego wszystkie osoby, które zasiadają na tronie papieskim od czasu śmierci papieża Piusa XII w 1958 roku są antypapieżami i heretykami.

Wikipedia


sedgwick

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sedgwick – miejscowość w stanie Arkansas, w hrabstwie Lawrence
  • Sedgwick – miejscowość w stanie Kolorado, w hrabstwie Sedgwick
  • Sedgwick – miasto w stanie Kansas, w hrabstwie Sedgwick
  • Sedgwick – miasto w stanie Maine, w hrabstwie Hancock
  • Sedgwick (ang. Sedgwick Township) – gmina w stanie Kansas, w hrabstwie Harvey
  • Sedgwick (ang. Sedgwick Town) – gmina w stanie Maine, w hrabstwie Hancock
  • hrabstwo Sedgwick (ang. Sedgwick County) – w stanie Kolorado
  • hrabstwo Sedgwick (ang. Sedgwick County) – w stanie Kansas
  • Adam Sedgwick (1785-1873) – brytyjski geolog
  • Edie Sedgwick (1943-1971) – amerykańska aktorka z lat 60.
  • Kyra Sedgwick (ur. 1965) – amerykańska aktorka
  • Sedgwick – miejscowość w Kumbrii (Anglia)

Wikipedia


sedici

[czytaj: SEdiczi] model samochodu marki Fiat


SJP.pl


sediswakancja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. stan lub okres w którym stolica biskupia (w tym papieska) pozostaje nieobsadzona;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sede vacante, sedeswakancja

Wiktionary


sedlaczek

nazwisko


SJP.pl


sedlak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Borek Sedlák
  • Nikola Sedlak
  • Tomáš Sedlák
  • Włodzimierz Sedlak

Wikipedia


sedmówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Galicja wschodnia. biedronka

Wiktionary


sednik

środkowiec dwuostrzowy przystosowany do wiercenia w drewnie otworów płytkich o gładkich ściankach


SJP.pl


sedno

najważniejsza, zasadnicza część jakiejś sprawy lub jakiegoś zagadnienia; istota, esencja, jądro


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) książk. istota czegoś

 (1.2) otarcie na skórze konia od siodła

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Swoim pytaniem dziennikarz trafił w sedno sprawy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛdnɔ, AS: sedno

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) istota

Wiktionary


sedymentacja

opadanie na dno naczynia cząstek substancji stałej w cieczy pod wpływem siły ciężkości


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) chem. med. osadzanie się na dnie naczynia cząstek ciała stałego rozproszonego w cieczy

 (1.2) geol. opadanie materiału mineralnego lub szczątków organicznych prowadzące do powstania osadów

Wiktionary

Sedymentacja (łac. "sedimentum" = osad) – ogólne określenie procesu fizycznego opadania cząstek (w kierunku działającej siły, np. grawitacji) w mieszaninie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Wraz z wiekiem następuje sukcesywne wypłycanie i w pewnym momencie zaczyna przeważać sedentacja, która na obszarach torfowisk całkowicie eliminuje sedymentację.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sedyment m., sedymentologia ż.

 czas. sedymentować ndk.

 przym. sedymentacyjny

Wiktionary


sedymentacyjny

związany z sedymentacją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z sedymentacją, dotyczący sedymentacji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wapienie te zawierają także charakterystyczne struktury sedymentacyjne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛdɨ̃mɛ̃ntaˈt͡sɨjnɨ, AS: sedỹmẽntacyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sedymentacja ż.

Wiktionary


sedymentolog

geolog badający skały osadowe


SJP.pl


sedymentologia

dziedzina nauki zajmująca się powstawaniem skał osadowych


SJP.pl

Sedymentologia – nauka o powstawaniu skał osadowych, a bardziej szczegółowo, dziedzina geologii zajmującą się procesami powstawania, wietrzenia, erozji, transportu, depozycji (sedymentacji) i diagenezy skał osadowych. Sedymentologia szczegółowo zajmuje się analizą współczesnych elementów krajobrazu Ziemi (środowisk sedymentacyjnych) pod kątem przytoczonych procesów geologicznych.

Wikipedia


sedymentowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sedymentować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sedymentować ndk.

Wiktionary


sedymentować

sprawiać, aby coś opadało na dno naczynia w cieczy pod wpływem siły ciężkości


SJP.pl


sedzia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż., zdrobn. od Prakseda

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na weselu u Sedzi Karolina już była z Markiem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Prakseda ż.

Wiktionary


seeder

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) inform. osoba wysyłająca dane, torrenty

Wiktionary


seedowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|seedować.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przyzwoitość wymaga seedowania przynajmniej do czasu, aż odeśle się to, co się pobrało. (z Internetu)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕidɔˈvãɲɛ, AS: śidovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 zob. seedować.

Wiktionary


seedować

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) środ. udostępniać pobrane pliki w społecznościach torrentowych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jakakolwiek zmiana w ścieżce udostępniania, włącznie ze zmianą nazwy pliku [...] spowoduje, że torrent przestanie działać i nie będziesz mógł prawidłowo seedować. (z Internetu)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕiˈdɔvat͡ɕ, AS: śidovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seed m., seedowanie n.

Wiktionary


seefeld

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Seefeld in Tirol – gmina w kraju związkowym Tyrol, w powiecie Innsbruck-Land
  • Seefeld-Kadolz – gmina targowa w kraju związkowym Dolna Austria, w powiecie Hollabrunn
  • Seefeld – gmina w kraju związkowym Bawaria, powiecie Starnberg
  • Seefeld – gmina w kraju związkowym Szlezwik-Holsztyn, w powiecie Rendsburg-Eckernförde
  • Grzędzice
  • Ołużna
  • Przodkowo
  • Sienno
  • Horst Seefeld – niemiecki polityk

Wikipedia


sefardyjczycy

żyd wypędzony z Hiszpanii lub Portugalii w latach 1492-97


SJP.pl

Se

Wikipedia


sefardyjczyk

żyd wypędzony z Hiszpanii lub Portugalii w latach 1492-97


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) etn. rel. hist. żyd należący do diaspory zamieszkującej dawniej Półwysep Iberyjski;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sefardia ż.

:: fż. sefardyjka ż.

 przym. sefardyjski

 przysł. sefardyjsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spaniol, żyd sefardyjski

Wiktionary


sefardyjka

→ sefardyjczyk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. rel. hist. żydówka należąca do diaspory zamieszkującej dawniej Półwysep Iberyjski

Wiktionary

Patrz:

sefardyjczyk

Powiązane:

 rzecz. sefardyjczyk mos.

Wiktionary


sefardyjski

→ sefardyjczycy


SJP.pl

Patrz:

sefardyjczycy

sefira

w kabale żydowskiej: każda z dziesięciu emanacji Boga


SJP.pl

Se

Wikipedia


sefirotyczny

→ sefira


SJP.pl

Patrz:

sefira

sefora

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) bibl. żona Mojżesza;

 (1.2) rzad. imię|polski|ż.

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mojżesz zgodził się zamieszkać u tego człowieka, a ten dał mu Seforę, córkę swą, za żonę.

Wiktionary


seforis

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. stanowisko archeologiczne w Izraelu, w starożytności ośrodek miejski;

Wiktionary

Seforis (gr. Σέπφωρις; hebr. ציפורי, "Cippori") – starożytne miasto i stanowisko archeologiczne znajdujące się w środkowej części Dolnej Galilei, na północy Izraela. Obszar chroniony jest przez Park Narodowy Cippori (hebr. גן לאומי ציפורי; ang. Zippori National Park).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zwiedzając Seforis, podziwialiśmy piękne mozaiki.

Wiktionary


sega

międzynarodowy producent gier wideo oraz konsol do gier


SJP.pl

Sega (jap. セガ), właśc. Sega Holdings Co., Ltd. (jap. 株式会社セガホールディングス Kabushiki-gaisha Sega Hōrudingusu) – japoński producent i wydawca gier komputerowych z główną siedzibą w dzielnicy Shinagawa w Tokio, założony w 1940 roku. W latach 1983–2001 przedsiębiorstwo zajmowało się też produkcją konsol gier wideo.

Wikipedia


segars

w żeglarstwie: pierścień osadzony luźno na maszcie, służący do zamocowania przedniego liku żagla przy ożaglowaniu gaflowym


SJP.pl

Segars to najczęściej pierścień lub lina z kuleczkami, opasająca maszt, do której przymocowany jest żagiel, aby mógł swobodnie przesuwać się po maszcie podczas stawiania lub zrzucania.

Wikipedia


segedilla

taniec hiszpański, podobny do bolera; muzyka do tego tańca; seguidilla


SJP.pl


segedyn

miasto na Węgrzech; Szeged, Szegedyn


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto Węgier, położone nad Cisą na południu kraju;

Wiktionary

Segedyn ( Szeged wymowa [], "Segedin", Seghedin) – trzecie pod względem liczby ludności miasto Węgier, położone nad Cisą na południu kraju, na wschód od Dunaju. Stolica komitatu Komitat Csongrád-Csanád. 1 stycznia 2017 liczba mieszkańców Segedynu wyniosła 161 tys.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. segedyński

Wiktionary


segedyński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Segedynem, dotyczący Segedyna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Miejscem wybranym przez radcę Hallopa na wieczór wspominków po latach okazała się „Iliria”, restauracja słynąca w owym czasie z wybornych zup rybnych przyrządzanych na sposób segedyński.

 (1.1) Dotychczas znane źródła tureckie o rokowaniach i pokoju segedyńskim mówią bardzo niejasno i nie wspominają ani słowem o złamaniu przysięgi przez Warneńczyka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Segedyn mrz.

Wiktionary


segmencik

zdrobnienie od: segment


SJP.pl


segment

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) powtarzający się element składowy

 (1.2) urz. określona część działalności odnosząca się do konkretnego zagadnienia

 (1.6) biol. powtarzający się odcinek ciała zwierzęcia

 (1.7) mot. umowna klasa samochodu;

 (1.8) jęz. jednostka możliwa do wydzielenia w analizie dowolnego ciągu mowy ludzkiej;

 (1.9) geom. część koła ograniczona łukiem oraz jego cięciwą

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • segment – część sieci komputerowej
  • segment – pojęcie z zakresu językoznawstwa
  • segment – rodzaj zamknięcia stosowanego w hydrotechnice
  • segment – pojęcie z biznesu wrestlingu będące częścią prezentowanego spektaklu
  • segmentacja

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Panewka ma kształt pierścienia pełnego, rozciętego lub złożonego z segmentów.

 (1.1) W dni powszednie trzy razy dziennie serwis zawiera dodatkowy segment gospodarczy, a cztery razy dziennie segment sportowy.

 (1.2) Było to wejściem smoka w ten segment rynku motoryzacyjnego.

 (1.3) Półki w segmencie wypełnimy Frankowymi amonitami.

 (1.4) Jacyś ubecy parkowali przed ciocinym segmentem przez godzinę.

 (1.5) Do każdego oskrzela segmentowego jest przypisany segment płucny, 10 w płucu prawym i 8 w płucu lewym.

 (1.6) Ciało tasiemca składa się z segmentów nazywanych proglotydami.

 (1.7) W Europie do segmentu A najczęściej zalicza się hatchbacki, rzadziej crossovery.

 (1.7) Drugie wcielenie modelu reprezentuje już zupełnie inny typ i segment samochodu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛɡmɛ̃nt, AS: segmẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. segmentacja ż., segmentacyjność ż., segmentalność ż., segmentarność ż., segmentowanie n., segmentowość ż., segmentyzacja ż., segmentowce lm nm.

:: zdrobn. segmencik mrz.

 czas. segmentować ndk., posegmentować dk.

 przym. segmentacyjny, segmentalny, segmentarny, segmentowy

 przysł. segmentacyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) dom szeregowy

 (1.6) war. metamer

 (1.7) war. autosegment

Wiktionary


segmentacja

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • segmentacja rynku – pojęcie w ekonomii
  • segmentacja pamięci – metoda ochrony pamięci komputerowej
  • segmentacja obrazu – pojęcie w grafice komputerowej
  • segmentacja ciała – pojęcie z anatomii zwierząt
  • segment

Wikipedia


segmentacyjny

→ segmentacja


SJP.pl

Patrz:

segmentacja

segmentalny

→ segment; segmentarny, segmentowy


SJP.pl


segmentarny

→ segment; segmentalny, segmentowy


SJP.pl


segmentować

dzielić coś na elementy składowe


SJP.pl


segmentowy

→ segment; segmentalny, segmentarny


SJP.pl


segmentyzacja

dzielenie na segmenty; segmentacja


SJP.pl


segmentyzować

dzielić coś na segmenty


SJP.pl


segontin

nazwa handlowa leku stosowanego w leczeniu dusznicy bolesnej i zaburzeń krążenia, zawierającego prenylaminę; Corontin, Prenylamin


SJP.pl


segovia

Segovia – miasto i gmina w północnej Kolumbii, w departamencie Antioquia, położone w Kordylierze Środkowej, na wysokości 900 m n.p.m., około 130 km na północny wschód od Medellín. W 2018 roku gminę zamieszkiwało 37 900 mieszkańców, a miasto – 30 133.

Miasto jest ośrodkiem wydobycia złota. W okolicy prowadzi się uprawę kawowca, kukurydzy, fasoli i bananów.

Wikipedia


segowia

miasto w Hiszpanii; Segovia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w środkowej Hiszpanii, w regionie Kastylia i León;

 (1.2) geogr. adm. prowincja w hiszpanii, w regionie Kastylia i León ze stolicą w Segowii (1.1);

Wiktionary

Segowia (hiszp. "Segovia") – miasto w środkowej Hiszpanii, w regionie Kastylia i León, stolica prowincji Segovia, ok. 56 tys. mieszkańców (2003). Położone u podnóża gór Sierra de Guadarrama, na wysokości 1000 m n.p.m.

W mieście funkcjonuje przemysł włókienniczy, porcelanowo-fajansowy, spożywczy oraz elektrotechniczny. Ośrodek handlowy i turystyczny.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. segowianin m., segowianka ż.

 przym. segowijski, segowski, segowiański

Wiktionary


segowiański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Segowią, dotyczący Segowii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Segowia ż., segowianin m., segowianka ż.

 przym. segowijski, segowski

Wiktionary


segowijski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Segowią (Segovią) (miastem w Hiszpanii)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Segowia ż.

 przym. segowiański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) segowski

Wiktionary


segowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Segowią (Segovią) (miastem w Hiszpanii)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Segowia ż.

 przym. segowiański

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) segowijski

Wiktionary


segregacja

1. podział czegoś na grupy według określonych zasad; klasyfikacja, sortowanie, porządkowanie;
2. oddzielanie, izolacja jednych osób od drugich na podstawie ustalonych kryteriów, takich jak np. rasa, religia itp.; separacja, dyskryminacja;
3. w biologii: oddzielanie się pojedynczych alleli danej pary w czasie mejozy i ich rozdzielenie do różnych komórek potomnych;
4. w technice: nierównomierność rozkładu składników stopowych w metalu, powstająca podczas krzepnięcia stopu w różnych jego częściach; likwacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dzielenie czegoś na grupy według określonego kryterium

 (1.2) oddzielenie w ramach jednego państwa grup ludzi, np. ze względu na ich rasę lub religię

 (1.3) nierównomierność rozkładu składników stopowych w metalu

Wiktionary

Segregacja jeden z podstawowych procesów ekologicznych polegający na tym, że organizmy należące do różnych gatunków zajmują oddzielną, wydzieloną przestrzeń w ramach danego zbiorowiska, izolując się w ten sposób od innych osobników w tej przestrzeni.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Tę segregację materiału pod względem wielkości ziarn pogłębiają następnie procesy eoliczne, które unoszą drobny materiał, a pozostawiają na miejscu gruby.

 (1.2) Zwieńczeniem tego systemu segregacji – wyprzedzającego apartheid, a nawet rasowe ustawy w hitlerowskich Niemczech – było wprowadzenie przez Belgów specjalnych paszportów, zawierających informację o przynależności do Tutsi lub Hutu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. segregowanie n., posegregowanie n., segregator m., desegregacja ż., segregacjonizm m.

 czas. segregować ndk., posegregować dk.

 przym. segregacjonistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) podział, rozdzielenie

 (1.2) podział

Wiktionary


segregacyjny

→ segregacja


SJP.pl

Patrz:

segregacja

segregator

1. twarda okładka z klamerkami do wpinania pism urzędowych lub innych dokumentów;
2. szafa z szufladami lub pudło z przegródkami służące do przechowywania posortowanych dokumentów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) biur. pojemnik lub mebel z wieloma szufladkami lub przegródkami ułatwiający przechowywanie i przeszukiwanie dokumentów bądź innych przedmiotów;

 (1.2) biur. teka służąca do archiwizowania i porządkowania pism urzędowych;

Wiktionary

Segregator – pojemnik służący archiwizowaniu, porządkowaniu przedmiotów w sposób ułatwiający ich przeszukiwanie. Stosowanie segregatorów wynika z potrzeby zgromadzenia w odpowiednim porządku przedmiotów, które pozostawione luzem mogą ulec zagubieniu, zniszczeniu, nieuporządkowaniu lub sprawiają trudność w ich przeszukiwaniu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌsɛɡrɛˈɡatɔr, AS: segregator

Wiktionary

Powiązane:

 czas. segregować ndk., posegregować dk.

 rzecz. segregowanie n., segregacja ż., posegregowanie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) segregator biurowy

Wiktionary


segregatornia

miejsce, w którym sortuje się odpady, śmieci; sortownia


SJP.pl


segregowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|segregować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛɡrɛɡɔˈvãɲɛ, AS: segregovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. segregować

 rzecz. segregator mrz., posegregowanie n., segregacja ż.

Wiktionary


segregować

1. układać coś według jakichś zasad, kryteriów; sortować, porządkować, klasyfikować;
2. dzielić ludzi na kategorie ze względów rasowych, religijnych, etnicznych itp.; dyskryminować


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) układać według określonego porządku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Farmerzy z Kanady czy USA, którzy do tej pory zmodyfikowane i zwykłe nasiona rzepaku zsypywali do jednego elewatora, teraz stanęli przed wyborem: albo zaczną nasiona segregować, co znacznie zwiększy koszty, bez pewności utrzymania eksportu, albo też zrezygnują z uprawy GMO.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛɡrɛˈɡɔvat͡ɕ, AS: segregovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. segregator m., segregacja ż., segregowanie n., posegregowanie n.

 czas. posegregować dk., wysegregować dk.

Wiktionary


seguidilla

bardzo żywy taniec hiszpański; muzyka do tego tańca; segedilla


SJP.pl

Seguidilla (także, w formie skróconej: siguiriya) to hiszpański taniec ludowy podobny do bolera, lecz od niego szybszy, metrum 3/4 lub 3/8. Wykonywany jest przy wtórze kastanietów i gitary.

Siguiriya to także popularne pieśni ludowe, których pojedyncze zwrotki składają się zwykle z czterech wersów. Pieśni Cyganów andaluzyjskich "siguiriya" są jedną z podstawowych form (jeśli nawet nie ich formą źródłową) pieśni "cante jondo" i wyróżniają się zwartą liryką i dużym stopniem emocjonalności.

Wikipedia


segway

[czytaj: s-igłej] dwukołowy, jednoosobowy pojazd elektryczny, zasilany akumulatorem


SJP.pl

Segway HT (czyli "Segway Human Transporter"; od drugiej generacji nazywa się "Segway Personal Transporter – Segway PT") – urządzenie transportu osobistego, dwuśladowy, dwukołowy, jednoosobowy pojazd elektryczny, zasilany z wbudowanych akumulatorów, kontrolowany przez komputer pokładowy, który jest odpowiedzialny za utrzymanie równowagi. Pojazd może rozwijać prędkość do 20 km/h (model "P" do 16 km/h).

Wikipedia


segwayowy

→ segway [czytaj: s-igłejowy]


SJP.pl


seicento

[czytaj: sejczento] w historii sztuki: określenie wieku XVII w odniesieniu do dziejów kultury włoskiej


SJP.pl

Zobacz też: Fiat Seicento.

Seicento ( seicento ’sześćset’, od mille seicento ’tysiąc sześćset’) – XVII wiek w dziejach kultury Włoch.

Wikipedia


seid

tytuł potomków Mahometa, said


SJP.pl

Seid (staronordyckie "seiðr") – forma szamanizmu (nie magii), uprawiana przez przedchrześcijańskich wikingów. Termin ten odnosi się również do nowożytnych rekonstrukcji i kopii tych praktyk. Seid, czyli norrøn sjamanisme, powiązane było z podróżami astralnymi, transem szamańskim, leczeniem, zielarstwem, używaniem run, śpiewaniem gardłowym run, bębnieniem szamańskim, tańcem itp. Jak w większości przypadków tak i tutaj ważnym elementem był rytm.

Wikipedia


seifert

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Erwin Seifert (1915–?) – zbrodniarz nazistowski
  • Jaroslav Seifert (1901–1986) – poeta czeski
  • Karl Johannes Herbert Seifert (1907–1996) – niemiecki matematyk
  • Keith Seifert – kanadyjski mykolog
  • Michael Seifert – (ur. 1924) – nazistowski zbrodniarz wojenny
  • Toni Seifert (ur. 1983) – niemiecki wioślarz
  • Zbigniew Seifert (1946–1979) – polski skrzypek jazzowy
  • (4369) Seifert – planetoida
  • Zbigniew Seifert – album Zbigniewa Seiferta
  • Seifert – album Atom String Quartet

Wikipedia


seigneur

[czytaj: seNIER] dawniej: francuski tytuł przysługujący posiadaczom ziemskim lub wysokim urzędnikom


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Céline Seigneur – francuska florecistka
  • Eddy Seigneur – niemiecki kolarz
  • Yannick Seigneur – francuski wspinacz
  • Ophain-Bois-Seigneur-Isaac

Wikipedia


seiko

marka zegarków i firma


SJP.pl

Seiko Holdings Corporation (jap. セイコーホールディングス株式会社 Seikō Hōrudingusu Kabushiki-gaisha), w skrócie Seiko – japoński producent zegarków z siedzibą w Chūō w Tokio założony w 1881 roku.

Wikipedia


seitan

[czytaj: sejtan] wegański produkt spożywczy z glutenu pszennego, substytut mięsa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) spoż. kulin. wywodzący się z Azji wysokobiałkowy zamiennik mięsa przygotowany z mąki pszennej, nazywany „pszennym mięsem”

Wiktionary

Seitan (jap. セイタン) – wysokobiałkowy, wegański produkt spożywczy otrzymywany z glutenu pszennego, substytut mięsa.

Seitan jest otrzymywany przez wypłukanie skrobi z mąki pszennej. Składa się prawie wyłącznie z białka, głównie glutenu. Stanowi substytut mięsa wykorzystywany w kuchniach dalekowschodnich i wegetariańskich.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Seitan wywodzi się z kuchni azjatyckiej. W Chinach nazywa się go „mięsem Buddy” albo „kofu”.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejtan m.

Wiktionary


seitanowy

→ seitan


SJP.pl

Patrz:

seitan

seitensprung

[czytaj: ZAJtenszprung] dawniej: przygoda miłosna, przelotny romans; Seitensprung


SJP.pl


sej

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) środ. mot. Fiat Seicento

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛj, AS: sei ̯

Wiktionary


sejf

1. miejsce, w którym przechowywane są ważne rzeczy, kosztowności; kasa pancerna
2. skrytka w skarbcu bankowym; safe
3. potocznie: coś trudnego do zdobycia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zamykana, metalowa szafa, skrzynia lub pomieszczenie służące do przechowywania cennych rzeczy

 (1.2) skrytka w banku

Wiktionary

Sejf (z safe – „bezpieczny”, także kasa pancerna) – zamykana wytrzymała metalowa skrzynia lub szafa, służąca do przechowywania wartościowych przedmiotów (np. pieniędzy, biżuterii, dokumentów, nośników danych, broni, materiałów niebezpiecznych itp.) w celu zabezpieczenia ich przed kradzieżą, zniszczeniem lub nieuprawnionym użyciem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Moskwie z sejfu ukradli.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛjf, AS: sei ̯f

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sejfowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kasa, kasa pancerna, szafa pancerna

Wiktionary


sejfowy

→ sejf


SJP.pl

Patrz:

sejf

sejkowice

Sejkowice – wieś sołeckaw Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie gostynińskim, w gminie Pacyna.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.

Wikipedia


sejm

1. najwyższy organ ustawodawczy w Polsce, niższa izba polskiego parlamentu; członkowie tej izby; Sejm;
2. potocznie: zgromadzenie ludzi, zwierząt;
3. gmach obrad sejmu (organu ustawodawczego)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. nazwa jednej z izb parlamentu w Polsce, Litwie i Łotwie;

 (1.2) polit. nazwa parlamentu albo jednej z izb parlamentu

 (1.3) budynek sejmu (1.1-2)

 (1.4) ornit. duże stado ptaków zgromadzone w jednym miejscu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sejm w I Rzeczypospolitej
  • Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
  • Sejm Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej
  • Sejm litewski (Seimas)
  • Sejm łotewski (Saeima)
  • Sejm w Księstwie Warszawskim
  • Sejm w Królestwie Polskim
  • Sejm powstańczy w czasie powstania listopadowego
  • Sejm Wielkiego Księstwa Litewskiego
  • Sejm Litwy Środkowej
  • Sejm Rzeszy (Święte Cesarstwo Rzymskie)
  • Sejm – rzeka w Rosji i na Ukrainie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kadencja sejmu trwa 4 lata.

 (1.3) Pijany poseł nie został wpuszczony do sejmu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛjm, AS: sei ̯m

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejmik mrz., sejmowanie n., sejmikowanie n., sejmokracja ż.

 czas. sejmować ndk., sejmikować ndk.

 przym. sejmowy, przedsejmowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) sejmik

Wiktionary


sejmik

w dawnej Polsce: zjazd szlachty danego regionu w celu wybrania posłów na sejm i uchwalenia dla nich dyrektyw


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. zjazd szlachty danego województwa lub ziemi, na którym podejmowano uchwały w sprawach lokalnych, w tym wyboru posłów na sejm i kandydatów na urzędników ziemskich;

 (1.2) adm. polski wojewódzki organ samorządowy;

 (1.3) zgromadzenie osób konkretnej branży lub grupy społecznej

 (1.4) ornit. duże stado ptaków zgromadzone w jednym miejscu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • historyczne instytucje polskiego samorządu i parlamentaryzmu:
    • sejmik generalny
    • sejmik ziemski
    • sejmik (Księstwo Warszawskie)
    • sejmik (Królestwo Kongresowe)
  • współcześnie:
    • sejmik województwa
  • Wiec (historia)
  • sejm

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. sejm mrz., Sejm mrz., sejmikowanie n.

 czas. sejmikować ndk.

 przym. sejmikowy, sejmowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) sejm

Wiktionary


sejmikować

dawniej: obradować w sejmiku


SJP.pl


sejmikowicz

w dawnej Polsce: szlachcic biorący udział w sejmiku


SJP.pl


sejmikowy

przymiotnik od: sejmik


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z sejmikiem, dotyczący sejmiku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Towarzystwo sejmikowe upiło się i pokładło na ławach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejmik mrz.

Wiktionary


sejmikujący

dawniej: obradować w sejmiku


SJP.pl


sejmitar

szabla używana na Bliskim Wschodzie w XVII-XVIII w.


SJP.pl

Sejmitar – paradna szabla lub broń myśliwska używana na Bliskim Wschodzie w XVII-XVIII w., stosowana także do walki.

Broń bardzo ozdobna, o otwartej oprawie rękojeści, krótkim i szerokim jelcu, połączonym często z głowicą rękojeści łańcuszkiem. Klinga krótka (ok. 60 cm) odznaczała się dużą krzywizną i szerokością.

Wikipedia


sejmokracja

nadmierny wpływ sejmu na rządy w państwie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) hist. pot. ustrój II RP od przyjęcia Konstytucji marcowej do przewrotu majowego;

 (1.2) publ. ustrój charakteryzujący się supremacją parlamentu

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W książce mamy zatem bardzo ostrą krytykę sejmokracji, która osłabiała siłę armii, a także polityków endeckich (…) przeciwnych ekspansji na wschód i pokładających wiarę w siłę pokojowych traktatów (…).

 (1.2) Nowa konstytucja tworzy całkowitą sejmokrację z silnym rządem, ale zależnym wyłącznie od Sejmu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejm mrz.

 przym. sejmokratyczny, sejmowy

Wiktionary


sejmowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sejmować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sejmować ndk.

 rzecz. sejm mrz.

 przym. sejmowy

Wiktionary


sejmować

dawniej: obradować w Sejmie


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) przest. uczestniczyć w obradach sejmu

 (1.2) przen. gwarzyć, szumieć

czasownik przechodni niedokonany

 (2.1) gw-pl|Górny Śląsk. zdejmować

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejmowanie n., sejm mrz.

 przym. sejmowy

Wiktionary


sejmowy

przymiotnik od: sejm


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z sejmem, odnoszący się do sejmu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po rozpoczęciu prac sejmowej komisji śledczej w sprawie afery Rywina rząd Leszka Millera zrezygnował z wprowadzenia tej nowelizacji pod obrady sejmu (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛjˈmɔvɨ, AS: sei ̯movy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sejm mrz., sejm mrz., sejmik mrz., sejmikowanie n., sejmokracja ż., sejmowanie n.

 czas. sejmikować ndk., sejmować ndk.

 przym. przedsejmowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) parlamentarny

Wiktionary


sejmujący

dawniej: obradować w Sejmie


SJP.pl


sejmuria

kopalny płaz z okresu permu, forma przejściowa pomiędzy płazami a gadami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) paleont. zool. nazwa systematyczna|Seymouria|ref=tak., rodzaj permskiego czworonoga, uznawanego za formę przejściową pomiędzy płazami a gadami

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sejmuria przebywała głównie na lądzie, ale rozmnażała się w wodzie.

Wiktionary


sejner

statek rybacki przeznaczony do połowu ryb pelagicznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) żegl. ryb. statek rybacki do połowu ryb okrężnicą

Wiktionary


sejneński

przymiotnik od: Sejny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sejnami, dotyczący Sejn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sejny nmos., Sejnianin mos., Sejnianka ż.

Wiktionary


sejneńszczyzna

region w Polsce


SJP.pl


sejnianin

mieszkaniec Sejn


SJP.pl


sejnianka

mieszkanka Sejn


SJP.pl


sejny

miasto w Polsce


SJP.pl

Sejny ( Seinai) – miasto w Polsce, w województwie podlaskim, siedziba powiatu sejneńskiego i gminy wiejskiej Sejny. Położone na Pojezierzu Wschodniosuwalskim, nad Marychą (lewy dopływ Czarnej Hańczy).

Według danych GUS z 30 czerwca 2025 r. Sejny liczyły 4771 mieszkańców. Są najmniejszym miastem powiatowym w Polsce.

Wikipedia


sejpak

wzorzysta samodziałowa tkanina dekoracyjna


SJP.pl


sejsachtheia

w starożytnej Grecji: umorzenie długów


SJP.pl


sejsmiczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest sejsmiczne

 (1.2) geol. skłonność danego terenu do występowania trzęsień ziemi;

Wiktionary

Sejsmiczność – skłonność danego terenu do występowania naturalnych trzęsień ziemi na danym obszarze.

Ze względu na sejsmiczność danego terenu wyróżnia się obszary:

Wikipedia

Powiązane:

 przym. sejsmiczny

 przysł. sejsmicznie

 temsłow. sejsmo-

Wiktionary


sejsmiczny

przymiotnik

 (1.1) dotyczący drgań i ruchów tektonicznych skorupy ziemskiej, rozchodzący się we wnętrzu Ziemi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nastąpiły wstrząsy sejsmiczne w dolinie rzeki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛjsˈmʲit͡ʃnɨ, AS: sei ̯smʹičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejsmika ż., sejsmiczność ż.

 przysł. sejsmicznie

 temsłow. sejsmo-

Wiktionary


sejsmika

Sejsmika (z gr. "seismós" = trzęsienie) – metody badania skorupy ziemskiej polegające na wzbudzaniu (za pomocą materiałów wybuchowych lub specjalnych urządzeń) lub wykorzystywaniu powstałych naturalnie w wyniku trzęsienia ziemi fal sejsmicznych i ich rejestracji za pomocą sejsmografów lub geofonów. Metoda ta wykorzystywana jest w geofizyce poszukiwawczej i w analizie budowy Ziemi.

Wikipedia


sejsmo-

temat słowotwórczy

 (1.1) pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na ich związek znaczeniowy z drganiami, wstrząsami, w szczególności z trzęsieniami ziemi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejsmik mos., sejsmika ż., sejsmiczność ż.

 przym. sejsmiczny

 przysł. sejsmicznie

Wiktionary


sejsmochronograf

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. techn. chronograf mający za zadanie wyznaczenie dokładnego czasu wystąpienia wstrząsów

Wiktionary


sejsmogeneza

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geol. proces, który wywołuje trzęsienia ziemi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sejsmogeniczny

Wiktionary


sejsmograf

urządzenie do wykrywania i mierzenia drgań skorupy ziemskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. geol. urządzenie zapisujące parametry drgań skorupy ziemskiej;

Wiktionary

Se

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. sejsmografia ż.

 przym. sejsmograficzny

 przysł. sejsmograficznie

Wiktionary


sejsmografia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geol. zbieranie danych, odczytów urządzeń (sejsmogramy) i opisów drgań skorupy ziemskiej, a zwłaszcza trzęsień ziemi

 (1.2) geol. sejsmologia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejsmograf mrz.

 przym. sejsmograficzny

Wiktionary


sejsmograficzny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) geol. związany z sejsmografią, dotyczący sejsmografii lub sejsmografu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejsmografia ż., sejsmograf mrz.

Wiktionary


sejsmogram

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. zapis pomiarów wykonanych sejsmografem (sejsmometrem);

Wiktionary

Sejsmogram – analogowy lub cyfrowy zapis drgań rejestrowanych przez sejsmometr.

Linia sejsmogramu opisuje wychylenie drgań albo przyspieszenie względem inercyjnego wahadła sejsmometru w funkcji czasu. Określenie momentów zdarzeń sejsmicznych umożliwiają znaczniki czasu, nanoszone na sejsmogram w postaci krótkich poprzecznych kres pisanych w odstępach minutowych i godzinowych.

Wikipedia


sejsmokardiografia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. nieinwazyjne zbieranie z klatki piersiowej odczytów drgań powodowanych przez skurcze serca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejsmokardiogram mrz.

 przym. sejsmokardiograficzny

Wiktionary


sejsmokardiograficzny

przymiotnik

 (1.1) związany z sejsmokardiografią, wykorzystujący sejsmokardiografię

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejsmokardiografia ż., sejsmokardiogram mrz.

Wiktionary


sejsmokardiogram

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zapis czynności serca uchwycony metodą sejsmokardiograficzną

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejsmokardiografia

 przym. sejsmokardiograficzny

Wiktionary


sejsmolog

specjalista w zakresie sejsmologii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) geol. naukowiec zajmujący się sejsmologią

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) geol. kobieta naukowiec zajmująca się sejsmologią

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejsmologia ż.

:: fż. sejsmolożka ż.

 przym. sejsmologiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) sejsmolożka

Wiktionary


sejsmologia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauka o trzęsieniach ziemi;

Wiktionary

Se

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌsɛjsmɔˈlɔɟja, AS: sei ̯smoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejsmolog m., sejsmolożka ż.

 przym. sejsmologiczny

Wiktionary


sejsmologiczny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) geol. związany z sejsmologią, dotyczący sejsmologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejsmologia ż., sejsmolog mos.

Wiktionary


sejsmolożka

→ sejsmolog


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geol. naukowczyni zajmująca się sejsmologią

Wiktionary

Patrz:

sejsmolog

Powiązane:

 rzecz. sejsmolog mos./ż.

Wiktionary


sejsmometr

przyrząd do mierzenia drgań skorupy ziemskiej; sejsmograf


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. główna, pomiarowa część sejsmografu zbudowana na zasadzie wahadła fizycznego;

 (1.2) techn. sejsmograf lub (hist. XIX w.) jego uboższa wersja mogąca rejestrować fakt wystąpienia trzęsienia ziemi oraz jego kierunek, bez zbierania informacji o czasie wystąpienia i długości trwania

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) sejsmograf

Wiktionary


sejsmometryczny

przymiotnik

 (1.1) związany z sejsmometrią, dotyczący sejsmometrii

Wiktionary


sejsmonastia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. reakcja rośliny lub grzyba na bodziec mechaniczny (dotyk, wstrząs) wywołana zmianą turgoru

Wiktionary

Se

Wikipedia

Powiązane:

 przym. sejsmonastyczny

Wiktionary


sejsmonastyczny

przymiotnik

 (1.1) związany z sejsmonastią

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejsmonastia ż.

Wiktionary


sejsmoodporność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego co sejsmoodporne, wykonane tak by nie poddać się wstrząsom ziemi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sejsmoodporny

Wiktionary


sejsmoodporny

odporny na fale sejsmiczne


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odporny na fale sejsmiczne, wykonany w taki sposób by nie zostać naruszony przez wstrząsy ziemi lub tąpnięcia

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sejsmoodporność ż.

Wiktionary


sejsmoskop

przyrząd do laboratoryjnego pomiaru prędkości fali sprężystej w próbce skały


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. techn. daw. najprostsze urządzenie zdolne wykrywać zajście trzęsienia ziemi, a czasami i jego kierunek

 (1.2) geol. techn. przyrząd laboratoryjny, stosowany także w górnictwie, mierzący zachowanie fali sprężystej przechodzącej przez skałę

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sejsmoskopowy

Wiktionary


sejsmostetoskop

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wojsk. przyrząd w formie słuchawek stosowany do podsłuchiwania i lokalizowania podziemnych prac minerskich prowadzonych przez nieprzyjaciela

Wiktionary


sejsmotektoniczny

przymiotnik

 (1.1) geofiz. związany z sejsmotektoniką

Wiktionary


sejsmoterapia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. psych. raczej hist. leczenie wstrząsowe

 (1.2) zabieg fizykoterapeutyczny w którym ciało lub tylko jego część poddaje się działaniu równomiernych, szybkich, ale niezbyt silnych drgań, wywoływanych ręcznie lub z pomocą odpowiednich urządzeń

Wiktionary


sejsmozaur

rodzaj dinozaura z rodziny diplodoków


SJP.pl

Se

Wikipedia


sejsza

rodzaj ruchu wody występujący w zamkniętych zatokach morskich i morzach na skutek ruchów sejsmicznych


SJP.pl

Sejsza – swobodna fala stojąca, powstająca w zamkniętych zatokach, morzach i jeziorach pod wpływem wyraźnego zaburzenia równowagi wody (w jednej części zbiornika poziom wody podnosi się, a w drugiej jednocześnie opada).

Termin został zaproponowany przez szwajcarskiego hydrologa François-Alphonse’a Forela w roku 1890, który zaobserwował zjawisko na Jeziorze Genewskim w Szwajcarii. Nazwa pochodzi od „poruszać się w tę i z powrotem” (w szwajcarskim dialekcie języka francuskiego).

Wikipedia


sejtan

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) rzad. zob. seitan.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pieczeń z sejtana jest idealna na odświętny obiad.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seitan m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) seitan

Wiktionary


sejwal

gatunek wieloryba


SJP.pl


sejzing

krótka, cienka linka na statku


SJP.pl

Sejzing ( seizing, sijzen) – na żaglowcu krótka, podręczna linka, zwykle około pół do półtora metra długości, 6–8 mm średnicy. Na mniejszych jednostkach te same linki nazywać się zwykło "krawatami", z tym że sejzingi najczęściej mają na końcu zaplecione ucho, a krawaty nie.

Wikipedia


sek

skrót

 (1.1) fiz. sekunda (skrót historyczny)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • SEK – korona szwedzka
  • SEK.ost – niemiecki producent gier
  • SEK Studio – północnokoreańskie studio
  • SEC

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sɛˈkũnda|sɛˈkũndɨ|ˈsɛkũnt, AS: sekũnda|sekũndy|sekũnt

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skrót obowiązujący s

Wiktionary


sek.

skrót od: sekunda (odczytywany jako cały, odmienny wyraz); s


SJP.pl

skrót, rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) = sekunda

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prędkość światła to ok. 300 000 km na sek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekunda ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) s, sek

Wiktionary


sekalina

fruktan występujący w ziarnach żyta


SJP.pl


sekans

jedna z funkcji trygonometrycznych; secans


SJP.pl


sekardyna

płyn ustrojowy pobrany z jąder zwierząt, którym francuski neurolog Charles-Édouard Brown-Séquard leczył poprzeczne uszkodzenie połowy rdzenia kręgowego


SJP.pl


sekator

nożyce ogrodowe służące do obcinania pędów, korzeni itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ogrod. nożyce o wygiętych ostrzach używane w ogrodzie;

 (1.2) środ. sport. w kolarstwie: rower marki Sector

Wiktionary

Sekator (fra. "sécateur", od łac. "seco" = tnę) – narzędzie ogrodnicze służące do przycinania gałęzi różnej grubości. Używany również przez nurków jaskiniowych do przecinania lin.

Sekatory występują w wersji jednoręcznej (małe) oraz dwuręcznej (z długimi rękojeściami) i dzielą się na dwa rodzaje:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Weź sekator i podetnij te gałęzie, które wchodzą na posesję sąsiadów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈkatɔr, AS: sekator

Wiktionary


sekatorek

zdrobnienie od: sekator


SJP.pl


sekatura

dawniej: dręczenie, nękanie kogoś


SJP.pl


sekc.

skrót

 (1.1) = sekcyjny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mł. bryg. Arkadiusz Lichota oraz sekc. Arkadiusz Koniecko niezwłocznie przystąpili do udzielania KPP.

Wiktionary


sekciara

→ sekciarz; sekciarka


SJP.pl


sekciarka

→ sekciarz; sekciara


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. członkini sekty religijnej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekciarz mos.

Wiktionary


sekciarski

przymiotnik od: sekciarz


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zasklepiający się w obrębie wąskiej grupy, najczęściej politycznej lub ideologicznej

 (1.2) dotyczący sekt religijnych

Wiktionary

Przykłady

 (1) Od 1981 r. kobiety w Tunezji mają zakaz noszenia islamskiego ubioru, włącznie z chustami, w szkołach i urzędach państwowych. (…) Policja zatrzymywała kobiety na ulicy i prosiła je o zdjęcie chusty; prezydent opisał chustę jako "sekciarski rodzaj ubioru, który nieproszony przyszedł do Tunezji".

 (1.1) Jasieński wtedy był szalenie aktywny, okropnie sekciarski, był wśród tych najbardziej tępiących, nawet Majakowskiego, najbardziej fanatycznych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛcˈt͡ɕarsʲci, AS: seḱćarsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekciarstwo n., sekciarz m., sekta ż., sekciarskość ż.

Wiktionary


sekciarskość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest sekciarskie; cecha tych, którzy są sekciarscy

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sekciarski

 przysł. sekciarskie

Wiktionary


sekciarstwo

1. powstawanie i działalność sekt religijnych;
2. izolowanie się od ogółu, zamykanie się w obrębie pewnej grupy o zbliżonych poglądach;
3. dawniej: zespół charakterystycznych cech członka sekty


SJP.pl


sekciarz

1. członek sekty;
2. przenośnie: człowiek izolujący się od ogółu, kierujący się interesami małej grupy, do której należy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. członek sekty religijnej

 (1.2) przen. członek grupy odcinającej się od ogółu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Surowy, purytański kodeks moralny sekciarzy, ich powrót do prostoty praojców z okresu koczowniczego pasterstwa, ich ofiary z baranów składane na wzniesieniach jakiemuś nieznanemu, bliżej nieokreślonemu bogu – wszystko to ściągnęło na nich wzgardę i potępienie.

 (1.1) Grupa sekciarzy spotykała się regularnie na tajnych zebraniach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekta ż.

:: fż. sekciarka ż.

 przym. sekciarski

Wiktionary


sekcja

1. dział jakiejś organizacji, towarzystwa itp.;
2. badanie zwłok w celu ustalenia przyczyny śmierci


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dział urzędu, organizacji, towarzystwa, związku itp.

 (1.2) med. operacyjne badanie zwłok w celu ustalenia przyczyny zgonu lub w celach naukowo-badawczych

 (1.3) techn. element składowy, część urządzenia mająca określony zakres działania

 (1.4) wojsk. część plutonu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sekcja zwłok
  • sekcja (sectio) – jedna z pomocniczych kategorii systematycznych stosowanych w klasyfikacji biologicznej
  • sekcja rytmiczna
  • sekcja krytyczna
  • sekcja – pododdział wojskowy
  • sekcja – jednostka organizacyjna straży pożarnej
  • Sekcja Turystyczna Towarzystwa Tatrzańskiego
  • Sekcja Grotołazów Wrocław
  • Sekcja Rowerzystów Miejskich
  • Sekcja polska BBC
  • Sekcja – jednostka administracyjna czasów rewolucji francuskiej

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W ośrodku działają sekcje: szermiercza, koszykarska i tenisa stołowego.

 (1.3) Eksplozja miała miejsce w pięćdziesiątej siódmej sekcji ropociągu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛkt͡sʲja, AS: sekcʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekcyjny m.

 przym. sekcyjny, wewnątrzsekcyjny

 czas. sekcjonować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) autopsja

Wiktionary


sekcjonować

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) dokonywać sekcji zwłok

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W ogrodzie po raz pierwszy sekcjonowano małpę, badano procesy nowotworowe bez specjalnego zaszczepiania guzów czy innych chorób.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekcyjny mos., sekcja ż.

 przym. sekcyjny

Wiktionary


sekcyjny

związany z sekcją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący sekcji

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) wojsk. dowódca sekcji

 (2.2) pierwszy stopień korpusu podoficerów Państwowej Straży Pożarnej, odpowiednik stopnia kaprala w Siłach Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, Straży Granicznej lub sierżanta – Policji

Wiktionary

Sekcyjny:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sɛkˈt͡sɨjnɨ, AS: sekcyi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekcja ż.

 czas. sekcjonować

Wiktionary


sekielski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Marek Sekielski – polski producent telewizyjny
  • Tomasz Sekielski – polski dziennikarz

Wikipedia


seklecki

nazwisko


SJP.pl


sekler

przedstawiciel węgierskiej grupy etnicznej zamieszkującej Siedmiogród


SJP.pl


seklerka

→ Sekler


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. przedstawicielka węgierskojęzycznej społeczności zamieszkującej Seklerszczyznę w obecnej Rumunii;

Wiktionary

Patrz:

Sekler

Powiązane:

 rzecz. Seklerszczyzna ż.

:: fm. Sekler mos.

 przym. seklerski

Wiktionary


seklucjan

nazwisko


SJP.pl


seklucjanowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Seklucjana lub z nim związany


SJP.pl


sekobarbital

organiczny związek chemiczny z grupy barbituranów


SJP.pl

Nie mylić z: sekbutabarbitalem.

Sekobarbital – organiczny związek chemiczny stosowany jako lek z grupy barbituranów. Jest objęty Konwencją o substancjach psychotropowych z 1971 roku (wykaz II). W Polsce jest w grupie II-P Ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.

Wikipedia


sekowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sekować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sekować ndk.

Wiktionary


sekować

regionalnie: szykanować; prześladować kogoś, dręczyć, dokuczać


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) rzad. przest. prześladować kogoś, dręczyć, nękać

czasownik zwrotny niedokonany sekować się

 (2.1) prześladować siebie wzajemnie, jeden drugiego, drażnić się z kimś

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈkɔvat͡ɕ, AS: sekovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekowanie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) prześladować, nękać, dokuczać, dręczyć

 (2.1) drażnić się

Wiktionary


sekrecik

zdrobnienie od: sekret


SJP.pl


sekrecja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wydzielanie różnych substancji przez komórki organizmów

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sekrecja – skupienie mineralne wypełniające pustkę istniejącą wcześniej w skale
  • sekrecja – wydzielanie substancji przez komórki
  • sekrecja kanalikowa – jeden z etapów funkcjonowania nerek

Wikipedia


sekrecyjny

→ sekrecja


SJP.pl

Patrz:

sekrecja

sekret

informacja, która nie jest jawna dla osób postronnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) tajemnica, wiadomość poufna, przeznaczona tylko dla wybranych osób

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Tajemnica – dane lub informacje, których ujawnienie osobom nieuprawnionym jest zakazane ze względu na normy społeczne lub prawne
  • Widoczek (sekret) – kreatywna zabawa dziecięca
  • Sekret – część miasta Grodno na Białorusi
  • sekret – substancja ulegająca sekrecji, wydzielina
  • sekret – gatunek ryby
  • Sekret – polski film psychologiczny z 1973 roku
  • Sekret (wł. Il Segreto) – włoski dramat z 1990 roku
  • Sekret (ang. The Invisible Circus) – amerykański dramat z 2001 roku
  • Sekret (in. Paheli) – indyjski film z 2005 roku
  • Sekret (ang. The Secret) – film z 2006 roku
  • Sekret (fr. Si j'étais toi) – francuski horror z 2007 roku
  • Sekret – polski film psychologiczny z 2012 roku

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W sekrecie wypłaciła wszystkie pieniądze ze wspólnego konta.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛkrɛt, AS: sekret

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekretność ż.

:: zdrobn. sekrecik m.

 przym. sekretny

 przysł. sekretnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tajemnica

Wiktionary


sekreta

modlitwa odmawiana w ciszy na końcu ofertorium


SJP.pl

Właściwa strona znajduje się w innym projekcie. Kliknij na powyższy link, jeśli chcesz ją obejrzeć.

Sekreta – obrzęd cichej modlitwy polecającej w liturgii Kościoła katolickiego w nadzwyczajnej formie rytu rzymskiego podczas mszy wiernych. Jest to ostatni element w offertorium, a przed kanonem mszy świętej. Następuje po lavabo i wezwaniu "Orate, fratres", a przed prefacją.

Wikipedia


sekretariacki

→ sekretariat (rzadko)


SJP.pl


sekretariat

1. dział instytucji, w którym załatwia się sprawy bieżące; kancelaria;
2. pracownicy tego działu;
3. urząd sekretarza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) dział danej instytucji, firmy bądź organizacji, który zajmuje się obsługą bieżących spraw, zwłaszcza w kontakcie z interesantami;

Wiktionary

Sekretariat – dział w strukturach organizacji, urzędu, instytucji lub przedsiębiorstwa, którego pracownicy zajmują się sprawami bieżącymi. Praca zatrudnionych w sekretariacie osób polega na organizowaniu i ułatwieniu kontaktów pomiędzy zarządzającym instytucją z jednej strony a jej pracownikami, kontrahentami bądź klientami z drugiej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌsɛkrɛˈtarʲjat, AS: sekretarʹi ̯at

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekretarz m., sekretarka ż., sekretarzowanie n.

 czas. sekretarzować

 przym. sekretarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) biuro, gabinet, kancelaria

Wiktionary


sekretarka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta zajmująca się pomocą organizacyjną w pracy kierownika, dyrektora, prowadzeniem korespondencji, przyjmowaniem interesantów

 (1.2) zob. automatyczna sekretarka.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sekretarka – amerykański film z 2002 roku
  • sekretarka (zawód)
  • sekretarz

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mój szef zatrudnił wczoraj nową sekretarkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛkrɛˈtarka, AS: sekretarka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekretariat m., sekretarzyk m., sekretarzowanie n., sekretarzyni ż.

:: fm. sekretarz m.

 czas. sekretarzować ndk.

 przym. sekretarski, sekretariatowy

 przysł. sekretarsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) asystentka

Wiktionary


sekretarski

przymiotnik od: sekretarz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z osobą lub stanowiskiem sekretarza, dotyczący sekretarza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekretarz mos., sekretariat mrz., sekretarka ż.

Wiktionary


sekretarz

1. urzędnik załatwiający sprawy związane z działalnością osoby lub instytucji
2. osoba kierująca pracą administracyjno-organizacyjną w instytucji, urzędzie
3. obieralna funkcja w różnych organizacjach
4. drapieżny ptak afrykański


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pracownik, który załatwia sprawy związane z działalnością firmy, instytucji lub osoby

 (1.2) polit. osoba pełniąca kierowniczą funkcję w partii komunistycznej

 (1.3) adm. wysoki rangą urzędnik samorządowy, który nadzoruje sprawy organizacyjne jednostki samorządu terytorialnego;

 (1.4) hist. w dawnej Polsce pisarz lub komornik królewski albo tytuł honorowy nadawany przez króla uczonym i literatom;

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) ornit. nazwa systematyczna|Sagittarius serpentarius|ref=tak., gatunek dużego ptaka drapieżnego z rodziny sekretarzy;

 (2.2) sekretarze ornit. nazwa systematyczna|Sagittariidae|ref=tak., rodzina ptaków afrykańskich z rzędu szponiastych

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sekretarz Generalny ONZ
  • Sekretarz Generalny NATO
  • I sekretarz partii politycznej – w tym I sekretarz KC PZPR i KC KPZR
  • sekretarz królewski – urząd dworski w I Rzeczypospolitej
  • prywatny sekretarz króla – urząd dworski w I Rzeczypospolitej
  • sekretarz wielki koronny – najwyższy urząd centralny niesenatorski w Koronie I Rzeczypospolitej, urząd kancelarii monarszej
  • sekretarz wielki litewski – najwyższy urząd centralny niesenatorski w Wielkim Księstwie Litewskim I Rzeczypospolitej, urząd kancelarii monarszej
  • sekretarz stanu – wysoki urząd w ministerstwie
  • sekretarz gminy (miasta), powiatu lub województwa
  • sekretarz szkoły
  • sekretarz/-ka (asystent/ka)
  • sekretarz redakcji

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ten biznesmen był sekretarzem pewnego znanego naukowca.

 (1.2) Pierwszy sekretarz KC PZPR złożył gospodarską wizytę na Podlasiu.

 (2.1) Każdy sekretarz chętnie poluje na węże.

 (2.2) Rodzina sekretarzy posiada tylko jednego przedstawiciela.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈkrɛtaʃ, AS: sekretaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekretariat m., sekretarzowanie n.

:: zdrobn. sekretarzyk m.

:: zgrub. sekretarzyna m.

:: fż. sekretarka ż., sekretarzyni ż.

 czas. sekretarzować

 przym. sekretarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pejor. aparatczyk

Wiktionary


sekretarzowa

przestarzale: żona sekretarza


SJP.pl


sekretarzyk

biurko w kształcie stolika z nadstawką zawierającą szufladki


SJP.pl

Sekretarzyk (z secrétaire, secretum – tajemnica) – rodzaj mebla do pisania, przechowywania korespondencji i podręcznych drobiazgów. Występuje również pod staropolską nazwą: sekretarz, sekreter, sekreterka. Mimo dość charakterystycznego wyglądu mylony jest często z meblami o podobnej funkcji takimi jak biurko, sekretera czy kantorek.

Wikipedia


sekretarzyna

lekceważąco: marny, lichy sekretarz


SJP.pl


sekretarzyni

kobieta sekretarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta odpowiedzialna za prowadzenie spraw organizacyjnych lub reprezentowanie organu, instytucji albo organizacji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Została sekretarzynią w zarządzie i ostro wzięła się do roboty.

 (1.1) Dyrektor Wydziału Kultury wyznacza osobę z Wydziału Kultury jako Sekretarza lub Sekretarzynię Rady. Sekretarz lub Sekretarzyni Rady koordynuje sprawy organizacyjno-techniczne związane z pracą Rady.

 (1.1) W 1906 roku została sekretarzynią w towarzystwie kobiet polskich a w latach 1910-1912 przewodniczącą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛkrɛtaˈʒɨ̃ɲi, AS: sekretažỹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekretarka ż.

:: fm. sekretarz mos.

Wiktionary


sekretera

rodzaj biurka, którego dolna część ma kształt komody, a górna, zawierająca szufladki, zamykana jest ruchomą płytą, stanowiącą po opuszczeniu blat do pisania


SJP.pl

Se

Wikipedia


sekretnie

przysłówek

 (1.1) w sekretny sposób

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekret m.

 przym. sekretny

Wiktionary


sekretniej

stopień wyższy od przysłówka: sekretnie


SJP.pl


sekretniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: sekretny; bardziej sekretny


SJP.pl


sekretnik

specjalny rodzaj papieru listowego, sklejanego na brzegach, używanego dawniej


SJP.pl


sekretny

trzymany w tajemnicy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) trzymany w sekrecie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈkrɛtnɨ, AS: sekretny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekret m., sekrecik m., sekretność ż.

 przysł. sekretnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) poufny, tajny, niejawny

Wiktionary


sekrety

modlitwa odmawiana w ciszy na końcu ofertorium


SJP.pl

Sekrety – albańsko-niemiecki film fabularny z roku 2008 w reżyserii Spartaka Pecaniego, na motywach powieści "Lehje neper nate" Vangjela Kozmy.

Wikipedia


sekretyna

hormon wydzielany przez gruczoły błony śluzowej dwunastnicy i jelita cienkiego, wpływający na wydzielanie przez trzustkę soku trzustkowego


SJP.pl

Sekretyna (ATC: V04 CK01) – peptydowy hormon tkankowy pełniący funkcję żołądkowo-jelitowego czynnika regulacyjnego. Wydzielana jest przez błonę śluzową jelita cienkiego, głównie dwunastnicy pod wpływem kwaśnego pH treści żołądkowej, jaka dociera do dwunastnicy.

Wikipedia


seks

sex;
1. ogół zagadnień związanych z życiem seksualnym;
2. zespół cech biologicznych u kobiet i mężczyzn działających pobudzająco na zmysły


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ogół spraw i czynności związanych z zaspokajaniem popędu płciowego;

 (1.2) pot. stosunek płciowy, zazwyczaj między dwiema osobami

 (1.3) seksapil, atrakcyjność seksualna

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przedmiotem zainteresowania seksuologów jest seks we wszystkich jego aspektach i przejawach.

 (1.2) W literaturze jest dużo seksu i nie ma dzieci; w życiu – na odwrót.

 (1.3) Kiedy idąc delikatnie kołysze biodrami, emanuje z niej czysty seks.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛks, AS: seks

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seksualność ż., seksualizm mrz., seksualizacja ż., seksowność ż., seksaczka ż., seksomat m., seksomnia ż., sekser mos., sekserka ż., seksowanie n., seksizm mrz., seksista m., seksistka ż., seksistowskość ż., aseksualność ż., aseksualizm mrz., homoseksualizm mrz., homoseksualność ż., heteroseksualizm mrz., heteroseksualność ż., transseksualizm m., transseksualność ż., biseksualizm mrz., biseksualność ż., panseksualizm mrz., panseksualność ż., poliseksualizm m., poliseksualność ż., demiseksualizm mrz., demiseksualność ż., antyseksualizm m., antyseksualność ż., biseks m.

:: zdrobn. seksik mrz.

 czas. seksować ndk., seksić się ndk.

 przym. seksowny, seksualny, sexy, seksistowski, seksualizacyjny, aseksualny, homoseksualny, heteroseksualny, transseksualny, biseksualny, panseksualny, poliseksualny, demiseksualny, antyseksualny

 przysł. seksownie, seksualnie, sexy, seksistowsko, aseksualnie

 temsłow. sekso-, seks-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) płciowość, seksualność, cielesność

 (1.2) kopulacja, miłość, pożycie płciowe, stosunek, stosunek płciowy, współżycie, kochanie się; daw. cielesność, cielesieństwo, gamractwo, gamracyja, swawola, swaźbienie, chędożenie, spółkowanie; żart. bzykanie, bzykanko, dmuchanie, ciupcianie; grub. posuwanie, parzenie się, kopulowanie; eufem. poznanie kogoś cieleśnie, spanie (ze sobą); wulg. ruchanie się, ruchanko, pieprzenie się, pierdolenie się, walenie się, rypanie się

 (1.3) seksowność, atrakcyjność fizyczna, sex appeal / seksapil

Wiktionary


seks-shop

[czytaj: seks szop] sklep z artykułami urozmaicającymi życie seksualne; sex shop, sex-shop, porno shop, porno-shop


SJP.pl


seksafera

afera o podłożu seksualnym; sexafera, seksskandal


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) publ. pot. określenie wydarzeń związanych z zarzutami molestowania seksualnego przez osoby publiczne i z dochodzeniem w tej sprawie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Seksafera w Samoobronie
  • Seksafera w Urzędzie Miasta w Olsztynie

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sąd wydał wyroki w sprawie seksafery w Samoobronie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛksaˈfɛra, AS: seksafera

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) seksskandal, afera rozporkowa

Wiktionary


seksagonalny

1. mający sześć kątów; sześciokątny; heksagonalny;
2. dotyczący sześciu organizacji, ugrupowań itp., dokonywany przez nie


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mat. mający sześć kątów

 (1.2) dotyczący sześciu partnerów, np. państw albo organizacji

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sześciokątny

Wiktionary


seksapil

atrakcyjność fizyczna, ogół cech wyglądu zewnętrznego działających podniecająco na zmysły innych ludzi; sex appeal


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) atrakcyjność seksualna

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛksaˈpʲil, AS: seksapʹil

Wiktionary

Powiązane:

 przym. seksapilowaty

Wiktionary


seksapilowaty

rzadko: odznaczający się atrakcyjnym seksualnie wyglądem


SJP.pl


seksbiznes

wszystkie komercyjne działania związane z produkcją i sprzedażą filmów, magazynów i gadżetów o charakterze pornograficznym; pornobiznes, porno-biznes, porno biznes, seksprzemysł


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) biznes związany z seksem; ogół działań komercyjnych przynoszących zysk finansowy ze świadczenia usług seksualnych, tańca erotycznego, produkcji oraz dystrybucji filmów, magazynów i gadżetów o charakterze pornograficznym itd.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od dawna znana jest sprzedaż kobiet i dziewcząt do seksbiznesu. Od kilku lat jesteśmy krajem docelowym dla kobiet z Europy Wschodniej, przymuszanych w Polsce do prostytucji. Szacuje się, że do seksbiznesu zostało sprzedanych około 10 tysięcy Polek.

 (1.1) Problem pracy przymusowej wyprzedził tzw. seksbiznes.

Wiktionary


seksbomba

potocznie o kobiecie bardzo atrakcyjnej, pociągającej fizycznie, posiadającej seksapil


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. bardzo atrakcyjna fizycznie kobieta, o silnie działającej na zmysły, prowokującej urodzie;

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z Aśki jest prawdziwa seksbomba.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛɡzˈbɔ̃mba, AS: segzbõmba

Wiktionary


seksces

żartobliwie: eksces, wybryk o charakterze seksualnym


SJP.pl


seksdolar

bardzo rzadko: imitacja dolara, na której zamiast portretu amerykańskiego męża stanu znajdował się rysunek pornograficzny


SJP.pl


seksedukacja

edukacja seksualna


SJP.pl


seksedukator

edukator seksualny


SJP.pl


seksedukatorka

edukatorka seksualna


SJP.pl


sekser

osoba trudniąca się rozpoznawaniem płci kurcząt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba zajmująca się rozpoznawaniem płci piskląt, zwykle kurcząt

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛksɛr, AS: sekser

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seks m., seksowanie n.

:: fż. sekserka ż.

 czas. seksować ndk.

Wiktionary


sekserka

kobieta trudniąca się rozpoznawaniem płci kurcząt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta zajmująca się rozpoznawaniem płci piskląt, zwykle kurcząt

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈksɛrka, AS: sekserka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seks m., sekser, seksowanie

 czas. seksować

Wiktionary


sekshoroskop

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ezot. horoskop dotyczący życia seksualnego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. horoskop mrz.

Wiktionary


sekshotel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hotel, który udostępnia pokoje na godziny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. sekshotelik m.

Wiktionary


seksi

[czytaj: seks-i] podniecający, atrakcyjny fizycznie; seksowny, sexy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pot. seksowny

forma czasownika.

 (2.1) 3. os. lp. ter. od: seksić

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uważam, że tatusiowie z dziećmi są bardzo seksi.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛksʲi, AS: seksʹi

Wiktionary


seksiak

młodzieżowo: seksowny chłopak


SJP.pl


seksiatria

[czytaj: seks-jatria] dział seksuologii, którego przedmiotem badań są patologie seksualne


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. seks. dział medycyny teoretycznej i klinicznej zajmujący się zaburzeniami seksualności, ich etiologią, patogenezą, symptomatologią, przebiegiem, leczeniem oraz zapobieganiem

Wiktionary


seksik

zdrobniale o seksie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od seks

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie seks, lecz tylko mały seksik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seks m.

 czas. seksować

Wiktionary


seksimpreza

impreza o charakterze seksualnym


SJP.pl


seksista

zwolennik dyskryminacji jednej z płci


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ktoś, kto upraszcza ludzi do ich płci i ocenia ich przez stereotypy zamiast indywidualnych cech

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seksizm mrz., seks mrz., seksistka ż.

 przym. seksistowski

 przysł. seksistowsko

Wiktionary


seksistka

→ seksista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. kobieta stosująca seksizm, zwolenniczka seksizmu

Wiktionary

Patrz:

seksista

Powiązane:

 rzecz. seksizm m.

:: fm. seksista

 przym. seksistowski

 przym. seksistowsko

 przysł. seksistowsko

Wiktionary


seksistowski

dyskryminujący płeć przeciwną


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z seksizmem, dotyczący seksizmu; dyskryminujący osoby płci przeciwnej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeśli kobiety odpadają ze studiów magisterskich częściej niż mężczyźni, to sam proces edukacyjny musi być seksistowski.

 (1.1) Zarzucane reklamom dyskryminacyjne, seksistowskie podejście nie jest postrzegane w taki sposób przez respondentów i nie stanowi dla nich problemu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛcɕiˈstɔfsʲci, AS: seḱśistofsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seks mrz., seksista m., seksistka ż., seksizm m.

 przysł. seksistowsko

 czas. seksować

Wiktionary


seksistowsko

przysłówek

 (1.1) w sposób seksistowski

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seks mrz., seksista m., seksistka ż., seksizm m.

 przym. seksistowski

Wiktionary


seksistyczny

→ seksizm; seksistowski


SJP.pl


seksizm

dyskryminacja jednej z płci


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) dyskryminacja ze względu na płeć;

Wiktionary

należy dopracować:

"przedstawiono sytuację tylko z perspektywy – ". Pomóż poprawić.

Seksizm (z sexism, sex „płeć”) – uprzedzenie lub dyskryminacja ze względu na płeć. Seksizm na ogół wiąże się z ideologią, która zakłada, że jedna płeć jest gorsza od drugiej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Seksizm życzliwy dotyczy właśnie przekonań o tym, że kobiety są wyjątkowe, wymagają opieki i ochrony, są uzupełnieniem mężczyzny, który bez życiowej partnerki nie będzie szczęśliwy.

 (1.1) Coraz więcej mężczyzn czuje się napiętnowanych w różnych życiowych sytuacjach z powodu swojej płci. Pojawiają się liczne głosy, że panowie też padają ofiarami seksizmu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛcɕism̥, AS: seḱśism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seks mrz., seksista m., seksistka ż.

 przym. seksistowski

 przysł. seksistowsko

 czas. seksować

Wiktionary


seksić

potocznie: seksić się - uprawiać seks; bzykać się, ciupciać się, dmuchać się


SJP.pl


seksklub

nocny klub ze striptizem; sex club


SJP.pl


sekslalka

lalka do zaspokajania potrzeb seksualnych


SJP.pl


sekslinia

połączenie telefoniczne o charakterze seksualnym


SJP.pl


seksmania

nadmierne zainteresowanie seksem; seksomania, erotomania


SJP.pl


seksmaszyna

1. osoba bardzo sprawna i aktywna seksualnie;
2. wyuzdana, pociągająca kobieta


SJP.pl


seksmisja

Seksmisja – polska fantastycznonaukowa komedia filmowa z 1983 w reżyserii Juliusza Machulskiego, według scenariusza napisanego wraz z Jolantą Hartwig i Pavlem Hajnym. Bohaterami filmu są zahibernowani w 1991 mężczyźni Maks (Jerzy Stuhr) i Albert (Olgierd Łukaszewicz), którzy budzą się w 2044 po wojnie w totalitarnym świecie pozbawionym mężczyzn i starają się przetrwać w nim za wszelką cenę.

Wikipedia


seksoholiczka

kobieta uzależniona od seksu; seksomanka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta chorobliwie uzależniona od seksu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) ciągle ważę sześćdziesiąt sześć i pół kilo. Zaliczam te cholerne wagi jak seksoholiczka facetów. Jak alkoholiczka drinki. Jak narkomanka kolejne działki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seksoholizm m.

:: fm. seksoholik

 przym. seksoholiczny

Wiktionary


seksoholiczny

→ seksoholizm


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z seksoholizmem, właściwy seksoholikom

Wiktionary

Patrz:

seksoholizm

Powiązane:

 rzecz. seksoholizm m., seksoholik m., seksoholiczka ż.

Wiktionary


seksoholik

mężczyzna uzależniony od seksu; seksoman


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna uzależniony od uprawiania seksu; mężczyzna, dla którego seks stał się rodzajem chorobliwego nałogu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) „Erotoman" mogłoby być określeniem człowieka chorobliwie uzależnionego od seksu. Ale przyjęło się, że to raczej świadomy i kontrolujący się podrywacz. Uzależniony od seksu seksoholik jest chory. Jest owładnięty chorobliwym przymusem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seksoholizm m.

:: fż. seksoholiczka

 przym. seksoholiczny

Wiktionary


seksoholizm

uzależnienie od seksu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zob. uzależnienie seksualne.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Niektórzy mężczyźni wpadają w pracoholizm, seksoholizm lub alkoholizm, inni stają się rozdrażnieni, nadpobudliwi, agresywnie prowadzą samochód i interesują się sportami ekstremalnymi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seksoholik m., seksoholiczka ż.

 przym. seksoholiczny

Wiktionary


seksoman

mężczyzna uzależniony od seksu; seksoholik


SJP.pl


seksomania

nadmierne zainteresowanie seksem; seksmania, erotomania


SJP.pl


seksomanka

kobieta uzależniona od seksu; seksoholiczka


SJP.pl


seksomnia

zaburzenie polegające na podejmowaniu nieświadomej aktywności seksualnej podczas snu


SJP.pl

Se

Wikipedia


seksowanie

segregowanie piskląt według płci


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rozpoznawanie płci piskląt, zwykle kurcząt;

Wiktionary

Seksowanie (ang. "sex" „płeć”) – segregowanie piskląt według płci.

Seksowaniem zajmują się osoby określane mianem sekserek i sekserów.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌsɛksɔˈvãɲɛ, AS: seksovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seksowność ż., seksualność ż., seks m., sekser, sekserka

 czas. seksować

 przym. seksualny

Wiktionary


seksować

1. określać płeć zwierząt;
2. potocznie: seksować się - uprawiać seks; seksić się


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) określać płeć zwierząt, głównie piskląt hodowlanych

czasownik zwrotny niedokonany seksować się

 (2.1) slang. uprawiać seks

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przed dalszą hodowlą seksujemy całą grupę świeżo wyklutych kaczek.

 (2.1) Wczoraj seksowałam się z moim chłopakiem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈksɔvat͡ɕ, AS: seksovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. aseksualność ż., seks m., seksik m., sekser m., sekserka ż., seksowanie n., seksualność ż., seksizm m., seksyzm m., seksowność ż.

 czas. seksić się

 przym. seksualny, seksowny, seksistowski

 przysł. seksownie, seksualnie

 temsłow. sekso-

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) seksić się

Wiktionary


seksownie

przysłówek

 (1.1) w sposób seksowny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈksɔvʲɲɛ, AS: seksovʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seks m., seksowność ż., seksualizm m.

 czas. seksować, seksić się

 przym. seksowny, seksualny, sexy

 przysł. sexy

Wiktionary


seksowniej

stopień wyższy od przysłówka: seksownie


SJP.pl


seksowniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: seksowny; bardziej seksowny


SJP.pl


seksowność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co jest seksowne; cecha tego, kto jest seksowny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ważnym elementem obrazu współczesnej reklamy jest „seksowność”. Reklama piwa marki EB długo kojarzyć się będzie polskim telewidzom z ładnymi nogami młodej kobiety w czerwonej mini w białe groszki.

 (1.1) Mocny, wyzywający makijaż dopełniał obrazu tej wyuzdanej, nieco prymitywnej, ale niepodważalnej seksowności imprezowej dziuni. – I jak? – zapytała, wypychając biodro i kładąc na nim rękę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seks m., seksualizm m., seksualizacja ż., seksualność ż., seksowanie n.

 przym. seksualny, sexy, seksowny

 przysł. seksualnie, sexy, seksownie

 czas. seksić się, seksować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) atrakcyjność seksualna, zmysłowość

Wiktionary


seksowny

podniecający, atrakcyjny fizycznie; sexy, seksi


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) atrakcyjny seksualnie, ponętny

 (1.2) przepełniony seksualnością

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Szerokie biodra i wąska talia u kobiet uchodzą za seksowne.

 (1.2) Pisze książki dla młodzieży i dorosłych – od mrocznych i cudacznych po sek­sowne, prze­ra­ża­jące i pełne przy­gód.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈksɔvnɨ, AS: seksovny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seksowność ż., seks m., seksualizacja ż., seksualizm m.

 czas. seksić się, seksować

 przym. sexy, seksualny

 przysł. seksownie, seksualnie, sexy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sexy, ponętny, powabny, wart grzechu

Wiktionary


seksowy

rzadko: seksowny


SJP.pl


seksparty

orgietka, spotkanie towarzyskie, podczas którego główną atrakcją jest uprawianie seksu; sex-party, sex party


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) przyjęcie połączone z uprawianiem seksu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W naszym akademiku seksparty to jednocześnie temat tabu i tajemnica poliszynela.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛksˈpartɨ, AS: seksparty

Wiktionary


sekspert

żartobliwie: ekspert w sprawach seksu


SJP.pl


sekspertka

żartobliwie: ekspertka w sprawach seksu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) żart. specjalistka w sprawach seksu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po raz pierwszy w roli współprowadzącej show wystąpi Joanna […] — sekspertka, wielka fanka gadżetów erotycznych.

 (1.1) Mówi o sobie „sekspertka”. Najlepszych kochanków poznaje po tych pięciu rzeczach

 (1.1) Magdalena […], znana jako Niebieska Sekspertka, poruszyła kwestie wpływu wieku na seksualność

Wiktionary


seksprzemysł

wszystkie komercyjne działania związane z produkcją i sprzedażą filmów, magazynów i gadżetów o charakterze pornograficznym; pornobiznes, porno-biznes, porno biznes, seksbiznes


SJP.pl


seksrobot

robot do zaspokajania potrzeb seksualnych; sexrobot


SJP.pl


seksskandal

skandal na tle seksualnym; seksafera, sexafera


SJP.pl


seksta

1. interwał prosty zawarty między sześcioma kolejnymi stopniami skali muzycznej;
2. w dawnej szkole średniej: szósta klasa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. odległość między dźwiękami równa ośmiu lub dziewięciu półtonom;

 (1.2) rel. część oficjum kościelnego odmawiana w południe

 (1.3) sport. część zasłony w szermierce na florety

Wiktionary

Seksta – interwał prosty zawarty między sześcioma kolejnymi stopniami skali muzycznej. W szeregu zasadniczym naturalnie występują seksta wielka i seksta mała. Zastosowanie znaków chromatycznych pozwala zmienić jej rozmiar.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Furtian zadzwonił na sekstę.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sekstowy

Wiktionary


sekstancerka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) choreogr. tancerka wykonująca taniec erotyczny, zwykle w barze lub klubie nocnym; tancerka erotyczna

Wiktionary


sekstans

sekstant; przyrząd nawigacyjny do pomiaru kątów, zwłaszcza pionowych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sekstans – jednostka czasu równa 1/6 godziny
  • sekstans – drobna moneta rzymska równa 1/6 asa
  • sekstans – przyrząd nawigacyjny
  • Sekstans – gwiazdozbiór

Wikipedia


sekstant

sekstans; przyrząd nawigacyjny do pomiaru kątów, zwłaszcza pionowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) astr. żegl. optyczny przyrząd nawigacyjny stosowany niegdyś w żegludze;

Wiktionary

Sekstant (także: sekstans sextans – szósta część) – kątomierz lusterkowy, optyczny przyrząd nawigacyjny, stosowany w żeglarstwie i astronomii, służący do mierzenia wysokości ciał niebieskich nad horyzontem, a także kątów poziomych i pionowych pomiędzy obiektami widocznymi na Ziemi, w celu określenia linii pozycyjnych.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsɛkstãnt, AS: sekstãnt

Wiktionary


sekstaśma

amatorskie nagranie stosunku seksualnego


SJP.pl

Sekstaśma – amerykański film komediowy z 2014 roku.

Wikipedia


sekstecik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od sekstet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekstet m.

Wiktionary


sekstelefon

Sekstelefon – usługa polegająca na rozmowie telefonicznej o zabarwieniu seksualnym w celu podniecenia lub seksualnego zaspokojenia osoby wykonującej połączenie. Wykonuje się je na konkretny numer telefonu podany np. w reklamie w prasie lub telegazecie. Koszt wykonania takiego połączenia może być różny, a za rozmowę telefoniczną płaci klient.

Wikipedia


sekstelefoniczny

przymiotnik od: sekstelefon, np. połączenie sekstelefoniczne


SJP.pl


sekstern

dawniej:
1. zeszyt, brulion, nieoprawiona książka;
2. arkusz papieru złożony na sześć części


SJP.pl


sekstet

1. zespół muzyczny złożony z sześciu wykonawców lub instrumentów;
2. utwór muzyczny na sześć instrumentów lub głosów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muz. zespół sześciu muzyków lub śpiewaków;

 (1.2) muz. utwór muzyczny skomponowany na sześć instrumentów lub sześć głosów;

Wiktionary

Sekstet (łac. "sex" – sześć, ang. "sextet", franc. "sextuor", "sextette", niem. "Sextett", wł. "sestetto") – dwuznaczne pojęcie muzyczne:

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na naszej scenie wystąpi sekstet wokalny z Litwy.

 (1.2) Wspaniałe sekstety kończą oba akty.

 (1.2) Najwybitniejsze sekstety smyczkowe skomponował Johannes Brahms.

Wiktionary

Powiązane:

:: zdrobn. sekstecik mrz.

Wiktionary


seksting

przesyłanie erotycznych wiadomości, często ze zdjęciami lub nagraniami; sexting


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wymienianie się erotycznymi wiadomościami

Wiktionary


sekstingowy

związany z pisaniem erotycznych wiadomości za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej


SJP.pl


sekstola

figura rytmiczna powstała z podziału dwudzielnej wartości rytmicznej na sześć równych części


SJP.pl


sekstowy

→ seksta


SJP.pl

Patrz:

seksta

seksturysta

osoba podróżująca w celu poszukiwania przygód erotycznych


SJP.pl


seksturystka

→ seksturysta


SJP.pl

Patrz:

seksturysta

seksturystyka

turystyka erotyczna, turystyka seksualna;
1. podróżowanie w celu poszukiwania przygód erotycznych;
2. oferowanie turystom usług seksualnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) turystyka, której celem jest wchodzenie w niezobowiązujące relacje seksualne z przedstawicielami danej społeczności lokalnej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Turystyka erotyczna, turystyka seksualna, określana także jako seksturystyka (…), jest jednym z najbardziej kontrowersyjnych aspektów współczesnej turystyki międzynarodowej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛkstuˈrɨstɨka, AS: seksturystyka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) turystyka seksualna, turystyka erotyczna

Wiktionary


sekstyl

w astrologii: układ dwóch planet oddalonych od siebie o około 60 stopni na niebie


SJP.pl


sekstyliard

liczba wynosząca 10^39


SJP.pl

Sekstyliard – liczba 1039, czyli jedynka i 39 zer w zapisie dziesiętnym. Termin "sekstyliard" jest stosowany w nazewnictwie liczebników w skali długiej i nie ma swojego odpowiednika w skali krótkiej.

W krajach stosujących krótką skalę (głównie kraje anglojęzyczne) liczba 1039 nosi nazwę duodecylion, tak jak 1072 w pozostałych krajach.

Wikipedia


sekstylion

liczba równa jedynce z 36 zerami; w nielicznych krajach (np. Francji, byłym Związku Radzieckim) równa jedynce z 21 zerami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) liczba 1036;

Wiktionary

Sekstylion – liczba 1036, czyli jedynka i 36 zer w zapisie dziesiętnym.

W krajach stosujących tzw. krótką skalę (głównie kraje anglojęzyczne) sekstylion oznacza 1021, czyli tryliard w pozostałych krajach.

W układzie SI mnożnikowi 1036 nie odpowiada żaden przedrostek jednostki miary.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. sekstylionowy

Wiktionary


sekstyna

zwrotka złożona z sześciu wierszy jedenastozgłoskowych; sestyna


SJP.pl

Sekstyna, także sestyna (fr. "sextine", od łac. "sextus" ’szósty‘) – strofa sześciowersowa, najczęściej o wersach jedenasto- albo ośmiozgłoskowych i układzie rymów "ababcc". Nazywana czasem sekstyną epicką dla odróżnienia od sestyny lirycznej.

Wikipedia


seksualia

przedmioty, publikacje związane z seksem


SJP.pl


seksualizacja

1. ocenianie głównie pod kątem atrakcyjności seksualnej;
2. rozbudzanie w kimś zainteresowania seksem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) psych. proces, w wyniku którego wartościowanie kogoś jest dokonywane z punktu widzenia atrakcyjności seksualnej

Wiktionary

Seksualizacja – proces, w wyniku którego wartościowanie drugiej osoby oraz siebie samego/siebie samej dokonywane jest przez pryzmat atrakcyjności seksualnej. Odbywa się w 3 wymiarach: społeczno-kulturowym, interpersonalnym i intrapsychicznym. Polega na instrumentalnym podejściu do osoby poprzez postrzeganie jej jako przedmiotu do seksualnego wykorzystywania w oderwaniu od jej godności i aspektów osobowościowych, zaś wartość osoby jest mierzona poziomem atrakcyjności seksualnej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌsɛksuwalʲiˈzat͡sʲja, AS: seksuu̯alʹizacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seks m., seksualizm m., seksualność ż., seksowność ż., seksualizowanie n.

 czas. seksualizować ndk.

 przym. seksualizacyjny, seksowny, seksualny

 przysł. seksualnie

Wiktionary


seksualizm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książk. termin, pojęcie, problem związany z seksualnością

 (1.2) książk. zainteresowanie sprawami płci

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Niektórzy moi znajomi mają bzika na punkcie gadania o seksualizmach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛksuˈwalʲism̥, AS: seksuu̯alʹism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seks m., seksualność ż., seksualizacja ż., seksowność ż.

 przym. seksualny, seksowny

 przym. seksualnie, seksownie

 przysł. seksownie, seksualnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) seksualność

Wiktionary


seksualizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|seksualizować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. nieseksualizowanie n., seksualizacja ż.

 czas. seksualizować ndk.

Wiktionary


seksualizować

1. oceniać głównie pod kątem atrakcyjności seksualnej;
2. rozbudzać w kimś zainteresowanie seksem


SJP.pl


seksualnie

przysłówek

 (1.1) w sposób dotyczący seksu, seksualności

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sąd rodzinny udzielił upomnienia i orzekł nadzór kuratora nad trzema 14-latkami, którzy upili rówieśnicę, wykorzystali ją seksualnie, a całość nagrali i pokazali w internecie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛksuˈwalʲɲɛ, AS: seksuu̯alʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seks m., seksualność ż., seksowność ż., seksualizacja ż., seksualizm mrz.

 czas. seksować

 przym. seksualny, seksowny, sexy

 przysł. sexy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) płciowo

Wiktionary


seksualność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biol. psych. socjol. wrodzona, naturalna funkcja organizmu, zawierająca w sobie seks, orientację seksualną, identyfikację płciową i jej rolę, reprodukcję, pożądanie, erotyzm oraz intymność;

 (1.2) cecha tego, co seksualne; cecha tych, którzy są seksualni

Wiktionary

Seksualność – wrodzona[niewiarygodne źródło?], naturalna funkcja organizmu ludzkiego i jedna z zasadniczych czynników motywujących do podejmowania więzi i kontaktów interpersonalnych, mająca wymiar biologiczny, psychiczny, społeczno-kulturowy i []. Seksualny potencjał fizjologiczny człowieka ulega kształtowaniu przez doświadczenia życiowe.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. seks m., seksualizm m., seksualizacja ż., seksowność ż., seksowanie n.

 przym. seksualny, sexy

 przysł. seksualnie, sexy

 czas. seksować ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) płciowość, zmysłowość, fizyczność

Wiktionary


seksualny

związany ze współżyciem płciowym; płciowy, zmysłowy, erotyczny, cielesny


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący seksu i popędu płciowego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ze względu na realizowanie różnorodnych wzorców tzw. nowego porządku sentymentalnego rośnie znaczenie wielości typów aktywności seksualnej i emocjonalnej.

 (1.1) Nasza kultura odeszła od naturalnych „wartości odżywczych”, takich jak bliskość, miłość i spełnienie seksualne. Zamiast tego kobiety skierowały się w stronę kompulsywnych zakupów czy innych pułapek, które – jak fast food – są jedynie substytutami tego, co ważne, wartościowe i może zaspokoić nasz głód.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛksuˈwalnɨ, AS: seksuu̯alny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seks m., seksualność ż., seksualizm m., seksualizacja ż., seksowność ż., seksowanie n.

 czas. seksować ndk.

 przym. seksowny, sexy

 przysł. seksualnie, seksownie, sexy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) płciowy, intymny, fizyczny

Wiktionary


seksuolog

specjalista w zakresie seksuologii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) med. lekarz specjalista zajmujący się rozpoznawaniem i leczeniem zaburzeń seksualnych

rzeczownik, rodzaj żeński

 (2.1) med. lekarz, specjalistka seksuologii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeśli masz problemy ze wzwodem, nie czekaj, tylko biegnij do seksuologa, może pomoże.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛksuˈwɔlɔk, AS: seksuu̯olok

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seksuologia ż.

:: fż. seksuolożka ż.

 przym. seksuologiczny

 przysł. seksuologicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) pot. seksuolożka

Wiktionary


seksuologia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauka zajmująca się seksualnością, życiem seksualnym człowieka;

Wiktionary

Seksuologia – dziedzina zajmująca się szeroko pojętą seksualnością człowieka: potrzebami seksualnymi (także ich zaburzeniami lub brakiem), prawidłowym życiem seksualnym człowieka zarówno w sferze ciała, jak i ducha, odczuwanymi uczuciami, relacjami z innymi ludźmi, a także resztą otaczającego świata. W sferze seksuologii mieszczą się "wszelkie aspekty płciowości człowieka". Ma charakter interdyscyplinarny. Dziedziny wiedzy, których jest częścią, to antropologia, medycyna, psychologia, socjologia.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Seksuologia jest nauką interdyscyplinarną.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛksuwɔˈlɔɟja, AS: seksuu̯oloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seksuolog m.

 przym. seksuologiczny

Wiktionary


seksuologiczny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) med. związany z seksuologią, dotyczący seksuologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seksuologia ż., seksuolog mos.

Wiktionary


seksuolożka

→ seksuolog


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) specjalistka zajmujący się rozpoznawaniem i leczeniem zaburzeń seksualnych

Wiktionary

Patrz:

seksuolog

Powiązane:

 rzecz. seksuolog mos./ż.

Wiktionary


seksworker

[czytaj: seksłorker] osoba zatrudniona w przemyśle erotycznym lub uprawiająca seks za pieniądze; sexworker, pracownik seksualny


SJP.pl


seksworkerka

[czytaj: seksłorkerka] kobieta zatrudniona w przemyśle erotycznym lub uprawiająca seks za pieniądze; sexworkerka, pracownica seksualna


SJP.pl


seksworking

[czytaj: seksłorking] zarobkowe świadczenie usług seksualnych i erotycznych; sexworking


SJP.pl


seksyzm

bardzo rzadko: seksizm


SJP.pl


sekt

1. grupa religijna, która oderwała się od Kościoła przyjmując własne zasady;
2. odizolowana grupa społeczna silnie akcentująca rolę guru


SJP.pl

Sekt – określenie wina musującego stosowane w krajach niemieckojęzycznych od 1900 roku. Pochodzenie słowa nie jest dokładnie znane.

Sekt może być sprzedawany jako "Deutscher Sekt" wyłącznie, jeśli został wyprodukowany w 100 procentach z winogron niemieckich. Domieszki z innych regionów uprawnych są dozwolone. Określenie "Sekt b.A." lub "Qualitätsschaumwein b.A." musi być podane na etykiecie wraz z nazwą obszaru uprawnego z którego zebrano winogrona.

Wikipedia


sekta

1. grupa religijna, która oderwała się od Kościoła przyjmując własne zasady;
2. odizolowana grupa społeczna silnie akcentująca rolę guru


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. odłam jakiejś religii

 (1.2) rel. grupa wyznająca odrębną religię skupiona wokół przywódcy duchowego

 (1.3) przen. grupa społeczna izolująca się od ogółu

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Opłaciła się Rzeczypospolitej tolerancja okazywana przedstawicielom mniejszości religijnych, najbardziej skrajnych sekt wyznaniowych, takich jak anabaptyści niemieccy i holenderscy (menonici) czy antytrynitarze.

 (1.2) Sekty tego rodzaju są co prawda nieliczne, ale władza guru nad jej członkami jest właściwie absolutna.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛkta, AS: sekta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekciarstwo n., sekciarz mos.

 przym. sekciarski, sektowy

Wiktionary


sektor

1. część jakiejś przestrzeni lub terenu;
2. część gospodarki wydzielona ze względu na określony typ własności, produkcji lub usług;
3. w informatyce: wyodrębniona część dysku komputerowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wydzielona część jakiejś przestrzeni

 (1.2) określony dział gospodarki narodowej lub jej część oddzielna z powodu określonego typu własności

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sektor gospodarki – część gospodarki
    • Sektor publiczny
    • Sektor prywatny
    • Sektor małych i średnich przedsiębiorstw
    • Sektor usług
  • Sektor dysku – logiczna jednostka zapisu na nośnikach danych
  • Sektor (hydrotechnika) – rodzaj zamknięcia stosowanego w hydrotechnice
  • Sektor (kolej) – wydzielona część peronu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Poproszę bilet na sektor C.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛktɔr, AS: sektor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sektorówka ż.

 przym. sektorowy

Wiktionary


sektornik

liścianek sektornik - gatunek pająka z rodziny krzyżakowatych


SJP.pl


sektorowy

przymiotnik od: sektor


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący sektora

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ale po Alderaanie i Eskadrze Helix odebrano mu „Majestica” i przeniesiono go ze służby we flocie sektorowej do Eskadry Śmierci ze względu na jego „niezawodność”.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛktɔˈrɔvɨ, AS: sektorovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sektorówka ż., sektor

Wiktionary


sektorówka

potocznie: wielka flaga rozwijana przez kibiców na sektorze stadionu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) środ. kib. transparent dużych rozmiarów rozciągana przez kibiców na cały sektor widowni

Wiktionary

Sektorówka w slangu ultrasów (kibiców przygotowujących oprawy meczowe) jest to duża flaga wciągana z dolnego sektora na górną część trybuny zajmowaną przez kibiców. Największą sektorówkę w Polsce ma Pogoń Szczecin. Sektorówki są dumą kibiców. Są one różnie podnoszone, np. Kibice GKS-u Katowice opuszczają sektorówkę na przeźroczystych linkach z dachu. Wtedy sektorówka zakrywa trybunę. Największe sektorówki ważą nawet kilkadziesiąt kilogramów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Biało-czerwona sektorówka zatrzepotała podczas hymnu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛktɔˈrufka, AS: sektorufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sektor m.

 przym. sektorowy

Wiktionary


sektowy

→ sekta


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z sektą, dotyczący sekty

Wiktionary

Patrz:

sekta

Powiązane:

 rzecz. sekta ż.

Wiktionary


sekularny

1. stuletni, o wieku liczonym w setkach lat; wiekowy;
2. w geologii: ruch sekularny - powolny ruch, przesunięcie skorupy ziemskiej widoczne dopiero po upływie stuleci


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) rzad. książk. wiekowy, stuletni

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛkuˈlarnɨ, AS: sekularny

Wiktionary


sekularysta

→ sekularyzm


SJP.pl

Patrz:

sekularyzm

sekularystka

→ sekularysta


SJP.pl

Patrz:

sekularysta

sekularystyczny

→ sekularyzm


SJP.pl

Patrz:

sekularyzm

sekularyzacja

przejście określonego podmiotu spod władzy kościelnej do świeckiej; zeświecczenie, desakralizacja, laicyzacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) socjol. proces polegający na osłabianiu się wpływów kleru, kościołów lub religii na życie społeczne i upowszechnienie się świeckiego modelu życia

 (1.2) polit. przejęcie majątków spod władzy kościelnej pod władzę świecką

 (1.3) kośc. przejście osoby duchownej do stanu świeckiego

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jako konieczność przedstawiał się komunizm, obecnie jako konieczność przedstawia się sekularyzację.

 (1.2) Marcin Luter żądał sekularyzacji dóbr kościelnych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛkularɨˈzat͡sʲja, AS: sekularyzacʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sekularyzować ndk., zsekularyzować dk.

 przym. sekularyzacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) laicyzacja, zeświecczenie, deklerykalizacja

 (1.3) zeświecczenie

Wiktionary


sekularyzacyjny

→ sekularyzacja


SJP.pl

Patrz:

sekularyzacja

sekularyzm

brak współzależności i integracji między religią a publicznymi sprawami społeczeństwa; świeckość


SJP.pl

Sekularyzm, świeckość – pojęcie powszechnie definiowane jako koncepcja braku integracji lub współzależności religii z publicznymi sprawami społeczeństwa. Często jest wiązany z okresem oświecenia w Europie i odgrywa główną rolę w społeczeństwach Zachodu. Idee rozdziału Kościoła od państwa i laickości wiele czerpią z sekularyzmu - idei stwierdzającej, że jest możliwy świat bez Boga. Antonimem sekularyzmu jest teokracja.

Wikipedia


sekularyzować

nadawać, nadać czemuś cechy świeckie, usuwać, usunąć wpływ duchowieństwa z różnych dziedzin życia społecznego; zeświecczać (zeświecczyć), przeprowadzać (przeprowadzić) desakralizację, laicyzować (zlaicyzować)


SJP.pl


sekulski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Łukasz Sekulski (ur. 1990) – polski piłkarz
  • Ryszard Sekulski (ur. 1947) – polski piłkarz
  • Zbigniew Sekulski (ur. 1947) – działacz opozycji, socjolog

Wikipedia


sekunda

1. jednostka czasu; 1/60 minuty;
2. jednostka miary kątów i łuków równa 1/3600 stopnia;
3. drugi stopień gamy diatonicznej;
4. potocznie: krótka chwila, moment


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fiz. jednostka czasu równa 1/60 minuty;

 (1.2) mat. jednostka kąta płaskiego równa 1/3600 stopnia;

 (1.3) pot. krótka chwila

 (1.4) muz. interwał między dwoma kolejnymi dźwiękami skali;

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wszystko trwało kilka sekund.

 (1.3) Poszedłem na sekundę do kolegi po notatki z matematyki.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈkũnda, AS: sekũnda

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekundant m., sekundnik m.

:: zdrobn. sekundka ż.

 czas. sekundować

 przym. sekundowy

 skr. sek.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) oznaczenie jednostki s, skrót obecnie s, hist. sek

 (1.2) oznaczenie "

 (1.3) chwila, chwilka, moment, momencik

Wiktionary


sekundant

1. świadek jednego z uczestników pojedynku;
2. w zawodach sportowych, zwłaszcza w boksie: doradca i opiekun zawodnika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. pośrednik i świadek jednego z pojedynkujących się, negocjator warunków pojedynku, pilnujący by starcie odbywało się zgodnie z zasadami honorowymi

 (1.2) sport. zwłaszcza w pięściarstwie i szachach: doradca i pomocnik zawodnika

Wiktionary

Sekundant (łac. "secundans" – wspierający) – pośrednik uczestnika pojedynku, świadek jednego z rywali negocjujący w jego imieniu warunki starcia.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sɛˈkũndãnt, AS: sekũndãnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekundowanie n.

:: fż. sekundantka ż.

 czas. sekundować ndk.

 przym. sekundancki

Wiktionary


sekundantka

→ sekundant


SJP.pl

Patrz:

sekundant

sekundariusz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) muz. skrzypek grający partię drugich skrzypiec w zespole kameralnym lub orkiestrze symfonicznej

 (1.2) daw. med. lekarz pomocniczy w szpitalu

 (1.3) daw. rel. ksiądz pomocniczy, szczególnie kaznodzieja

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sekundarny

Wiktionary


sekundarny

książkowo: drugorzędny, poboczny lub pochodny


SJP.pl


sekundeczka

zdrobnienie od: sekunda


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: sekundka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛkũnˈdɛt͡ʃka, AS: sekũndečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekunda ż., sekundka ż.

Wiktionary


sekundka

zdrobnienie od: sekunda


SJP.pl


sekundkę

zdrobnienie od: sekunda


SJP.pl


sekundnik

wskazówka w zegarku odmierzająca sekundy


SJP.pl

Sekundnik – trzecia dodatkowa wskazówka zegara wskazówkowego. Sekundnik to wskazówka najczęściej umieszczana centralnie razem z dwoma głównymi, która informuje obserwatora o aktualnie upływającej sekundzie z danej minuty (którą wskazuje wskazówka minutowa).

Wikipedia


sekundnikowy

→ sekundnik


SJP.pl

Patrz:

sekundnik

sekundogenitura

1. prawo młodszego syna do dziedziczenia tronu lub majątku;
2. sprawowanie władzy przez młodszą linię dynastyczną monarchów jednego państwa w innym państwie


SJP.pl

Sekundogenitura (od secunda genitura „drugie (z kolei) urodzenie, drugi potomek”) – władza młodszej linii dynastycznej monarchów jednego państwa w innym państwie, np. sekundogenitura Jagiellonów w Czechach i na Węgrzech; także: prawo młodszego syna do dziedziczenia tronu albo majątku.

Wikipedia


sekundomierz

zegar do mierzenia krótkich odcinków czasu z dokładnością do ułamków sekundy; stoper


SJP.pl

Sekundomierz (popularnie stoper) – przyrząd techniczny typu mechanicznego, podobny do zegarka, wykorzystywany w celu odmierzania małego odcinka czasowego. Ma za zadanie wymierzyć czas z dokładnością do 0,1 ułamka sekundy.

Ma mechanizm umożliwiający jego wyzerowanie. Najpopularniejszy ma zakres odcinka ograniczony do 30 minut. Wykorzystywany jest między innymi w przemyśle, w badaniach naukowych i sporcie.

Wikipedia


sekundowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sekundować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekundant m.

 czas. sekundować ndk.

Wiktionary


sekundę

1. jednostka czasu; 1/60 minuty;
2. jednostka miary kątów i łuków równa 1/3600 stopnia;
3. drugi stopień gamy diatonicznej;
4. potocznie: krótka chwila, moment


SJP.pl


sekuryt

szkło przeciwodpryskowe, które po stłuczeniu nie daje odłamków; securit


SJP.pl


sekurytyzacja

metoda pozyskiwania kapitału, polegająca na przekształceniu wybranych aktywów w standaryzowane papiery wartościowe


SJP.pl

Sekurytyzacja (ang. "securitization") – technika refinansowania, w ramach której pula aktywów wraz z generowanymi przez nie strumieniami gotówkowymi zostaje wyizolowana z bilansu banku (lub rzadziej innego podmiotu) w formie podmiotu specjalnego przeznaczenia (ang. "special purpose vehicle", SPV), który dokonuje refinansowania poprzez emisję papierów wartościowych.

Wikipedia


sekurytyzacyjny

→ sekurytyzacja


SJP.pl

Patrz:

sekurytyzacja

sekutnica

książkowo: kłótliwa, złośliwa, niesympatyczna kobieta; złośnica, piekielnica, kłótnica, awanturnica, szantrapa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta kłótliwa i dokuczliwa

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) złośnica, piekielnica, jędza

Wiktionary


sekutnik

osoba kłótliwa, złośliwa, niesympatyczna; złośnik, piekielnik, kłótnik, awanturnik, szantrapa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) złośliwa i kłótliwa osoba

Wiktionary


sekutny

przymiotnik

 (1.1) przest. kłótliwy

Wiktionary


sekuła

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sekuła – dzielnica Siedlec
  • Sekuła – dawna gromada
  • Andrzej Sekuła – filmowiec
  • Helena Sekuła – pisarka
  • Ireneusz Sekuła – polityk
  • Joanna Sekuła – polityk
  • Mirosław Sekuła – polityk

Wikipedia


sekwan

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wspomnienie liturgiczne świętego Sekwana obchodzone jest 19 września.

Wiktionary


sekwana

rzeka we Francji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w północnej Francji, przepływająca przez Paryż;

 (1.2) hist. adm. dawny francuski departament istniejący w latach 1790-1968 obejmujący Paryż i sąsiednie gminy;

Wiktionary

Sekwana (fr. "Seine", łac. "Sequana") – rzeka w północnej Francji. Jej długość wynosi 774,8 km, a powierzchnia dorzecza 78,5 tys. km².

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Baron Haussmann, mianowany przez cesarza prefektem departamentu Sekwany, a tym samym i Paryża, postanowił zmieść z powierzchni miasta szczątki średniowiecznej zabudowy, a na jej cmentarzysku wznieść okazałe gmachy i pałace (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈkfãna, AS: sekfãna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sekwańczyk mos., Sekwanka ż.

 przym. sekwański

Wiktionary


sekwana-saint-denis

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. francuski departament położony w regionie Île-de-France;

Wiktionary

Sekwana-Saint-Denis ( Seine-Saint-Denis, []) – francuski departament położony w regionie Île-de-France, w północno-wschodniej części aglomeracji paryskiej. Ośrodkiem administracyjnym (prefekturą) departamentu jest Bobigny. Departament oznaczony jest numerem 93. Został utworzony 1 stycznia 1968 roku.

Wikipedia


sekwański

przymiotnik od: Sekwana


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sekwaną, dotyczący Sekwany

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przez dwie sekwańskie wyspy weszliśmy na trzecią — zamierającą wyspę polskości.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sekwana ż.

Wiktionary


sekwencer

urządzenie elektroniczne lub program komputerowy zapamiętujące sekwencje dźwięków; sekwenser, sequencer


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sekwencer (biotechnologia),
  • sekwencer (muzyka),
  • mikrosekwencer w informatyce.

Wikipedia


sekwencja

1. układ elementów następujących po sobie w określonej kolejności;
2. fragment filmu lub przedstawienia stanowiący pewną zamkniętą całość;
3. dramaturgicznie zamknięty fragment filmu, będący odpowiednikiem aktu w dramacie;
4. powtarzanie motywu, zwrotu melodycznego na stopniowo zmieniającej się wysokości;
5. rodzaj średniowiecznej poezji liturgicznej wyposażonej w melodię


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) film. jednostka kompozycyjna filmu lub przedstawienia, stanowiąca zamknięty fragment akcji

 (1.2) książk. występowanie czegoś jedno po drugim

 (1.3) muz. powtarzanie motywu w utworze na stopniowo zmieniającej się wysokości

 (1.4) hist. muz. odmiana średniowiecznej pieśni liturgicznej

Wiktionary

Sekwencja – uporządkowany ciąg znaków, symboli, nazw, zdarzeń itp., stanowiący strukturę układu, systemu. Występowanie kolejnych elementów wynika z określonej reguły lub formuły. Np. sekwencja wyznacza porządek, w jakim żyły kabla będą podłączone do modularnych gniazd i wtyczek. Do oznakowania sekwencji producenci okablowania używają kolorów.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. sekwencyjny

 przysł. sekwencyjnie

 rzecz. sekwencjonowanie n., sekwens mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) kolejność, następowanie, następstwo, porządek, układ

 (1.3) progresja

Wiktionary


sekwencjonowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sekwencjonować.

Wiktionary

Sekwencjonowanie (ang. "sequencing") – w biologii ustalanie kolejności elementarnych podjednostek tzw. monomerów w biopolimerach, najczęściej kwasach nukleinowych i białkach. Ustalanie budowy złożonych polisacharydów bywa także zaliczane do sekwencjonowania, pomimo ich rozgałęzionej, a niekiedy cyklicznej struktury.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. sekwencja ż., sekwencyjność ż., sekwens m.

 czas. sekwencjonować ndk.

 przym. sekwencyjny

 przysł. sekwencyjnie

Wiktionary


sekwencjonować

w genetyce: ustalać kolejność nukleotydów w łańcuchach kwasów nukleinowych oraz aminokwasów w polipeptydach


SJP.pl


sekwencyjność

cecha układu jakichś elementów, w którym występują one w ściśle określonej kolejności


SJP.pl


sekwencyjny

1. charakterystyczny dla układu jakichś elementów, w którym występują one w ściśle określonej kolejności;
2. związany z sekwencją - elementem konstrukcyjnym utworu muzycznego;
3. związany z sekwencją - pieśnią liturgiczną wykonywaną w czasie uroczystej mszy przed czytaniem Ewangelii;
4. związany z sekwencją - jednostką kompozycji utworu filmowego


SJP.pl


sekwens

w grze w karty: kilka kolejnych co do wartości kart w tym samym kolorze w ręku jednego z grających


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) w grach karcianych: posiadanie kilku kolejnych pod względem wartości kart w tym samym kolorze

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeśli chcesz wyłożyć karty, musisz mieć przynajmniej jeden czysty sekwens.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛkfɛ̃w̃s, AS: sekfẽũ̯s

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekwencja ż., sekwencyjność ż., sekwencjonowanie n.

 czas. sekwencjonować ndk.

 przym. sekwencyjny

 przysł. sekwencyjnie

Wiktionary


sekwenser

urządzenie elektroniczne lub program komputerowy zapamiętujące sekwencje dźwięków; sekwencer, sequencer


SJP.pl


sekwestr

oddanie majątku albo rzeczy spornej pod zarząd osobie trzeciej do czasu rozstrzygnięcia sporu przez sąd


SJP.pl

Sekwestr (z łac. "sequester") – termin prawniczy oznaczający:

Wikipedia


sekwestracja

1. zajęcie majątku, ruchomości na rzecz państwa
2. przestarzale: sekwestr


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sekwestracja w ujęciu prawnym
  • sekwestracja dwutlenku węgla w energetyce
  • sekwestracja w chemii – „wyłapanie” (związanie) substancji w środowisku przez inną substancję (np. jonów żelaza przez laktoferynę)
  • sekwestracja płuca
  • sekwestracja krążka międzykręgowego (dysku) – obecność oddzielonej części dysku
  • sekwestracja (immunologia) – mechaniczne związanie lub oddzielenie barierą fizyczną antygenów lub aktywnych biologicznie substancji w taki sposób, że nie są one rozpoznawane przez komórki układu odpor...
  • sekwestracja erytrocytów w patogenezie malarii

Wikipedia


sekwestracyjny

→ sekwestracja


SJP.pl

Patrz:

sekwestracja

sekwestrator

urzędnik egzekwujący dawniej zaległe podatki i opłaty, dokonujący sekwestru


SJP.pl


sekwestrowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sekwestrować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekwestr m., sekwestracja ż., sekwestrator m.

 czas. sekwestrować ndk.

 przym. sekwestrowy

Wiktionary


sekwoja

drzewo z rodziny cyprysowatych, jedno z największych drzew iglastych; sosnogrom


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dendr. nazwa systematyczna|Sequoia|ref=tak., monotypowy rodzaj olbrzymich i długowiecznych drzew z rodziny cyprysowatych, występujących w górach Ameryki Północnej;

 (1.2) dendr. drzewo z rodzaju sekwoja (1.1)

Wiktionary

Sekwoja ("Sequoia" Endl.) – rodzaj olbrzymich drzew z rodziny cyprysowatych obejmujący obecnie tylko jeden gatunek: sekwoja wieczniezielona ("Sequoia sempervirens"). Kiedyś do tego rodzaju zaliczano także mamutowca ("Sequoiodendron"). W przeszłości do rodzaju tego zaliczano także szereg skamieniałości, przeklasyfikowanych po odkryciu rodzaju metasekwoja ("Metasequoia") właśnie do tego rodzaju.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sekwoje to najwyższe drzewa na świecie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈkfɔja, AS: sekfoi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. metasekwoja ż.

 przym. sekwojowy

Wiktionary


sekwojadendron

długowieczne drzewo iglaste z rodziny cypryśnikowatych, o olbrzymich rozmiarach, rosnące w Ameryce Północnej; drzewo mamutowe, drzewo mamucie, mamutowiec, welingtonia


SJP.pl


sekwojowy

→ sekwoja


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) składający się z sekwoi

 (1.2) wykonany z drewna lub innej części sekwoi

 (1.3) będący częścią sekwoi

Wiktionary

Patrz:

sekwoja

Wymowa:

IPA: ˌsɛkfɔˈjɔvɨ, AS: sekfoi ̯ovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sekwoja

Wiktionary


seladon

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. porcelanowe szkliwo o seledynowej barwie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Babcia Honorata kupiła wazon z seladonu.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. seledynowy

Wiktionary


seladonit

minerał z grupy krzemianów


SJP.pl

Seladonit – minerał ilasty z gromady krzemianów. Uwodniony glinokrzemian Na, K, Al, Mg, Fe. Nazwa pochodzi z języka francuskiego "celadon" czyli zieleń morska. Jego kryształy są zwykle niedostrzegalne gołym okiem. Zazwyczaj występuje w skupieniach zbitych. Minerał ten jest zbliżony pod względem chemizmu i wyglądu do glaukonitu.

Wikipedia


selam

miasto w Indiach


SJP.pl

Selam, Salem – miasto w południowych Indiach, w stanie Tamilnadu, na wyżynie Dekan. W 2007 r. miasto to na powierzchni 102 km² zamieszkiwało 751 438 osób.

Wikipedia


selamski

→ Selam


SJP.pl

Patrz:

Selam

seldżucki

dotyczący Seldżuków


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Seldżukami, odnoszący się do Seldżuków

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wewnątrz tego organizmu państwowego istniały silne tarcia, powstawały samodzielne dynastie seldżuckie w poszczególnych częściach państwa: Irak, Kerman, Syria.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Seldżuk mos., Seldżucy lm m., Seldżukidzi lm m.

Wiktionary


seldżucy

turecka dynastia sułtanów panująca od XI do XII w.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) hist. dynastia panująca w różnych krajach Azji Zachodniej od XI do XIV wieku;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W tym okresie Seldżucy (czyli Oguzowie uznający przywództwo Seldżuka) zaczęli być rekrutowani przez Samanidów do walki z Karachanidami.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Seldżuk mos., Seldżukidzi lm m.

 przym. seldżucki

Wiktionary


seldżuk

Se

Wikipedia


seldżukidzi

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) hist. zob. Seldżucy.

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Seldżuk, eponimiczny protoplasta Seldżukidów, był pod koniec X wieku dowódcą wojskowym u władcy Oguzów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Seldżuk mos., Seldżucy lm m.

 przym. seldżucki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Seldżucy

Wiktionary


selednica

pluskwiak z rodziny tarczówkowatych


SJP.pl

Se

Wikipedia


seledyn

kolor bladozielony


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) blada, delikatna zieleń

 (1.2) coś w kolorze seledynowym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mam do łazienki kafelki w dwóch różnych seledynach.

 (1.2) Jak będziesz kupował farby, to weź któryś z seledynów.

 (1.2) Kasiu, nie koloruj listków różowym mazakiem, masz przecież seledyn.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. seledynek m.

 przym. seledynowy

 temsłow. seledynowo-

Wiktionary


seledynek

gatunek ptaka z rodziny tanagrowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od seledyn

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) nazwa systematyczna|Chlorophanes spiza|ref., gatunek ptaka z rodziny tanagr;

 (2.2) ptak z gatunku seledynek (2.1)

Wiktionary

Seledynek ("Chlorophanes spiza") – gatunek małego ptaka z rodziny tanagrowatych (Thraupidae). Występuje od południowego Meksyku do wschodniej Brazylii.

Wikipedia

Przykłady

 (2.1) Seledynek wyróżnia się mieniącymi się, wodno-niebieskimi i żółto-zielonymi piórami i czarną główką.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seledyn mrz.

 przym. seledynowy

Wiktionary


seledynowo-

temat słowotwórczy

 (1.1) pierwszy człon przymiotników złożonych wskazujący na seledynowy odcień barwy określonej przez drugi człon złożenia

 (1.2) pierwszy człon przymiotników złożonych wskazujący na seledynową barwę jednej lub wielu części wielobarwnej całości

 (1.3) pierwszy człon przymiotników złożonych wskazujący na seledynową barwę tego, co nazywa drugi, rzeczownikowy człon złożenia

 (1.4) pierwszy człon rzeczowników złożonych wskazujący na seledynowy kolor tego, co nazywa drugi człon złożenia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) seledynowobłękitny

 (1.2) seledynowo-czarny • seledynowo-szafirowy • seledynowo-szary

 (1.3) seledynowooki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seledyn mrz.

 przym. seledynowy

Wiktionary


seledynowo-czarny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma dwa kolory: seledynowy i czarny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) czarno-seledynowy

Wiktionary


seledynowo-szafirowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma dwa kolory: seledynowy i szafirowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szafirowo-seledynowy

Wiktionary


seledynowo-szary

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma dwa kolory: seledynowy i szary

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szaro-seledynowy

Wiktionary


seledynowobłękitno

przysłówek sposobu

 (1.1) z użyciem seledynowobłękitnej barwy; w seledynowobłękitnym kolorze, odcieniu

Wiktionary

Powiązane:

 przym. seledynowobłękitny

Wiktionary


seledynowobłękitny

błękitny o seledynowym odcieniu


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) błękitny o seledynowym odcieniu

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. seledynowobłękitno

Wiktionary


seledynowooki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) książk. taki, który ma seledynowe oczy

Wiktionary


seledynowy

bladozielony, zielonkawy, jasnozielony, pokryty takim kolorem (np. seledynowa sukienka)


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) mający jasnozielony kolor;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Samochód możemy jakiś wziąć ze sobą albo dwa, na przykład seledynowego buicka, z reflektorami jak gwiazdy betlejemskie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛlɛdɨ̃ˈnɔvɨ, AS: seledỹnovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seledyn mrz., celadon mos./mrz., seladon mrz., seledynek mrz./mzw.

 przysł. seledynowo

Wiktionary


selekcja

1. dobór przez eliminację tych, które nie spełniają określonych warunków; wybór;
2. w biologii: naturalny lub sztuczny dobór roślin lub zwierząt do rozmnażania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dobór dokonywany poprzez eliminację

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Selekcja (dobór) w zootechnice i selekcja w hodowli roślin
    • dobór naturalny (selekcja naturalna)
    • dobór sztuczny (sztuczna selekcja)
  • Selekcja pracowników
  • Selekcja szkolna
  • Selekcja (informatyka)
  • Selekcja (programowanie)
  • Selekcja (gra terenowa)
  • Selekcja – płyta Obywatela G.C. z 1993 roku
  • Selekcja – spektakl Teatru Telewizji z 1984 roku
  • Selekcja II. Skorpion – spektakl Teatru Telewizji z 1985 roku
  • Selekcja III. Ostatni numer – spektakl Teatru Telewizji z 1985 roku

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sɛˈlɛkt͡sʲja, AS: selekcʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 czas. selekcjonować, wyselekcjonować

 rzecz. selekcjoner m., selekcjonerka ż., selektywność ż., selekcjonowanie n.

 przym. selekcyjny, selektywny

Wiktionary


selekcjoner

1. trener wybierający skład drużyny do zawodów;
2. osoba dobierająca osoby lub rzeczy przez eliminację tych, które nie spełniają określonych warunków;
3. osoba decydująca, kto może wejść do lokalu rozrywkowego;
4. w łowiectwie: myśliwy wybierający zwierzynę łowną do odstrzału


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba wybierająca jednostki które są pod jakimś względem najlepsze przy jednoczesnym odtrąceniu tych gorszych

 (1.2) sport. trener który ustala skład drużyny którą zarządza

 (1.3) osoba decydująca kogo wpuścić do lokalu rozgrywkowego, a kogo nie

 (1.4) łow. leśn. myśliwy z uprawnieniami do wyznaczenia zwierzyny do odstrzału

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) inform. program komputerowy asystujący przy wyborze czegoś

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Wiele ludzi krytykowało selekcjonera reprezentacji Polski za decyzję jaką powziął.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. selekcja ż., selekcjonowanie n.

:: fż. selekcjonerka

 czas. ndk. selekcjonować, dk. wyselekcjonować

 przym. selekcjonerski, selekcyjny, selektywny

 przysł. selekcjonersko

Wiktionary


selekcjonerka

→ selekcjoner


SJP.pl

Patrz:

selekcjoner

selekcjonerski

wybierający tylko określone elementy; wybiórczy, selektywny


SJP.pl


selekcjonistka

→ selekcjonista; selekcjonerka


SJP.pl


selekcjonowany

taki, który pozostaje po selekcji


SJP.pl


selekcjonować

czasownik

 (1.1) wybierać poprzez eliminację

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. selekcjoner mos./mrz., selekcja ż.

 przym. selekcyjny, selektywny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wybierać, przebierać, odsiewać, przesiewać

Wiktionary


selekcyjny

związany z selekcją


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący selekcji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. selekcja ż., selekcjoner m., selektywność ż., selekcjonowanie n.

 czas. selekcjonować ndk.

 przym. selektywny

 przysł. selektywnie

Wiktionary


selekt

sztuka grubej zwierzyny przeznaczona na odstrzał selekcyjny


SJP.pl


selekta

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. roln. odmiana marchwi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie siej już selekty, posiej lenkę.

Wiktionary


selektoda

Se

Wikipedia


selektor

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • selektor – w informatyce
  • selektor – w matematyce
  • selektor – w muzyce (reggae i dancehall)
  • selektor – w broni palnej

Wikipedia


selektywniej

stopień wyższy od przysłówka: selektywnie


SJP.pl


selektywniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: selektywny; bardziej selektywny


SJP.pl


selektywność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest selektywne; cecha tych, którzy są selektywni

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • w elektronice:
    • selektywność odbiornika radiowego
  • w elektrotechnice
    • selektywność zabezpieczeń
  • w chemii:
    • selektywność reakcji
    • stereoselektywność reakcji chemicznej
    • selektywność przyrządu analitycznego

Wikipedia

Powiązane:

 przym. selektywny, selekcyjny

 przysł. selektywnie

 rzecz. selekcja ż.

Wiktionary


selektywny

obejmujący niektóre elementy z całości


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) reagujący, działający tylko na pewne bodźce z pominięciem innych; zależny od pewnych, ściśle określonych bodźców, sytuacji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W przypadku kompozytowych materiałów polimerowych selektywnych dla azotu można spodziewać się selektywności wzór chemiczny|N2/CH4. wynoszącej 4,5 przy przepuszczalności azotu 6,3 barrera […].

Wiktionary

Powiązane:

 czas. selekcjonować, wyselekcjonować

 rzecz. selekcja ż., selekcjoner m., selekcjonerka ż., selektywność ż., selekcjonowanie n.

 przym. selekcyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wybiórczy

Wiktionary


selemdża

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka w obwodzie amurskim Rosji, największy z dopływów Zei

Wiktionary

Selemdża (ros. Селемджа, "Sielemdża") – rzeka w azjatyckiej części Rosji, na terenie obwodu amurskiego.

Źródła rzeki znajdują się na styku pasm górskich Jam-Aliń i Ezop. W górnym biegu, do okolic Ekimczanu, rzeka ma charakter górski. Rzeka płynie w kierunku południowo-zachodnim, w końcowym biegu – północnym skrajem Równiny Zejsko-Burejskiej. Uchodzi do rzeki Zeja, której jest najdłuższym dopływem.

Wikipedia


selen

pierwiastek chemiczny o symbolu Se


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu Se i liczbie atomowej 34;

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jakie właściwości chemiczne ma selen?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛlɛ̃n, AS: selẽn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Selenita mos., Selenitka ż., Selene ż.

 przym. selenowy

 temsłow. seleno-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. Se

Wiktionary


selena

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) rzad. imię|polski|ż.

Wiktionary

Selena Quintanilla-Pérez (ur. 16 kwietnia 1971 w Lake Jackson, zm. 31 marca 1995 w Corpus Christi) – meksykańsko-amerykańska piosenkarka.

Jedna z największych gwiazd muzyki tejano i latin na świecie. Sławę zdobyła głównie w krajach hiszpańskojęzycznych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dzień dobry, mam na imię Selena i jestem Polką greckiego pochodzenia.

 (1.1) Selena to rzadkie imię żeńskie w Polsce.

 (1.1) Zeszłoroczne wakacje spędziliśmy z kuzynką Seleną na Cyprze.

 (1.1) Pani Seleno, proszę nas jutro koniecznie odwiedzić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈlɛ̃na, AS: selẽna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Selene ż.

:: zdrobn. Selenka ż., Sela ż., Selcia ż., Selusia ż., Selunia ż.

 przym. Selenin, Selenowy

 temsłow. seleno-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. Selenka, Sela, Selcia, Selusia, Selunia

Wiktionary


selenawy

kwas selenawy - nieorganiczny związek chemiczny z grupy kwasów tlenowych; kwas selenowy(IV)


SJP.pl


selene

w mitologii greckiej: bogini księżyca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) mitgr. bogini i uosobienie księżyca, utożsamiana z rzymską Luną;

 (1.2) astr. planetoida o numerze katalogowym 580;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Selene – w mitologii greckiej bogini i uosobienie Księżyca
  • Selene – rodzaj ryb z rodziny ostrobokowatych
  • Selene – planetoida o numerze katalogowym 580
  • SELENE (Kaguya) – japońska sonda kosmiczna
  • HMS „Selene” (P254) – okręt podwodny Royal Navy
  • dostojka selene – motyl z rodziny rusałkowatych
  • Kleopatra Selene I – córka Ptolemeusza VIII i Kleopatry III
  • Kleopatra Selene II – córka Kleopatry VII i Marka Antoniusza
  • Selena – meksykańsko-amerykańska piosenkarka
  • selen – pierwiastek chemiczny z grupy niemetali (symbol Se, łac. selenium)
  • selenit – minerał, odmiana gipsu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W połowie miesiąca boska Selene kąpie się w Oceanie i ubrana w szaty świetliste, zaprzęga jasne rumaki do wozu, z którego lecą dalekie promienie.

 (1.1) Atrybutami Selene były: półksiężyc, pochodnia, srebrny rydwan, skrzydła i dyptam jesionolistny.

 (1.1) Srebrny rydwan Selene ciągnęły dwa rumaki, a nie cztery, jak złoty rydwan Heliosa.

 (1.1) Przypisywano Selene wpływ na praktyki magiczne, stan zdrowia, menstruację i połóg u kobiet.

 (1.1) Kult bóstw uosabiających ciała niebieskie był w Grecji rzadkością, jednak Heliosa czczono na Rodos, a Selene – na Peloponezie.

 (1.1) Urodziwy Endymion wzbudził namiętną miłość w Selene.

 (1.2) Selene porusza się w obszarze między orbitami Marsa i Jowisza, czyli w pasie głównym planetoid.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈlɛ̃nɛ, AS: selẽne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Selenita mos., Selenitka ż., selen mrz., selenek mrz., selenit mrz., selenowość ż.

 przym. selenowy, selenitowy

 temsłow. seleno-

 zob. Selena.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Luna; rzad. Księżyc

Wiktionary


selenek

sól kwasu selenowodorowego


SJP.pl


selenga

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka w Mongolii i Rosji uchodząca deltą do jeziora Bajkał;

Wiktionary

Selenga (t. "Selenge-mörön"; mong. Сэлэнгэ, ros. Селенга) – rzeka w Mongolii i Rosji. Długość – 1024 km (593 km w Mongolii), powierzchnia zlewni – 447 tys. km².

Selenga powstaje z połączenia rzek Ider gol (wypływająca z Gór Changajskich) i Delger mörön (wypływa na zachód od jeziora Chubsuguł), uchodzi deltą o powierzchni ok. 700 km² do jeziora Bajkał.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. selengijski

Wiktionary


selengijski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Selengą, dotyczący Selengi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Selenga ż.

Wiktionary


selenian

sól kwasu selenowego


SJP.pl


selenin

sól kwasu selenawego


SJP.pl


selenit

minerał, bezbarwna i przeźroczysta odmiana gipsu


SJP.pl

Selenit – bezbarwna, bardzo czysta odmiana gipsu, wykształcona w formie dużych tabliczkowych kryształów. Nazwą selenit określa się też czasami włóknistą odmianę gipsu, wykazującą księżycową poświatę, a niekiedy także efekt kociego oka. Okazy takiego gipsu są znane z Francji, Wielkiej Brytanii i Rosji.

Wikipedia


selenita

domniemany mieszkaniec Księżyca; Księżyczanin


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) sf. hipotetyczny mieszkaniec Księżyca

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛlɛ̃ˈɲita, AS: selẽńita

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Selene ż., Selena ż., selenit mrz., selen mrz.

:: fż. Selenitka ż.

 przym. selenowy

 temsłow. seleno-

Wiktionary


selenitka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sf. hipotetyczna mieszkanka Księżyca

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛlɛ̃ˈɲitka, AS: selẽńitka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Selene ż., Selena ż., selenit mrz., selen mrz.

:: fm. Selenita mos.

 przym. selenowy

 temsłow. seleno-

Wiktionary


selenitowy

→ selenit


SJP.pl

Patrz:

selenit

selenki

sól kwasu selenowodorowego


SJP.pl

Selenki – grupa związków chemicznych, sole kwasu selenowodorowego.

Wikipedia


seleno-

temat słowotwórczy

 (1.1) pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na ich związek znaczeniowy z Księżycem

 (1.2) chem. pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na ich związek znaczeniowy z selenem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈlɛ̃nɔ, AS: selẽno

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Selene ż., Selenita mos., Selenitka ż., Selena ż., selen mrz., selenit mrz.

 przym. selenowy

Wiktionary


selenocysteina

aminokwas białkowy, cysteina zawierająca atom selenu w miejsce atomu siarki


SJP.pl

Selenocysteina (Sec) – organiczny związek chemiczny z grupy aminokwasów. Ma budowę podobną do cysteiny, ale w miejsce atomu siarki cysteiny obecny jest w niej atom selenu. Jest obecna w licznych białkach enzymatycznych. Razem z pirolizyną są określane jako 21 i 22 aminokwas białkowy. Białka zawierające przynajmniej jedną resztę selenocysteinową to selenoproteiny.

Wikipedia


selenodezja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) astr. nauka zajmująca się wyznaczaniem kształtu i rozmiarów Księżyca

Wiktionary


selenofizyka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) astr. nauka badająca warunki na Księżycu

Wiktionary


selenograf

astronom zajmujący się opisem powierzchni Księżyca i opracowywaniem jego map


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) astronom zajmujący się obserwacją i opisem powierzchni księżyca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. selenografia ż.

Wiktionary


selenografia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) astr. dział astronomii, nauka zajmująca się opisem powierzchni Księżyca;

Wiktionary

Selenografia (stgr. Σελήνη, "Selḗnē" – Księżyc; bogini i uosobienie Księżyca w mitologii, γράφω, "gráphō" – pisać) – dziedzina astronomii zajmująca się badaniem (opisem) powierzchni Księżyca (naturalnego satelity Ziemi). Jest odpowiednikiem geografii.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jan Heweliusz, gdański astronom, uchodzi za twórcę nowożytnej selenografii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛlɛ̃nɔˈɡrafʲja, AS: selẽnografʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. selenograf m., selenografka ż.

 przym. selenograficzny

Wiktionary


selenografka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) astronomka zajmująca się obserwacją i opisem powierzchni księżyca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. selenografia ż.

Wiktionary


selenolog

badacz Księżyca


SJP.pl


selenologia

nauka o Księżycu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauk. astr. nauka o Księżycu;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛlɛ̃nɔˈlɔɟja, AS: selẽnoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. selenolog mos.

 przym. selenologiczny

 przysł. selenologicznie

Wiktionary


selenonauta

astronauta biorący udział w locie na Księżyc


SJP.pl


selenonautyczny

→ selenonautyka


SJP.pl

Patrz:

selenonautyka

selenostat

stacja badawcza umieszczona na Księżycu


SJP.pl


selenotropizm

reakcja organizmu roślinnego na promieniowanie słoneczne odbijane przez Księżyc


SJP.pl


selenowodorowy

→ selenowodór


SJP.pl

Patrz:

selenowodór

selenowodór

Selenowodór, – nieorganiczny związek chemiczny selenu i wodoru. Jest palnym, silnie trującym gazem o charakterystycznym, ostrym zapachu.

Wikipedia


selenowy

przymiotnik od: selen


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący selenu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. selen m., Selene ż., Selenita mos., Selenitka ż.

 temsłow. seleno-

Wiktionary


selenoza

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zatrucie selenem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Selenoza objawia się mdłościami i biegunką.

Wiktionary


seler

1. dwuletnia roślina warzywna z rodziny baldaszkowatych, o pierzastych liściach zawierających olejki eteryczne i zgrubiałym, jadalnym korzeniu;
2. korzeń lub liście tej rośliny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Apium graveolens|ref=tak., roślina warzywna;

 (1.2) spoż. korzeń lub liście selera (1.1)

 (1.3) selery → daw. gwara. więz. włosy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Seler należy siać w kwietniu.

 (1.2) Słonie nie jedzą selera i pietruszki.

 (1.2) Muszę kupić dziś dwa selery na surówkę do obiadu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛlɛr, AS: seler

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. selerowce nmos., selerowate nmos., selery m. lm.

 przym. selerowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) reg-pl|Poznań|selera., gw. Górny Śląsk celer, zeler

 (1.3) pierze

Wiktionary


selernica

selernica żyłkowana - roślina z rodziny selerowatych


SJP.pl

Selernica ("Cnidium") – rodzaj roślin należący do rodziny selerowatych. Obejmuje w zależności od ujęcia od 5 do ok. 10 gatunków. Takson jest problematyczny – przynajmniej w tradycyjnym, szerokim ujęciu jest polifiletyczny. Wyłączono z niego m.in. rodzaj "Kadenia" wraz z gatunkiem będącym jedynym przedstawicielem rodzaju w tradycyjnym ujęciu rosnącym w Polsce – selernicą żyłkowaną ("Cnidium dubium" ≡ "Kadenia dubia").

Wikipedia


selerowate

1. o cechach selerowatych (rodzina roślin);
2. korzeń selerowaty - rozwidlony korzeń niektórych warzyw


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Apiaceae|Lindl.|ref=tak., rodzina roślin należąca do rzędu selerowców;

Wiktionary

Selerowate, baldaszkowate ("Apiaceae" Lindl., "Umbelliferae" Juss.) – rodzina roślin zielnych, rzadziej krzewów, do której należy ponad 440 rodzajów i 3820 gatunków. Przedstawiciele tej rodziny spotykani są na wszystkich kontynentach z wyjątkiem Antarktydy, w większości jednak rosną w strefie klimatu umiarkowanego. W Polsce dziko rośnie ponad 70 gatunków. Do rodziny tej należą liczne gatunki wykorzystywane jako warzywa liściowe i korzeniowe, przyprawy, rośliny lecznicze i rośliny ozdobne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Cieszynianka należy do selerowatych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seler mrz., selerowce lm. nmos.

 przym. selerowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) baldaszkowate

Wiktionary


selerowaty

1. o cechach selerowatych (rodzina roślin);
2. korzeń selerowaty - rozwidlony korzeń niektórych warzyw


SJP.pl


selerowce

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Apiales|Lindl.|ref=tak., rząd roślin nasiennych;

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pasternak zwyczajny zaliczany jest do selerowców.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seler mrz., selerek mrz., selerowate lm nm.

 przym. selerowy

Wiktionary


selerowy

przymiotnik od: seler


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący selera, związany z selerem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sok selerowy działa moczopędnie, pobudza apetyt i wzmacnia układ nerwowy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛlɛˈrɔvɨ, AS: selerovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seler m., selerowate nmos., selery nmos., selerowce nmos.

Wiktionary


selery

1. dwuletnia roślina warzywna z rodziny baldaszkowatych, o pierzastych liściach zawierających olejki eteryczne i zgrubiałym, jadalnym korzeniu;
2. korzeń lub liście tej rośliny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) pot. nieumyte włosyfakt.

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Umyłbyś te selery, jak ty wyglądasz!

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seler m.

 przym. selerowy

Wiktionary


seleryba

filet z selera


SJP.pl


seleucja

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. toponim, nazwa szeregu starożytnych miast na świecie;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Seleucja nad Eulajosem – grecka nazwa perskiej Suzy nadana przez Seleukidów
  • Seleucja nad Tygrysem – druga stolica państwa Seleukidów położona nieopodal Babilonu i Ktezyfonu
  • Seleucja Pieria – port Antiochii syryjskiej u ujścia Orontesu, obecnie Samandağı (Turcja), stolica biskupstwa tytularnego
  • Seleucja nad Belusem (ad Belum) – w pobliżu Apamei nad Orontesem, obecnie Suqailabiyya (Syria)
  • Seleucja nad Eufratem – wcześniejsza nazwa miasta Zeugmy w Kommagenie (k. dzis. Gaziantep w Turcji)
  • Seleucja nad Kalykadnosem (ad Calycadnum) – w Cylicji, później znana jako Seleucja w Izaurii albo Seleucja Tracheotis, obecnie Silifke/Selefke (Turcja)), stolica biskupstwa tytularnego
  • Seleucja nad Meandrem (ad Maeandrum) – miasto starożytne w Karii (obecnie tureckie Aydın)
  • Seleucja nad Pyramosem (ad Pyramum) – wcześniejsza nazwa Mopsuestii (w obecnej tureckiej prowincji Adana)
  • Seleucia Sidera (Ferrea) – starożytne miasto w Pizydii i stolica biskupstwa tytularnego (Selef w Turcji)
  • Seleucja (Pamfilia) – starożytne miasto w Pamfilii, obecnie stanowisko archeologiczne Bucakşeyhler w Turcji
  • Seleucja Nadmorska – obecnie Samandağ (Turcja)
  • Seleucja nad Hedyphonem – stanowisko archeologiczne koło Kirkuku (Irak)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podczas każdej wojny Seleucję niszczono i plądrowaćądrowano (…)

Wiktionary


seleucydzi

starożytna dynastia syryjska


SJP.pl

Se

Wikipedia


selewinka

selewinka pustynna - gatunek gryzonia z rodziny popielicowatych


SJP.pl


selewinkowate

monotypowa rodzina gryzoni


SJP.pl


self-publishing

[czytaj: self-pabliszing] publikowanie dzieła nakładem własnym autora; samopublikowanie, samopublikacja


SJP.pl


selfiacz

potocznie: selfie (zdjęcie zrobione samemu sobie); selfik, selfka, selfiak, samolubka


SJP.pl


selfiaczek

ekspresywnie: selfie (zdjęcie zrobione samemu sobie); selficzek, selfik, selfka, selfiak, samolubka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od selfiak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. selfiak m.

Wiktionary


selfiak

potocznie: selfie (zdjęcie zrobione samemu sobie); selficzek, selfiaczek, selfka, selfik, samolubka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) slang. pot. zob. selfie.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Strzelmy se z Sebą selfiaka!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛlfʲjak, AS: selfʹi ̯ak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. selfie n., selfik m., selfka ż.

:: zdrobn. selfiaczek m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) selfie, selfik, selfka, focia / fotka z rąsi; wulg. samojebka

Wiktionary


selficzek

ekspresywnie: selfie (zdjęcie zrobione samemu sobie); selfiaczek, selfik, selfka, selfiak, samolubka


SJP.pl


selfie

[czytaj: selfi] zdjęcie zrobione samemu sobie; selfiacz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) slang. fotografia zrobiona samemu sobie z ręki;

Wiktionary

Selfie – rodzaj fotografii autoportretowej, zazwyczaj wykonywanej z trzymanego w ręku lub na kijku do selfie aparatu cyfrowego, kamery lub telefonu komórkowego. Fotografia przedstawia zazwyczaj samego siebie (w tym przypadku osobę, która się fotografuje) lub odbicie tej osoby w lustrze. []

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bez wątpienia najpopularniejszym selfie na świecie jest zdjęcie zdobione przez Ellen DeGeneres podczas tegorocznej gali rozdania Oscarów.

 (1.1) Drogie koleżanki, pamiętajcie, że w przypadku pożaru nie należy tracić czasu na robienie selfie na tle płonącego biureczka.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. selfiak mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) selfiak, selfik, selfka, focia / fotka z rąsi, wulg. samojebka

Wiktionary


selfie-stick

[czytaj: selfi stik] ręczny statyw do robienia zdjęć typu selfie; selfie stick


SJP.pl


selfik

potocznie: selfie (zdjęcie zrobione samemu sobie); selfiacz, selfka, selfiak, samolubka


SJP.pl


selfka

potocznie: selfie (zdjęcie zrobione samemu sobie); selficzek, selfiaczek, selfik, selfiak, samolubka


SJP.pl


selfmademan

[czytaj: selfmejdmen] człowiek zawdzięczający wszystko wyłącznie sobie, swoim zdolnościom i własnej pracowitości; self-made man


SJP.pl


selfować

potocznie: robić sobie zdjęcie typu selfie


SJP.pl


selfpub

[czytaj: selfpab] publikowanie dzieła nakładem własnym autora; samopublikowanie, samopublikacja, self-publishing


SJP.pl


seliga

nazwisko


SJP.pl


seligman

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Seligman – jednostka osadnicza w stanie Arizona, w hrabstwie Yavapai
  • Seligman – miasto w stanie Missouri, w hrabstwie Barry
  • Martin Seligman (ur. 1942) – amerykański psycholog
  • Joel Seligman (ur. 1950) – amerykański prawnik

Wikipedia


seligmannit

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miner. minerał z gromady siarczków;

Wiktionary

Seligmannit – minerał klasy siarczków.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. seligmannitowy

Wiktionary


selim

Selim – imię męskie pochodzenia tureckiego, pochodzi od arabskiego imienia Salim, co oznacza „bezpieczny”.

Wikipedia


selinunt

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. starożytne greckie miasto założone w południowo-zachodniej części Sycylii, zniszczone w 408 r. p.n.e. przez Kartagińczyków;

Wiktionary

Selinunt (gr. Σελινοῦς Selinous, łac. "Selinūs, Selinuntum") – starożytne miasto, kolonia Megary Hyblaja w południowo-zachodniej części Sycylii. Obecnie ruiny na terenie gminy Castelvetrano pomiędzy wioskami Triscina di Selinunte od zachodu i Marinella di Selinunte od wschodu.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. selinuncki

Wiktionary


selkie

[czytaj: selki] w mitologii celtyckiej:
1. istoty potrafiące zmieniać się z foki w człowieka;
2. bogini porządków domowych


SJP.pl

Selkie – szkocki "Silkie", w folklorze szkockim istoty mogące zmienić się z foki w człowieka lub bogini porządków domowych.

Wikipedia


selkirk

amerykańska rasa kota


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Selkirk – miasto w Szkocji
  • Selkirkshire (Selkirk) – hrabstwo historyczne w Szkocji
  • Selkirk – miasto w Kanadzie, w prowincji Manitoba
  • Selkirk – pasmo górskie w Kanadzie i Stanach Zjednoczonych
  • Alexander Selkirk – szkocki żeglarz i korsarz
  • hrabia Selkirk

Wikipedia


selkupski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Selkupami, dotyczący Selkupów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język selkupski;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Selkup mos., Selkupijka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) daw. ostiak-samojedzki

Wiktionary


sellers

[czytaj: SElers] nazwisko


SJP.pl

Sellers – miasto w Stanach Zjednoczonych, w stanie Karolina Południowa, w hrabstwie Marion.

Wikipedia


sellin

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sellin – dzielnica miasta Neukloster
  • Sellin – część gminy Heringsdorf w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie, w powiecie Vorpommern-Greifswald
  • Sellin – gmina w kraju związkowym Meklemburgia-Pomorze Przednie, w powiecie Vorpommern-Rügen
  • Zielin
  • Zielin
  • Fryderyk Sellin – polski kupiec
  • Gustaf Adolf Sellin – szwedzki sportowiec
  • Jarosław Sellin – polski polityk
  • (5789) Sellin – planetoida
  • Selin
  • Sellien

Wikipedia


sellozaur

rodzaj dinozaura z rodziny plateozaurów


SJP.pl

Se

Wikipedia


selma

imię żeńskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Selma – zdrobnienie imienia żeńskiego Anzelma. Imię, które zostało szerzej spopularyzowane przez szkockiego poetę Jamesa Macphersona.
  • Selma – miasto w stanie Alabama, w hrabstwie Dallas
  • Selma – miasto w stanie Kalifornia, w hrabstwie Fresno
  • Selma – miejscowość w stanie Indiana, w hrabstwie Delaware
  • Selma – miejscowość w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Johnston
  • Selma – jednostka osadnicza w stanie Oregon, w hrabstwie Josephine
  • Selma – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Bexar
  • Selma – jednostka osadnicza w stanie Wirginia, w hrabstwie Alleghany
  • Selma (ang. Selma Township) – gmina w stanie Michigan, w hrabstwie Wexford
  • Selma (ang. Selma Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Cottonwood
  • Selma (ang. Selma Township) – gmina w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Johnston
  • Selma – miejscowość w gminie Calanca w kantonie Gryzonia, w regionie Moesa

Wikipedia


selminy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Selmy lub z nią związany


SJP.pl


selonia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. kulturowy region Łotwy położony we wschodniej części Semigalii;

Wiktionary

Selonia (łot."Sēlija"; lit."Sėla"), znana także jako "Augšzeme" ("Wyżyna") – kulturowy region i kraina historyczna Łotwy położona na wschód od Semigalii, do której bywała zaliczana. Obejmuje tereny przy granicy z Litwą. Głównym miastem regionu jest Jēkabpils.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. seloński

Wiktionary


selskin

skóra focza barwiona na czarno


SJP.pl


selskiny

futro z pewnych gatunków fok lub młodych niedźwiedzi morskich


SJP.pl

Selskiny (ang. "sealskin") – skóry z młodych niedźwiedzi morskich lub z fok. Używane do wyrobu części ubioru.

Sealskiny to także nazwa futra z tych skór.

Wikipedia


selsyn

maszyna elektryczna indukcyjna, która przetwarza wychylenie kątowe części obrotowej jakiegoś mechanizmu na napięcie elektryczne


SJP.pl

Se

Wikipedia


selsynowy

przymiotnik od: selsyn


SJP.pl


selters

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Selters – dzielnica Ortenberga
  • Selters (Westerwald) – miasto w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, w powiecie Westerwald
  • Selters (Westerwald) – gmina związkowa w kraju związkowym Nadrenia-Palatynat, w powiecie Westerwald
  • Selters (Taunus) – gmina w kraju związkowym Hesja, w powiecie Limburg-Weilburg

Wikipedia


selwa

selwas, rozległy obszar wiecznie zielonych lasów międzyzwrotnikowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geogr. wilgotny las równikowy porastający znaczną część dorzecza Amazonki;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • selwa – wilgotny las równikowy w Amazonii
  • Selwa – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. olsztyńskim, w gminie Olsztynek

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) puszcza amazońska

Wiktionary


selwas

selwa, rozległy obszar wiecznie zielonych lasów międzyzwrotnikowych


SJP.pl


sem

w semantyce: elementarna cząstka znaczenia, zwłaszcza wyrazu, niemająca swojego odpowiednika w planie wyrażania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) bibl. postać starotestamentowa, protoplasta Semitów;

 (1.2) rzad. imię|polski|m.

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sem – postać biblijna
  • Sem – miejscowość we Francji
  • Sem w językoznawstwie – zob. cecha semantyczna
  • Sem – postać z Księgi Mormona
  • SEM (ujednoznacznienie)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) A gdy Noe miał pięćset lat, urodzili mu się: Sem, Cham i Jafet.

Wiktionary


sem.

skrót od: semicki


SJP.pl


semafor

1. urządzenie sygnalizacyjne w postaci słupa z poprzecznym ramieniem i światłami, stosowane do zatrzymywania lub przepuszczania pociągów;
2. nadbrzeżne urządzenie sygnalizacyjne służące do wskazywania kierunku i siły wiatru;
3. w żeglarstwie: system sygnalizacji optycznej za pomocą ręcznych flag sygnałowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kolej. urządzenie sygnalizacyjne przy torze kolejowym w postaci słupa z poprzecznym ramieniem i światłami;

 (1.2) żegl. nadbrzeżne urządzenie w postaci masztu z ruchomymi ramionami, wskazujące statkom kierunek i siłę wiatru

 (1.3) żegl. system sygnalizacji morskiej za pomocą ruchów chorągiewkami

 (1.4) inform. zmienna wykorzystywana do synchronizacji procesów w programowaniu współbieżnym;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Semafor (informatyka)
  • Semafor (kolejnictwo)
  • Se-ma-for – łódzkie studio filmowe
  • Semafor (teatr)
  • semafor, inaczej alfabet semaforowy

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Bez zatrzymania – jednak po uprzedniej redukcji prędkości – semafor wskazujący sygnał „Stój” może pominąć maszynista ciężkiego pociągu towarowego, gdy semafor ten zaopatrzony jest we wskaźnik W-22.

 (1.4) Wartości semaforów w systemie Unix są ograniczone z góry.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛ̃ˈmafɔr, AS: sẽmafor

Wiktionary

Powiązane:

 przym. semaforowy

Wiktionary


semaforowy

przymiotnik od: semafor


SJP.pl


semaglutyd

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. farm. związek organiczny z grupy analogów peptydów, lek stosowany w terapii cukrzycy typu 2 i otyłości;

Wiktionary

Semaglutyd – organiczny związek chemiczny z grupy analogów peptydów, stosowany w leczeniu cukrzycy typu 2 i otyłości.

Został opracowany przez firmę Novo Nordisk (tworzony w zespole Lotte Bjere Knudsen) w 2012 roku i dopuszczony do stosowania w USA w 2017 roku.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) hand. Ozempic, Wegovy, Rybelsus

Wiktionary


semantyczka

→ semantyk


SJP.pl

Patrz:

semantyk

semantyczny

dotyczący znaczenia wyrazów; znaczeniowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) jęz. związany ze znaczeniem wyrażeń językowych

 (1.2) inform. związany ze znaczeniem instrukcji, wyrażeń języka programowania

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛ̃mãnˈtɨt͡ʃnɨ, AS: sẽmãntyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. semantyka ż., semantyczność ż., semantyk m.

 przysł. semantycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) znaczeniowy

Wiktionary


semantyk

specjalista w zakresie semantyki (semazjologii); semazjolog; językoznawca


SJP.pl


semantyka

semazjologia;
1. nauka o znaczeniu wyrazów badająca, czy budowa wyrazu określa jego znaczenie;
2. dział semiotyki badający związki między wyrażeniami językowymi a przedmiotami, do których się odnoszą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. dział językoznawstwa zajmujący się znaczeniem wyrażeń językowych

 (1.2) filoz. log. dział semiotyki zajmujący się badaniem związków między wyrażeniami językowymi a rzeczywistością

 (1.3) inform. związki między instrukcjami, wyrażeniami itp. języka programowania a znaczeniem programu rozumianym jako zachowanie się komputera, systemu itp.

forma rzeczownika.

 (2.1) D. i B. lp. od: semantyk

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • semantyka – synonim semiotyki (logicznej) jako ogólnej teorii znaków
  • semantyka – dział semiotyki (logicznej) opisujący relacje między językiem a rzeczywistością, w węższym znaczeniu synonim teorii modeli
  • semantyka – dział językoznawstwa zajmujący się znaczeniem słów, zwrotów, zdań i tekstów
  • semantyka – w informatyce semantyka języka programowania
  • semantyka – semantyka ogólna, amerykański kierunek w filozofii języka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Semantyka (semazjologia) jest jednym z ważnych działów językoznawstwa.

 (1.1) Głównymi dyscyplinami wchodzącymi w skład kognitywistyki są: neurobiologia, neuropsychologia, neurokognitywistyka, społeczna nauka poznawcza, psychologia poznawcza, informatyka, sztuczna inteligencja, robotyka kognitywna, językoznawstwo kognitywne, teoria obliczeń i teoria informacji, antropologia kulturowa, filozofia umysłu oraz wybrane działy logiki (zwłaszcza logika epistemiczna, doksastyczna, semantyka logiczna i teoria systemów dedukcyjnych z jej twierdzeniami limitacyjnymi).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛ̃ˈmãntɨka, AS: sẽmãntyka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. semantyczność ż., semantyk m.

 przym. semantyczny

 przysł. semantycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) semazjologia

Wiktionary


semarang

miasto w Indonezji


SJP.pl

Semarang – miasto w Indonezji na północnym wybrzeżu Jawy u ujścia rzeki Semarang do Morza Jawajskiego; współrzędne geograficzne.

Ośrodek administracyjny prowincji Jawa Środkowa; powierzchnia 373,7 km²; 1,66 mln mieszkańców (2022). Siedziba rzymskokatolickiej archidiecezji Semarang.

Wikipedia


semazjolog

specjalista w zakresie semazjologii (semantyki); semantyk


SJP.pl


semazjologia

semantyka;
1. nauka o znaczeniu wyrazów badająca, czy budowa wyrazu określa jego znaczenie;
2. dział semiotyki badający związki między wyrażeniami językowymi a przedmiotami, do których się odnoszą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. nauka o znaczeniu i zmianach znaczeń wyrazów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Moją pasją jest semazjologia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛ̃mazʲjɔˈlɔɟja, AS: sẽmazʹi ̯oloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 przym. semazjologiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) semantyka

Wiktionary


semazjologiczny

→ semazjologia


SJP.pl

Patrz:

semazjologia

semba

tradycyjna muzyka i taniec z Angoli


SJP.pl


semczuk

nazwisko


SJP.pl


semej

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Kazachstanie, administracyjne centrum obwodu abajskiego;

Wiktionary

Semej ( Семей; Семей, "Siemiej"; do 2007 roku Semipałatyńsk) – miasto w północno-wschodnim Kazachstanie, stolica obwodu abajskiego, w pobliżu granicy z Rosją, położone na południowy wschód od Pawłodaru. W 2018 roku liczyło ok. 323 tys. mieszkańców. Port nad Irtyszem; węzeł kolejowy; 4 szkoły wyższe; muzea (m.in. Fiodora Dostojewskiego). Rozwinięty przemysł mięsny, młynarski, mleczarski, materiałów budowlanych, skórzany, włókienniczy, elektrotechniczny oraz stoczniowy.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. semejski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hist. Semipałatyńsk (do 2007)

Wiktionary


semele

postać z mitologii greckiej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Semele – planetoida o numerze katalogowym 86
  • Semele – rodzaj roślin z rodziny myszopłochowatych
  • Semele (Tyone) – w mitologii greckiej królewna tebańska i matka Dionizosa
  • Radford Semele – wieś w dystrykcie Warwick, w hrabstwie Warwickshire, w Anglii
  • skalnik semele – gatunek motyla z rodziny oczennicowatych

Wikipedia


semem

w językoznawstwie: zbiór semów (najprostszych, niepodzielnych elementów znaczenia) charakteryzujących dany wyraz


SJP.pl


semen

nadworny kozak w dawnej Rusi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. nadworny kozak na Ukrainie w XVII–XVIII wieku;

 (1.2) wojsk. hist. żołnierz oddziałów lekkiej jazdy kozackiej w XVII-wiecznej Rzeczpospolitej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Semenowie książęcy sypnęli się na ratunek swego wodza, huknęły samopały…

 (1.1) Zastąpili mu drogę dwaj semenowie (…), przed samymi oczami machnęli mu nahajkami…

 (1.2) Naprzód szły dwie tatarskie chorągwie (…), górne pułki ciężkiej jazdy, chorągwie pancerne i usarskie, pochód zaś zamykała dragonia i semenowie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛ̃mɛ̃n, AS: sẽmẽn

Wiktionary


semeniuk

nazwisko


SJP.pl


semenowicz

nazwisko


SJP.pl


semestr

1. połowa roku akademickiego lub szkolnego;
2. kurs nauki trwający przez ten czas


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) połowa roku akademickiego lub szkolnego;

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Egzaminy trzeciego semestru są bardzo trudne.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛ̃mɛstr̥, AS: sẽmestr̦

Wiktionary

Powiązane:

 przym. semestralny

Wiktionary


semestralny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący semestru, trwający semestr

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. semestr m.

Wiktionary


semianilina

[czytaj: semi-anilina] miękka, delikatna skóra z wyselekcjonowanych błamów, pośrednia między aniliną a skórą silnie pigmentowaną; skóra semianilinowa


SJP.pl


semianilinowy

→ semianilina [czytaj: semi-anilinowy]


SJP.pl


semicki

dotyczący Semity


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Semitów, związany z Semitami, dotyczący Semitów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. język z rodziny języków afroazjatyckich wywodzący się z języka prasemickiego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Plemiona semickie w Mezopotamii oddawały cześć niektórym sumeryckim bogom.

 (2.1) Współcześnie do najważniejszych języków rodziny semickiej zaliczają się: język amharski, arabski, hebrajski, maltański i tigrinia.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛ̃ˈmʲit͡sʲci, AS: sẽmʹicʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. semickość ż., Semita mos., Semitka ż.

 przysł. semicko

Wiktionary


semicko

przysłówek

 (1.1) na sposób semicki, po semicku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kilku uczniów rzeczywiście nosiło semicko brzmiące imiona.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. semicki mrz., semickość ż., Semita mos., Semitka ż.

 przym. semicki

Wiktionary


semickość

→ semicki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co semickie; semicki charakter czegoś

Wiktionary

Patrz:

semicki

Przykłady

 (1.1) O semickości utworu świadczy użyte słownictwo.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. semicki mrz., Semita mos., Semitka ż.

 przym. semicki

 przysł. semicko

Wiktionary


semiepifit

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. roślina epifityczna tworząca z czasem własne podpory i usamodzielniająca się

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. epifit mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hemiepifit pierwotny

Wiktionary


semifreddo

włoski półmrożony deser o kremowej konsystencji, podobny do lodów


SJP.pl


semifuzynit

macerał z grupy inertynitu


SJP.pl

Semifuzynit – macerał z grupy inertynitu.

Wikipedia


semigalia

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. jedna z czterech krain historycznych składających się na współczesną Łotwę, leżąca w jej południowej części na lewym brzegu Dźwiny;

Wiktionary

Semigalia (także: "Zemgalia", łot. "Zemgale", niem. "Semgallen", lit. "Žiemgala", od nazwy bałtyjskiego ludu "Zemgalów") – jedna z pięciu krain historycznych składających się na współczesną Łotwę, leży w jej południowej części na lewym brzegu Dźwiny.

W okolicach na północ od Szawli, obszar Semigalii pokrywa się częściowo z terenami zaliczanymi do Żmudzi. W skład Semigalii często zaliczano dawniej leżący na wschód od niej region Selonia.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. semigalijski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Zemgalia

Wiktionary


semigrafika

Semigrafika lub pseudografika – sposób odwzorowania grafiki w trybie tekstowym przy użyciu odpowiedniej kompozycji znaków. Pozwalało to na emulację grafiki rastrowej bez konieczności użycia zaawansowanych układów graficznych i dużej ilości pamięci. Typowo tablica znaków komputera zawierała znaki specjalnie przeznaczone do tego celu.

Wikipedia


semik

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Antoni Semik (ur. 1901) – ofiara represji stalinowskich, aresztowany w Tarnopolu, więzień obozu we Lwowie, od 2 września 1941 żołnierz Armii Andersa
  • Benon Semik (ur. 1881, zm. 1952)
  • Benon Semik (ur. 1911, zm. 1967)
  • dr Danuta Semik – wykładowca na Wydziale Biologii i Nauk o Ziemi UJ
  • ks. Franciszek Semik (ur. 1939) – od 2002 proboszcz parafii św. Józefa w Łodzi
  • Hipolit Semik (ur. 1843, zm. 1919)
  • Jan Semik (ur. ?, zm. 1920) – polski wojskowy z 4 Pułku Strzelców Konnych; poległ w wojnie polsko-bolszewickiej 1 lipca 1920
  • Jan Semik (ur. 1913, zm. 1940) – ofiara represji nazistowskich, więzień obozu Auschwitz
  • gen. Józef Semik – były zastępca Komendanta Głównego Policji
  • Karol Semik (ur. 1913, zm. 1964) – działacz spółdzielczy na Śląsku Cieszyńskim, żołnierz PSZ na Zachodzie
  • mgr inż. Karol Semik (ur. 1953) – w latach 1991–2007 dyrektor VI LO im. J. Kochanowskiego w Radomiu, od lutego 2008 Mazowiecki Kurator Oświaty
  • Ludwik Semik – działacz oświatowy i polityk samorządowy na Żywiecczyźnie; członek Związku Ludowo-Narodowego, Związku Strzeleckiego i Kółek Rolniczych

Wikipedia


semikarbazyd

hydrazyd kwasu karbaminowego


SJP.pl

Semikarbazyd – organiczny związek chemiczny, hydrazyd kwasu karbaminowego.

Stosowany jest w analizie organicznej w postaci chlorowodorku jako odczynnik reagujący z aldehydami i ketonami. Produkty tych reakcji (semikarbazony) cechuje dobra zdolność krystalizacji i zazwyczaj ostre charakterystyczne temperatury topnienia.

Wikipedia


semikoloid

układ częściowo koloidalny; półkoloid


SJP.pl


semikontenerowiec

statek do przewozu drobnicy i kontenerów; półpojemnikowiec, półkontenerowiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mors. statek do przewozu towaru zarówno w kontenerach, jak i w postaci tradycyjnej (drobnicy)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛ̃mʲikɔ̃ntɛ̃nɛˈrɔvʲjɛt͡s, AS: sẽmʹikõntẽnerovʹi ̯ec

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) półpojemnikowiec, półkontenerowiec

Wiktionary


semimikroanaliza

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) chem. analiza chemiczna próbki o masie od 0,01 do 0,1 grama

Wiktionary

Powiązane:

 przym. semimikroanalityczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) analiza centygramowa

Wiktionary


seminarialny

przestarzały przymiotnik od: seminarium; seminaryjny


SJP.pl


seminarium

1. zajęcia dydaktyczne dla studentów uczelni akademickich niepolitechnicznych; rodzaj kursu;
2. spotkanie naukowców zajmujących się pewną dziedziną wiedzy;
3. szkoła kształcąca przyszłych duchownych;
4. dawniej: szkoła kształcąca nauczycieli


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) stud. eduk. zajęcia dydaktyczne dla studentów uczelni niepolitechnicznych

 (1.2) rel. stud. dom formacyjny, w którym przygotowują się kandydaci na duchownych

 (1.3) publiczna konferencja z udziałem przedstawicieli różnych środowisk i dziedzin

 (1.4) eduk. szkoła o charakterze półwyższym, kształcąca nauczycieli szkół podstawowych

 (1.5) zakład naukowy w obrębie danej katedry

 (1.6) archit. siedziba seminarium (1.2, 1.4)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • seminarium – forma zajęć dydaktycznych na uczelniach wyższych dla studentów ostatnich lat przygotowująca do pisania prac dyplomowych
  • seminarium duchowne – szkoła kształcąca duchownych (średnia albo wyższa)
  • seminarium nauczycielskie – szkoły zawodowe, zakłady kształcenia nauczycieli

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wyrzucili mnie z zajęć, bo nie przygotowałem się wcale do seminarium.

 (1.2) Ksiądz Popiełuszko ukończył seminarium w Warszawie.

 (1.4) Babcia Honorata uczęszczała do seminarium nauczycielskiego w Cieszynie.

 (1.6) Na budynku seminarium wciąż widnieją ślady po umocowaniu hitlerowskiej wrony w latach okupacji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛ̃mʲĩˈnarʲjũm, AS: sẽmʹĩnarʹi ̯ũm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seminarzysta m., seminarzystka ż.

 przym. seminaryjny, seminarzystka

Wiktionary


seminaryjny

przymiotnik od: seminarium; seminarialny (przestarzałe)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z seminarium, odnoszący się do seminarium

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wykłady odbędą się w budynku seminaryjnym.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seminarium n., seminarzysta mos.

Wiktionary


seminarzysta

student seminarium duchownego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stud. eduk. uczestnik seminarium uczelnianego

 (1.2) rel. stud. student seminarium duchownego

 (1.3) daw. eduk. uczeń seminarium nauczycielskiego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W przerwie między wykładami seminarzystki i seminarzyści mogą zakupić potrzebny podręcznik w uczelnianym sklepiku wydawniczym.

 (1.2) W części seminarium, w której mieszkają seminarzyści, zgasły już wszystkie światła.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seminarium n.

:: fż. seminarzystka ż.

 przym. seminaryjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pot. kleryk, alumn

Wiktionary


seminarzystka

→ seminarzysta


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) stud. eduk. uczestniczka seminarium uczelnianego

Wiktionary

Patrz:

seminarzysta

Powiązane:

 rzecz. seminarium n., seminarzysta mos.

Wiktionary


seminol

członek plemienia Indian Ameryki Północnej


SJP.pl


seminole

plemię indiańskie; Seminolowie


SJP.pl

Seminole – plemię Indian Ameryki Północnej z muskogeńskiej rodziny językowej, wywodzące się z Krików, od których odłączyło się w XVII wieku. Nazwa nadana przez Krików (Sim-in-ol) oznacza „Odszczepieńców”. Seminole sami siebie nazywali "Miccosukee".

Wikipedia


seminolka

członkini plemienia Indian Ameryki Północnej


SJP.pl


seminolowie

plemię indiańskie; Seminole


SJP.pl


seminolski

związany z Seminolami, Indianami Ameryki Północnej


SJP.pl


semiolog

specjalista w dziedzinie semiologii; semiotyk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba zajmująca się semiologią, specjalista w dziedzinie komunikacji za pomocą znaków

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. semiologia ż.

Wiktionary


semiologia

teoria badająca wpływ znaków na porozumiewanie się ludzi, obejmuje semantykę, syntaktykę i pragmatykę; semiotyka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) filoz. log. dział logiki badający znaki;

 (1.2) filoz. tradycja intelektualno-badawcza, w której głównym przedmiotem zainteresowań jest znak;

 (1.3) jęz. dział językoznawstwa badający systemy znakowe;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. semiolog m.

 przym. semiologiczny

 przysł. semiologicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) semiotyka, semantyka

 (1.2) semiotyka

 (1.3) semiotyka, ogólna teoria znaków

Wiktionary


semiologiczny

→ semiologia; semiotyczny


SJP.pl


semiolożka

→ semiolog


SJP.pl

Patrz:

semiolog

semiotyczność

→ semiotyczny


SJP.pl

Patrz:

semiotyczny

semiotyczny

→ semiotyka; semiologiczny


SJP.pl


semiotyk

specjalista w dziedzinie semiotyki; semiolog


SJP.pl


semiotyka

teoria badająca wpływ znaków na porozumiewanie się ludzi, obejmuje semantykę, syntaktykę i pragmatykę; semiologia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) filoz. log. dział logiki badający znaki;

 (1.2) filoz. tradycja intelektualno-badawcza, w której głównym przedmiotem zainteresowań jest znak;

 (1.3) jęz. dział językoznawstwa badający systemy znakowe;

 (1.4) med. dział medycyny zajmujący się objawami chorób

forma rzeczownika.

 (2.1) D. i B. lp. od: semiotyk

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • semiotyka logiczna (rzadziej używa się także terminu „semiologia”, czasem też „semantyka”) – dział logiki badający znaki, dzielący się na syntaktykę, semantykę i pragmatykę.
  • semiotyka językoznawcza (używa się także terminu „semiologia”) – dział językoznawstwa stanowiący naukę o systemach znakowych
  • semiologia (używa się także terminu „semiotyka”) – związana ze strukturalizmem tradycja intelektualna w rozumieniu pojęcia znaku
  • semiotyka – w medycynie dział zajmujący się objawami chorób i ich znaczeniem w rozpoznawaniu poszczególnych jednostek chorobowych

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. semiotyk m.

 przym. semiotyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) semiologia, semantyka

 (1.2) semiologia

 (1.3) semiologia, ogólna teoria znaków

 (1.4) symptomatologia

Wiktionary


semioza

proces (zwłaszcza językowy), w którym ujawnia się znaczeniowa funkcja znaku (czyli znaczenie znaku)


SJP.pl

Semioza – pojęcie z zakresu semiotyki oznaczające proces tworzenia, odbierania i przekazywania znaków. W procesie tym ujawnia się znaczeniowa funkcja znaku. W socjologii semioza wskazywana jest jako nieodłączny element kultury, tylko człowiek posiada bowiem umiejętność posługiwania się znakami.

Wikipedia


semipałatyńsk

miasto w Kazachstanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w północno-wschodnim Kazachstanie(nazwa obowiązująca do 2007 roku, egzonim wariantowy wg KSNG)

Wiktionary

Powiązane:

 przym. semipałatyński

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Semej

Wiktionary


semipałatyński

przymiotnik od: Semipałatyńsk


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Semipałatyńskiem, dotyczący Semipałatyńska

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Semipałatyńsk mrz.

Wiktionary


semiramida

mit. asyryjska królowa, założycielka ogrodów uznanych za jeden z siedmiu cudów starożytnego świata


SJP.pl

Se

Wikipedia


semita

rzadko: osoba przyjaźnie nastawiona do Żydów; filosemita


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) etn. członek jednego ze spokrewnionych etnicznie ludów zamieszkujących Azję południowo-zachodnią (Bliski Wschód) i północną Afrykę, tj. Arabów, Aramejczyków, Babilończyków, Kartagińczyków, Etiopczyków, Hebrajczyków i Fenicjan;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zarówno Żydzi jak i Arabowie są Semitami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛ̃ˈmʲita, AS: sẽmʹita

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. semickość ż.

:: fż. Semitka ż.

 przym. semicki

 przysł. semicko

Wiktionary


semitka

→ Semita


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) etn. członkini jednego ze spokrewnionych etnicznie ludów zamieszkujących Azję południowo-zachodnią (Bliski Wschód) i północną Afrykę, tj. Arabów, Aramejczyków, Babilończyków, Kartagińczyków, Etiopczyków, Hebrajczyków i Fenicjan

Wiktionary

Patrz:

Semita

Powiązane:

 rzecz. semickość ż.

:: fm. Semita mos.

 przym. semicki

 przysł. semicko

Wiktionary


semitolog

specjalista w dziedzinie semitystyki; semitysta


SJP.pl


semitologia

nauka badająca język, kulturę i historię ludów semickich; semitystyka


SJP.pl


semitologiczny

→ semitologia


SJP.pl

Patrz:

semitologia

semitonium

półton (określenie stosowane w terminologii średniowiecznej); hemitonium


SJP.pl


semitransparentny

niezupełnie przezroczysty; półprzezroczysty


SJP.pl


semitysta

specjalista w dziedzinie semitystyki; semitolog


SJP.pl


semitystka

specjalistka w dziedzinie semitystyki


SJP.pl


semitystyczny

→ semityzm


SJP.pl

Patrz:

semityzm

semitystyka

nauka badająca język, kulturę i historię ludów semickich; semitologia


SJP.pl

Semitystyka (inaczej semitologia) – jedna z dziedzin orientalistyki zajmująca się badaniem języków semickich, językoznawstwem porównawczym i historycznym tychże języków, ale również współczesnymi dialektami języków semickich.

Osoba zajmująca się semitystyką nazywana jest semitystą.

Wikipedia


semityzacja

poddawanie wpływom semickim, nadawanie czemuś cech typowo semickich


SJP.pl


semityzm

1. w językoznawstwie: wyraz zapożyczony z języków semickich;
2. rzadko: przyjazne nastawienie do Żydów; filosemityzm


SJP.pl


semityzować

1. poddawać wpływom semickim, czynić semickim;
2. semityzować się - stawać się semickim


SJP.pl


semiurbanizacja

[czytaj: semi-urbanizacja] proces przekształcania wsi w miasto


SJP.pl

Semiurbanizacja – proces przekształcania wsi w osiedla, które nie mieszczą się w tradycyjnych kategoriach wsi rolniczej lub miasta. Czasami na określenie takiego osiedla stosuje się amerykańskie określenie "rurban community" (połączenie angielskich przymiotników, rural – wiejski i urban – miejski). Jest to "półwieś" i "półmiasto"; osiedle, które formalnie nadal jest wsią, ale zdecydowana większość mieszkańców nie jest zatrudniona w rolnictwie.

Wikipedia


semiversus

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mat. funkcja o wartości równej połowie wartości funkcji sinus versus, wykorzystywana przede wszystkim dawniej w nawigacji morskiej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kolejność funkcyj jest inna niż zwykle stosowana, mianowicie obok funkcji semiversus umieszczona jest na pierwszem miejscu funkcja cosinus, a to celem łatwiejszego przechodzenia z jednej funkcji na drugą przy obliczaniu wysokości astronomicznej.

Wiktionary


semiwariogram

podstawowe narzędzie do estymacji i badania struktury zmienności zjawisk w geostatystyce


SJP.pl

Semiwariogram – podstawowe narzędzie służące do estymacji i badania struktury zmienności badanych zjawisk w geostatystyce.

Semiwariogram jest miarą definiowaną jako połowa średniej kwadratowej różnicy między dwiema wartościami cechy mierzalnej, pomiędzy którymi odległość równa jest w przybliżeniu wektorowi h. Opisywany jest wzorem:

Wikipedia


semiwegetarianin

wegetarianin, który z mięs je tylko ryby, ale nie stroni od jaj, mleka i jego przetworów


SJP.pl


semiwegetarianizm

odmiana diety wegetariańskiej dopuszczająca spożywanie białego mięsa (np. drób, ryby)


SJP.pl


semiwegetarianka

kobieta stosująca dietę wyłączającą mięso wieprzowe, wołowe i baranie, dopuszczającą nabiał, drób, ryby i produkty roślinne


SJP.pl


semiwegetariański

→ semiwegetarianizm, → semiwegetarianin


SJP.pl

Patrz:

semiwegetarianizm, → semiwegetarianin

semka

nazwisko


SJP.pl


semolina

mąka otrzymywana z pszenicy durum, stosowana w produkcji makaronów włoskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. mąka otrzymywana z pszenicy twardej (pszenicy durum);

Wiktionary

Semolina – gruboziarnista mąka lub drobna kasza otrzymywana z pszenicy twardej (durum), używana do przemysłowej produkcji makaronu lub kuskusu. Semolina ma barwę żółtą i kremowo- żółtą.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌsɛ̃mɔˈlʲĩna, AS: sẽmolʹĩna

Wiktionary


semolinowy

→ semolina


SJP.pl

Patrz:

semolina

semonides

Semonides ( Σημωνίδης), w źródłach występujący także jako Semonides z Amorgos oraz Semonides z Samos – starożytny grecki poeta pochodzący z Samos i żyjący prawdopodobnie na przełomie VII i VI wieku p.n.e., zaliczany do wczesnych twórców elegii i jambów. Wśród zachowanego dorobku znajduje się satyryczny utwór poświęcony kobiecie. Z jego życiem wiąże się również kolonizacja wyspy Amorgos, która stała się jego miejscem zamieszkania.

Wikipedia


semperit

mieszanina kauczuku z asfaltem stosowana do wykonywania stereotypów, z których można uzyskać w druku bardzo duże nakłady (do jednego miliona odbitek)


SJP.pl

Se

Wikipedia


semperitowiec

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. uczestnik krwawo stłumionego przez sanacyjną policję buntu robotniczego w 1936 r. w krakowskich zakładach Semperit

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Semperitowcy w porozumieniu z władzami swego związku zawodowego postanowili zaprotestować strajkiem okupacyjnym.

Wiktionary


sempiterna

żartobliwie: pośladki, siedzenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) żart. tyłek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Może jakby Jacek dostał porządnego kopa w sempiternę, to by szedł nieco szybciej.

 (1.1) Marta ma ładną sempiternę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛ̃mpʲiˈtɛrna, AS: sẽmpʹiterna

Wiktionary


semplak

nazwisko


SJP.pl


semplice

[czytaj: semplicze] określenie wykonawcze: z prostotą


SJP.pl


sempoliński

nazwisko


SJP.pl


sempołowski

nazwisko


SJP.pl


sempre

określenie wykonawcze: ciągle, zawsze; najczęściej łączone z innymi kreśleniami, np. sempre forte - zawsze głośno


SJP.pl


sempron

linia procesorów firmy AMD


SJP.pl


sempruch

nazwisko


SJP.pl


semseyit

minerał zaliczany do siarkosoli antymonowych, występujący w hydrotermalnych utworach kruszconośnych


SJP.pl

Semseyit – minerał klasy siarczków.

Jego nazwa została nadana na cześć węgierskiego arystokraty Andora von Semsey, byłego kolekcjonera minerałów (1833-1923).

Wikipedia


semteks

materiał wybuchowy; semtex


SJP.pl


semtex

materiał wybuchowy; semteks


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) wojsk. techn. kruszący, plastyczny materiał wybuchowy na bazie pentrytu produkowany w Czechach;

Wiktionary

Semtex – kruszący materiał wybuchowy ogólnego zastosowania o konsystencji plasteliny (plastyczny materiał wybuchowy), potocznie nazywany czeskim plastikiem. Stanowi mieszaninę na bazie pentrytu, zbliżoną właściwościami (lecz nie składem) do C4, ale jest bardziej podatny na inicjację ze względu na wrażliwość na uderzenie. Początkowo był produkowany przez zakłady „Semtin” (później „VCHZ Synthesia”, obecnie „Explosia”) w Czechosłowacji (obecnie Czechy) w Pardubicach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dron wyposażony w ładunek semtexu spadł na płytę lotniska w Lipsku.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. semtexowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. czeski plastik, plastik

Wiktionary


semtexowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z semtexem, dotyczący semtexu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. semtex m.

Wiktionary


sen

1. stan fizjologiczny polegający na obniżeniu wrażliwości na bodźce, zwolnieniu funkcji fizjologicznych i zaniku przytomności w celu regeneracji organizmu; spanie;
2. obraz widziany podczas spania; marzenie senne;
3. marzenie, rojenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fizj. stan odpoczynku, na ogół nocnego, w którym spowolnione są funkcje organizmu i obniżony poziom świadomości

 (1.2) doświadczenie przeżywane w trakcie snu (1.1)

 (1.3) przen. fantazja, marzenie, wizja, coś, co wydaje się nierzeczywiste

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (2.1) monet. drobna jednostka monetarna w niektórych krajach Azji, m.in. 1/100 jena japońskiego lub 1/100 ringgita malezyjskiego; w Japonii obecnie nieużywana

Wiktionary

Sen – stan czynnościowy ośrodkowego układu nerwowego, cyklicznie pojawiający się i przemijający w rytmie dobowym, podczas którego następuje zniesienie świadomości i bezruch. Fizjologiczny sen charakteryzuje się pełną odwracalnością pod wpływem czynników zewnętrznych (w przeciwieństwie do śpiączki).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podczas wykładu zmorzył ją sen.

 (1.2) Z koszmarnego snu wyrwał go własny krzyk.

 (1.3) Kto by pomyślał, że jego sny o bogactwie się spełnią…!

 (2.1) Wróciłem z Tokio z kieszenią pełną senów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛ̃n, AS: sẽn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. senność ż., sennik mrz., sennictwo n., śnienie n.

 czas. śnić ndk., sennieć ndk.

 przym. senny, senliwy

 przysł. sennie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spanie, reg. pozn. gara, gwara więzienna kima

 (1.3) mara, marzenie senne

Wiktionary


sen.

1. skrót od: senator (czytany jako cały, odmienny wyraz);
2. skrót od: senior - najstarszy wiekiem członek rodziny, rodu itp. (czytany jako cały, odmienny wyraz; stawiany najczęściej po nazwisku (np. Nowak sen.) lub po imieniu i nazwisku (np. Jan Nowak sen.))


SJP.pl

skrót

 (1.1) = senator

 (1.2) = senior

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sen. Leszek Czarnobaj zasygnalizował, że zostanie opracowany raport dotyczący problemu wraz z ekspertyzami.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) sr.

Wiktionary


sena

drobna moneta w wielu krajach Dalekiego Wschodu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sena – wieś w Serbii, w okręgu braniczewskim, w gminie Kučevo
  • Sena – gmina w Hiszpanii, w prowincji Huesca, w Aragonii
  • Sena – jednostka osadnicza w Stanach Zjednoczonych, w stanie Nowy Meksyk
  • Sena – lud afrykański zamieszkujący Mozambik, Malawi i Zimbabwe

Wikipedia


senacik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od senat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie senat, lecz tylko niepoważny senacik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. senat m.

Wiktionary


senacki

przymiotnik od: senat


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z senatem, odnoszący się do senatu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pod wpływem następnych doniesień powołano komisję senacką do zbadania zakulisowych rozgrywek podczas kampanii prezydenckiej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. senat mrz., senator mos., senatorka ż.

 przym. senatorski

Wiktionary


senarmontyt

minerał, trójtlenek antymonu, występuje w ośmiościanach barwy białej lub szarej, o połysku diamentowym


SJP.pl

Senarmontyt – rzadki minerał z rodziny tlenków.

Wikipedia


senat

1. izba wyższa parlamentu;
2. władza wykonawcza w miastach;
3. rada starców w starożytnym Rzymie;
4. organ najwyższej władzy w szkole akadmickiej, złożony z rektora, prorektorów, dziekanów i przedstawicieli rad wydziałowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. izba wyższa dwuizbowego parlamentu;

 (1.2) hist. organ władzy w systemie politycznym starożytnego Rzymu;

 (1.3) eduk. kolegialny organ uczelni;

 (1.4) członkowie senatu (1.1-3)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Senat rzymski – organ w systemie politycznym starożytnego Rzymu
  • Senat – izba wyższa parlamentu I Rzeczypospolitej
  • Senat – jedna z izb sejmu Księstwa Warszawskiego (1807–1815)
  • Senat – jedna z izb Sejmu Królestwa Polskiego (kongresowego) (1815–1831)
  • Senat RP – druga obok Sejmu RP izba polskiego parlamentu w latach 1921–1946 i ponownie od 1989
  • Senat - izba wyższa parlamentu Antigui i Barbudy
  • Senat – izba wyższa parlamentu Argentyny
  • Senat – izba wyższa parlamentu Australii
  • Senat – izba wyższa parlamentu Bahamów
  • Senat – izba wyższa parlamentu Barbadosu
  • Senat – izba wyższa parlamentu Belgii
  • Senat – izba wyższa parlamentu Belize

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Uchwałą z 18 grudnia 2013 Senat RP zdecydował o ustanowieniu roku 2014 Rokiem Odrodzenia Senatu.

 (1.2) W obliczu corocznej zmiany urzędników rzymskiej magistratury senat, którego członkowie wybierani byli dożywotnio, stanowił ostoję politycznej ciągłości.

 (1.3) Do kompetencji senatu uczelni należy nadawanie tytułu doktora honoris causa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛ̃nat, AS: sẽnat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. senacik mrz., senator mos., senatorka ż.

 przym. senacki, senatorski

Wiktionary


senator

członek senatu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) członek izby wyższej parlamentu (senatu)

Wiktionary

należy dopracować:

"przedstawiono sytuację tylko z perspektywy – ". Pomóż poprawić.

Senator – deputowany, członek parlamentu. Instytucja mająca korzenie w Senacie z okresu starożytnego Rzymu. W Polsce senator jest członkiem Senatu, izby wyższej Parlamentu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Polsce mamy 460 posłów i 100 senatorów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛ̃ˈnatɔr, AS: sẽnator

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. senat mrz., senatorstwo, n., senatoria ż.

:: fż. senatorka ż.

 przym. senatorski, senacki

Wiktionary


senatorka

członkini senatu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta senator

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pierw­szym obo­wiąz­kiem Cianne, a przynajmniej tak widzi to sama doradczyni, jest zapewnienie bez­pie­czeń­stwa sena­torce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. senat mrz.

:: fm. senator mos.

 przym. senatorski, senacki

Wiktionary


senatorostwo

1. senator z żoną;
2. przestarzale: ogół senatorów - członków wyższej izby parlamentu; senatorstwo


SJP.pl


senatorowa

żona senatora


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) żona senatora

Wiktionary


senatorski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z senatorem lub senatorami, odnoszący się do senatora lub senatorów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Projekt senatorski zostanie zapewne odrzucony.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. senator mos., senat mrz., senatorka ż.

 przym. senacki

Wiktionary


senatorstwo

ogół senatorów - członków wyższej izby parlamentu; senatorostwo


SJP.pl


sencha

[czytaj: sencza] rodzaj japońskiej zielonej herbaty przygotowywanej bez mielenia liści


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. rodzaj japońskiej zielonej herbaty przygotowywanej bez mielenia liści;

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Etykieta w Japonii głosi wszakże, że tylko gyokuro i sencha (gatunki zielonej herbaty) mogą być podawane gościom w czasie ceremonii herbacianych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛ̃n͇t͡ʃa, AS: sẽṇča

Wiktionary


sendai

miasto w Japonii


SJP.pl

Se

Wikipedia


sendecki

nazwisko


SJP.pl


senderski

nazwisko


SJP.pl


sendler

nazwisko


SJP.pl


sendlerowa

nazwisko


SJP.pl


sendo

1. dawna firma wytwarzająca telefony komórkowe, przejęta w 2005 roku przez Motorolę;
2. marka tej firmy


SJP.pl

Sendo – brytyjskie przedsiębiorstwo założone w 1999 roku. Dostarcza swój sprzęt dwudziestu siedmiu operatorom telefonii komórkowej w ponad 30 krajach. Firma została przejęta przez Motorolę. Amerykańska firma kupiła zespół badawczo-rozwojowy R&D pracujących w Wielkiej Brytanii i Singapurze z wyposażeniem projektowym i testowym oraz portfolio własności intelektualnej Sendo. Nie ujawniono wartości dokonanej sprzedaży.

Wikipedia


sendzimir

nazwisko


SJP.pl


sendżed

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) ogrod. spoż. owoc oliwnika wąskolistnego mający zastosowanie spożywcze i ziołolecznicze

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rosyjska oliwka, perska oliwka

Wiktionary


sene

zdawkowa waluta Samoa


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aljoune Sene – senegalski lekkoatleta
  • Benjamin Sene – francuski koszykarz
  • Sene – moneta używana w Samoa
  • Sène

Wikipedia


seneg.

skrót od: senegalski


SJP.pl


senegal

1. rzeka w Gwinei i Mali, w dolnym biegu wyznaczająca granicę między Mauretanią a Senegalem;
2. Republika Senegalu; państwo w Afryce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. państwo w zachodniej części Afryce, ze stolicą w Dakarze;

 (1.2) geogr. rzeka w zachodniej Afryce;

Wiktionary

Senegal (Republika Senegalu, République du Sénégal) – państwo w zachodniej Afryce nad Oceanem Atlantyckim. Graniczy z Mauretanią, Mali, Gwineą, Gwineą Bissau i Gambią. Obecnie członek Unii Afrykańskiej i ECOWAS.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Reprezentacja Senegalu zwyciężyła wczoraj Togo 2:0.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛ̃ˈnɛɡal, AS: sẽnegal

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Senegalka ż., Senegalczyk mos., senegalka ż., senegalskość ż.

 przym. senegalski, antysenegalski, prosenegalski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ofic. Republika Senegalu

Wiktionary


senegalczyk

obywatel Senegalu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obywatel, mieszkaniec Senegalu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛ̃nɛˈɡalt͡ʃɨk, AS: sẽnegalčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Senegal mrz.

:: fż. Senegalka ż.

 przym. senegalski

Wiktionary


senegalka

obywatelka Senegalu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. ptak z gatunku afrykanka ognistobrzucha;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W klatkach wrzeszczały zdenerwowane senegalki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Senegal mrz., Senegalczyk mos., Senegalka ż.

 przym. senegalski

Wiktionary


senegalski

związany z Senegalem


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do państwa Senegal

 (1.2) odnoszący się do rzeki Senegal

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na powitanie odśpiewano senegalski hymn.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛ̃nɛˈɡalsʲci, AS: sẽnegalsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Senegal mrz., Senegalczyk mos., Senegalka ż., senegalka ż.

Wiktionary


senegambia

region geograficzny w Afryce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Senegambia – region geograficzny w Afryce
  • Konfederacja Senegambii
  • Senegambia i Niger – terytorium zależne w Afryce w latach 1902–1904

Wikipedia


seneka

słynny filozof rzymski z Cordoby


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Seneka Starszy zwany Retorem (54 rok p.n.e. - 39 rok n.e)
  • Seneka Młodszy zwany Filozofem (3 rok p.n.e. - 65 rok n.e)
  • Seneca

Wikipedia


senekański

dotyczący Seneki


SJP.pl


senes

drzewo, krzew lub bylina z rodziny brezylkowatych; strączyniec; kasja


SJP.pl

Senes – potoczna nazwa surowca leczniczego, którym są liście kilku gatunków krzewów z rodzaju "Senna" Mill. (dawniej zaliczanych do rodzaju "Cassia" L.). Najczęściej w leczniczych celach wykorzystywane są gatunki: "Senna alexandrina", "Senna angustifolia", "Senna obovata". Podobne działanie jak liście mają również owoce tych gatunków. Farmakologiczna nazwa tych surowców to "Folium Sennae" (liście senesu) lub "Fructus Sennae" (owoce senesu). Zawierają senozydy A i B oraz glikozydy.

Wikipedia


senesowy

→ senes


SJP.pl

Patrz:

senes

seneszal

1. urzędnik dworski w państwie Franków;
2. dowódca wojsk, sędzia lub premier za czasów Kapetyngów;
3. namiestnik królów francuskich w XII i XIII w.


SJP.pl

Seneszal ( sénéchal, senescalcus, senescallus, seniscalcus lub "siniscalcus") – najwyższy rangą dostojnik świecki w państwie Franków, a później we Francji, od likwidacji urzędu majordoma przez Pepina Krótkiego w 751 roku. Słowo pochodzi z języka pragermańskiego, gdzie oznaczało starszego sługę ("sini-" – „starszy” + "skalk" – „sługa”).

Wikipedia


senet

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. staroegipska gra planszowa;

Wiktionary


senilium

dzieło twórcy powstałe w wieku starczym


SJP.pl


senilizm

stan wywołany zmianami zanikowymi w podeszłym wieku; zniedołężnienie


SJP.pl


senior

1. najstarszy wiekiem członek rodziny, rodu, zespołu itp.;
2. zawodnik w wieku odpowiednim do uprawiania danej dyscypliny sportowej;
3. dawniej w prawie lennym: feudał sprawujący opiekę nad uzależnionym od niego wasalem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) starsza osoba (wiekiem lub rangą)

 (1.2) najstarszy członek rodu, rodziny lub w danej grupie

 (1.3) sport. sportowiec, który osiągnął wiek odpowiedni dla uprawiania danej dyscypliny na poziomie zawodowym

 (1.4) hist. praw. według prawa lennego: feudał w stosunku do swojego wasala

 (1.5) hist. w okresie Polski dzielnicowej: najstarszy Piast, któremu podlegali książęta poszczególnych dzielnic

 (1.6) hist. w średniowieczu, wedle zasady senioratu najstarszy przedstawiciel rodu i jednocześnie dziedzic tytułu

 (1.7) doświadczony pracownik

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • senior – feudał sprawujący władzę nad podległymi mu wasalami
  • senior – najstarszy męski przedstawiciel średniowiecznego rodu monarszego
  • biskup senior – biskup diecezjalny lub pomocniczy, który przeszedł w stan spoczynku
  • Senior – tytuł albumu grupy muzycznej Röyksopp
  • senior – miano przyznawane członkom Związku Harcerstwa Polskiego, którzy ukończyli 50 lat
  • senior – najstarszy wiekiem członek rodziny, organizacji lub zespołu, najstarszy stażem pracownik
  • senior – część imienia mężczyzny, która odróżnia go od syna noszącego to samo imię i nazwisko
  • senior – zawodnik sportowy w wieku właściwym dla uprawiania danej dyscypliny
  • senior – wyższy duchowny protestancki stojący na czele diecezji lub senioratu (jednostki administracyjnej kościoła), odpowiednik biskupa lub superintendenta
  • senior – tytuł duchownego wyznania ewangelicko: augsburskiego, reformowanego i unijnego w Wojsku Polskim II RP, odpowiadający randze pułkownika (komandora)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wejściówki dla seniorów będą o połowę tańsze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛ̃ɲɔr, AS: sẽńor

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seniorat mrz., senioralność ż.

:: fż. seniorka ż.

 przym. senioralny

Wiktionary


seniora

1. najstarszy wiekiem członek rodziny, rodu, zespołu itp.;
2. zawodnik w wieku odpowiednim do uprawiania danej dyscypliny sportowej;
3. dawniej w prawie lennym: feudał sprawujący opiekę nad uzależnionym od niego wasalem


SJP.pl


senioralne

1. posiadający pierwszeństwo, uprzywilejowany, wynikający z senioratu;
2. odnoszący się do starszych ludzi; starczy


SJP.pl


senioralny

1. posiadający pierwszeństwo, uprzywilejowany, wynikający z senioratu;
2. odnoszący się do starszych ludzi; starczy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z seniorem, odnoszący się do seniora

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sprawował władzę nad dzielnicą senioralną aż do śmierci.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. senior mos., senioralność ż., seniorat mrz., seniorka ż., seniorstwo n.

 przym. senioracki

 przysł. seniorsko

Wiktionary


seniorat

1. zasada dziedziczenia dóbr przez najstarszego członka rodu lub rodziny bez względu na stopień pokrewieństwa ze zmarłym;
2. instytucja, władza, godność seniora


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) hist. średniowieczna zasada dziedziczenia polegająca na odziedziczeniu tytułu i władzy przez najstarszego przedstawiciela rodu;

Wiktionary

Seniorat – stosowana w średniowieczu zasada, określająca porządek obejmowania tronu, ustanawiana często po podziale kraju między synów władcy i wskazująca, że po jego śmierci władzę zwierzchnią każdorazowo sprawował najstarszy męski przedstawiciel rodu (senior).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. senior m., seniorka ż.

 przym. senioralny

Wiktionary


senioraż

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ekon. zysk z emisji pieniądza i wpuszczania go do obrotu (np. wynikający z wyższej ceny sprzedaży monet kolekcjonerskich przez bank centralny od ich nominałów)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛ̃ˈɲɔraʃ, AS: sẽńoraš

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) renta mennicza

Wiktionary


senioria

majętności feudała wraz z osiadłymi w nich ludźmi


SJP.pl


seniorita

panna, panienka - zwrot grzecznościowy stosowany w Hiszpanii podczas zwracania się do niezamężnych kobiet; señorita


SJP.pl


seniorka

1. najstarsza wiekiem członkini rodziny, rodu, zespołu itp.;
2. zawodniczka w wieku odpowiednim do uprawiania danej dyscypliny sportowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta starsza wiekiem lub rangą

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W tym roku miss seniorek naszego zakładu wybrano panią Marzenkę z oddziału czwartego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seniorat mrz.

:: fm. senior mos.

 przym. senioralny

Wiktionary


seniorski

→ senior


SJP.pl

Patrz:

senior

seniorstwo

1. bycie seniorem;
2. ogół seniorów;
3. dawniej: obowiązki, władza seniora


SJP.pl


senisławice

Senisławice – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie kazimierskim, w gminie Opatowiec. Ma status sołectwa. Leży przy drodze krajowej nr 79.

Wikipedia


seniti

zdawkowa moneta tongijska (100 seniti = 1 pa'anga)


SJP.pl

Seniti – drobna jednostka monetarna Tonga wprowadzona 3 kwietnia 1967 r., równa formula_1 paʻanga.

Wikipedia


seniuk

nazwisko


SJP.pl


senkowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alojzy Senkowski – polski prawnik i wojskowy
  • Zbigniew Senkowski – polski polityk, działacz związkowy, poseł na Sejm

Wikipedia


senliwy

przymiotnik

 (1.1) rzad. senny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) […] gdy też późnym wieczorem nad senliwym mężem śpiewała, on, choć senliwy, pieścił się z jej włosami, a potem o wschodzie słonka zdrowy i wesół do roboty wstawał […]

 (1.1) W oddali, na tle roziskrzonych szafirów, linie świeżej zieleni obejmowały horyzont, tworząc ramę do spokojnego, słonecznego, senliwego niemal, obrazu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. śnienie n., sennik m., sen, senność

 przym. senny

 przysł. sennie

Wiktionary


senna

1. chcący spać;
2. nudny, nużący (np. o wykładzie);
3. widziany, przeżywany w czasie snu


SJP.pl

Se

Wikipedia


sennacheryb

Sennacheryb, właśc. Sin-ahhe-eriba (akad. "Sîn-aḫḫē-erība"; biblijny "Sennacheryb", "Sancherib", "Sancheryb") – król Asyrii z dynastii Sargonidów, syn i następca Sargona II, ojciec i poprzednik Asarhaddona. Jego rządy datowane są na lata 705–681 p.n.e. (Frahm), ewentualnie 704–681 p.n.e. (Grayson).

Wikipedia


sennet

[czytaj: SEnet] nazwisko


SJP.pl


sennie

przysłówek

 (1.1) w sposób senny, świadczący o senności

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nieliczne pojazdy poruszały się raczej sennie i jedynie tiry, przemierzające kraj nocami, były pewnego rodzaju zawalidrogą.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. senność ż., sen m., śnienie n., sennik m.

 czas. śnić ndk., wyśnić dk.

 przym. senny, senliwy

Wiktionary


senniej

stopień wyższy od przysłówka: sennie


SJP.pl


senniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: senny


SJP.pl


sennik

książka zawierająca wyjaśnienia snów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) książka będąca zbiorem objaśnień snów

 (1.2) środ. dziennik, w którym zapisuje się zapamiętane sny

Wiktionary

Sennik – to książka lub zbiór interpretacji snów, które zawierają wyjaśnienia różnych symboli i obrazów pojawiających się w snach. Senniki są używane do prób zrozumienia znaczenia snów i ich potencjalnego wpływu na życie codzienne.

Senniki starają się tłumaczyć podstawowe symbole występujące w snach, jednak dokonana na ich podstawie interpretacja musi być powiązana z ogólną sytuacją śniącego, oraz każdy sen należy interpretować oddzielnie.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsɛ̃ɲːik, AS: sẽ•ńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sen m., senność ż.

 czas. śnić ndk.

 przym. senny, senliwy

 przysł. sennie

Wiktionary


senność

chęć spania, potrzeba snu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) potrzeba snu, pragnienie zaśnięcia

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • senność – senność jako objaw chorobowy
  • Senność – polski dramat filmowy z 2008 roku w reżyserii Magdaleny Piekorz
  • Senność – powieść Wojciecha Kuczoka, wydana w 2008 roku nakładem wydawnictwa W.A.B.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsɛ̃nːɔɕt͡ɕ, AS: sẽ•ność

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sen m., sennik m., śnienie n., śnięcie n.

 czas. śnić ndk.

 przym. senny, senliwy

 przysł. sennie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ospałość; przest. śpik, senliwość

Wiktionary


senny

1. chcący spać;
2. nudny, nużący (np. o wykładzie);
3. widziany, przeżywany w czasie snu


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący snu, związany ze snem; trwający lub przeżywany podczas snu

 (1.2) taki, który chce spać; jest śpiący

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛ̃nːɨ, AS: sẽ•ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sen m., senność ż., sennik m.

 czas. śnić

 przysł. sennie

 przym. senliwy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) oniryczny

 (1.2) ospały, zaspany, śpiący

Wiktionary


senon

młodsza epoka kredy


SJP.pl

Senon – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Grand Est, w departamencie Moza.

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwało 205 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 10 osób/km² (wśród 2335 gmin Lotaryngii Senon plasuje się na 840. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 162.).

Wikipedia


senoński

związany z senonem


SJP.pl


sens

treść; właściwe znaczenie czegoś; logiczność


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) właściwość jakiejś idei, czynności, przedmiotu, sprawiająca, że jest użyteczny, wartościowy, uzasadniony

 (1.2) sposób rozumienia czegoś

 (1.3) wymowa, istota, znaczenie jakiegoś przekazu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sens – pojęcie filozoficzne
  • Sens – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Burgundia
  • sens życia
  • sens wyrazu

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ten plan nie ma sensu, jest nierealny.

 (1.1) Nie widzę sensu w swoim życiu.

 (1.1) Jaki jest sens starać się na siłę przeforsować swój pomysł?

 (1.2) W tym sensie masz rację, ale w innym sensie już nie masz.

 (1.3) Sens wypowiedzi prezydenta był jasny – przygotowujmy się na wojnę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛ̃w̃s, AS: sẽũ̯s

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sensowność ż.

 przym. sensowny, sensowy

 przysł. sensownie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) przesłanie, rola, wydźwięk, wymowa, znaczenie, clou, esencja, istota, kwintesencja, meritum, sedno, treść

Wiktionary


sensacja

1. zaskakujące wiadomości lub niezwykłe wydarzenie budzące powszechne zainteresowanie;
2. wrażenie wywołane taką wiadomością lub takim wydarzeniem;
3. tylko w liczbie mnogiej - niedomagania organizmu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wydarzenie, wiadomość wywołujące żywe, powszechne zainteresowanie

 (1.2) silne wrażenie czy znaczne zainteresowanie spowodowane zaskakującym zdarzeniem

 (1.3) przest. odbierane odczucie czy doznanie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dużą sensację wzbudziło przybycie Mariana Krzaklewskiego, który przemaszerował główną ulicą wraz z licznymi zwolennikami do stolika AWS-u , gdzie rozdawał autografy.

 (1.3) Po zażyciu metforminy możemy odczuwać lekkie sensacje żołądkowe i zaburzenia smaku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sensat m., sensacyjność ż.

:: zdrobn. sensacyjka ż.

 przym. sensacyjny

 przysł. sensacyjnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) afera, bomba,chwyt, hit, rewelacja

 (1.3) doznanie, objaw, odczucie

Wiktionary


sensacje

dolegliwości fizyczne odczuwane przez człowieka


SJP.pl


sensacjonalizm

pogoń za sensacją, przestawianie czegoś w sposób wywołujący silne wrażenia


SJP.pl


sensacjonowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sensacjonować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sensacjonować ndk.

Wiktionary


sensacki

→ sensat


SJP.pl

Patrz:

sensat

sensacyjka

zdrobnienie od: sensacja


SJP.pl


sensacyjniak

potocznie: film sensacyjny


SJP.pl


sensacyjny

wywołujący sensację; obliczony na wywołanie wielkiego wrażenia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wywołujący sensację

 (1.2) szt. pełen napięcia emocjonalnego ze względu na wartką akcję i tematykę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sensacja ż., sensacyjność ż., sensat mos.

 przysł. sensacyjnie

Wiktionary


sensat

1. człowiek dopatrujący się we wszystkim sensacji;
2. przestarzale: człowiek przesadnie poważny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. człowiek sztucznie poważny, silący się na uczoność, mędrkujący

 (1.2) pot. człowiek doszukujący się we wszystkim sensacji, chętnie wywołujący w swym otoczeniu sensację

 (1.3) daw. człowiek mądry, uczony i trzymający się w życiu stałych zasad

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oba panowie grali wybornie swe role sensatów, ludzi rozmyślających tylko nad wielkimi zadaniami ekonomicznymi obecnego położenia.

 (1.2) Jurek to kawał sensata, z byle czego robi bóg wie co, z igły widły, a potem okazuje się, że z dużej chmury mały deszcz.

 (1.3) Przy tym był człowiek wykształcony, oczytany, a nie popisujący się niczym. Milczał więcej niż mówił – cierpliwy był niezmiernie i nikt go nigdy w pasji nie widział… Mimo tych przymiotów (…) innym się nie podobał… Sensatem go nazywano i młodzież go nie lubiła, bo od hulanek stronił, a do zabawy stworzony wcale nie był.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛ̃w̃sat, AS: sẽũ̯sat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sensacja ż., zdrobn. sensacyjka ż., sensacyjność ż.

:: fż. sensatka

 przym. sensacyjny, sensacki

 przysł. sensacyjnie

Wiktionary


sensatka

→ sensat


SJP.pl

Patrz:

sensat

sensei

[czytaj: sensej] japoński tytuł honoryfikatywny; sensej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) sport. tytuł grzecznościowy stosowany wobec mistrzów w japońskich sportach walki;

Wiktionary

Sensei (jap. 先生 dosł. „wcześniej urodzony”; „ten, który uczy”; w znaczeniu: „nauczyciel”, „mistrz”) – japoński tytuł honoryfikatywny (występuje jako przyrostek i rzeczownik) stosowany podczas zwracania się do członków parlamentu, nauczycieli, profesorów, prawników, lekarzy, polityków, artystów, pisarzy oraz do ludzi, którzy osiągnęli pewien poziom mistrzostwa we własnej dziedzinie.

Wikipedia


sensej

japoński tytuł honoryfikatywny; sensei


SJP.pl


senselier

ekspert oceniający zapachy


SJP.pl


senselierka

ekspertka oceniająca zapachy


SJP.pl


sensibile

określenie wykonawcze: z uczuciem, tkliwie


SJP.pl


sensor

element przyrządu lub układu pomiarowego służący do przetwarzania wielkości mierzonej na inną wielkość; czujnik


SJP.pl


sensorium

ogół wrażeń zmysłowych


SJP.pl


sensorowy

przymiotnik od: sensor


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który zawiera sensor

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sensoryczny

Wiktionary


sensoryczność

1. zdolność do odbierania bodźców za pomocą zmysłów;
2. działanie na zmysły wywołujące silne emocje bądź skojarzenia


SJP.pl


sensoryczny

przymiotnik

 (1.1) fizj. odczuwalny zmysłami

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sensor mrz.

 przym. sensorowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) czuciowy, dotykowy, zmysłowy

Wiktionary


sensownie

przysłówek

 (1.1) w sposób sensowny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mówiła sensownie, chociaż obróciła w metaforę pytanie o maskę, które ja potraktowałem dosłownie.

 (1.1) Na pytania hierofanta odpowiadał jednak sensownie, zgodnie z oczekiwaniami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛ̃w̃ˈsɔvʲɲɛ, AS: sẽũ̯sovʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sens m., sensowność ż.

 przym. sensowny, sensowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozsądnie

Wiktionary


sensowniej

stopień wyższy od przysłówka: sensownie


SJP.pl


sensowniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: sensowny


SJP.pl


sensowność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. cecha tego, co jest sensowne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sens m.

 przym. sensowny, sensowy

 przysł. sensownie, sensowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dorzeczność, zdroworozsądkowość

Wiktionary


sensowny

1. mający sens;
2. postępujący rozsądnie


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma sens, właściwą zawartość, treść; ma uzasadnienie, jest logiczny

 (1.2) pot. taki, który działa logicznie, rozsądnie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛ̃w̃ˈsɔvnɨ, AS: sẽũ̯sovny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sens m., sensowność ż.

 przym. sensowy

 przysł. sensownie

Wiktionary


sensowy

przymiotnik od: sens


SJP.pl


sensu

treść; właściwe znaczenie czegoś; logiczność


SJP.pl


sensualistka

→ sensualista


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fż. od: sensualista

Wiktionary

Patrz:

sensualista

Wymowa:

IPA: ˌsɛ̃w̃suwaˈlʲistka, AS: sẽũ̯suu̯alʹistka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sensualizm m.

:: fm. sensualista m.

 przym. sensualistyczny

 przysł. sensualistycznie

Wiktionary


sensualistyczny

→ sensualizm


SJP.pl

Patrz:

sensualizm

sensualizm

pogląd, według którego jedynym źródłem poznania są wrażenia zmysłowe


SJP.pl

Se

Wikipedia


sensualność

odbieranie bodźców za pomocą zmysłów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest sensualne; cecha tych, którzy są sensualni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sensualny

 przysł. sensualnie

Wiktionary


sensualny

książkowo: odbierany za pomocą zmysłów; zmysłowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który jest odbierany za pomocą zmysłów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Uprawiali rytualny seks zbiorowy, który nazywali „orgią sensualną”.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛ̃w̃suˈwalnɨ, AS: sẽũ̯suu̯alny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sensualizm m., sensualista m., sensualność ż.

 przym. sensualistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zmysłowy, wrażeniowy

Wiktionary


sensybilizacja

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sensybilizacja – w medycynie to uczulenie, uwrażliwienie organizmu lub jego poszczególnych narządów, tkanek lub komórek na określone bodźce
  • Sensybilizacja – w fotografice sensybilizacja to podwyższenie światłoczułości oraz rozszerzenie zakresu barwoczułości fotograficznych materiałów światłoczułych dzięki użyciu sensybilizatorów

Wikipedia


sensybilizator

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sensybilizator (fotografia) – barwnik uczulający emulsję światłoczułą
  • sensybilizator (medycyna) – substancja uczulająca w medycynie

Wikipedia


sensytometr

urządzenie do naświetlania próbek materiałów światłoczułych w celu określenia ich światłoczułości


SJP.pl


sensytometria

Sensytometria – nauka o liczbowym oznaczaniu właściwości materiałów światłoczułych. Jest działem metrologii zajmującym się fotograficznymi właściwościami materiałów światłoczułych, głównie światłoczułością, ale również: kontrastowością, zadymieniem, gęstością optyczną, barwoczułością, ostrością, rozdzielczością, ziarnistością.

Wikipedia


sensytometryczny

→ sensytometria


SJP.pl

Patrz:

sensytometria

sensytywność

1. zdolność do odczuwania wrażeń;
2. przewrażliwienie


SJP.pl


sensytywny

1. zdolny do odczuwania wrażeń;
2. przewrażliwiony


SJP.pl


sent

dawna drobna waluta Estonii, używana przed euro


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sent – bretońska nazwa gminy Sains
  • Sent – miejscowość w gminie Scuol, w kantonie Gryzonia, w regionie Engiadina Bassa/Val Müstair
  • Esther-Mirjam Sent – niderlandzka polityczka
  • Sebastian Sent – niemiecki siatkarz
  • sent – dawna estońska moneta
  • SENT – port szeregowy (ang. Single Edge Nibble Transmission)

Wikipedia


sente

drobna waluta Lesotho (100 lisente = 1 loti)


SJP.pl


sentencja

1. krótkie zdanie wyrażające jakąś myśl filozoficzną; maksyma; aforyzm;
2. dawniej: orzeczenie sądu; wyrok


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zwięzłe sformułowanie pewnej ogólnej myśli, np. filozoficznej;

 (1.2) praw. najważniejsza część wyroku lub decyzji administracyjnej, zawierająca rozstrzygnięcie sprawy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Si vis pacem, para bellum – jeśli chcesz pokoju, przygotowuj się do wojny, przypomniał sobie łacińską sentencję, od której pistolet Lugera wziął swoją nazwę.

 (1.2) W niniejszej sprawie uznano, że zostały spełnione przesłanki określone w powyższym przepisie, umożliwiające zmianę decyzji, w związku z czym postanowiono orzec, jak w sentencji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛ̃nˈtɛ̃nt͡sʲja, AS: sẽntẽncʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sentencjonalność ż.

 przym. sentencjonalny

 przysł. sentencjonalnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) maksyma, aforyzm

 (1.2) osnowa, rozstrzygnięcie

Wiktionary


sentito

określenie wykonawcze: z ekspresją


SJP.pl


sentymencik

zdrobnienie od: sentyment


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od sentyment

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie sentyment, lecz tylko mały sentymencik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sentyment m.

Wiktionary


sentyment

uczucie przywiązania i sympatii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) poczucie przywiązania i sympatii

 (1.2) uczuciowość

 (1.3) daw. przekonanie, zasada, pogląd

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na początku tygodnia z sentymentem odnotowałem, że stara animacja poklatkowa ze studia Se-ma-for, będzie kontynuowana w nowoczesnej formie animacji 3D.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛ̃nˈtɨ̃mɛ̃nt, AS: sẽntỹmẽnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sentymentalizm mrz., sentymentalność ż., sentymentalista mos., sentymentalistka ż., sentymentalizowanie n.

:: zdrobn. sentymencik mrz.

 czas. sentymentalizować ndk.

 przym. sentymentalny, sentymentowy

 przysł. sentymentalnie

Wiktionary


sentymentalistka

→ sentymentalista


SJP.pl

Patrz:

sentymentalista

sentymentalistyczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest sentymentalistyczne; cecha tych, którzy są sentymentalistyczni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sentymentalizm m., sentymentalista m., sentymentalistka ż.

 przym. sentymentalistyczny

 przysł. sentymentalistycznie

Wiktionary


sentymentalizm

Sentymentalizm (fr. "sentimentalisme" - uczuciowość) – kierunek umysłowy i literacki w Europie trwający od lat 70. XVIII wieku do początku XIX wieku, okres pośredni pomiędzy oświeceniem i romantyzmem.

Jego twórcami byli Jean-Jacques Rousseau (we Francji) i Laurence Sterne (w Anglii). Nazwa nurtu pochodzi od „powieści uczuciowej” Laurence'a Sterne'a "Podróż sentymentalna przez Francję i Włochy".

Wikipedia


sentymentalnie

przysłówek

 (1.1) w sposób sentymentalny

Wiktionary

Sentymentalnie – pierwszy album duetu Kali/Gibbs. Wydawnictwo ukazało się 10 października 2014 roku nakładem wytwórni muzycznej Ganja Mafia Label.

Album dotarł do 2. miejsca zestawienia OLiS. 14 stycznia 2015 roku płyta uzyskała w Polsce status złotej sprzedając się w nakładzie 15 tys. egzemplarzy. 11 marca uzyskała status platynowej płyty.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dlatego, że mówi o miłości – nieco może naiwnie i sentymentalnie, ale przecież z wdziękiem, abstrahując od narodowych świętości?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛ̃ntɨ̃mɛ̃nˈtalʲɲɛ, AS: sẽntỹmẽntalʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sentymentalny

 rzecz. sentymentalizm m., sentyment m., sentymentalność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ckliwie

Wiktionary


sentymentalniej

stopień wyższy od przysłówka: sentymentalnie


SJP.pl


sentymentalniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: sentymentalny


SJP.pl


sentymentalność

przesadna uczuciowość; skłonność do rozrzewniania się; sentymentalizm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest sentymentalne; cecha tych, którzy są sentymentalni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sentyment m.

 przym. sentymentalny

 przysł. sentymentalnie

Wiktionary


sentymentalny

1. przesadnie uczuciowy, łatwo wzruszający się, np. sentymentalny człowiek;
2. wywołujący wzruszenie, będący przejawem przesadnej uczuciowości, np. sentymentalny film;
3. charakterystyczny dla sentymentalizmu (kierunku artystycznego i ideowego)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przesadnie uczuciowy; także. świadczący o przesadnej uczuciowości

 (1.2) szt. właściwy sentymentalizmowi

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Opowieści o wspólnym zakładowym grzybobraniu czy wspólnym ognisku stanowią istotny element sentymentalnych wspomnień o minionej epoce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛ̃ntɨ̃mɛ̃nˈtalnɨ, AS: sẽntỹmẽntalny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sentyment mrz., sentymentalista mos., sentymentalizm mrz., sentymentalność ż.

 czas. sentymentalizować ndk.

 przysł. sentymentalnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ckliwy

Wiktionary


senyszyn

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ambrozij Senyszyn – metropolita Ukraińskiej Cerkwi Greckokatolickiej w USA
  • Joanna Senyszyn – polski polityk
  • Łew Senyszyn – ukraiński dziennikarz lwowski, po II wojnie światowej na emigracji w Kanadzie

Wikipedia


sep

dawna danina składana w ziarnie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. w dawnej Polsce: podatek od zboża

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • SEP (komunikacja)
  • SEP – Solar Electric Propulsion (napęd słoneczno-elektryczny) → silnik jonowy
  • Stanford Encyclopedia of Philosophy (Stanfordzka Encyklopedia Filozofii)
  • Stowarzyszenie Ekonomistów Polskich
  • Stowarzyszenie Elektryków Polskich
  • Stwardniające zapalenie otrzewnej

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sɛp, AS: sep

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) osep

Wiktionary


sepa

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sepa – wieś w prowincji Sarema, w gminie Pihtla.
  • Sepa – wieś w prowincji Sarema, w gminie Kaarma.
  • Sepa – wieś w prowincji Jõgeva, w gminie Tabivere.
  • SEPA () – jednolity obszar płatności w euro
  • SEPA (ang. ) – szkocka agencja ochrony środowiska

Wikipedia


separacja

1. rozłączenie małżonków bez rozwiązania małżeństwa;
2. izolacja, oddzielenie, odosobnienie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) praw. rozłączenie małżonków bez ich prawa wstępowania w nowy związek małżeński

 (1.2) książk. oddzielenie od czegoś

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • separacja-indywiduacja – teoria psychologiczna Margaret Mahler
  • separacja (psychologia międzykulturowa) – w modelu akulturacji Johna Berry'ego
  • separacja galwaniczna – w elektrotechnice, izolowanie elektryczne pojedynczych obwodów lub odbiorników
  • separacja – w prawie, częściowe uchylenie wspólnoty małżeńskiej
  • separacja – w lotnictwie, minimalna odległość między statkami powietrznymi
  • separacja metafizyczna – w filozofii, podstawowa metoda formowania rozumienia bytu w metafizyce realistycznej

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. separatka ż., separator mrz., separacjonista mos., separacjonizm mrz., separatyzm mrz., separatysta mos., separatystka ż., separowanie n.

 czas. separować ndk.

 przym. separacyjny, separatystyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozłąka, rozstanie

 (1.2) izolacja, izolowanie, oddzielanie, oddzielenie, odłączanie, odłączenie, odosobnienie, separowanie, rozłączenie

Wiktionary


separacjonistka

→ separacjonista


SJP.pl

Patrz:

separacjonista

separacyjny

związany z separacją


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z separacją, dotyczący separacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. separatyzm mrz., separatysta mos., separatka ż., separacja ż.

 czas. separować

Wiktionary


separatka

izolatka;
1. w szpitalach, internatach, żłobkach itp.: oddzielny pokój, w którym umieszcza się osoby chore lub podejrzane o chorobę zakaźną;
2. w więzieniach: cela jednoosobowa; pojedynka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wydzielona jednoosobowa sala dla chorych, zwykle zakaźnie

 (1.2) jednoosobowa cela w więzieniu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛpaˈratka, AS: separatka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. separacja ż., separator m., separatyzm m., separatysta m., separatystka ż., separacjonizm m., separacjonista m., separacjonistka ż., separowanie n.

 czas. separować

 przym. separacyjny, separatystyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) izolatka

Wiktionary


separator

1. urządzenie do rozdzielania składników;
2. element rozdzielający części większej całości


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Separator magnetyczny
  • separator w informatyce:
    • Separator (informatyka)
    • Separator (programowanie)
    • Separator instrukcji
  • Separator dziesiętny
  • Separator (kanalizacja)

Wikipedia


separatum

wydany oddzielne fragment jakiegoś dzieła


SJP.pl


separatysta

członek grupy etnicznej, religijnej lub politycznej dążącej do wyodrębnienia się z większej całości polityczno-społecznej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) polit. zwolennik separatyzmu; osoba dążaca do oddzielenia się, wyodrębnienia się z jakiejś grupy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛparaˈtɨsta, AS: separatysta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. separatyzm m., separatka ż., separator m., separacja ż., separowanie n.

:: fż. separatystka ż.

 czas. separować ndk.

 przym. separatystyczny, separacyjny

 przysł. separatystycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) separacjonista, secesjonista, izolacjonista

Wiktionary


separatystka

członkini grupy etnicznej, religijnej lub politycznej dążącej do wyodrębnienia się z większej całości polityczno-społecznej


SJP.pl


separatystyczny

1. zmierzający do oddzielenia się; izolujący się;
2. pokój separatystyczny - traktat pokojowy zawarty z jednym lub kilkoma państwami wchodzącymi w skład koalicji wojennej


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) polit. związany z separatyzmem lub/i separatystami; właściwy separatyzmowi

 (1.2) oddzielony od innych, dziejący się osobno

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czy media usiłują ukryć prawdę o południowoeuropejskich ruchach separatystycznych?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛparatɨˈstɨt͡ʃnɨ, AS: separatystyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. separatyzm m., separatysta m., separatystka ż., separatka ż., separacja ż.

 przysł. separatystycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rozłamowy, secesjonistyczny; pejor. rozbijacki

 (1.2) oddzielny, osobny, odrębny

Wiktionary


separatyzm

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. dążenie do oddzielenia się, wyodrębnienia się jakiejś grupy z całości;

Wiktionary

Separatyzm albo separacjonizm (z separatus – oddzielony) – dążenie do wyodrębnienia się jakiejś grupy z całości. Najbardziej typowym jest separatyzm narodowościowy, a jednym z jego przejawów secesja narodowa. Dążenie do odrębności pod względem narodowym, politycznym, etnicznym, religijnym; działalność mająca na celu wyodrębnienie terytorialne mniejszości narodowych. Separatyzm jest dążeniem do oderwania się określonego terytorium od jakiegoś państwa i utworzenia odrębnej struktury państwowej.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌsɛpaˈratɨsm̥, AS: separatysm̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. separatka ż., separator m., separatysta m., separatystka ż., separacja ż., separowanie n.

 czas. separować ndk.

 przym. separatystyczny, separacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) secesjonizm

Wiktionary


separowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|separować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. separować ndk.

 rzecz. separatyzm mrz., separatysta mos., separacja ż., separatka ż.

Wiktionary


separować

1. książkowo: nie dopuścić, nie dopuszczać do zetknięcia kogoś lub czegoś z kimś lub z czymś;
2. w prawie: przeprowadzić, przeprowadzać separację małżonków;
3. separować się - książkowo: nie dopuścić, nie dopuszczać do zetknięcia się samego siebie z kimś lub z czymś


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) oddzielać od czego lub kogo

 (1.2) praw. uchylać wspólnotę małżeństwa wraz z zablokowaniem możliwości wstępowania w nowy związek małżeński

czasownik zwrotny niedokonany separować się

 (2.1) odsuwać siebie od innych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. separatyzm mrz., separatysta mos., separowanie n., separatka ż., separacja

 przym. separacyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) izolować, oddzielać, rozdzielać, rozłączać

 (2.1) izolować się, oddzielać się, odłączać się, odosobniać się, rozdzielać się, rozłączać się

Wiktionary


sepd

skrót od: System Elektronicznego Przetwarzania Danych


SJP.pl


sepecik

zdrobnienie od: sepet


SJP.pl


sepet

dawna skrzynka do przechowywania klejnotów, dokumentów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. mebl. szafka z szufladkami do przechowywania biżuterii;

Wiktionary

Sepet – mebel, rodzaj skrzynki z szufladkami i (niekiedy) z pulpitem służący do przechowywania kosztowności bądź dokumentów. Zwykle zdobiony był okuciami, intarsjowany, inkrustowany bądź malowany. W Polsce upowszechnił się w XVII i 1. połowie XVIII wieku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dalej wedle wozowni zakładano konie do dwóch jeszcze kolasek, olbrzymi pajukowie znosili do nich łuby i sepety.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛpɛt, AS: sepet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. sepecik mrz.

Wiktionary


sepia

1. zwierzę z rodziny mięczaków; mątwa;
2. ciemnobrunatny, rudobrązowy barwnik lub kolor;
3. kredka lub rysunek wykonany w takim kolorze


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sepia – inaczej: mątwa, mięczak z gromady głowonogów
  • Sepia Linnaeus, 1758 – rodzaj głowonogów z rodziny mątwowatych (Sepiidae)
  • sepia – barwnik otrzymywany z gruczołu czernidłowego sepii-głowonoga
  • sepia – technika stosowana w fotografii
  • SEPIA – instrument obserwacyjny w Atacama Pathfinder Experiment

Wikipedia


sepienko

Sepienko – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie kościańskim, w gminie Kościan. Na południe od Sepienka przepływa Kanał Prut I oraz przebiega droga wojewódzka nr 308.

Wśród właścicieli ziemi w Sepienku w roku 1580 wymieniono Abrahama Zadorskiego, Jana Sepińskiego, zwanego też Wincentym i innego Jana Sepińskiego. Około 1793 właścicielem Sepienka był Melchior Rożnowski.

Wikipedia


sepiolit

minerał, rodzaj glinki używanej do wyrobu drobnych przedmiotów; pianka morska


SJP.pl

Sepiolit (pianka morska, pierre de savon Maroc) – minerał z gromady krzemianów, zaliczany do minerałów ilastych. Minerał pospolity, szeroko rozpowszechniony w niektórych rejonach Ziemi.

Nazwa pochodzi od gr. "sepia" = mątwa i "lithos" = skała, kamień i nawiązuje do wewnętrznej muszli mątwy, do której minerał jest podobny.

Wikipedia


sepiować

wytrącać na odbitkach siarczek srebra; siarczkować


SJP.pl


sepiowy

przymiotnik od: sepia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zrobiony z sepii (wydzieliny)

 (1.2) mający kolor sepii

 (1.3) zabarwiony lub namalowany kolorem sepii; taki, na którym użyto sepii (techniki)

Wiktionary


sepkowski

nazwisko


SJP.pl


seplenienie

jedno z najczęściej spotykanych zaburzeń artykulacyjnych, polegające na nieprawidłowej realizacji głosek: s, z, c, dz, ś, ź, ć, dź, sz, ż, cz, dź; sygmatyzm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|seplenić.

Wiktionary

Seplenienie, sygmatyzm – wada wymowy zaliczana do dyslalii. Polega na nieprawidłowej wymowie niektórych głosek. Seplenienie często ma podłoże psychiczne, może być wynikiem lęku.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌsɛplɛ̃ˈɲɛ̇̃ɲɛ, AS: seplẽńė̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. seplenić

Wiktionary


sepleniący

wymawiać wadliwie spółgłoski; szeplenić (dawniej)


SJP.pl

Patrz:

seplenić

seplenić

wymawiać wadliwie spółgłoski; szeplenić (dawniej)


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) błędnie wymawiać spółgłoski szczelinowe zębowe i dziąsłowe

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈplɛ̃ɲit͡ɕ, AS: seplẽńić

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seplenienie n.

Wiktionary


seppuku

japońskie rytualne samobójstwo poprzez rozcięcie brzucha mieczem lub sztyletem; sepuku, harakiri


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) hist. tradycyjny japoński rytuał samobójstwa poprzez rozpłatanie mieczem lub sztyletem wnętrzności

Wiktionary

Na tę stronę wskazuje „harakiri”. Zobacz też: "Harakiri (ujednoznacznienie)".

Seppuku (jap. 切腹) lub też hara-kiri (jap. 腹切り), kappuku (jap. 割腹) i tofuku (jap. 屠腹) – japońskie rytualne samobójstwo polegające na rozcięciu mieczem lub sztyletem brzucha, gdzie – według tradycji japońskiej – mieściła się dusza. Rozcięcie brzucha miało być dowodem niewinności samobójcy i okazania szczerości jego zamiarów. Po śmierci był oczyszczany z wszelkich zarzutów.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Współcześnie seppuku nie jest praktykowane.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) harakiri

Wiktionary


sepsa

ostre zakażenie organizmu wywołane obecnością drobnoustrojów we krwi; sepsis, posocznica, endotoksemia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. zespół ogólnoustrojowej reakcji zapalnej;

 (1.2) slang. ubikacja

 (1.3) slang. psuja (w grze)

 (1.4) slang. przezwisko

Wiktionary

Na tę stronę wskazuje „posocznica”. Zobacz też: posocznica u ryb.

Sepsa, posocznica, endotoksemia ( sepsis) – specyficzna reakcja organizmu na zakażenie. Sepsa nie jest samodzielną jednostką chorobową, a obecnie definiuje się ją jako zagrażającą życiu dysfunkcję narządową spowodowaną zaburzoną regulacją odpowiedzi ustroju na zakażenie. Może prowadzić do amputacji kończyn.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Aktualnie do rozpoznania sepsy nie jest niezbędne stwierdzenie obecności drobnoustrojów we krwi, aczkolwiek w większości przypadków dochodzi do rozsiewu drobnoustrojów drogą układu krwionośnego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛpsa, AS: sepsa

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) posocznica

Wiktionary


sepsis

[czytaj: seps-is] ostre zakażenie organizmu wywołane obecnością drobnoustrojów we krwi; sepsa, posocznica, endotoksemia


SJP.pl


septalogia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) liter. muz. film. cykl składający się z siedmiu utworów literackich, muzycznych lub filmowych, z których każdy stanowi odrębną całość, lecz połączonych np. wspólną tematyką, grupą bohaterów

Wiktionary

Septalogia – rzadko używane określenie serii siedmiu dzieł sztuki (np. książek lub filmów) połączonych co najmniej jednym wspólnym wątkiem. Jedną z bardziej znanych septalogii jest seria książek "Harry Potter".

Wikipedia


septaria

konkrecja marglista lub ilasto-żelazista występująca w iłach


SJP.pl

Septaria – rodzaj konkrecji marglistej lub ilasto-żelazistej, które cechują się obecnością promienistych lub poligonalnych szczelin, które rozszerzają się w kierunku ich wnętrza i są wypełnione wtórnie kalcytem lub dolomitem, czasem z dodatkową mineralizacją sfalerytem, galeną, pirytem, chalkopirytem, gipsem albo barytem. Szczeliny mogły powstawać wskutek pękania lub kurczenia się materiału konkrecji.

Wikipedia


septariowy

przymiotnik od: septaria


SJP.pl


septecik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od septet

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. septet m.

Wiktionary


september

dawniej: wrzesień


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. wrzesień

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • september – miesiąc w kalendarzu rzymskim
  • Petra Marklund – wokalistka znana jako September
    • September – album studyjny wokalistki September
    • September – album kompilacyjny wokalistki September
  • Wrzesień () – film w reżyserii Woody’ego Allena z 1987
  • wieczny wrzesień ()

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sɛpˈtɛ̃mbɛr, AS: septẽmber

Wiktionary

Powiązane:

 przym. septembrowy

Wiktionary


septembrowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) daw. wrześniowy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. september m.

Wiktionary


septentrionalny

przestarzale: północny


SJP.pl


septet

1. zespół muzyczny lub śpiewaczy składający się z siedmiu wykonawców;
2. utwór muzyczny skomponowany na siedem głosów lub instrumentów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) muz. zespół siedmiu muzyków

Wiktionary

Septet (z łac. "septem" – siedem: ang. "septet", franc. "septuor", niem. "Septett", wł. "settimino") – dwuznaczne pojęcie muzyczne:

Nazwa „septet” – na wzór tria, kwartetu, kwintetu itp. – jest używana od powstania siedmioczęściowego "Septetu Es-dur" op. 20 (1799/1800) Ludwiga van Beethovena. Był to utwór na skrzypce, altówkę, wiolonczelę, kontrabas, klarnet, róg i fagot. Skład tej „zminiaturyzowanej orkiestry” oraz wieloodcinkową formę wielokrotnie naśladowano w XIX wieku, a nawet w XX wieku.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. septecik mrz.

Wiktionary


septoplastyka

chirurgiczna korekta skrzywionej przegrody nosowej


SJP.pl

Septoplastyka – zabieg laryngologiczny mający na celu korekcję skrzywienia przegrody nosowej. Przegroda powinna przebiegać wzdłuż środka nosa. Kiedy zachodzi na jedną z jam nosowych, wtedy zwęża ją i utrudnia przepływ powietrza. Niedrożność spowodowana przez poważne odkształcenia przegrody prowadzi do przewlekłych schorzeń zatok.

Wikipedia


septorioza

Se

Wikipedia


septuaginta

najstarszy przekład "Starego Testamentu" z języka hebrajskiego na grecki, dokonany według legendy przez siedemdziesięciu uczonych żydowskich w III i II w. p.n.e.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) rel. hist. bibl. pierwsze tłumaczenie Starego Testamentu z hebrajskiego i aramejskiego na koine;

Wiktionary

Septuaginta (z siedemdziesiąt; oznaczana rzymską liczbą LXX oznaczającą 70, w wydaniach krytycznych przez symbol 𝔖) – pierwsze tłumaczenie Biblii hebrajskiej i innych religijnych tekstów judaizmu z hebrajskiego i aramejskiego na grekę. Nazwa pochodzi od liczby tłumaczy, którzy mieli brać udział w pracach nad przekładem Tory. Przekład ten powstawał stopniowo pomiędzy 250 a 150 rokiem p.n.e. w Aleksandrii, i jest dziełem wielu tłumaczy.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) LXX, 𝔖

Wiktionary


septum

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kolczyk zakładany w otworze wykonanym w przegrodzie nosowej

Wiktionary

Septa, l. mn. septy (łac. "septum", l.mn. "septa", "dysepiment", "dissepimentum") – w znaczeniu ogólnym – przegroda.

Wikipedia


septyczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest septyczne; cecha tych, którzy są septyczni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. septyczny

 przysł. septycznie

Wiktionary


septyczny

1. wywołany przez bakterie ropotwórcze, zarazki chorobotwórcze; zakaźny;
2. określenie oddziału szpitalnego, w którym leczy się zakaźnie chorych


SJP.pl


septyka

1. działania mające na celu zapobieganie zakażeniu;
2. wolność od bakterii, wirusów, grzybów; jałowość


SJP.pl


septyliard

liczba wynosząca 10^45


SJP.pl

Septyliard – liczba o wartości: 1 000 000 000 000 000 000 000 000 000 000 000 000 000 000 000 = 1045, czyli jedynka i 45 zer w zapisie dziesiętnym. Termin "septyliard" jest stosowany w nazewnictwie liczebników w skali długiej i nie ma swojego odpowiednika w skali krótkiej.

Wikipedia


septylion

liczba wyrażona jedynką z 42 zerami; w nielicznych krajach (np. Francji, byłym Związku Radzieckim) równa jedynce z 24 zerami


SJP.pl

Septylion – liczba 1042, czyli jedynka i 42 zera w zapisie dziesiętnym.

W krajach stosujących tzw. krótką skalę (głównie kraje anglojęzyczne) septylion oznacza 1024, czyli kwadrylion w pozostałych krajach.

W układzie SI mnożnikowi 1042 nie odpowiada żaden przedrostek jednostki miary.

Wikipedia


septyma

1. interwał prosty zawarty między siedmioma kolejnymi stopniami skali muzycznej;
2. siedmiowersowa strofa złożona z jedenastozgłoskowców o układzie rymów aabccab


SJP.pl

Septyma – interwał prosty zawarty między siedmioma kolejnymi stopniami skali muzycznej. W szeregu zasadniczym naturalnie występują septyma wielka i septyma mała. Zastosowanie znaków chromatycznych pozwala zmienić jej rozmiar.

Wikipedia


septymania

kraina historyczna w południowej Francji, część historycznej Oksytanii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. kraina historyczna w południowej Francji między Garonną a Rodanem i między Sewennami a Pirenejami;

Wiktionary

Se

Wikipedia

Powiązane:

 przym. septymański

Wiktionary


septymański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Septymanią, dotyczący Septymanii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Septymania ż.

Wiktionary


septymiusz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Septymiusz, Septym – imię męskie pochodzenia łacińskiego. Patronem tego imienia jest św. Septymiusz, mnich (V wiek). Jego żeńskim odpowiednikiem jest imię Septymia.

Septymiusz imieniny obchodzi 17 sierpnia.

Septym imieniny obchodzi 24 października.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Według tradycji uformowanej w VI wieku Ireneusz z Lyonu miał ponieść śmierć męczeńską w czasie prześladowania chrześcijan za panowania Septymiusza Sewera.

Wiktionary


septymowy

przymiotnik od: septyma


SJP.pl


sepuku

japońskie rytualne samobójstwo poprzez rozcięcie brzucha mieczem lub sztyletem; seppuku, harakiri


SJP.pl


sepulkralny

w sztuce:
1. grobowy, nagrobkowy, cmentarny;
2. związany z wiarą w życie pozagrobowe, szacunkiem dla zmarłych


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) grobowy, nagrobkowy, cmentarny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Cmentarz jest miejscem sepulkralnym.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛpulˈkralnɨ, AS: sepulkralny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) grobowy, nagrobny, nagrobkowy, cmentarny, pogrzebowy

Wiktionary


sepultura

dawniej: akt zgonu jako dowód wdowieństwa


SJP.pl

Sepultura – brazylijska grupa muzyczna wykonująca głównie groove metal i thrash metal, powstała w 1984 z inicjatywy Maxa i Igora Cavalerów.

Styl muzyczny grupy ewoluował na przestrzeni czasu – poczynając od black metalu i death metalu, poprzez thrash, po groove metal, którego Sepultura jest jednym z prekursorów. Niektóre jej dokonania można zakwalifikować jako hardcore punk, folk metal oraz muzyka instrumentalna.

Wikipedia


sequel

[czytaj: s-ikłel] kontynuacja jakiegoś utworu, zwykle filmu, książki lub gry komputerowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) dalszy ciąg jakiegoś dzieła, najczęściej filmu lub książki;

Wiktionary

Sequel (; ang. "kontynuacja", "dalszy ciąg", "następstwo") – kontynuacja jakiegoś dzieła, najczęściej filmu, książki lub gry komputerowej, przedstawiająca dalsze losy poznanych bohaterów lub kontynuująca wątek ukazany w poprzednim dziele.

Sequele przeważnie realizowane są w celach komercyjnych, powstając na fali popularności, albo są z góry zaplanowaną częścią serii.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Po sukcesie pierwszej części filmu, realizatorzy zapowiedzieli nakręcenie sequelu.

Wiktionary


sequencer

[czytaj: s-ikŁENser] urządzenie elektroniczne lub program komputerowy zapamiętujące sekwencje dźwięków; sekwenser, sekwencer


SJP.pl


ser

produkt spożywczy otrzymywany z mleka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spoż. kulin. produkt spożywczy w postaci gęstej masy, otrzymywany z mleka krowiego, koziego, bądź owczego;

Wiktionary

Ser – produkt spożywczy wytwarzany poprzez wytrącenie z mleka tłuszczu i białka w postaci skrzepu, który zostaje poddany dalszej obróbce. Istnieje wiele gatunków sera i dzieli się je np. ze względu na gatunek mleka, zawartość tłuszczu, konsystencję, proces produkcyjny i czas dojrzewania. Ser zawiera wiele składników odżywczych. Technologią produkcji serów zajmuje się serowarstwo.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W biegu zrobił dwie kanapki z serem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛr, AS: ser

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sernik m., serniczek m., sernica ż., serowiec m., serowarstwo n., serownik m., serownia ż., serwatka ż., serowatość ż.

:: zdrobn. serek m.

 przym. serowy, serny, serowaty, sernikowy, serwatkowy, seropodobny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk kejza

Wiktionary


ser.-chorw.

skrót od: serbsko-chorwacki


SJP.pl


sera

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ekol. ciąg charakterystycznych zmian obserwowanych w sukcesji ekologicznej

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp. od: ser

Wiktionary

Sera (seria sukcesyjna, stadium seralne) – ciąg charakterystycznych zmian obserwowanych w sukcesji ekologicznej (model klasyczny, koncepcja Clementsa). Według Clementsa sukcesja jest procesem deterministycznym i kierunkowym, kolejne stadia sukcesyjne biocenozy zastępują się, dzięki zmianie warunków wywołanych przez poprzednie stadia. W zależności od warunków początkowych wyróżnia się:

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsɛra, AS: sera

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. hydrosera, kserosera, litosera, mikrosera

Wiktionary


seradela

pastewna roślina z rodziny motylkowatych; saradela


SJP.pl

Se

Wikipedia


seradelowy

przymiotnik od: seradela


SJP.pl


seraf

w chrześcijaństwie: ognisty anioł z najwyższego chóru anielskiego, stojący przy tronie Boga; serafin


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) teol. bibl. anioł należący do najwyższego chóru w hierarchii anielskiej;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W glorii monstrancji złotnik umieścił dwóch serafów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serafin mos., Serafin mos., Serafinów mrz., Serafina ż., serafitka ż.

 przym. seraficki, seraficzny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) serafin

Wiktionary


seraficki

anielsko piękny; wzniosły; seraficzny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) poet. anielski, piękny, wzniosły

 (1.2) przen. franciszkański

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) 29 listopada przypada Święto Wszystkich Świętych Zakonu Serafickiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seraf mos., serafin mos., serafitka ż.

 przym. seraficzny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) seraficzny

 (1.2) franciszkański

Wiktionary


seraficzność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) poet. cecha tego, co seraficzne

Wiktionary

Powiązane:

 przym. seraficzny

Wiktionary


seraficzny

anielsko piękny i doskonały; seraficki


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) poet. anielski, piękny, wzniosły

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛraˈfʲit͡ʃnɨ, AS: serafʹičny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seraf mos., seraficzność ż., serafin mos., serafitka ż.

 przym. seraficki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) seraficki

Wiktionary


serafin

w chrześcijaństwie: ognisty anioł z najwyższego chóru anielskiego, stojący przy tronie Boga; seraf


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) teol. bibl. anioł należący do najwyższego chóru w hierarchii anielskiej;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Serafin – istota biblijna
  • Serafin – imię męskie
  • Serafin – przysiółek wsi Chudowola w woj. lubelskim, w pow. lubartowskim, w gminie Michów
  • Serafin – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ostrołęckim, w gminie Łyse
  • Serafin – osada leśna w woj. mazowieckim, w pow. ostrołęckim, w gminie Łyse
  • Serafin – nieistniejący dziś naturalny zbiornik polodowcowy na Kurpiach Zielonych na północ od wsi Serafin
  • Andrzej Serafin – polski filozof i tłumacz
  • Ewelina Serafin – polska aktorka
  • Jakub Serafin – polski piłkarz
  • Jan Serafin – polski prawnik
  • Jan Serafin – polski wojskowy
  • Józef Serafin – polski organista

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wówczas przyleciał do mnie jeden z serafinów, trzymając w ręce węgiel, który kleszczami wziął z ołtarza.

 (1.1) Każdy z serafinów ma po sześć skrzydeł.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seraf m., Serafin m., Serafinów m., Serafina ż., serafitka ż.

 przym. seraficki, seraficzny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) seraf

Wiktionary


serafina

w chrześcijaństwie: ognisty anioł z najwyższego chóru anielskiego, stojący przy tronie Boga; seraf


SJP.pl

Serafina – żeński odpowiednik hebrajskiego imienia Serafin.

W Polsce pozostaje imieniem wybieranym rzadko, występuje w zgromadzeniach zakonnych. W styczniu 2024 r. w rejestrze PESEL, wśród publicznie dostępnych danych dotyczących osób żyjących, wykazano 260 kobiet o imieniu Serafina nadanym jako imię pierwsze.

Wikipedia


serafininy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Serafiny lub z nią związany


SJP.pl


serafinit

minerał, glinokrzemian magnezowy; klinochlor


SJP.pl

Serafinit – bardzo rzadki minerał z gromady krzemianów, będący odmianą klinochloru.

Wikipedia


serafinostwo

Serafin z żoną; Serafinowie


SJP.pl


serafinowicz

nazwisko


SJP.pl


serafinowie

w chrześcijaństwie: ognisty anioł z najwyższego chóru anielskiego, stojący przy tronie Boga; seraf


SJP.pl


serafinowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Serafina lub z nim związany


SJP.pl


serafitka

członkini katolickiego zakonu żeńskiego: Zgromadzenie Córek Matki Bożej Bolesnej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rel. zakonnica z katolickiego Zgromadzenia Córek Matki Bożej Bolesnej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Matka Boża Bolesna jest dla serafitek przykładem żarliwego umiłowania Boga i zjednoczenia z Chrystusem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seraf mos., serafin mos., Serafin mos., Serafina ż.

 przym. seraficki, seraficzny

Wiktionary


serafiński

nazwisko


SJP.pl


seraj

saraj;
1. w krajach muzułmańskich: pałac sułtana;
2. w tradycyjnym domu muzułmańskim: wydzielona część mieszkalna, przeznaczona dla kobiet; harem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) archit. orientalny pałac, rezydencja władcy, zwłaszcza sułtana

 (1.2) kobieca część tradycyjnego domu muzułmańskiego

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) harem

Wiktionary


serajowy

→ seraj


SJP.pl

Patrz:

seraj

serak

wielka bryła lodu powstała na skutek łamania się lodowca na stromym progu skalnym w dolinie lodowcowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. ogromna bryła lodu powstająca w wyniku pękania lodowca;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Šerák – szczyt w górach Republiki Czeskiej
  • serak – element rzeźby lodowcowej

Wikipedia


serapis

egipski bóg; Sarapis


SJP.pl

Serapis, Sarapis ( Σέραπις, Σάραπις, Serapis) – synkretyczne bóstwo hellenistycznego Egiptu, łączące cechy niektórych bogów egipskich i greckich. Otoczone szczególną opieką przez dynastię Ptolemeuszów, czczone było w Serapejonach, z których najbardziej znany, pełniący centrum kultu znajdował się w Aleksandrii. W okresie dominacji rzymskiej wraz z kultem Izydy rozpowszechnił się na inne części imperium.

Wikipedia


seraskier

w dawnej Turcji: naczelny dowódca armii


SJP.pl


serau

ssak z rodziny wołowatych, występujący w górach Azji oraz w Japonii i na Tajwanie


SJP.pl

Serau ("Capricornis") – rodzaj ssaków z podrodziny antylop (Antilopinae) w obrębie rodziny wołowatych (Bovidae).

Wikipedia


serb

mieszkaniec Serbii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek narodowości serbskiej, mieszkaniec Serbii

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nazwa Serb ma tylko u Polaków wyraz który może przypominać jego dawne znaczenie: pokrewieństwo; jest to wyraz pa-sierb.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛrp, AS: serp

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serbski mrz., Serbia ż., Serbka ż.

 przym. serbski

Wiktionary


serb.

skrót od: serbski


SJP.pl

skrót

 (1.1) = serbski

Wiktionary


serb.-chorw.

skrót od: serbsko-chorwacki


SJP.pl


serbet

rodzaj orzeźwiającego deseru, robionego z posłodzonej wody z zamrożonymi owocami (najczęściej sokiem lub purée), ewentualnie winem i likierem; sorbet


SJP.pl


serbia

państwo w Europie powstałe w roku 2006 po rozpadzie Serbii i Czarnogóry; Republika Serbii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. kraj w Europie, powstał po rozpadzie Serbii i Czarnogóry;

Wiktionary

Ni

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Węgry graniczą z Austrią, Słowacją, Ukrainą, Rumunią, Serbią, Chorwacją i Słowenią.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛrbʲja, AS: serbʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serbski mrz., Serb m., Serbka ż.

 przym. serbski

Wiktionary


serbinów

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Serbinów – wieś w województwie świętokrzyskim
  • Serbinów – osiedle Kalisza
  • Serbinów – osiedle Krasnegostawu
  • Serbinów – osiedle Mińska Mazowieckiego
  • Serbinów – osiedle Oleśnicy
  • Serbinów – osiedle Tarnobrzega
  • Serbinów – dawna gromada w pow. kieleckim
  • Serbinów – miejsce powieści Noce i dnie Marii Dąbrowskiej
  • Katolicka Telewizja Serbinów – telewizja w Tarnobrzegu

Wikipedia


serbistyka

nauka o języku, literaturze i kulturze Serbów


SJP.pl

Serbistyka – dyscyplina zajmująca się badaniem literatury, języka i kultury serbskiej. Stanowi część slawistyki.

Termin "srbistika" pojawił się w początkowym okresie rozwoju filologii słowiańskiej. Posłużył się nim Josef Dobrovský w antologii "Slovanka" (1814).

Wikipedia


serbka

mieszkanka Serbii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta lub dziewczyna narodowości serbskiej, obywatelka Serbii, mieszkanka Serbii

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛrpka, AS: serpka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Serbia ż., serbski m.

:: fm. Serb m.

 przym. serbski

Wiktionary


serbochorwacki

język serbochorwacki - do okresu rozpadu Jugosławii: określenie języka z grupy południowosłowiańskich, używanego przez Serbów, Chorwatów, Czarnogórców i bośniackich Muzułmanów; język serbsko-chorwacki (chorwacko-serbski)


SJP.pl


serbołużycki

dotyczący Serbołużyczan (Serbów Łużyckich), charakterystyczny dla Serbołużyczan


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Serbołużyczanami (Serbami łużyckimi), dotyczący Serbołużyczan

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Serbołużyczanin mos., Serb łużycki mos.

Wiktionary


serbołużyczanie

mieszkaniec Łużyc (krainy); Łużyczanin


SJP.pl

Nie mylić z: Serbowie.

Serbołużyczanie, znani także jako Łużyczanie lub Serbowie łużyccy ( Serbja, Serby, niem. "Sorben" lub "Wenden", cz. "Lužičtí Srbové") – słowiańska grupa etniczna. Naród zaliczany do Słowian zachodnich. Zamieszkują Łużyce, krainę leżącą w okolicy trójstyku granic Niemiec, Polski oraz Czech, głównie na terenie Niemiec.

Wikipedia


serbołużyczanin

mieszkaniec Łużyc (krainy); Łużyczanin


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) etn. członek narodu zachodniosłowiańskiego zamieszkującego Łużyce

Wiktionary

Powiązane:

 przym. serbołużycki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Łużyczanin, Serb łużycki

Wiktionary


serbołużyczanka

mieszkanka Łużyc (krainy); Łużyczanka


SJP.pl


serbski

przymiotnik od: Serbia


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Serbią lub Serbami, dotyczący Serbii lub Serbów

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) jęz. jedna z czterech uregulowanych odmian języka serbsko-chorwackiego, ze statusem języka urzędowego w Serbii i BiH;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Belgrad jest największym serbskim miastem.

 (1.1) Językiem serbskim mówi około 11 milionów ludzi na świecie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛrpsʲci, AS: serpsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Serbia ż., Serb m., Serbka ż.

 przym. antyserbski, proserbski, nieserbski, serbskojęzyczny

Wiktionary


serbsko-chorwacki

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) jęz. język południowosłowiański, używany w Serbii, Czarnogórze, Chorwacji i BiH;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mój znajomy cały swój czas wolny poświęca nauce języka serbsko-chorwackiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Serbochorwat m., Serbochorwatka ż., serbochorwacczyzna ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) serbochorwacki

Wiktionary


serbskojęzyczny

przymiotnik

 (1.1) taki, który posługuje się językiem serbskim

 (1.2) taki, którego mieszkańcy posługują się językiem serbskim

 (1.3) spisany, stworzony w języku serbskim

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛrpskɔjɛ̃w̃ˈzɨt͡ʃnɨ, AS: serpskoi ̯ẽũ̯zyčny

Wiktionary

Powiązane:

 przym. serbski

 rzecz. serbski mrz.

Wiktionary


serbskość

→ serbski


SJP.pl

Patrz:

serbski

sercanie

zakonnik ze Zgromadzenia Księży Najświętszego Serca Jezusa


SJP.pl

Sercanie, Zgromadzenie Księży Najświętszego Serca Jezusowego, tzw. sercanie czarni ("Congregatio Sacerdotum a Sacro Corde Iesu, w skrócie SCI lub SCJ") – katolicki klerycki instytut zakonny na prawie papieskim, założony w 1878 roku w Saint Quentin (Francja) przez Sługę Bożego ks. Leona Jan Dehona.

Wikipedia


sercanin

zakonnik ze Zgromadzenia Księży Najświętszego Serca Jezusa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. zakonnik ze Zgromadzenia Księży Najświętszego Serca Jezusa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serce n., serduszko n., serducho n., sercówka ż., sercowiec m., serdecznik m., serdeczność ż.

:: fż. sercanka ż.

 przym. sercowy, serdeczny, sercowaty

 przysł. serdecznie

 czas. serduszkować

Wiktionary


sercanka

członkini katolickiego zakonu żeńskiego: Zgromadzenie Służebnic Najświętszego Serca Jezusowego


SJP.pl


sercanki

członkini katolickiego zakonu żeńskiego: Zgromadzenie Służebnic Najświętszego Serca Jezusowego


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Zgromadzenie Najświętszego Serca Jezusa (Sacré Coeur)
  • Zgromadzenie Służebnic Najświętszego Serca Jezusowego
  • Zgromadzenie Córek Najczystszego Serca Najświętszej Maryi Panny (sercanki bezhabitowe)

Wikipedia


serce

1. narząd zapewniający krążenie w układzie krwionośnym ssaków i ptaków;
2. przenośnie: siedziba uczuć, szczególnie miłości, źródło cnót i wartości;
3. środek czegoś, najważniejszy punkt;
4. element dzwonu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) anat. u ludzi i wielu zwierząt: organ (mięsień), którego praca powoduje przepływ krwi w organizmie;

 (1.2) przen. pot. współczucie, pozytywne cechy wobec innych, ludzi i zwierząt

 (1.3) przen. zapał, chęć robienia czegoś jak najlepiej

 (1.4) przen. pot. miejsce, gdzie są czyjeś uczucia, często miłości

 (1.5) część dzwonu, która uderza w jego ściany i powoduje dźwięk

 (1.6) przedmiot przypominający serce (1.1) będący symbolem miłości

 (1.7) przen. centrum, najważniejsza część czegoś

 (1.8) karc. jeden z kolorów w kartach

Wiktionary

Serce ( cor, kardia) – centralny narząd układu krwionośnego strunowców, stawonogów, pazurnic, mięczaków i ramienionogów. Zbudowany jest z tkanki mięśniowej poprzecznie prążkowanej typu sercowego. Zazwyczaj narząd ten otoczony jest osierdziem ("pericardium").

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Płazy mają tylko jedną komorę serca.

 (1.2) Zmarły ksiądz miał wiele serca dla bezdomnych dzieci.

 (1.3) Nasi piłkarze nie mają serca do gry.

 (1.4) Informacja o śmierci papieża napełniła bólem serca wielu osób.

 (1.5) Stary dzwon przetopiono na armaty, a serce oddano do muzeum.

 (1.7) W samym sercu miasta czytam to na twojej twarzy, / W samym sercu miasta coś się nam przydarzy.

 (1.8) Grasz w serca czy wino?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛrt͡sɛ, AS: serce

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serdeczność ż., sercowiec m.

:: zdrobn. serduszko n.

:: zgrub. serducho n.

 przym. sercowy, wewnątrzsercowy, serdeczny, sercowaty, stpol. sierdeczny

 przysł. sercowo, serdecznie, stpol. sirdecznie

 czas. serduszkować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. pikawa, stpol. sirce, stpol. sierce

 (1.4) wątroba

 (1.5) bijak, język

 (1.8) kier, czerwień, herc

Wiktionary


sercolistny

1. kulnik sercolistny - gatunek roślin z rodziny babkowatych;
2. hutujnia sercolistna - gatunek rośliny ozdobnej mającej trójkolorowe liście w kształcie serca


SJP.pl


sercowaty

przypominający kształtem serce, podobny do serca


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) przypominający kształtem serce

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jak się nazywa ta roślina z sercowatymi liśćmi, którą masz na oknie?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serce n., serducho n., sercanin mos.

 przym. sercowy

Wiktionary


sercowiec

potocznie: człowiek chorujący na serce; człowiek z wadą serca


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. osoba mająca chore serce

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Będą one zawierać komunikaty o wpływie pogody na samopoczucie, wiadomości dla alergików, sercowców, informacje dla żeglarzy czy narciarzy, ciekawostki pogodowe i oczywiście prognozę pogody.

 (1.1) Źle wysoką temperaturę znoszą sercowcy, osoby starsze, ale też ludzie ogólnie wyczuleni na zmiany klimatyczne.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serce n., sercanin mos., serduszko n., serduszkowanie n.

 przym. sercowy

 czas. serduszkować

Wiktionary


sercowy

1. dotyczący serca - organu układu krążenia (np. mięsień sercowy);
2. odnoszący się do serca jako siedliska uczuć, wrażeń i doznań miłosnych; uczuciowy


SJP.pl

przymiotnik odrzeczownikowy

 (1.1) anat. dotyczący serca jako narządu

 (1.2) dotyczący uczuć zakochania i miłości

 (1.3) herald. umieszczony w środku tarczy herbowej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serduszkowanie n., serce n., serduszko n., sercowiec m., sercanin m., sercanka ż., serdeczność ż.

 przym. serdeczny, sercowaty

 przysł. serdecznie

 czas. serduszkować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kardialny

 (1.2) kochliwy, miłosny, romansowy, uczuciowy

Wiktionary


serczyk

nazwisko


SJP.pl


sercówka

1. odmiana czereśni
2. łopata o sercowatym ostrzu
3. metalowa ramka w kształcie pierścienia, usztywniająca i chroniąca pętlę na końcu liny przed zgnieceniem; kausza, chomątko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sercówka – małż z rodzaju Cardium, Parvicardium lub Cerastoderma. Najczęściej pod taką nazwą opisywana jest sercówka pospolita (Cardium edule) nazywana również białą lub bałtycką. Inne gatunki sercówe...
    • sercówka drobna (Parvicardium hauniense)
    • sercówka jadalna (Cardium edule)
    • sercówka kolczasta (Cardium echinatum)
  • sercówka – odmiana czereśni
  • sercówka – rodzaj łopaty o ostrzu w kształcie serca
  • sercówka – forma w kształcie serca, przeznaczona do zdobienia serów owczych
  • sercówka – uchwyt liny, chomątko, kausza

Wikipedia


serdaczek

zdrobnienie od: serdak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od serdak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serdak m.

Wiktionary


serdak

ciepła kamizelka, zwłaszcza z kożucha


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kraw. ciepła kamizelka, zwykle z kożucha

Wiktionary

Serdak – element ubioru, ciepła kamizelka ze skóry (kożucha) lub wełny sięgająca pasa, będąca częścią wielu strojów tradycyjnych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie chce nam powiedzieć, gdzie kupił ten serdak.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serdaczek mrz.

Wiktionary


serdar

sardar;
1. arystokrata w Pakistanie, Afganistanie i Indiach
2. naczelny dowódca w Turcji i w Egipcie


SJP.pl


serdce

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) stpol. serce

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛrtt͡sɛ, AS: sertce

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serduszkowanie n., serduszko, serdeńko

 przym. serdeczny

 przysł. serdecznie

 czas. serduszkować

Wiktionary


serdecznie

przysłówek

 (1.1) w sposób serdeczny, z uprzejmością, życzliwością; otwarcie

 (1.2) naprawdę, całkowicie, bardzo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ile miłości potrafiłeś wbudować w twój dom rodzinny? Jest w nim ciepło, miło, przytulnie, wyrozumiale, serdecznie, wybaczająco, przepraszająco, tkliwie, wrażliwie?

 (1.2) Nareszcie, ponieważ oznaczało to koniec wielomiesięcznych przygotowań, których miałem już serdecznie dość i nad którymi od kilku dni już nie panowałem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛrˈdɛt͡ʃʲɲɛ, AS: serdečʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. serdeczny, sercowy

 rzecz. serduszkowanie n., serdeczność ż., serce n., serdce n., serduszko n., sercanin mos.

 czas. serduszkować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) życzliwie, przyjaźnie

Wiktionary


serdeczniej

stopień wyższy od przysłówka: serdecznie


SJP.pl


serdeczniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: serdeczny


SJP.pl


serdecznik

miododajna roślina zielna z rodziny jasnotowatych (wargowych), o różowawych kwiatach zebranych w nibyokółki, w Polsce rosnąca przy drogach, płotach, na śmietnikach i w zaniedbanych parkach


SJP.pl

Serdecznik ("Leonurus" L.) – rodzaj roślin należących do rodziny jasnotowatych. Obejmuje ok. 25 gatunków. Rośliny te rosną głównie w Azji, w basenie Morza Śródziemnego, w tym w Europie (także w Polsce) rośnie jeden gatunek – serdecznik pospolity "L. cardiaca". Roślina ta wykorzystywana była w ziołolecznictwie oraz uzyskiwano z niej zielony barwnik. Lokalnie jako roślina lecznicza wykorzystywany był także "L. japonicus" i "L. sibiricus".

Wikipedia


serdeczność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) życzliwość, serdeczny stosunek

 (1.2) czułość

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zaprosił nas z niezwykłą serdecznością do siebie na weekend.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛrˈdɛt͡ʃnɔɕt͡ɕ, AS: serdečność

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serduszkowanie n., sercanin mos., serduszko n., serce n., serdeczności

 przym. serdeczny, sercowy

 przysł. serdecznie

 czas. serduszkować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) otwartość

Wiktionary


serdeczny

1. przyjazny, życzliwy, bliski uczuciowo;
2. dawniej: miłosny, sercowy;
3. serdeczny palec - czwarty palec u ręki


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) taki, który wobec ludzi kieruje się przyjaznymi uczuciami; taki, który jest objawem dobrych, ciepłych i szczerych uczuć

przymiotnik relacyjny

 (2.1) o palcu: obok palca małego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Serdeczna Matko, • Opiekunko ludzi • Niech Cię płacz sierot • do litości wzbudzi. sic.

 (1.1) Kazik, mój najserdeczniejszy przyjaciel, przysłał mi kartkę z Barcelony.

 (2.1) Zamiast kciuka chirurg obciął mu serdeczny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛrˈdɛt͡ʃnɨ, AS: serdečny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serduszkowanie n., serdce n., serdeczność ż., serce n., serduszko n., sercanin mos.

 przysł. serdecznie

 przym. sercowy

 czas. serduszkować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kordialny, uprzejmy, przyjazny, koleżeński

Wiktionary


serdel

pogardliwie: otyła, gruba osoba


SJP.pl


serdelek

krótka kiełbaska z drobno mielonego mięsa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. krótka kiełbasa wieprzowa lub parówka do spożycia na gorąco

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zgrub. serdel m.

 przym. serdelkowy

Wiktionary


serdelkowaty

podobny do serdelka


SJP.pl


serdelkowy

przymiotnik od: serdelek


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z serdelkami, dotyczący serdelków

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serdelek m., serdel m.

Wiktionary


serdelowa

gatunek kiełbasy


SJP.pl


serdelowy

kiełbasa serdelowa - rodzaj parzonej kiełbasy wyrabianej z drobno mielonego mięsa, w smaku podobna do serdelka


SJP.pl


serdeńko

regionalne zdrobnienie od: serce; serduszko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) daw. reg. serce, zgrub. od zob. serduszko.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Serdeńko, pomóż mi wnieść sprawunki.

Wiktionary

Powiązane:

 zob. serce.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) serdunio

Wiktionary


serducho

zgrubienie od: serce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pot. serce, zgrub. od zob. serduszko.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od serducha ogień bucha / tak słodko płynie nam czas / ja cię kocham ty mnie kochasz / miłość gotuje się w nas.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛrˈduxɔ, AS: serduχo

Wiktionary

Powiązane:

 zob. serce.

Wiktionary


serdunio

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) daw. reg. serce, zgrub. od zob. serduszko.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Możesz mi, serduniu, przynieść trochę pieprzu.

Wiktionary

Powiązane:

 zob. serce.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) serdeńko

Wiktionary


serduszka

roślina ozdobna z rodziny makowatych, pochodząca z Japonii i Chin; ładnotka; ładniczka


SJP.pl

Serduszka, nazywany „świdnickie Serduszka” – reprezentacyjny zespół Międzynarodowej Kapituły Orderu Uśmiechu z/s w Warszawie i Fundacji Serce – Europejskie Centrum Przyjaźni Dziecięcej z/s w Świdnicy.

Serduszka nie są zespołem profesjonalnym; swoim śpiewem i tańcem się bawią, chcąc nieść przy tym radość innym dzieciom i dorosłym, którzy są ich przyjaciółmi. Nie chcą zatracić normalności.

Wikipedia


serduszko

zdrobnienie od: serce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zdrobn. od: serce

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) On coś pannie szepce w uszko i ostrogą dzwoni, • Pannie tłucze się serduszko i liczko się płoni.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛrˈduʃkɔ, AS: serduško

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serduszkowanie n., serdce n., serce n., sercowiec m., serdeczność ż., serduszkowce nmos., sercanin mos.

 przym. sercowy, serdeczny

 przysł. serdecznie

 czas. serduszkować

Wiktionary


serduszkowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|serduszkować.

 (1.2) eufem. seks (stosunek płciowy)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛrduʃkɔˈvãɲɛ, AS: serduškovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serdce n., serce n., serduszko n., sercowiec m., serdeczność ż., serduszkowce nmos., sercanin mos.

 przym. sercowy, serdeczny

 przysł. serdecznie

Wiktionary


serduszkować

potocznie: oznaczać coś symbolem serduszka, polubiać


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) eufem. uprawiać seks

czasownik przechodni niedokonany (dk. zaserduszkować, oserduszkować)

 (2.1) pot. oznaczać lub reagować na komentarz, post, wiadomość, zdjęcie, itd. symbolem serduszka (❤), wyrażając w ten sposób aprobatę

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) [...] ale potem wystraszony perspektywą podjęcia zobowiązań wróci do kawalerki i będzie dalej serduszkować zdjęcia [...]

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛrduʃˈkɔvat͡ɕ, AS: serduškovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serdce n., serce n., serduszko n., sercowiec m., serdeczność ż., serduszkowce nmos., sercanin mos.

 przym. sercowy, serdeczny

 przysł. serdecznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) neutr. przest. chędożyć; wulg. ruchać, pierdolić, jebać, dupczyć, ciupciać, ciumkać, rżnąć, rypać, młócić, bzykać, zapinać, dymać, chrobotać, walić, posuwać, kepcić

Wiktionary


serduszkowce

rodzaj szkarłupni z gromady jeżowców


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) biol. nazwa systematyczna|Spatangoidea|ref=tak., przydenne bezkręgowce stref tropikalnych

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serduszko n., serduszkowanie n.

 czas. serduszkować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) serduszkowate

Wiktionary


serduszkowiec

rodzaj szkarłupni z gromady jeżowców


SJP.pl


serduszkowy

→ serduszko


SJP.pl

Patrz:

serduszko

serdyński

nazwisko


SJP.pl


serecki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Seretem, dotyczący Seretu (miasta lub rzeki)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zgodnie z tenorem bulli translacyjnej granice metropolii objęły archidiecezję lwowską oraz diecezje: przemyską, chełmską, kamieniecką, włodzimierską i kijowską, a nadto biskupstwo sereckie w Mołdawii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Seret mrz.

Wiktionary


serecznik

wysokie drzewo z rodziny wełniakowatych; wełniak


SJP.pl


serecznikowate

rodzina roślin z rzędu ślazowców; Bombaceae


SJP.pl


serecznikowaty

o cechach serecznikowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


sereda

nazwisko


SJP.pl


serednica

Serednica (w latach 1977–1981 Średnia Wieś) – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie bieszczadzkim, w gminie Ustrzyki Dolne.

Wieś wchodzi w skład sołectwa "Serednica-Wola Romanowa".

Wikipedia


seredyński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adolf Seredyński – austriacki urzędnik
  • Franciszek Seredyński – polski informatyk
  • Marian Seredyński – polski pedagog
  • Michał Seredyński – polski filozofii, nauczyciel i oficer

Wikipedia


seredzice

Seredzice – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie radomskim, w gminie Iłża. Ma status sołectwa.

W skład sołectwa "Seredzice" wchodzi także wieś Seredzice-Zawodzie oraz część wsi Michałów od nr 15 do 26.

Miejscowość leży na Przegórzu Iłżeckim. Przez wieś przepływają Iłżanka i Małyszyniec.

Wikipedia


serek

1. typ wycięcia w bluzce, swetrze; karo;
2. zdrobnienie od: ser


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. zdrobn. od: ser

 (1.2) pot. spoż. kulin. uformowany kawałek sera, stanowiący porcję

 (1.3) kraw. dekolt w kształcie trójkąta

 (1.4) bot. lud. ślaz

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Śniadanie w schronisku składało się dwóch pajd chleba i jednego serka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛrɛk, AS: serek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serownik mrz., serownia ż., serowiec mrz., ser m., sernik mrz., serwatka ż.

 przym. serwatkowy, sernikowy

Wiktionary


seremak

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. smutas

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈrɛ̃mak, AS: serẽmak

Wiktionary


seremniej

stopień wyższy od przysłówka: seremno (smutno)


SJP.pl


seremny

gwarowo: smutny


SJP.pl


serena

obce imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|ż.;

Wiktionary

Serena – imię żeńskie pochodzenia łacińskiego, od słowa oznaczającego „czysta, spokojna, pogodna”. Patronem tego imienia jest św. Seren, męczennik (III wiek).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mam na imię Serena i studiuję fizjoterapię na Wydziale Fizjoterapii Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈrɛ̃na, AS: serẽna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. Serenka ż., Sera ż., Serusia ż., Serunia ż.

:: fm. Seren mos.

 przym.

:: przest. gwara. Serenin, Serenowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. Serenka, Sera, Serusia, Serunia

Wiktionary


serenada

instrumentalna forma muzyki rozrywkowej z XVIII w.; divertimento


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) muz. utwór muzyczny o charakterze lirycznym;

 (1.2) muz. pieśń śpiewana pod oknem ukochanej

Wiktionary

Serenada – forma muzyczna:

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Marta zaśpiewała dwie pieśni góralskie, hiszpańską serenadę, poczem nastąpiła wspaniała pieśń niemiecka.

 (1.2) Tajemniczy śpiewak codziennie powtarzał swoje serenady i tak przyzwyczaił nas do swoich pieśni, że dopiero wysłuchawszy go, siadaliśmy do wieczerzy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛrɛ̃ˈnada, AS: serẽnada

Wiktionary


serenadowy

→ serenada


SJP.pl

Patrz:

serenada

serendipity

rzeczownik

 (1.1) zdolność, dar znajdowania wartościowych i miłych rzeczy, których się nie szukało

 (1.2) zdolność, dar dokonywania szczęśliwych przypadkowych odkryć

Wiktionary

Serendipity – złożony termin w języku angielskim o poniższych znaczeniach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Istnieje w angielszczyźnie słowo serendipity, ukute w 1754 przez Horacego Walpole'a, twórcy angielskiej powieści gotyckiej. Miało ono oznaczać zdolność robienia korzystnych przypadkowych odkryć dzięki bystrości umysłu (…)

 (1.2) W dokonaniu odkrycia Sir John duże znaczenie nadaje nieprzewidywalnemu zbiegowi okoliczności, tzw. serendipity.

Wiktionary


serengeti

równina i park narodowy w Tanzanii


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Serengeti – region geograficzny w Tanzanii i Kenii
  • Serengeti – park narodowy w Tanzanii
  • Serengeti – rasa kota

Wikipedia


sereno

określenie wykonawcze: pogodnie, spokojnie


SJP.pl


seret

1. miasto w Rumunii;
2. nazwa dwóch rzek na Ukrainie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Rumunii, na Bukowinie, nad rzeką Seret (1.2);

 (1.2) geogr. rzeka na Ukrainie i w Rumunii, lewy dopływ Dunaju;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Seret – rzeka na Ukrainie i w Rumunii
  • Seret – rzeka na Ukrainie, dopływ Dniestru, przepływa przez Tarnopol
  • Seret (rum. Siret) – miasto w rumuńskiej Bukowinie

Wikipedia

Powiązane:

 przym. serecki

Wiktionary


serfowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|serfować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛrfɔˈvãɲɛ, AS: serfovãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. serfować

Wiktionary


serfować

surfować;
1. pływać na desce surfingowej; surfingować;
2. spędzać czas, przeglądając strony internetowe


SJP.pl

czasownik

 (1.1) sport. pływać na desce surfingowej

 (1.2) inform. przeglądać strony internetowe

 (1.3) przen. omijać przeszkody, wychodzić obronną ręką

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛrˈfɔvat͡ɕ, AS: serfovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serfing m., surfing m., serfowanie n., surfowanie n.

 czas. surfować, poserfować

 przym. serfingowy, surfingowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) surfować

 (1.2) surfować

Wiktionary


sergiej

obce imię męskie


SJP.pl


sergiusz

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Sergiusz – imię męskie pochodzenia łacińskiego, pierwotne nomen gentilicium (nazwisko rodowe) "Sergius" (gens Sergia). Ród Sergia był starym rodem patrycjuszowskim. Pochodzenie nazwy rodu nie zostało jednoznacznie wyjaśnione. Nie można wykluczyć źródła etruskiego, jak przy wielu nazwach rodów rzymskich.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sergiusz mówi, że zaprosił uroczą dziewczynę na kawę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛrʲɟuʃ, AS: serʹǵuš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. Sergia ż.

 przym. Sergiuszowy

Wiktionary


sergiuszostwo

Sergiusz z żoną; Sergiuszowie


SJP.pl


sergiuszowie

Sergiusz z żoną; Sergiuszostwo


SJP.pl


sergiuszowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sergiusza lub z nim związany


SJP.pl

przymiotnik dzierżawczy

 (1.1) przest. gwara. taki, który należy do Sergiusza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nikt nie potwierdził, że była to Sergiuszowa wina.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sergiusz mos.

Wiktionary


seria

kolejno występujące po sobie takie same, lub o podobnych cechach elementy, np. seria (pocisków) z karabinu, seria wydawnicza (książek)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) elementy lub wydarzenia następujące po sobie

 (1.2) szereg jednakowych elementów

 (1.3) geol. szereg warstw skalnych o wspólnych cechach i następujących po sobie

 (1.4) wojsk. szereg strzałów lub wybuchów szybko po sobie następujących

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Seria – miasto na północnym wybrzeżu Brunei
  • seria – kategoria pomocnicza stosowana w klasyfikacji organizmów
  • seria – zbiór znaczków pocztowych, które łączy wspólna tematyka
  • seria – szereg 12 różnych pod względem wysokości dźwięków
  • seria – szereg jednostek archiwalnych
  • seria – wydawnictwo seryjne (seria wydawnicza)
  • serial

Wikipedia

Przykłady

 (1.3) Pierwotnie zróżnicowana litologicznie seria skał osadowych (aleuryty, psamity, skały węglanowe, tufy, kwaśne wulkanoklastyki) uległa przemianom metamorficznym i być może też metasomatycznym.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛrʲja, AS: serʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serial m., seryjność ż.

:: zdrobn. seryjka ż.

 przym. seryjny

 przysł. seryjnie

Wiktionary


serial

film, zwłaszcza telewizyjny, składający się z co najmniej kilku odcinków; film seryjny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) film składający się z przynajmniej kilku odcinków

Wiktionary

Serial ( serial – ‘seryjny’) – seryjna publikacja (np. komiks w odcinkach), program telewizyjny, audycja radiowa (np. słuchowisko). Istotą serialu jest udostępnianie go odbiorcom w odcinkach, w regularnych odstępach czasu. Ważna jest również określona struktura narracyjna oraz utrzymanie całości w konkretnym stylu. To określenie najczęściej odnosi się do seriali telewizyjnych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie miał ochoty oglądać pięćsetnego odcinka serialu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛrʲjal, AS: serʹi ̯al

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seria ż., serialik mrz.

 przym. serialowy

Wiktionary


serialik

zdrobnienie od: serial


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od serial

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serial m.

Wiktionary


serializacja

w programowaniu: konwertowanie obiektów na strumień bajtów


SJP.pl

Se

Wikipedia


serializm

kierunek w muzyce współczesnej polegający na uporządkowaniu wszelkich aspektów tworzywa muzycznego: rytmu, dynamiki, artykulacji itp. za pomocą serii 12 różnych dźwięków; rozwinięcie dodekafonii


SJP.pl

Serializm – technika kompozytorska w muzyce współczesnej zakładająca uporządkowanie elementów dzieła muzycznego za pomocą tzw. serii. Serializm powstał w latach 50. XX wieku i wywodzi się bezpośrednio z techniki dwunastodźwiękowej (tzw. dodekafonia serialna powstała w latach 20.). Krytyka serializmu oraz wyczerpanie się jego możliwości w zakresie organizacji materiału dźwiękowego doprowadziło do powstania aleatoryzmu pod koniec lat 50. oraz rozkładu samej techniki serialnej w latach 1955–1968.

Wikipedia


serialny

przymiotnik od: seria (układ 12 dźwięków różnej wysokości, różnym czasie trwania, różnej głośności itp.)


SJP.pl


serialoholiczka

potocznie: kobieta często oglądająca seriale telewizyjne


SJP.pl


serialoholik

potocznie: osoba często oglądająca seriale telewizyjne; serialożerca


SJP.pl


serialoholizm

potocznie: częste oglądanie seriali telewizyjnych


SJP.pl


serialowość

→ serialowy


SJP.pl

Patrz:

serialowy

serialowy

przymiotnik od: serial


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z serialem, dotyczący serialu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wil Wheaton zade­biu­to­wał jako aktor w reklamach w wieku sied­miu lat, a do dzie­sią­tego roku życia miał już za sobą liczne role fil­mowe i seria­lowe.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serial m.

Wiktionary


serialożerca

potocznie: osoba często oglądająca seriale telewizyjne; serialoholik


SJP.pl


serigraficzny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z serigrafią, dotyczący serigrafii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serigrafia ż.

Wiktionary


serio

na serio;
1. poważnie, bez żartów; rzeczywiście, naprawdę;
2. energicznie, na dobre;
3. mający duże znaczenie; wartościowy;
4. poważny, nieżartobliwy, surowy


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) poważnie, bez żartów, prawdziwie, szczerze

forma rzeczownika.

 (2.1) W. lp. od: seria

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie bierz tego na serio. To był tylko głupi żart, nie chciałem cię urazić.

 (1.1) Mówisz serio? Naprawdę widziałeś jak złodzieje sprzedawali mój rower?!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛrʲjɔ, AS: serʹi ̯o

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. żart. serialnie

Wiktionary


seriograf

aparat do seryjnego wykonywania zdjęć rentgenowskich w kontrastowych badaniach naczyń


SJP.pl


seriola

ryba z rzędu okoniokształtnych, występująca w ciepłych i umiarkowanych wodach Atlantyku


SJP.pl

Seriola – rodzaj ryb okoniokształtnych z rodziny ostrobokowatych (Carangidae). W języku polskim określane są nazwą seriole.

Wikipedia


serioso

określenie wykonawcze: poważnie


SJP.pl


serir

pustynia żwirowa u podnóża gór lub wyżyn


SJP.pl


serkowski

nazwisko


SJP.pl


serkowy

→ serek


SJP.pl

Patrz:

serek

sermak

nazwisko


SJP.pl


sermo

w literaturze: określenie rozmowy lub przemówienia występujących w dawnym piśmiennictwie rzymskim, mających charakter dydaktyczny i moralizatorski, posiadających jednak styl swobodny oraz zawierający elementy potoczne


SJP.pl

Sermo – odpowiednik greckiej diatryby w piśmiennictwie rzymskim, dialog, wykład lub przemowa o charakterze filozoficzno-moralnym i swobodnym, anegdotycznym stylu, często przesyconym wątkami autobiograficznymi. Formą tą posługiwali się m.in.: Horacy w "Satyrach", Juwenalis i Seneka.

Wikipedia


sermologus

w literaturze: zbiór fragmentów tekstów pochodzących z dzieł Ojców Kościoła, występujący w piśmiennictwie średniowiecznym, przeznaczony do odczytywania w trakcie nabożeństw


SJP.pl


sermonizm

uznawanie powszechników za wypowiedzi posiadające znaczenie


SJP.pl


sernica

rodzina owadów; owad z rzędu muchówek


SJP.pl

Sernica – dawniej drewniane pomieszczenie do przechowywania i suszenia serów, zazwyczaj występujące w dworach szlacheckich. Było ono zazwyczaj kwadratowe, przykryte słomą lub gontami, wsparte na jednym słupie albo też na czterech słupach, do dyspozycji była również drabina. Jej opis znajduje się w IX księdze Pana Tadeusza, w której odegrała rolę w walce.

Wikipedia


sernicki

przymiotnik od: Serniki


SJP.pl


serniczek

mały sernik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: sernik

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Małgosia piecze przepyszny serniczek.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛrʲˈɲit͡ʃɛk, AS: serʹńiček

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serownik mrz., serowiec mrz., serownia ż., sernik, ser

 przym. sernikowy, serowy

Wiktionary


sernik

1. ciasto lub ciastko, którego głównym składnikiem jest masa serowa;
2. kazeina; główny białkowy składnik mleka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. słodkie ciasto, w którym jednym ze składników jest biały ser;

 (1.2) biochem. zob. kazeina.

Wiktionary

Sernik – rodzaj ciasta deserowego lub deseru uformowanego na kształt ciasta, którego głównym składnikiem jest biały ser.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsɛrʲɲik, AS: serʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ser mrz., serek mrz., serownik mrz., serowiec mrz., sernica ż., serownia ż., serowatość ż.

:: zdrobn. serniczek mrz.

 przym. sernikowy, serowy, serowaty, serwatkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzad. serownik; daw. serowiec; gw. Śląsk Cieszyński syrzok

Wiktionary


serniki

1. ciasto lub ciastko, którego głównym składnikiem jest masa serowa;
2. kazeina; główny białkowy składnik mleka


SJP.pl

Serniki – wieś w Polsce położona na Wysoczyźnie Lubartowskiej, w województwie lubelskim, w powiecie lubartowskim, w gminie Serniki.

Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie lubelskim województwa lubelskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa lubelskiego.

Wikipedia


sernikobrownie

[czytaj: sernikobrałni] ciasto będące połączeniem sernika i brownie


SJP.pl


sernikowy

przymiotnik od: sernik


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z sernikiem, odnoszący się do sernika

 (1.2) zrobiony z sernika, zawierający sernik

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Danusia poczęstowała nas sernikową tartą i kawą z ekspresu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ser mrz., serek mrz., sernik mrz., serniczek mrz., serownik mrz., serowiec mrz., serownia ż., serowatość ż., serwatka ż.

 przym. serowy, serowaty, serwatkowy

Wiktionary


sero-

temat słowotwórczy

 (1.1) pierwszy człon wyrazów złożonych, jego występowanie świadczy o związku znaczeniowym wyrazu z surowicą krwi

Wiktionary

Powiązane:

 przym. serologiczny

 rzecz. serodiagnostyka ż., serologia ż., seroterapia ż.

Wiktionary


serocczanin

mieszkaniec Serocka


SJP.pl


serocczanka

mieszkanka Serocka


SJP.pl


serock

nazwa kilku miejscowości w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce położone w województwie mazowieckim, w powiecie legionowskim;

Wiktionary

Serock – miasto w Polsce położone w województwie mazowieckim, w powiecie legionowskim, nad Jeziorem Zegrzyńskim. Leży ono na pograniczu Kotliny Warszawskiej i Wysoczyzny Ciechanowskiej. Siedziba gminy miejsko-wiejskiej Serock. Odległość od centrum Warszawy wynosi około 40 km.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. serocki

 rzecz. serocczanin, serocczanka

Wiktionary


serocki

przymiotnik od: Serock


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Serockiem, dotyczący Serocka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Serock mrz., serocczanin m., serocczanka ż.

Wiktionary


seroczyn

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Seroczyn – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ostrołęckim, w gminie Czerwin
  • Seroczyn – wieś w woj. mazowieckim, w pow. siedleckim, w gminie Wodynie
  • Seroczyn – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sokołowskim, w gminie Sterdyń
  • Seroczyn - dawna gmina
  • Seroczyn - dawna gromada
  • Seroczyn-Kolonia

Wikipedia


seroczyński

nazwisko


SJP.pl


serojadka

grzyb jadalny, surojadka, gołąbek, serowiatka


SJP.pl


seroka

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Kujawy,Poznańskie,Drohiczyn,Tykocin. sroka

Wiktionary


serokomelski

przymiotnik od: Serokomla (wieś)


SJP.pl


serokomla

wieś w Polsce


SJP.pl

Zobacz też: Serokomla w innych znaczeniach tego słowa.

Serokomla – wieś (daw. miasto) w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie łukowskim, w gminie Serokomla. Siedziba gminy Serokomla oraz parafii rzymskokatolickiej św. Stanisława, należącej do metropolii lubelskiej, diecezji siedleckiej, dekanatu Adamów. W latach 1537–1870 samodzielne miasto. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.

Wikipedia


serolog

specjalista w zakresie serologii


SJP.pl


serologia

dział immunologii, nauka zajmująca się badaniem właściwości surowicy krwi ludzkiej i zwierzęcej, głównie reakcjami przeciwciał na antygeny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) med. dziedzina nauk medycznych, część immunologii, zajmująca się interakcją pomiędzy antygenami i przeciwciałami;

Wiktionary

Serologia – część immunologii zajmująca się interakcją między antygenami a przeciwciałami, jak również rozwojem metod badania obecności antygenów i przeciwciał w surowicy krwi.

Badania serologiczne umożliwiają diagnostykę niektórych chorób (np. boreliozy, kiły, włośnicy). Ograniczeniem wykrywalności jest konieczność wytworzenia przeciwciał przez zakażony organizm, w wystarczającym stężeniu, przed badaniem.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌsɛrɔˈlɔɟja, AS: seroloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serolog m.

 przym. serologiczny

 temsłow. sero-

Wiktionary


serologiczny

1. związany z serologią, wykorzystujący metody serologii (np. badania serologiczne, laboratorium serologiczne);
2. konflikt serologiczny - zaburzenia immunologiczne wynikające z niezgodności w układzie antygenowym Rh krwi matki i płodu, powodujące rozpad krwinek czerwonych płodu


SJP.pl


seromak

1. sernik z makiem; seromakowiec;
2. masa serowa z masą makową


SJP.pl


seromakowiec

sernik z makiem; seromak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy lub męskorzeczowy

 (1.1) kulin. ciasto, w którym głównymi składnikami są masy serowa i makowa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Natomiast na kawę lub deser radzę wybrać się do kawiarni „U Węgliszka” na bydgoskiej starówce. […] Dobra kawa, dobre drinki i seromakowiec, czyli skrzyżowanie sernika z tortem makowym.

 (1.1) Do filiżanki naparu można zamówić niezrównany seromakowiec.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) seromak

Wiktionary


seronegatywność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co seronegatywne; cecha tych, którzy są seronegatywni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. seronegatywny

Wiktionary


seronegatywny

taki, w którego organizmie nie występują przeciwciała wytwarzane przez organizm w odpowiedzi na zakażenie, zwłaszcza HIV


SJP.pl


seropodobny

przypominający ser, będący substytutem sera


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wyglądem i smakiem przypominający ser, imitujący ser

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wyrób seropodobny od sera żółtego odróżnia wykorzystanie do produkcji tłuszczy roślinnych, mleka w proszku, skrobi pszennej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛrɔpɔˈdɔbnɨ, AS: seropodobny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ser mrz.

Wiktionary


seropozytywność

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co seropozytywne; cecha tych, którzy są seropozytywni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. seropozytywny

Wiktionary


seropozytywny

taki, w którego organizmie występują przeciwciała wytwarzane przez organizm w odpowiedzi na zakażenie, zwłaszcza HIV


SJP.pl


seroprofilaktyka

Seroprofilaktyka ( seroprophylaxis) – w medycynie, stosowanie surowicy odpornościowej, by zapobiec chorobie.

Wikipedia


serotonina

hormon tkankowy, neurotransmiter syntetyzowany w ośrodkowym układzie nerwowym, błonie śluzowej jelit, płytkach krwi, odpowiedzialny m.in. za nastrój, sen, apetyt


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biochem. neuroprzekaźnik regulujący ciśnienie krwi i działanie ośrodkowego układu nerwowego;

Wiktionary

Serotonina (5-hydroksytryptamina, 5-HT) – organiczny związek chemiczny z grupy amin biogennych, będący hydroksylową pochodną tryptaminy. W układzie nerwowym pełni funkcję neuroprzekaźnika i neuromodulatora, a poza nim działa jako cząsteczka sygnałowa w licznych tkankach. Uczestniczy m.in. w regulacji czynności przewodu pokarmowego, hemostazy i układu krążenia, a w ośrodkowym układzie nerwowym moduluje liczne procesy fizjologiczne i behawioralne.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przeprowadzone badania wykazały, że ludzie, którzy cierpią na depresję, mają obniżony poziom serotoniny.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. serotoninowy

Wiktionary


serotoninowy

→ serotonina


SJP.pl

Patrz:

serotonina

serotyp

odmiana w obrębie gatunku drobnoustroju (bakterii, wirusa), wyróżniona za pomocą metod serologicznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mikrobiol. grupa w obrębie gatunku mikroorganizmu wyróżniająca się antygenami na powierzchni jej przedstawicieli;

Wiktionary

Serotyp – odmiana mikroorganizmu, którą można określić za pomocą reakcji serologicznych, czyli reakcji z użyciem przeciwciał lub dopełniacza.

Różnice między serotypami zależą od antygenów znajdujących się na powierzchni komórek drobnoustroju. Często są to białka o kluczowym znaczeniu dla patogenezy lub substancje odpowiedzialne za mniejszą lub większą wrażliwość mikroorganizmu na czynniki odpornościowe.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ze względu na różnorodność serotypów przechorowanie salmonellozy jednego typu nie oznacza odporności na pozostałe.

Wiktionary


serowar

osoba produkująca sery


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzemieślnik wyrabiający sery

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈrɔvar, AS: serovar

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serowarstwo n., serowarnia ż.

 przym. serowarski

Wiktionary


serowarka

→ serowar


SJP.pl


serowarnia

zakład produkujący sery; serownia, serowarownia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. zakład produkcji serów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sprzedajemy produkty z serowarni w Trzebnicy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serowar mos., serowarstwo n.

 przym. serowarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. serownia

Wiktionary


serowarownia

zakład produkujący sery; serownia, serowarnia


SJP.pl


serowarski

dotyczący wyrobu serów


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z serowarstwem, dotyczący serowarstwa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serowarstwo n., serowar mos., serowarnia ż.

Wiktionary


serowarstwo

dział przemysłu mleczarskiego zajmujący się produkcją serów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) sztuka lub zajmowanie się wyrabianiem serów;

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Myślę, że mój nauczyciel się pomylił: nie zostałam stworzona do serowarstwa.

 (1.1) Serowarstwo w Polsce ma wielowiekowe tradycje.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ser mrz., serowar mos., serowarnia ż., serowarskość ż.

 przym. serowarski

 przysł. serowarsko

Wiktionary


serowaty

przypominający wyglądem lub konsystencją ser


SJP.pl


serowiatka

grzyb podstawczak z rodziny bedłkowatych, jadalny; surojadka; gołąbek


SJP.pl


serowiec

1. ciasto z sera; sernik;
2. owad pasożytujący w serze i mące


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. sernik

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dasz mi, proszę, jeszcze jeden kawałek serowca?

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ser mrz., serek mrz., serniczek mrz., sernik mrz., serniczek mrz., serownik mrz., serownia ż., serowatość ż.

 przym. sernikowy, serowy, serowaty, serwatkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sernik; rzad. serownik

Wiktionary


serownia

zakład produkujący sery; serowarnia, serowarownia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. zakład produkcji serów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mleko odwozimy do serowni w mieście.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serowiec mrz., ser mrz., serek mrz., serniczek mrz., sernik mrz., serniczek mrz., serownik mrz., sernica ż., serowatość ż.

 przym. sernikowy, serowy, serowaty, serwatkowy

Wiktionary


serownik

ciasto, najczęściej kruche, z masą serową; sernik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. rzad. ciasto deserowe z sera sernik

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ukroję trochę serownika od babci Danusi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ser mrz., serek mrz., serniczek mrz., sernik mrz., serniczek mrz., serowiec mrz., serownia ż., serowatość ż.

 przym. sernikowy, serowy, serowaty, serwatkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sernik; daw. serowiec

Wiktionary


serowy

→ ser


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) od: ser

 (1.2) gw-pl|Kujawy,Kaliskie,Poznańskie,Litwa,Mazury. surowy, niegotowany, niesmażony

Wiktionary

Patrz:

ser

Wymowa:

IPA: sɛˈrɔvɨ, AS: serovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serownik mrz., serownia ż., serowiec mrz., ser m., serwatka ż., sernik m., serniczek m.

 przym. serwatkowy, sernikowy

Wiktionary


serpelice

Serpelice – wieś sołecka w Polsce położona nad Bugiem w województwie mazowieckim, w powiecie łosickim, w gminie Sarnaki.

Wieś królewska w starostwie mielnickim w ziemi mielnickiej województwa podlaskiego w 1795 roku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bialskopodlaskiego.

Wikipedia


serpent

dawny instrument muzyczny, dęty, w kształcie wygiętej wężowo, długiej, drewnianej lub metalowej rury


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • serpent – wąż w kontekście biblijnym lub mitologicznym
  • Serpent – miejscowość i gmina we Francji
  • serpent – instrument muzyczny
  • Serpent – algorytm szyfrujący
  • Serpent – kuter francuski z drugiej połowy XVIII wieku
  • Serpent – grupa muzyczna
  • Serpent – portal muzyczny

Wikipedia


serpentarium

specjalne pomieszczenie do hodowli węży i innych gadów


SJP.pl


serpentologia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. nauka o wężach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Serpentologia jest działem reptiliologii, reptiliologia - herpetologii, herpetologia zaś - zoologii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛrpɛ̃ntɔˈlɔɟja, AS: serpẽntoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serpentolog m.

 przym. serpentologiczny

Wiktionary


serpentyn

minerał, krzemian magnezu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geol. minerał, uwodniony krzemian magnezu;

Wiktionary

Serpentyn – uwodniony krzemian magnezu, minerał zaliczany do grupy serpentynów.

Nazwa pochodzi od łac. "serpens" = wąż (A. Agricola, 1546 rok). Produkt przeobrażenia głównie oliwinów i piroksenów, minerał o barwie zielonkawej w różnych odcieniach.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Polsce złoża serpentynu występują w Górach Sowich.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛrˈpɛ̃ntɨ̃n, AS: serpẽntỹn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serpentynit m., serpentynizacja ż.

 przym. serpentynowy, serpentynitowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) antygoryt

Wiktionary


serpentyna

1. droga górska mająca wiele zakrętów
2. barwna taśma papierowa skręcona spiralnie
3. dawna krzywa szabla typu wschodniego
4. rodzaj kolubryny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzucana i rozwijana na imprezach, spiralnie nawinięta wąska taśma papierowa

 (1.2) kręta droga, ścieżka;

 (1.3) daw. niezdobiona szabla ubogiego szlachcica

 (1.4) daw. wojsk. małokalibrowe działo o długiej lufie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • serpentyna – papierowa, kolorowa wstążka, używana na balach karnawałowych
  • serpentyna – określenie ostrego zakrętu na górskiej szosie (arch.)
  • serpentyna – kręta ścieżka ogrodowa
  • serpentyna – szabla szlechecka (arch.)
  • serpentyna – działo małokalibrowe z XVI wieku (arch.)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) To był szampański sylwester – barwne konfetti leciało na głowy, kolorowe serpentyny zwisały gęsto, a tańcom nie było końca.

 (1.2) Zjeżdżaliśmy niekończącymi się pirenejskimi serpentynami, mijając rowerzystów mozolnie pedałujących na rowerach górskich.

 (1.3) Dobądź, Kozacze, serpentyny!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛrpɛ̃nˈtɨ̃na, AS: serpẽntỹna

Wiktionary

Powiązane:

 przym. serpentynowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) kolubryna

Wiktionary


serpentynit

skała metamorficzna, składająca się z minerałów z grupy serpentynów


SJP.pl

Serpentynit – skała metamorficzna utworzona w strefie epi metamorfizmu regionalnego niskiego stopnia, powstała w wyniku metasomatozy hydrotermalnej. Nazwa pochodzi od minerałów serpentynowych, które są głównym składnikiem tej skały. Opisana w 1823 roku przez A. von Humbolta (łac. "serpens" – żmija, wąż – z uwagi na ich częste plamiste zabarwienie, a także żyłkową i falistą budowę).

Wikipedia


serpentynitowy

→ serpentynit


SJP.pl

Patrz:

serpentynit

serpentynka

zdrobnienie od: serpentyna


SJP.pl


serpentynowaty

mający wiele zakrętów, zakosów; serpentynowy


SJP.pl


serpentynowy

przymiotnik od:
1. serpentyna;
2. serpentyn


SJP.pl


serpula

zwierzę z gromady wieloszczetów; rurówka


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Serpula (grzyb) (stroczek) – rodzaj grzybów z rodziny stroczkowatych (Serpulaceae)
  • Serpula (wieloszczet) – rodzaj wieloszczetów z rodziny Serpulidae

Wikipedia


serrano

rodzaj surowej szynki hiszpańskiej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jamón serrano – rodzaj surowej hiszpańskiej szynki
  • Serrano – plemię Indian
  • Język serrano – język należący do uto-azteckiej rodziny językowej
  • Serrano – stacja metra w Madrycie

Wikipedia


serso

1. kilkuosobowa gra rekreacyjna, w której rzuca się i chwyta wiklinowe kółka za pomocą kijków;
2. kółka wykorzystywane w tej grze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rekreacyjna gra parami polegająca na wzajemnym rzucaniu sobie i chwytaniu kółek na kijek-szpadę;

 (1.2) kółko używane do gry w serso (1.1)

Wiktionary

Serso ( "cerceau" – obręcz) – gra rekreacyjna dla dwóch osób polegająca na rzucaniu i chwytaniu niewielkiego wiklinowego kółka na kijek. Została wynaleziona we Francji w pocz. XIX w., popularna w XIX i XX w. Była początkowo uznawana za grę dla młodych dziewcząt.

Wikipedia


sertralina

organiczny związek chemiczny stosowany jako środek przeciwdepresyjny


SJP.pl

Sertralina ( sertralinum) – organiczny związek chemiczny, lek przeciwdepresyjny z grupy SSRI, stosowany w leczeniu zaburzeń depresyjnych, zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych, oraz zespołu lęku napadowego, zespołu lęku pourazowego i zespołu lęku społecznego.

Należy do najczęściej stosowanych antydepresantów i leków psychiatrycznych w USA.

Wikipedia


serum

1. płynna część krwi, osocze; surowica krwi;
2. antidotum, odtrutka, surowica odpornościowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kosmet. fryz. skoncentrowany preparat kosmetyczny lub leczniczo-kosmetyczny o lekkiej konsystencji

 (1.2) rzad. fizj. med. odwirowane osocze krwi; płynna część krwi pozbawiona włóknika, która w przeciwieństwie do osocza, nie krzepnie

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • surowica krwi, łac. Serum
  • serum – preparat kosmetyczny
  • serum prawdy
  • serum płodowe z cieląt

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Mezenchymalne komórki macierzyste hodowane w niewielkiej ilości serum tworzą komórki mięśniowe (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛrũm, AS: serũm

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) surowica krwi

Wiktionary


serw

serwis; zagrywka, np. w siatkówce; podanie piłki w momencie rozpoczęcia gry


SJP.pl

Serw (serwis, zagrywka) – wprowadzenie piłki bądź lotki do gry występujące w wielu dyscyplinach sportowych (m.in. w piłce siatkowej, tenisie ziemnym, tenisie stołowym, speed-ballu i badmintonie). Wykonywany jest na początku gry i po każdej zmianie punktów (poza ostatnim uzyskanym punktem).

Wikipedia


serwacki

nazwisko


SJP.pl


serwacostwo

Serwacy z żoną; Serwacowie


SJP.pl


serwacowie

Serwacy z żoną; Serwacostwo


SJP.pl


serwacowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Serwacego lub z nim związany


SJP.pl


serwacy

imię męskie


SJP.pl

Serwacy – imię męskie pochodzenia łacińskiego. Wywodzi się od słowa oznaczającego „ten, który został zbawiony”.

Wikipedia


serwal

drapieżnik z rodziny kotowatych występujący w Afryce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Leptailurus serval|Schreber|ref=tak., gatunek ssaka z rodziny kotowatych, występujący w Afryce, na południe od Sahary;

 (1.2) zool. kot z gatunku serwal (1.1)

Wiktionary

Serwal ("Leptailurus") – rodzaj drapieżnych ssaków z podrodziny kotów (Felinae) w obrębie rodziny kotowatych (Felidae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Dzięki długim stopom, serwale potrafią doskonale skakać.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) serwal sawannowy

 (1.2) serwal sawannowy

Wiktionary


serwantka

niewielka szafka oszklona z trzech stron, służąca do przechowywania porcelany, kryształów, bibelotów itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) szafka oszklona z trzech stron, zwykle ozdobna, służąca do przechowywania szkieł, porcelany, itp.

Wiktionary

Serwantka – rodzaj wolno stojącej oszklonej z trzech stron szafki z półkami do przechowywania i prezentacji ozdobnej porcelany, szkła, sreber i elementów zastawy stołowej. Tylna ścianka jest najczęściej lustrzana. Serwantka mogła posiadać w dolnej części szufladę lub szafkę.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) (…) potrawy podawano mu na kosztownym porcelanowym serwisie, który wyjęto z oszklonej serwantki w saloniku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serwilizm mrz., serwis mrz.

 przym. serwisowy

Wiktionary


serwantkowy

→ serwantka


SJP.pl

Patrz:

serwantka

serwatka

klarowna ciecz wydzielająca się ze skrzepu mleka przy jego przeróbce na ser lub kazeinę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) spoż. przejrzysty płyn pozostały po ścięciu mleka i oddzieleniu sera;

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ociekająca przy wyrobie grudki sera serwatka nazywana jest żętycą.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. ser m., serek m., sernik m.

 przym. serwatkowy, serowy, sernikowy

Wiktionary


serwatkowy

→ serwatka


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) spoż. związany z serwatką; zawierający serwatkę

Wiktionary

Patrz:

serwatka

Powiązane:

 rzecz. serownik mrz., serownia ż., serowiec mrz., serwatka ż., ser mrz., serek mrz., sernik mrz.

 przym. serowy, sernikowy

Wiktionary


serwelatka

dawniej: serwolatka


SJP.pl


serwer

komputer centralny lub program umożliwiający dostęp do jakiejś usługi innym programom lub komputerom połączonym z nim w sieci


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) inform. komputer umożliwiający działanie sieci komputerowej;

 (1.2) inform. program umożliwiający działanie określonej usługi w sieci komputerowej, zainstalowany na serwerze (1.1)

Wiktionary

Serwer – program komputerowy świadczący usługi na rzecz odpowiednich programów zazwyczaj uruchomionych na innych komputerach podłączonych do sieci komputerowej. Innymi słowy serwerem nazywa się system oprogramowania biorący udział w udostępnianiu zasobów. Przykładami udostępnianych zasobów są pliki, bazy danych, łącza internetowe, a także urządzeń peryferyjnych jak drukarki i skanery.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Linux to darmowy system operacyjny, używany zarówno w komputerach osobistych, jak i na serwerach.

 (1.2) W przypadku nieznalezienia strony serwer HTTP zwraca kod błędu 404.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛrvɛr, AS: server

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serwerownia ż.

:: zdrobn. serwerek m.

 przym. serwerowy

Wiktionary


serwerek

zdrobnienie od: serwer


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: serwer

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serwer m., serwerownia ż.

 przym. serwerowy

Wiktionary


serwerownia

wydzielone pomieszczenie, w którym znajdują się serwery


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) inform. specjalne, wydzielone pomieszczenie, w którym znajdują się serwery;

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Optymalna temperatura w serwerowni ma duże znaczenie dla kosztów utrzymania obiektu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serwer m., serwerek m., serwowanie n.

 przym. serwerowy

Wiktionary


serwerowy

→ serwer


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z serwerem, dotyczący serwera

Wiktionary

Patrz:

serwer

Powiązane:

 rzecz. serwilizm mrz., serwer m., serwerek m., serwerownia ż.

Wiktionary


serweta

kawałek ozdobnej tkaniny do nakrywania stołu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ozdobny obrus do nakrywania stołu

 (1.2) płat tkaniny do wycierania ust i ochrony ubrania podczas jedzenia

 (1.3) łow. płat białej sierści na zadzie sarny

Wiktionary

Serweta – rodzaj ozdobnego nakrycia stołu, od obrusa odróżniające się tym, że nie przeznaczone do spożywania na nim posiłków. Nazywany również bieżnikiem. Często bardzo ozdobne, np. koronkowe. Duża serweta może nakrywać cały stół, mniejsza może także leżeć na jego części, np. pośrodku. W zależności od lokalnych obyczajów, czasem serwetami nakrywane bywają także inne niż stół meble lub przedmioty.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sɛrˈvɛta, AS: serveta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serwetnik m.

:: zdrobn. serwetka ż., serweteczka ż.

 przym. serwetowy, serwetkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) obrus

 (1.2) serwetka

 (1.3) chusteczka, fartuszek; lustro, talerz

Wiktionary


serweteczka

zdrobnienie od: serwetka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. serwetka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serweta ż.

Wiktionary


serwetka

1. kwadratowy kawałek tkaniny lub bibułki służący do wycierania ust lub ochrony ubrania podczas jedzenia;
2. mała serweta, często haftowana


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kwadratowy kawałek tkaniny lub bibułki do wycierania ust lub do ochrony ubrania podczas jedzenia

 (1.2) mała serweta do ozdoby mebli

 (1.3) łow. u saren jasna plama z tyłu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wracam z nadzieją na relaks i spokój. A tu talerze w zlewie, okruchy na desce do krojenia, jakaś serwetka pomięta na stole i niepowieszone pranie w pralce.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serwetnik mrz., serweta ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) lusterko, chusteczka

Wiktionary


serwetkowy

przymiotnik od: serwetka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący serwetki związany z serwetką

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serweta ż.

Wiktionary


serwetnik

1. kółko na serwetę z tkaniny
2. małe naczynie na papierowe serwetki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pojemnik służący do przechowywania papierowych serwetek

Wiktionary

Se

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. serweta ż., serwetka ż.

Wiktionary


serwicyzacja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ekon. zwiększenie proporcji usług w strukturze badanego zjawiska;

Wiktionary

Serwicyzacja (od ang. "service" – usługa) – termin określający zwiększenie proporcji usług w strukturze badanego zjawiska.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌsɛrvʲit͡sɨˈzat͡sʲja, AS: servʹicyzacʹi ̯a

Wiktionary


serwilistka

→ serwilista


SJP.pl

Patrz:

serwilista

serwilistyczność

bezgraniczne i bezwarunkowe podporządkowanie się komuś lub czemuś; służalczość, służalstwo, uniżoność, serwilizm, lojalstwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co serwilistyczne; cecha tych, którzy są serwilistyczni

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serwilizm mrz., serwilista m., serwilistka ż.

 przym. serwilistyczny

Wiktionary


serwilistyczny

bezkrytycznie podporządkowujący się komuś, wykonujący wszystkie rozkazy; służalczy, uniżony, uległy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) książk. całkowicie podporządkowany

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serwilizm mrz., serwilistyczność ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) poddańczy, uległy

Wiktionary


serwilizm

bezgraniczne i bezwarunkowe podporządkowanie się komuś lub czemuś; serwilistyczność, służalstwo, uniżoność, służalczość, lojalstwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pejor. postawa bezkrytycznego i dobrowolnego podporządkowania się jakiejś władzy, zwierzchności;

Wiktionary

Serwilizm (od łac. "servus" – niewolnik) – bezkrytyczne podporządkowanie, niewolnicza służalczość.

Po raz pierwszy słowo to weszło do terminologii politycznej w Hiszpanii w 1814 r., kiedy pogardliwą nazwą "servile" oznaczono stronników krwawych i niekonstytucyjnych rządów Ferdynanda VII.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nawyki autorytaryzmu, serwilizmu i posłuszeństwa przygotowały grunt pod załamanie demokracji i nadejście dyktatury.

 (1.1) Ale trzecie pokolenie, a może już drugie, postawi swoim heretykom ładny pomnik i zwali śmieszne monumenty, wznoszone dzisiaj przez różne serwilizmy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serwilistyczność ż., serwilista m., serwilistka ż., serwis m., serwisant m., serwisantka ż., serwowanie n., zaserwowanie n., serwisowanie n., serwitut m., serwisowiec m., serwantka ż., serwer m.

 czas. serwisować ndk., serwować ndk., zaserwować dk.

 przym. serwilistyczny, serwisowy, serwerowy

 przysł. serwilistycznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) służalczość, serwilistyczność, lokajstwo

Wiktionary


serwin

nazwisko


SJP.pl


serwingowy

przeznaczony do podawania (do stołu)


SJP.pl


serwis

1. komplet naczyń stołowych;
2. zestaw materiałów informacyjnych, prasowych, filowych itp., zebranych w określonym celu lub regularnie dostarczanych;
3. obsługa w zakresie napraw i konserwacji czegoś;
4. zespół osób wykonujący takie usługi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) komplet naczyń stołowych;

 (1.2) zestaw materiałów informacyjnych zebranych w określonym celu lub regularnie dostarczanych

 (1.3) obsługa w zakresie napraw i konserwacji czegoś

 (1.4) warsztat i zespół osób wykonujący takie usługi

 (1.5) inform. moduł oprogramowania świadczący usługi dla innych modułów

 (1.6) sport. odbicie piłki na pole przeciwnika w momencie rozpoczęcia lub wznowienia gry (w siatkówce, tenisie, badmintonie, ping-pongu itp.)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • serwis – zestaw naczyń stołowych
  • serwis internetowy – grupa powiązanych ze sobą stron internetowych
  • serwis informacyjny – program telewizyjny lub audycja radiowa
  • serwis – obsługa, naprawa, np. serwis gwarancyjny, serwis samochodów
    • serwis techniczny – obsługa techniczna, również zespół, dział wyodrębniony do wykonywania tej obsługi
  • Serwis – wieś w województwie świętokrzyskim
  • Serwis – specjalna, dodatkowa usługa sieci IRC

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.

 (1.5) Dostęp do cookies w AngularJS jest możliwy po wstrzyknięciu serwisu $cookies.

 (1.6) Ten tenisista słynie z dobrego serwisu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛrvʲis, AS: servʹis

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serwilizm mrz., serwisant m., serwisantka ż., serwisowanie n., serwisowiec m., serwantka ż.

 czas. serwisować ndk.

 przym. serwisowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zastawa

 (1.2) wiadomości

 (1.3) obsługa

 (1.4) obsługa

 (1.6) serw, zagrywka

Wiktionary


serwisant

serwisowiec;
1. osoba trudniąca się naprawą i konserwacją sprzętu;
2. pracownik mediów przygotowujący serwisy informacyjne i odczytujący je na antenie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pracownik wykonujący określone zadania w celu sprawnego funkcjonowania jakiejś obszaru lub dziedziny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serwilizm mrz., serwis mrz., serwisowanie n.

 przym. serwisowy

Wiktionary


serwisantka

→ serwisant


SJP.pl

Patrz:

serwisant

serwisik

zdrobnienie od: serwis


SJP.pl


serwisman

[czytaj: serwismen] osoba odpowiedzialna za naprawę i konserwację sprzętu sportowego zawodnika; serwismen


SJP.pl


serwismen

osoba odpowiedzialna za naprawę i konserwację sprzętu sportowego zawodnika; serwisman


SJP.pl


serwismenka

→ serwismen


SJP.pl

Patrz:

serwismen

serwisowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|serwisować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serwilizm mrz., serwis m., serwisant m., serwisantka ż.

 czas. serwisować ndk.

 przym. serwisowy

Wiktionary


serwisować

naprawiać lub konserwować w serwisie pojazd, urządzenie lub sprzęt


SJP.pl


serwisowiec

serwisant;
1. osoba trudniąca się naprawą i konserwacją sprzętu;
2. pracownik mediów przygotowujący serwisy informacyjne i odczytujący je na antenie


SJP.pl


serwisownia

warsztat serwisowy


SJP.pl


serwisowy

przymiotnik od: serwis


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z serwisem, dotyczący serwisu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serwilizm mrz., serwis mrz., serwisant mos., serwisantka ż., serwisowanie n., serwisowiec mos., serwantka ż., serwowanie n., zaserwowanie n.

 czas. serwisować ndk., serwować ndk., zaserwować dk.

Wiktionary


serwisówka

potocznie: instrukcja serwisowa urządzenia lub pojazdu


SJP.pl


serwitor

osoba mająca przywilej serwitoriatu


SJP.pl


serwitoriat

Serwitoriat lub serwitorat – w Polsce przedrozbiorowej nadawany indywidualnym aktem władcy przywilej wyłączający z jurysdykcji miejskiej mieszczanina pracującego dla dworu monarszego. Mógł on zostać nadany np. kupcom, rzemieślnikom, artystom czy lekarzom. Beneficjent zwany serwitorem był wyłączany spod sądownictwa miejskiego i podlegał odtąd sądowi marszałka dworu, nie musiał płacić podatków miejskich i mógł uwolnić się spod władzy cechu. Serwitoriat został zniesiony w 1764 roku.

Wikipedia


serwitorski

→ serwitor


SJP.pl

Patrz:

serwitor

serwitut

prawo zezwalające chłopom wykonywanie prac na gruntach dworskich


SJP.pl

Se

Wikipedia


serwitutowy

→ serwitut


SJP.pl

Patrz:

serwitut

serwiński

nazwisko


SJP.pl


serwo

potocznie o wspomaganiu układu kierowniczego w samochodzie


SJP.pl


serwolatka

gatunek wędzonej kiełbasy


SJP.pl


serwomechanizm

Se

Wikipedia


serwomotor

siłownik napędzający urządzenia sterujące


SJP.pl


serwosterowanie

sterować mechanizmem uruchamiającym ster w samolocie


SJP.pl


serwosterować

sterować mechanizmem uruchamiającym ster w samolocie


SJP.pl


serwoukład

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. serwomechanizm

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Następnie połączył nerwy i ścięgna kończyny z serwoukładami, które miały reagować na skurcze mięśni i elektryczne impulsy nerwowe wysyłane przez mózg i ciało pacjenta.

Wiktionary


serwowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|serwować.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prócz tego w skład zastawy stołowej wchodzą naczynia używane do serwowania potraw: wazy, różnego rodzaju półmiski i miski (salaterki i kompotiery).

Wiktionary

Powiązane:

 czas. serwować ndk.

 rzecz. serwilizm mrz., serwerownia ż.

 przym. serwisowy

Wiktionary


serwować

czasownik przechodni niedokonany (dk. zaserwować)

 (1.1) podawać coś (zwykle o jedzeniu)

 (1.2) wybijać zza linii boiska lotkę lub piłkę na pole przeciwnika

 (1.3) powtarzać coś lub coś komuś przekazywać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tutaj serwujemy potrawy z ryb.

 (1.3) Musisz nauczyć się mocniej serwować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛrˈvɔvat͡ɕ, AS: servovać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. serwowanie n., zaserwowanie n., serwilizm mrz.

 czas. zaserwować dk., poserwować dk.

 przym. serwisowy

Wiktionary


serwus

forma powitania lub pożegnania używana w sytuacjach nieoficjalnych; siema, siemka, siemasz, siemano, siemanko, siemaneczko, cześć, hej, hejka, heja


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) pot. zwrot używany jako poufałe powitanie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Serwus, Antoni! Jak miło cię spotkać!

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hej, dzień dobry, cześć, czołem, witaj, pot. siema

Wiktionary


serycyna

białko zaliczane do skleroprotein, zlepiające włókna fibroinowe jedwabiu naturalnego; klej jedwabny


SJP.pl

Serycyna, klej jedwabny – białko z grupy skleroprotein, zlepiające włókna fibroinowe jedwabiu naturalnego. Zawiera do 40% reszt seryny, a także reszty glicyny i kwasu asparaginowego. Wykazuje działanie przeciwbakteryjne, m.in. wobec bakterii "E. coli" i "S. aureus".

Wikipedia


serycyt

minerał, odmiana muskowitu


SJP.pl

Serycyt – pospolity i szeroko rozpowszechniony minerał należący do grupy mik.

Wikipedia


serycytowy

przymiotnik od: serycyt


SJP.pl


serycytyzacja

Serycytyzacja – proces przemiany w serycyt polegający na zastępowaniu plagioklazów przez dorobnołuseczkową odmianę jasnej miki typu muskowit[]. Należy do najpowszechniejszych przemian hydrotermalnych zachodzących w skałach kwaśnych.

Wikipedia


seryjka

zdrobnienie od: seria


SJP.pl


seryjniak

potocznie: seryjny morderca


SJP.pl


seryjnie

przysłówek

 (1.1) w sposób seryjny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seryjność ż., seria ż.

 przym. seryjny

Wiktionary


seryjność

powtarzanie się czegoś seriami


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest seryjne

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seria ż.

 przym. seryjny

 przysł. seryjnie

Wiktionary


seryjny

1. wytwarzany seriami, nie pojedynczo, zwykle według tego samego wzoru;
2. następujący jeden po drugim, np. seryjne niepowodzenia


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) produkowany masowo, zazwyczaj wg tego samego wzoru

 (1.2) następujący w serii, jeden po drugim

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Niestety ponownie uaktywnił się w Polsce seryjny samobójca.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈrɨjnɨ, AS: seryi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seria ż., seryjność ż.

 przysł. seryjnie, seriami

Wiktionary


seryna

aminokwas endogenny


SJP.pl

Seryna ("kwas α-amino-β-hydroksypropionowy", skróty: Ser lub S) – organiczny związek chemiczny, endogenny aminokwas kodowany (białkowy), wchodzi w skład białek, takich, jak np. kazeina w mleku czy fibroina jedwabiu. Jest obojętna elektrycznie. Niezbędna w diecie człowieka, pełni ważną funkcję w trawieniu białek jako składnik proteaz serynowych. Dekarboksylacja seryny prowadzi do powstania kolaminy. Podczas biosyntezy białek jest kodowana przez kodony UCU, UCC, UCA, UCG, AGU oraz AGC.

Wikipedia


serynowy

→ seryna


SJP.pl

Patrz:

seryna

serzysko

1. zgrubienie od: ser;
2. zawartość żołądka młodego ssaka, karmiącego się mlekiem matki;
3. dawniej: podpuszczka


SJP.pl


serża

trwała tkanina obustronnie diagonalna, samodziałowa, używana przede wszystkim do wyrobu garniturów, płaszczów i sukni


SJP.pl


sesin

w buddyzmie: okres odosobnienia i medytacji


SJP.pl


sesja

1. obrady, posiedzenie, spotkanie;
2. okres pracy odbywający się co jakiś czas;
3. proces nagrywania płyty w nagrywarce;
4. część zawartości płyty CD, DVD nagrana w jednym podejściu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) posiedzenie poświęcone określonej sprawie

 (1.2) powtarzający się cyklicznie okres, w którym odbywają się posiedzenia, obrady, itp.

 (1.3) stud. powtarzający się cyklicznie okres, w którym odbywają się egzaminy

 (1.4) fot. spotkanie przeznaczone na robienie serii zdjęć

 (1.5) muz. spotkanie przeznaczone na nagrywanie utworu muzycznego

 (1.6) ekon. dzień funkcjonowania giełdy od otwarcia do zamknięcia

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sesja egzaminacyjna na studiach
  • sesja giełdowa
  • sesja w informatyce
  • sesja – obrady ciała zbiorowego, np. rady gminy, powiatu, województwa

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Podczas ostatniej sesji Rady Wydziału została poruszona kwestia otwarcia przewodów doktorskich.

 (1.2) Na dzisiejszą sesję sądową wyznaczono dwie rozprawy i trzy posiedzenia.

 (1.3) Sesja egzaminacyjna wywołuje napady stresu i paniki u niejednego studenta.

 (1.4) Urządziliśmy sobie wiosenną sesję zdjęciową w parku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛsʲja, AS: sesʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: zdrobn. sesyjka ż.

 przym. sesyjny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) sesja zdjęciowa

Wiktionary


seskwiterpen

węglowodór z grupy terpenów, do którego należą liczne składniki olejków eterycznych i żywic


SJP.pl


sesleria

gatunek trawy z rzędu komelinowców


SJP.pl

Sesleria ("Sesleria") – rodzaj roślin należący do rodziny wiechlinowatych ("Poaceae"). Obejmuje 36 gatunków. Rośliny te występują głównie w Europie, poza tym w północno-zachodniej Afryce i południowo-zachodniej Azji. W Polsce występują cztery gatunki.

Niektóre gatunki są uprawiane jako rośliny ozdobne.

Wikipedia


sesterc

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. numizm. ważna rzymska moneta rozmienna i obrachunkowa, czwarta część denara;

Wiktionary

Sesterc, sestercjusz (łac. "sēstertĭŭs", lm "sēstertii") – w starożytności ważna rzymska moneta rozmienna i obrachunkowa.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Za prostego niewolnika nabywca dał dwa tysiące sesterców.

 (1.1) Handlarz Grek uważnie przyjrzał się wyłożonym sestercom.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sestercjusz, sestercjus, sestercja

Wiktionary


sestercja

moneta srebrna lub brązowa bita w starożytnym Rzymie; sestercjus


SJP.pl


sestercjus

moneta srebrna lub brązowa bita w starożytnym Rzymie; sestercja


SJP.pl


sestet

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) liter. strofa sześciowersowa;

 (1.2) liter. ostatnie sześć wersów sonetu

Wiktionary

Se

Wikipedia


seston

cała znajdująca się w toni wodnej materia w postaci cząsteczkowej, obejmująca żywe organizmy planktonu i drobne cząstki mineralne zwietrzałych skał oraz szczątków zwierząt i roślin


SJP.pl

Seston – zawiesina w wodzie, unoszące się w toni wodnej cząstki stałe. Wyróżnia się:

Seston zmniejsza przezroczystość wody, wpływając na wartości współczynnika dyfuzyjnego osłabienia oświetlenia i zasięgu widzialności.

Wikipedia


sestyna

zwrotka złożona z sześciu wierszy jedenastozgłoskowych; sekstyna


SJP.pl


sesyjka

zdrobnienie od: sesja


SJP.pl


sesyjność

1. cecha czegoś odbywającego się w formie sesji;
2. cecha czegoś związanego z jedną sesją - spotkaniem; powtarzalność;
3. cecha czegoś związanego z pewną ilością danych na płycie CD


SJP.pl


sesyjny

1. → sesja;
2. uczestniczący w sesji jako osoba wynajęta do danych zadań, np. muzyk, wokalista sesyjny


SJP.pl


seszelczyk

obywatel Seszeli


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obywatel Seszeli

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈʃɛlt͡ʃɨk, AS: sešelčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Seszele nmos.

:: fż. Seszelka ż.

 przym. seszelski

Wiktionary


seszele

1. archipelag na Oceanie Indyjskim;
2. Republika Seszeli; państwo na archipelagu Seszele


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. afrykańskie wyspiarskie państwo na Oceanie Indyjskim;

 (1.2) geogr. archipelag na Oceanie Indyjskim;

Wiktionary

Seszele (fr. i Seychelles, sesz. Sesel), oficjalnie: Republika Seszeli – państwo wyspiarskie na Oceanie Indyjskim, ok. 1600 km od wybrzeży Afryki, położone na północny wschód od Madagaskaru. Najbliższe państwa i terytoria zamorskie to Mauritius i Reunion na południu oraz Malediwy na północnym wschodzie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Józia była z Piotrem na wczasach na Seszelach.

 (1.1) Te muszle przywieźliśmy z Seszeli w zeszłym roku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈʃɛlɛ, AS: sešele

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Seszelczyk mos., Seszelka ż.

 przym. seszelski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Republika Seszeli

Wiktionary


seszelka

obywatelka Seszeli


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obywatelka Seszeli

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈʃɛlka, AS: sešelka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Seszele nmos.

:: fm. Seszelczyk mos.

 przym. seszelski

Wiktionary


seszelski

przymiotnik od: Seszele (archipelag lub państwo)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do Seszeli (państwa lub wysp)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Właścicielem linii zatrudniających 669 pracowników jest w całości rząd seszelski.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈʃɛlsʲci, AS: sešelsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Seszelczyk mos., Seszelka ż., Seszele nmos.

Wiktionary


set

1. część gry w siatkówce, tenisie lub badmintonie;
2. środowiskowo: składane piosenki tworzące jeden utwór;
3. w grach komputerowych: komplet, zestaw


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sport. partia gry w siatkówkę, siatkówkę plażową, tenisa

 (1.2) gra karciana polegająca na znajdywaniu trójek kart

 (1.3) muz. składanka utworów z danego gatunku muzycznego, trwająca kilkanaście minut

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • set – składane (mixowane) piosenki tworzące jeden nowy utwór
  • Set – bóg egipski
  • Set – imię męskie
  • Set – jeden z synów Adama
  • set – gra karciana
  • set – partia gry w siatkówkę, siatkówkę plażową, tenisa
  • Seth – zespół deathmetalowy z Francji
  • SET – protokół transakcji elektronicznych
  • Seth Warner – oficer Armii Kontynentalnej
  • Set – album zespołu Thompson Twins
  • set – polecenie systemu operacyjnego DOS, pozwalające do wyświetlania środowiskowych zmiennych
  • Seth

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zawodniczka przegrała już pierwszy set.

 (1.3) Przygotowałem na imprezę fajny set.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛt, AS: set

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. setówka ż.

:: zdrobn. secik m.

 przym. setowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) partia

Wiktionary


set-jetting

[czytaj: set dżeting] podróżowania do miejsc, które widziało się wcześniej w jakimś filmie; set jetting


SJP.pl


seta

1. zgrubienie od: setka;
2. u mszaków: łodyżka podtrzymująca zarodnię


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zgrub. od setka

 (1.2) pot. sto złotych

 (1.3) pot. 100 mililitrów wódki

forma rzeczownika|rodzaj=męskorzeczowy.

 (2.1) D. i B. lp. od set

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • seta w botanice
  • szczecinka w zoologii
  • Seta – rzeka w Japonii
  • seta – język indopacyficzny

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) pot. Zapłacisz trzy sety i możesz sobie go wziąć.

 (1.3) pot. Golnął dwie sety i poszedł się zdrzemnąć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛta, AS: seta

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. setuchna ż., setka ż., stówa ż., stóweczka ż., stówka ż., setnik m.

 licz. sto, setny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) pot. setka, stówa, stówka

 (1.3) pot. setka, setuchna, jeden, kielich

Wiktionary


setbol

piłka decydująca o wygraniu seta; piłka setowa


SJP.pl


seteczka

zdrobnienie od: setka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: setka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. setka ż.

Wiktionary


seter

długowłosy pies myśliwski lub pokojowy


SJP.pl

Seter – typ psa z grupy psów myśliwskich, legawców.

Wikipedia


seterek

zdrobniale o seterze


SJP.pl


seterka

samica setera


SJP.pl


seterowy

→ seter


SJP.pl

Patrz:

seter

seth

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Seth – gmina w kraju związkowym Szlezwik-Holsztyn, w powiecie Segeberg
  • Seth – dzielnica gminy Lamstedt w powiecie Cuxhaven, w kraju związkowym Dolna Saksonia
  • Vikram Seth – indyjski pisarz
  • Patryk „Seth” Sztyber – polski muzyk metalowy
  • Seth (zespół muzyczny) – francuska grupa blackmetalowa
  • Set

Wikipedia


seti

ang. Search for Extraterrestrial Intelligence, projekt poszukiwania pozaziemskich cywilizacji


SJP.pl

skrótowiec, rzeczownik

 (1.1) (program) poszukiwania pozaziemskiej inteligencji;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jego zdaniem naukowcy związani z SETI wystawili ludzkość na łaskę i niełaskę istot pozaziemskich.

Wiktionary


setiański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z setianami i setianizmem, dotyczący setian i setianizmu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do setiańskiego systemu należy nauka o czterech periodach historii zbawienia i o potrójnym przyjściu zbawiciela.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Set m., setianin m., setianka ż., setianizm m.

Wiktionary


setka

1. zbiór stu jednostek;
2. liczba sto;
3. to, co jest oznaczone liczbą sto;
4. potocznie:
a) czysta wełna;
b) porcja napoju alkoholowego równa dziesiątej części litra;
c) mapa sporządzona w skali 1:100 000;
5. w sporcie:
a) dystans stu metrów; zawody na tym dystansie;
b) sytuacja z idealnymi warunkami do strzelenia gola


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nazwa liczby 100 (sto)

 (1.2) pot. banknot o nominale 100 (złotych, euro, dolarów itd.); kwota tej wysokości

 (1.3) pot. bieg, wyścig na sto metrów

 (1.4) pot. 100 mililitrów wódki

 (1.5) pot. prędkość 100 km/h

 (1.6) film. dźwięk i obraz nagrywany jednocześnie; dźwięk stuprocentowy

 (1.7) coś określone liczbą lub numerem 100

 (1.8) całość składająca się ze stu części, elementów lub jednostek

Wiktionary

Setka – starożytny Egipcjanin żyjący podczas panowania IV dynastii, syn faraona Dżedefre.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Na pochodzie maszerowało parę setek ludzi pracy.

 (1.2) Możesz mi pożyczyć setkę?

 (1.3) Ona ma najlepszy czas na setkę w całej szkole.

 (1.4) No, wypiliśmy po setce i możemy brać się do pracy.

 (1.5) Ten samochód osiąga setkę w 5 sekund.

 (1.6) Kręcili bez przekonania jakieś setki, których nikt nigdy nie nada.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛtka, AS: setka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. setnik m.

:: zgrub. seta ż.

:: zdrobn. setuchna ż.

 przym. setny

 licz. sto

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2-5) stówa, stówka

Wiktionary


setki

1. zbiór stu jednostek;
2. liczba sto;
3. to, co jest oznaczone liczbą sto;
4. potocznie:
a) czysta wełna;
b) porcja napoju alkoholowego równa dziesiątej części litra;
c) mapa sporządzona w skali 1:100 000;
5. w sporcie:
a) dystans stu metrów; zawody na tym dystansie;
b) sytuacja z idealnymi warunkami do strzelenia gola


SJP.pl

Setki (374 m) – wzniesienie w obrębie miejscowości Olsztyn w województwie śląskim, powiecie częstochowskim. Jest jednym z ciągu wzniesień Sokolich Gór na Wyżynie Częstochowskiej. Znajduje się pomiędzy wzniesieniami Pustelnica i Donica.

Wzniesienie Setki w całości znajduje się w obrębie rezerwatu przyrody Sokole Góry. Jest porośnięte lasem sosnowym i bukowym, w którym występują liczne skałki wapienne. Wśród skałek znajduje się Schronisko w Górze Setki.

Wikipedia


setkowicz

nazwisko


SJP.pl


setkowy

przymiotnik

 (1.1) związany z liczbą sto, dotyczący liczby sto

Wiktionary


setlak

nazwisko


SJP.pl


setlista

lista utworów granych na koncercie lub występie muzycznym


SJP.pl


setniej

dawny stopień wyższy od przysłówka: setnie


SJP.pl


setnik

dowódca stuosobowego oddziału; centurion


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wojsk. dowódca oddziału liczącego sto osób

 (1.2) daw. nadzorca nad setką osób

Wiktionary

Setnik to:

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) W 1561 r. król Zygmunt August ustanowił w Mohylewie wójta i czterech setników oraz określił powinności, ilość i rodzaj podatków, pozostawiając też niektóre wolności mieszkańców.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. setuchna ż., setka ż., seta ż.

 przym. setny

 liczgł. sto

Wiktionary


setny

przestarzałe:
1. dzielny, dziarski;
2. znakomity, wyborny


SJP.pl

przymiotnik odliczebnikowy

 (1.1) od 100

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Setnego dnia bieżącego roku w naszym mieście zacznie rządzić nowy burmistrz.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛtnɨ, AS: setny

Wiktionary

Powiązane:

 licz. sto

 rzecz. stokrotka ż., seta ż., setka ż., setnik m., stówa ż., stówka ż., stóweczka ż., setuchna ż.

Wiktionary


seton

wypełnianie jam ciała lub ran tamponami w celu zatamowania krwawienia; tamponada


SJP.pl

Seton to tasiemka z gazy długości około 1 metra, służąca jako opatrunek do tamowania krwotoków. Stosowana najczęściej przez laryngologów.

Wikipedia


setowy

→ set


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) sport. związany z setem, dotyczący seta

Wiktionary

Patrz:

set

Powiązane:

 rzecz. set mrz.

Wiktionary


setswana

język z grupy bantu będący językiem urzędowym Botswany i RPA; tswana


SJP.pl


setting

[czytaj: seting]
1. realia świata, konwencja w danej grze (zwłaszcza RPG);
2. w psychoterapii: zestaw zasad ustalanych wspólnie przez terapeutę i pacjenta przed rozpoczęciem terapii


SJP.pl


settingowy

→ setting [czytaj: setingowy]


SJP.pl


setuchna

potocznie: setka, 100 ml alkoholu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od setka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈtuxna, AS: setuχna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. setka ż., seta ż., setnik m.

 przym. setny

 licz. sto

Wiktionary


setup

[czytaj: setap] plik instalacyjny; proces instalacji programu komputerowego


SJP.pl


seul

[czytaj: se-ul] stolica Korei Południowej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. stolica Korei Południowej;

Wiktionary

Seul, Miasto specjalne Seul (kor. 서울, 서울특별시 []; "Seoul", Seoul Teukbyeolsi; "Sŏul", Sŏul T'ŭkpyŏlshi) – stolica i największe miasto Korei Południowej położone w centralno-zachodniej części Półwyspu Koreańskiego, niedaleko na południe od strefy zdemilitaryzowanej (DMZ), wraz z Inczonem i innymi satelitami tworzące jedną z największych (połowa z 50 mln mieszkańców kraju) i najbogatszych (prawie bilion dolarów produktu) metropolii na świecie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Seul posiada bardzo rozbudowany i sprawny system dróg oraz komunikacji masowej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛwul, AS: seu̯ul

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. seulczyk mos., seulka ż.

 przym. seulski

Wiktionary


seulczyk

[czytaj: se-ulczyk] mieszkaniec Seulu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Seulu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈwult͡ʃɨk, AS: seu̯ulčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Seul mrz.

:: fż. seulka ż.

 przym. seulski

Wiktionary


seulka

[czytaj: se-ulka] mieszkanka Seulu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Seulu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈwulka, AS: seu̯ulka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Seul mrz.

:: fm. seulczyk mos.

 przym. seulski

Wiktionary


seulski

przymiotnik od: Seul (stolica Korei Południowej)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do miasta Seul

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Północnokoreański lider Kim Dzong Il po przebytym wylewie miał operację mózgu i jest częściowo jednostronnie sparaliżowany - podały media seulskie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈwulsʲci, AS: seu̯ulsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Seul mrz., seulczyk mos., seulka ż.

Wiktionary


sevilla

miasto w Hiszpanii, Sewilla


SJP.pl


sewastopol

miasto na Półwyspie Krymskim


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w południowej części Półwyspu Krymskiego;

Wiktionary

Sewastopol (ukr. i ros. Севастополь; , Aqyar; gr. Σεβαστούπολη) – miasto w południowej części Półwyspu Krymskiego, przy Zatoce Sewastopolskiej. "De iure" należy do Ukrainy, zaś "de facto" od 2014 roku stanowi część Rosji jako jedno z jej miast wydzielonych. Według ostatniego ukraińskiego spisu powszechnego (2014) miasto liczyło 385 998 osób. Według rosyjskiego spisu powszechnego miasto liczy obecnie (2021) 513 149 osób.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do Sewastopola dojechaliśmy w niedzielę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sewastopolczyk mos., sewastopolka ż.

 przym. sewastopolski

Wiktionary


sewastopolczyk

mieszkaniec Sewastopolu (miasta na Ukrainie)


SJP.pl


sewastopolka

mieszkanka Sewastopolu (miasta na Ukrainie)


SJP.pl


sewastopolski

przymiotnik od: Sewastopol (miasto na Ukrainie)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sewastopolem, dotyczący Sewastopola

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sewastopol mrz., sewastopolczyk mos., sewastopolka ż.

Wiktionary


sewdalinka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) liter. odmiana ludowej pieśni miłosnej wykształcona w średniowieczu na obszarze Bośni i Hercegowiny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wieczorami, z niezliczonych „kafan" lub ogródków rozlegały się melodie rzewnych sewdalinek.

Wiktionary


sewel

rodzaj ssaków z rodziny sewelowatych


SJP.pl

Sewel ("Aplodontia") – rodzaj ssaków z podrodziny Aplodontiinae w obrębie rodziny sewelowatów (Aplodontiidae).

Wikipedia


sewelowate

o cechach sewelowatych (rodzina gryzoni)


SJP.pl

Sewelowate (Aplodontiidae) – rodzina ssaków łożyskowych z podrzędu wiewiórkokształtnych (Sciuromorpha) w obrębie rzędu gryzoni (Rodentia); jedyny żyjący współcześnie przedstawiciel jest uważany za najprymitywniejszego przedstawiciela gryzoni wraz z wieloma taksonami wymarłymi.

Wikipedia


sewelowaty

o cechach sewelowatych (rodzina gryzoni)


SJP.pl


sewenny

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. łańcuch górski we Francji, w południowej części Masywu Centralnego;

Wiktionary

Sewenny (fr. "Cévennes", oksyt.: "Cevenas") – łańcuch górski we Francji, w południowej części Masywu Centralnego. Znajduje się w departamentach Gard, Lozère, Ardèche i Hérault.

Nazwą tą określa się również część sąsiedniej niziny w okolicach miasta Alès.

Wikipedia


sewer

imię męskie


SJP.pl

Sewer – imię męskie pochodzenia łacińskiego, wywodzące się od przymiotnika "severus", 'surowy, poważny'. Należało w starożytnym Rzymie do popularniejszych cognominów (przydomków). W latach 193-235 w Rzymie panowała dynastia Sewerów, do której należeli m.in. Septymiusz Sewer, Karakalla, Heliogabal, Aleksander Sewer. Od niego zostało następnie utworzone imię Seweryn.

Wikipedia


sewera

imię męskie


SJP.pl

Sewera – imię żeńskie pochodzenia łacińskiego, wywodzące się od słowa "severa" - "surowa, poważna". Patronką tego imienia jest św. Sewera z Trewiru, żyjąca w VII wieku.

Wikipedia


sewerostwo

Sewer z żoną; Sewerowie


SJP.pl


sewerowie

Sewer z żoną; Sewerostwo


SJP.pl

Sewerowie – dynastia w cesarstwie rzymskim panująca w latach 193–235.

Wikipedia


sewerowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sewera lub z nim związany


SJP.pl


seweryn

imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W młodości Seweryn naprawiał świat wypisując na murach antyfaszystowskie hasła.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈvɛrɨ̃n, AS: severỹn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. Seweryna ż.

Wiktionary


seweryna

imię żeńskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Seweryna – imię żeńskie
  • Seweryna Szmaglewska
  • Severina Vučković
  • Seweryna (cesarzowa) – małżonka cesarza rzymskiego Aureliana w latach 270–275 n.e.
  • Severina (trylobit)

Wikipedia


sewerynek

zdrobnienie od: Seweryna (imię żeńskie)


SJP.pl


seweryniak

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Seweryniak – polski bokser
  • Henryk Seweryniak – katolicki duchowny i teolog
  • Mieczysław Seweryniak – polski inżynier

Wikipedia


seweryniny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Seweryny lub z nią związany


SJP.pl


sewerynka

zdrobnienie od: Seweryna (imię żeńskie)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sewerynka – rzeka, dopływ Mławki
  • Sewerynka – wieś w woj. mazowieckim, w pow. wyszkowskim, w gminie Długosiodło

Wikipedia


sewerynostwo

Seweryn z żoną; Sewerynowie


SJP.pl


sewerynowie

Seweryn z żoną; Sewerynostwo


SJP.pl


sewerynowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sewerynowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. makowskim, w gminie Czerwonka
  • Sewerynowo – osada leśna w woj. mazowieckim, w pow. makowskim, w gminie Czerwonka
  • Sewerynowo – dawny folwark w obwodzie mińskim, w rejonie wilejskim, w sielsowiecie Ilia.
  • Sewerynów, Sewerynówka

Wikipedia


sewerynowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Seweryna lub z nim związany


SJP.pl


sewerynówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sewerynówka – część miasta Szczawnica
  • Sewerynówka – kolonia wsi Marylin w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Wisznice
  • Sewerynówka – wieś w woj. lubelskim, w pow. opolskim, w gminie Opole Lubelskie
  • Sewerynówka – część wsi Kolano-Kolonia w woj. lubelskim, w pow. parczewskim, w gminie Jabłoń
  • Sewerynówka – wieś w woj. lubelskim, w pow. parczewskim, w gminie Siemień
  • Sewerynówka – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sokołowskim, w gminie Sterdyń
  • Sewerynówka – część wsi Mniów w woj. świętokrzyskim, w pow. kieleckim, w gminie Mniów
  • Sewerynówka – wieś w obwodzie winnicki, w rejonie jampolskim
  • Sewerynówka – wieś w obwodzie winnickim (rejon chmielnicki)
  • Sewerynówka – wieś w obwodzie winnickim (rejon trościański)
  • Sewerynówka – wieś w obwodzie wołyńskim (rejon maniewicki)
  • Sewerynówka – wieś w obwodzie żytomierskim (rejon lubarski)

Wikipedia


seweryński

nazwisko


SJP.pl


sewilczyk

mieszkaniec Sewilli


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Sewilli

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tłumy sewilczyków oglądają korridę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sewilla ż.

:: fż. sewilka ż.

 przym. sewilski

Wiktionary


sewilka

mieszkanka Sewilli


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Sewilli

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Młodziutkiej sewilce zabrakło kilku punktów do zwycięstwa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sewilla ż.

:: fm. sewilczyk mos.

 przym. sewilski

Wiktionary


sewilla

miasto w Hiszpanii; Sevilla


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Hiszpanii, stolica Andaluzji;

 (1.2) geogr. adm. prowincja we wspólnocie autonomicznej Andaluzja, w południowej części Hiszpanii;

Wiktionary

Se

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Główną atrakcją Sewilli jest stara arabska wieża.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈvʲilːa, AS: sevʹi•la

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sewilczyk mos., sewilka ż., sevilliana ż.

 przym. sewilski, podsewilski

Wiktionary


sewilski

przymiotnik od: Sewilla, miasto w południowo-zachodniej Hiszpanii


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Sewillą, odnoszący się do Sewilli

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sɛˈvʲilsʲci, AS: sevʹilsʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sewilla ż., sewilczyk mos., sewilka ż.

Wiktionary


sewrski

o wyrobach z porcelany: pochodzący z manufaktury w Sevres


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sèvres (miastem we Francji)

Wiktionary


sex

seks;
1. ogół zagadnień związanych z życiem seksualnym;
2. zespół cech biologicznych u kobiet i mężczyzn działających pobudzająco na zmysły


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) seks

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sex – amerykański film niemy z 1920 roku
  • Sex – australijski serial telewizyjny z lat 1992–1993
  • Sex – książka Madonny z 1992 roku
  • Sex – minialbum Tili Tequili z 2007 roku
  • Sex – minialbum zespołu The 1975 z 2012 roku
  • „Sex” - singel zespołu The 1975 pochodzący z minialbumu Sex
  • „Sex” - singel zespołu Oomph! pochodzący z albumu Sperm
  • „Sex” - jeden z utworów z albumu 1993 rok zespołu IRA
  • „Sex” - jeden z utworów z albumu Strut Lenny’ego Kravitza
  • „Sex” - jeden z utworów z albumu Rammstein zespołu o tej samej nazwie
  • Sex Pistols
  • Sex i kasa

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) war. seks

Wiktionary


sex-party

[czytaj: seksparty] orgietka, spotkanie towarzyskie, podczas którego główną atrakcją jest uprawianie seksu; seksparty, sex party


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) spotkanie towarzyskie, podczas którego ma miejsce aktywność seksualna

Wiktionary


sex-shop

[czytaj: seks szop] sklep z artykułami urozmaicającymi życie seksualne; sex shop, seks-shop, porno shop, porno-shop


SJP.pl


sexafera

afera o podłożu seksualnym; seksafera, seksskandal


SJP.pl


sexrobot

robot do zaspokajania potrzeb seksualnych; seksrobot


SJP.pl


sexting

przesyłanie erotycznych wiadomości, często ze zdjęciami lub nagraniami; seksting


SJP.pl

Sexting (także seksting) – forma komunikacji elektronicznej, w której przekazem jest seksualnie sugestywny obraz lub treść. Termin powstał w pierwszych latach XXI wieku jako zrost angielskich słów "sex" (seks) i "texting" (czynność wysyłania wiadomości SMS). Z czasem jego znaczenie poszerzyło się na wysyłanie podobnych komunikatów także za pomocą innych mediów, na przykład komunikatorów internetowych, wiadomości MMS czy portali społecznościowych.

Wikipedia


sexworker

[czytaj: seksłorker] osoba zatrudniona w przemyśle erotycznym lub uprawiająca seks za pieniądze; seksworker, pracownik seksualny


SJP.pl


sexworkerka

[czytaj: seksłorkerka] kobieta zatrudniona w przemyśle erotycznym lub uprawiająca seks za pieniądze; seksworkerka, pracownica seksualna


SJP.pl


sexworking

[czytaj: seksłorking] zarobkowe świadczenie usług seksualnych i erotycznych; seksworking


SJP.pl


sexy

seks;
1. ogół zagadnień związanych z życiem seksualnym;
2. zespół cech biologicznych u kobiet i mężczyzn działających pobudzająco na zmysły


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pot. zob. seksowny.

przysłówek

 (2.1) pot. zob. seksownie.

Wiktionary

Sexy – drugi album meksykańskiej aktorki Aracely Arámbula, wydany w 2005.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. seks mrz., seksualność ż., seksowność ż.

 przysł. seksownie, seksualnie

 przym. seksowny, seksualny

Wiktionary


seymour

[czytaj: SEJmur] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Seymour – miasto w stanie Wiktoria
  • Seymour – miasto w stanie Connecticut, w hrabstwie New Haven
  • Seymour – jednostka osadnicza w stanie Illinois, w hrabstwie Champaign
  • Seymour – miasto w stanie Indiana, w hrabstwie Jackson
  • Seymour – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Wayne
  • Seymour – miasto w stanie Missouri, w hrabstwie Webster
  • Seymour – jednostka osadnicza w stanie Tennessee, w hrabstwie Sevier
  • Seymour – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Baylor
  • Seymour – jednostka osadnicza w stanie Wisconsin, w hrabstwie Eau Claire
  • Seymour – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie Eau Claire
  • Seymour – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie Outagamie
  • Seymour – miejscowość w stanie Wisconsin, w hrabstwie Outagamie

Wikipedia


sezam

1. sezam indyjski, sezam wschodni - jednoroczna roślina oleista o rozgałęzionej łodydze, uprawiana na obszarach tropikalnych i subtropikalnych dla nasion służących do wyrobu oleju sezamowego, chałwy itp.; kunżut, łogowa wschodnia;
2. nasiona tej rośliny;
3. przenośnie: skarbiec


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) bot. nazwa systematyczna|Sesamum|L.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny połapkowatych;

 (1.2) bot. roślina z rodzaju sezam (1.1)

 (1.3) spoż. nasiona (ziarna) sezamu (1.2)

 (1.4) książk. baśniowy skarbiec z nieprzebranymi bogactwami

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sezam – rodzaj roślin z rodziny połapkowatych
  • sezam indyjski – gatunek rośliny z rodzaju sezam, wykorzystywany w przemyśle spożywczym i kosmetycznym
  • Sezam – baśniowy skarbiec zbójców z Księgi tysiąca i jednej nocy. Wedle baśni w skarbcu tym Aladyn miał znaleźć lampę z uwięzionym dżinnem.
  • Sezam – nieistniejący dom handlowy w Warszawie
  • Sezam – dom towarowy w Kłodzku
  • Sezam – dom handlowy w Radomiu

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈsɛzãm, AS: sezãm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sezamowiec m., sezamowate nmos.

:: zdrobn. sezamek m.

 przym. sezamowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) skarbiec

Wiktionary


sezamek

zwykle w liczbie mnogiej: rodzaj ciasteczek robionych z mieszaniny nasion sezamu i karmelu; sezamka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) spoż. wyrób cukierniczy z nasion sezamu i syropu cukrowego;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sezam mrz.

 przym. sezamowy

Wiktionary


sezamina

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) biochem. lignan, organiczny związek chemiczny występujący w ziarnach sezamu i w oleju sezamowym

Wiktionary


sezamka

zwykle w liczbie mnogiej: rodzaj ciasteczek robionych z mieszaniny nasion sezamu i karmelu; sezamek


SJP.pl


sezamki

zwykle w liczbie mnogiej: rodzaj ciasteczek robionych z mieszaniny nasion sezamu i karmelu; sezamek


SJP.pl

Sezamek – cukierek lub ciastko wykonane z ziaren sezamu. Tradycyjnie jako słodkie spoiwo dla uprażonych nasion wykorzystuje się cukier lub miód. W produkcji masowej stosuje się też syropy: glukozowy, glukozowo-fruktozowy, ryżowy etc.

Wikipedia


sezamkowy

→ sezamek, → sezamka


SJP.pl

Patrz:

sezamek, → sezamka

sezamowate

o cechach sezamowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


sezamowaty

o cechach sezamowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


sezamowiec

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) kulin. ciasto przekładane z sezamem, chałwą i słodkim kremem, często z dodatkiem kokosu, dżemu i piany z białek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sezam mrz.

 przym. sezamowy

Wiktionary


sezamowy

→ sezam


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zrobiony z sezamu

Wiktionary

Patrz:

sezam

Przykłady

 (1.1) Tradycyjnie hummus robi się z ciecierzycy z różnymi dodatkami, takimi jak pasta sezamowa (tahini), oliwa z oliwek, sok z cytryny, czosnek i oczywiście sól.

 (1.1) Jako ziarno sezamowe dla urobienia oliwy, tak wygniata się wszystko w młyńskiem kole stworzenia, skoro w nie wpadłeś za sprawą oliwiarza (…) sic.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sezam m., sezamek m., sezamowiec m.

Wiktionary


sezon

1. okres wzmożonego występowania czegoś, np. sezon ogórkowy;
2. okres dogodny do jakichś działań;
3. cykl odcinków serialu, tworzący z reguły zamkniętą całość; seria;
4. pora roku


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hand. pora roku

 (1.2) okres, kiedy coś się odbywa, czas o szczególnie sprzyjających warunkach do określonej działalności, wykonywania pewnych czynności itp.

 (1.3) roln. okres dojrzewania i zbioru owoców lub innego rodzaju płodów rolnych

 (1.4) telew. zbiór odcinków serialu telewizyjnego zazwyczaj emitowanych w ciągu jednego roku lub półrocza

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sezon – pora roku
  • „Sezon” – tomik poezji Rafała Wojaczka
  • Sezon – singel polskiego piosenkarza Smolastego i producenta muzycznego Tribbsa
  • Sezon – singel polskiego piosenkarza Dawida Podsiadły

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jak przygotować auto na sezon zimowy?

 (1.2) W poniedziałek przejdzie badania w zagrzebskiej klinice i lekarze podejmą decyzję o ewentualnej operacji, która miałaby się odbyć po zakończeniu sezonu.

 (1.3) Sezon żniwny rozpoczęty.

 (1.4) Po czwartym sezonie ten serial zaczął mnie już nudzić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsɛzɔ̃n, AS: sezõn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sezonowanie n., sezonowość ż.

 czas. sezonować ndk.

 przym. sezonowy

 przysł. sezonowo

Wiktionary


sezonowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) leśn. suszenie drewna na otwartym powietrzu

 (1.2) hutn. wyżarzanie odlewu w temperaturze pokojowej

 (1.3) kulin. poddawanie wędlin procesowi dojrzewania

 (1.4) kulin. leżakowanie alkoholi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sezon mrz., sezonowość ż.

 czas. sezonować ndk.

 przym. sezonowy

 przysł. sezonowo

Wiktionary


sezonować

1. suszyć drewno na otwartym powietrzu;
2. usuwać naprężenia odlewnicze, poddając odlew działaniu warunków atmosferycznych przez co najmniej rok


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) leśn. suszyć drewno na otwartym powietrzu

 (1.2) hutn. wyżarzać odlew w temperaturze pokojowej

 (1.3) kulin. poddawać wędliny procesowi dojrzewania

 (1.4) kulin. poddawać alkohole procesowi sezonowania

Wiktionary

Przykłady

 (1.4) Na wyspie sezonowano wina od czasów niepamiętnych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sezon mrz., sezonowanie n., sezonowość ż.

 przym. sezonowy

 przysł. sezonowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.4) leżakować

Wiktionary


sezonowiec

potocznie: osoba interesująca się czymś przez krótki czas, okazjonalnie


SJP.pl


sezonowo

przysłówek

 (1.1) zgodnie z sezonem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jabłka te pojawiaja się na naszych półkach sezonowo.

 (1.1) Szacuje się, że ok. 30% katolików praktykuje systematycznie, 30% niesystematycznie, 30% sezonowo, tj. od wielkich świąt i uroczystości i 10% całkowicie nie praktykuje.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sezonowanie n., sezonowość ż., sezon mrz.

 czas. sezonować ndk.

 przym. sezonowy

Wiktionary


sezonowość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. cecha bycia sezonowym; występowanie w określonej porze

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sezon mrz., sezonowanie n.

 przym. sezonowy

 przysł. sezonowo

 czas. sezonować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) cykliczność

Wiktionary


sezonowy

właściwy jakiemuś sezonowi, pracujący w jakimś sezonie


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) występujący w określonym sezonie, czasowy, okresowy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jakość wody w Zakopiance, a następnie w Białym Dunajcu ulega sezonowym zmianom w ciągu roku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsɛzɔ̃ˈnɔvɨ, AS: sezõnovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sezonowanie n., sezon m., sezonowość ż.

 przysł. sezonowo

 czas. sezonować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) okresowy

Wiktionary


sezonówka

potocznie:
1. coś sezonowego, np. opona;
2. osoba ciągle zmieniająca zainteresowania, by dostosować się do trendów


SJP.pl


señorita

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) grzecz. hiszpański zwrot grzecznościowy, seniorita

Wiktionary

Señorita (hiszp. "Panna", "Panienka") – czwarty singel z pierwszej solowej płyty Justina Timberlake’a, "Justified". Został wydany w 2003 roku przez wytwórnię płytową The Neptunes.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ale nagle cygaro jego leci w gąszcz oleandrów. — Señorita — powiada Kettelring szybko i niemal szorstko — wstydzę się, okłamałem panią.

Wiktionary


sełedec

kosmyk włosów na czubku wygolonej głowy, noszony przez Kozaków zaporoskich; osełedec


SJP.pl


sf

skrót od: science fiction; s.f.


SJP.pl

skrótowiec

 (1.1) = film. liter. science fiction

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Niski skrzydłowy (; ) – pozycja na boisku w koszykówce
  • San Francisco – miasto w Kalifornii
  • Fantastyka naukowa (ang. )
  • Synowie Świętej Rodziny – męski zakon katolicki
  • Sunrise Festival – festiwal muzyki klubowej (ewent)

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɛs‿ˈɛf, AS: es‿ef

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skr. s.f.

Wiktionary


sfabrykować

wymyślić coś, sfałszować


SJP.pl


sfagocytować

o komórkach ciała: wchłonąć drobne cząsteczki organiczne


SJP.pl


sfajczyć

potocznie:
1. spalić, przypalić;
2. sfajczyć się - spalić się, przypalić się


SJP.pl


sfajdany

potocznie: taki, który się sfajdał


SJP.pl


sfajtać

w gwarze uczniowskiej: zepsuć dobrą zabawę


SJP.pl


sfalandyzować

nagiąć prawo do własnych celów, zinterpretować przepisy prawne na własną korzyść


SJP.pl


sfaleryt

blenda cynkowa, minerał


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miner. pospolity minerał z gromady siarczków, siarczek cynku;

Wiktionary

Sfaleryt (blenda cynkowa) – minerał z gromady siarczków. Bardzo pospolity i szeroko rozpowszechniony.

Nazwa pochodzi od gr. "sphaleros" = zwodniczy, niepewny, podstępny, złudny; nawiązuje do kłopotów jakie sprawia minerał przy identyfikacji (w XVII w. określono, że jest to kruszec cynku).

Wikipedia

Powiązane:

 przym. sfalerytowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) blenda cynkowa

Wiktionary


sfalować

wzburzyć, pofalować


SJP.pl


sfalsyfikować

1. sfałszować, podrobić coś;
2. stwierdzić nieprawdziwość twierdzenia lub hipotezy


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. falsyfikować)

 (1.1) zrobić falsyfikat

czasownik zwrotny dokonany sfalsyfikować się (ndk. falsyfikować się)

 (2.1) ulec falsyfikacji

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sfalsyfikowanie n., fals mrz., falsyfikat mrz.

 czas. zafałszować, falsyfikować ndk.

 przym. falsyfikatorski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) podrobić, sfałszować

Wiktionary


sfanatyzowany

1. uczynić fanatycznym;
2. sfanatyzować się - ulec fanatyzmowi


SJP.pl


sfanatyzować

1. uczynić fanatycznym;
2. sfanatyzować się - ulec fanatyzmowi


SJP.pl


sfarcić

potocznie: sfarcić się - poszczęścić się, powieść się; przyfarcić, pofarcić się


SJP.pl


sfatygowany

1. zużyć;
2. dawniej: narazić na fatygę


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) zniszczony przez długie używanie

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsfatɨɡɔˈvãnɨ, AS: sfatygovãny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fatyga ż.

 czas. fatygować, pofatygować

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zużyty, wysłużony

Wiktionary


sfatygować

1. zużyć;
2. dawniej: narazić na fatygę


SJP.pl


sfazować

ściąć krawędzie przedmiotów ukośnie lub półokrągło


SJP.pl


sfałdować

czasownik przechodni dokonany (ndk. fałdować)

 (1.1) utworzyć fałdy

czasownik zwrotny dokonany sfałdować się (ndk. fałdować się)

 (2.1) ulec sfałdowaniu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fałda ż., sfałdowanie n.

 czas. fałdować ndk.

Wiktionary


sfałszować

podrobić, poddać fałszerstwu


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. fałszować)

 (1.1) sporządzić bezprawną kopię

 (1.2) przedstawić niezgodnie z prawdą

 (1.3) muz. wziąwszy niewłaściwy ton, zagrać lub zaśpiewać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fałszywka ż., sfałszowanie n., fałsz mrz., fałszerstwo n., fałszerz mos., fałszywość ż.

 czas. zafałszować, fałszować ndk.

 przysł. fałszywie

 przym. fałszywy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) podrobić

Wiktionary


sfederalizować

połączyć państwa, stany, kantony itp. na zasadach federacji


SJP.pl


sfejkowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sfejkować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. fejkować, sfejkować

Wiktionary


sfejkować

potocznie:
1. sfałszować, podrobić;
2. zasymulować coś;
3. podszyć się pod kogoś


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. fejkować)

 (1.1) dokonany od|fejkować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fejk m., fejkowanie n., sfejkowanie n.

 przym. fejkowy

 czas. fejkować ndk.

 przysł. fejkowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zob. fejkować.

Wiktionary


sfekologia

dział owadoznawstwa zajmujący się badaniem os


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauka o osach;

Wiktionary

Sfekologia – dział entomologii, zajmuje się badaniem os – nadrodziną owadów błonkoskrzydłych należących do podrzędu trzonkówek.

Sfekologia zajmuje się badaniem zarówno biologii, jak i ekologii os. Jako że wiele os to owady społeczne, sfekologia w wielu aspektach pokrywa się z socjobiologią.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌsfɛkɔˈlɔɟja, AS: sfekoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sfekolog m.

 przym. sfekologiczny

Wiktionary


sfeminizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sfeminizować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sfeminizować dk.

 rzecz. feminizm mrz., feminatyw mrz.

Wiktionary


sfeminizować

1. poddać wpływom lub dominacji kobiet;
2. nadać czemuś cechy żeńskie;
3. sfeminizować się - nabrać cech kobiecych lub zostać zdominowanym przez kobiety; ulec feminizacji


SJP.pl

czasownik dokonany (ndk. feminizować)

 (1.1) poddać feminizacji

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) martwię się o nich, bo sam jestem facetem, można rzec, uświadomionym w zakresie niebezpieczeństw, jakie dla męskiego świata niosą ze sobą damskie i sfeminizowane czasy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sfeminizowanie n., feminizowanie n., feminizacja ż., feminizm m., feministka ż., feminatyw mrz.

 czas. feminizować ndk.

 przym. feministyczny, feminizacyjny

Wiktionary


sfen

minerał, krzemian wapnia i tytanu; tytanit


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miner. tytanit;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sfɛ̃n, AS: sfẽn

Wiktionary


sfenodont

przedstawiciel mezozoicznych gadów ryjogłowych, do których należy hatteria


SJP.pl


sfenodonty

przedstawiciel mezozoicznych gadów ryjogłowych, do których należy hatteria


SJP.pl

Sfenodonty, gady ryjogłowe (Sphenodontia) – rząd gadów z nadrzędu lepidozaurów, o prymitywnej budowie, w większości wymarłych (rozkwit przeżyły w erze mezozoicznej). Są grupą siostrzaną łuskonośnych (jaszczurek, amfisben i węży).

Wikipedia


sfenoid

jedna z prostych postaci krystalograficznych; daszek osiowy


SJP.pl


sfera

1. zbiór punktów w przestrzeni oddalonych od danego punktu dokładnie o zadaną odległość
2. zbiór o określonym statusie, np. wyższe sfery (status społeczny), sfera uczuć (zakres emocjonalny)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) strefa, obszar, zwłaszcza działań lub wpływów

 (1.2) mat. powierzchnia kuli;

 (1.3) przestrzeń okalająca Ziemię

 (1.4) warstwa społeczna lub grupa towarzyska

Wiktionary

Sf

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego zakontraktowało dwa miliardy na inwestycje w sferze kultury.

 (1.2) Częścią wspólną dwóch przecinających się sfer może być okrąg, punkt lub sfera.

 (1.3) Wyróżnia się 4 główne sfery ziemskie: atmosfera (powietrze), litosfera (skały), hydrosfera (woda) i biosfera (życie).1

 (1.4) To nie uchodzi w wyższych sferach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsfɛra, AS: sfera

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sferyczność ż., atmosfera ż., biosfera ż., hydrosfera ż., litosfera ż., hipersfera ż.

 przym. sferyczny, atmosferyczny

 przysł. sferycznie

 czas. wysferzać się

Wiktionary


sfermentować

czasownik przechodni

 (1.1) dokonany od|fermentować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fermentowanie n., sfermentowanie n., fermentacja ż., ferment mrz., fermentator mrz., fermentownia ż.

 czas. przefermentować, fermentować ndk.

Wiktionary


sferoida

powierzchnia obrotowa zbliżona do elipsoidy, odtwarzająca kształt Ziemi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mat. bryła lub powierzchnia zbliżona do elipsoidy;

Wiktionary

Zasugerowano, aby "Geoida"

Sferoida – bryła lub powierzchnia zbliżona do elipsoidy, przedstawiająca kształt Ziemi.

Nazwę sferoida zawdzięczamy Laplace'owi, który, pracując nad tzw. teorią figur równowagi ciał ciekłych niejednorodnych wirujących ze stałą prędkością kątową ω wokół stałej osi, rozważał powierzchnie o stałej gęstości zbliżone do koncentrycznych sfer. Powierzchnie takie nazwał sferoidami ekwipotencjalnymi.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ziemia ma kształt sferoidy.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sferoidalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) elipsoida obrotowa

Wiktionary


sferoidalny

mający kształt sferoidy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) w kształcie sferoidy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sferoida ż.

Wiktionary


sferoidyzacja

Sferoidyzacja – zmiana kształtu geometrycznego cząstek węglików.

Sferoidyzację stosuje się dla różnych typów materiałów. Przemysłowo najczęściej dokonuje się sferoidyzacji wydzieleń stali i żeliw szarych. Kulkowa (sferoidalna) postać grafitu w żeliwie szarym jest zwarta, ma mały stosunek powierzchni do objętości, koncentracja naprężeń wokół miejsc występowania grafitu jest mniejsza, niż w porównaniu z grafitem w postaci płatkowej.

Wikipedia


sferolit

kuliste skupienie minerałów występujące w niektórych skałach wulkanicznych i osadowych


SJP.pl

Sferolit ("sferulit") – kulisty agregat utworzony przez igiełkowate kryształy, które wzrastały promieniście od wspólnego początkowego punktu. Powstaje przy szybkim wzroście lub przy wzroście w środowisku o dużej lepkości, na skutek niejednakowego dostępu substancji krystalizującej do różnych miejsc jednej i tej samej ściany kryształu.

Wikipedia


sferolityczny

→ sferolit


SJP.pl

Patrz:

sferolit

sferometr

przyrząd do pomiaru krzywizny powierzchni kulistych najczęściej wyskalowany w dioptriach dla określonego współczynnika załamania materiału


SJP.pl

Sferometr – przyrząd pomiarowy służący pomiarom promieni krzywizn elementów sferycznych, jak na przykład soczewki. W odróżnieniu od wzorców łuków kołowych pomiarów dokonujemy nie wprost.

Wikipedia


sferoplast

Sferoplast ( spheroplast) – komórka, z której usunięto ścianę komórkową, np. za pomocą enzymów. Termin ten odnosi się do bakterii Gram-ujemnych i grzybów drożdżopodobnych. Nazwa sferoplast pochodzi od tego, że po rozpuszczeniu ściany komórkowej mikroorganizmu napięcie błony powoduje, że komórka nabywa charakterystycznego kulistego kształtu. Po usunięciu ściany komórkowej komórki stają się bardzo delikatne i łatwo ulegają lizie po umieszczeniu ich w roztworze hipotonicznym.

Wikipedia


sferosyderyt

żółta lub brunatna skała osadowa, kulista konkrecja syderytu


SJP.pl

Sferosyderyt (z gr. σφαῖρα "sphaîra" "kula" oraz σίδηρος "sídēros" "żelazo") – skała osadowa, zbudowana głównie z syderytu, z domieszkami kalcytu, manganu, magnezu oraz mieszaniny minerałów ilasto-piaszczystych.

Niskoprocentowa ruda żelaza, występująca w postaci kulistych lub owalnych konkrecji – ich średnica waha się od kilku do kilkunastu cm; czasami spotykane są sferosyderyty o średnicy blisko 1 m. Najczęściej mają zabarwienie brunatne lub żółtawe.

Wikipedia


sferowy

przymiotnik od: sfera


SJP.pl


sferula

drobna kulka szkliwa powstała na skutek stopienia się meteorytu oraz skał, w które ten meteoryt uderzył


SJP.pl

Sferula – drobna kulka szkliwa powstała na skutek stopienia się meteorytu oraz skał, w które ten meteoryt uderzył. Sferule wraz z ziarnami zeszklonego kwarcu zostały odkryte w granicznych pokładach iłów na całym świecie. Część domniemanych sferul z czasem okazała się jednak zmienionymi odchodami termitów, przetrwalnikami grzybów lub komórkami glonów.

Wikipedia


sferycznie

przysłówek

 (1.1) w sposób sferyczny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sfera ż.

 przym. sferyczny

Wiktionary


sferyczność

→ sferyczny


SJP.pl

Patrz:

sferyczny

sferyczny

mający kształt kuli lub położony na powierzchni kuli


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający kształt odcinka sfery

 (1.2) dotyczący sfery

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Normalne erytrocyty mają kształt spłaszczonego dwuwklęsłego dysku. Taki kształt, w przeciwieństwie do kształtu sferycznego, może być łatwo rozciągnięty, zgięty lub zwinięty.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sfɛˈrɨt͡ʃnɨ, AS: sferyčny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sfera ż.

 przysł. sferycznie

 przym. asferyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kulisty

Wiktionary


sfetyszyzować

odnieść się do czegoś z bezkrytycznym uwielbieniem, respektem


SJP.pl


sfigmograf

aparat do badania tętna


SJP.pl


sfigmomanometr

aparat do pomiaru ciśnienia tętniczego krwi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) med. aparat do mierzenia ciśnienia tętniczego;

Wiktionary

Sfigmomanometr – aparat do pośredniego pomiaru ciśnienia tętniczego krwi wynaleziony przez Riva-Rocciego, składający się z manometru (rtęciowego, sprężynowego lub elektronicznego), pompki tłoczącej powietrze, mankietu z komorą powietrzną i zaworka do kontrolowanego wypuszczania powietrza z mankietu. Do pomiaru ciśnienia tętniczego metodą Korotkowa niezbędny jest również stetoskop, który umożliwia usłyszenie tętna w naczyniach krwionośnych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Parlament Europejski zabronił stosowania rtęci w sfigmomanometrach i barometrach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sfigmograf m., sfigmografia ż.

Wiktionary


sfiksowany

zwariować, ześwirować, postradać zmysły.


SJP.pl


sfiksować

zwariować, ześwirować, postradać zmysły.


SJP.pl

czasownik

 (1.1) pot. popaść w obsesję

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fiks mrz., fiksacja ż.

Wiktionary


sfilcowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sfilcować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sfilcować dk.

 rzecz. filcarz mos.

 przym. filcowy

Wiktionary


sfilistrzały

stać się małostkowym, obojętnym na dobro ogółu, nabyć cech filistra


SJP.pl


sfilistrzeć

stać się małostkowym, obojętnym na dobro ogółu, nabyć cech filistra


SJP.pl


sfilmowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sfilmować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. film m., filmik m., filmidło n., filmówka ż., filmowiec m., filmowanie n.

 czas. sfilmować dk., filmować ndk.

 przym. filmowy

 przysł. filmowo

Wiktionary


sfilmować

1. utrwalić coś na filmie; dokonać zapisu video;
2. stworzyć film na podstawie utworu literackiego


SJP.pl


sfiltrować

dawniej: odfiltrować, przefiltrować


SJP.pl


sfinalizować

doprowadzić coś do końca, znaleźć finał czegoś, skończyć coś


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. finalizować)

 (1.1) doprowadzić do finału; dojść z wykonaniem czegoś do końca

czasownik zwrotny dokonany sfinalizować się (ndk. finalizować się)

 (2.1) zostać doprowadzonym do końca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sfinalizowanie n.

 czas. finalizować ndk.

 przym. finalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skończyć, zakończyć

Wiktionary


sfinansowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sfinansować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sfinansować dk.

Wiktionary


sfinansować

zapewnić środki finansowe, pokryć koszty jakiegoś przedsięwzięcia; opłacić


SJP.pl

czasownik przechodni

 (1.1) dokonany od|finansować.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. finansowy

 rzecz. sfinansowanie n.

Wiktionary


sfingomielina

fosfolipid z klasy sfingolipidów, składnik błon komórkowych


SJP.pl


sfingowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) przedstawienie sfabrykowanych zdarzeń lub przedmiotów jako autentyczne w celu oszukania kogoś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) ''— Jeden z tych funkcjonariuszy jest podejrzany o sfingowanie kilkunastu kolizji drogowych.''

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fingowanie n.

 czas. fingować ndk., sfingować dk.

Wiktionary


sfingować

świadomie sfałszować lub upozorować coś


SJP.pl

czasownik przechodni dokonany (ndk. fingować)

 (1.1) przedstawić sfabrykowane zdarzenie lub przedmiot jako autentyczne w celu oszukania kogoś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fingowanie n., sfingowanie n.

 czas. fingować ndk.

Wiktionary


sfingozyna

związek organiczny, dihydroksylowy aminoalkohol utworzony z kwasu palmitynowego i seryny


SJP.pl

Sfingozyna – organiczny związek chemiczny, nienasycony aminoalkohol z jednym wiązaniem podwójnym. Pochodne sfingozyny – sfingolipidy – są składnikami błon komórkowych. Składnik lipidów złożonych takich jak glikosfingolipidy oraz fosfosfingolipidy.

Wikipedia


sfinks

1. w sztuce starożytnego Egiptu: typ pomnika wyobrażający leżącego lwa z ludzką głową;
2. zagadkowa istota, zagadkowy człowiek; symbol tajemniczości;
3. gatunek dużego, nocnego motyla; zawisak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) szt. hist. w starożytnym Egipcie: przedstawienie lwa z ludzką głową lub głową innego zwierzęcia;

 (1.2) przen. książk. osoba, która zachowuje się w tajemniczy sposób

 (1.3) zool. bezwłosa rasa kota;

Wiktionary

Sf

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sfʲĩŋks, AS: sfʹĩŋks

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sfinksowy

 rzecz. Sfinks mzw.

Wiktionary


sfinksowaty

1. tajemniczy, zagadkowy;
2. podobny do sfinksa, mający pewne cechy sfinksa


SJP.pl


sfinksowość

przenośnie: zagadkowość, tajemniczość


SJP.pl


sfinksowy

przymiotnik od: sfinks


SJP.pl


sfinlandyzować

ograniczyć suwerenność sąsiedniego państwa


SJP.pl


sfioletowiały

taki, który sfioletowiał (stał się fioletowym)


SJP.pl


sfioletowieć

stać się fioletowym


SJP.pl


sfiskalizować

przestawić urządzenie na tryb fiskalny; zafiskalizować


SJP.pl


sflakowaciały

potocznie: utracić jędrność; sflaczeć


SJP.pl


sflakowacieć

potocznie: utracić jędrność; sflaczeć


SJP.pl


sflegmatyzować

wprowadzić do materiałów wybuchowych domieszki zmniejszające ich wrażliwość na bodźce mechaniczne


SJP.pl


sflekować

1. pospolicie: brutalnie kogoś skopać;
2. przenośnie: poniżyć kogoś poprzez moralne znęcanie się


SJP.pl


sflizować

założyć flizy (płytki) na ścianach lub na podłodze; wyflizować


SJP.pl


sfochowany

potocznie: obrażony, nadąsany


SJP.pl


sfochować

sfochować się - potocznie: obrazić się; strzelić focha, fochnąć się


SJP.pl


sfogato

spokojnie, jasno - termin używany na określenie delikatnego, lekkiego wykonania frazy muzycznej


SJP.pl


sfoggiando

określenie wykonawcze: dumnie, wyniośle, ostentacyjnie


SJP.pl


sfokusowany

potocznie:
1. bardzo skoncentrowany, skupiony na czymś;
2. bardzo zainteresowany czymś


SJP.pl


sfokusować

środowiskowo: sfokusować się - skupić się na czymś


SJP.pl


sfolgować

dawać luz, zmniejszać napięcie lub presję, dać folgę; odpuścić, wyluzować (potocznie)


SJP.pl


sfora

1. duże stado agresywnych zwierząt, np. psów, wilków;
2. przenośnie: banda łobuzów, przestępców


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) duże stado psowatych (psów, wilków)

 (1.2) łow. para psów gończych prowadzonych razem na polowanie

 (1.3) daw. łow. rzemień lub sznur na którym prowadzono psy gończe

 (1.4) pogard. pejor. zgraja ludzi

 (1.5) stpol. zgoda

Wiktionary

Sfora – polski serial telewizyjny o tematyce kryminalnej, emitowany od 6 października 2002 do 1 grudnia 2002 w TVP1. Na jego podstawie powstał film pt. "", który jest skróconą i nieznacznie różniącą się wersją serialu.

Okres zdjęciowy: październik 2001 – luty 2002. Film był kręcony w Warszawie oraz na przejściach granicznych w Słubicach i Cieszynie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.4) W tajemnicy, z okolicy, schodzą się sfory zmor.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsfɔra, AS: sfora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wysforowanie n., wysforowywanie n., sforowanie n., sforność ż., niesforność ż.

 czas. wysforować dk., wysforowywać ndk., sforować ndk.

 przym. sforny, niesforny

 przysł. sfornie, niesfornie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) smycz

Wiktionary


sformalizowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sformalizować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sformalizować dk.

 rzecz. formalizacja ż.

Wiktionary


sformalizowany

urzędowy, oficjalny


SJP.pl


sformowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sformować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sformować dk.

 przym. foremkowy, formatowy, formatywny

 rzecz. format mrz., formowanie n., foremka ż., formalizacja ż.

Wiktionary


sformułowanie

wypowiedź wyrażającą w pewien sposób jakąś myśl; wypowiedzenie, zdanie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) słowa wyrażające w określony sposób jakąś myśl

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sformułować dk.

 rzecz. formułowanie n.

Wiktionary


sformułować

czasownik przechodni dokonany (ndk. brak)

 (1.1) wyrazić coś słowami w odpowiedniej formie

czasownik zwrotny dokonany sformułować się (ndk. brak)

 (2.1) zostać sformułowanym (1.1); daw. także. wypowiedzieć się

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. formułowanie n., sformułowanie n., forma ż.

 czas. formułować ndk.

 przym. formatywny

Wiktionary


sfornie

przysłówek

 (1.1) daw. zgodnie, porządnie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wysforowanie n., sforność ż., sfora

 przym. sforny, niesforny

 przysł. niesfornie

 czas. wysforować

Wiktionary


sforniej

dawny stopień wyższy od przysłówka: sfornie (posłusznie)


SJP.pl


sforność

dawniej: posłuszeństwo, zdyscyplinowanie, subordynacja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. subordynacja, dyscyplina, zdyscyplinowanie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) i rozkazuje mu zaprowadzić (…) rząd dobry, i sforność uczynić (…).

 (1.1) W młodzieży zwłaszcza niknęła powolność, sforność, odznaczająca czasy Księztwa Warszawskiego. Niecierpliwość stolicy w szczególności była widoczną.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wysforowanie n., wysforowywanie n., sforowanie n., sfora ż., niesforność ż.

 czas. wysforować dk., wysforowywać ndk., sforować ndk.

 przym. sforny, niesforny

 przysł. sfornie, niesfornie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) posłuszeństwo, karność, uległość, przest. powolność

Wiktionary


sforny

dawniej:
1. posłuszny, zdyscyplinowany;
2. zgodny, solidarny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przest. posłuszny, karny, zdyscyplinowany

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wysforowanie n., wysforowywanie n., sforowanie n., sfora ż., sforność ż., niesforność ż.

 czas. wysforować dk., wysforowywać ndk., sforować ndk.

 przym. niesforny

 przysł. sfornie, niesfornie

Wiktionary


sforsować

pokonać z trudem jakąś przeszkodę


SJP.pl


sforza

[czytaj: sforca] nazwisko


SJP.pl


sforzando

[czytaj: sforcando] określenie wykonawcze: wzmacniając, akcentując; sforzato, forzato, forzando


SJP.pl


sforzato

[czytaj: sforcato] określenie wykonawcze: wzmacniając, akcentując; sforzando, forzato, forzando


SJP.pl


sfos

Społeczny Fundusz Odbudowy Stolicy; stowarzyszenie zajmujące się zbieraniem środków społecznych (dobrowolne świadczenia ludności, wpływy z imprez itp.) w celu przyspieszenia odbudowy i rozbudowy Warszawy


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sailfish OS – system operacyjny dla urządzeń przenośnych (zwłaszcza dla smartfonów).
  • Społeczny Fundusz Odbudowy Stolicy – stowarzyszenie wyższej użyteczności utworzone w celu wsparcia odbudowy Warszawy.

Wikipedia


sfos-owiec

działacz SFOS-u (Stołecznego Funduszu Odbudowy Stolicy); sfosowiec


SJP.pl


sfos-owski

→ SFOS


SJP.pl

Patrz:

SFOS

sfosowiec

działacz SFOS-u (Stołecznego Funduszu Odbudowy Stolicy); SFOS-owiec


SJP.pl


sfosowski

dotyczący SFOS-u; SFOS-owski


SJP.pl


sfotografowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zrobienie zdjęcia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po sfotografowaniu wszystkich okazów prześlij mi, proszę, ten folder.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fota ż., focia ż., fotografowanie n., fotograf mos., fotografia ż.

 czas. fotografować ndk., sfotografować dk.

 przym. fotograficzny

Wiktionary


sfotografować

czasownik przechodni dokonany (ndk. fotografować)

 (1.1) zrobić zdjęcie, zrobić fotografię

czasownik zwrotny dokonany sfotografować się (ndk. fotografować się)

 (2.1) zrobić sobie zdjęcie, pozwolić na zrobienie sobie zdjęć

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mogłeś ją sfotografować, gdy jeździła na karuzeli.

 (1.1) Badacz sfotografował szakala nocą nad strumieniem.

 (2.1) Justyna chciała sfotografować się z panem premierem.

 (2.1) Wczoraj sfotografowałam się w lustrze w garderobie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. fota ż., focia ż., fotografowanie n., fotografia ż., fotograf mos., foto n., sfotografowanie n., fotka ż.

 czas. fotografować ndk.

 przym. fotograficzny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pstryknąć

 (2.1) zdjąć się

Wiktionary


sfotokopiować

wykonać kopię czegoś techniką fotograficzną


SJP.pl


sfotomontować

zrobić fotomontaż


SJP.pl


sfotoszopować

obrobić zdjęcie lub film w programie graficznym; sphotoshopować, wyfotoszopować, wyphotoshopować


SJP.pl


sfragis

rodzaj podpisu autora umieszczanego w utworze literackim poprzez wprowadzenie wyraźnych informacji o sobie, głównie szczegółów autobiograficznych


SJP.pl

Sf

Wikipedia


sfragistyczny

→ sfragistyka


SJP.pl

Patrz:

sfragistyka

sfragistyka

nauka zajmująca się badaniem pieczęci jako źródła historycznego


SJP.pl

Sf

Wikipedia


sfragmentaryzować

rozbić na fragmenty; rozdzielić, zatomizować


SJP.pl


sfrajerowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sfrajerować.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niesfrajerowanie n.

 czas. sfrajerować dk.

Wiktionary


sfrajerować

potocznie: sfrajerować się - postąpić jak frajer, zachować się naiwnie; sfrajerzyć się


SJP.pl


sfrajerzyć

potocznie: sfrajerzyć się - postąpić jak frajer, zachować się naiwnie; sfrajerować się


SJP.pl


sfrancuzić

1. poddać wpływom francuskim, rozszerzyć wpływy francuskie, nadać czemuś cechy typowo francuskie;
2. sfrancuzić się - nabrać cech francuskich


SJP.pl


sfraternizować

wytworzyć bliską więź; zbratać, spoufalić


SJP.pl


sfrazeologizowany

w językoznawstwie: połączony w związek frazeologiczny


SJP.pl


sfrazeologizować

połączyć wyrazy w związki frazeologiczne


SJP.pl


sfrezować

obrobić poprzez frezowanie


SJP.pl


sfriendzonować

[czytaj: sfrend-zonować] utrzymać relację przyjacielską lub koleżeńską z osobą, która chciałaby zostać naszym partnerem życiowym


SJP.pl


sfrustrowany

wywołać stan frustracji


SJP.pl

forma czasownika.

 (1.1) imiesłów przymiotnikowy bierny od: sfrustrować

przymiotnik

 (2.1) taki, który przeżywa frustrację

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Sfrustrowany poeta cisnął kałamarzem o ścianę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsfrustrɔˈvãnɨ, AS: sfrustrovãny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. frustracja ż., frustrat m.

 czas. frustrować, sfrustrować

Wiktionary

Synonimy:

 (2.1) przytłoczony

Wiktionary


sfrustrować

wywołać stan frustracji


SJP.pl


sfrygać

regionalnie: zjeść szybko, z apetytem


SJP.pl


sfrywolniały

stać się frywolnym


SJP.pl


sfrywolnieć

stać się frywolnym


SJP.pl


sfugować

zespoić fugami; zafugować


SJP.pl


sfukać

ofukać, ofuknąć; potocznie:
1. skarcić, skrzyczeć;
2. o niektórych zwierzętach: gwałtownie wydmuchując pyskiem powietrze, okazać niechęć innemu zwierzęciu


SJP.pl


sfumato

styl malarski stosowany między innymi przez Leonarda da Vinci


SJP.pl

Sf

Wikipedia


sfundować

dawniej: pokryć wydatki z własnych funduszy; ufundować


SJP.pl


sg

symbol seaborgu, pierwiastka chemicznego


SJP.pl

skrótowiec, rzeczownik

 (1.1) = adm. straż graniczna

 (1.2) = wojsk. sztab generalny

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • SG – sztab generalny
  • SG WP – Sztab Generalny Wojska Polskiego
  • oficer SG – oficer Sztabu Generalnego np. mjr SG (skrót stosowany w WP w latach 1923–1928, wcześniej stosowano skrót szt. gen.)
  • SG – Straż Graniczna
  • oficer SG – oficer Straży Granicznej np. ppłk SG
  • SG-43 – radziecki CKM z okresu II wojny światowej
  • seaborg (Sg) – pierwiastek chemiczny
  • shooting guard – rzucający obrońca, pozycja w zespole koszykarskim
  • SuperGlide – system wspomagania zmian biegów (Shimano)
  • SYBR Green – barwnik fluorescencyjny wybarwiający dwuniciowe DNA
  • Gibson SG – gitara elektryczna firmy Gibson
  • SG – francuska grupa kapitałowa Societe Generale

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Miał zabijać rannych oraz więźniów jako członek jednej z walczących grup – poinformowała w niedzielę SG.

Wiktionary


sgabello

[czytaj: zgabello] ciężkie krzesło drewniane, bogato rzeźbione, używane dawniej we Włoszech i w innych krajach europejskich


SJP.pl

Sgabello – rodzaj mebla, odmiana krzesła o twardym siedzisku i twardym oparciu wykonanym z jednej deski. Krzesło to wywodzi się z Włoch, pojawiło się w XIV wieku, a rozpowszechniło w XV i XVI wieku. Znane były również odmiany w formie taboretu, różniące się od wersji podstawowej jedynie brakiem oparcia.

Wikipedia


sggw

[czytaj: es-gie-gie-WU] skrót od: Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego


SJP.pl


sggw-ar

[czytaj: es-gie-gie-wu-a-ER] skrót od: Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego-Akademia Rolnicza


SJP.pl


sgh

[czytaj: es-gie-HA] skrót od: Szkoła Główna Handlowa


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Szkoła Główna Handlowa w Warszawie
  • Seven Group Holdings
  • kod ISO 639-3 języka szugnańskiego

Wikipedia


sgml

skrót od: Standard Generalized Markup Language - standardowy uogólniony język znaczników


SJP.pl

SGML ( Standard Generalized Markup Language) – standardowy uogólniony język znaczników służący do ujednolicania struktury i formatu różnego typu informacji (danych). Pozwala zapisać je w formie dokumentu tekstowego i dzięki temu łatwo przenosić, wyświetlać i drukować w różnych systemach elektronicznego przekazu danych. SGML jest od roku 1986 standardem ISO 8879:1986.

Wikipedia


sgml-owy

→ SGML


SJP.pl

Patrz:

SGML

sgpis

[czytaj: es-gie-PIS] skrót od: Szkoła Główna Planowania i Statystyki


SJP.pl

skrótowiec w użyciu rzeczownikowym, rodzaj męskorzeczowy lub żeński, nazwa własna

 (1.1) = Szkoła Główna Planowania i Statystyki;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W czasach, gdy na korytarzu w gmachu A (wówczas jeszcze SGPiS-u) stały dziurkarki kart perforowanych, a komputer uczelniany zajmował cały pokój, Pan Profesor opowiadał studentom o systemach informacyjnych, konieczności ich uporządkowania.

 (1.1) Studium zaoczne przy SGPiS jest jeszcze jedną formą otwarcia drogi awansu robotnikom i chłopom, niemogącym z różnych względów normalnie się uczyć.

Wiktionary


sgraffito

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) szt. technika dekoracyjna (najczęściej ścian) polegająca na tworzeniu ozdobnego wzoru poprzez zdrapywanie warstw tynku;

 (1.2) szt. ozdobny wzór wykonany techniką sgraffito (1.1)

Wiktionary

Sgraffito (wł. "graffiare" – ryć, drapać) – technika dekoracyjna malarstwa ściennego.

Wikipedia


shaanxi

[czytaj: SZANsi] prowincja w Chinach; Szensi


SJP.pl

Shaanxi (; chiń. upr. 陕西; chiń. trad. 陝西; pinyin "Shǎnxī"; Wade-Giles "Shan-hsi") – prowincja w północno-środkowej części ChRL. Teren prowincji obejmuje część Wyżyny Lessowej. Od południa ograniczone górami Qin Ling.

Jej nazwa pochodzi od historycznego powiatu Shǎn (陕) i znaczy tyle, co "„Na Zachód od Shan”". Zapisuje się ją jednak przez podwójne „a” dla odróżnienia od prowincji Shanxi, której nazwa w transkrypcji pinyin brzmi "Shānxī".

Wikipedia


shader

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) inform. w grafice komputerowej: program komputerowy, zawierający zbiór instrukcji dla karty graficznej renderujący grafikę,

Wiktionary

Shader – krótki program komputerowy, często napisany w specjalnym języku programowania (shader language), który w grafice trójwymiarowej opisuje właściwości pikseli oraz wierzchołków. Technologia ta zastąpiła stosowaną wcześniej w kartach graficznych jednostkę T&L.

Wikipedia


shading

[czytaj: szejding] w grafice komputerowej: metoda określania stopnia jakości barw poszczególnych wielokątów, służąca nadaniu im realistycznego wyglądu; cieniowanie


SJP.pl


shadowban

[czytaj: szadołban] ban, o którym użytkownik nie jest powiadamiany, polegający np. na ograniczeniu widoczności jego postów czy filmów


SJP.pl

Sh

Wikipedia


shagya

węgierska rasa koni angloarabskich


SJP.pl


shake

[czytaj: szejk] koktajl z mleka zmieszanego z różnymi dodatkami; szejk


SJP.pl

Koktajl mleczny ( milkshake, shake) – mleczny napój serwowany na zimno, często z dodatkiem lodów. Istnieje wiele jego wersji, o różnych smakach, m.in.: waniliowy, czekoladowy, truskawkowy, bananowy, kokosowy, pistacjowy, jagodowy itp. Wersją shake’a bez mleka jest smoothie. Istnieją również tak zwane shake’y proteinowe, używane najczęściej przez osoby ćwiczące w celu zwiększenia masy mięśniowej.

Wikipedia


shaker

[czytaj: szejker] naczynie do przyrządzania drinków i koktajli; szejker


SJP.pl


shakespeare

[czytaj: szekspir] nazwisko, m.in. William Shakespeare (1564-1616) - pisarz angielski


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • John Shakespeare – angielski rękawicznik, posiadacz ziemski i radny miejski
  • Robbie Shakespeare – jamajski gitarzysta basowy i producent muzyczny
  • William Shakespeare (spol. William Szekspir) – angielski poeta, dramaturg, aktor
  • Shakespeare (język programowania) – ezoteryczny język programowania
  • (2985) Shakespeare – planetoida z pasa głównego asteroid

Wikipedia


shakira

[czytaj: szakira] pseudonim kolumbijskiej piosenkarki Shakiry Isabel Mebarak Ripoll


SJP.pl

Sh

Wikipedia


shakuhachi

[czytaj: szakuhaczi] japoński flet prosty wykonany z bambusa


SJP.pl

Shakuhachi (jap. 尺八) – japoński flet prosty, wykonany z bambusa.

Wikipedia


shamisen

[czytaj: szamisen] trzystrunny japoński instrument muzyczny; samisen, szamisen


SJP.pl

Shamisen (jap. 三味線 shamisen lub samisen) – japoński instrument muzyczny, strunowy, szarpany. Jego nazwa w języku japońskim oznacza dosłownie „struny trzech smaków”.

Wikipedia


shamo

[czytaj: szamo] japońska rasa kur


SJP.pl

Sh

Wikipedia


shampoon

[czytaj: szampun] dawniej, przed spolszczeniem: płyn do mycia lub farbowania włosów; szampon


SJP.pl


shamrock

[czytaj: szemrok] trójlistna koniczyna będąca godłem narodowym Irlandii


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Shamrock – trójlistna koniczyna, symbol Irlandii
  • Shamrock – polski zespół muzyczny grający folk, głównie celtycki
  • Shamrock – filipiński zespół muzyczny grający rock alternatywny
  • Shamrock – miejscowość w stanie Oklahoma, w hrabstwie Creek
  • Shamrock – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Wheeler
  • Shamrock (ang. Shamrock Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Aitkin
  • Shamrock (ang. Shamrock Township) – gmina w stanie Missouri, w hrabstwie Callaway
  • Shamrock (ang. Shamrock Township) – gmina w stanie Nebraska, w hrabstwie Holt

Wikipedia


shandong

[czytaj: SZANdong] prowincja w Chinach; Szantung


SJP.pl


shandy

[czytaj: szandi] drink powstały z połączenia jasnego piwa i białej lemoniady


SJP.pl

Shandy – napój alkoholowy z połączenia jasnego piwa i białej lemoniady, najczęściej w proporcji 1:1. Możliwe połączenie piwa z innymi napojami bezalkoholowymi, a także inne proporcje.

Wikipedia


shannon

[czytaj: szanon] Sionna;
1. rzeka w Irlandii;
2. irlandzkie miasto nad rzeką o tej samej nazwie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Shannon – wyspa
  • Shannon – rzeka w Irlandii
    • Shannon Cave – jaskinia pod rzeką Shannon
    • Shannon Pot – źródło rzeki Shannon
  • Shannon – miasto w hrabstwie Clare
  • Port lotniczy Shannon – międzynarodowy port lotniczy w południowo-zachodniej Irlandii.
  • Shannon – miasto
  • Shannon – miejscowość w Quebec
  • Shannon Falls – wodospad
  • Shannon – jednostka osadnicza w stanie Georgia, w hrabstwie Floyd
  • Shannon – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie Carroll
  • Shannon – miejscowość w stanie Missisipi, w hrabstwie Lee

Wikipedia


shantou

[czytaj: SZANtoł] miasto w Chinach; Szantou


SJP.pl

Sh

Wikipedia


shantung

[czytaj: szantung] tkanina z surowej przędzy jedwabnej; szantung


SJP.pl

rzeczownik

 (1.1) rodzaj ciężkiej tkaniny zawierającej surowy jedwab

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈʃãntũŋk, AS: šãntũŋk

Wiktionary


shanxi

[czytaj: SZANsi] prowincja w Chinach; Szansi


SJP.pl

Shanxi (; chiń. 山西; pinyin "Shānxī"; Wade-Giles "Shan-hsi") – prowincja w środkowych Chinach. Ludność stanowią w większości Chińczycy Han, ale mieszkają tam również Mongołowie i Dunganie.

Wikipedia


shaolin

[czytaj: szaolin] chiński klasztor buddyjski


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Szaolin – klasztor buddyjski w Chinach, w prowincji Henan
  • Shaolin – film z 2011 roku, w reżyserii Benny’ego Chana
  • Shaolin vs. Wu-Tang – album studyjny amerykańskiego rapera Raekwona z 2011 roku
  • Klasztor Shaolin – film z 1982 roku, w reżyserii Chang Hsin-yana
  • Waleczni mnisi z klasztoru Shaolin – film z 1976 roku, w reżyserii Cheh Changa
  • Shaolin Soccer – film z 2001 roku, w reżyserii Stephena Chowa
  • Młodzi mistrzowie Shaolin – francuski serial animowany z lat 2006–2007

Wikipedia


shaorma

[czytaj: szaorma] potrawa arabska w postaci pieczonych skrawków mięsa; shoarma, shawarma


SJP.pl


sharan

[czytaj: szaran] model samochodu marki Volkswagen


SJP.pl


sharenting

[czytaj: szarenting] nadmierne udostępnianie w internecie informacji na temat swoich dzieci


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) neol. regularne, najczęściej nadmierne, udostępnianie zdjęć, filmów czy opisów życia własnego dziecka (zazwyczaj na tyle młodego, by nie było w stanie wyrazić na to zgody) w mediach społecznościowych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) A później dzieci będą pozywać rodziców za sharenting, który może być bezlitośnie wykorzystywany przez rówieśników w późniejszych latach, a wiadomo - w sieci nic nie ginie.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sharentingowy

Wiktionary


shareware

[czyt: szerłer] oprogramowanie komercyjne, za które płaci się po określonym czasie jego bezpłatnego użytkowania


SJP.pl

Shareware – rodzaj oprogramowania zamkniętego, które jest bezpłatnie rozpowszechniane i którego kopiami wolno się dzielić, jednak korzystanie z jego pełnej funkcjonalności wymaga wniesienia określonych opłat po pewnym okresie użytkowania lub zakupu licencji.

Wikipedia


shareware'owy

→ shareware [czyt: szerłerowy]; sharewarowy


SJP.pl


sharewarowy

→ shareware [czyt: szerłerowy]; shareware'owy


SJP.pl


sharif

[czytaj: SZArif] nazwisko


SJP.pl


sharon

[czytaj: szaron] szaron, hurma, persymona, kaki;
1. rodzaj drzew o soczystych, pomarańczowych lub czerwonych owocach, rosnących w strefie międzyzwrotnikowej; heban, hebanowiec;
2. owoc tego drzewa; persymon


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sharon – owoc z drzew rodzaju Diospyros
  • SHARON – technologia transformacji azotu amonowego do azotynów
  • Sharon – polski zespół grunge'owy istniejący w latach 1993–1995
  • Sharon Stone – aktorka amerykańska
  • Sharon den Adel – wokalistka Within Temptation
  • Sharon – miasto w stanie Connecticut, w hrabstwie Litchfield
  • Sharon – miasto w stanie Georgia, w hrabstwie Taliaferro
  • Sharon – miasto w stanie Kansas, w hrabstwie Barber
  • Sharon – miasto w stanie Massachusetts, w hrabstwie Norfolk
  • Sharon – jednostka osadnicza w stanie Massachusetts, w hrabstwie Norfolk
  • Sharon – miasto w stanie New Hampshire, w hrabstwie Hillsborough
  • Sharon – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Schoharie

Wikipedia


sharp

[czytaj: szarp] marka sprzętu elektronicznego


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sharp Corporation – japoński producent elektroniki
  • Skinheads Against Racial Prejudice – subkultura skinheadów
  • krzyżyk () – znak notacji muzycznej (♯)

Wikipedia


sharpowiec

[czytaj: szarpowiec] członek ruchu SHARP (Skinheads Against Racial Prejudice)


SJP.pl


shaw

[czytaj: szoł] nazwisko, m.in. Bernard Shaw (1856-1950) - dramatopisarz angielski


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Shaw – miasto w stanie Missisipi, w hrabstwie Bolivar
  • Shaw (ang. Shaw Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Saline
  • Shaw – miejscowość w hrabstwie Berkshire (Anglia)
  • Shaw – miasto w hrabstwie Wielki Manchester (Anglia)
    • Shaw and Crompton – civil parish
  • Shaw (Melksham Without) – miejscowość w hrabstwie Wiltshire (Anglia)
  • Shaw (Swindon) – miejscowość w hrabstwie Wiltshire (Anglia)
  • Shaw – miejscowość w hrabstwie West Yorkshire (Anglia)
  • George Bernard Shaw – pisarz irlandzki
  • Irwin Shaw – pisarz amerykański
  • Run Run Shaw – chiński producent telewizyjny i filantrop
  • Shaw of Tordarroch – szkocki klan

Wikipedia


shawarma

[czytaj: szałarma] potrawa arabska w postaci pieczonych skrawków mięsa; shaorma, shoarma


SJP.pl


shea

[czytaj: szej] masło shea - olej roślinny uzyskiwany z nasion masłosza Parka, wykorzystywany w kosmetyce i gastronomii


SJP.pl


sheffield

[czytaj: szefild] miasto w Anglii


SJP.pl

Sheffield – miasto w północnej Anglii w hrabstwie metropolitalnym South Yorkshire, w dystrykcie metropolitalnym Sheffield. W 2001 roku miasto liczyło 439 866 mieszkańców, co czyni je piątym co do wielkości miastem w Anglii. Dawniej miasto silnie uprzemysłowione, które dzisiaj bardziej przemienia się w akademickie. Uniwersytet w Sheffield ("University of Sheffield") może się pochwalić 6 noblistami. Sheffield jest wspomniane w Domesday Book (1086) jako "Escafeld/Scafeld".

Wikipedia


sheffieldzki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sheffieldem, dotyczący Sheffieldu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Omówione wyżej zasady zastosowano przy budowie dwóch wersji programu mieszanego, a mianowicie sheffieldzkiej (nazwa pochodzi od miejscowości, w której tę wersję opracowano) oraz blokowej, która powstała w Polsce i jest dziełem piszącego te słowa.

 (1.1) Któż w Polsce nie zna, a w każdym razie któż nie znał przed wojną sheffieldzkiej stali?

 (1.1) Na protesty odbiorców pozostał głuchy, część ich więc opuściła go i przerzuciła się na stal sheffieldzką, gwarantującą wysoką jakość.

 (1.1) W sheffieldzkim lichtarzu pozostało świecy tylko na cal, ale Oleron nie zapalał drugiej.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sheffield mrz./n.

Wiktionary


sheila

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sheila – irlandzkie imię żeńskie
  • Sheila – francuska piosenkarka

Wikipedia


shelley

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Shelley – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Essex
  • Shelley – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Suffolk
  • Shelley – miejscowość w Anglii, w hrabstwie West Yorkshire
  • Shelley – miasto w USA, w stanie Idaho, w hrabstwie Bingham
  • Percy Bysshe Shelley – angielski poeta i dramaturg
  • Mary Shelley – angielska poetka i pisarka okresu romantyzmu

Wikipedia


sheltie

[czytaj: szelti] pies z rasy psów pasterskich; owczarek szetlandzki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) kynol. owczarek szetlandzki

Wiktionary


shemale

[czytaj: szimejl] w pornografii: transkobieta posiadająca męskie genitalia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) seks. pejor. transpłciowa kobieta z męskimi narządami płciowymi, występująca w branży pornograficznej;

Wiktionary

Shemale (także she-male) – termin używany najczęściej w branży pornograficznej do opisywania trans kobiet lub innych osób posiadających męskie genitalia i żeńskie drugorzędowe cechy płciowe (w tym piersi) uzyskane za pomocą hormonów lub operacji. Wiele osób w transpłciowej społeczności uważa ten termin za obraźliwy i upokarzający. Stosowanie terminu „shemale” w odniesieniu do trans kobiet może sugerować, że pracują one w branży erotycznej.

Wikipedia


shenyang

Shenyang (chiń. upr. 沈阳; chiń. trad. 瀋陽; pinyin "Shěnyáng"; mandż. Mukden, ᠮᡠᡴ᠋ᡩᡝᠨ) – największe miasto Mandżurii oraz jej stolica w chińskiej prowincji Liaoning.

Wikipedia


shenzhen

Shenzhen (chiń. 深圳; pinyin: "Shēnzhèn"; []) – miasto w południowo-wschodnich Chinach, w prowincji Guangdong, bezpośrednio graniczące z Hongkongiem, liczące ponad 17 milionów mieszkańców i stanowiące część około 100-milionowej metropolii Delta Rzeki Perłowej, które w 1979 roku było jeszcze miasteczkiem z 30-tysięczną ludnością.

Wikipedia


sheraton

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sheraton – miejscowość w hrabstwie Durham
  • Sheraton with Hulam – civil parish w hrabstwie Durham
  • Thomas Sheraton – brytyjski projektant meblowy
  • Sheraton – brytyjski styl meblowy
  • Sheraton – amerykańska sieć hotelowa
  • Sheraton Grand Krakow – pięciogwiazdkowy hotel w Krakowie
  • Sheraton Grand Warsaw – pięciogwiazdkowy hotel w Warszawie
  • Sheraton Lisboa Hotel & Spa – pięciogwiazdkowy hotel w Portugalii
  • Sheraton Poznan Hotel – pięciogwiazdkowy hotel w Poznaniu
  • Sheraton Sopot Hotel – pięciogwiazdkowy hotel w Sopocie
  • Sheraton Tel Aviv – pięciogwiazdkowy hotel w Izraelu
  • Sheraton – singel polskich raperów Kabe oraz Miszela

Wikipedia


sheridan

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Richard Brinsley Sheridan – irlandzki literat
  • Philip Sheridan – generał Unii
  • M551 Sheridan – czołg produkcji USA
  • Sheridan – miasto w stanie Arkansas, w hrabstwie Grant
  • Sheridan – jednostka osadnicza w stanie Kalifornia, w hrabstwie Placer
  • Sheridan – miasto w stanie Kolorado, w hrabstwie Arapahoe
  • Sheridan – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie La Salle
  • Sheridan – miejscowość w stanie Indiana, w hrabstwie Hamilton
  • Sheridan – wieś w stanie Michigan, w hrabstwie Montcalm
  • Sheridan – miejscowość w stanie Missouri, w hrabstwie Worth
  • Sheridan – miejscowość w stanie Montana, w hrabstwie Madison
  • Sheridan – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Chautauqua

Wikipedia


sherlock

[czytaj: szerlok] potocznie: inteligentny, błyskotliwy detektyw


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sherlock – brytyjski serial telewizyjny
  • Sherlock – minialbum zespołu Shinee
  • Sherlock – singel zespołu Shinee
  • Sherlock – krater na Księżycu
  • (5049) Sherlock – planetoida z pasa głównego asteroid
  • Sherlock – oprogramowanie na urządzenia Apple
  • Sherlock River – rzeka w Australii
  • Sherlock Holmes – fikcyjny bohater, detektyw stworzony przez Arthura Conana Doyle’a
  • Thomas Sherlock (1678–1761) – angielski biskup anglikański
  • John Sherlock (1705–1794) – hiszpański generał irlandzkiego pochodzenia
  • John Michael Sherlock (1926–2019) – kanadyjski biskup katolicki
  • Sherlock Holmes (ujednoznacznienie)

Wikipedia


sherman

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • William Tecumseh Sherman – generał armii amerykańskiej
  • M4 Sherman – amerykański czołg z okresu II wojny światowej
  • Sherman – amerykański konstruktor wyścigowy
  • Sherman – album muzyczny zespołu Hamer
  • Sherman – miejscowość w stanie Connecticut, w hrabstwie Fairfield
  • Sherman – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie Sangamon
  • Sherman – miejscowość w stanie Maine, w hrabstwie Aroostook
  • Sherman – miejscowość w stanie Missisipi, w hrabstwie Pontotoc
  • Sherman – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Chautauqua
  • Sherman – wieś w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Chautauqua
  • Sherman – miejscowość w stanie Dakota Południowa, w hrabstwie Minnehaha
  • Sherman – miasto w stanie Teksas, w hrabstwie Grayson

Wikipedia


sherpa

[czytaj: szerpa] syntetyczna tkanina, stosowana do wyrobu swetrów i ciepłych okryć; szerpa


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Fiberfab Sherpa – samochód plażowo-terenowy zaprezentowany w 1975 roku
  • Leyland Sherpa – samochód dostawczy produkowany w latach 1974-1982
  • Renault Sherpa – seria samochodów wojskowych
  • Short C-23 Sherpa – brytyjski samolot transportowy
  • – brytyjski samolot eksperymentalny
  • Szerpowie, szerpa

Wikipedia


sherry

[czytaj: szery] białe, mocne wino hiszpańskie; jerez, xeres


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) kulin. rodzaj hiszpańskiego wina;

Wiktionary

Sherry, także jerez, xeres – hiszpańskie wino wzmocnione (ok. 16–20% alkoholu) pochodzące z Andaluzji, z rejonu Jerez de la Frontera. Od schyłku XVI wieku zyskało popularność w Anglii, stąd ogólnie przyjęta angielska nazwa tego trunku.

W języku polskim słowo "sherry" jest rodzaju nijakiego ("to sherry", nie: "ta sherry").

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) jerez

Wiktionary


sherwood

[czytaj: szerłud] angielskie imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sherwood – miasto w stanie Arkansas, w hrabstwie Pulaski
  • Sherwood – wieś w stanie Michigan, w hrabstwie Branch
  • Sherwood – miasto w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Renville
  • Sherwood – jednostka osadnicza w stanie Ohio, w hrabstwie Hamilton
  • Sherwood – wieś w stanie Ohio, w hrabstwie Defiance
  • Sherwood – miasto w stanie Oregon, w hrabstwie Washington
  • Sherwood – miasto w stanie Wisconsin, w hrabstwie Clark
  • Sherwood – wieś w stanie Wisconsin, w hrabstwie Calumet
  • Sherwood (ang. Sherwood Township) – gmina w stanie Michigan, w hrabstwie Branch
  • Sherwood (ang. Sherwood Town) – gmina w stanie Wisconsin, w hrabstwie Clark
  • Sherwood – obszar w hrabstwie Talbot, w stanie Maryland
  • Ben Sherwood, prezes ABC News

Wikipedia


sheryl

[czytaj: szeryl] obce imię żeńskie


SJP.pl


shiatsu

[czytaj: szi-atsu lub si-atsu] masaż relaksacyjny polegający na ugniataniu palcami jakiejś części ciała; siatsu


SJP.pl


shiba

[czytaj: sziba] jedna z sześciu ras psów japońskich


SJP.pl

Pies shiba (jap. 柴犬 "Shiba inu") – jedna z sześciu ras psów japońskich, należąca do szpiców i psów w typie pierwotnym, zaliczona do sekcji szpiców azjatyckich i ras pokrewnych. Nie podlega próbom pracy. Należy do grupy 5 FCI.

Zgodnie z klasyfikacją amerykańską należy do grupy psów pracujących.

Wikipedia


shido

[czytaj: szido lub sido] kara w judo


SJP.pl


shift

[czytaj: szift] jeden z klawiszy na klawiaturze komputera; Shift


SJP.pl

Shift – klawisz modyfikatora używany do wpisywania wielkich liter i innych alternatywnych „górnych” symboli (znajdujących się na klawiszach nad innymi „podstawowymi” znakami np: „$” nad „4”, „:” nad „;”). Na klawiaturze znajdują się dwa takie klawisze: po lewej i prawej stronie głównego bloku klawiatury.

Wikipedia


shiitake

jadalny grzyb rosnący na przewróconych drzewach, hodowany w Chinach i Japonii; shitake


SJP.pl


shijiazhuang

[czytaj: sziDZIAdżłang] miasto w Chinach; Szyciaczuang


SJP.pl

Shijiazhuang (chiń. upr. 石家庄; chiń. trad. 石家莊; pinyin "Shíjiāzhuāng") – miasto o statusie prefektury miejskiej we wschodnich Chinach, ośrodek administracyjny prowincji Hebei. W 2010 roku liczba mieszkańców miasta wynosiła 2 415 478. Prefektura miejska w 1999 roku liczyła 8 753 957 mieszkańców. Ośrodek przemysłu farmaceutycznego (North China Pharmaceutical Group Corporation), włókienniczego i spożywczego; ważny węzeł komunikacyjny.

Wikipedia


shikoku

[czytaj: szikoku albo sikoku] rasa psów powstała w czasach starożytnych w Japonii


SJP.pl


shimeji

[czytaj: szimedżi lub simedzi] jadalny grzyb azjatycki


SJP.pl


shimmy

[czytaj: szimi] taniec towarzyski pochodzenia amerykańskiego, popularny w latach dwudziestych XX wieku


SJP.pl

Sh

Wikipedia


shimpa

[czytaj: szimpa] japoński ruch teatralny z elementami teatru europejskiego


SJP.pl


shinai

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rodzaj broni japońskiej, będącej mieczem o drewnianym, wykonanym z bambusa ostrzu;

Wiktionary

Shinai (jap. 竹刀) - bambusowy miecz używany w kendo do ćwiczeń oraz podczas zawodów. Broń sportowa wykonana z czterech bambusowych listewek, częściowo pokrytych skórą. "Shinai" stworzono, aby zastąpić używany wcześniej bokken, który z kolei (w celach zwiększenia bezpieczeństwa ćwiczeń szermierczych) zastępował katanę.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Palnij go raz a dobrze tym shinai!

Wiktionary


shindō

[czytaj: szindo] rzadko: politeistyczny kult religijny w Japonii; sinto (sintoizm), shinto (shintoizm), szynto (szyntoizm), szinto (szintoizm), shintō


SJP.pl


shingeki

[czytaj: szingeki] japoński ruch teatralny z pierwszej połowy XX wieku, przejmujący wzorce europejskiego teatru realistycznego


SJP.pl


shinkansen

[czytaj: szinkansen] japońska sieć kolejowa


SJP.pl

Shinkansen (jap. 新幹線) – japoński system kolei dużych prędkości, osiągających maksymalną prędkość przewozoą pasażerów (operacyjną) od 285 do 320 km/h (w zależności od modelu i obsługiwanej trasy). Pierwsza linia o nazwie Tōkaidō Shinkansen została otwarta w 1964.

Wikipedia


shinto

[czytaj: szinto] politeistyczny kult religijny w Japonii; sinto (sintoizm), shintoizm, szynto (szyntoizm), szinto (szintoizm)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rel. tradycyjna religia Japonii;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Japonii dominują dwie religie: buddyzm i shinto (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. shintoizm m., sintoizm m., szintoista m., szintoistka ż.

 przym. shintoistyczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) shintoizm, sintoizm, szinto, sinto, shintō

Wiktionary


shintoista

wyznawca shintoizmu - kultu religijnego w Japonii; szintoista, sintoista


SJP.pl


shintoistka

→ shintoista [czytaj: szintoistka]; sintoistka, szintoistka


SJP.pl


shintoistyczny

→ shintoizm; sintoistyczny, szintoistyczny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) rel. związany z shinto / shintoizmem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. shintoizm m., shinto n., shintoista m., shintoistka ż.

Wiktionary


shintoizm

[czytaj: szintoizm] politeistyczny kult religijny w Japonii; sinto, sintoizm, shinto, szynto, szyntoizm, szinto, szintoizm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. zob. shinto.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Chramy shintoistyczne to miejsce oddawania czci w shintoizmie, a świątynia buddyjska to budowla kultowa buddyzmu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. shinto n.

 przym. shintoistyczny

Wiktionary


shintō

[czytaj: szinto] politeistyczny kult religijny w Japonii; sinto (sintoizm), shintoizm, szynto (szyntoizm), szinto (szintoizm)


SJP.pl

Shintō (jap. 神道 shintō, kami-no-michi) lub kannagara-no-michi (jap. 神ながらの道), pol. także szintoizm, sintoizm – tradycyjna, rodzima religia Japonii oparta na mitologii japońskiej, charakteryzująca się politeizmem oraz różnorodnością przejawów i kultów m.in. animizmu i szamanizmu. Od VI wieku jest związane z buddyzmem (synkretyzm shintō-buddyjski).

Wikipedia


ship

[czytaj: szip] środowiskowo: związek dwóch osób


SJP.pl


shipować

[czytaj: szipować] wyobrażać sobie i popierać związek miłosny między jakimiś osobami; shippować


SJP.pl


shippować

[czytaj: szipować] wyobrażać sobie i popierać związek miłosny między jakimiś osobami; shipować


SJP.pl


shire

[czytaj: szajer] dawna jednostka terytorialno-administracyjna w Wielkiej Brytanii; hrabstwo


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Shire – region ze stworzonej przez J.R.R. Tolkiena mitologii Śródziemia zamieszkany przez hobbitów
  • shire – dawna jednostka podziału terytorialnego Anglii
  • Shire – rzeka w Malawi i Mozambiku
  • Shire – rasa koni
  • Szyrie (Shire) – miasto w Etiopii

Wikipedia


shirley

James Shirley (1596-1666), dramatopisarz angielski


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Shirley – angielskie imię, najbardziej popularne w USA i Kanadzie
  • Shirley – angielskie nazwisko
  • Shirley – singel Shakin’ Stevensa
  • Shirley MacLaine
  • Shirley Manson
  • Shirley Temple
  • Anne Shirley
  • Ania Shirley
  • Donald „Don” Shirley
  • James Shirley
  • Kevin Shirley
  • Sewallis Shirley – założyciel The Kennel Club

Wikipedia


shirt

[czytaj: szert] męski podkoszulek z długimi rękawami


SJP.pl


shirting

[czytaj: szerting] cienka, gęsta tkanina bawełniana; szerting


SJP.pl


shisha

fajka wodna; szisza


SJP.pl


shitake

jadalny grzyb rosnący na przewróconych drzewach, hodowany w Chinach i Japonii; shiitake


SJP.pl


shitcoin

[czytaj: szitkojn] pogardliwie: kryptowaluta bez realnej wartości, użyteczności lub przyszłości


SJP.pl


shite

[czytaj: szite] w japońskim teatrze no: aktor grający główną postać


SJP.pl


shitpost

[czytaj: szitpost] absurdalny, głupi lub prowokacyjny wpis w internecie, publikowany dla żartu lub trollingu


SJP.pl


shitpostować

[czytaj: szitpostować] publikować shitposty (absurdalne, głupie lub trollingowe treści w internecie)


SJP.pl


shitstorm

[czytaj: szitstorm] potocznie:
1. gwałtowna, zażarta dyskusja wywołana kontrowersją; gównoburza;
2. awantura, nieprzyjemna sytuacja; sajgon, meksyk


SJP.pl


shl

marka motocykli


SJP.pl

SHL – marka motocykli produkowanych początkowo w Hucie Ludwików, następnie KZWM Polmo-SHL w Kielcach od roku 1938 do 1970, przejściowo także w WFM w Warszawie.

Wikipedia


shl-ka

[czytaj: eshaelka] potocznie: motocykl marki SHL


SJP.pl


shoah

określenie na ludobójstwo dokonane na Żydach w czasie II wojny światowej; szoa (Szoa); szoah (Szoah); holocaust (Holocaust); holokaust (Holokaust)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Shoah, Szoa (hebr. שואה – całkowita zagłada, zniszczenie) – synonim pojęcia Holocaust
  • Shoah (film) – film dokumentalny Claude'a Lanzmanna

Wikipedia


shoarma

[czytaj: szoarma] potrawa arabska w postaci pieczonych skrawków mięsa; shaorma, shawarma


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kulin. bliskowschodnia potrawa, której podstawą są okrawki pieczonego na pionowych rusztach mięsa, serwowane na talerzu lub zawinięte w pieczywo;

 (1.2) spoż. arabska mieszanka przypraw do mięsa, składająca się z kminu rzymskiego, słodkiej papryki, granulowanego czosnku, imbiru, gałki muszkatołowej, cynamonu, kurkumy, cayenne i soli

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dobra shoarma nie powstanie bez idealnie skomponowanej mieszanki przypraw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) szawarma, gyros, kebab

Wiktionary


shocking

[czytaj: szoking] potocznie: coś zaskakującego, szokującego; szoking


SJP.pl


shoegaze

[czytaj: szugejz] podgatunek rocka alternatywnego, powstały pod koniec lat 80. w Wielkiej Brytanii


SJP.pl

Shoegaze, shoegazing lub shoegazer – podgatunek rocka alternatywnego, powstały pod koniec lat 80. XX wieku w Wielkiej Brytanii.

Wikipedia


shogi

[czytaj: szogi] gra planszowa, japońska odmiana szachów; siogi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) tradycyjna japońska gra planszowa, podobna do szachów; japońskie szachy;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) shōgi, siogi, japońskie szachy

Wiktionary


shogun

[czytaj: szogun] tytuł japońskich namiestników wojskowych; siogun, szogun


SJP.pl


shogunat

[czytaj: szogunat] szogunat, siogunat, bakufu;
1. japońska wojskowa administracja feudalna w latach 1992-1868, w której rządy sprawował szogun;
2. okres w historii Japonii, w którym rządy sprawował szogun


SJP.pl


shoji

[czytaj: szodżi albo siodzi] papierowy parawan w drewnianej ramie służący w Japonii jako ściana; siodzi


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Erik Shoji – amerykański siatkarz
  • Kawika Shoji – amerykański siatkarz
  • Toshio Shoji – japoński pływak, olimpijczyk
  • Shōji – element tradycyjnej architektury japońskiej

Wikipedia


shona

[czytaj: szona] język z rodziny bantu, język urzędowy Zimbabwe; szona


SJP.pl


shop

[czytaj: szop] potocznie: sklep


SJP.pl


shopoholiczka

[czytaj: szopoholiczka] kobieta uzależniona od robienia zakupów; szopoholiczka, zakupoholiczka


SJP.pl


shopoholik

[czytaj: szopoholik] osoba uzależniona od robienia zakupów; zakupoholik, szopoholik


SJP.pl


shopoholizm

[czytaj: szopoholizm] uzależnienie od kupowania rzeczy; zakupoholizm, szopoholizm


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zob. zakupoholizm.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kupnoholizm, oniomania, szopoholizm, zakupoholizm

Wiktionary


shopperka

[czytaj: szoperka]
1. damska torba na zakupy; szoperka;
2. doradczyni w zakresie zakupów


SJP.pl


shopping

[czytaj: szoping] forma spędzania wolnego czasu polegająca na robieniu zakupów, przede wszystkim w dużych centrach handlowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) socjol. hand. chodzenie na zakupy w celach rekreacyjnych, robienie zakupów w wielu sklepach, najczęściej w dużych centrach handlowych

Wiktionary

Shopping – brytyjski film z 1994 roku w reżyserii Paula Andersona o grupie brytyjskich nastolatków.

W filmie swoją pierwszą znaczącą rolę zagrał Jude Law. Sadie Frost i Jude Law poznali się na planie tego filmu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Hanka, czy idziemy dziś na shopping?

Wiktionary


short

[czytaj: szort] środowiskowo:
1. krótki, pionowy filmik wideo; szort, shorts;
2. krótkie opowiadanie, zwłaszcza z gatunku fantastyki; szort;
3. zakład inwestycyjny na spadek ceny danego instrumentu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Short Brothers – brytyjskie przedsiębiorstwo branży lotniczej
  • Short Brothers of Sunderland – dawna brytyjska stocznia
  • Short – jednostka osadnicza (census-designated place) w USA, w stanie Oklahoma
  • Clare Short – brytyjska polityk
  • Columbus Short – amerykański aktor i choreograf
  • Edward Short – brytyjski polityk
  • Elizabeth Short – Amerykanka, ofiara morderstwa
  • Jake Short – amerykański aktor
  • Martin Short – kanadyjski aktor
  • Nigel Short – brytyjski szachista
  • Walter Short – amerykański wojskowy
  • William Short – amerykański dyplomata

Wikipedia


shortdrink

[czytaj: szortdrink] napój alkoholowy podawany w kieliszku o objętości poniżej 80 ml


SJP.pl


shorthorn

[czytaj: szorthorn] przedstawiciel angielskiej rasy bydła domowego (wyhodowanej w końcu XVIII w.), hodowany obecnie w wielu krajach w dwóch odmianach: mlecznej i mięsnej; szorthorn


SJP.pl


shortlista

[czytaj: szortlista] lista finalistów powstała drogą eliminacji z dłuższej listy


SJP.pl


shortować

grać na spadek ceny danego aktywa


SJP.pl


shorts

[czytaj: szorts] środowiskowo: krótki, pionowy filmik wideo; short, szort


SJP.pl


shot

[czytaj: szot] mocny drink o objętości do 50 ml z małą ilością składników bezalkoholowych, podawany w kieliszku do wódki i pity zwykle na raz


SJP.pl

Shot (pol. „strzał”) – sposób przyrządzania i podawania koktajlu alkoholowego. Ma objętość do 50 ml.

Napoje tego typu są mocniejsze od long drinków, gdyż składnikami są zazwyczaj alkohole o wysokiej procentowej ich zawartości, a sporządza się je bez składników rozcieńczających. Składniki bezalkoholowe dodaje się w małych ilościach. Shot serwuje się w kieliszku do wódki i pije zwykle jednym haustem.

Wikipedia


shotokan

[czytaj: szotokan] grupa stylów karate wywodząca się ze szkoły karate Gichina Funakoshi


SJP.pl


shoutbox

[czytaj: szałtboks] darmowy czat serwisu internetowego, umożliwiający szybką wymianę wiadomości użytkownikom witryny; saybox, chatterbox


SJP.pl

Shoutbox – element serwisów internetowych umożliwiający użytkownikom bardzo szybką wymianę zdań bez potrzeby wysyłania trwałych wiadomości na standardowym forum dyskusyjnym. Najczęściej stanowi dodatkowy element bardziej rozbudowanych systemów dyskusyjnych, np. pozwala na poruszanie luźniejszych tematów na forach dyskusyjnych, co znacznie zmniejsza ilość spamu czy tematów w działach typu off-topic, czyniąc go dobrym sposobem na odciążenie witryny.

Wikipedia


show

[czytaj: szoł] szoł;
1. przedstawienie artystyczno-rozrywkowe o charakterze rewiowym; widowisko;
2. wielka uroczystość mająca widowiskowy charakter;
3. efektowny występ artystyczny, popis niezwykłych umiejętności; pokaz;
4. wydarzenie nabierające charakteru chętnie oglądanego przez wszystkich widowiska; przedstawienie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) efektowny pokaz

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Show – polskie czasopismo
  • Show – polski film komediowy
  • Show – album Przemysława Gintrowskiego
  • show – przedstawienie, spektakl, widowisko
  • show – pokaz, wystawa
  • rodzaje programów telewizyjnych: reality show, talent show, talk-show
  • The Show

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ʃɔw, AS: šou̯

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spektakl, widowisko

Wiktionary


show-biznes

[czytaj: szołbiznes] przemysł rozrywkowy, szołbiznes, show business, show-business, show biznes, showbiznes;
1. gałąź gospodarki zajmująca się dostarczaniem rozrywki, obejmująca telewizję, kino, teatr, kabaret, muzykę, modę itp.;
2. ludzie oraz przedsiębiorstwa zajmujące się taką działalnością


SJP.pl


show-business

[czytaj: szołbiznes] przemysł rozrywkowy, szołbiznes, show business, show-biznes, show biznes, showbiznes;
1. gałąź gospodarki zajmująca się dostarczaniem rozrywki, obejmująca telewizję, kino, teatr, kabaret, muzykę, modę itp.;
2. ludzie oraz przedsiębiorstwa zajmujące się taką działalnością


SJP.pl


showbiz

[czytaj: szołbiz] potocznie: show biznes


SJP.pl

Showbiz – debiutancki album angielskiego zespołu rockowego Muse, wydany 4 października 1999 roku przez wytwórnię Mushroom Records, a wyprodukowany przez Johna Leckiego w Sawmill Studios w Kornwalii. Krążek promowały utwory - "Uno", "Cave", "Muscle Museum", "Sunburn" oraz "Unintended". W Wielkiej Brytanii "Showbiz" zyskał status platynowej płyty, natomiast na całym świecie sprzedał się w nakładzie około 900 tys. kopii (z czego 100 tys. w Stanach Zjednoczonych).

Wikipedia


showbiznes

[czytaj: szołbiznes] przemysł rozrywkowy, szołbiznes, show business, show-business, show biznes, show-biznes;
1. gałąź gospodarki zajmująca się dostarczaniem rozrywki, obejmująca telewizję, kino, teatr, kabaret, muzykę, modę itp.;
2. ludzie oraz przedsiębiorstwa zajmujące się taką działalnością


SJP.pl


showbiznesowy

→ show biznes [czytaj: szołbiznesowy]


SJP.pl


showbusinessowy

→ show business [czytaj: szołbiznesowy]


SJP.pl


showman

[czytaj: szołmen]
1. osoba zawodowo związana z przemysłem rozrywkowym;
2. osoba występująca publicznie, umiejąca zwracać na siebie uwagę i rozbawiać;
3. konferansjer przedstawienia rozrywkowego


SJP.pl


showmanka

→ showman [czytaj: szołmenka]


SJP.pl


showmański

→ showman [czytaj: szołmeński]


SJP.pl


showroom

[czytaj: szołrum] salon wystawowy;
1. miejsce w sklepie, firmie handlowej, przeznaczone do prezentacji oferty;
2. miejsce odbywania się pokazów kolekcji mody uznanych projektantów;
3. miejsce w sklepie wyposażenia wnętrz, w którym prezentuje się specjalnie zaaranżowane ekspozycje; pokój wystawienniczy


SJP.pl

Showroom (jap. ショールーム Shōrūmu; stylizowany na SHOWROOM) – japońska usługa transmisji strumieniowej (na żywo) wykorzystywana głównie przez japońskich idoli i seiyū (japońskich aktorów głosowych). Usługa została opracowana przez DeNA i zintegrowana z procesem przesłuchań grup idoli, takich jak "22/7", "Nogizaka46" i "Keyakizaka46".

Wikipedia


showrunner

[czytaj: szołraner] osoba kierująca pracami związanymi z tworzeniem serialu


SJP.pl

Sh

Wikipedia


showrunnerka

[czytaj: szołranerka] kobieta kierująca pracami związanymi z tworzeniem serialu


SJP.pl


shoyu

[czytaj: SZOju] tradycyjny japoński sos sojowy


SJP.pl


shp

skrótowiec, rzeczownik rodzaju nijakiego

 (1.1) = kolej. samoczynne hamowanie pociągu;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • samoczynne hamowanie pociągu
  • kod IATA Qinhuangdao Shanhaiguan Airport
  • kod ISO funta św. Heleny (ang. Saint Helena pound)
  • kod ISO języka Shipibo-Konibo
  • shapefile – popularny format wektorowych plików geoprzestrzennych
  • moc na wale – (shaft horse power, shp) moc znamionowa w pozaukładowej jednostce mocy przekazywanej do wału śrubowego na statkach lub samolotach
  • tur. Sosyaldemokrat Halk Partisi – turecka partia polityczna istniejąca w latach 2002-2010
  • tur. Sosyaldemokrat Halkçı Parti – turecka partia polityczna istniejąca w latach 1985-1995

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɛs‿xa‿ˈpɛ, AS: es‿χa‿pe

Wiktionary


shrek

postać z bajki


SJP.pl

Ten artykuł

Wikipedia


shrinkflacja

[czytaj: szrinkflacja] zmniejszenie gramatury lub ilości produktów w opakowaniu przy jednoczesnym zachowaniu tej samej ceny; downsizing


SJP.pl

Shrinkflacja ( shrinkflation), downsizing, kurczflacja, skurczflacja – zjawisko ekonomiczne polegające na zmniejszaniu rozmiaru, wagi lub liczby sztuk produktu w opakowaniu przy jednoczesnym zachowaniu jego dotychczasowej ceny lub jej niewielkim wzroście. Jest to ukryta forma inflacji, która pozwala producentom zachować zyski mimo rosnących kosztów, nie odstraszając jednocześnie klientów nagłymi podwyżkami cen.

Wikipedia


shuma

[czytaj: szuma] model samochodu marki Kia


SJP.pl


shunga

rzeczownik

 (1.1) szt. hist. japońska sztuka erotyczna popularna zwłaszcza w XVII-XIX wieku;

 (1.2) szt. obraz, ilustracja w stylu shunga (1.1)

Wiktionary

Sh

Wikipedia


shuriken

[czytaj: szuriken] ostry metalowy pocisk do ręcznego miotania, zwykle w kształcie płaskiej gwiazdy


SJP.pl

Shuriken (jap. 手裏剣 shuri-ken; dosłownie „ostrze ukryte w dłoni”') – rodzaj małej broni o ostrych krawędziach i różnym kształcie, służącej do rzucania we wroga, używanej między innymi przez agentów "ninja".

Wikipedia


shutdown

[czytaj: szatdałn]
1. wstrzymanie działania (np. rządu w USA);
2. zahamowanie aktywnosci (np. emocjonalnej)
3. wyłączenie urządzenia lub systemu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) polit. w Stanach Zjednoczonych: zaprzestanie funkcjonowania przez niektóre agencje rządowe w wyniku nieuchwalenia rocznego budżetu przez parlament

 (1.2) psych. występująca przy spektrum autyzmu reakcja na stres lub przeciążenie bodźcami objawiająca się m.in. wycofaniem, wyciszeniem czy spowolnieniem ruchu

Wiktionary

shutdown – polecenie do wyłączania systemu uniksowego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przyjęcie ustawy przedstawionej w sobotę rano przez przewodniczącego Izby Reprezentantów Kevina McCarthy'ego oddala widmo shutdownu w kraju.

 (1.1) Media informują, że w związku z shutdownem na amerykańskich lotniskach dochodzi do opóźnień w ruchu samolotów.

 (1.2) Podczas shutdownu osoba może wydawać się nieobecna, wycofana lub niereagująca na próby nawiązania kontaktu.

Wiktionary


shuttersy

zewnętrzne lub wewnętrzne okiennice z ruchomymi lamelami regulującymi dopływ światła


SJP.pl


shuttleworth

Shuttleworth – osada w Anglii, w hrabstwie ceremonialnym Wielki Manchester, w dystrykcie metropolitalnym Bury. Leży 22 km na północ od centrum miasta Manchester.

Wikipedia


shōnen

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) środ. typ mangi lub anime przeznaczonych dla chłopców

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W shōnenach najbardziej lubię sceny walk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) shōnen manga

Wiktionary


si

[czytaj: s-i] siódma sylaba solmizacyjna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) muz. nazwa solmizacyjna jednego z dźwięków;

zaimek wskazujący

 (2.1) daw. ten, ów

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sî – walońska nazwa miejscowości Scy
  • Si – powiat
  • Si – dwuznak
  • Si – symbol chemiczny pierwiastka krzem
  • Si – skala w modelarstwie kolejowym
  • .si – domena internetowa Słowenii
  • si – nazwa solmizacyjna dźwięku muzycznego H
  • SI – Towarzystwo Jezusowe
  • SI – Międzynarodowy Układ Jednostek Miar

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sʲi, AS: sʹi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) B, H

Wiktionary


si-an

miasto w Chinach; Xi'an


SJP.pl


si-ciang

[czytaj: si ciang] rzeka w Chinach; Xi Jiang


SJP.pl


sia

zaimek wskazujący, rodzaj żeński, obecnie tylko w zwrotach

 (1.1) pot. obiekt bardziej odległy w przestrzeni lub czasie niż ten, który jest bliżej (tu)

partykuła

 (2.1) gw-pl|Kociewie. się

zaimek zwrotny

 (3.1) gw-pl|Mazury, Warmia. się

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Szwajcarskie Stowarzyszenie Inżynierów i Architektów (niem. Schweizerischer Ingenieur- und Architektenverein)
  • karabin maszynowy SIA – włoski ckm z okresu I wojny światowej
  • Singapore Airlines – Singapurskie Linie Lotnicze
  • kod EMS kota syjamskiego
  • Sia – bóstwo z wierzeń starożytnego Egiptu
  • Sia – miejscowość na Cyprze, w dystrykcie Nikozja
  • Sia – właśc. Sia Furler, australijska piosenkarka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nie słuchaj, co ci mówi ta czy sia, tylko zakładaj ciepłe majty, bo się przeziębisz.

 (2.1) A goście mało co by sia udławjili. sic.

Wiktionary


siabel

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. stóg

Wiktionary


siad

w gimnastyce: pozycja siedząca, kuczna


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pozycja siedząca

wykrzyknik

 (2.1) polecenie skierowane do psa, aby usiadł

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dobrym sposobem na rozluźnienie karku, mięśni i łagodzenie nacisku na stawy nóg jest siad po turecku (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕat, AS: śat

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. przysiad mrz., wsiadający mos., wysiadający mos., siadanie n., siedzenie n., dosiadanie n., dosiedzenie n., nasiadanie n., nasiedzenie n., obsiadanie n., odsiadywanie n., odsiedzenie n., osiadanie n., podsiadanie n., poobsiadanie n., poosiadanie n., poprzysiadanie n., porozsiadanie n., posiadanie n., posiedzenie n., powsiadanie n., powysiadanie n., pozasiadanie n., pozsiadanie n., półsiedzenie n., przesiadanie n., przesiadywanie n., przesiedzenie n., przysiadanie n., przysiadywanie n., rozsiadanie n., usiadanie n., usiedzenie n., wsiadanie n., współsiedzenie n., wysiadanie n., wysiadywanie n., wysiedzenie n., zasiadywanie n., zasiadanie n., zsiadanie n., siądnięcie n., odsiadka ż.

 czas. przesiadać się, siadać ndk., siąść dk., siedzieć ndk., dosiadać ndk., dosiedzieć dk., nasiadać ndk., nasiedzieć dk., obsiadać ndk., obsiąść dk., odsiadywać ndk., odsiedzieć dk., osiadać ndk., osiąść dk., podsiadać ndk., podsiąść dk., poobsiadać dk., poosiadać dk., poprzysiadać dk., porozsiadać się dk., posiadać ndk., posiąść dk., posiedzieć dk., powsiadać dk., powsiąść dk., powysiadać dk., pozasiadać dk., pozsiadać dk., półsiedzieć ndk., przesiadać ndk., przesiąść dk., przesiadywać ndk., przesiedzieć dk., przysiadać ndk., przysiadywać ndk., przysiąść dk., rozsiadać się ndk., rozsiąść się dk., usiadać ndk., usiedzieć dk., wsiadać ndk., wsiąść dk., współsiedzieć dk., wysiadać ndk., wysiąść dk., wysiadywać ndk., wysiedzieć dk., zasiadywać ndk., zasiadać dk., zsiadać ndk., zsiąść dk.

 przym. siedzący, wsiadający, wysiadający, zasiadający

Wiktionary


siadanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|siadać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕaˈdãɲɛ, AS: śadãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedziba ż., siedzenie n., siedzonko n., siedzisko n., siądnięcie n., siad mrz.

 czas. przesiadać się, obsiadać, wysiadywać, wysiadać, wsiadać, dosiąść, siadać ndk., siąść dk.

 przym. siedzeniowy, siedzący

 wykrz. siad

Wiktionary


siadać

przybierać pozycję siedzącą


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. siąść)

 (1.1) zajmować miejsce do siedzenia, przechodzić do siedzenia

 (1.2) o samolocie, uskrzydlonym zwierzęciu: lądować

 (1.3) pot. psuć się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Proszę siadać, autobus za chwilę odjeżdża.

 (1.1) Jacku, tyle razy prosiłam cię, żebyś nie siadał w przeciągu.

 (1.3) Koparka widocznie przecięła kabel, bo w całym bloku natychmiast siadł prąd.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕadat͡ɕ, AS: śadać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. przysiad mrz., odsiadka ż., siad mrz., wsiadający mos., wysiadający mos., siadanie n., siedzenie n., dosiadanie n., dosiedzenie n., nasiadanie n., nasiedzenie n., obsiadanie n., odsiadywanie n., odsiedzenie n., osiadanie n., podsiadanie n., poobsiadanie n., poosiadanie n., poprzysiadanie n., porozsiadanie n., posiadanie n., posiedzenie n., powsiadanie n., powysiadanie n., pozasiadanie n., pozsiadanie n., półsiedzenie n., przesiadanie n., przesiadywanie n., przesiedzenie n., przysiadanie n., przysiadywanie n., rozsiadanie n., usiadanie n., usiedzenie n., wsiadanie n., współsiedzenie n., wysiadanie n., wysiadywanie n., wysiedzenie n., zasiadywanie n., zasiadanie n., zsiadanie n., siądnięcie n., zasiadka ż.

 czas. przesiadać się, usiąść, siąść dk., siedzieć ndk., dosiadać ndk., dosiedzieć dk., nasiadać ndk., nasiedzieć dk., obsiadać ndk., obsiąść dk., odsiadywać ndk., odsiedzieć dk., osiadać ndk., osiąść dk., podsiadać ndk., podsiąść dk., poobsiadać dk., poosiadać dk., poprzysiadać dk., porozsiadać się dk., posiadać ndk., posiąść dk., posiedzieć dk., powsiadać dk., powsiąść dk., powysiadać dk., pozasiadać dk., pozsiadać dk., półsiedzieć ndk., przesiadać ndk., przesiąść dk., przesiadywać ndk., przesiedzieć dk., przysiadać ndk., przysiadywać ndk., przysiąść dk., rozsiadać się ndk., rozsiąść się dk., usiadać ndk., usiedzieć dk., wsiadać ndk., wsiąść dk., współsiedzieć dk., wysiadać ndk., wysiąść dk., wysiadywać ndk., wysiedzieć dk., zasiadywać ndk., zasiadać dk., zsiadać ndk., zsiąść dk.

 przym. siedzący, wsiadający, wysiadający, zasiadający

 wykrz. siad

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zajmować (swoje) miejsce (dotyczy kina, teatru itp.); gw. Górny Śląsk zicać

 (1.3) psuć się, pot. padać

Wiktionary


siadlak

nazwisko


SJP.pl


siadowy

→ siad


SJP.pl

Patrz:

siad

siady

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Litwie, w okręgu telszańskim;

Wiktionary

Siady (lit. "Seda") – miasto na Litwie w rejonie możejskim, 24 km na południowy wschód od Możejek. 1260 mieszkańców (2005). Siedziba starostwa. Przez miasto płynie Warduwa, a na południowym obrzeżu miasta znajduje się Jezioro Sedskie. Istnieją też dwa kościoły: pw. Wniebowstąpienia Najświętszej Marii Panny i pw. Św. Jana Nepomucena.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) kolokacje miejscowość|D=Siadów|Ms=Siadach.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siadzki

Wiktionary


siadło

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) gw-pl|Warmia. wieś

forma czasownika.

 (2.1) 3. os. lp. r. nijaki, cz. przeszły od: siąść

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siadło Dolne
  • Siadło Górne
  • Siadło

Wikipedia


siaja

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) łódź. coś podłej jakości, marnego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W tym sklepie to sama siaja jest.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siajowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) badziewie, barachło

Wiktionary


siajowy

przymiotnik

 (1.1) łódź. podłej jakości, niewiele wart

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To siajowy materiał, nie warto z tego szyć.

 (1.1) W kazie jest jeden siajowy filmik trwający ok. 40 sek. (z Internetu)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siaja ż.

Wiktionary


siak

1. w wyrażeniu "tak czy siak" - tak czy inaczej, w każdym wypadku; tak czy śmak;
2. w wyrażeniu "ni tak, ni siak" - ani dobrze, ani źle


SJP.pl

Siak – rzeka w Indonezji w środkowej części Sumatry; długość 225 km.

Źródła u podnóży gór Barisan, płynie w kierunku wschodnim do miasta Pekanbaru, następnie na północny wschód przez bagniste niziny; uchodzi estuarium do cieśniny Panjang będącej odnogą cieśniny Malakka.

Wikipedia


siakanie

w językoznawstwie:
1. spłynięcie się w mowie spółgłosek dziąsłowych z palatalnymi w pośredni szereg, np. śzćzekaćz – szczekać; jabłonkowanie;
2. wymowa "ś" zamiast "sz", głównie w wyrazach obcych


SJP.pl


siaki

potocznie: bliżej nieokreślony, jakiś; śmaki


SJP.pl


siako

dawniej: nie tak, inaczej; dziś tylko w związku frazeologicznym: siako tako - w wystarczającym stopniu, nie najgorzej; jako tako


SJP.pl


siakti

w śiwaizmie: żeński aspekt i małżonka indyjskiego boga Śiwy; śakti


SJP.pl


siaktyzm

jeden z głównych kultów w hinduizmie; śaktyzm


SJP.pl


sial

[czytaj: s-ial] zewnętrzna warstwa skorupy ziemskiej


SJP.pl

Sial (od Si + Al) – dawna nazwa warstwy wyróżnianej w obrębie skorupy ziemskiej. Współcześnie częściej nazywana warstwą granitową. Sial stanowi najbardziej zewnętrzną warstwę skorupy ziemskiej. Główne pierwiastki budujące tę warstwę to krzem (Si), glin (Al) oraz tlen. Jego ciężar właściwy wynosi 2,5 – 2,7 g/cm³. Wraz ze wzrostem głębokości, sial przechodzi stopniowo w gęstszą simę (obecnie nazywaną warstwą bazaltową). Granicę między sialem a simą wyznacza nieciągłość Conrada.

Wikipedia


sialiczny

przymiotnik od: sial


SJP.pl


sialma

[czytaj: s-ialma] warstwa litosfery, pośrednia między sialem i simą, składająca się głównie z krzemu, glinu i magnezu


SJP.pl

Sialma – geologiczna strefa litosfery, która znajduje się pomiędzy simą a sialem. Głównymi składnikami tej strefy są tlenki glinu, krzemu oraz magnezu.

Wikipedia


sialowy

[czytaj: s-ialowy]
1. → sial, np. blacha sialowa;
2. kwas sialowy - związek organiczny z grupy cukrów; kwas sjalowy


SJP.pl


siamang

(Symphalangus syndactylus) nadrzewna małpa wąskonosa z podrodziny gibonów (Hylobatidae)


SJP.pl


siamen

miasto w Chinach; Xiamen


SJP.pl


siamoszyce

Siamoszyce – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie zawierciańskim, w gminie Kroczyce.

Wikipedia


siamto

potocznie: zaimek sygnalizujący zakończenie wyliczania, np. "On nigdy nie chce przyjść, bo to, bo tamto, bo siamto."; owamto


SJP.pl


sian

forma rzeczownika.

 (1.1) D. lm. od: siano

Wiktionary


siangtan

miasto w Chinach; Xiangtan


SJP.pl


sianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|siać.

forma rzeczownika|rodzaj=nijaki.

 (2.1) Ms. lp. od: siano

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jutro rozpoczniemy sianie pszenicy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕä̃ɲɛ, AS: śä̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siemię n., siew mrz., siewca mos., siewnik mrz., posianie n., rozsianie n., rozsiewanie n.

 czas. zasiewać, siać ndk., zasiać dk., posiać dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siew, rzad. siejbienie

Wiktionary


sianko

zdrobnienie od: siano


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zdrobn. od siano

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕãnkɔ, AS: śãnko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siano n.

 przym. sienny

Wiktionary


sianno

Sianno – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie sochaczewskim, w gminie Brochów.

Wieś wchodzi w skład sołectwa "Bieliny, Sianno".

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa warszawskiego.

Wikipedia


siano

1. wyschnięta trawa lub wyschnięte kłosy zbóż;
2. potocznie: pieniądze;
3. wykręcić się sianem - uniknąć czegoś kłopotliwego za pomocą łatwego wybiegu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) roln. sucha trawa i inne rośliny skoszone z łąki na paszę;

 (1.2) slang. przen. pieniądze

 (1.3) uczn. nieładna fryzura

forma czasownika.

 (2.1) forma bezosobowa czasu przeszłego od siać

Wiktionary

Siano – pasza otrzymywana przez wysuszenie skoszonej zielonki, przede wszystkim traw, roślin bobowatych (motylkowych) oraz innych roślin łąkowych lub pastewnych. W klasyfikacji pasz należy do pasz objętościowych suchych. Jest stosowane głównie w żywieniu przeżuwaczy i koni.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zimą zwierzęta gospodarskie karmi się sianem.

 (1.3) Czy facetka od bioli nie wstydzi się przyłazić do budy z tym sianem na kaczanie?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕãnɔ, AS: śãno

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siennik m., Sianów m., Sianowo n., Sianki nmos.

:: zdrobn. sianko n., sianeczko n.

 przym. sienny

Wiktionary


sianobranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) etn. roln. zbiór siana

Wiktionary


sianokiszonka

rodzaj kiszonki, pasza przygotowywana z podsuszonych roślin o zawartości 40-60% suchej masy


SJP.pl

Sianokiszonka – pasza, rodzaj kiszonki przygotowywanej z roślin podsuszonych o zawartości 40–60% suchej masy. Podsuszoną zielonkę można zbierać np. prasami belującymi, które sporządzają bele i owijają zielonkę folią w celu izolacji od powietrza. Sianokiszonkę sporządza się również w silosach lub pryzmach. W trakcie zbioru do zielonki można dodawać dodatki kiszonkarskie (środki chemiczne, biologiczne – m.in. bakterie kwasu mlekowego, kombinowane).

Wikipedia


sianokos

(zwykle w liczbie mnogiej)
1. koszenie traw na siano;
2. okres koszenia traw


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) roln. koszenie trawy na siano

 (1.2) roln. okres sianokosu (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Zapłacimy mu po sianokosie.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sianokosy lm. nmos., sianokośność ż.

 przym. sianokośny

Wiktionary


sianokosy

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) roln. koszenie łąki i suszenie traw w celu uzyskania siana;

 (1.2) okres, w którym wykonuje się te prace

Wiktionary

Sianokosy – koszenie trawy na siano, jego suszenie na pokosach lub ostwiach i zwiezienie siana do miejsc zabezpieczonych przed opadami. Dawniej trawę koszono za pomocą kos, obecnie w tym celu powszechnie wykorzystuje się różnego typu kosiarki. W Polsce okres sianokosów zaczyna się w maju lub na początku czerwca. Dawne ręczne koszenie łąk, było uważane za jedną z najcięższych prac w rolnictwie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nadszedł czerwiec i pora sianokosów.

 (1.1) Nad domostwami trzepotały się gołębie, z łąk bliskich biła świeżość i woń sianokosów.

 (1.2) Sianokosy skończyły się w tym roku dosyć wcześnie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕãnɔˈkɔsɨ, AS: śãnokosy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sianokos mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sianokos

 (1.2) sianokos

Wiktionary


sianokośny

→ sianokos


SJP.pl

Patrz:

sianokos

sianowaty

przypominający wyglądem siano


SJP.pl


sianowianin

mieszkaniec Sianowa (miasta w Polsce)


SJP.pl


sianowianka

mieszkanka Sianowa (miasta w Polsce)


SJP.pl


sianowo

Si

Wikipedia


sianowski

przymiotnik od: Sianowo, Sianów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący Sianowa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) O nastolatkach zuchwale okradających sianowskie sklepy i zastraszających ich personel poinformowali nas właściciele wielobranżowego Centrum Handlowego "Ceramix", mieszczącego się w samym sercu miasta.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sianów m.

Wiktionary


sianożęcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) przest. sianokosy

Wiktionary


sianożęty

wieś nadmorska niedaleko Kołobrzegu


SJP.pl

Sianożęty (dawniej Ziegenberg) – nadmorska wieś letniskowa w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kołobrzeskim, w gminie Ustronie Morskie, ok. 1 km na zachód od Ustronia Morskiego. Miejscowość z letnim kąpieliskiem morskim, położona nad Zatoką Pomorską, na Wybrzeżu Słowińskim.

Wikipedia


sianów

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w województwie zachodniopomorskim;

Wiktionary

}|-

Sianów (niem. "Zanow") – miasto w północno-zachodniej Polsce, w woj. zachodniopomorskim, w powiecie koszalińskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Sianów. Położone na Równinie Słupskiej nad strugą Polnicą, ok. 10 km od Koszalina, z którym graniczy administracyjnie.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sianów jest miastem pomorskim.

 (1.1) W Sianowie płynie struga Polnica.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕãnuf, AS: śãnuf

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sianowski

 rzecz. sianowianin m., sianowianka ż., siano n.

Wiktionary


siara

1. pierwszy pokarm wydzielany przez gruczoły mleczne u kobiet i samic ssaków; młodziwo;
2. slangowo: wstyd, kompromitacja; obciach, wieś, wiocha, przypał;
3. potocznie: kiepskie, tanie wino; alpaga, mózgotrzep, jabol, pryta, bełt, wińsko;
4. potocznie: coś nieprzyjemnego w zapachu lub smaku, drażniącego zmysły;
5. zgrubienie od: siarka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. fizj. wydzielina gruczołów mlekowych ssaków;

 (1.2) slang. coś wstydliwego, godnego pogardy

 (1.3) pot. tanie wino owocowe

 (1.4) środ. muz. brzmienie gitary elektrycznej ze zbyt wyeksponowanym środkowym i górnym pasmem dźwięku i dużą ilością przesteru

Wiktionary

Si

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pierwszym posiłkiem ssaka powinna być siara.

 (1.2) Widziałeś jego zachowanie? Ale siara!

 (1.2) Uspokój się, nie rób siary!

 (1.3) Pod sklepem kilku żuli piło jakąś najtańszą siarę.

 (1.4) To brzmienie to siara.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕara, AS: śara

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siarczan mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) młodziwo

 (1.2) chała, obciach, wiocha, żenada

 (1.3) zajzajer, żur

Wiktionary


siarczan

sól kwasu siarkowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. związek chemiczny, sól lub ester kwasu siarkowego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Obecność siarczanów w wodzie do spożycia może również powodować wyczuwalną zmianę jej smaku (…).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕart͡ʃãn, AS: śarčãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siarnik mrz., siarka ż., siara ż., siarczyn m., siarczek m.

 przym. siarczany, siarkowy, siarczkowy, siarczysty

 przysł. siarczyście

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siarczan(VI)

Wiktionary


siarczanowy

→ siarczan


SJP.pl

Patrz:

siarczan

siarczany

sól kwasu siarkowego


SJP.pl

Siarczany, nazwa Stocka: siarczany(VI), #PATRZ witriole lub koperwasy – sole lub estry kwasu siarkowego. W ogólności pojęcie "siarczany" może oznaczać sole lub estry innych tlenowych kwasów siarki, w tym szczególnie np. siarczany(IV) (siarczyny) i in.

Wikipedia


siarczek

sól kwasu siarkowodorowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. sól kwasu siarkowodorowego

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Największe rozpowszechnienie mają piryt i markasyt, które są polimorficznymi odmianami siarczku żelaza (różnią się strukturą, a zatem układem krystalograficznym) [...].

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕart͡ʃɛk, AS: śarček

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siarczan mrz.

 przym. siarkowy

Wiktionary


siarczki

sól kwasu siarkowodorowego


SJP.pl

Siarczki – związki chemiczne zawierające atom lub atomy siarki na stopniu utlenienia –II. Związki zawierające dwa lub więcej (katenacja) atomów siarki połączonych w łańcuch określane są jako wielosiarczki.

* W chemii nieorganicznej są to związki o wzorze ogólnym lub (gdzie M – pierwiastek o wartościowości nieparzystej x lub parzystej y):

Wikipedia


siarczkować

wytrącać na odbitkach siarczek srebra; sepiować


SJP.pl


siarczkowy

przymiotnik od: siarczek


SJP.pl


siarczyn

sól kwasu siarkawego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. związek chemiczny, sól lub ester kwasu siarkawego;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W kwaśnym środowisku siarczyny rozkładają się.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕart͡ʃɨ̃n, AS: śarčỹn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siarczynowy

 rzecz. siarczan mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) trioksydosiarczan(2−), siarczan(IV)

Wiktionary


siarczynowy

przymiotnik od: siarczyn


SJP.pl


siarczyny

sól kwasu siarkawego


SJP.pl

Siarczyny (nazwa systematyczna: trioksydosiarczany(2−); w systemie Stocka: siarczany(IV)) – sole lub estry kwasu siarkawego, w odróżnieniu od siarczanów(VI) (soli lub estrów kwasu siarkowego). Zawierają się w ogólnym pojęciu siarczanów (w ujęciu systemu Stocka).

Wikipedia


siarczystszy

stopień wyższy od przymiotnika: siarczystszy


SJP.pl


siarczysty

1. mocny, zamaszysty;
2. o przekleństwie: dosadny;
3. o mrozie: bardzo silny;
4. pełen temperamentu


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) o dużym natężeniu

 (1.2) dosadny

 (1.3) o gwałtownym charakterze

 (1.4) daw. pełen siarki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Należy spodziewać się siarczystego mrozu.

 (1.3) (…) ojciec Piotrusia za ręce chwycił i siarczystego młynka z nim wywinął.

 (1.3) Dał mi kopniaka, a ja mu się odwzajemniłam, wymierzając mu siarczysty policzek.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siarczan mrz., siarka ż.

 przysł. siarczyście

Wiktionary


siarczyście

przysłówek sposobu

 (1.1) z dużym natężeniem

 (1.2) książk. z użyciem wulgaryzmów

 (1.3) książk. żywo i energicznie

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siarczan mrz., siarka ż.

 przym. siarczysty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) dziarsko

Wiktionary


siarczyściej

stopień wyższy od przysłówka: siarczyście


SJP.pl


siarecznik

szlaczkoń siarecznik - gatunek motyla dziennego z rodziny bielinków; żółtawiec


SJP.pl


siarka

pierwiastek chemiczny o symbolu S


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) chem. pierwiastek chemiczny o symbolu S i liczbie atomowej 16;

Wiktionary

Zobacz też: Siarka – potok w województwie małopolskim.

Siarka (S, sulphur) – pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 16, niemetal z bloku p w układzie okresowym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jajka, a głównie żółtka, zawierają dużo składników przeciwmiażdżycowych - nienasyconych kwasów tłuszczowych, siarki, choliny, jodu.

 (1.1) Siarka wchodzi w skład aminokwasów stanowiących składniki budulcowe, pomaga przy zwalczaniu infekcji, wspomaga prawidłową gospodarkę tlenową, wspomaga wydzielanie żółci.

 (1.1) Jakie właściwości chemiczne ma siarka?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕarka, AS: śarka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siarczan mrz., siarnik mrz.

 przym. siarkowy, siarczany, siarczysty

 przysł. siarczyście

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. S

Wiktionary


siarkiewicz

nazwisko


SJP.pl


siarkodajny

obfitujący w siarkę, dostarczający siarki lub zawierający siarkę; siarkonośny


SJP.pl


siarkoeter

siarkoorganiczny związek chemiczny, siarkowy analog eteru; tioeter


SJP.pl


siarkonośny

obfitujący w siarkę, dostarczający siarki lub zawierający siarkę; siarkodajny


SJP.pl


siarkoorganiczny

zawierający wiązanie węgiel-siarka


SJP.pl


siarkopol

polskie przedsiębiorstwo chemiczne


SJP.pl


siarkosole

sól powstała podczas reakcji pierwiastka metalicznego ze sztucznie spreparowanym kwasem uzyskiwanym z kwasu tlenowego, w którym atomy tlenu zostały zastąpione atomami siarki; tiosól


SJP.pl

Siarkosole, rudy płowe – związki chemiczne, w tym i grupa minerałów kruszcowych o ogólnym wzorze:

Wikipedia


siarkosól

sól powstała podczas reakcji pierwiastka metalicznego ze sztucznie spreparowanym kwasem uzyskiwanym z kwasu tlenowego, w którym atomy tlenu zostały zastąpione atomami siarki; tiosól


SJP.pl


siarkowce

1. pierwiastek chemiczny należący do VI grupy głównej układu okresowego; tlenowiec;
2. statek używany do transportu siarki


SJP.pl


siarkowiec

1. pierwiastek chemiczny należący do VI grupy głównej układu okresowego; tlenowiec;
2. statek używany do transportu siarki


SJP.pl

Siarkowiec (nazwa oboczna: Siarków) – część wsi Kamionka położony w Polsce w województwie mazowieckim, w powiecie żyrardowskim, w gminie Wiskitki.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa skierniewickiego.

Wikipedia


siarkownia

pomieszczenie w zakładzie produkcyjnym, w którym poddaje się pewne produkty siarkowaniu, tzn. działaniu dwutlenku siarki


SJP.pl


siarkownik

urządzenie, w którym odbywa się siarkowanie


SJP.pl


siarkowodorowy

przymiotnik od: siarkowodór


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) chem. związany z siarkowodorem, dotyczący siarkowodoru

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siarkowodór mrz.

Wiktionary


siarkowodór

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. nieorganiczny związek chemiczny siarki i wodoru

Wiktionary

Siarkowodór, sulfan, – nieorganiczny związek chemiczny z grupy wodorków kowalencyjnych, połączenie siarki i wodoru. W warunkach normalnych jest bezbarwnym, palnym gazem, którego silny, charakterystyczny zapach zgniłych jaj jest wyczuwalny w bardzo niewielkich stężeniach. Jest silnie toksyczny, wdychany w stężeniu ok. 750 mg/m³ w ciągu kilku minut prowadzi do zgonu.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niebezpieczeństwo zatrucia siarkowodorem zachodzi podczas prac związanych z opróżnianiem szamba, wierceniem i kopaniem studni, wchodzeniem do studni, studzienek kanalizacyjnych lub niewentylowanych korytarzy podziemnych.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕarkɔˈvɔdur, AS: śarkovodur

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siarkowodorowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siarczek wodoru, sulfan, symbol wzór chemiczny|H2S.

Wiktionary


siarkowożółty

żółty o siarkowym odcieniu


SJP.pl


siarkowski

nazwisko


SJP.pl


siarkowy

przymiotnik od: siarka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zrobiony z siarki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siarnik mrz., siarka ż., siarczan m., siarczek m.

Wiktionary


siarnik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) daw. także gw-pl|Kresy, Litwa. zapałka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) A jak niedźwiedzia dużo bić, tak on koniec końców może się nauczyć i siarniki zapalać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siarka ż., siarczan m.

 przym. siarkawy, siarkowy

Wiktionary


siaropodobny

przypominający siarę (wydzielinę gruczołów mlecznych u kobiet i samic ssaków)


SJP.pl


siarowy

1. związany z wydzieliną gruczołów mlecznych u kobiet i samic ssaków pojawiającą się w czasie okołoporodowym;
2. ciałka siarowe - leukocyty obładowane kuleczkami tłuszczowymi, znajdujące się w siarze


SJP.pl


siarzewo

Siarzewo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie aleksandrowskim, w gminie Raciążek.

Wikipedia


siastacz

nazwisko


SJP.pl


siata

zgrubienie od: siatka (torba, siatkówka)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zgrub. od siatka (na zakupy)

 (1.2) pot. sport. piłka siatkowa

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Babka się tych siat ze dwadzieścia lat nanosiła.

 (1.2) Wynajmiemy na lipiec salę i młodzi cały czas będą rżnęli w siatę.

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

 rzecz. siatka ż., siateczka ż.

 przym. siatkowy

 (1.2)

 rzecz. siatkówka ż., siatka ż.

 przym. siatkarski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siatka

 (1.2) siatkówka, piłka siatkowa, pot. siatka

Wiktionary


siateczka

zdrobnienie od: siatka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rodzaj ażurowej plecionkaecionki ze sznurka, cienkiego drutu, nici

 (1.2) niewielki, delikatny przedmiot wykonany z siatki, np. mała torba na zakupy

 (1.3) o drobnych, przecinających się liniach rysujących się na czymś

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na czole śniadawem leżała siateczka cieniutka, jakby z najcieńszych możliwie włosków upleciona.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕaˈtɛt͡ʃka, AS: śatečka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siateczkowy, sieciowy, siatkowaty

 rzecz. siatka ż., siata ż., sieć ż., siatkówka ż.

Wiktionary


siateczkowaty

zbudowany w postaci siateczki lub mający na powierzchni żyłki przypominające siateczkę


SJP.pl


siateczkowy

→ siateczka


SJP.pl

Patrz:

siateczka

siatecznia

rodzaj koralowca


SJP.pl


siatka

1. plecionka ze sznurka, nici lub drutu;
2. rozkład, plan;
3. potocznie: siatkówka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rodzaj ażurowej plecionkaecionki ze sznurka, drutu, nici

 (1.2) przedmiot wykonany z siatki (1.1), np. torba na zakupy (), siatka na włosy, siatka na ryby, ogrodzenie

 (1.3) układ czegoś, podporządkowany jakiejś zasadzie

 (1.4) układ krzyżujących się ze sobą linii, np. ulic lub przewodów

 (1.5) o drobnych, przecinających się liniach rysujących się na czymś

 (1.6) zorganizowana grupa ludzi prowadzących tajną działalność

 (1.7) sport. pot. zob. siatkówka.

 (1.8) sport. w siatkówce, tenisie, badmintonie: naciągnięta plecionka sznurowa, rozdzielająca boisko na dwie części

 (1.9) sport. w piłce nożnej, ręcznej, wodnej i w hokeju: osłona boków i tyłu bramki

 (1.10) mat. figura powstała z rozłożenia ścian bryły na płaszczyźnie

 (1.11) odpowiednik siatki (1.2) na zakupy ale wykonany z inny materiałów np. z folii, tkaniny

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • siatka (gwiazdozbiór)
  • siatka częstotliwości
  • siatka dyfrakcyjna
  • siatka (elektroda)
  • siatka prętów
  • siatka kartograficzna
  • siatka geograficzna
  • siatka topograficzna
  • siatka (grafika 3D) – grafika komputerowa
  • siatka – zob. raster
  • siatka wielościanu – w geometrii
  • siatka sitodrukowa

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) I albo płynąc po Nilu chwytał siatką ryby, które tysiącami uwijały się w błogosławionej rzece (…)

 (1.11) Przyjechał z plecakiem i siatką foliową z kiełbasą polską i szynką w środku. Kiedy stanął w drzwiach jej mieszkania i powiedział, że przywiózł wałówkę… nie mogła go nie wpuścić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕatka, AS: śatka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siatkówka ż., siatkarz m., siatkarka ż., sieć ż.

:: zdrobn. siateczka ż.

:: zgrub. siata ż.

 przym. siatkowy, siatkarski, siatkówkowy, siateczkowy, siateczkowaty, siatkowaty, sieciowy

Wiktionary


siatkarka

kobieta uprawiająca siatkówkę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sport. zawodniczka grająca w siatkówkę

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕatˈkarka, AS: śatkarka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siatkówka ż., siatka ż.

:: fm. siatkarz m.

 przym. siatkarski

Wiktionary


siatkarski

dotyczący gry w siatkówkę


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) sport. związany z siatkówką, dotyczący gry w siatkówkę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W ostatni weekend rozegrano w naszej hali dwudniowy turniej siatkarski młodziczek i młodzików.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siatkówka ż., siatka ż., siatkarz m., siatkarka ż.

Wiktionary


siatkarz

1. sportowiec grający w siatkówkę;
2. robotnik wyrabiający metalowe siatki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) sport. sportowiec grający w siatkówkę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Polscy siatkarze poznali rywala, z którym zmierzą się w ćwierćfinale igrzysk olimpijskich w Rio de Janeiro.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕatkaʃ, AS: śatkaš

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siatkówka ż., siatka ż.

:: fż. siatkarka ż.

 przym. siatkarski

Wiktionary


siatkobeton

beton o kruszywie drobnoziarnistym, zbrojony siatkami stalowymi


SJP.pl


siatkobetonowy

przymiotnik od: siatkobeton


SJP.pl


siatkoblaszek

rodzaj grzybów z rodziny siatkoblaszkowatych


SJP.pl


siatkoblaszkowate

rodzina grzybów z rzędu siatkoblaszkowców


SJP.pl

Siatkoblaszkowate ("Gomphaceae" Donk) – rodzina grzybów należąca do rzędu siatkoblaszkowców ("Gomphales"). Polską nazwę rodziny podał Władysław Wojewoda w swojej pracy z 2003 r. Dawniej rodzina ta nosiła nazwę siatkolistkowate.

Wikipedia


siatkonoga

dyscyplina sportu polegająca na obijaniu piłki ponad siatką każdą częścią ciała oprócz rąk


SJP.pl

Siatkonoga – dyscyplina sportu składająca się z dwóch odmian: futnetu – siatkonogi na niskiej siatce i twardym podłożu i footvolleya – siatkonogi plażowej.

Futnet został zapoczątkowany w Czechach latach 20. XX wieku przez piłkarzy Slavii Praga. Gra ta łączy elementy trzech popularnych gier sportowych – siatkówki, tenisa oraz piłki nożnej.

Wikipedia


siatkoskrzydłe

rząd owadów drapieżnych, wyposażonych w dwie pary błoniastych skrzydeł, gęsto użyłkowanych oraz narządy gębowe gryzące


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • w wąskim (dawnym) znaczeniu – sieciarki (Neuroptera sensu Planipennia) – rząd owadów,
  • w szerszym znaczeniu – klad Neuropterida obejmujący wszystkie owady siatkoskrzydłe: sieciarki (Neuroptera s. str.), wielbłądki (Raphidioptera) i wielkoskrzydłe (Megaloptera).

Wikipedia


siatkoskrzydły

o cechach siatkoskrzydłych (rodzina owadów)


SJP.pl


siatkowany

przymiotnik

 (1.1) pokryty siatką, deseniem w postaci siatki

Wiktionary

Powiązane:

 czas. siatkować

 przym. sieciowy

 rzecz. sieć ż.

Wiktionary


siatkowaty

1. przypominający wyglądem siatkę, podobny do siatki;
2. czosnek siatkowaty - gatunek rośliny z rodziny czosnkowatych;
3. flaszowiec siatkowaty - gatunek rośliny z rodziny flaszowcowatych


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający kształt lub wygląd siatki, przypominający siatkę

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siata, siateczka, siatka

 przym. siatkowy

 przysł. siatkowato

Wiktionary


siatkować

wygładzać nawierzchnię kortu do tenisa za pomocą specjalnej siatki


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) rzad. robić co na kształt siatki; czynić co siatkowatym, ażurowym

Wiktionary

Powiązane:

 ims.

 przym. strbr. siatkowany

 rzecz. siatkówka ż.

Wiktionary


siatkowica

rzadki nowotwór oka


SJP.pl


siatkowski

nazwisko


SJP.pl

Siatkowski (forma żeńska: Siatkowska; liczba mnoga: Siatkowscy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiły je 1412 osoby, według nowszych, internetowych danych noszą je 1521 osoby. Nazwisko pochodzi od słowa "sieć" albo od nazwy miejscowej "Siatki/Siadki" lub od imienia Sieciech i jest najbardziej rozpowszechnione w centralnej Polsce.

Wikipedia


siatkowy

przymiotnik od: siatka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zrobiony z siatki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wystawę ogląda opalony mężczyzna w dżinsowych spodenkach i obcisłym siatkowym podkoszulku, z job killerem na szczupłej szyi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siatka ż., siatkówka ż., sieć ż.

 przym. sieciowy, siatkowaty

Wiktionary


siatkoząb

siatkoząb darniowy - gatunek mchu z rodziny strzechwowatych


SJP.pl


siatkówczak

nowotwór siatkówki oka


SJP.pl

Si

Wikipedia


siatkówka

1. gra sportowa, w której zawodnicy dwóch zespołów rozstawieni po przeciwległych, oddzielonych siatką stronach boiska, starają się umieścić piłkę w polu przeciwnika odbijając ją rękami ponad tą siatką;
2. część gałki ocznej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sport. piłka siatkowa, gra sportowa dla dwóch drużyn polegająca na odbijaniu piłki nad specjalną siatką;

 (1.2) anat. część oka odpowiadająca za przetwarzanie obrazu na impulsy nerwowe;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • siatkówka – element budowy oka
  • siatkówka – sport zespołowy, piłka siatkowa
    • siatkówka halowa
    • siatkówka plażowa
    • snow volleyball
    • siatkówka na siedząco

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W drużynie siatkówki gra sześciu zawodników.

 (1.2) Mój brat ma uszkodzoną siatkówkę i gorzej widzi na prawe oko.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕatˈkufka, AS: śatkufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siatka ż., siatkarz m., siatkarka ż., siateczka ż., siata ż., siatkówczak m., siatkowanie n., osiatkowanie n.

 czas. siatkować ndk., osiatkować dk.

 przym. siatkarski, siatkówkowy, siatkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) piłka siatkowa, pot. siatka, siata

Wiktionary


siatkówkowy

przymiotnik od: siatkówka


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) anat. związany z siatkówką, dotyczący siatkówki

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siatka ż., siatkówka ż.

Wiktionary


siatsu

[czytaj: si-atsu] masaż relaksacyjny polegający na ugniataniu palcami jakiejś części ciała; shiatsu


SJP.pl


siać

1. rzucać ziarno w glebę;
2. rozsypywać coś celowo;
3. gubić, trwonić;
4. rozpowszechniać, szerzyć;
5. przepuszczać przez sito; przesiewać


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) rzucać nasiona w glebę

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W tej części ogrodu zwykle sieję słoneczniki.

 (1.1) Seler należy siać w kwietniu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕät͡ɕ, AS: śäć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. nasienie n., nasiono n., sianie n., siemię n., siew m., siewnik m., zasiew m., siewca mos.

 czas. przesiać, posiać dk., posiewać ndk., rozsiać dk., rozsiewać ndk., zasiać dk., zasiewać ndk., przesiewać ndk.

 przym. siejny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) uprawiać, hodować

Wiktionary


siaś

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka w europejskiej części Rosji, w obwodzie nowogrodzkim i obwodzie leningradzkim, uchodzi do jeziora Ładoga;

Wiktionary

Siaś (ros. Сясь) – rzeka w europejskiej części Rosji, w obwodzie nowogrodzkim i obwodzie leningradzkim.

Źródła rzeki znajdują się na zachodnim stoku wyżyny Wałdaj, a uchodzi do jeziora Ładoga (Zatoki Wołchowskiej).

Długość: 261 km, obszar dorzecza – 7330 km², średni przepływ wody – 53 m³/s (mierzone 27 km od ujścia). Zamarza w listopadzie, czasami w grudniu lub styczniu, odmarza w kwietniu.

Wikipedia


sibelius

[czytaj: s-ibelius] nazwisko


SJP.pl


sibilski

nazwisko


SJP.pl


sibin

Sibin – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim, w gminie Kamień Pomorski nad Dziwną.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Według danych z 1 stycznia 2011 roku wieś liczyła 142 mieszkańców.

Wikipedia


sibiński

nazwisko


SJP.pl


sibui

spokojne piękno i harmonia


SJP.pl


sibutramina

organiczny związek chemiczny, lek anorektyczny używany w leczeniu otyłości


SJP.pl


sic

[czytaj: s-ik] (dosł. łac. tak, dokładnie; pisane z wykrzyknikiem - sic!)
1. uwaga zamieszczana po osobliwym cytacie, wyrazie, potwierdzająca zgodność z oryginalnym tekstem, wypowiedzią;
2. ironiczna uwaga odręczna na marginesie tekstu


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) książk. tak, zgodnie z oryginałem;

Wiktionary

sic (także z wykrzyknikiem na końcu lub sam wykrzyknik) – oznaczenie oryginalności zapisu, utworzone z łacińskiego wyrażenia "sīc erat scriptum", oznaczającego „tak było napisane”, „jak stoi”, zazwyczaj umieszczane w nawiasach kwadratowych. W tekście może być używane na kilka sposobów, między innymi do wskazania, że cytowany tekst zawiera błąd i pochodzi on ze źródła, które zostało dosłownie i bez poprawiania zacytowane.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kilkanaście dni później Jan August relacjonował jednak Janowi Lorentowiczowi: "…premiera, z którą prasa i widze [sic ! - M.U.] nie umieją dać sobie rady, [...]"

 (1.1) Delegacja z Polski zawiozła do Waszyngtonu adres podpisany przez 5 milionów (sic !) Polaków.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sʲik, AS: sʹik

Wiktionary


sichrawa

rodzaj chrząszcza z rodziny kózkowatych


SJP.pl


sichuan

[czytaj: s-iczuan] prowincja w Chinach; Syczuan


SJP.pl


sichulski

nazwisko


SJP.pl


sichów

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sichów – wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie jaworskim, w gminie Męcinka
  • Sichów - dawna gromada
  • Sichów – dawny przystanek kolejki wąskotorowej w Sichowie Małym, w powiecie staszowskim
  • Sichów Mały – wieś w województwie świętokrzyskim, w powiecie staszowskim
  • Sichów – część miasta Lwów
  • Sichów – stacja kolejowa na Sichowie, we Lwowie

Wikipedia


sichówek

Sichówek (niem. "Arnoldshof") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie jaworskim, w gminie Męcinka.

Wikipedia


siciarstwo

wytwarzanie sit


SJP.pl


siciarz

dawniej:
1. rzemieślnik wytwarzający sita;
2. starorzymski gladiator oplątujący rywala siecią; sieciarz


SJP.pl

Siciarz – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie żuromińskim, w gminie Siemiątkowo. Ma status sołectwa.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Rocha w Radzanowie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

Wikipedia


sicieniecki

przymiotnik od: Sicienko; sicieński


SJP.pl


sicienko

1. wieś w Polsce;
2. osada w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sicienko – wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie bydgoskim, w gminie Sicienko
  • Sicienko – leśniczówka w województwie zachodniopomorskim, w powiecie choszczeńskim, w gminie Drawno
  • Sicienko – osada w województwie zachodniopomorskim, w powiecie myśliborskim, w gminie Myślibórz
  • Sicienko – gmina wiejska w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie bydgoskim
  • Sicienko – dawna gromada w powiecie bydgoskim
  • Sicienko – dawny wąskotorowy przystanek osobowy Bydgosko-Wyrzyskich Kolei Dojazdowych w Sicienku, w gminie Sicienko, w powiecie bydgoskim, w województwie kujawsko-pomorskim

Wikipedia


sicieński

przymiotnik od: Sicienko; sicieniecki


SJP.pl


siciliana

[czytaj: s-ic-iliana] sycylijski, umiarkowany taniec pasterski


SJP.pl

Siciliana – taniec pasterski z XVII i XVIII wieku, pochodzenia sycylijskiego, w tempie umiarkowanym, metrum 6/8 lub 12/8, spotykany w formie stylizowanej w sonatach XVIII wieku (Wolfgang Amadeus Mozart), a także w muzyce wokalnej.

Wikipedia


siciny

nazwa dwóch wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siciny – wieś w woj. dolnośląskim, w powiecie górowskim, w gminie Niechlów
  • Siciny – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. tucholskim, w gminie Kęsowo
  • Siciny – dawna gmina wiejska w woj. wrocławskim (dzisiejsze woj. dolnośląskie)
  • Siciny - dawna gromada w woj. wrocławskim

Wikipedia


siciński

przymiotnik od: Siciny


SJP.pl

Siciński – polskie nazwisko, w Polsce nosi je ok. 1700 osób.

Wikipedia


sicz

Sicz;
1. warowny obóz Kozaków zaporoskich (XVI-XVIII wiek);
2. Kozacy zaporoscy


SJP.pl

Sicz ( Січ) – ufortyfikowany obóz Kozaków na jednej z wysp Dniepru, będący głównym ośrodkiem kozaczyzny zaporoskiej.

Wikipedia


siczek

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Anastazja Siczek (ur. 1906, zm. 1980) – działaczka społeczna
  • Franciszek Siczek (ur. 1897, zm. 1942) – urodzony w Woli Batorskiej pod Krakowem, żołnierz Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR (Armii Andersa) – plutonowy, zginął 2 lipca 1942
  • Jan Siczek (ur. 1907, zm. 1942) – urodzony 1907 w Antonówce, żołnierz Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR (Armii Andersa) – strzelec, zginął 5 lipca 1942 w Szachrisabz
  • Józef Siczek (ur. 1906) – ofiara represji stalinowskich, więzień obozu w Szepietówce i we Lwowie, od 2 września 1941 żołnierz Armii Andersa
  • Kazimierz Siczek – polski operator dźwięku (m.in. Historia kina w Popielawach i Duże zwierzę)
  • ks. Piotr Siczek (ur. 1910, zm. 1975) – kapelan 5 batalionu 77 Pułku Piechoty Armii Krajowej
  • Ryszard Siczek (ur. 1949) – burmistrz gminy Piaski w województwie lubelskim
  • Stanisław Siczek – (ur. 1914, zm. 1978) zastępca dowódcy podobwodu „Kolonka” Armii Krajowej
  • ks. bp Stefan Siczek (ur. 1937, zm. 2012) – 1992–2012 biskup pomocniczy diecezji radomskiej
  • Tadeusz Siczek (ur. 1912) – ofiara represji stalinowskich, więzień obozu w Szepietówce i we Lwowie, od 2 września 1941 żołnierz Armii Andersa

Wikipedia


siczowiec

Kozak należący do siczy, pochodzący z siczy


SJP.pl


siczowy

przymiotnik od: sicz


SJP.pl


siddhartha

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Budda Siakjamuni
  • Siddhartha – powieść Hermanna Hessego

Wikipedia


siddur

[czytaj: s-iddur] żydowska książka zawierająca modlitwy na dni powszednie i zwykłe soboty, odmawiane w synagodze i w domu; sidur


SJP.pl


side

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w południowo-zachodniej Turcji, w prowincji Antalya;

 (1.2) geogr. wieś w zachodniej Ukrainie

 (1.3) geogr. miejscowość w Grecji, na Peloponezie

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (2.1) mit. postać z mitologii greckiej, jedna z Danaid

 (2.2) mit. postać z mitologii greckiej, żona Oriona;

Wiktionary

Side – miasto w południowej Turcji, w prowincji Antalya.

W językach anatolijskich nazwa miasta oznacza granat. Antyczna część miasta położona jest na cyplu. W starożytności znane było z handlu niewolnikami i piractwa.

Wikipedia

Synonimy:

 (2.1) Sida

 (2.2) Sida

Wiktionary


sideman

[czytaj: sajdmen] muzyk, artysta towarzyszący


SJP.pl


sidemanka

[czytaj: sajdmenka] muzyczka, artystka towarzysząca


SJP.pl


sidequel

[czytaj: sajdkłel] utwór (zwykle film, książka lub gra komputerowa) ukazujący wydarzenia związane z fabułą wcześniejszego utworu, które dzieją się w tym samym czasie


SJP.pl


sideromancja

wróżenie z opiłków żelaza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ezot. wróżenie z opiłków żelaza

Wiktionary


siderski

przymiotnik od: Sidra (wieś)


SJP.pl


sidhi

tajemna siła duchowa, wywoływana jakoby przez medytację transcendentalną


SJP.pl


siding

[czytaj: sajding] plastikowa okładzina stosowana na zewnętrznych ścianach budynku dla ozdoby i ochrony; oblicówka


SJP.pl

Siding (także oblicówka) – metoda wykończania elewacji budynków, zabezpieczająca ściany z zewnątrz przed przenikaniem wody z opadów oraz wiatru. Zewnętrzną, widoczną warstwę stanowią panele z drewna, metalu lub tworzyw sztucznych (winyl, PVC). Szerokość paneli wynosi kilkanaście centymetrów, a długość do kilku metrów. Panele mocuje się (gwoździami) do rusztu z listew drewnianych lub klamrami do specjalnych listew systemowych.

Wikipedia


sidlisz

sidlisz jaskiniowy, sidlisz piwniczy - gatunki pająka z rodziny sidliszowatych


SJP.pl


sidliszowate

o cechach sidliszowatych (rodzina pająków)


SJP.pl


sidliszowaty

o cechach sidliszowatych (rodzina pająków)


SJP.pl


sidney

[czytaj: s-idnej] angielskie imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sidney – miejscowość w stanie Arkansas, w hrabstwie Sharp
  • Sidney – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie Champaign
  • Sidney – miejscowość w stanie Indiana, w hrabstwie Kosciusko
  • Sidney – miasto w stanie Iowa, w hrabstwie Fremont
  • Sidney – miasto w stanie Maine, w hrabstwie Kennebec
  • Sidney – miasto w stanie Montana, w hrabstwie Richland
  • Sidney – miasto w stanie Nebraska, w hrabstwie Cheyenne
  • Sidney – miasto w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Delaware
  • Sidney – wieś w stanie Nowy Jork, w hrabstwie Delaware
  • Sidney – miasto w stanie Ohio, w hrabstwie Shelby
  • Sidney (ang. Sidney Township) – gmina w stanie Illinois, w hrabstwie Champaign
  • Sidney (ang. Sidney Township) – gmina w stanie Iowa, w hrabstwie Fremont

Wikipedia


sidol

[czytaj: s-idol] płyn do czyszczenia przedmiotów metalowych


SJP.pl

Sidol – wieś w Słowenii, w gminie Kamnik. W 2018 roku liczyła 67 mieszkańców.

Wikipedia


sidor

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sidor – wschodniosłowiański odpowiednik imienia Izydor
  • Sidor Kowpak (1887–1967) – generał major Armii Czerwonej, dwukrotny Bohater Związku Radzieckiego
  • Andrzej Sidor
  • Karol Sidor
  • Kazimierz Sidor
  • Lech Sidor
  • Milan Sidor

Wikipedia


sidorczuk

nazwisko


SJP.pl


sidorkiewicz

nazwisko


SJP.pl


sidorowicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bolesław Sidorowicz (1933–2015) − polski zapaśnik, trener i sędzia zapaśniczy
  • Sławomir Sidorowicz (ur. 1942) – polski lekarz psychiatra
  • Władysław Sidorowicz (1945–2014) – polski polityk, lekarz psychiatra
  • Zygmunt Sidorowicz (1846–1881) – polski malarz
  • Joanna Sidorowicz – polska artystka fotograf

Wikipedia


sidorski

nazwisko


SJP.pl


sidoruk

nazwisko


SJP.pl


sidorówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sidorówka – część wsi Rzeczyca w woj. lubelskim, w pow. tomaszowskim, w gminie Ulhówek
  • Sidorówka – wieś w woj. podlaskim, w pow. suwalskim, w gminie Jeleniewo

Wikipedia


sidra

1. wieś w Polsce;
2. rzeka w Polsce


SJP.pl

Sidra – wieś (dawniej miasto) w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie sokólskim, w gminie Sidra, nad rzeką Sidrą.

Miejscowość uzyskała lokację miejską w 1566 roku, zdegradowana w 1897 roku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.

Wikipedia


sidur

[czytaj: s-idur] żydowska książka zawierająca modlitwy na dni powszednie i zwykłe soboty, odmawiane w synagodze i w domu; siddur


SJP.pl

Sidur (hebr. סידור = „porządek modlitw”, często błędnie zapisywany jako siddur pod wpływem angielskiej pisowni dostosowanej do angielskiej wymowy, pl. "sidurim"; jid. "sider") – modlitewnik żydowski, do użytku synagogalnego i domowego, zawierający modlitwy na dni powszednie i zwykłe szabaty.

Wikipedia


sidzina

nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sidzina – część Krakowa
  • Sidzina – potok, dopływ Bystrzanki
  • Sidzina – wieś w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Bystra-Sidzina
  • Sidzina – wieś w woj. opolskim, w pow. nyskim, w gminie Skoroszyce
  • Sidzina - gromada w powiecie grodkowskim
  • Sidzina - gromada w powiecie suskim
  • Gmina Bystra-Sidzina – gmina wiejska w województwie małopolskim
  • Kraków Sidzina – przystanek w Krakowie

Wikipedia


sidziński

→ Sidzina (wieś w Polsce)


SJP.pl


sidła

1. narzędzie myśliwskie służące do nienadzorowanego łapania zwierząt; wnyk;
2. przenośnie: pułapka, zasadzka na kogoś


SJP.pl

Sidła (wnyki) – pętle z drutu, linki stalowej, włosia i tym podobnych, zastawiane przez kłusowników na przejściach (przesmykach) zwierzyny. W Polsce używanie sideł jest przestępstwem.

Wikipedia


sidło

1. narzędzie myśliwskie służące do nienadzorowanego łapania zwierząt; wnyk;
2. przenośnie: pułapka, zasadzka na kogoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) łow. wnyk z drutu lub sznura używany do łapania zwierzyny

 (1.2) pot. przen. matnia, impas

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pomagał wujkowi w stawianiu sideł.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕidwɔ, AS: śidu̯o

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sidło m. ż.

 czas. usidlić, sidłać ndk.

Wiktionary


sidłowo

Sidłowo (niem. "Zietlow") – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie świdwińskim, w gminie Sławoborze.

W miejscowości działało "Państwowe Gospodarstwo Rolne Sidłowo". 1,5 km. na północny wschód od wsi, nad rzeką Pokrzywnicą głaz narzutowy w kształcie serca, obwód 11 m., wysokość 1,8 m.

Wikipedia


sidłów

nazwisko polskie, np. Janusz Sidło (1933-93), oszczepnik


SJP.pl

Sidłów – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie strzelecko-drezdeneckim, w gminie Strzelce Krajeńskie.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa gorzowskiego.

Wikipedia


sie

zaimek zwrotny

 (1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Zaolzie. się

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Taki móm niezdrowi, fórt mi sie z nosa leje. → Taki mam katar, ciągle mi się z nosa leje.

Wiktionary


siebie

zaimek zwrotny; *nieakcentowana forma celownika "se" potoczna, używana głównie w języku mówionym


SJP.pl

zaimek zwrotny

 (1.1) …wskazujący na podmiot jako jednocześnie wykonawcę i odbiorcę czynności, używany z czasownikami rządzącymi biernikiem i dopełniaczem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Patrzył na siebie z podziwem.

 (1.1) Ten komputer kupiłem tylko dla siebie.

 (1.1) I ten palacz, jak mu powiedziałem, że bym trochę popodróżował, więc on mnie zaprosił do siebie na dwa tygodnie i ja tam osiem miesięcy temu pojechałem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛbʲjɛ, AS: śebʹi ̯e

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) się

Wiktionary


siebieski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Siebieżem, dotyczący Siebieża

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siebież mrz.

Wiktionary


siebież

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto rejonowe w Rosji, w obwodzie pskowskim;

Wiktionary

Siebież ( Себеж) – miasto w Rosji, w obwodzie pskowskim, pomiędzy jeziorami Siebieżskim i Orono, siedziba administracyjna rejonu siebieskiego. W 2021 roku liczyło około 6,2 tys. mieszkańców.

Znajdują się tu stacja kolejowa Siebież oraz siedziba zarządu Siebieskiego Parku Narodowego.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. siebieski

Wiktionary


sieborowice

Si

Wikipedia


sieburczyn

Sieburczyn – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie łomżyńskim, w gminie Wizna. Leży nad Biebrzą.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Trójcy Przenajświętszej w Burzynie.

Wikipedia


siec

1. ciąć coś na drobne kawałki;
2. bić, chłostać, smagać;
3. uderzać mocno czymś ostrym, zwłaszcza bronią;
4. o deszczu, wichrze itp.: zacinać, smagać


SJP.pl

czasownik

 (1.1) ciąć coś na drobne kawałki

 (1.2) bić, chłostać, smagać

 (1.3) uderzać mocno czymś ostrym, zwłaszcza bronią

 (1.4) o deszczu, wichrze: zacinać, smagać

 (1.5) gw-pl|księstwo łowickie. kosić

Wiktionary

Przykłady

 (1.3) Ktoś coś mówi do tłumaczki, ale rycerze właśnie wstają i z mieczami na siebie skaczą, sieką, aż zbroi kawałki i tarcz wokół pryskają…

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛt͡s, AS: śec

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sieczny

 rzecz. sieczna ż., sieczka ż., sieczkarnia ż.

Wiktionary


siechnice

miasto w Polsce


SJP.pl

Siechnice – miasto leżące na Dolnym Śląsku, w województwie dolnośląskim, w powiecie wrocławskim, w gminie Siechnice, położone nad rzeką Oławą w aglomeracji wrocławskiej. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa wrocławskiego.

1 stycznia 2010 r. Siechnice stały się siedzibą gminy Siechnice. Poprzednio były one jednym z nielicznych miast w Polsce niebędących siedzibą gminy, w której się znajdują – siedzibą gminy była wieś Święta Katarzyna.

Wikipedia


siechnicki

→ Siechnice


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Siechnicami, dotyczący Siechnic

Wiktionary

Patrz:

Siechnice

Powiązane:

 rzecz. Siechnice nmos.

Wiktionary


siechniczanin

mieszkaniec Siechnic (miasta w Polsce)


SJP.pl


siechniczanka

mieszkanka Siechnic (miasta w Polsce)


SJP.pl


sieciarka

rzadki owad żyjący na bardzo czystych obszarach wodonośnych


SJP.pl


sieciarki

rząd drapieżnych owadów obejmujący około 6000 gatunków


SJP.pl

Sieciarki, sieciarki właściwe – grupa około 6000 gatunków drapieżnych owadów o przeobrażeniu zupełnym, przezroczystych i bogato użyłkowanych skrzydłach, klasyfikowana w randze rzędu Neuroptera ("s. str."), który wraz z wielbłądkami (Raphidioptera) i wielkoskrzydłymi (Megaloptera) jest zaliczany do kladu owadów siatkoskrzydłych Neuropterida.

Wikipedia


sieciarnia

zakład produkujący sieci


SJP.pl


sieciarski

dotyczący sieciarza, sieciarstwa


SJP.pl


sieciarstwo

wyrób sieci


SJP.pl


sieciarz

wojownik używający w walce sieci


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) wojownik, który w walce używa sieci

 (1.2) rzemieślnik wyrabiający sieci

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) ent. zob. sieciarz jaskiniowy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sieć ż., sieciówka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) retarius

Wiktionary


siecieborowice

Siecieborowice ( Sitzmannsdorf) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie oławskim, w gminie Oława.

Wieś położona jest 10,2 kilometra od Oławy, nad rzeką Oławą.

Wikipedia


siecieborzyce

Siecieborzyce ( "Rückersdorf") – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie żagańskim, w gminie Szprotawa.

Wieś Siecieborzyce położona jest w północnej części gminy Szprotawa. Rozciąga się liniowo z kierunku południowo-zachodniego w kierunku północno-wschodnim.

Wikipedia


sieciech

sieciech niegłębek - gatunek chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych


SJP.pl

Sieciech, Świeciech – staropolskie imię męskie, złożone z członu "Wsze-" („wszystek, każdy, zawsze”) w wersjach nagłosowych "Sie-" lub "Świe-", oraz członu "-ciech" („cieszyć”). Może ono oznaczać „tego, który wszystkich cieszy” albo „tego, który się ze wszystkiego cieszy”.

Wikipedia


sieciechostwo

Sieciech z żoną; Sieciechowie


SJP.pl


sieciechowianin

mieszkaniec Sieciechowa


SJP.pl


sieciechowianka

mieszkanka Sieciechowa


SJP.pl


sieciechowie

Sieciech z żoną; Sieciechostwo


SJP.pl


sieciechowski

przymiotnik od: Sieciechowo, Sieciechów


SJP.pl


sieciechowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sieciecha lub z nim związany


SJP.pl


sieciechów

sieciech niegłębek - gatunek chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sieciechów – wieś w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Kutno
  • Sieciechów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. kozienickim, w gminie Sieciechów
  • Sieciechów – gmina wiejska
  • Sieciechów - dawna gromada
  • Sieciechów – towarowa stacja kolejowa we wsi Garbatka-Letnisko, w pobliżu wsi Sieciechów, w województwie mazowieckim
  • Sieciechów – wieś w obwodzie lwowskim
  • Sieciechowo

Wikipedia


sieciejów

Sieciejów – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie żarskim, w gminie Lipinki Łużyckie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

Wikipedia


sieciemin

Sieciemin (do 1945 niem.: "Zitzmin") – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie koszalińskim, w gminie Sianów.

Według danych z 30 czerwca 2003 r. wieś miała 337 mieszkańców.

W latach 1945–54 siedziba gminy Sieciemin. W latach 1954–1971 wieś była siedzibą władz gromady Sieciemin, po przeniesieniu siedziby gromady, w gromadzie Pękanino.

Wikipedia


sieciesław

imię męskie


SJP.pl

Sieciesław, Siecsław, Siecław, Siesław – jest to albo staropolskie imię męskie, złożone z członu "Siecie-" ("rozumieć, przypomnieć sobie, domyślać się, czuć, spostrzegać") i "-sław" ("sława"), które może oznaczać "domyślający się przyszłej sławy", lub też neologizm i jego pochodne, powstały z imienia Sieciech, kiedy świadomość pochodzenia tego imienia zatarła się i błędnie zostało ono uznane za imię kończące się członem "-sław" (zamiast "-ciech").

Wikipedia


sieciesława

imię żeńskie


SJP.pl

Sieciesława, Siecsława, Siecława, Siesława – jest to albo staropolskie imię żeńskie, złożone z członu "Siecie-" ("rozumieć, przypomnieć sobie, domyślać się, czuć, spostrzegać") i "-sława" ("sława"), które może oznaczać "domyślająca się przyszłej sławy", lub też neologizm i jego pochodne, powstały z imienia Sieciech, kiedy świadomość pochodzenia tego imienia zatarła się i błędnie zostało ono uznane za imię kończące się członem "-sław" (zamiast "-ciech"). W źródłach polskich poświadczone jako Sieciesława (XII wiek), Siecsława (1395), Siesława (1497).

Wikipedia


sieciesławiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sieciesławy lub z nią związany


SJP.pl


sieciesławostwo

Sieciesław z żoną; Sieciesławowie


SJP.pl


sieciesławowie

Sieciesław z żoną; Sieciesławostwo


SJP.pl


sieciesławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sieciesława lub z nim związany


SJP.pl


siecień

Siecień – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Brudzeń Duży. Leży przy DW nr 555.

Wikipedia


siecino

jezioro w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siecino – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. drawskim, w gminie Złocieniec
  • Siecino – jezioro na Pojezierzu Drawskim w woj. zachodniopomorskim, w pow. drawskim

Wikipedia


sieciocentryczność

→ sieciocentryczny


SJP.pl

Patrz:

sieciocentryczny

siecioholiczka

kobieta poświęcająca zbyt dużo czasu na korzystanie z internetu; internetoholiczka, netoholiczka, cyberholiczka


SJP.pl


siecioholik

osoba uzależniona od internetu; netoholik, internetoholik, cyberholik


SJP.pl


siecioholizm

uzależnienie od internetu; internetoholizm, netoholizm, cyberholizm


SJP.pl


sieciowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sieciować.

Wiktionary

Sieciowanie – proces prowadzący do powstania trójwymiarowej sieci nadcząsteczkowej, na skutek powstawania mostków między różnymi cząsteczkami chemicznymi.

Najczęściej mówi się o sieciowaniu w kontekście polimerów. Gdy długie, liniowe cząsteczki polimeru zawierają reaktywne grupy boczne, mogą one ze sobą reagować, na skutek czego tworzy się gęstsza lub rzadsza trójwymiarowa sieć, w której wszystkie albo prawie wszystkie pierwotne łańcuchy polimeru są z sobą powiązane chemicznie.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. niesieciowanie n., sieciówka ż.

 czas. sieciować ndk.

Wiktionary


sieciować

łączyć łańcuchy polimerów w trójwymiarową sieć


SJP.pl


sieciowica

motyl z rodziny zwójek, którego gąsienice wygryzają pączki i rozwijające się pędy drzew iglastych


SJP.pl


sieciowość

→ sieciowy


SJP.pl

Patrz:

sieciowy

sieciowy

→ sieć


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z siecią, dotyczący sieci

Wiktionary

Patrz:

sieć

Powiązane:

 rzecz. sieć ż., sieciówka ż., supersieć ż.

:: zdrobn. siatka ż., siateczka ż.

 przym. wewnątrzsieciowy, siatkowy, siatkowany

Wiktionary


sieciówka

potocznie:
1. sieć sklepów mających tę samą nazwę i jednego właściciela;
2. sklep, lokal itp. należący do sieci danej marki;
3. karta sieciowa;
4. gra sieciowa;
5. bilet sieciowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) środ. inform. karta sieciowa Ethernet lub Wi-Fi

 (1.2) pot. hand. sklep, market, zakład usługowy itp., posługujący się daną marką jako nazwą własną; często na warunkach franczyzy

 (1.3) pot. reg. bilet miesięczny

 (1.4) pot. karnet na jakieś usługi obowiązujący w jednej sieci

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mam pytanko, czy można spalić sieciówkę, podłączając ją do linii telefonicznej?.

 (1.2) Biedronki, Tesco i Carrefour – właściciele osiedlowych sklepików czuja się coraz bardziej osaczeni przez sieciówki, które w szybkim tempie pojawiają się na kolejnych osiedlach.

 (1.2) Angielska sieciówka Primark, po fali krytyki ze strony polityków i organizacji praw dziecka postanowiła wycofać ze sprzedaży usztywniane góry bikini przeznaczone dla dziewczynek w wieku około 7 lat.

 (1.3) Już studentem nie jestem i potrzebna mi sieciówka od marca.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛ̇ˈt͡ɕufka, AS: śėćufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sieć ż., sieciowanie n., sieciarka ż., sieciarz m., siecioholizm m.

 czas. sieciować ndk.

 przym. sieciowy, sieciówkowy

 przysł. sieciowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) łódź|migawka.

Wiktionary


sieciówkowy

→ sieciówka


SJP.pl

Patrz:

sieciówka

sieciński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Wojciech Sieciński (1928–2007) – polski scenograf i pedagog.
  • Maciej Sieciński (zm. 1642) – kasztelan wyszogrodzki.
  • Stanisław Sieciński (zm. 1619) – biskup przemyski.

Wikipedia


sieczeń

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stpol. luty

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛt͡ʃɛ̃ɲ, AS: śečẽń

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) stpol. styczeń, luty, strąpacz

Wiktionary


sieczka

1. drobno pocięta słoma służąca jako dodatek do paszy dla zwierząt hodowlanych;
2. przenośnie: błahe lub nieuporządkowane wiadomości


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) roln. pocięta drobno słoma na paszę;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sieczka – wieś w woj. łódzkim
  • Sieczka – pasza dla zwierząt
  • Ewelina Sieczka – sportowiec

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. sieczenie n., siekanie n., posiekanie n., usieczenie n., siekaniec m., sieczkarnia ż., siekacz mrz.

 czas. siec ndk., siekać ndk., posiekać dk., usiec dk.

Wiktionary


sieczkarnia

maszyna rolnicza służąca do cięcia słomy, siana i roślin pastewnych na sieczkę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) roln. maszyna rolnicza służąca do cięcia słomy, trawy, siana, roślin pastewnych na sieczkę

Wiktionary

Sieczkarnia – maszyna rolnicza służąca do cięcia słomy, siana lub zielonek na sieczkę.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. siekacz mrz., sieczka ż.

 czas. siec ndk., siekać ndk.

Wiktionary


sieczkowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Janusz Sieczkowski – polski oficer
  • Józef Sieczkowski – polski inżynier budownictwa, architekt
  • Michał Sieczkowski – polski aktor telewizyjny, teatralny i filmowy, reżyser
  • Zdzisław Sieczkowski – polski oficer
  • Tomasz Sieczkowski – polski filozof

Wikipedia


sieczna

prosta przecinająca jakąś powierzchnię w dwu lub więcej punktach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka na zachodniej Ukrainie, lewy dopływ Wiszni;

Wiktionary

Sieczna – prosta przecinająca daną krzywą w co najmniej dwóch punktach. Odcinek siecznej ograniczony punktami przecięcia z krzywą nazywa się "cięciwą" tej krzywej.

Twierdzenie o siecznej okręgu przechodzącej przez punkt.

 "Osobne artykuły: Twierdzenie o stycznej i siecznej i Twierdzenie o siecznych."

Wikipedia


sieczny

służący do cięcia, rozgniatania


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) ostry, służący do cięcia, siekania

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛt͡ʃnɨ, AS: śečny

Wiktionary

Powiązane:

 czas. siec

Wiktionary


siedem

liczebnik oznaczający liczbę 7


SJP.pl

liczebnik główny

 (1.1) liczba 7

 (1.2) cyfra 7

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Liczba siedem (7) jako symbol
  • Siedem – film z 1995 w reż. Davida Finchera
  • Siedem – polski zespół muzyczny
  • Siedem – album polskiego zespołu muzycznego Siedem
  • 7 – liczba
  • Siódemka

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) O Boże, po siedmiu latach samotności, okręt tak blisko!

 (1.2) Siedemdziesiąt jest zapisywane jako siedem-zero

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛdɛ̃m, AS: śedẽm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siódma ż., siódemka ż., siódmak m.

 przym. siódmy

 licz. siedmioro

 formsłow. siedmio-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zapis arabski 7, zapis rzymski VII, zapis grecki ζ

Wiktionary


siedemdziesiona

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zgrub. od siedemdziesiątka

Wiktionary


siedemdziesiąt

liczebnik oznaczający liczbę 70


SJP.pl

liczebnik główny

 (1.1) liczba 70

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jezioro miało siedemdziesiąt kilometrów długości i dwadzieścia kilometrów szerokości.

 (1.1) Nasi rozbili w Poznańskiem sto czołgów, siedemdziesiąt samolotów strącono.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲˈd͡ʑɛ̇ɕɔ̃nt, AS: śedẽmʹʒ́ėśõnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemdziesiątka ż.

 przym. siedemdziesiąty

 licz. siedemdziesięcioro

Wiktionary


siedemdziesiątak

ktoś związany z obiektem (np. drużyną, oddziałem) oznaczonym liczbą 70


SJP.pl


siedemdziesiątka

1. grupa siedemdziesięciu osób lub przedmiotów;
2. potocznie o budynku, pokoju, pojeździe lub czymkolwiek, co oznaczone jest liczbą 70;
3. siedemdziesiąt lat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nazwa liczby 70

 (1.2) całość składająca się z siedemdziesięciu części, elementów lub jednostek

 (1.3) coś określone liczbą lub numerem 70

 (1.4) osiągnięcie wieku 70 lat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czy w totku może wypaść siedemdziesiątka?

 (1.2) Postanowiono, że siedemdziesiątka najlepszych uczennic zostanie nagrodzona.

 (1.3) Na odświeżanym na bieżąco podglądzie zaworów wyraźnie widać, że to siedemdziesiątka szwankuje.

 (1.4) W lipcu stuknęła mu siedemdziesiątka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ˈɕɔ̃ntka, AS: śedẽmʹʒ́ėśõntka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesiąty

 licz. siedemdziesiąt, siedemdziesięcioro

Wiktionary


siedemdziesiątkaczwórka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nazwa liczby 74

 (1.2) coś określone liczbą lub numerem 74

 (1.3) całość składająca się z siedemdziesięciu czterech części, elementów lub jednostek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gość przy stole z ruletką z niedowierzaniem patrzył, jak kula zatrzymuje się na siedemdziesiątceczwórce.

 (1.2) Na odświeżanym w czasie rzeczywistym podglądzie zaworów wyraźnie widać, że to siedemdziesiątkaczwórka szwankuje.

 (1.3) Muzealnik z pietyzmem rozłożył w nowej podświetlanej gablocie całą siedemdziesiątkęczwórkę średniowiecznych artefaktów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ˈɕɔ̃ntkaˈt͡ʃfurka, AS: śedẽmʹʒ́ėśõntkačfurka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesiąty czwarty

 liczgł. siedemdziesiąt cztery

Wiktionary


siedemdziesiątkadwójka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nazwa liczby 72

 (1.2) coś określone liczbą lub numerem 72

 (1.3) całość składająca się z siedemdziesięciu dwóch części, elementów lub jednostek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gość przy stole z ruletką z niedowierzaniem patrzył, jak kula zatrzymuje się na siedemdziesiątcedwójce.

 (1.2) Z urny pełnej ponumerowanych kul wylosowałem siedemdziesiątkędwójkę.

 (1.3) W kolekcji średniowiecznych monet do pełnej siedemdziesiątkidwójki brakuje mi jeszcze ośmiu unikatów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ˈɕɔ̃ntkaˈdvujka, AS: śedẽmʹʒ́ėśõntkadvui ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesiąty drugi

 liczgł. siedemdziesiąt dwa

Wiktionary


siedemdziesiątkadziewiątka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nazwa liczby 79

 (1.2) coś określone liczbą lub numerem 79

 (1.3) całość składająca się z siedemdziesięciu dziewięciu części, elementów lub jednostek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Osoby mające w dacie urodzenia numerologiczną siedemdziesiątkędziewiątkę wyróżniają się odwagą i poczuciem humoru.

 (1.2) Do centrum miała nas zabrać siedemdziesiątkadziewiątka, a tymczasem okazało się, że po sezonie zmieniono trasy i rozkłady jazdy.

 (1.3) Kapitan z pompą zameldował, że cała siedemdziesiątkadziewiątka marynarzy jest gotowa do rejsu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ˈɕɔ̃ntkad͡ʑɛˈvʲjɔ̃ntka, AS: śedẽmʹʒ́ėśõntkaʒ́evʹi ̯õntka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesiąty dziewiąty

 liczgł. siedemdziesiąt dziewięć

Wiktionary


siedemdziesiątkajedynka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nazwa liczby 71

 (1.2) coś określone liczbą lub numerem 71

 (1.3) całość składająca się z siedemdziesięciu jeden części, elementów lub jednostek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jego szczęśliwą liczbą jest siedemdziesiątkajedynka.

 (1.2) Do centrum miała nas zabrać siedemdziesiątkajedynka, a tymczasem okazało się, że po sezonie zmieniono trasy i rozkłady jazdy.

 (1.3) Po udanej misji na Ziemię powróciła cała siedemdziesiątkajedynka kosmonautów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ˈɕɔ̃ntkajɛˈdɨ̃nka, AS: śedẽmʹʒ́ėśõntkai ̯edỹnka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesiąty pierwszy

 liczgł. siedemdziesiąt jeden

Wiktionary


siedemdziesiątkapiątka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nazwa liczby 75

 (1.2) coś określone liczbą lub numerem 75

 (1.3) całość składająca się z siedemdziesięciu pięciu części, elementów lub jednostek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na tablicy wyników pojawiła się siedemdziesiątkapiątka.

 (1.2) Z urny pełnej ponumerowanych kul wylosowałem siedemdziesiątkępiątkę.

 (1.3) Po udanej misji na Ziemię powróciła cała siedemdziesiątkapiątka kosmonautów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ˈɕɔ̃ntkaˈpʲjɔ̃ntka, AS: śedẽmʹʒ́ėśõntkapʹi ̯õntka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesiąty piąty

 liczgł. siedemdziesiąt pięć

Wiktionary


siedemdziesiątkasiódemka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nazwa liczby 77

 (1.2) coś określone liczbą lub numerem 77

 (1.3) całość składająca się z siedemdziesięciu siedmiu części, elementów lub jednostek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jego szczęśliwą liczbą jest siedemdziesiątkasiódemka.

 (1.2) Z urny pełnej ponumerowanych kul wylosowałem siedemdziesiątkęsiódemkę.

 (1.3) Muzealnik z pietyzmem rozłożył w nowej podświetlanej gablocie całą siedemdziesiątkęsiódemkę średniowiecznych artefaktów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ˈɕɔ̃ntkaɕuˈdɛ̃mka, AS: śedẽmʹʒ́ėśõntkaśudẽmka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesiąty siódmy

 liczgł. siedemdziesiąt siedem

Wiktionary


siedemdziesiątkaszóstka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nazwa liczby 76

 (1.2) coś określone liczbą lub numerem 76

 (1.3) całość składająca się z siedemdziesięciu sześciu części, elementów lub jednostek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Osoby mające w dacie urodzenia numerologiczną siedemdziesiątkęszóstkę wyróżniają się odwagą i poczuciem humoru.

 (1.2) Na odświeżanym w czasie rzeczywistym podglądzie zaworów wyraźnie widać, że to siedemdziesiątkaszóstka szwankuje.

 (1.3) Kapitan z pompą zameldował, że cała siedemdziesiątkaszóstka marynarzy jest gotowa do rejsu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ˈɕɔ̃ntkaˈʃustka, AS: śedẽmʹʒ́ėśõntkašustka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesiąty szósty

 liczgł. siedemdziesiąt sześć

Wiktionary


siedemdziesiątkatrójka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nazwa liczby 73

 (1.2) coś określone liczbą lub numerem 73

 (1.3) całość składająca się z siedemdziesięciu trzech części, elementów lub jednostek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jego szczęśliwą liczbą jest siedemdziesiątkatrójka.

 (1.2) Muszę nauczyć się na pamięć stu sutr, a ciągle mam problemy z siedemdziesiątkątrójką.

 (1.3) Kapitan z pompą zameldował, że cała siedemdziesiątkatrójka marynarzy jest gotowa do rejsu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ˈɕɔ̃ntkaˈtrujka, AS: śedẽmʹʒ́ėśõntkatrui ̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesiąty trzeci

 liczgł. siedemdziesiąt trzy

Wiktionary


siedemdziesiątkaósemka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nazwa liczby 78

 (1.2) coś określone liczbą lub numerem 78

 (1.3) całość składająca się z siedemdziesięciu ośmiu części, elementów lub jednostek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Gość przy stole z ruletką z niedowierzaniem patrzył, jak kula zatrzymuje się na siedemdziesiątceósemce.

 (1.2) W serii komiksów o Eryku Krwawym siedemdziesiątkaósemka była pozycją najtrudniejszą do zdobycia.

 (1.3) Po udanej misji na Ziemię powróciła cała siedemdziesiątkaósemka kosmonautów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ˈɕɔ̃ntkauˈsɛ̃mka, AS: śedẽmʹʒ́ėśõntkausẽmka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesiąty ósmy

 liczgł. siedemdziesiąt osiem

Wiktionary


siedemdziesiątkowy

przymiotnik

 (1.1) związany z liczbą siedemdziesiąt, dotyczący liczby siedemdziesiąt

Wiktionary


siedemdziesiąty

liczebnik porządkowy odpowiadający liczbie 70


SJP.pl

przymiotnik odliczebnikowy

 (1.1) od siedemdziesiąt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jestem dopiero siedemdziesiąta w kolejce, więc wyskoczę na papieroska.

 (1.1) Na początku lat siedemdziesiątych zorganizowano kilka wypraw naukowych na dno Atlantyku, ale nie znaleziono nic oprócz mułu i starych wylewów lawy.

 (1.1) Zrządzeniem chochlika drukarskiego siedemdziesiąta szósta strona została wydrukowana do góry nogami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ˈɕɔ̃ntɨ, AS: śedẽmʹʒ́ėśõnty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemdziesiątka ż.

 licz. siedemdziesiąt, siedemdziesięcioro

Wiktionary


siedemdziesięciocentymetrowy

o długości siedemdziesięciu centymetrów


SJP.pl


siedemdziesięcioczterolatek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna mający siedemdziesiąt cztery lata

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zwierzę, roślina lub rzecz mająca siedemdziesiąt cztery lata

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od siedemdziesięcioczterolatka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔt͡ʃtɛrɔˈlatɛk, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćočterolatek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięcioczteroletni

 rzecz. siedemdziesięcioczterolatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięcioczterolatka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta mająca siedemdziesiąt cztery lata

 (1.2) zwierzę, rzecz lub roślina mająca siedemdziesiąt cztery lata

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od siedemdziesięcioczterolatek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔt͡ʃtɛrɔˈlatka, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćočterolatka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięcioczteroletni

 rzecz. siedemdziesięcioczterolatek m.

Wiktionary


siedemdziesięcioczteroletni

przymiotnik

 (1.1) mający siedemdziesiąt cztery lata

 (1.2) trwający siedemdziesiąt cztery lata

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Egzemplarz siedemdziesięcioczteroletni jest najstarszy, a tym samym najdroższy w kolekcji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔt͡ʃtɛrɔˈlɛtʲɲi, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćočteroletʹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemdziesięcioczterolatek m., siedemdziesięcioczterolatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięciodniowy

składający się z siedemdziesięciu dni, trwający siedemdziesiąt dni


SJP.pl


siedemdziesięciodwulatek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna mający siedemdziesiąt dwa lata

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zwierzę, roślina lub rzecz mająca siedemdziesiąt dwa lata

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od siedemdziesięciodwulatka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔdvuˈlatɛk, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćodvulatek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięciodwuletni

 rzecz. siedemdziesięciodwulatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięciodwulatka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta mająca siedemdziesiąt dwa lata

 (1.2) zwierzę, rzecz lub roślina mająca siedemdziesiąt dwa lata

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od siedemdziesięciodwulatek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔdvuˈlatka, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćodvulatka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięciodwuletni

 rzecz. siedemdziesięciodwulatek m.

Wiktionary


siedemdziesięciodwuletni

mający siedemdziesiąt dwa lata, trwający siedemdziesiąt dwa lata itp.


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający siedemdziesiąt dwa lata

 (1.2) trwający siedemdziesiąt dwa lata

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Egzemplarz siedemdziesięciodwuletni jest najstarszy, a tym samym najdroższy w kolekcji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔdvuˈlɛtʲɲi, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćodvuletʹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemdziesięciodwulatek m., siedemdziesięciodwulatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięciodziewięciolatek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna mający siedemdziesiąt dziewięć lat

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zwierzę, roślina lub rzecz mająca siedemdziesiąt dziewięć lat

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od siedemdziesięciodziewięciolatka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔ̇d͡ʑɛvʲjɛ̇̃ɲt͡ɕɔˈlatɛk, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćȯʒ́evʹi ̯ė̃ńćolatek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięciodziewięcioletni

 rzecz. siedemdziesięciodziewięciolatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięciodziewięciolatka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta mająca siedemdziesiąt dziewięć lat

 (1.2) zwierzę, rzecz lub roślina mającsiedemdziesiąt dziewięć lat

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od siedemdziesięciodziewięciolatek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔ̇d͡ʑɛvʲjɛ̇̃ɲt͡ɕɔˈlatka, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćȯʒ́evʹi ̯ė̃ńćolatka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięciodziewięcioletni

 rzecz. siedemdziesięciodziewięciolatek m.

Wiktionary


siedemdziesięciodziewięcioletni

przymiotnik

 (1.1) mający siedemdziesiąt dziewięć lat

 (1.2) trwający siedemdziesiąt dziewięć lat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Działa w niej siedemdziesięciodziewięcioletni dziś Bartolo Brogliato, prawnik.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔ̇d͡ʑɛvʲjɛ̇̃ɲt͡ɕɔˈlɛtʲɲi, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćȯʒ́evʹi ̯ė̃ńćoletʹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemdziesięciodziewięciolatek m., siedemdziesięciodziewięciolatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięciogodzinny

trwający siedemdziesiąt godzin


SJP.pl


siedemdziesięciojednolatek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna mający siedemdziesiąt jeden lat

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zwierzę, roślina lub rzecz mająca siedemdziesiąt jeden lat

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od siedemdziesięciojednolatka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔ̇jɛdnɔˈlatɛk, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćȯi ̯ednolatek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięciojednoletni

 rzecz. siedemdziesięciojednolatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięciojednolatka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta mająca siedemdziesiąt jeden lat

 (1.2) zwierzę, rzecz lub roślina mająca siedemdziesiąt jeden lat

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od siedemdziesięciojednolatek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔ̇jɛdnɔˈlatka, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćȯi ̯ednolatka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięciojednoletni

 rzecz. siedemdziesięciojednolatek m.

Wiktionary


siedemdziesięciojednoletni

przymiotnik

 (1.1) mający siedemdziesiąt jeden lat

 (1.2) trwający siedemdziesiąt jeden lat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Egzemplarz siedemdziesięciojednoletni jest najstarszy, a tym samym najdroższy w kolekcji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔ̇jɛdnɔˈlɛtʲɲi, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćȯi ̯ednoletʹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemdziesięciojednolatek m., siedemdziesięciojednolatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięciokilkuletni

przymiotnik

 (1.1) mający lub trwający siedemdziesiąt kilka lat

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔ̇cilkuˈlɛtʲɲi, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćȯḱilkuletʹńi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siedemdziesięcioparoletni

Wiktionary


siedemdziesięciokilogramowy

1. ważący 70 kilogramów;
2. przeznaczony na 70 kilogramów czegoś


SJP.pl


siedemdziesięciokilometrowy

o długości siedemdziesięciu kilometrów


SJP.pl


siedemdziesięciokrotny

powtarzający się siedemdziesiąt razy


SJP.pl


siedemdziesięciolatek

mężczyzna siedemdziesięcioletni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) osoba w wieku 70-79 lat

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zwierzę, roślina lub rzecz mająca 70-79 lat

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od siedemdziesięciolatka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔˈlatɛk, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćolatek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemdziesięciolecie n.

:: fż. siedemdziesięciolatka ż.

 przym. siedemdziesięcioletni

Wiktionary


siedemdziesięciolatka

kobieta albo samica zwierząt mająca siedemdziesiąt lat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta mająca siedemdziesiąt lat

 (1.2) zwierzę, rzecz lub roślina mająca siedemdziesiąt lat

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od siedemdziesięciolatek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔˈlatka, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćolatka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemdziesięciolecie n.

:: fm. siedemdziesięciolatek m.

 przym. siedemdziesięcioletni

Wiktionary


siedemdziesięciolatki

osoby różnej płci mające od siedemdziesięciu do osiemdziesięciu lat


SJP.pl


siedemdziesięciolecie

1. okres siedemdziesięciu lat;
2. siedemdziesiąta rocznica czegoś


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) okres siedemdziesięciu lat

 (1.2) siedemdziesiąta rocznica

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Obchodziliśmy wczoraj jubileusz siedemdziesięciolecia urodzin babci.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔˈlɛt͡ɕɛ, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćoleće

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemdziesięciolatek m., siedemdziesięciolatka ż.

 przym. siedemdziesięcioletni

Wiktionary


siedemdziesięcioletni

mający siedemdziesiąt lat


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) mający siedemdziesiąt lat

 (1.2) trwający siedemdziesiąt lat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czym jest płochliwa duszyczka dziesięcioletnia wobec duszy pięćdziesięcioletniej czy siedemdziesięcioletniej?

 (1.1) To był osobliwy widok. Siedemdziesięcioletni, łysy i muskularny Mongoł o ciepłym i mądrym spojrzeniu i blisko pięćdziesięcioletni, podtatusiały inteligent o oczach pełnych ironii i goryczy.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔˈlɛtʲɲi, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćoletʹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemdziesięciolatek m., siedemdziesięciolatka ż., siedemdziesięciolecie n.

Wiktionary


siedemdziesięciolitrowy

składający się z siedemdziesięciu litrów, mogący pomieścić w sobie siedemdziesiąt litrów


SJP.pl


siedemdziesięciometrowy

składający się z siedemdziesięciu metrów, mający długość, szerokość itp. siedemdziesięciu metrów


SJP.pl


siedemdziesięciomilimetrowy

o długości siedemdziesięciu milimetrów


SJP.pl


siedemdziesięciominutowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) trwający siedemdziesiąt minut

Wiktionary


siedemdziesięcioosobowy

1. składający się z siedemdziesięciu osób;
2. przeznaczony dla siedemdziesięciu osób


SJP.pl


siedemdziesięcioośmioipółletni

mający siedemdziesiąt osiem lat i pół roku, trwający siedemdziesiąt osiem lat i pół roku itp.


SJP.pl


siedemdziesięcioośmiolatek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna mający siedemdziesiąt osiem lat

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zwierzę, roślina lub rzecz mająca siedemdziesiąt osiem lat

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od siedemdziesięcioośmiolatka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔːɕmʲjɔˈlatɛk, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńć•ośmʹi ̯olatek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięcioośmioletni

 rzecz. siedemdziesięcioośmiolatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięcioośmiolatka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta mająca siedemdziesiąt osiem lat

 (1.2) zwierzę, rzecz lub roślina mająca siedemdziesiąt osiem lat

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od siedemdziesięcioośmiolatek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔːɕmʲjɔˈlatka, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńć•ośmʹi ̯olatka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięcioośmioletni

 rzecz. siedemdziesięcioośmiolatek m.

Wiktionary


siedemdziesięcioośmioletni

przymiotnik

 (1.1) mający siedemdziesiąt osiem lat

 (1.2) trwający siedemdziesiąt osiem lat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Egzemplarz siedemdziesięcioośmioletni jest najstarszy, a tym samym najdroższy w kolekcji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔːɕmʲjɔˈlɛtʲɲi, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńć•ośmʹi ̯oletʹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemdziesięcioośmiolatek m., siedemdziesięcioośmiolatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięcioparoletni

przymiotnik

 (1.1) mający lub trwający siedemdziesiąt kilka lat

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔparɔˈlɛtʲɲi, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćoparoletʹńi

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siedemdziesięciokilkuletni

Wiktionary


siedemdziesięciopięcioipółletni

mający siedemdziesiąt pięć lat i pół roku, trwający siedemdziesiąt pięć lat i pół roku itp.


SJP.pl


siedemdziesięciopięciolatek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna mający siedemdziesiąt pięć lat

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zwierzę, roślina lub rzecz mająca siedemdziesiąt pięć lat

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od siedemdziesięciopięciolatka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔpʲjɛ̇̃ɲt͡ɕɔˈlatɛk, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćopʹi ̯ė̃ńćolatek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięciopięcioletni

 rzecz. siedemdziesięciopięciolatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięciopięciolatka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta mająca siedemdziesiąt pięć lat

 (1.2) zwierzę, rzecz lub roślina mająca siedemdziesiąt pięć lat

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od siedemdziesięciopięciolatek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔpʲjɛ̇̃ɲt͡ɕɔˈlatka, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćopʹi ̯ė̃ńćolatka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięciopięcioletni

 rzecz. siedemdziesięciopięciolatek m.

Wiktionary


siedemdziesięciopięciolecie

1. okres siedemdziesięciu pięciu lat;
2. siedemdziesiąta piąta rocznica czegoś


SJP.pl


siedemdziesięciopięcioletni

mający siedemdziesiąt pięć lat, trwający siedemdziesiąt pięć lat itp.


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający siedemdziesiąt pięć lat

 (1.2) trwający siedemdziesiąt pięć lat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Egzemplarz siedemdziesięciopięcioletni jest najstarszy, a tym samym najdroższy w kolekcji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔpʲjɛ̇̃ɲt͡ɕɔˈlɛtʲɲi, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćopʹi ̯ė̃ńćoletʹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemdziesięciopięciolatek m., siedemdziesięciopięciolatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięcioro

liczebnik zbiorowy odpowiadający liczbie 70, używany w odniesieniu do osób różnej płci, dzieci i młodych zwierząt oraz do przedmiotów o nazwie występującej tylko w liczbie mnogiej


SJP.pl

liczebnik zbiorowy

 (1.1) …odpowiadający liczbie 70

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W tym roku stypendia otrzymało siedemdziesięcioro uczniów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲˈt͡ɕɔrɔ, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćoro

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemdziesiątka ż.

 przym. siedemdziesiąty

 licz. siedemdziesiąt

Wiktionary


siedemdziesięciosiedmioipółletni

mający siedemdziesiąt siedem lat i pół roku, trwający siedemdziesiąt siedem lat i pół roku itp.


SJP.pl


siedemdziesięciosiedmiolatek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna mający siedemdziesiąt siedem lat

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zwierzę, roślina lub rzecz mająca siedemdziesiąt siedem lat

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od siedemdziesięciosiedmiolatka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔ̇ɕɛdmʲjɔˈlatɛk, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćȯśedmʹi ̯olatek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięciosiedmioletni

 rzecz. siedemdziesięciosiedmiolatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięciosiedmiolatka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta mająca siedemdziesiąt siedem lat

 (1.2) zwierzę, rzecz lub roślina mająca siedemdziesiąt siedem lat

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od siedemdziesięciosiedmiolatek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔ̇ɕɛdmʲjɔˈlatka, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćȯśedmʹi ̯olatka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięciosiedmioletni

 rzecz. siedemdziesięciosiedmiolatek m.

Wiktionary


siedemdziesięciosiedmioletni

mający siedemdziesiąt siedem lat, trwający siedemdziesiąt siedem lat itp.


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający siedemdziesiąt siedem lat

 (1.2) trwający siedemdziesiąt siedem lat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Egzemplarz siedemdziesięciosiedmioletni jest najstarszy, a tym samym najdroższy w kolekcji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔ̇ɕɛdmʲjɔˈlɛtʲɲi, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćȯśedmʹi ̯oletʹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemdziesięciosiedmiolatek m., siedemdziesięciosiedmiolatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięciosześciolatek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna mający siedemdziesiąt sześć lat

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zwierzę, roślina lub rzecz mająca siedemdziesiąt sześć lat

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od siedemdziesięciosześciolatka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔʃɛɕt͡ɕɔˈlatɛk, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćošeśćolatek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięciosześcioletni

 rzecz. siedemdziesięciosześciolatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięciosześciolatka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta mająca siedemdziesiąt sześć lat

 (1.2) zwierzę, rzecz lub roślina mająca siedemdziesiąt sześć lat

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od siedemdziesięciosześciolatek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔʃɛɕt͡ɕɔˈlatka, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćošeśćolatka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięciosześcioletni

 rzecz. siedemdziesięciosześciolatek m.

Wiktionary


siedemdziesięciosześcioletni

mający siedemdziesiąt sześć lat, trwający siedemdziesiąt sześć lat itp.


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający siedemdziesiąt sześć lat

 (1.2) trwający siedemdziesiąt sześć lat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Egzemplarz siedemdziesięciosześcioletni jest najstarszy, a tym samym najdroższy w kolekcji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔʃɛɕt͡ɕɔˈlɛtʲɲi, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćošeśćoletʹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemdziesięciosześciolatek m., siedemdziesięciosześciolatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięciotrzylatek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mężczyzna mający siedemdziesiąt trzy lata

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zwierzę, roślina lub rzecz mająca siedemdziesiąt trzy lata

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od siedemdziesięciotrzylatka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔṭʃɨˈlatɛk, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćoṭšylatek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięciotrzyletni

 rzecz. siedemdziesięciotrzylatka ż.

Wiktionary


siedemdziesięciotrzylatka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta mająca siedemdziesiąt trzy lata

 (1.2) zwierzę, rzecz lub roślina mająca siedemdziesiąt trzy lata

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od siedemdziesięciotrzylatek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔṭʃɨˈlatka, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćoṭšylatka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemdziesięciotrzyletni

 rzecz. siedemdziesięciotrzylatek m.

Wiktionary


siedemdziesięciotrzyletni

mający siedemdziesiąt trzy lata, trwający siedemdziesiąt trzy lata itp.


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający siedemdziesiąt trzy lata

 (1.2) trwający siedemdziesiąt trzy lata

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dnia 31 marca 1888 r. zmarł w Turynie we Włoszech siedemdziesięciotrzyletni starzec, ksiądz Jan Bosco, dobroczyńca młodzieży, prawdziwy apostoł i założyciel zakonu św. Franciszka Salezego całkowicie poświęcającego się wychowaniu młodzieży zaniedbanej, osieroconej i opuszczonej.

 (1.1) Egzemplarz siedemdziesięciotrzyletni jest najstarszy, a tym samym najdroższy w kolekcji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mʲd͡ʑɛ̇ɕɛ̇̃ɲt͡ɕɔṭʃɨˈlɛtʲɲi, AS: śedẽmʹʒ́ėśė̃ńćoṭšyletʹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemdziesięciotrzylatek m., siedemdziesięciotrzylatka ż.

Wiktionary


siedemkroć

siedem razy; siedmiokrotnie


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) przest. dziś książk. siedem razy

liczebnik główny

 (2.1) przest. 700 000

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedmiokrotność ż.

 przym. siedmiokrotny

 przysł. siedmiokroć, siedmiokrotnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siedmiokroć

Wiktionary


siedemnasta

godzina siedemnasta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) godzina 17, godzina piąta po południu

forma przymiotnika.

 (2.1) M. i W. ż. lp. od: siedemnasty

Wiktionary

Powiązane:

 licz. siedemnaście

 przym. siedemnasty

Wiktionary


siedemnastak

ktoś związany z obiektem (np. drużyną, oddziałem) oznaczonym liczbą 17


SJP.pl


siedemnastka

1. grupa siedemnastu osób lub przedmiotów;
2. potocznie o budynku, pokoju, pojeździe lub czymkolwiek, co oznaczone jest liczbą 17;
3. siedemnaście lat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nazwa liczby 17

 (1.2) coś, co oznaczone jest liczbą 17

 (1.3) całość składająca się z siedemastu części, elementów lub jednostek

 (1.4) pot. dziewczyna w wieku 17 lat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Siedemnastka to moja szczęśliwa liczba.

 (1.2) Długo czekałem na tramwaj. W końcu przyjechała siedemnastka.

 (1.3) Ekipa liczyła siedemnastu ludzi. Cała siedemnastka wyruszyła w góry na wycieczkę.

 (1.4) Marcin zawsze wolał dojrzalsze kobiety, ale wczoraj widziałem go z jakąś siedemnastką.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mˈnastka, AS: śedẽmnastka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemnasty

 licz. siedemnaście, siedemnaścioro, siedemnastu

Wiktionary


siedemnastkowy

→ siedemnastka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z liczbą siedemnaście, dotyczący liczby siedemnaście

Wiktionary

Patrz:

siedemnastka

siedemnastodniowy

przymiotnik

 (1.1) trwający siedemnaście dni

 (1.2) będący w wieku siedemnastu dni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) - Od kilku lat siedemnastodniowy obóz kończy się uroczystym chrztem - mówi Krzysztof Pestka, kierownik klubu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mnastɔˈdʲɲɔvɨ, AS: śedẽmnastodʹńovy

Wiktionary


siedemnastogodzinny

trwający siedemnaście godzin


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) trwający siedemnaście godzin

 (1.2) będący w wieku siedemnastu godzin

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mnastɔɡɔˈd͡ʑĩnːɨ, AS: śedẽmnastogoʒ́ĩ•ny

Wiktionary


siedemnastokrotnie

przysłówek

 (1.1) siedemnaście razy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mnastɔˈkrɔtʲɲɛ, AS: śedẽmnastokrotʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemnastokrotność ż.

 przym. siedemnastokrotny

Wiktionary


siedemnastokrotny

powtarzający się siedemnaście razy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odbywający się/powtarzający się siedemnaście razy

 (1.2) taki, który osiągnął/zdobył/robił coś siedemnaście razy

 (1.3) siedemnaście razy większy bądź mniejszy od czegoś

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mnastɔˈkrɔtnɨ, AS: śedẽmnastokrotny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemnastokrotność ż.

 przysł. siedemnastokrotnie

Wiktionary


siedemnastokąt

figura płaska mająca 17 kątów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geom. wielokąt o siedemnastu bokach

Wiktionary

Siedemnastokąt – wielokąt o siedemnastu bokach i przez to siedemnastu kątach.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. siedemnastokątny

 rzecz. siedemnastokącik mrz.

Wiktionary


siedemnastolatek

chłopiec mający siedemnaście lat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) chłopak mający siedemnaście lat

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zwierzę, roślina lub rzecz mająca siedemnaście lat

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od siedemnastolatka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mnastɔˈlatɛk, AS: śedẽmnastolatek

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemnastoletni

 rzecz. siedemnastolatka

Wiktionary


siedemnastolatka

dziewczynka albo samica zwierząt mająca siedemnaście lat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dziewczyna mająca siedemnaście lat

 (1.2) zwierzę, rzecz lub roślina mająca siedemnaście lat

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od siedemnastolatek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mnastɔˈlatka, AS: śedẽmnastolatka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemnastoletni

 rzecz. siedemnastolatek m.

Wiktionary


siedemnastolatki

osoby różnej płci mające po siedemnaście lat


SJP.pl


siedemnastolecie

1. okres siedemnastu lat;
2. siedemnasta rocznica czegoś


SJP.pl


siedemnastoletni

1. trwający siedemnaście lat; przypadający za siedemnaście lat;
2. będący w wieku siedemnastu lat, mający siedemnaście lat


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający siedemnaście lat

 (1.2) trwający siedemnaście lat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pierwszą nagrodę za ceramikę artystyczną otrzymał wtedy siedemnastoletni chłopiec z tej wioski Czesław Sikora.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mnastɔˈlɛtʲɲi, AS: śedẽmnastoletʹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemnastolecie n., siedemnastolatek m., siedemnastolatka ż.

Wiktionary


siedemnastoliterowy

przymiotnik

 (1.1) taki, który składa się z siedemnastu liter

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Słowo „antropomorfizacja” jest siedemnastoliterowe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mˈnastɔˌlʲitɛˈrɔvɨ, AS: śedẽmnastolʹiterovy

Wiktionary


siedemnastominutowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) trwający siedemnaście minut

Wiktionary


siedemnastoosobowy

1. składający się z siedemnastu osób;
2. przeznaczony dla siedemnastu osób


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przeznaczony dla siedemnastu osób, mogący pomieścić siedemnaście osób

 (1.2) złożony z siedemnastu osób, wykonywany przez siedemnaście osób

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mnastɔːsɔˈbɔvɨ, AS: śedẽmnast•osobovy

Wiktionary


siedemnastopiętrowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) złożony z parteru i siedemnastu kondygnacji położonych nad nim

Wiktionary


siedemnastostopniowy

1. mający siedemnaście stopni (w jakiejś skali);
2. mający siedemnaście stopni, etapów


SJP.pl


siedemnastotomowy

przymiotnik

 (1.1) składający się z siedemnastu tomów, zawarty w siedemnastu tomach, wydany w siedemnastu tomach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mnastɔtɔ̃ˈmɔvɨ, AS: śedẽmnastotõmovy

Wiktionary


siedemnastotygodniowy

przymiotnik

 (1.1) trwający siedemnaście tygodni

 (1.2) będący w wieku siedemnastu tygodni

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mnastɔtɨɡɔdʲˈɲɔvɨ, AS: śedẽmnastotygodʹńovy

Wiktionary


siedemnastowieczny

dotyczący siedemnastego wieku, pochodzący z siedemnastego wieku, żyjący w siedemnastym wieku, dziejący się w siedemnastym wieku itp.


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który wydarzył się lub żył w siedemnastym wieku; taki, który pochodzi z siedemnastego wieku

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Podróżnicy i kupcy przywozili do siedemnastowiecznego Paryża opowieści o tajemniczych, niecodziennych zjawiskach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mˈnastɔˈvʲjɛt͡ʃnɨ, AS: śedẽmnastovʹi ̯ečny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemnastowiecze n.

Wiktionary


siedemnastościan

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geom. wielościan o siedemnastu ścianach

Wiktionary


siedemnasty

liczebnik porządkowy odpowiadający liczbie 17


SJP.pl

przymiotnik odliczebnikowy

 (1.1) od 17

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) dzień miesiąca po szesnastym

rzeczownik, rodzaj żeński

 (3.1) szesnasta: godzina szesnasta

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Dziś odbyła się siedemnasta kolejka polskiej ligi piłki nożnej.

 (1.1) Pod numerem siedemnastym na ulicy, przy której pracuję, budują przychodnię lekarską.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mˈnastɨ, AS: śedẽmnasty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemnasta ż., siedemnastka ż.

 licz. siedemnaście, siedemnaścioro

Wiktionary


siedemnaście

liczebnik oznaczający liczbę 17


SJP.pl

liczebnik główny

 (1.1) 17

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Obecnie w skład Oddziału Tatrzańskiego wchodzi siedemnaście ognisk.

 (1.1) Zdążyłem jeszcze spisać siedemnaście stron wierszówki lirycznej, czyli epiki domowej na wieczór.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mˈnaɕt͡ɕɛ, AS: śedẽmnaśće

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemnasta ż., siedemnastka ż.

 przym. siedemnasty

 licz. siedemnaścioro

Wiktionary


siedemnaścioro

liczebnik zbiorowy odpowiadający liczbie 17, używany w odniesieniu do osób różnej płci, dzieci i młodych zwierząt oraz do przedmiotów o nazwie występującej tylko w liczbie mnogiej


SJP.pl

liczebnik zbiorowy

 (1.1) …odpowiadający liczbie 17

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Siedemnaścioro uczniów z naszej klasy (sześciu chłopców i jedenaście dziewczynek) zakwalifikowało się do finału konkursu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mnaɕˈt͡ɕɔrɔ, AS: śedẽmnaśćoro

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemnastka ż.

 przym. siedemnasty

 licz. siedemnaście

Wiktionary


siedemset

liczebnik oznaczający liczbę 700


SJP.pl

liczebnik główny

 (1.1) liczba 700

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Podejrzewam, że ktoś celowo wprowadził błąd do siedemset osiemdziesiątego dziewiątego wiersza kodu.

 (1.1) Jerzy Waszyngton urodził się dwudziestego drugiego lutego tysiąc siedemset trzydziestego drugiego roku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛdɛ̃msɛt, AS: śedẽmset

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemsetka ż.

 przym. siedemsetny

Wiktionary


siedemsetka

1. liczba 700;
2. całość składająca się z siedmiuset części lub jednostek;
3. to, co jest oznaczone liczbą 700


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nazwa liczby 700 (siedemset)

 (1.2) coś, co oznaczone jest liczbą 700

 (1.3) całość składająca się z siedmiuset części, elementów lub jednostek

Wiktionary

Powiązane:

 liczgł. siedemset

 przym. siedemsetny

Wiktionary


siedemsetlecie

700-lecie;
1. okres siedmiuset lat
2. siedemsetna rocznica


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) okres siedmiuset lat

 (1.2) siedemsetna rocznica

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃msɛtˈlɛt͡ɕɛ, AS: śedẽmsetleće

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedemsetletni

Wiktionary


siedemsetletni

mający siedemset lat, trwający siedemset lat itp.


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) mający siedemset lat

 (1.2) trwający siedemset lat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) w grobie niemieckiego szlachcica w południowych Niemczech odnaleziono siedemsetletnią lirę.

 (1.2) W trakcie siedemsetletniego rozwoju wielickich solin doszło do powstania blisko 7,5 mln m3 pustych wnętrz rozmieszczonych na dziewięciu głównych poziomach (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃msɛtˈlɛtʲɲi, AS: śedẽmsetletʹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemsetlecie n.

 przym. siedmiusetletni

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) siedmiusetletni

Wiktionary


siedemsetny

liczebnik porządkowy odpowiadający liczbie 700


SJP.pl

przymiotnik odliczebnikowy

 (1.1) od siedemset

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W kioskach ukazał się siedemsetny numer naszego miesięcznika.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdɛ̃mˈsɛtnɨ, AS: śedẽmsetny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedemsetka ż.

 licz. siedemset

Wiktionary


siedlaczek

nazwisko


SJP.pl


siedlaczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) drewniana, zaokrąglona łopatka służąca w gospodarstwie do nabierania zboża, mąki; również do wiania (oddzielenia ziarna od plewaew)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛˈdlat͡ʃka, AS: śedlačka

Wiktionary


siedlak

nazwisko


SJP.pl


siedlanów

Siedlanów – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie radzyńskim, w gminie Radzyń Podlaski.

Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w ziemi łukowskiej województwa lubelskiego.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bialskopodlaskiego.

Wikipedia


siedlarz

nazwisko


SJP.pl


siedlce

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w na prawach powiatu województwie mazowieckim;

 (1.2) geogr. nazwa kilku wsi w Polsce

Wiktionary

Si

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Siedlce są miastem podlaskim.

 (1.1) W Siedlcach znajduje się skwer Niepodległości.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛtl̥t͡sɛ, AS: śetl̦ce

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedlczanin mos., siedlczanka ż.

 przym. siedlecki, podsiedlecki

Wiktionary


siedlczanin

mieszkaniec Siedlec


SJP.pl


siedlczanka

mieszkanka Siedlec


SJP.pl


siedlec

nazwa kilkunastu miejscowości w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siedlec – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. wrocławskim, w gminie Długołęka
  • Siedlec – wieś w woj. lubuskim, w pow. żarskim, w gminie Trzebiel
  • Siedlec – wieś w woj. łódzkim, w pow. łęczyckim, w gminie Łęczyca
  • Siedlec – wieś w woj. łódzkim, w pow. pajęczańskim, w gminie Pajęczno
  • Siedlec – wieś w woj. małopolskim, w pow. bocheńskim, w gminie Bochnia
  • Siedlec – wieś w woj. małopolskim, w pow. krakowskim, w gminie Krzeszowice
  • Siedlec – wieś w woj. małopolskim, w pow. tarnowskim, w gminie Radłów
  • Siedlec – przysiółek wsi Kowalowice w woj. opolskim, w pow. namysłowskim, w gminie Namysłów
  • Siedlec – wieś w woj. opolskim, w pow. nyskim, w gminie Otmuchów
  • Siedlec – wieś w woj. opolskim, w pow. strzeleckim, w gminie Izbicko
  • Siedlec – wieś w woj. śląskim, w pow. częstochowskim, w gminie Janów
  • Siedlec – wieś w woj. śląskim, w pow. częstochowskim, w gminie Mstów

Wikipedia


siedlecczyzna

region w środkowo-wschodniej Polsce; Siedleckie


SJP.pl


siedlecki

przymiotnik od: Siedlce, Siedlec


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Siedlcami, dotyczący Siedlec

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siedlecki – polskie nazwisko.
  • Adam Grzymała-Siedlecki – polski krytyk literacki
  • Andrzej Siedlecki – polski aktor
  • Bohdan Grzymała-Siedlecki – polski przewodnik turystyczny
  • Feliks Siedlecki (ujednoznacznienie)
  • Franciszek Siedlecki – polski malarz
  • Jan Siedlecki (ujednoznacznienie)
  • Krzysztof Siedlecki – polski urzędnik i polityk
  • Julian Siedlecki (1896–1939) – major piechoty Wojska Polskiego
  • Michał Siedlecki – polski zoolog
  • Piotr Siedlecki – polski sędzia piłkarski
  • Stanisław Siedlecki (ujednoznacznienie)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Powstały gubernie: warszawska, kaliska, piotrkowska, radomska, kielecka, lubelska, siedlecka, płocka, łomżyńska i suwalska, zarządzane przez: gubernatora, wicegubernatora i rząd gubernialny.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siedlce nmos.

Wiktionary


siedleckie

przymiotnik od: Siedlce, Siedlec


SJP.pl


siedlemin

Siedlemin – wieś sołecka w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie jarocińskim, w gminie Jarocin.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kaliskiego.

Przez miejscowość przepływa Lubieszka, niewielka rzeka dorzecza Warty, lewy dopływ Lutyni.

Wikipedia


siedlewit

imię męskie


SJP.pl

Siedlewit – staropolskie imię męskie, złożone z członów "Siedle-" ("osada, siedziba") i "-wit" ("pan, władca"). Znaczenie imienia: "pan swojej siedziby".

Siedlewit imieniny obchodzi 29 listopada.

Wikipedia


siedlewitostwo

Siedlewit z żoną; Siedlewitowie


SJP.pl


siedlewitowie

Siedlewit z żoną; Siedlewitostwo


SJP.pl


siedlewitowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Siedlewita lub z nim związany


SJP.pl


siedlice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siedlice – część miasta Gorzów Wielkopolski
  • Siedlice – część miasta Pszczyna
  • Siedlice – wieś w woj. opolskim, w pow. namysłowskim, w gminie Pokój
  • Siedlice – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. polickim, w gminie Police
  • Siedlice – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. łobeskim, w gminie Radowo Małe
  • Siedlice – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. szczecineckim, w gminie Szczecinek
  • Siedlice - dawna gromada w pow. gorzowskim
  • Siedlice – zlikwidowany przystanek stargardzkiej kolei wąskotorowej w Siedlicach, w województwie zachodniopomorskim

Wikipedia


siedlik

nazwisko


SJP.pl


siedlimowice

Siedlimowice – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie świdnickim, w gminie Żarów.

Wikipedia


siedlin

Siedlin – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Płońsk. Leży przy DK7.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

Pierwsza wzmianka w 1398. Podczas okupacji niemieckiej w budynku szkoły mieścił się obóz pracy karnej dla mieszkańców Płońska i okolicy, zamordowano tu ok. 100 osób.

Wikipedia


siedliska

1. miejsce stałego przebywania, zamieszkania; siedziba; sadyba;
2. w biologii: miejsce życia określonych organizmów, wraz z zespołem czynników wpływających na te organizmy; środowisko; biotop;
3. główny punkt czegoś; skupisko; zbiorowisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siedliska – wieś w pow. legnickim, w gminie Miłkowice
  • Siedliska – wieś w powiecie nakielskim, w gminie Szubin
  • Siedliska – wieś w pow. biłgorajskim, w gminie Józefów
  • Siedliska – część wsi Bukowa Wielka w pow. chełmskim, w gminie Sawin
  • Siedliska – część wsi Łukówek w pow. chełmskim, w gminie Sawin
  • Siedliska – wieś w pow. lubartowskim, w gminie Kamionka
  • Siedliska – wieś w pow. łukowskim, w gminie Wojcieszków
  • Siedliska – wieś w pow. tomaszowskim, w gminie Lubycza Królewska
  • Siedliska – część wsi Pawluki w pow. włodawskim, w gminie Hanna
  • Siedliska – kolonia kolonii Kaplonosy-Kolonia w pow. włodawskim, gminie Wyryki
  • Siedliska – wieś w pow. zamojskim, w gminie Zamość
  • Siedliska – część wsi Skotniki w pow. piotrkowskim, w gminie Aleksandrów

Wikipedia


siedliski

1. przymiotnik od: Siedliszcze; siedliszczański;
2. przymiotnik od: Siedlisko


SJP.pl


siedlisko

1. miejsce stałego przebywania, zamieszkania; siedziba; sadyba;
2. w biologii: miejsce życia określonych organizmów, wraz z zespołem czynników wpływających na te organizmy; środowisko; biotop;
3. główny punkt czegoś; skupisko; zbiorowisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) antrop. miejsce bytowania, zamieszkania

 (1.2) ekol. całokształt warunków przyrodniczych stanowiących miejsce życia określonych organizmów;

 (1.3) miejsce pochodzenia i wylęgania zarazków

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • siedlisko – miejsce lub teren czyjegoś zamieszkania, siedziba, sadyba.
  • Siedlisko – część wsi Szczepankowo, w pow. mogileńskim, w gminie Dąbrowa
  • Siedlisko – osada w pow. sępoleńskim, w gminie Sępólno Krajeńskie
  • Siedlisko – część wsi Dokudów Pierwszy, w pow. bialskim, w gminie Biała Podlaska
  • Siedlisko – część wsi Gdola, w pow. chełmskim, w gminie Ruda-Huta
  • Siedlisko – kolonia w pow. zamojskim, w gminie Grabowiec
  • Siedlisko – wieś w pow. krośnieńskim, w gminie Maszewo
  • Siedlisko – wieś w pow. nowosolskim, w gminie Siedlisko
  • Siedlisko – wieś w pow. zgierskim, w gminie Zgierz
  • Siedlisko – część wsi Jaszczurowa, w pow. wadowickim, w gminie Mucharz
  • Siedlisko – przysiółek wsi Stale, w pow. tarnobrzeskim, w gminie Grębów
  • Siedlisko – wieś w pow. braniewskim, w gminie Braniewo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Szacuje się, że pierwsze siedliska Aborygenów na terenie dzisiejszego Sydney zostały założone około 40 tysięcy lat temu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wysiedlenie n., siedliskowość ż.

 przym. siedliskowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dom, sadyba, siedziba

 (1.2) habitat, matecznik, ostoja

 (1.3) ognisko

Wiktionary


siedliskowy

przymiotnik od: siedlisko


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z siedliskiem, dotyczący siedliska

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Europie stwierdzono, że w zależności od dynamicznie zmiennych warunków siedliskowych na terenach zalewowych liczebność tego gatunku w różnych latach jest bardzo różna.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedlisko n.

Wiktionary


siedliszczanin

mieszkaniec Siedliszcza (miasta w Polsce)


SJP.pl


siedliszczanka

mieszkanka Siedliszcza (miasta w Polsce)


SJP.pl


siedliszczański

przymiotnik od: Siedliszcze; siedliski


SJP.pl


siedliszcze

rzadko: miejsce, w którym się mieszka


SJP.pl

Zobacz też: Siedliszcze (ujednoznacznienie).

Siedliszcze – miasto w województwie lubelskim, w powiecie chełmskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Siedliszcze. Według danych GUS z 31 grudnia 2019 r. Siedliszcze liczyło 1431 mieszkańców. Miasto położone jest w dawnej ziemi chełmskiej.

Wikipedia


siedliszek

siedliszek dwubarwny - gatunek pluskwiaka


SJP.pl


siedliszowice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siedliszowice – wieś w woj. małopolskim, w pow. tarnowskim, w gminie Żabno
  • Siedliszowice – wieś w woj. śląskim, w pow. zawierciańskim, w gminie Kroczyce
  • Siedliszowice - dawna gromada

Wikipedia


siedlok

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk, Śląsk Cieszyński. gospodarz, rolnik

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk bamber, bauer, pampóń

Wiktionary


siedlów

Si

Wikipedia


siedlątków

Siedlątków (nazwa oboczna: Stawki) – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie poddębickim, w gminie Pęczniew, po wschodniej stronie zbiornika Jeziorsko.

Wikipedia


siedlęcin

Siedlęcin (niem. "Boberröhrsdorf") – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie karkonoskim, w gminie Jeżów Sudecki.

Wieś leży między Jeziorem Modrym na południowym wschodzie a Jeziorem Wrzeszczyńskim na zachodzie. Miejscowość ma charakter łańcuchówki, rozciągającej się na długości ok. 5 km.

Wikipedia


siedmioaktowy

składający się z siedmiu aktów


SJP.pl


siedmioarkuszowy

składający się z siedmiu arkuszy


SJP.pl


siedmioarowy

mający powierzchnię siedmiu arów


SJP.pl


siedmiobarwność

→ siedmiobarwny


SJP.pl

Patrz:

siedmiobarwny

siedmiobarwny

mający siedem barw (kolorów); siedmiokolorowy


SJP.pl


siedmiobiegowy

mający siedem biegów, np. siedmiobiegowa skrzynia biegów


SJP.pl


siedmiobitowy

1. zawierający siedem bitów;
2. działający w oparciu o słowa (rozkazy, dane) długości siedmiu bitów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) inform. taki, który zawiera siedem bitów

 (1.2) inform. taki, który działa w oparciu o słowa (rozkazy, dane) długości siedmiu bitów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔbʲiˈtɔvɨ, AS: śedmʹi ̯obʹitovy

Wiktionary


siedmioboczny

dotyczący siedmioboku, mający siedem boków, ograniczony siedmioma płaszczyznami itp.


SJP.pl


siedmioboista

zawodnik biorący udział w siedmioboju


SJP.pl


siedmioboistka

zawodniczka biorąca udział w siedmioboju


SJP.pl


siedmiobok

wielobok płaski o siedmiu bokach


SJP.pl


siedmiobolesny

przymiotnik

 (1.1) przeżywający siedem boleści

 (1.2) rel. związany z kultem Matki Bożej Bolesnej

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Kiedy Matka Boża Siedmiobolesna stała się patronką Słowacji?.

Wiktionary


siedmiobramkowy

charakteryzujący się strzeleniem siedmiu bramek


SJP.pl


siedmiobój

dyscyplina sportowa złożona z siedmiu konkurencji


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) sport. dyscyplina lekkoatletyczna, składająca się z siedmiu konkurencji

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛdˈmʲjɔbuj, AS: śedmʹi ̯obui ̯

Wiktionary


siedmiocalowy

mający długość siedmiu cali


SJP.pl


siedmiocyfrowy

złożony z siedmiu cyfr


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) składający się z siedmiu cyfr, mający siedem cyfr

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) I nawet stan jej konta - już chyba siedmiocyfrowy - nie dostarcza dodatkowych emocji.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔt͡sɨfˈrɔvɨ, AS: śedmʹi ̯ocyfrovy

Wiktionary


siedmioczęściowy

składający się z siedmiu części


SJP.pl


siedmioczłonowy

składający się z siedmiu członów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) liczący siedem członów, składający się z siedmiu członów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔt͡ʃwɔ̃ˈnɔvɨ, AS: śedmʹi ̯oču̯õnovy

Wiktionary


siedmiodaniowy

składający się z siedmiu dań


SJP.pl


siedmiodniowy

mający siedem dni (tydzień), trwający siedem dni (tydzień) itp.; tygodniowy; jednotygodniowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) trwający siedem dni

 (1.2) będący w wieku siedmiu dni

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔˈdʲɲɔvɨ, AS: śedmʹi ̯odʹńovy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1-2) tygodniowy

Wiktionary


siedmiodobowy

trwający siedem dób


SJP.pl


siedmiodolarowy

mający wartość siedmiu dolarów


SJP.pl


siedmiodrzwiowy

przymiotnik

 (1.1) mający siedmioro drzwi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔˈḍʒvʲjɔvɨ, AS: śedmʹi ̯oḍžvʹi ̯ovy

Wiktionary


siedmiodzielny

dzielący się na siedem części


SJP.pl


siedmioetapowo

przysłówek

 (1.1) w siedmiu etapach, fazach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔɛtaˈpɔvɔ, AS: śedmʹi ̯oetapovo

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedmioetapowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siedmiofazowo, siedmiostopniowo

Wiktionary


siedmioetapowy

składający się z siedmiu etapów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) składający się z siedmiu etapów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔɛtaˈpɔvɨ, AS: śedmʹi ̯oetapovy

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. siedmioetapowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siedmiostopniowy, siedmiofazowy

Wiktionary


siedmiofazowo

przysłówek

 (1.1) w siedmiu fazach, etapach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔfaˈzɔvɔ, AS: śedmʹi ̯ofazovo

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedmiofazowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siedmioetapowo, siedmiostopniowo

Wiktionary


siedmiofazowy

1. składający się z siedmiu faz, etapów;
2. działający w układzie odpowiednich siedmiu prądów przemiennych


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) składający się z siedmiu faz, etapów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔfaˈzɔvɨ, AS: śedmʹi ̯ofazovy

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. siedmiofazowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siedmiostopniowy, siedmioetapowy

Wiktionary


siedmiofrankowy

mający wartość siedmiu franków


SJP.pl


siedmiofuntowy

1. mający wartość siedmiu funtów;
2. ważący siedem funtów


SJP.pl


siedmiogodzinny

trwający siedem godzin


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) trwający siedem godzin

 (1.2) będący w wieku siedmiu godzin

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔɡɔˈd͡ʑĩnːɨ, AS: śedmʹi ̯ogoʒ́ĩ•ny

Wiktionary


siedmiogramowy

ważący siedem gramów


SJP.pl


siedmiogrodzianin

mieszkaniec Siedmiogrodu (krainy historycznej w Rumunii); Transylwańczyk


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Siedmiogrodu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Stefan Batory był Siedmiogrodzianinem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔɡrɔˈd͡ʑä̃ɲĩn, AS: śedmʹi ̯ogroʒ́ä̃ńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siedmiogród mrz.

:: fż. Siedmiogrodzianka ż.

 przym. siedmiogrodzki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Transylwańczyk

Wiktionary


siedmiogrodzianka

mieszkanka Siedmiogrodu (krainy historycznej w Rumunii); Transylwanka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Siedmiogrodu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔɡrɔˈd͡ʑãŋka, AS: śedmʹi ̯ogroʒ́ãŋka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siedmiogród mrz.

:: fm. Siedmiogrodzianin mos.

 przym. siedmiogrodzki

Wiktionary


siedmiogrodzki

1. przymiotnik od: Siedmiogród;
2. świdrzyk siedmiogrodzki - gatunek ślimaka z rodziny świdrzykowatych, chroniony w Polsce


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Siedmiogrodu, dotyczący Siedmiogrodu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wieczór był cichy, słońce z mogił dackich / Na siedmiogrodzkich gór szczyty się toczy, / Kiedy Iwonia z okopów kozackich / Szedł w tabor pogan, łzami rosząc oczy.

 (1.1) Chociaż trzeba przyznać, że w krainie Siedmiogrodzkiej lud wierzy jeszcze w zabobony i w średniowieczne czary. sic.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siedmiogród mrz., Siedmiogrodzianin mos., Siedmiogrodzianka ż.

Wiktionary


siedmiogroszowy

mający wartość siedmiu groszy


SJP.pl


siedmiogród

kraina historyczna w środkowej Rumunii; Transylwania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) hist. geogr. kraina w środkowej Rumunii;

Wiktionary

Siedmiogród lub Transylwania ( Transilvania lub Ardeal, Erdély, Siebenbürgen) – kraina historyczna położona na Wyżynie Siedmiogrodzkiej w centralnej Rumunii. Głównymi miastami są Braszów, Kluż-Napoka, Sybin i Târgu Mureș. Większość ludności stanowią Rumuni, ale zamieszkują ten teren także bardzo liczne mniejszości narodowe, przede wszystkim węgierska, saska (niemiecka), seklerska i romska.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Okręg Sybin jest częścią Siedmiogrodu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛdˈmʲjɔɡrut, AS: śedmʹi ̯ogrut

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siedmiogrodzianin mos., Siedmiogrodzianka ż.

 przym. siedmiogrodzki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Transylwania

Wiktionary


siedmiogłosowy

składający się z siedmiu głosów


SJP.pl


siedmiogłowy

mający siedem głów


SJP.pl


siedmioipółgodzinny

trwający siedem i pół godziny


SJP.pl


siedmioipółletni

mający siedem lat i pół roku


SJP.pl


siedmioipółmilionowy

liczący siedem i pół miliona czegoś


SJP.pl


siedmioizbowy

mający siedem izb


SJP.pl


siedmiojajeczny

mający w składzie siedem jajek


SJP.pl


siedmiojęzyczny

1. posługujący się siedmioma językami;
2. napisany w siedmiu językach;
3. o jakimś terenie: zamieszkany przez ludność posługującą się siedmioma językami


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) posługujący się siedmioma językami

 (1.2) napisany w siedmiu językach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔ̇jɛ̃w̃ˈzɨt͡ʃnɨ, AS: śedmʹi ̯ȯi ̯ẽũ̯zyčny

Wiktionary


siedmiokanałowy

mający siedem kanałów


SJP.pl


siedmiokaratowy

ważący siedem karatów


SJP.pl


siedmiokartkowy

mający siedem kartek


SJP.pl


siedmiokilogramowy

1. ważący 7 kilogramów;
2. przeznaczony na 7 kilogramów czegoś


SJP.pl


siedmiokilometrowy

mający długość siedmiu kilometrów, wynoszący siedem kilometrów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma wielkość (długość) siedmiu kilometrów

Wiktionary


siedmiokilowy

potocznie: siedmiokilogramowy


SJP.pl


siedmioklapowy

o liściach, owocach, torebkach nasiennych: podzielony na siedem części


SJP.pl


siedmioklasowy

obejmujący siedem klas, mający siedem klas


SJP.pl


siedmiokolorowy

mający siedem kolorów (barw); siedmiobarwny


SJP.pl


siedmiokolumnowy

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który składa się z siedmiu kolumn

Wiktionary


siedmiokomorowy

mający siedem komór


SJP.pl


siedmiokondygnacyjny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma siedem kondygnacji

Wiktionary


siedmiokonny

1. o pojeździe: zaprzężony w siedem koni;
2. o silniku: mający moc siedmiu koni mechanicznych


SJP.pl


siedmiokołowy

mający siedem kół


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma siedem kół

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔkɔˈwɔvɨ, AS: śedmʹi ̯okou̯ovy

Wiktionary


siedmiokropka

biedronka siedmiokropka - biedronka o czerwonych pokrywach i siedmiu czarnych kropkach, po trzech na każdej z dwóch pokryw i jednej u nasady pokryw, pospolita w Polsce; biedronka siedmiokropkowa; boża krówka


SJP.pl


siedmiokropkowy

biedronka siedmiokropkowa - biedronka o czerwonych pokrywach i siedmiu czarnych kropkach, po trzech na każdej z dwóch pokryw i jednej u nasady pokryw, pospolita w Polsce; biedronka siedmiokropka; boża krówka


SJP.pl


siedmiokrotnie

przysłówek

 (1.1) siedem razy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Azerbejdżanie wskaźniki śmierci samobójczej są ponad sześćdziesięciokrotnie niższe niż spowodowanej zabójstwem, w Armenii ponad jedenastokrotnie, w Meksyku zaś - blisko siedmiokrotnie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔˈkrɔtʲɲɛ, AS: śedmʹi ̯okrotʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedmiokrotność ż.

 przym. siedmiokrotny

 przysł. siedemkroć, siedmiokroć

 liczgł. siedemkroć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siedemkroć, siedmiokroć

Wiktionary


siedmiokrotność

→ siedmiokrotny


SJP.pl

Patrz:

siedmiokrotny

siedmiokrotny

powtarzający się siedem razy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odbywający się/powtarzający się siedem razy

 (1.2) taki, który osiągnął/zdobył/robił coś siedem razy

 (1.3) siedem razy większy bądź mniejszy od czegoś

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔˈkrɔtnɨ, AS: śedmʹi ̯okrotny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedmiokrotność ż.

 przysł. siedmiokrotnie, siedemkroć, siedmiokroć

 liczgł. siedemkroć

Wiktionary


siedmiokroć

przysłówek

 (1.1) przest. dziś książk. siedem razy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedmiokrotność ż.

 przym. siedmiokrotny

 przysł. siedemkroć, siedmiokrotnie

 liczgł. siedemkroć

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siedemkroć

Wiktionary


siedmioksiąg

cykl siedmiu utworów literackich stworzonych przez jednego autora i odpowiednio powiązanych ze sobą tematycznie


SJP.pl


siedmiokącik

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od siedmiokąt

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) To nie siedmiokąt, lecz tylko mały siedmiokącik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedmiokąt m.

Wiktionary


siedmiokąt

figura geometryczna wycięta z płaszczyzny przez łamaną zamkniętą złożoną z siedmiu odcinków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geom. wielokąt o siedmiu bokach;

 (1.2) książk. kształt, forma, postać zbliżone do siedmiokąta (1.1) lub rzecz, przedmiot tego kształtu

Wiktionary

Siedmiokąt (siedmiobok, heptagon) – wielokąt o siedmiu bokach i siedmiu kątach wewnętrznych. Suma miar kątów w dowolnym siedmiokącie wynosi 900°.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Siedmiokąt foremny jest figurą, w której wszystkie boki są równej długości.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛdˈmʲjɔkɔ̃nt, AS: śedmʹi ̯okõnt

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedmiokącik mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siedmiobok, heptagon

Wiktionary


siedmiokątny

mający siedem kątów; heptagonalny


SJP.pl


siedmiolatek

chłopiec mający siedem lat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) chłopiec mający siedem lat

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) zwierzę, roślina lub rzecz mająca siedem lat

forma rzeczownika.

 (3.1) D. lm. od siedmiolatka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔˈlatɛk, AS: śedmʹi ̯olatek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedmiolecie n.

:: fż. siedmiolatka ż.

 przym. siedmioletni

Wiktionary


siedmiolatka

1. dziewczynka mająca 7 lat;
2. potocznie o siedmioletniej samicy zwierzęcia, rzadziej o roślinie, przedmiocie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) dziewczynka mająca siedem lat

 (1.2) zwierzę, rzecz lub roślina mająca siedem lat

forma rzeczownika.

 (2.1) D., B. lp. od siedmiolatek

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔˈlatka, AS: śedmʹi ̯olatka

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedmioletni

 rzecz. siedmiolatek m.

Wiktionary


siedmiolatki

dzieci różnej płci mające po siedem lat


SJP.pl


siedmiolecie

1. siódma rocznica;
2. okres siedmiu lat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) siódma rocznica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedmiolatek mzw./mos.

Wiktionary


siedmioletni

1. trwający siedem lat; przypadający za siedem lat;
2. będący w wieku siedmiu lat, mający siedem lat


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający siedem lat

 (1.2) trwający siedem lat

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do postrzyżyn przystępowali zwykle siedmioletni chłopcy.

 (1.1) Była to siedmioletnia dziewczynka, mała i wątła, od której ciemnej sukienki odbijała śnieżnie białość pończoszek, fartuszka i krezy, obejmującej szyję.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔˈlɛtʲɲi, AS: śedmʹi ̯oletʹńi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedmiolecie n., siedmiolatek m., siedmiolatka ż.

Wiktionary


siedmioliniowy

mający siedem linii


SJP.pl


siedmiolistkowy

mający siedem listków


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) bot. posiadający siedem listków

Wiktionary


siedmiolistny

mający siedem liści


SJP.pl


siedmioliterowy

złożony z siedmiu liter


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który składa się z siedmiu liter

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Moje imię jest siedmioliterowe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔlʲitɛˈrɔvɨ, AS: śedmʹi ̯olʹiterovy

Wiktionary


siedmiolitrowy

mający objętość siedmiu litrów


SJP.pl


siedmiolufowy

mający siedem luf


SJP.pl


siedmiomasztowiec

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) żegl. statek mający siedem masztów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔ̃maˈʃtɔvʲjɛt͡s, AS: śedmʹi ̯õmaštovʹi ̯ec

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedmiomasztowy

Wiktionary


siedmiomasztowy

mający siedem masztów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) o żaglowcu: mający siedem masztów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔ̃maˈʃtɔvɨ, AS: śedmʹi ̯õmaštovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedmiomasztowiec

Wiktionary


siedmiometrowy

mierzący siedem metrów


SJP.pl


siedmiomiejscowy

mający siedem miejsc


SJP.pl


siedmiomiesięczny

mający siedem miesięcy, trwający siedem miesięcy itp.


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) trwający siedem miesięcy

 (1.2) będący w wieku siedmiu miesięcy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔ̃mʲjɛ̇ˈɕɛ̃n͇t͡ʃnɨ, AS: śedmʹi ̯õmʹi ̯ėśẽṇčny

Wiktionary


siedmiomilowy

mający długość siedmiu mil


SJP.pl


siedmiominutowy

trwający siedem minut


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) trwający siedem minut

Wiktionary


siedmiomodułowy

zbudowany z siedmiu modułów


SJP.pl


siedmiomorgowy

mający powierzchnię siedmiu mórg


SJP.pl


siedmionitkowy

mający siedem nitek


SJP.pl


siedmionogi

mający siedem nóg


SJP.pl


siedmionożny

mający siedem nóg


SJP.pl


siedmioodcinkowy

składający się z siedmiu odcinków


SJP.pl


siedmiooktawowy

mający rozpiętość siedmiu oktaw


SJP.pl


siedmioosiowy

mający siedem osi


SJP.pl


siedmioosobowy

składający się z siedmiu osób, mogący pomieścić siedem osób


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) przeznaczony dla siedmiu osób, mogący pomieścić siedem osób

 (1.2) złożony z siedmiu osób, wykonywany przez siedem osób

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔːsɔˈbɔvɨ, AS: śedmʹi ̯•osobovy

Wiktionary


siedmioostrzowy

mający siedem par ostrzy


SJP.pl


siedmiootworowy

mający siedem otworów


SJP.pl


siedmiopak

zgrzewka zawierająca siedem jednostek danego produktu, np. piwa, wody mineralnej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hand. paczka zbiorcza po siedem sztuk towaru

Wiktionary


siedmiopalczasty

zwykle o zwierzęciu (jego odnóżach, kończynach) lub przedmiocie: mający siedem palców


SJP.pl


siedmiopalecznik

rodzaj roślin z rodziny różowatych; siedmiopałecznik


SJP.pl

Si

Wikipedia


siedmiopartyjny

składający się z siedmiu partii


SJP.pl


siedmiopaskowy

pancernik siedmiopaskowy - gatunek ssaka z rodziny pancernikowatych


SJP.pl


siedmiopasmowy

składający się z siedmiu pasm


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma siedem pasm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedmiopasmówka ż.

Wiktionary


siedmiopałecznik

rodzaj roślin z rodziny różowatych; siedmiopalecznik


SJP.pl


siedmiopiętrowy

składający się z siedmiu pięter


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) złożony z parteru i siedmiu wyższych kondygnacji

Wiktionary


siedmiopokojowy

mający siedem pokoi


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) z siedmioma pokojami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Porucznik dostał tu jednopokojowe mieszkanie z kuchnią i łazienką w starej kamienicy. Przed wojną był to stołowy w siedmiopokojowym mieszkaniu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔpɔkɔˈjɔvɨ, AS: śedmʹi ̯opokoi ̯ovy

Wiktionary


siedmiopolowy

mający siedem pól


SJP.pl


siedmioprocentowy

stanowiący siedem procent jakiejś całości


SJP.pl


siedmiopręcikowy

1. o kwiecie: mający siedem pręcików;
2. o roślinie: mający kwiaty o siedmiu pręcikach


SJP.pl


siedmiopunktowy

1. składający się z siedmiu punktów;
2. mający wymiar siedmiu punktów (np. czcionka)


SJP.pl


siedmiopłaszczyznowy

przymiotnik

 (1.1) rozmieszczony na siedmiu płaszczyznach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔpwaʃt͡ʃɨzˈnɔvɨ, AS: śedmʹi ̯opu̯aščyznovy

Wiktionary


siedmiopłatkowy

mający siedem płatków


SJP.pl


siedmiopłytowy

składający się z siedmiu płyt


SJP.pl


siedmioraczek

dziewczynka wśród siedmioraczków


SJP.pl


siedmioraczka

dziewczynka wśród siedmioraczków


SJP.pl


siedmioraczki

siedmioro dzieci urodzonych podczas jednego porodu


SJP.pl


siedmioraki

występujący w siedmiu rodzajach, gatunkach, odmianach itp.


SJP.pl

liczebnik wieloraki

 (1.1) dotyczący siedmiu typów, rodzajów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przeszedł w korpo siedmiorakie szkolenia: planowanie, informowanie, samodoskonalenie, komunikacja, logistyka, wdrażanie i inwestowanie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔˈraci, AS: śedmʹi ̯oraḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedmioraczki

 przysł. siedmiorako

Wiktionary


siedmiorako

przysłówek

 (1.1) przysł. od przymiotnika → siedmioraki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔˈrakɔ, AS: śedmʹi ̯orako

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedmioraki

 licz. siedmioraki

Wiktionary


siedmioramienny

mający siedem ramion, odnóg itp.


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) taki, który ma siedem ramion

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Menora jest siedmioramiennym kandelabrem żydowskim.

 (1.1) Jacek dostał odznakę w kształcie siedmioramiennej gwiazdy.

Wiktionary


siedmioro

liczebnik zbiorowy odpowiadający liczbie 7, używany w odniesieniu do osób różnej płci, dzieci i młodych zwierząt oraz do przedmiotów o nazwie występującej tylko w liczbie mnogie


SJP.pl

liczebnik zbiorowy

 (1.1) …odpowiadający liczbie 7

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Było nas siedmioro: czterech chłopaków i trzy dziewczyny.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛdˈmʲjɔrɔ, AS: śedmʹi ̯oro

Wiktionary

Powiązane:

 zob. siedem.

Wiktionary


siedmiorodzinny

składający się z siedmiu rodzin


SJP.pl


siedmiorundowy

trwający siedem rund


SJP.pl


siedmiorzecki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Siedmiorzeczem, dotyczący Siedmiorzecza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siedmiorzecze n.

 przym. siedmiorzeczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hist. semireczeński

Wiktionary


siedmiorzecze

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. kraina historyczna w Azji Środkowej nad granicą chińską, obecnie należący w większości do Kazachstanu, częściowo do Kirgistanu i Chin;

Wiktionary

Siedmiorzecze ( Ceмиpeчьe, Жетісу, Жетисуу) – region historyczny w Azji Środkowej nad granicą chińską, za czasów Imperium Rosyjskiego osobny obwód ze stolicą w Wiernym (Ałmaty), obecnie należący w większości do Kazachstanu, częściowo do Kirgistanu (wschodnia połowa kraju, dolina rzeki Talas, powiat Biszkek) i Chin (ujgurski region autonomiczny Sinciang).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W Turkiestanie wyróżnia się m.in. takie regiony jak Zarzecze i Siedmiorzecze.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedmiorzecki, semireczeński

Wiktionary


siedmiosalowy

mający siedem sal


SJP.pl


siedmiosegmentowy

złożony z siedmiu segmentów


SJP.pl


siedmiosekcyjny

mający siedem sekcji


SJP.pl


siedmiosesyjny

składający się z siedmiu sesji


SJP.pl


siedmiosezonowy

o serialu: mający siedem sezonów


SJP.pl


siedmiosilnikowy

przymiotnik

 (1.1) taki, który jest wyposażony w siedem silników

Wiktionary


siedmioskibowy

związany z siedmioma skibami, np. pług siedmioskibowy


SJP.pl


siedmiostopniowo

przysłówek

 (1.1) w siedmiu etapach, fazach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔstɔpʲˈɲɔvɔ, AS: śedmʹi ̯ostopʹńovo

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedmiostopniowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siedmioetapowo, siedmiofazowo

Wiktionary


siedmiostopniowy

1. mający siedem stopni (w jakiejś skali);
2. mający siedem stopni, etapów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) składający się z siedmiu stopni, schodków

 (1.2) składający się z siedmiu stopni, etapów

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔstɔpʲˈɲɔvɨ, AS: śedmʹi ̯ostopʹńovy

Wiktionary

Powiązane:

 (1.2) przysł. siedmiostopniowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) siedmioetapowy, siedmiofazowy

Wiktionary


siedmiostopowiec

wiersz składający się z siedmiu stóp


SJP.pl


siedmiostopowy

mający długość siedmiu stóp


SJP.pl


siedmiostrefowy

związany z siedmioma strefami


SJP.pl


siedmiostrofowy

składający się z siedmiu strof


SJP.pl


siedmiostronny

mający siedem stron


SJP.pl


siedmiostrunny

o instrumentach muzycznych: mający siedem strun; siedmiostrunowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający siedem strun

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Muzyk grał na siedmiostrunnej cytrze.

Wiktionary


siedmiostrunowy

mający siedem strun; siedmiostrunny


SJP.pl


siedmiostrzałowiec

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rewolwer mieszczący w magazynku siedem nabojów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z glocka, na razie, we mnie nie celował, ale wiedziałem, że zacznie, jeśli dopuszczę do uwalania zabytkowego siedmiostrzałowca ziemią.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedmiostrzał m.

 przym. siedmiostrzałowy, siedmiostrzelony

Wiktionary


siedmiostrzałowy

o ręcznej broni palnej: mieszczący w magazynku maksymalnie siedem nabojów


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) o broni palnej – mieszczący w magazynku siedem nabojów

 (1.2) mający siedem strzał

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Iwan znał się na broni dostatecznie, by po samym kształcie rozpoznać doskonały, nieduży i lekki, siedmiostrzałowy belgijski model browninga.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedmiostrzałowiec m., siedmiostrzał m.

 przym. siedmiostrzelony

Wiktionary


siedmiosylabowy

złożony z siedmiu sylab (zgłosek); siedmiozgłoskowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) liczący siedem sylab, składający się z siedmiu sylab

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔsɨlaˈbɔvɨ, AS: śedmʹi ̯osylabovy

Wiktionary


siedmioszpar

gatunek drapieżnego rekina


SJP.pl

Siedmioszpar, siedmioszpar spiczastogłowy ("Heptranchias perlo") – gatunek drapieżnej, agresywnej morskiej ryby sześcioszparokształtnej. W starszej literaturze był opisywany pod wieloma nazwami synonimicznymi. Biologia tego gatunku jest słabo poznana.

Wikipedia


siedmiotaktowy

składający się z siedmiu taktów


SJP.pl


siedmiotomowy

składający się z siedmiu tomów, zawarty w siedmiu tomach


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) składający się z siedmiu tomów, zawarty w siedmiu tomach, wydany w siedmiu tomach

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔtɔ̃ˈmɔvɨ, AS: śedmʹi ̯otõmovy

Wiktionary


siedmiotonowy

ważący siedem ton


SJP.pl


siedmiotorowy

mający siedem torów


SJP.pl


siedmiotygodniowy

mający lub trwający siedem tygodni


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) trwający siedem tygodni

 (1.2) będący w wieku siedmiu tygodni

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Wczoraj grekokatolicy obchodzili Wielki Dzień, który zakończył okres siedmiotygodniowego postu.

 (1.2) Jest mężatką i matką ośmioletniej Moniki i siedmiotygodniowego Mateusza.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔtɨɡɔdʲˈɲɔvɨ, AS: śedmʹi ̯otygodʹńovy

Wiktionary


siedmiotysięcznik

szczyt górski o wysokości powyżej siedmiu tysięcy metrów nad poziomem morza


SJP.pl


siedmiowarstwowy

przymiotnik

 (1.1) liczący siedem warstw, składający się z siedmiu warstw

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛdmʲjɔvarˈstfɔvɨ, AS: śedmʹi ̯ovarstfovy

Wiktionary


siedmiowartościowy

o pierwiastku: zawierający atomy tworzące siedem wiązań chemicznych z innymi atomami


SJP.pl


siedmiowatowy

mający moc siedmiu watów


SJP.pl


siedmiowcy

sekta muzułmańska utworzona na przełomie VIII i IX wieku, będąca skrajnym odłamem szyitów, uznająca linię siedmiu imamów i wierząca, że ostatni imam nie umarł, lecz pozostaje w ukryciu; ismailici, izmailici, isma'ilici


SJP.pl


siedmiowersowy

składający się z siedmiu wersów; siedmiowierszowy


SJP.pl


siedmiowiec

członek sekty isma'ilitów - odłamu szyitów uznającego linię siedmiu imamów; ismailita, izmailita, isma'ilita


SJP.pl


siedmiowiekowy

trwający siedem wieków, mający siedem wieków


SJP.pl


siedmiowiersz

strofa siedmiowierszowa lub utwór siedmiowierszowy


SJP.pl


siedmiowierszowy

składający się z siedmiu wierszy


SJP.pl


siedmiowodny

w chemii: zawierający 7 cząsteczek wody


SJP.pl


siedmiowyrazowy

składający się z siedmiu wyrazów


SJP.pl


siedmiowęglowy

mający siedem atomów węgla w cząsteczce


SJP.pl


siedmiozaworowy

mający siedem zaworów


SJP.pl


siedmiozdaniowy

składający się z siedmiu zdań


SJP.pl


siedmiozgłoskowiec

rodzaj utworu poetyckiego, w którym każdy wers składa się z siedmiu zgłosek


SJP.pl

Siedmiozgłoskowiec – forma wierszowa złożona z siedmiu sylab.

Szereg siedmiosylabowy, najczęściej dwu- albo trzyakcentowy, pojawia się na ogół jako samodzielny wers w wierszach izosylabicznych, przeplatanych i różnowersowych lub też jako komponent w dłuższych wersach sylabicznych.

Wikipedia


siedmiozgłoskowy

złożony z siedmiu zgłosek (sylab); siedmiosylabowy


SJP.pl


siedmioznakowy

składający się z siedmiu znaków


SJP.pl


siedmiozębny

mający siedem zębów


SJP.pl


siedmiozębowy

mający siedem zębów


SJP.pl


siedmiozłotowy

mający wartość siedmiu złotych


SJP.pl


siedmiołóżkowy

mający siedem łóżek


SJP.pl


siedmiościan

wielościan o 7 ścianach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) geom. wielościan o siedmiu ścianach

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siedmiościenny

Wiktionary


siedmiościenny

mający siedem ścian


SJP.pl


siedmioświecowy

mający siedem świec


SJP.pl


siedmiożyłowy

o kablu: mający siedem żył


SJP.pl


siednąć

czasownik dokonany

 (1.1) gw-pl|Podhale, Górny Śląsk. usiąść

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ano kie tak, to nie ma redy, to me jus jedz, ino zeby mi zaś nie było żol długo umierać, to se na brzyzku siednij, ozewrzyj kute, a jo skocem do tobie.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) usiąść

Wiktionary


siedzenie

1. znajdować się w pozycji siedzącej;
2. potocznie: przebywać gdzieś przez jakiś czas (np. w szkole, na strychu);
3. potocznie: zajmować się czymś intensywnie;
4. potocznie: być znawcą w czymś (np. siedzieć w ubezpieczeniach);
5. potocznie: przebywać w więzieniu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|siedzieć.

 (1.2) miejsce przeznaczone do siedzenia (1.1)

 (1.3) eufem. część ciała poniżej plecyeców

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Siedzenie przed telewizorem powoduje uszczerbek na zdrowiu.

 (1.2) Zajmij mi siedzenie przy oknie.

 (1.3) Strasznie boli mnie siedzenie po tych pięciu godzinach wykładów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛˈd͡zɛ̃ɲɛ, AS: śeʒẽńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. siadać, siedzieć, obsiadać, wysiadywać, wysiadać, siąść, przysiąść, wsiadać, odsiadywać, przesiadać się

 rzecz. odsiadka ż., zasiadka ż., siedziba ż., siadanie n., siądnięcie n., siad mrz.

 przym. siedzący

 wykrz. siad

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) spoczywanie

 (1.2) gw. Górny Śląsk zic

 (1.3) pupa, pupcia, tyłek, rzyć; wulg. dupa, dupsko

Wiktionary


siedzeniowy

przymiotnik od: siedzenie


SJP.pl


siedziba

1. miejsce, gdzie ktoś mieszka lub stale przebywa;
2. miejsce, gdzie znajduje się jakaś instytucja


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) książk. lub podn. miejsce, w którym ktoś mieszka lub dłużej przebywa

 (1.2) miejsce, w którym znajduje się jakaś instytucja, firma, organizacja

Wiktionary

Siedziba – według polskiego Kodeksu cywilnego siedzibą osoby prawnej jest miejscowość, w której ma siedzibę organ zarządzający tą osobą prawną. Ustawa lub oparty na niej statut mogą zawierać odmienne postanowienia.

Pojęcie siedziby osoby prawnej umieszczone zostało w art. 41 kc.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Po raz pierwszy szyfrogramy zakodowane przy pomocy Enigmy udało się rozszyfrować polskim kryptologom w grudniu 1932 roku (lub styczniu 1933) w Pałacu Saskim w Warszawie, mieszczącym siedzibę Biura Szyfrów Oddziału II Sztabu Głównego Wojska Polskiego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛ̇ˈd͡ʑiba, AS: śėʒ́iba

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siadanie n., siądnięcie n., siedzenie n.

 czas. siąść

Wiktionary


siedzieć

1. znajdować się w pozycji siedzącej;
2. potocznie: przebywać gdzieś przez jakiś czas (np. w szkole, na strychu);
3. potocznie: zajmować się czymś intensywnie;
4. potocznie: być znawcą w czymś (np. siedzieć w ubezpieczeniach);
5. potocznie: przebywać w więzieniu


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) spoczywać na krześle, kanapie, ławie itp. tak, by ciężar ciała spoczywał na pośladkach

 (1.2) pot. przebywać w jakimś miejscu

 (1.3) pot. być aresztowanym, pozbawionym wolności

 (1.4) pot. zajmować się czymś

 (1.5) gw-pl|Bukowina. mieszkać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Marek siedzi na fotelu i ogląda film.

 (1.2) Mój sąsiad jest na bezrobociu i cały czas siedzi w domu.

 (1.3) Siedział trzy lata i wyszedł w zeszłym tygodniu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛ̇d͡ʑɛ̇t͡ɕ, AS: śėʒ́ėć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedzenie n., zasiedzenie n., siedzisko m., odsiadka ż., nasiadówka ż., posiedzenie n., wysiadywanie n., przesiadywanie n., przesiadka ż., siądnięcie n., siad mrz.

 czas. wsiadać, zasiedzieć się dk., usiąść dk., usiedzieć dk., posiedzieć dk., wysiedzieć dk., wysiadywać ndk., przesiąść się dk., przesiadać się ndk., przesiadywać ndk., usadzać ndk., odsiedzieć dk., odsiadywać ndk., przysiąść dk., podsiąść dk., podsiadywać ndk., dosiąść się dk., siadać ndk.

 wykrz. siad

 przym. siedzący

Wiktionary


siedzisko

1. siedzenie, to na czym się siedzi;
2. siedziba, miejsce zamieszkania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) ta część mebla, na której siedzi się

Wiktionary

Siedzisko – mebel przeznaczony do siedzenia.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɕɛ̇ˈd͡ʑiskɔ, AS: śėʒ́isko

Wiktionary

Powiązane:

 czas. przesiadać się, siedzieć, siąść

 rzecz. siadanie n., siądnięcie n., zasiadka ż.

 przym. siedzący

Wiktionary


siedziskowy

→ siedzisko


SJP.pl

Patrz:

siedzisko

siedzonko

zdrobnienie od: siedzenie; potocznie: wygodne, przytulne miejsce do siedzenia


SJP.pl


siedzuniowate

o cechach siedzuniowatych (rodzina grzybów)


SJP.pl

Siedzuniowate ("Sparassidaceae" Herter) – rodzina grzybów z rzędu żagwiowców ("Polyporales").

Wikipedia


siedzuniowaty

o cechach siedzuniowatych (rodzina grzybów)


SJP.pl


siedzuń

rodzaj grzybów z rzędu żagwiowców


SJP.pl


siedzów

Siedzów – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie otwockim, w gminie Sobienie-Jeziory.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Matki Bożej Bolesnej w Mariańskim Porzeczu.

Wieś szlachecka Siedzewo położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie czerskim ziemi czerskiej województwa mazowieckiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.

Wikipedia


siedzący

1. taki, który wymaga siedzenia (np. siedząca praca) lub podczas którego się długo siedzi (np. siedzący tryb życia);
2. taki, który służy do siedzenia (np. miejsce siedzące)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który wymaga siedzenia

 (1.2) służący do siedzenia

forma czasownika.

 (2.1) ims. od siedzieć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siedzenie n., siedzisko n., siadanie n., siad mrz., siądnięcie n.

 czas. siedzieć, siąść, siadać

 przysł. siedząco

 wykrz. siad

Wiktionary


siedź

huba siedź - gatunek grzyba z rodziny flagowcowatych lub żagwiowatych, z rzędu żagwiowców, objęty ścisłą ochroną w Polsce; huba gałęzista, żagiew gałęzista, żagiew krzaczysta, żagiew cykoriokształtna, wielogłówka listkowata


SJP.pl


siegfried

imię męskie


SJP.pl


sieja

ryba z podrodziny o tej samej nazwie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) icht. nazwa systematyczna|Coregonus|ref=tak., srebrzysta, przybrzeżna ryba bałtycka żyjąca również w niektórych jeziorach;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sieja pospolita, głąbiel, brzona (Coregonus lavaretus) i jej podgatunki:
    • sieja bajkalska (C. l. baicalensis)
    • sieja holsztyńska (C. l. holsata)
    • sieja ładoska (C. l. ludoga)
    • sieja wędrowna (C. l. lavaretus)
  • sieja błękitna (Coregonus wartmanni)
  • sieja czudska (Coregonus maraenoides)
  • sieja kanadyjska (Coregonus clupeaformis)
  • sieja krótkoszczęka (Coregonus zenithicus)
  • sieja miedwiańska albo miedwieńska (Coregonus maraena)
  • sieja ostronosa (Coregonus nasus)
  • sieja ostropyska (Coregonus oxyrinchus)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ciała siei są śledziowate i wysmukłe.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛ̇ja, AS: śėi ̯a

Wiktionary


siejak

nazwisko


SJP.pl


siejakowski

nazwisko


SJP.pl


siejba

okres siania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rozsiewanie ziarna

 (1.2) okres siewu

 (1.3) ziarno rzucane podczas zasiewu

Wiktionary

Siejba – część wsi Czarnówka w Polsce, położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie giżyckim, w gminie Wydminy.

W latach 1975–1998 Siejba administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. siejbiarz mos., siejbienie n.

 czas. siejbić ndk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siew, sianie, zasiew

 (1.3) ziarno

Wiktionary


siejbiarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzad. siewca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siejba ż., siejbienie n.

 czas. siejbić ndk.

Wiktionary


siejbienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) rzad. sianie ziarna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siejba ż., siejbiarz mos.

 czas. siejbić ndk.

Wiktionary


siejbić

czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)

 (1.1) rzad. rozsiewać ziarno

czasownik zwrotny niedokonany siejbić się (dk. brak)

 (2.1) rzad. rozsiewać się

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siejba ż., siejbiarz mos., siejbienie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siać

Wiktionary


sieje

1. rzucać ziarno w glebę;
2. rozsypywać coś celowo;
3. gubić, trwonić;
4. rozpowszechniać, szerzyć;
5. przepuszczać przez sito; przesiewać


SJP.pl

Sieje (nazwa oboczna: Osiedle Sieje) – część Kielc, niegdyś wieś w nieistniejącej już gminie Dąbrowa, obszar poprzemysłowy.

W zabudowie dominują niskie bloki komunalne „Kieleckiego Towarzystwa Budownictwa Społecznego” (KTBS) oraz budynki jednorodzinne o niskiej intensywności, z usługami podstawowymi. Od strony północnej Sieje sąsiadują z dużym kompleksem leśnym. Sieje liczą ok. 1,5 tys. mieszkańców.

Wikipedia


siejewicz

nazwisko


SJP.pl


siejka

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Filip Siejka – polski muzyk, kompozytor i producent muzyczny
  • Lucyna Siejka-Juzwa – polska hokeistka na trawie, olimpijka
  • Piotr Siejka – polski aktor filmowy i teatralny
  • Piotr Siejka – polski muzyk, kompozytor i producent muzyczny

Wikipedia


siejny

przymiotnik

 (1.1) przest. roln. ogrod. związany z siewem, zasiewami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Komisja Porozumiewawcza uzasadnia swój wniosek tym, że okres siejny już się kończy a zboża siewnego powiat dotychczas nie otrzymał więc rolnictwo nie może dalej czekać bo nie obsiano by pól. sic.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛ̇jnɨ, AS: śėi ̯ny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siew m., Siejny mos./mrz., Siejnik mrz.

 czas. siać

Wiktionary


siejowate

podrodzina ryb łososiowatych; głąbielowate


SJP.pl

Si

Wikipedia


siejowaty

o cechach siejowatych (podrodzina ryb)


SJP.pl


siejowy

→ sieja


SJP.pl

Patrz:

sieja

siek

nazwisko


SJP.pl

Siek – gmina w Niemczech, w kraju związkowym Szlezwik-Holsztyn, w powiecie Stormarn, siedziba urzędu Siek.

Wikipedia


siekacz

1. jeden z zębów przednich;
2. nóż przeznaczony do siekania


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stomat. anat. przedni ząb służący do odgryzania kęsów pokarmu

Wiktionary

Si

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Siekacze, kły i zęby trzonowe uzębienia mlecznego zastępowane są zębami stałymi: siekaczami, kłami i zębami przedtrzonowymi.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siekanka ż., sieczka ż., siekanina ż., siekanie n., posiekanie n., siekaniec m., sieczkarnia ż.

 czas. siekać ndk., posiekać dk.

Wiktionary


siekanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|siekać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛˈkãɲɛ, AS: śekãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. siekać ndk.

 rzecz. sieczka ż., siekacz mrz.

Wiktionary


siekaniec

drobno pocięty drut ołowiany używany zamiast śrutu, a także mieszanina kamieni, szkła, gwoździ, grubego śrutu, kawałków metalu stosowana jako pociski artyleryjskie


SJP.pl


siekanina

1. coś co zostało pocięte na drobne kawałki, posiekane;
2. potrawa z siekanego mięsa;
3. bijatyka z użyciem broni białej


SJP.pl


siekaninka

zdrobnienie od: siekanina


SJP.pl


siekanka

potrawa przygotowana z bardzo drobno posiekanych lub zmielonych produktów


SJP.pl


siekany

siekane kotlety, siekana pieczeń - kotlety, pieczeń zrobione z posiekanego mięsa


SJP.pl

Siekany (lit. "Sekonys") – wieś na Litwie, w okręgu uciańskim, w rejonie ignalińskim, w gminie Wielka Wieś.

Wikipedia


siekać

ciąć coś na drobne kawałki


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) kulin. drobno kroić

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Grzyby po namoczeniu gotujemy do miękkości, drobno siekamy (możemy zmiksować na miazgę) i wraz z wywarem dodajemy do kremu.

 (1.1) Przynosiliśmy nasz spirytus, a dziewczęta kroiły kanapki ze śledziem, jajkami, ogórkami, pomidorami, siekaną wątróbką po żydowsku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛkat͡ɕ, AS: śekać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siekanie n., siekacz m., posiekanie n., siekanka ż., sieczka ż., sieczkarnia ż.

 czas. posiekać dk.

Wiktionary


siekański

nazwisko


SJP.pl


siekiera

1. narzędzie ręczne służące do rąbania;
2. potocznie o bardzo mocnej kawie, herbacie, rzadziej o papierosie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ręczne narzędzie do obróbki drewna, składające się ze stalowego obucha w kształcie klina oraz osadzonego w nim drewnianego styliska

 (1.2) pot. coś aż odurzającego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • topór – broń biała i narzędzie
  • Siekiera – polski zespół punkrockowy, w późniejszym okresie nowofalowy
  • Zgrupowanie Siekiera – jednostki wojskowe Armii Krajowej walczące w powstaniu warszawskim
  • Siekiera, motyka – tytuł piosenki popularnej na ulicach okupowanej przez hitlerowców Warszawy
  • Siekiera – jezioro w woj. wielkopolskim, w powiecie chodzieskim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wówczas jednemu przy ścinaniu pnia siekiera wpadła do wody i on zawołał: «Ach, panie! – i to jeszcze pożyczona».

 (1.2) Babka, niby ze szczodrobliwości, robiła takie siekiery, że tego nie szło pić.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛ̇ˈcɛra, AS: śėḱera

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siekierezada ż., siekiernik mos./mrz., siekiernica ż., Siekierki nmos., Siekierczyn mrz., Siekierczyna ż., Siekierno n., Siekiernik mrz., Siekierz mrz., Siekiersk mrz.

:: zdrobn. siekierka ż., siekiereczka ż.

 przym. siekierowy, siekierkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) topór; gwara. rąbanica; gw. Śląsk Cieszyński krzysoczka, cieślica, gw. Górny Śląsk siykiyra

Wiktionary


siekierczyn

1. wieś w Polsce;
2. wieś na Ukrainie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siekierczyn – wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie lubańskim, w gminie Siekierczyn
  • Siekierczyn – gmina wiejska w woj. dolnośląskim, w pow. lubańskim
  • Siekierczyn – dawna gromada w pow. lubańskim
  • Siekierczyn – wieś w obwodzie iwanofrankiwskim, w rejonie iwanofrankiwskim

Wikipedia


siekierczyński

przymiotnik od: Siekierczyn


SJP.pl


siekiereczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: siekierka

 (1.2) mała siekierka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Maryś, wziąłbyś siekiereczką drewek nasiekł.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siekiera ż., siekierka ż., siekierezada ż., siekiernik mos./mrz., siekiernica ż., Siekierki nmos., Siekierczyn mrz., Siekierczyna ż., Siekierno n., Siekiernik mrz., Siekierz mrz., Siekiersk mrz.

 przym. siekierowy, siekierkowy

Wiktionary


siekierezada

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) neol. książk. ciężka praca przy wyrębie

 (1.2) neol. książk. praca siekierą

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siekierezada – film z 1985 roku w reżyserii Witolda Leszczyńskiego
  • Siekierezada – powieść Edwarda Stachury
  • Siekierezada – skała wspinaczkowa w grupie Zegarowych Skał na Wyżynie Częstochowskiej

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z oddali, od zrębu, słychać było siekierezadę, stukanie, pukanie, piłowanie, zgrzytanie pilników o stal i tak dalej.

 (1.1) (1.2) Wieczorem, po siekierezadzie na zrębie i po siekierezadzie w szopie, gdzie porąbałem resztę kloców, stałem przy piecu w izdebce Babci Oleńki i przetapiałem na patelni smalec ten, co go wczoraj zakupiłem w sklepie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛ̇cɛrɛˈzada, AS: śėḱerezada

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siekiereczka ż., siekiera ż., siekierka ż., siekiernik m.

Wiktionary


siekierka

zdrobnienie od: siekiera


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od siekiera

 (1.2) mała lub lekka siekiera

 (1.3) icht. pot. ryba z gatunku różanka pospolita (nazwa systematyczna|Rhodeus sericeus|ref=tak.)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • siekierka (Rhodeus sericeus), inaczej różanka pospolita – gatunek ryby z rodziny karpiowatych
  • Siekierka – kolonia w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Konstantynów
  • Siekierka – wieś w woj. podlaskim, w pow. sokólskim, w gminie Sidra
  • Siekierka – dawna gromada
  • Siekierka – dopływ Kwisy
  • Siekierka – dopływ Narwi
  • Siekierka – dawna wieś w obwodzie witebskim, w rejonie miorskim, w sielsowiecie Przebrodzie

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. siekiera ż., siekiereczka ż., siekiernica ż., siekiernik m., siekierezada ż., Siekierki nmos.

 przym. siekierowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siekiereczka

 (1.2) toporek

 (1.3) różanka, pukas

Wiktionary


siekierki

zdrobnienie od: siekiera


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siekierki – część Warszawy
  • Siekierki (właśc. Młyniska) – potoczna nazwa części miasta Krynica Morska, w woj. pomorskim
  • Siekierki – wieś w woj. podlaskim, w pow. białostockim, w gminie Tykocin
  • Siekierki – wieś w woj. podlaskim, w pow. siemiatyckim, w gminie Drohiczyn
  • Siekierki – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfińskim, w gminie Cedynia
  • Siekierki – gromada w powiecie chojeńskim
  • Siekierki – gromada w powiecie średzkim
  • Siekierki – nieczynna stacja kolejowa w Siekierkach w województwie zachodniopomorskim
  • Siekierki Małe, Siekierki Wielkie, Elektrociepłownia Siekierki

Wikipedia


siekierkowaty

przypominający kształtem małą siekierę


SJP.pl


siekierkowski

przymiotnik od: Siekierki (dzielnica Warszawy)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Siekierkami, dotyczący Siekierek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siekierki nmos.

Wiktionary


siekierkowy

→ siekierka, np. siekierkowy kształt


SJP.pl


siekiernica

roślina z rodziny motylkowatych


SJP.pl

Si

Wikipedia


siekiernik

1. osoba walcząca siekierą;
2. dawniej:
a) rzemieślnik wyrabiający siekiery;
b) osoba pracująca siekierą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. ktoś, kto pracuje siekierą

 (1.2) przest. ktoś, kto wyrabia siekiery

 (1.3) hist. żołnierz uzbrojony w siekierę (topór)

 (1.4) hist. ukraiński chłop, uczestnik mordów na Polakach na Wołyniu w latach czterdziestych XX w., zabijający siekierą, nożem, widłami

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) miejsce lub uchwyt, na którym wiesza się siekierę

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛ̇ˈcɛrʲɲik, AS: śėḱerʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siekiereczka ż., siekiera ż., siekierezada ż., siekierka ż., siekiernica ż., Siekierki nmos., Siekierczyn m., Siekierczyna ż., Siekierno n., Siekiernik m., Siekierz m.

 przym. siekierowy, siekierkowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rębacz

 (1.3) topornik

Wiktionary


siekieromłot

narzędzie pełniące jednocześnie funkcje siekiery i młota


SJP.pl

Siekieromłot – narzędzie pełniące jednocześnie funkcje siekiery i młota.

Wikipedia


siekieropodobny

przypominający wyglądem siekierę; siekierkopodobny


SJP.pl


siekierowice

Siekierowice (niem. "Schickerwitz") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie oleśnickim, w gminie Dobroszyce.

Wikipedia


siekierowy

→ siekiera


SJP.pl

Patrz:

siekiera

siekierski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Albin Siekierski – polski pisarz, scenarzysta, poseł na Sejm PRL
  • Czesław Siekierski – polski polityk i ekonomista
  • Stefan Siekierski – polski działacz komunistyczny

Wikipedia


siekierzyce

Siekierzyce (niem. "Seckerwitz") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie jaworskim, w gminie Mściwojów.

Siekierzyce leżą na Równinie Jawora, 4 kilometry na południowy wschód od Jawora, na wysokości 210 m n.p.m.

W miejscowości jest przystanek kolejowy Siekierzyce.

Wikipedia


siekierzysko

1. zgrubienie od: siekiera;
2. trzonek, na którym osadzona jest siekiera


SJP.pl


sieklucki

nazwisko


SJP.pl


sieklówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Si

Wikipedia


sieknąć

potocznie: zadać cios bronią sieczną lub czymś ostrym


SJP.pl


siekówko

Zobacz też: Siekowo.

Siekówko (pol. hist. "Siekowo Małe") – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie wolsztyńskim, w gminie Przemęt. Na zachód od wsi przepływa Południowy Kanał Obry.

Wikipedia


sielaneczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: sielanka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sielanka ż.

Wiktionary


sielanin

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. (dziś gwara.) mieszkaniec sioła, tj. wsi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛˈlãɲĩn, AS: śelãńĩn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sielanka ż., sioło m.

Wiktionary


sielanka

idylla;
1. spokojne i beztroskie życie;
2. otoczenie umożliwiające takie życie;
3. utwór literacki przedstawiający zbyt idealny obraz życia wiejskiego; bukolika, ekloga, skotopaska


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stan szczęścia, idylla, pogodne, spokojne życie

 (1.2) liter. utwór poetycki idealizujący życie wiejskie;

 (1.3) stpol. wieśniaczka

 (1.4) daw. kulin. potrawa z leguminy i żółtek

Wiktionary

Na tę stronę wskazuje „Idylla”. Zobacz też: Idylla (grafika).

Ta strona dotyczy literatury. Zobacz też: inne znaczenia.

Sielanka (bukolika, idylla, ekloga, skotopaska, pasterka) – gatunek literacki, utwór poetycki, przedstawiający w sposób wyidealizowany uroki życia wiejskiego.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɕɛˈlãnka, AS: śelãnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sioło n., sielankowość ż., sielskość ż., sielanin m., przysiółek m., sielaneczka ż.

 przym. sielankowy

 przysł. sielankowo, sielsko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) ekloga, bukolika, idylla, skotopaska

Wiktionary


sielankopisarstwo

1. twórczość sielankopisarza;
2. pisanie sielanek


SJP.pl


sielankopisarz

pisarz, poeta tworzący sielanki


SJP.pl


sielankowo

przysłówek sposobu

 (1.1) w sposób sielankowy, beztrosko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sielankowość ż., sielanka ż., przysiółek m., sioło n.

 przym. sielankowy

Wiktionary


sielankowość

→ sielankowy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co sielankowe

Wiktionary

Patrz:

sielankowy

Powiązane:

 przym. sielankowy

 przysł. sielankowo

 rzecz. sielanka ż., sioło n.

Wiktionary


sielankowy

1. odznaczający się pogodą, spokojem; sielski;
2. dotyczący sielanki literackiej


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) pełen spokoju, pogody, beztroski

 (1.2) liter. dotyczący sielanki literackiej

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sielanka ż., sielankowość ż., sioło n.

 przysł. sielankowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) idylliczny, bukoliczny

Wiktionary


sielatycki

nazwisko


SJP.pl


sielawa

ryba z podrodziny siei


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nazwa systematyczna|Coregonus albula|ref=tak., gatunek ryby łososiokształtnej z rodziny łososiowatych;

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sielawa europejska, sielawa bałtycka

Wiktionary


sielawka

mała sielawa


SJP.pl


sielawkowy

przymiotnik od: sielawka


SJP.pl


sielawowy

przymiotnik od: sielawa


SJP.pl


sielce

1. nazwa kilku wsi w Polsce;
2. część Warszawy;
3. wieś na Ukrainie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. wieś w Rosji, w obwodzie riazańskim, nad Oką, miejsce w którym w 1943 sformowano 1 Dywizję Piechoty;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sielce – część warszawskiego Mokotowa
  • Sielce – wieś w woj. lubelskim, w pow. puławskim, w gminie Końskowola
  • Sielce – wieś w woj. mazowieckim, w pow. białobrzeskim, w gminie Promna
  • Sielce – wieś w woj. mazowieckim, w pow. białobrzeskim, w gminie Stromiec
  • Sielce – wieś w woj. mazowieckim, w pow. gostynińskim, w gminie Sanniki
  • Sielce Prawe – wieś w woj. łódzkim, w pow. skierniewickim, w gminie Maków
  • Sielce Lewe – wieś w woj. łódzkim, w pow. skierniewickim, w gminie Maków
  • Kolonia Sielce – wieś w woj. mazowieckim, w pow. białobrzeskim, w gminie Stromiec
  • Sielce nad Oką w Rosji, miejsce sformowania 1. Dywizji Piechoty
  • Sielce – wieś w obwodzie wołyńskim, w rejonie kowelskim
  • Sielce Młynowskie – wieś w obwodzie wołyńskim, w rejonie ratnowskim
  • Sielce – dawny majątek w obwodzie witebskim, w rejonie głębockim, w sielsowiecie Plisa

Wikipedia

Powiązane:

 przym. sielcecki

Wiktionary


sielec

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sielec – część miasta Jaworzno
  • Sielec – część miasta Przemyśl
  • Sielec – część miasta i dzielnica Sosnowca
  • Sielec – część miasta Tarnobrzeg
  • Sielec – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. inowrocławskim, w gminie Janikowo
  • Sielec – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. żnińskim, w gminie Żnin
  • Sielec – wieś w woj. lubelskim, w pow. chełmskim, w gminie Leśniowice
  • Sielec – część wsi Dzierążnia w woj. lubelskim, w pow. tomaszowskim, w gminie Krynice
  • Sielec – wieś w woj. łódzkim, w pow. opoczyńskim, w gminie Opoczno
  • Sielec – wieś w woj. łódzkim, w pow. opoczyńskim, w gminie Żarnów
  • Sielec – wieś w woj. mazowieckim, w pow. grójeckim, w gminie Goszczyn
  • Sielec – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Czerwińsk nad Wisłą

Wikipedia


sielecki

przymiotnik od: Sielce


SJP.pl


sielice

Sielice – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie sochaczewskim, w gminie Sochaczew. Ma status sołectwa.

Wieś szlachecka "Silice" położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie sochaczewskim ziemi sochaczewskiej województwa rawskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa skierniewickiego.

Wikipedia


sielicki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Sielicki – polski grafik
  • Czesław Sielicki – polski leśnik, nauczyciel, sokolnik, działacz ochrony przyrody, myśliwy i działacz łowiecki, kynolog
  • Edward Sielicki – polski kompozytor muzyki współczesnej i pedagog
  • Krzysztof Sielicki – polski dziennikarz, krytyk i juror teatralny
  • Ludwik Sielicki – radziecki funkcjonariusz służb bezpieczeństwa
  • Nataniel Sielicki – polski biskup prawosławny
  • Ryszard Sielicki – polski kompozytor
  • Tomasz Sielicki – polski przedsiębiorca
  • Waclaw Sielicki - 1 Dywizjon Pomiarów Artylerii ppor

Wikipedia


sielinko

Zobacz też: Sielinko w innych znaczeniach tej nazwy.

Sielinko – osada w Polsce, położona w województwie wielkopolskim, w powiecie nowotomyskim, w gminie Opalenica.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.

Wikipedia


sielnica

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sielnica – wieś w Polsce, w woj. podkarpackim, w powiecie przemyskim, w gminie Dubiecko
    • Sielnica – dawna gromada
  • Sielnica – wieś na Słowacji w powiecie Zwoleń
  • Sielnica, d. Sielnica – wieś na Ukrainie w obwodzie winnickim
  • Silnycia
  • sielnica – jedno z regionalnych określeń na odrynę

Wikipedia


sielnie

przysłówek

 (1.1) gw-pl|księstwo łowickie. ogromnie, bardzo

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sielny

 rzecz. sieła

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bardzo

Wiktionary


sielny

→ sioło


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) gw-pl|księstwo łowickie. duży, tęgi, dobrze wyglądający

Wiktionary

Patrz:

sioło

Powiązane:

 przysł. sielnie

 rzecz. sieła

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tyngi

Wiktionary


sielski

dotyczący wsi; sielankowy, bukoliczny, idylliczny


SJP.pl

Si

Wikipedia


sielskość

→ sielski


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest sielskie

Wiktionary

Patrz:

sielski

Powiązane:

 przym. sielski

 przysł. sielsko

 rzecz. sielanka ż., sioło n.

Wiktionary


siema

forma powitania lub pożegnania używana w sytuacjach nieoficjalnych; siemka, siemasz, siemano, siemanko, siemaneczko, cześć, hej, heja, hejka, serwus


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) slang. forma powitania

 (1.2) slang. forma pożegnania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Siema, Maciek! Kupę lat się nie widzieliśmy, mów, co u ciebie słychać.

 (1.2) – Muszę się już zwijać, na razie. – No, siema.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛ̃ma, AS: śẽma

Wiktionary

Powiązane:

 wykrz. siemasz, siemka, siemano, siemanko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) slang. elo, siemanko, siemano, siemasz, siemka; neutr. cześć, hej

 (1.2) pot. na razie, nara, narka, narcia, narazicho

Wiktionary


siemacie

forma powitania lub pożegnania używana w sytuacjach nieoficjalnych, kierowana do więcej niż jednej osoby; jak się macie


SJP.pl


siemak

nazwisko


SJP.pl


siemaneczko

forma powitania lub pożegnania używana w sytuacjach nieoficjalnych; siemka, siemasz, siemano, siemanko, siema, cześć, hej, heja, hejka, serwus


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) slang. forma powitania

Wiktionary


siemanko

forma powitania lub pożegnania używana w sytuacjach nieoficjalnych; siemka, siemasz, siemano, siema, siemaneczko, cześć, hej, heja, hejka, serwus


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) slang. forma powitania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) – Siema, Zbyszek! – Siemanko. Co słychać?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛ̃ˈmãnkɔ, AS: śẽmãnko

Wiktionary

Powiązane:

 wykrz. siemka, siema, siemasz, siemano

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) slang. siemka, siema, siemasz, siemano; neutr. cześć, hej

Wiktionary


siemano

forma powitania lub pożegnania używana w sytuacjach nieoficjalnych; siemka, siemasz, siema, siemanko, siemaneczko, cześć, hej, heja, hejka, serwus


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) slang. forma powitania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) – Elo, ziomuś! – Siemano!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛ̃ˈmãnɔ, AS: śẽmãno

Wiktionary

Powiązane:

 wykrz. siemka, siema, siemasz, siemanko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) slang. siemka, siema, siemasz, siemanko; neutr. cześć, hej

Wiktionary


siemasz

forma powitania lub pożegnania używana w sytuacjach nieoficjalnych; siemka, siema, siemano, siemanko, siemaneczko, cześć, hej, heja, hejka, serwus


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) slang. forma powitania

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) – Elo, ziomuś! – Siemasz, brachu!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛ̃maʃ, AS: śẽmaš

Wiktionary

Powiązane:

 wykrz. siemka, siema, siemano, siemanko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) slang. siemka, siema, siemano, siemanko; neutr. cześć, hej

Wiktionary


siemaszkiewicz

nazwisko


SJP.pl


siemaszko

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Siemaszko − polski rzeźbiarz i grafik
  • Artur Siemaszko − polski piłkarz
  • Artur Siemaszko − polski matematyk
  • Casey Siemaszko − amerykański aktor filmowy i telewizyjny polskiego pochodzenia
  • Ewa Siemaszko − polska inżynier technolog, badaczka zbrodni wołyńskiej
  • Janina Woroniecka-Siemaszko − polska entomolog
  • Józef (Siemaszko) − biskup greckokatolicki i prawosławny
  • Kazimierz Siemaszko − ksiądz, pedagog i działacz społeczny
  • Mateusz (Siemaszko) − biskup prawosławny
  • Napoleon Siemaszko − polski adwokat, działacz ruchu narodowego w II RP i PRL
  • Nikołaj Siemaszko − radziecki lekarz, działacz społeczny, ludowy komisarz zdrowia ZSRR
  • Nina Siemaszko − amerykańska aktorka filmowa i telewizyjna polskiego pochodzenia

Wikipedia


siemaszkowa

żona Siemaszki


SJP.pl


siembida

nazwisko


SJP.pl


siemczyn

Siemczyn – osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie pyrzyckim, w gminie Kozielice.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Wikipedia


siemek

1. nazwisko;
2. zdrobnienie od: Siemisław, Siemirad, Siemomysł, Siemowit (rzadkie imiona męskie)


SJP.pl


siemens

[czytaj: z-imens] jednostka przewodności elektrycznej, odwrotność oma; simens


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miar. fiz. elektr. zob. simens.

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) urządzenie marki Siemens

Wiktionary

Siemens (wymowa:, oficjalnie Siemens AG, zapis stylizowany SIEMENS) – niemiecki koncern z branży energetycznej, elektrotechnicznej i telekomunikacyjnej. Główne siedziby przedsiębiorstwa znajdują się w Monachium i w Berlinie. Siemens AG notowana jest na Frankfurckiej Giełdzie Papierów Wartościowych.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈzʲĩmɛ̃w̃s, AS: zʹĩmẽũ̯s

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. simens mrz.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) simens, symbol. S

Wiktionary


siemga

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) rzad. icht. łosoś europejski

Wiktionary


siemianice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siemianice – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. trzebnickim, w gminie Oborniki Śląskie
  • Siemianice – wieś w woj. pomorskim, w pow. słupskim, w gminie Redzikowo
  • Siemianice – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kępińskim, w gminie Łęka Opatowska
  • Siemianice – dawna gromada
  • Siemianice – przystanek kolejowy

Wikipedia


siemianowice

wieś w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. do 1923 roku samodzielna wieś na Górnym Śląsku

 (1.2) geogr. synonim dla Siemianowic Śląskich;

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Czy tym tramwajem dojadę do Siemianowic?

 (1.2) Odwiedziłbym moją kuzynkę w Siemianowicach.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siemianowiczanin m., siemianowiczanka ż.

 przym. siemianowicki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) Siemianowice Śląskie

Wiktionary


siemianowicki

przymiotnik od: Siemianowice Śląskie


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do Siemianowic, związany z Siemianowicami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jest autorem polichromii w jednym z siemianowickich kościołów.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siemianowice lm nm., siemianowiczanin m., siemianowiczanka ż.

Wiktionary


siemianowiczanin

mieszkaniec Siemianowic Śląskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Siemianowic Śląskich

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tłumy siemianowiczan wyległy na ulice miasta.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siemianowice lm nm.

:: fż. siemianowiczanka ż.

 przym. siemianowicki

Wiktionary


siemianowiczanka

mieszkanka Siemianowic Śląskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Siemianowic Śląskich

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bożena nie zna żadnej rodowitej siemianowiczanki.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siemianowice lm nm.

:: fm. siemianowiczanin m.

 przym. siemianowicki

Wiktionary


siemianowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siemianowo – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. nidzickim, w gminie Kozłowo
  • Siemianowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gnieźnieńskim, w gminie Łubowo

Wikipedia


siemianowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Andrzej Siemianowski – polski urzędnik
  • Andrzej Siemianowski – polski filozof, socjolog, publicysta i działacz katolicki
  • Antoni Siemianowski – katolicki duchowny i filozof
  • Franciszek Ksawery Siemianowski – polski urzędnik, malarz
  • Kasper Teodor Siemianowski – polski urzędnik
  • Maksymilian Siemianowski – polski urzędnik, malarz
  • Roch Siemianowski – polski aktor filmowy, serialowy, teatralny i dubbingowy

Wikipedia


siemiany

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siemiany – kolonia w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie włocławskim, w gminie Lubień Kujawski
  • Siemiany – wieś w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie iławskim, w gminie Iława
  • Siemiany – nieistniejąca wieś. Tereny, na których leżała znajdują się obecnie na Białorusi, w obwodzie mińskim, w rejonie mołodeczańskim, w sielsowiecie Horodziłowo
  • Siemiany – polsko-belgijski film krótkometrażowy z 2009 roku
  • Siemiony

Wikipedia


siemianów

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siemianów – osada w woj. dolnośląskim, w pow. milickim, w gminie Cieszków
  • Siemianów – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. strzelińskim, w gminie Borów
  • Siemianów – wieś w woj. łódzkim, w pow. kutnowskim, w gminie Strzelce
  • Siemianów – gromada w powiecie kutnowskim
  • Siemianów – gromada w powiecie strzelińskim
  • Siemianowo

Wikipedia


siemianówka

1. wieś w Polsce;
2. zbiornik wodny


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siemianówka – wieś w woj. podlaskim, w pow. hajnowskim, w gminie Narewka
  • Siemianówka – wieś na Ukrainie w obwodzie lwowskim
  • Siemianówka – rezerwat przyrody
  • Jezioro Siemianowskie, Zalew Siemianówka – sztuczny zbiornik wodny na Narwi w województwie podlaskim
  • Siemianówka – stacja kolejowa w Polsce
  • Siemianówka – przystanek kolejowy na Ukrainie
  • Siemianówka – dawna gromada
  • Semeniwka
  • Przejście graniczne Siemianówka-Swisłocz

Wikipedia


siemiatycki

przymiotnik od: Siemiatycze


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Siemiatyczami, dotyczący Siemiatycz

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siemiatycze nmos., Siemiatyczanin mos., Siemiatyczanka ż.

Wiktionary


siemiatyczanin

mieszkaniec Siemiatycz


SJP.pl


siemiatyczanka

mieszkanka Siemiatycz


SJP.pl


siemiatycze

miasto w Polsce


SJP.pl

Siemiatycze – miasto w Polsce, położone w województwie podlaskim, siedziba powiatu siemiatyckiego i gminy wiejskiej Siemiatycze. Leży na Wysoczyźnie Drohiczyńskiej, nad rzeką Kamianką.

Według danych GUS z 1 stycznia 2024 roku Siemiatycze liczyły 13 391 mieszkańców.

Wikipedia


siemidarżno

Siemidarżno (niem. "Zimdarse") – wieś w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim, w gminie Trzebiatów.

Według danych z 28 lutego 2009 wieś miała 106 mieszkańców.

Wieś została włączona do Polski w 1945, jej dotychczasowych mieszkańców wysiedlono do Niemiec. W latach 1946–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Wikipedia


siemiechów

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siemiechów − wieś w woj. łódzkim, w pow. łaskim, w gminie Widawa
  • Siemiechów − wieś w woj. małopolskim, w pow. tarnowskim, w gminie Gromnik
  • Siemiechów – gromada w latach 1954–1961
  • Siemiechów – gromada w latach 1962–1972

Wikipedia


siemieniak

nazwisko


SJP.pl


siemieniakowszczyzna

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. przysiółek wsi Pasieki w Polsce, w województwie podlaskim, w gminie Narewka;

Wiktionary

Siemieniakowszczyzna – przysiółek wsi Pasieki w Polsce, położony w województwie podlaskim, w powiecie hajnowskim, w gminie Narewka.

W latach 1975–1998 przysiółek administracyjnie należał do województwa białostockiego.

22 września 1941 hitlerowcy wysiedlili mieszkańców do m. Bajory, zrabowali inwentarz żywy i martwy, a wieś zrównali z ziemią.

Wikipedia


siemienice

Siemienice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie kutnowskim, w gminie Krzyżanów.

Prywatna wieś szlachecka "Siemienice Wielki"e położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie orłowskim województwa łęczyckiego. Od początku XVII w. należała do kasztelana gostyńskiego Jana Szamowskiego oraz jego brata rodzonego Bartosza.

Wikipedia


siemieniec

nazwisko


SJP.pl


siemieniecki

nazwisko


SJP.pl


siemieniewski

nazwisko


SJP.pl


siemieniotka

tradycyjna śląska zupa wigilijna przygotowywana na bazie nasion konopi


SJP.pl

Siemieniotka (także: "konopionka", "siemieniec", "siemieniatka", "siemiotka", "siemionka", "siemianka", "siemieniucha", "konopiotka", "konopianka") – zupa z nasion (siemienia) konopi. Na Śląsku, w Małopolsce i Wielkopolsce tradycyjnie spożywana w wigilię Bożego Narodzenia.

Wikipedia


siemieniuk

nazwisko


SJP.pl


siemień

1. wieś w Polsce;
2. staw w Polsce


SJP.pl

Siemień – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie parczewskim, w gminie Siemień. Leży przy ujściu Piwonii do Tyśmienicy.

Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie lubelskim województwa lubelskiego.

Miejscowość jest sołectwem siedzibą gminy Siemień oraz rzymskokatolickiej parafii Przemienienia Pańskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 590 mieszkańców.

Wikipedia


siemieńczuk

nazwisko


SJP.pl


siemieński

związany z Siemieniem


SJP.pl


siemiginowski

nazwisko


SJP.pl


siemiodrog

staropolskie imię męskie


SJP.pl


siemirad

imię męskie


SJP.pl

Siemirad — staropolskie imię męskie, złożone z członów "Siemo(i)-" (psł. "*sěmьja" ma m.in. znaczenia "rodzina, ród; czeladź, służba, własność") i "-rad" ("cieszyć się"), mówiące o radości skierowanej do obdarzonego imieniem.

Siemirad imieniny obchodzi 1 lutego i 7 grudnia.

Wikipedia


siemiradostwo

Siemirad z żoną; Siemiradowie


SJP.pl


siemiradowie

Siemirad z żoną; Siemiradostwo


SJP.pl


siemiradowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Siemirada lub z nim związany


SJP.pl


siemiradzki

nazwisko, m.in. Henryk Siemiradzki, polski malarz, przedstawiciel akademizmu


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Siemiradzki – polski krajoznawca i działacz turystyki górskiej PTTK
  • Aleksandr Siemiradzki – radziecki wojskowy
  • Franciszek Siemiradzki – inżynier mechanik, dyrektor Państwowej Szkoły Przemysłowej w Bydgoszczy
  • Henryk Siemiradzki – polski malarz
  • Hipolit Siemiradzki – generał major armii rosyjskiej, ziemianin polski
  • Józef Siemiradzki – polski geolog i podróżnik, profesor paleontologii Uniwersytetu Lwowskiego
  • Tomasz Siemiradzki – polski historyk emigracyjny, działacz polonijny

Wikipedia


siemirowice

Siemirowice (dodatkowa nazwa w j. kaszub. Szemrejce) – wieś na północno-zachodnim skraju Pojezierza Kaszubskiego w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie lęborskim, w gminie Cewice.

Na terenie wsi utworzono sołectwo "Siemirowice" i wyodrębniono osiedle "Osiedle Na Skarpie".

Wikipedia


siemisław

imię męskie


SJP.pl

Siemisław, Siemosław – staropolskie imię męskie, złożone z członów "Siemo(i)-" (psł. "*sěmьja" ma m.in. znaczenia „rodzina, ród; czeladź, służba, własność”) i "-sław" („sława”). Imię to wyraża życzenie sławy w przestrzeni rodzinnej.

Przez pewien okres imię to było błędnie odczytywane jako "Ziemosław" lub "Ziemisław".

Wikipedia


siemisława

imię żeńskie


SJP.pl


siemisławiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Siemisławy lub z nią związany


SJP.pl


siemisławostwo

Siemisław z żoną; Siemisławowie


SJP.pl


siemisławowie

Siemisław z żoną; Siemisławostwo


SJP.pl


siemisławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Siemisława lub z nim związany


SJP.pl


siemiątkowo

1. wieś w województwie mazowieckim, w powiecie ostrołęckim;
2. wieś w województwie mazowieckim, w powiecie żuromińskim


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siemiątkowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. ostrołęckim, w gminie Troszyn
  • Siemiątkowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. żuromińskim, w gminie Siemiątkowo
  • Siemiątkowo – gmina w woj. mazowieckim
  • Siemiątkowo-Kosmy, Siemiątkowo-Rechty, Siemiątkowo-Rogale, Siemiątkowo-Siódmaczka

Wikipedia


siemiątkowski

przymiotnik od: Siemiątki, Siemiątkowo


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bolesław Siemiątkowski (1925–2016) – polski działacz podziemia niepodległościowego w czasie II wojny światowej, kawaler Virtuti Militari,
  • Jerzy Siemiątkowski (1889–1974) – polski polityk, senator w II RP,
  • Jerzy Siemiątkowski (1920–1954) – polski lekkoatleta, medalista mistrzostw Polski,
  • Leonard Siemiątkowski (1917–2014) – polski polityk, prezes NBP,
  • Łukasz Siemiątkowski znany też jako Tata Tasiemka (1876–1944) – polski gangster, działający na warszawskiej Woli, działacz PPS,
  • Tadeusz Siemiątkowski (1910–1998) – polski działacz konspiracji niepodległościowej w czasie II wojny światowej,
  • Tomasz Jan Siemiątkowski (1786–1830) – polski wojskowy, generał wojsk polskich Królestwa Kongresowego,
  • Tomasz Siemiątkowski (ur. 1970) – polski prawnik, adwokat, nauczyciel akademicki, dr hab. nauk prawnych,
  • Zbigniew Siemiątkowski (ur. 1957) – polski politolog, polityk, poseł na Sejm I, II, III i IV kadencji, były minister spraw wewnętrznych i koordynator służb specjalnych

Wikipedia


siemię

nasiono roślin oleistych używane jako pokarm dla zwierząt albo przerabiane na olej o różnym zastosowaniu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) nasiona roślin oleistych (lnu, rzepaku, konopi), zwykle używane jako pokarm dla zwierząt, przerabiane na olej lub spożywane w celach leczniczych

 (1.2) daw. każde ziarno nasienne, przeznaczone do siewu

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Ziarno gorczycy najmniejsze między siemionami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛ̃mʲjɛ, AS: śẽmʹi ̯e

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siemieniuch m., siemionka ż., siemieniotka ż., siemiątki nmos., siemieniec m., siemianka ż., siemiernik m., siemieszka ż., sianie n., nasianie n., posianie n., zasianie n., wysianie n., siewca m., siewnik m., posiew m.

 czas. zasiewać, siać ndk., nasiać dk., wysiać dk., posiać dk., zasiać dk.

 przym. siemienny, siemieniasty, siemienisty, siemieniaty

 przysł. siemienisto

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) nasienie, ziarno siewne, materiał siewny

Wiktionary


siemięrzyce

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) wieś w Polsce położona w województwie śląskim;

Wiktionary

Siemięrzyce – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie zawierciańskim, w gminie Kroczyce.

Wieś królewska "Siemierzyce" położona była w powiecie lelowskim, wchodziła w skład klucza wsi, stanowiącego uposażenie wojewodów krakowskich. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa częstochowskiego.

Wikipedia


siemiński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jacek Siemiński (XVII wiek) – chorąży radomszczański
  • Jan Siemiński (1933–2004) – redemptorysta
  • Wojciech Siemiński (?–1763) – referendarz wielki koronny
  • Zbigniew Siemiński (1931–2004) – działacz opozycji, polonista

Wikipedia


siemka

forma powitania lub pożegnania używana w sytuacjach nieoficjalnych; siema, siemasz, siemano, siemanko, siemaneczko, cześć, hej, heja, hejka, serwus


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) slang. powitanie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Siemka, Grzegorz, idziesz na siłkę wieczorem?

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛ̃mka, AS: śẽmka

Wiktionary

Powiązane:

 wykrz. siemanko, siema, siemano, siemasz

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siema, siemasz, siemanko, siemano, cześć, hej

Wiktionary


siemkowice

wieś w Polsce


SJP.pl

Siemkowice ("Siemikowice") – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie pajęczańskim, w gminie Siemkowice.

W jej pobliżu znajduje się stacja kolejowa Chorzew Siemkowice.

Wikipedia


siemkowicki

przymiotnik od: Siemkowice


SJP.pl


siemnice

Siemnice – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Rachanie.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zamojskiego.

Wieś jest sołectwem w gminie Rachanie. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 371 mieszkańców.

Wikipedia


siemomysł

staropolskie imię męskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siemomysł, Siemimysł – imię męskie
  • Siemomysł (książę Polan) – ojciec Mieszka I
  • Siemomysł (książę pomorski) – ok. 1046
  • Siemomysł inowrocławski (ur. 1245/1250, zm. 1287), książę inowrocławski.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przypuszcza się również, że córką Siemomysła mogła być żona nieznanego bliżej księcia pomorskiego.

Wiktionary


siemonia

wieś w Polsce


SJP.pl

Siemonia – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie będzińskim, w gminie Bobrowniki.

W latach 1954–1961 wieś była siedzibą władz gromady Siemonia, po jej zniesieniu w gromadzie Sączów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa katowickiego.

Wikipedia


siemoniak

nazwisko


SJP.pl


siemowit

imię książąt polskich


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siemowit (imię męskie)
  • Siemowit (książę Polan)
  • Siemowit bytomski
  • Siemowit cieszyński
  • Siemowit dobrzyński
  • Siemowit I mazowiecki
  • Siemowit II
  • Siemowit III mazowiecki
  • Ziemowit
  • Siemomysł

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kwestia historyczności Siemowita początkowo nie budziła wątpliwości, została zakwestionowana pod koniec XIX wieku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Ziemowit mos.

Wiktionary


siemowitowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Siemowita lub z nim związany


SJP.pl


siemowo

Siemowo – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie gostyńskim, w gminie miejsko-wiejskiej Gostyń.

Wikipedia


siemyski

przymiotnik od: Siemyśl


SJP.pl


siemysłów

Siemysłów – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie namysłowskim, w gminie Domaszowice.

W latach 1945–1954 siedziba gminy Siemysłów. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa opolskiego.

Wikipedia


siemyśl

wieś w Polsce


SJP.pl

Siemyśl (niem. "Simötzel") – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kołobrzeskim, w gminie Siemyśl. Miejscowość jest siedzibą gminy Siemyśl.

Według danych z 31 grudnia 2024 roku Siemyśl miał 1 006 mieszkańców

Wikipedia


siena

[czytaj: sjena] model samochodu marki Fiat


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mot. samochód marki Fiat;

Wiktionary

Siena – miasto i gmina we Włoszech, w Toskanii, w prowincji Siena. Ważne centrum turystyczne. Według danych na 30 czerwca 2016 gminę zamieszkiwały 53 853 osoby.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Najmniejszy silnik sieny ma pojemność 1,0 dm³ i moc maksymalną 65 KM.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsʲjɛ̃na, AS: sʹi ̯ẽna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siena ż.

Wiktionary


sienenka

[czytaj: sjenenka] mieszkanka Sieny (miasta we Włoszech)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) geogr. mieszkanka miasta Sieny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jurek umówił się na kawę z prześliczną sienenką.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siena ż., Sieneńczyk m., Sienenka ż.

:: fm. sieneńczyk m.

 przym. sieneński

Wiktionary


sieneńczyk

[czytaj: sjeneńczyk] mieszkaniec Sieny (miasta we Włoszech)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) współczesny mieszkaniec miasta Sieny

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Laura spotykała się z jednym sieneńczykiem w czasie kursu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siena ż., Sieneńczyk mos., Sienenka ż.

:: fż. sienenka ż.

 przym. sieneński

Wiktionary


sieneński

1. [czytaj: sjeneński] przymiotnik od: Siena (miasto we Włoszech);
2. przymiotnik od: Sienno (nazwa kilku polskich wsi)


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do Sieny, związany ze Sieną

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Janina podziwia sieneńskie arcydzieła.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siena ż., sieneńczyk mos., sienenka ż., Sieneńczyk mos., Sienenka ż., sjena ż.

Wiktionary


sieniawa

1. miasto w Polsce;
2. nazwa kilku wsi w Polsce;
3. wieś na Ukrainie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w województwie podkarpackim, w powiecie przeworskim;

Wiktionary

Sieniawa – miasto w Polsce w województwie podkarpackim, w powiecie przeworskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Sieniawa. Położone w Dolinie Dolnego Sanu, w południowej części Kotliny Sandomierskiej, w historycznej ziemi przemyskiej. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa przemyskiego.

Wikipedia

Powiązane:

 przym. sieniawski

Wiktionary


sieniawianin

1. mieszkaniec Sieniawy (miasta w Polsce);
2. mieszkaniec Sieniawy Żarskiej (wsi w Polsce)


SJP.pl


sieniawianka

1. mieszkanka Sieniawy (miasta w Polsce);
2. mieszkanka Sieniawy Żarskiej (wsi w Polsce)


SJP.pl


sieniawka

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sieniawka – wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie dzierżoniowskim, w gminie Łagiewniki
  • Sieniawka – wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie zgorzeleckim, w gminie Bogatynia
  • Sieniawka – część wsi Miękisz Nowy w woj. podkarpackim, w pow. jarosławskim, w gminie Laszki
  • Sieniawka – część wsi Tryńcza w woj. podkarpackim, w pow. przeworskim, w gminie Tryńcza
  • Sieniawka – nieistniejąca wieś w woj. podkarpackim, w pow. lubaczowskim, w gminie Lubaczów
  • Sieniawka – dawna gromada
  • Sieniawka – nieczynna wąskotorowa stacja kolejowa w Sieniawce, w powiecie zgorzeleckim
  • Sieniawka – wieś w obwodzie wołyńskim
  • Sieniawa

Wikipedia


sieniawski

przymiotnik od: Sieniawa


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sieniawą, dotyczący Sieniawy

Wiktionary

Sieniawski (Syniewski) – polski herb szlachecki, odmiana herbu Leliwa.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Sieniawa ż.

Wiktionary


sienice

Sienice (niem. "Senitz") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie dzierżoniowskim, w gminie Łagiewniki.

Wikipedia


sienicki

nazwisko


SJP.pl

Osoby o nazwisku "Sienicki":

Wikipedia


sieniczno

Sieniczno – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie olkuskim, w gminie Olkusz. Leży przy drodze krajowej 94 i drodze wojewódzkiej nr 773.

Wikipedia


sieniewice

Sieniewice – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie siemiatyckim, w gminie Drohiczyn.

W czasach II Rzeczypospolitej wieś (wówczas także spotykana pod nazwą Sieniewicze) należała (do 1934) do gminy Narojki.

W latach 1954–1957 wieś była siedzibą władz gromady Sieniewice, po jej zniesieniu w gromadzie Drohiczyn.

Wikipedia


sieniewicz

nazwisko


SJP.pl


sieniowy

→ sień


SJP.pl

Patrz:

sień

sienkiewicki

przymiotnik relacyjny

 (1.1) odnoszący się do Sienkiewicz, związany z Sienkiewiczami

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Całą noc przesiedział w sienkiewickim posterunku.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sienkiewiczanin mos., sienkiewiczanka ż., Sienkiewicze lm nm.

Wiktionary


sienkiewicz

nazwisko, m.in.
a) Henryk Sienkiewicz (pseud. Litwos) (1846-1916), prozaik i publicysta;
b) Jerzy Sienkiewicz (1897-1980), historyk sztuki, muzeolog;
c) Karol Sienkiewicz (pseud. Karol z Kalinówki) (1793-1860), publicysta, poeta


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Agnieszka Sienkiewicz – aktorka
  • Anatol Sienkiewicz – płk lek. wet. komendant Wojskowego Ośrodka Naukowo-Badawczego Służby Weterynaryjnej
  • Bartłomiej Sienkiewicz – polski polityk, minister kultury i dziedzictwa narodowego w rządzie Donalda Tuska
  • Bill Sienkiewicz – amerykański rysownik komiksów
  • Eugenia Sienkiewicz - malarka
  • Henryk Sienkiewicz – pisarz
  • Henryk Adam Sienkiewicz – polityk, inżynier górnik, poseł na Sejm X kadencji
  • Jan Sienkiewicz – działacz mniejszości polskiej na Litwie, publicysta, dziennikarz, poseł na Sejm Litwy
  • Jan Wiktor Sienkiewicz – historyk sztuki
  • Jerzy Sienkiewicz – satyryk
  • Jerzy Sienkiewicz – powstaniec warszawski
  • Joanna Sienkiewicz – aktorka

Wikipedia


sienkiewicze

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie podlaskim, w powiecie białostockim, w gminie Choroszcz;

 (1.2) geogr. wieś na Białorusi, w obwodzie brzeskim, w rejonie iwacewickim;

Wiktionary

Sienkiewicze – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie białostockim, w gminie Choroszcz.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego. Rezydowały w niej zamożne rody szlacheckie, takie jak Markowscy, Zborowscy czy też Dydyńscy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Po wojnie Sienkiewicze znalazły się na terenie Związku Sowieckiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sienkiewiczówka ż., sienkiewiczolog mos., sienkiewicziana nmos., sienkiewiczanin mos., sienkiewiczanka ż.

 przym. sienkiewicki, sienkiewiczowski

Wiktionary


sienkiewicziana

wszystko, co dotyczy twórczości i życia Henryka Sienkiewicza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) liter. autografy i dokumenty dotyczące Henryka Sienkiewicza

 (1.2) druk. księg. wydawnictwa związane z Henrykiem Sienkiewiczem i jego twórczością

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Hrabiemu udało się zebrać sporą liczbę sienkiewiczianów.

 (1.2) W tej księgarni kupisz ostatnie sienkiewicziana.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sienkiewiczówka ż., Sienkiewicze lm nm., sienkiewiczolog mos., sienkiewiczowskość ż., sienkiewiczyzm mrz.

 przym. sienkiewiczowski, Sienkiewiczowski

 przysł. sienkiewiczowsko

Wiktionary


sienkiewiczolog

badacz, znawca twórczości Henryka Sienkiewicza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) liter. znawca lub badacz twórczości i życia Henryka Sienkiewicza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Do rodzimych dołączyli sienkiewiczolodzy z Białorusi i Ukrainy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sienkiewicze lm nm., sienkiewicziana lm nm.

Wiktionary


sienkiewiczowski

dotyczący twórczości Henryka Sienkiewicza


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) liter. dotyczący życia i twórczości Henryka Sienkiewicza, charakterystyczny, typowy dla Sienkiewicza lub jego twórczości, taki jak u Sienkiewicza

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pierwowzorem sienkiewiczowskiego Kmicica był Samuel Kmicic herbu Radzic, wzmiankowany w pamiętnikach Paska.

 (1.1) Profesor zaapelował o ustanowienie roku 2016 rokiem sienkiewiczowskim.

 (1.1) Zapraszamy do zwiedzania Turystycznego Szlaku Sienkiewiczowskiego.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sienkiewicziana lm nm., Sienkiewicze lm nm., Sienkiewiczówka ż.

 przym. Sienkiewiczowski

Wiktionary


sienkiewiczówka

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. osiedle na Ukrainie, w rejonie łuckim;

Wiktionary

Sienkiewiczówka (ukr. Сенкевичівка) – osiedle typu miejskiego w rejonie łuckim (do 2020 w rejonie horochowskim) obwodu wołyńskiego na Ukrainie. Osiedle liczy 1,4 tys. mieszkańców (2001).

Znajduje tu się stacja kolejowa Sienkiewiczówka, położona na linii Lwów – Kiwerce.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przed wieczorem dojechaliśmy do Sienkiewiczówki na nocleg.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sienkiewicziana lm nm., Sienkiewicze lm nm.

 przym. sienkiewiczowski, Sienkiewiczowski

Wiktionary


sienko

nazwisko


SJP.pl


sienna

1. → siano;
2. katar sienny - katar występujący na tle uczuleniowym w okresie zbioru siana, kwitnienia traw i drzew;
3. dawniej: sieniowy


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sienna – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. kłodzkim, w gminie Stronie Śląskie
  • Sienna – wieś w woj. małopolskim, w pow. nowosądeckim, w gminie Gródek nad Dunajcem
  • Sienna – wieś w woj. śląskim, w pow. żywieckim, w gminie Lipowa
  • Sienna – amerykańska wrestlerka
  • Sienna – wzniesienie w obrębie Wzgórz Trzebnickich w gminie Oborniki Śląskie
  • ulica Sienna w Warszawie
  • ulica Sienna w Krakowie
  • Sienna Center
  • Sienna Miller
  • Siena

Wikipedia


siennianin

mieszkaniec Sienna (miasta w Polsce)


SJP.pl


siennianka

mieszkanka Sienna (miasta w Polsce)


SJP.pl


siennica

1. nazwa dwóch wsi w Polsce;
2. nazwa dwóch rzek w Polsce;
3. miejscowość na Białorusi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. roln. zadaszenie na słomę lub zboże na czterech słupach

Wiktionary

Si

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gaździe ktoś podpalił siennicę.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siano n., siennik mrz.

 przym. sienny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) bróg

Wiktionary


siennicki

przymiotnik od: Siennica Różana


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jerzy Siennicki – polski inżynier architekt
  • Paweł Siennicki – polski dziennikarz
  • Teofil Siennicki – polski aktor i przedsiębiorca teatralny, uczestnik powstania styczniowego

Wikipedia


sienniczanin

mieszkaniec Siennicy, Siennicy Królewskiej Dużej, Siennicy Królewskiej Małej, Siennicy Nadolnej lub Siennicy Różanej


SJP.pl


sienniczanka

mieszkanka Siennicy, Siennicy Królewskiej Dużej, Siennicy Królewskiej Małej, Siennicy Nadolnej lub Siennicy Różanej


SJP.pl


sienniczek

zdrobnienie od: siennik


SJP.pl


siennik

płócienny materac wypchany słomą lub sianem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) duży płócienny worek wypełniony słomą (sieczką) lub sianem, służący za materac do spania;

Wiktionary

Siennik – duży płócienny worek wypchany słomą lub sianem służący jako materac.

Polski działacz niepodległościowy Karol Levittoux aresztowany przez władze rosyjskie w 1841 i osadzony w Cytadeli Warszawskiej, popełnił samobójstwo podpalając swój siennik.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɕɛ̇̃ɲːik, AS: śė̃•ńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siano n., siennica ż.

 przym. siennikowy, sienny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Śląsk Cieszyński strużok

Wiktionary


siennikowy

przymiotnik od: siennik


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z siennikiem, dotyczący siennika

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siennik mrz.

Wiktionary


sienno

1. miasto w Polsce;
2. nazwa kilku wsi w Polsce;
3. miasto na Białorusi


SJP.pl

Si

Wikipedia


sienny

1. → siano;
2. katar sienny - katar występujący na tle uczuleniowym w okresie zbioru siana, kwitnienia traw i drzew;
3. dawniej: sieniowy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z sianem, dotyczący siana

 (1.2) daw. związany z sienią, dotyczący sieni

Wiktionary

Powiązane:

 (1.1)

:: rzecz. siennica ż., siennik mrz.

 (1.2)

:: rzecz. sień ż.

Wiktionary


siepacz

oprawca, bandyta, pozostający na czyichś usługach


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) oprawca, bandyta, pozostający na czyichś usługach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Trzej jego bracia zginęli w mękach, zgładzeni przez siepaczy Amina.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛpat͡ʃ, AS: śepač

Wiktionary


siepaczka

→ siepacz


SJP.pl

Patrz:

siepacz

siepak

nazwisko


SJP.pl


siepać

1. potocznie:
a) szarpać, targać
b) bić, smagać
2. siepać się: potocznie o tkaninie - strzępić się po brzegach


SJP.pl


siepietnica

Siepietnica – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie jasielskim, w gminie Skołyszyn. Ma status sołectwa.

W roku 2021 w Siepietnicy mieszkało 454 mieszkańców, z czego 51,8% stanowiły kobiety, a 48,2% mężczyźni

Wikipedia


siepietowski

nazwisko


SJP.pl


siepnąć

szarpnąć; targnąć


SJP.pl


siepraw

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siepraw – słowiańskie imię męskie
  • Siepraw – miejscowość w powiecie myślenickim, w województwie małopolskim
  • Siepraw – gmina
  • Siepraw – dawna gromada

Wikipedia


sieprawice

Sieprawice – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie lubelskim, w gminie Jastków.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa lubelskiego.

Obok miejscowości przepływa rzeka Ciemięga, lewy dopływ Bystrzycy.

Wikipedia


sieprawski

przymiotnik od: Siepraw


SJP.pl


sieracki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aaron Sieracki – amerykański zapaśnik
  • Franciszek Sieracki – polski wojskowy
  • Keith Sieracki – amerykański zapaśnik

Wikipedia


sieradowice

1. Sieradowice Pierwsze – wieś w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim;
2. Sieradowice Drugie – wieś w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sieradowice Drugie
  • Sieradowice Pierwsze

Wikipedia


sieradowicki

→ Sieradowice; sieradowski


SJP.pl


sieradowski

→ Sieradowice; sieradowicki


SJP.pl


sieradz

miasto w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Polsce w województwie łódzkim;

Wiktionary

Zobacz też: Sieradz w innych znaczeniach tej nazwy.

Sieradz – miasto w środkowej Polsce, w województwie łódzkim, w powiecie sieradzkim, położone na Nizinie Południowowielkopolskiej, nad Wartą, w Kotlinie Sieradzkiej. Przez Sieradz biegną drogi krajowe: nr 12, S8 i nr 83, a także linia kolejowa nr 14. Sieradz jest ważnym węzłem drogowym i ośrodkiem kulturalno-gospodarczym województwa łódzkiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sieradz leży nad Wartą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛrat͡s, AS: śerac

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sieradzanin mos., sieradzanka ż., Sieradzkie n.

 przym. sieradzki

Wiktionary


sieradzanin

mieszkaniec Sieradza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Sieradza

 (1.2) osoba pochodząca z Sieradza, urodzona w Sieradzu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sieradz m., Sieradzkie n., Sieradzanin m., Sieradzanka ż.

:: fż. sieradzanka ż.

 przym. sieradzki

Wiktionary


sieradzanka

mieszkanka Sieradza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Sieradza

 (1.2) kobieta pochodząca z Sieradza, urodzona w Sieradzu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sieradz m., Sieradzkie n., Sieradzanin m., Sieradzanka ż.

:: fm. sieradzanin m.

 przym. sieradzki

Wiktionary


sieradzki

przymiotnik od: Sieradz


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sieradzem, dotyczący Sieradza

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksy Sieradzki (1902–1985) – polski górnik, polityk
  • Andrzej Sieradzki (ur. 1945) – polski poeta, futurolog
  • Artur Sieradzki (zm. 1950) – polski prawnik
  • Edward Sieradzki (1913–2001) – polski polityk, poseł
  • Herman Sieradzki (XX w.) – polski aktor
  • Jerzy Sieradzki (1899–1918) – polski student, Orlę Lwowskie
  • Józef Sieradzki (1900–1960) – polski historyk
  • Juliusz Sieradzki (1912–1999) – polski żeglarz
  • Kamil Sieradzki (ur. 2002) – polski pływak
  • Makary Sieradzki (1900–1992) – polski pedagog, polonista, żołnierz
  • Maksymilian Sieradzki (XVIII w.) – polski pułkownik
  • Mieczysław (Mietek) Sieradzki (1921–20??) – polski dyplomata

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Z Bożej łaski król Polski, pan i dziedzic ziem krakowskiej, sandomierskiej, sieradzkiej, łęczyckiej, Kujaw, Pomorza i Rusi Kazimierz śle pozdrowienie Panu Papieżowi Innocentemu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sieradzkie n., Sieradz mrz., sieradzanin mos., sieradzanka ż.

Wiktionary


sieradzkie

przymiotnik od: Sieradz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. region sieradzki

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Susza dotknęła wiele gospodarstw w Sieradzkiem.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sieradz m., Sieradzanin m., Sieradzanka ż., sieradzanin m., sieradzanka ż.

 przym. sieradzki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ziemia sieradzka

Wiktionary


sierak

nazwisko


SJP.pl


sierakowianin

1. mieszkaniec Sierakowa (miasta w Polsce);
2. mieszkaniec Sierakowa Sławieńskiego, Sierakowa Słupskiego lub Sierakowa Śląskiego (wsi w Polsce)


SJP.pl


sierakowianka

1. mieszkanka Sierakowa (miasta w Polsce);
2. mieszkanka Sierakowa Sławieńskiego, Sierakowa Słupskiego lub Sierakowa Śląskiego (wsi w Polsce)


SJP.pl


sierakowice

nazwa dwóch wsi w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sierakowice – wieś w woj. pomorskim, w pow. kartuskim, w gminie Sierakowice
  • Sierakowice – wieś w woj. śląskim, w pow. gliwickim, w gminie Sośnicowice
  • Sierakowice – gmina wiejska
  • Sierakowice – dawna gromada w powiecie gliwickim
  • Sierakowice – dawna gromada w powiecie kartuskim
  • Sierakowice – nieczynna stacja kolejowa
  • Dekanat Sierakowice, Sierakowice Lewe, Sierakowice Prawe, Sierakowice-Wybudowanie, Sierakowice Skierniewickie
  • Nowy Sieraków, Sierakowo, Sieraków, Sierakówek, Sierakówka, Sierakówko

Wikipedia


sierakowicki

przymiotnik od: Sierakowice


SJP.pl


sierakowo

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sierakowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. golubsko-dobrzyńskim, w gminie Kowalewo Pomorskie
  • Sierakowo – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. mogileńskim, w gminie Jeziora Wielkie
  • Sierakowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Raciąż
  • Sierakowo – wieś w woj. mazowieckim, w pow. przasnyskim, w gminie Przasnysz
  • Sierakowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kościańskim, w gminie Kościan
  • Sierakowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. rawickim, w gminie Rawicz
  • Sierakowo – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. słupeckim, w gminie Strzałkowo
  • Sierakowo – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. polickim, w gminie Police
  • Sierakowo – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. stargardzkim, w gminie Dobrzany
  • Sierakowo – dawna gmina
  • Sierakowo – dawna gromada
  • Sierakowo Sławieńskie, Sierakowo Słupskie

Wikipedia


sierakowski

przymiotnik od: Sieraków


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sierakowem, dotyczący Sierakowa

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Adam Sierakowski – polski działacz społeczny
  • Alfons Sierakowski – polski działacz społeczny
  • Antoni Maciej Sierakowski – biskup katolicki
  • Jan Sierakowski – marszałek Izby Poselskiej Sejmu I Rzeczypospolitej
  • Józef Sierakowski:
    • Józef Sierakowski – polski dyplomata i historyk
    • Józef Sierakowski – polski powstaniec
    • Józef Sierakowski – polski generał
    • Józef Sierakowski – strażnik wielki koronny
  • Karol Sierakowski – polski generał
  • Michał Roman Sierakowski – biskup katolicki
  • Sebastian Sierakowski (zm. 1757) – starosta olszański

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Sieraków mrz.

Wiktionary


sieraków

1. miasto w Polsce;
2. nazwa kilku wsi w Polsce


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Wielkopolsce;

Wiktionary

Zobacz też: Sieraków w innych znaczeniach tej nazwy.

Sieraków – miasto w zachodniej Polsce, w woj. wielkopolskim, w powiecie międzychodzkim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Sieraków. Położone nad Wartą, na skraju Puszczy Noteckiej, na pograniczu Kotliny Gorzowskiej i Pojezierza Poznańskiego, pomiędzy dwoma jeziorami: Jaroszewskim i Lutomskim. Miasto posiada rozbudowaną infrastrukturę wypoczynkową (kręgielnia, liczne ośrodki wypoczynkowe) nad Jeziorem Jaroszewskim.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Lokalny koncern energetyczny zorganizował wczoraj w Sierakowie spotkanie z przedstawicielami naszej firmy.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sierakowski

Wiktionary


sierakówko

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sierakówko – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. czarnkowsko-trzcianeckim, w gminie Połajewo
  • Sierakówko – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. koszalińskim, w gminie Sianów
  • Nowy Sieraków, Sierakowice, Sierakowo, Sieraków, Sierakówek, Sierakówka

Wikipedia


sierant

nazwisko


SJP.pl


sierański

nazwisko


SJP.pl


sierbowice

Sierbowice – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie zawierciańskim, w gminie Pilica. Wieś przecina droga wojewódzka nr 794.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa katowickiego.

Wikipedia


siercinka

1. jeden włosek sierści;
2. coś podobnego do sierści;
3. coś zrobionego z sierści


SJP.pl


sierczynek

Sierczynek ( "Schierzighauland") – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie międzyrzeckim, w gminie Trzciel.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gorzowskiego.

Wikipedia


sierdzisty

1. przestarzałe: skłonny do gniewu; zapalczywy; srogi;
2. dawniej: gorliwy, żarliwy


SJP.pl


sierdzić

przestarzałe: sierdzić się - wybuchać gniewem, złościć się, gniewać się


SJP.pl


sierdziściej

stopień wyższy od przysłówka: sierdziście


SJP.pl


siergiej

1. rosyjskie imię męskie;
2. nazwisko


SJP.pl


siergiejewicz

nazwisko


SJP.pl


siermięga

1. krótki płócienny płaszcz noszony przez chłopów w dawnej Polsce; sukmana;
2. prostota, brak wyszukania;
3. prostactwo, prymitywność, brak obycia;
4. potocznie: kobieta niezdarna, powolna, niepotrafiąca radzić sobie w życiu; także o mężczyźnie z silniejszym zabarwieniem ekspresywnym; ciemięga, niedojda, niedorajda, oferma, ciamajda


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) daw. wierzchnie ubranie chłopskie z grubego samodziału;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Z siermięgą na plecy narzuconą wyszedł o kiju obejrzeć naprzód, jaki dzień się obiecywał.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siermiężny

 przysł. siermiężnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sukmana

Wiktionary


siermięgowy

przymiotnik od: siermięga


SJP.pl


siermiężniej

stopień wyższy od przysłówka: siermiężnie


SJP.pl


siermiężność

przaśność, zgrzebność, prostota, głównie stroju; bycie siermiężnym


SJP.pl


siermiężny

1. prosty, zgrzebny i nieefektowny;
2. używany na siermięgi;
3. noszący siermięgę; chłopski;
4. charakteryzujący się brakiem obycia, gburowatością


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący siermięgi, związany z siermięgą

przymiotnik jakościowy

 (2.1) cechujący się prostotą, brakiem wyszukania

 (2.2) charakteryzujący się prostactwem i brakiem obycia

Wiktionary

Przykłady

 (2.1) Dzieło Tarasewicza jest solidne i z chłopska siermiężne, choć pełne kolorystycznej subtelności i przewrotnej ironii.

 (2.2) Jego poczucie humoru nie robi na mnie wrażenia. To jest taki typowo polski, przaśny, siermiężny dowcip.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siermięga ż., siermiężka ż., siermiężność ż.

 przym. siermięgowy

 przysł. siermiężnie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. siermięgowy

 (2.1) zgrzebny, przaśny, prosty, surowy, nieefektowny

 (2.2) przaśny, pszenno-buraczany, prostacki, pospolity, plebejski, wulgarny, ordynarny, trywialny, prymitywny, niewybredny, niesmaczny

Wiktionary


sierniki

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sierniki – wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie nakielskim, w gminie Kcynia
  • Sierniki – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie kościańskim, w gminie Czempiń
  • Sierniki – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie obornickim, w gminie Rogoźno

Wikipedia


sierociniec

dom dla sierot


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) przest. dom dla sierot

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Po śmierci rodziców Paulina trafiła do sierocińca.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɛrɔˈt͡ɕĩɲɛt͡s, AS: śeroćĩńec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sierota, sierotka, sieroctwo

 czas. osierocać, osierocić

 przym. sierocy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dom dziecka; przest. ochronka, przytułek; pot. bidul

Wiktionary


sierociński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jacek Sierociński, (fl. 1967–1974), polski plastyk i scenograf
  • Jan Henryk Sierociński (1798–1837), polski ksiądz unicki, poeta, powstaniec listopadowy, zesłaniec syberyjski
  • Józef Sierociński (1891–1955), polski działacz polonijny, oficer Wojska Polskiego, adiutant Józefa Hallera
  • Magdalena Sierocińska, polska historyk
  • Roman Sierociński (1893–1976), polski polityk, działacz społeczny, nauczyciel i kapitan Wojska Polskiego
  • Ryszard Sierociński, wydawca z Sieradza
  • Steve Sierocinski (ur. 1923), gracz futbolu amerykańskiego
  • Teodozy Sierociński (1789–1857), polski gramatyk, krytyk literacki i pedagog

Wikipedia


sierocki

nazwisko


SJP.pl


sierocość

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) cecha tego, co sieroce

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sierocy

 przysł. sieroco

Wiktionary


sieroctwo

bycie sierotą


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) bycie sierotą

Wiktionary

Sieroctwo – fakt nieposiadania przez dziecko obojga rodziców (sierota zupełna) lub jednego rodzica ("półsierota"), braku innych opiekunów (odpowiedzialnych za wychowanie) bądź w ogóle jakichkolwiek krewnych. Sierota to dziecko niemające wymienionych członków rodziny. Brak tych osób może być dosłowny (śmierć, porzucenie, trwały pobyt z dala od siebie) bądź dorozumiany (brak zainteresowania, odebranie praw do opieki, wychowywanie przez inne osoby).

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. sierota m. ż., osierocenie n., sierociniec mrz., sierotka ż.

 czas. osierocić dk.

 przym. sierocy

Wiktionary


sierocy

odnoszący się do sieroty


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do sieroty, właściwy sierocie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Bo straszna to przecie myśl dla ludzkiego rozumu i nieznośne czucie dla serca matki sierocej, iż jej syn wałęsa się na dnie morza, nie mogąc znaleźć spoczynku, miotany i targany, z miejsca na miejsce przez tajemnicze i straszliwe oceanu potwory, jakoby w duszy szatana wyśnione - przez diabły morskie i rekiny, przez głowonogi ośmiornice, przez gruboskorupe langusty, ohydne kraby, oślizgłe mięczaki, ukwiały i jeżowce.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛˈrɔt͡sɨ, AS: śerocy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sierocość ż., sierota m./ż., sierotka m./ż., sieroctwo n., sierociniec m.

 czas. osierocać, osierocić

Wiktionary


sieroszewice

wieś w Polsce


SJP.pl

Sieroszewice – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie ostrowskim, w gminie Sieroszewice, w Kaliskiem, ok. 11 km na wschód od Ostrowa Wielkopolskiego.

Siedziba władz gminy wiejskiej Sieroszewice.

Wikipedia


sieroszewicki

przymiotnik od: Sieroszewice; sieroszewski


SJP.pl


sieroszewski

przymiotnik od: Sieroszewice; sieroszewicki


SJP.pl

Sieroszewski "(Rola odmienna IV, Rolicz)" – polski herb szlachecki, odmiana herbu Rola z nobilitacji.

Wikipedia


sieroszowice

Sieroszowice – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie polkowickim, w gminie Radwanice. Wieś jest siedzibą sołectwa Sieroszowice w którego skład wchodzi również przysiółek Ułanów.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa legnickiego.

Wikipedia


sieroszów

Sieroszów – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie ząbkowickim, w gminie Ząbkowice Śląskie.

Wikipedia


sierosław

imię męskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sierosław – forma męskiego imienia Sirosław
  • Sierosław – wieś w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim, w gminie Drzycim
  • Sierosław – wieś w województwie łódzkim, w powiecie piotrkowskim, w gminie Moszczenica
  • Sierosław – wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, w gminie Tarnowo Podgórne
  • Sierosław – wieś w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim, w gminie Wolin
  • Sierosław – gromada w powiecie świeckim
  • Sierosław – gromada w powiecie wolińskim
  • Port Sierosław

Wikipedia


sierosława

imię żeńskie


SJP.pl


sierosławice

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sierosławice – wieś w woj. lubuskim, w pow. strzelecko-drezdeneckim, w gminie Zwierzyn
  • Sierosławice – wieś w woj. małopolskim, w pow. proszowickim, w gminie Nowe Brzesko
  • Sierosławice – wieś w woj. opolskim, w pow. kluczborskim, w gminie Byczyna
  • Sierosławice – wieś w woj. świętokrzyskim, w pow. koneckim, w gminie Końskie

Wikipedia


sierosławiny

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sierosławy lub z nią związany


SJP.pl


sierosławostwo

Sierosław z żoną; Sierosławowie


SJP.pl


sierosławowie

Sierosław z żoną; Sierosławostwo


SJP.pl


sierosławowy

przymiotnik dzierżawczy - należący do Sierosława lub z nim związany


SJP.pl


sierosławski

nazwisko


SJP.pl


sierota

1. dziecko bez rodziców;
2. dziecko wychowujące się poza swoją prawdziwą rodziną;
3. kobieta samotna, opuszczona, niekochana;
4. potocznie: kobieta niezdarna; fajtłapa, oferma, ciamajda


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski lub żeński

 (1.1) dziecko, któremu umarło przynajmniej jedno z rodziców

 (1.2) pot. człowiek opuszczony, osamotniony

 (1.3) pot. człowiek niezaradny lub budzący współczucie

 (1.4) typogr. błąd polegający na pozostawieniu jednoliterowego wyrazu na końcu wiersza składanego tekstu

 (1.5) typogr. błąd polegający na pozostawieniu pojedynczego wiersza na dole kolumny składanego tekstu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sierota – osoba nieposiadająca obojga rodziców (sierota zupełna) lub jednego rodzica (półsierota)
  • sierota – nazwa dwóch różnych terminów dotyczących błędów łamania tekstu
  • Sierota – film z 2009 roku
  • Sierota Chasia – polski film fabularny z 1912 roku
  • Sieroty – wieś sołecka w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie gliwickim, w gminie Wielowieś
  • sierotki – odłam taborytów, radykalnej grupy husytów

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Kiedy umarła jego mama, został się sierotą.

 (1.1) Małżeństwo zaadoptowało sierotę.

 (1.5) Ten tekst jest brzydko złożony. Jest za dużo wdów i sierot.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛˈrɔta, AS: śerota

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sieroctwo n., sierociniec m., osierocenie n., osierocanie n., sierotki nmos., Sieroty nmos.

:: zdrobn. sierotka ż.

 czas. osierocać ndk., osierocić dk.

 przym. sierocy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.5) szewc

Wiktionary


sierotka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od sierota

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sierotka – potok, dopływ Giełczewki
  • Sierotka – pseudonim księcia Mikołaja Krzysztofa Radziwiłła, wojewody wileńskiego
  • sierotka (typografia) – błąd składu tekstu
  • sierotki – odłam taborytów
  • sierota

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sierotka Marysia pasła gąski na łące.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛˈrɔtka, AS: śerotka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sierota, sieroctwo, sierociniec

 czas. osierocać, osierocić

 przym. sierocy

Wiktionary


sieroń

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Aleksander Romuald Sieroń – polski lekarz
  • Filip Sieroń – polski działacz ruchu robotniczego i górniczego
  • Karolina Sieroń – polska lekarka

Wikipedia


sierp

1. narzędzie służące do żęcia
2. uderzenie w boksie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) roln. ręczne narzędzie rolnicze składające się z krótkiego półkoliście zakrzywionego ostrza osadzonego w drewnianym stylisku, służące do żęcia zbóż, traw itp.;

 (1.2) sport. w boksie: uderzenie zadane półkolistym ruchem ręki

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɕɛrp, AS: śerp

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sierpik mrz./mzw., sierpień m., sierpniówka ż.

 przym. sierpowaty, sierpowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) sierpowy

Wiktionary


sierpak

ręczny nóż ogrodniczy o sierpowato wygiętym ostrzu


SJP.pl

Sierpak – tradycyjne narzędzie rolnicze, stanowiące połączenie noża i sierpa. Składa się on z drewnianego drzewca oraz wygiętego, szerokiego ostrza, często zakończonego hakiem.

Wikipedia


sierpc

miasto w Polsce


SJP.pl

Sierpc – miasto w Polsce położone w województwie mazowieckim, nad rzeką Sierpienicą przy jej ujściu do Skrwy, około 40 km na północ od Płocka. Siedziba władz powiatu sierpeckiego.

W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa płockiego.

Wikipedia


sierpczanin

mieszkaniec Sierpca


SJP.pl


sierpczanka

mieszkanka Sierpca


SJP.pl


sierpecki

przymiotnik od: Sierpc


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sierpcem, dotyczący Sierpca

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sierpik mzw./mrz., Sierpc mrz., sierpczanin m., sierpczanka ż.

Wiktionary


sierpianka

wycinka sierpianka - gatunek motyla z rodziny wycinkowatych


SJP.pl


sierpiec

gatunek ptaka z rodziny kaczkowatych; gągoł północny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. ptak z rodziny kaczkowatych;

Wiktionary

Sierpiec, gągoł północny ("Bucephala islandica") – gatunek ptaka z rodziny kaczkowatych (Anatidae). Zamieszkuje Amerykę Północną i Islandię. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Brzuch, szyja, boki pierś i ogon sierpca są czarne, z białymi plamami. (Wikipedia)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛrpʲjɛt͡s, AS: śerpʹi ̯ec

Wiktionary


sierpień

ósmy miesiąc roku kalendarzowego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) ósmy miesiąc w roku według kalendarza gregoriańskiego i juliańskiego;

Wiktionary

Si

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ja to, proszę pana, jadę w sierpniu do Bułgarii. Konkretnie to do Złotych Piasków, wie pan, to taki bardzo ekskluzywny kurort – wyjaśniła z dumą kobieta.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛrpʲjɛ̇̃ɲ, AS: śerpʹi ̯ė̃ń

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sierpik mrz./mzw., sierp m., sierpniówka ż.

 przym. sierpniowy, sierpowy

Wiktionary


sierpik

1. mały sierp;
2. typ kwiatostanu wieloosiowego;
3. gatunek bakterii zaliczany do typu sinic; afanizomenon;
4. sztuczny rodzaj grzybów mitosporowych; fuzarium, nalotek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: sierp

 (1.2) mały sierp

 (1.3) bot. typ kwiatostanu z kwiatami, które wyrastają na szypułkach tylko po jednej stronie głównego pędu;

 (1.4) bot. nazwa systematyczna|Serratula|L.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny astrowatych;

 (1.5) biol. nazwa systematyczna|Fusarium|ref=tak., rodzaj grzybów z grupy niedoskonałych, o sierpowatych konidiach

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) icht. nazwa systematyczna|Trachinotus|ref=tak., rodzaj ryb okoniokształtnych z rodziny ostrobokowatych

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sierpik (botanika) – typ kwiatostanu
  • sierpik (roślina) – rodzaj roślin
  • sierpik (pleśń) – rodzaj grzybów
  • sierpik (ryba) – rodzaj ryb (Trachinotus)

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɕɛrpʲik, AS: śerpʹik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sierp m., sierpowy m., sierpówka ż., sierpień m., sierpowiec m., Sierpów m., Sierpowo n., Sierpówko n.

 przym. sierpowy, sierpecki, sierpniowy, sierpówkowy, sierpowaty

Wiktionary


sierpikowaty

lucerna sierpikowata - gatunek rośliny z rodziny bobowatych; lucerna sierpowata


SJP.pl


sierpikowiec

powszelatek sierpikowiec - motyl z rodziny powszelatkowatych


SJP.pl


sierpin

wieś w Polsce


SJP.pl

Sierpin (nazwa oboczna: Sierpinek, niem. Serpin) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie elbląskim, w gminie Elbląg. Leży na Wysoczyźnie Elbląskiej.

Wieś okręgu sędziego ziemskiego Elbląga w XVII i XVIII wieku. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa elbląskiego.

Wikipedia


sierpiński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jacek Sierpiński – polski publicysta
  • Seweryn Zenon Sierpiński – polski prozaik, regionalista
  • Wacław Sierpiński – polski matematyk
  • Walenty Sierpiński (zwany też Walentym z Lublina lub Lubelczykiem) – doktor medycyny
  • Zbigniew Sierpiński – polski entomolog leśny
  • Zdzisław Sierpiński – polski dziennikarz i krytyk muzyczny
  • Sierpiński – krater na Księżycu
  • Liczby Sierpińskiego

Wikipedia


sierpnica

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sierpnica – miejscowość w województwie dolnośląskim
  • sierpnica – rodzaj roślin z rodziny selerowatych

Wikipedia


sierpniowy

przymiotnik od: sierpień


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z sierpniem, charakterystyczny dla sierpnia, przypadający w sierpniu; taki, jak w sierpniu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przypominane są z okazji kolejnych rocznic strajki sierpniowe 1980 roku, powstanie "Solidarności".

 (1.1) Według dzisiejszej wiedzy nasz wszechświat, cały ten rozświetlony kosmiczny interes, który widzisz nad głową w sierpniowe noce, istnieje właśnie dzięki załamaniom symetrii.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛrpʲˈɲɔvɨ, AS: śerpʹńovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sierpień mrz., sierpniówka ż., sierp mrz., sierpik mrz./mzw., sierpak mrz., sierpowy mrz., Sierpień mos./ż.

 przym. sierpowy, sierpowaty, sierpikowaty, sierpiasty

Wiktionary


sierpniówka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) turyst. wycieczka za miasto w sierpniu

 (1.2) praw. zwyczajowa nazwa dekretu o karze śmierci dla zbrodniarzy faszystowskich;

Wiktionary

Sierpniówka – zwyczajowa nazwa dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego (PKWN) z dnia 31 sierpnia 1944 roku "o wymiarze kary dla faszystowsko-hitlerowskich zbrodniarzy winnych zabójstw i znęcania się nad ludnością cywilną i jeńcami oraz dla zdrajców Narodu Polskiego", ustalającego kary za współpracę z niemieckim okupantem.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɕɛrpʲˈɲufka, AS: śerpʹńufka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sierp m., sierpień m.

 przym. sierpniowy

Wiktionary


sierpodudek

rodzaj ptaków z rzędu dzioborożcowców


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. ptak z rodziny nazwa systematyczna|Phoeniculidae|ref=tak.;

Wiktionary


sierpodzioby

wanga sierpodzioba, hawajka sierpodzioba - gatunki ptaków


SJP.pl


sierpodziób

rodzaj ptaków z rodziny tymaliowatych; Erythrogenys


SJP.pl


sierposz

długoskrzydlak sierposz - owad z rodziny pasikonikowatych


SJP.pl


sierpotek

ptak z rzędu wróblowatych; tanager


SJP.pl


sierpotki

ptak z rzędu wróblowatych; tanager


SJP.pl


sierpowatość

1. → sierpowaty;
2. potocznie: anemia sierpowata - choroba


SJP.pl


sierpowaty

mający kształt sierpa, np. sierpowaty księżyc


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) mający kształt sierpa; półkoliście zakrzywiony

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sierp m., sierpik m., sierpowy mrz., sierpówka ż.

 przym. sierpowy, sierpniowy

 przysł. sierpowato

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sierpowy

Wiktionary


sierpowiec

rodzaj mchów z rodziny krzywoszyjowatych


SJP.pl


sierpowy

przymiotnik od: sierp


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący sierpa

 (1.2) mający kształt sierpa

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) sport. w boksie: uderzenie zadane półkolistym ruchem ręki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛrˈpɔvɨ, AS: śerpovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sierp m., sierpik mrz./mzw., sierpień m.

 przym. sierpowaty, sierpniowy

 przysł. sierpowato

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) półkolisty, sierpowaty

Wiktionary


sierpoń

sierpoń żółty - błonkówka z rodziny gąsienicznikowatych


SJP.pl

Sierpoń ("Ophion") – rodzaj błonkówek z rodziny gąsienicznikowatych.

Duże gąsienicznikowate. Polska nazwa zwyczajowa pochodzi od kształtu odwłoka, stromo wzniesionego na styliku a następnie sierpowato opadającego w dół. U samic pokładełko słabo wysunięte. Czułki 16 członowe[].

Wikipedia


sierpuchow

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. miasto w Rosji w obwodzie moskiewskim, nad Oką;

Wiktionary

Si

Wikipedia

Powiązane:

 przym. sierpuchowski

Wiktionary


sierpuchowski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sierpuchowem, dotyczący Sierpuchowa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sierpuchow mrz.

Wiktionary


sierpówka

ptak z rodzaju gołębiowatych z charakterystyczną, czarną obwódką na szyi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Streptopelia decaocto|Frivaldszky|ref=tak., gatunek ptaka z rodziny gołębiowatych;

 (1.2) ornit. ptak z gatunku sierpówek (1.1)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ekspansja sierpówki dokonała się w bardzo krótkim czasie.

 (1.2) Z gałęzi starej akacji zerka na mnie sierpówka, czy tam cukrówka, zwał jak chciał.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sierp mrz., sierpowy mrz., sierpik mzw./mrz.

 przym. sierpowy, sierpowaty

 przysł. sierpowato

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) synogarlica turecka, gw. Śląsk Cieszyński, Zaolzie cukrówka

Wiktionary


sierra

[czytaj: sjerra] w krajach hiszpańskojęzycznych: pasmo górskie


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sierra (hiszp. – z łac. serra: piła) – określenia pasma górskiego w Ameryce Łacińskiej i na Półwyspie Iberyjskim.
  • hrabstwo Sierra (ang. Sierra County) – w stanie Kalifornia
  • hrabstwo Sierra (ang. Sierra County) – w stanie Nowy Meksyk
  • SIERRA – program Unii Europejskiej
  • Sierra Entertainment (dawniej Sierra On-Line) – były wydawca i producent gier komputerowych
  • Ford Sierra – samochód osobowy
  • GMC Sierra – samochód osobowy typu pickup
  • Sierra – typ radzieckich atomowych okrętów podwodnych
  • Sierra – nagroda filmowa przyznawana od 1997 r. przez Las Vegas Film Critics Society
  • Sierra Fowler, 1905 – synonim rodzaju Scomberomorus

Wikipedia


sierraleonka

obywatelka Sierra Leone


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) obywatelka Sierra Leone

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsʲjɛrːalɛˈɔ̃ŋka, AS: sʹi ̯e•raleõŋka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sierra Leone n.

:: fm. Sierraleończyk mos.

 przym. sierraleoński

Wiktionary


sierraleończyk

obywatel Sierra Leone


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) obywatel Sierra Leone

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsʲjɛrːalɛˈɔ̃j̃n͇t͡ʃɨk, AS: sʹi ̯e•raleõĩ ̯ṇčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sierra Leone n.

:: fż. Sierraleonka ż.

 przym. sierraleoński

Wiktionary


sierraleoński

przymiotnik od: Sierra Leone


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) odnoszący się do państwa Sierra Leone

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Miasto połączone jest asfaltową drogą z Freetown – stolicą kraju odległą o około 300 km. Znajduje się tu także krajowy port lotniczy Kenema obsługiwany przez sierraleońskie linie West Coast Airways.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsʲjɛrːalɛˈɔ̃j̃sʲci, AS: sʹi ̯e•raleõĩ ̯sʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sierraleończyk mos., Sierraleonka ż., Sierra Leone n.

Wiktionary


siersza

osiedle miasta Trzebinia


SJP.pl

Siersza – osiedle miasta Trzebinia, w powiecie chrzanowskim, w województwie małopolskim. Siersza była jedną z najstarszych miejscowości Małopolski o bogatej tradycji górniczej i energetycznej oraz dużych walorach estetycznych: w pobliżu Sierszy powstała Kopalnia Węgla Kamiennego Siersza i Elektrownia Siersza.

Wikipedia


sierszański

przymiotnik od: Siersza (osiedle w Trzebini lub tamtejsza elektrownia)


SJP.pl


sierzchowo

Sierzchowo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie aleksandrowskim, w gminie Waganiec.

Wikipedia


sierzchów

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sierzchów – wieś w woj. łódzkim, w pow. skierniewickim, w gminie Bolimów
  • Sierzchów – wieś w woj. mazowieckim, w pow. piaseczyńskim, w gminie Góra Kalwaria
  • Sierzchów – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. kaliskim, w gminie Opatówek

Wikipedia


sierzputowski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bolesław Sierzputowski – polski wojskowy
  • Grzegorz Sierzputowski – polski aktor
  • Piotr Sierzputowski – polski trener tenisa
  • Tadeusz Sierzputowski – polski matematyk, pedagog i wydawca
  • Włodzimierz Sierzputowski – polski architekt, konserwator zabytków

Wikipedia


sierścień

bezkręgowiec zaliczany do wszołów, z podgromady owadów uskrzydlonych; pasożyt bytujący w sierści psów i wilków


SJP.pl


sierściowy

przymiotnik od: sierść


SJP.pl


sierściuch

1. potocznie: zwierzę pokryte sierścią; futrzak;
2. pogardliwie: człowiek brudny, niezadbany


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) żart. pogard. kot

 (1.2) gryzoń z rodziny nazwa systematyczna|Tarsomys|ref=tak.;

Wiktionary

Sierściuch ("Tarsomys") – rodzaj ssaków z podrodziny myszy (Murinae) w obrębie rodziny myszowatych (Muridae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ten głupi sierściuch znów wlazł do garażu i pobrudził samochód!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛrʲɕt͡ɕux, AS: śerʹśćuχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sierść, sierścień

 przym. sierściowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kot, futrzak, dachołaz

Wiktionary


sierść

okrywa włosowa u większości ssaków


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. owłosienie ssaków;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zebra ma sierść w czarno-białe paski.

 (1.1) Wełna jest materiałem uzyskiwanym z owczej sierści.

 (1.1) W pewnej chwili stare babsko z chytrymi oczami wprowadziło między strojny tłum młode koźlątko z sierścią jak śnieg bielutką.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛrʲɕt͡ɕ, AS: śerʹść

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sierściuch, sierścień

 przym. sierściowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) łow. okrywa

Wiktionary


sierż.

skrót od: sierżant (czytany jako cały, odmienny wyraz)


SJP.pl

skrót

 (1.1) = wojsk. sierżant

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) OR-6

Wiktionary


sierżancina

ekspresywnie: sierżant


SJP.pl


sierżancki

dotyczący sierżanta


SJP.pl


sierżant

1. stopień podoficerski wyższy od plutonowego, niższy od chorążego;
2. podoficer mający ten stopień


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stopień wojskowy stosowany także w niektórych innych formacjach zmilitaryzowanych, np. w policji; w polskim wojsku zaliczany do wyższych stopni podoficerskich, następujący bezpośrednio po plutonowym; następny, wyższy stopień to starszy sierżant;

Wiktionary

Sierżant (sierż.) – stopień wojskowy stosowany także w niektórych innych formacjach zmilitaryzowanych, np. w policji. W polskim wojsku zaliczany do wyższych stopni podoficerskich, następujący bezpośrednio po plutonowym. Następny, wyższy stopień nosi nazwę starszy sierżant.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jakiś sierżant się pytał: nałogi, czy jakieś sznyty na rękach mam, czy ćpam, po czym stwierdził, że będę dobry jako mechanik czołgu T-55.

 (1.1) Odznaką sierżanta w Wojsku Polskim i Bundeswehrze, jest tzw. „krokiewka”, czyli rzymska cyfra pięć (= 5), natomiast w innych armiach stopień sierżanta często oznacza się trzema takimi „krokiewkami”, podczas gdy pojedyncza oznacza często żołnierza w stopniu równorzędnym do polskiego starszego szeregowego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛrʒãnt, AS: śeržãnt

Wiktionary

Powiązane:

 przym. sierżancki

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) skr. sierż.

Wiktionary


sierżantka

→ sierżant


SJP.pl

Patrz:

sierżant

sierżantować

czasownik

 (1.1) być sierżantem, pełnić funkcję sierżanta

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Rozsądna część umysłu Colona zastanawiała się, czy celem istnienia oficerów nie jest to, by stali między sierżantami a całym tym gó... tą górą papierów, by ci mogli sierżantować w spokoju.

Wiktionary


sierżniki

Sierżniki – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie łowickim, w gminie Chąśno.

Wieś duchowna "Sierniki" położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie gąbińskim ziemi gostynińskiej województwa rawskiego. "Sierzniki" były wsią klucza łowickiego arcybiskupów gnieźnieńskich. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa skierniewickiego.

Wikipedia


siestrzan

w budownictwie drewnianym, zwłaszcza na Podhalu: gruba, zwykle zdobiona belka stropowa biegnąca wzdłuż całego pułapu dla podtrzymania go; sosrąb, sosręb, siostrzan, tragarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) daw. syn siostry

 (1.2) etn. bud. przest. element architektoniczny typowego drewnianego domu, gruba belka stropowa biegnąca wzdłuż całego pułapu i podtrzymująca go, często o walorach ozdobnych; Gloger.;

 (1.3) bot. nazwa systematyczna|Boltonia|ref=tak., roślina z rodziny astrowatych

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Syn siostry nazywany był siestrzanem.

 (1.2) Siestrzan, szeroki poprzeczny podciąg pod belkami, robiony był z jednej połowy dużej kłody.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛsṭʃãn, AS: śesṭšãn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siostra ż., siostrzyczka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siostrzeniec, daw. siestrzeniec, daw. siostrzan, daw. siostrzanek, daw. siestrzanek, daw. siestrzeniec

 (1.2) sosrąb, sosręb, przest. siostrzan, daw. tram, daw. podciąg, daw. reg. siostrzeń, daw. siestrzoń, daw. reg. sostroń, daw. reg. sostruń, daw. reg. siostrzeniec, daw. reg. siestrzeniec, daw. reg. siostrzamb, daw. stragarz

Wiktionary


siestrzanek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. kuzyn

 (1.2) stpol. mąż siostry

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siestrzanka ż., siostra ż., siostrunia ż., siostrzyca ż., siostrzyczka ż., siestrzeniec m.

 przym. siostrzany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siestrzeniec

Wiktionary


siestrzanka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. kuzynka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siostra ż., siostrunia ż., siostrzyca ż., siostrzyczka ż., siestrzanek m., siestrzeniec m.

 przym. siostrzany

Wiktionary


siestrzenica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) stpol. siostrzenica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siestrzeniec m., siostra ż., siostrunia ż., siostrzenica ż., siostrzeniczka ż., siostrzyca ż., siostrzyczka ż.

 przym. siostrzany

Wiktionary


siestrzeniec

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) daw. syn siostry lub brata

 (1.2) etn. daw. reg. belka stropowa, siestrzan

 (1.3) stpol. kuzyn

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Prędko mi poszepnął plenipotent do ucha, abym tego młodzieńca jak najgrzeczniej przyjął, bo to siestrzeniec rodzony jaśnie wielmożnego prezydenta […]

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛˈsṭʃɛ̃ɲɛt͡s, AS: śesṭšẽńec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siestrzanka ż., siestrzanek mos., siostrzyczka ż., siostra, siestrzenica

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siostrzeniec, daw. siestrzan, daw. siostrzan, daw. siostrzanek, daw. siestrzanek

 (1.2) sosrąb, sosręb, przest. siestrzan, przest. siostrzan, przest. stragarz, daw. podciąg, daw. siestrzoń, daw. reg. siostrzeń, daw. reg. sostroń, daw. reg. sostruń, daw. reg. siostrzeniec, daw. reg. siostrzamb, daw. reg. tram

 (1.3) stpol. siestrzanek

Wiktionary


siestrzewit

imię męskie


SJP.pl

Siestrzewit – staropolskie imię męskie, zawierające nazwę stopnia pokrewieństwa "siostra" (psł. "*sestra"), złożone z członów "Siestrze-" ("siostrze") i "-wit" ("pan, władca"). Znaczenie imienia: "ten, który sprawuje władzę nad swoją siostrą".

Siestrzewit imieniny obchodzi 20 lutego.

Wikipedia


siestrzeń

Siestrzeń – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie grodziskim, w gminie Żabia Wola.

Wieś szlachecka Siestrzinia położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie błońskim ziemi warszawskiej województwa mazowieckiego.

Wikipedia


siew

rozsypywanie nasion w spulchnioną glebę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) roln. umieszczanie nasion w przygotowanej ziemi i przykrywanie ich warstwą gleby

 (1.2) roln. nasiona do zasiania lub już kiełkujące

Wiktionary

Siew – umieszczanie materiału siewnego w łożu siewnym na zalecanej głębokości i w odpowiednich odstępach, z jednoczesnym przykrywaniem go warstwą ziemi. Siewowi towarzyszą często dodatkowe czynności uprawowe ułatwiające równomierne i wysokiej jakości wschody, takie jak: wyrównywanie, dociskanie lub spulchnianie roli, wykonywanie bruzdki siewnej, dociskanie nasion lub przykrywanie ich warstwą ziemi, wyrównywanie lub profilowanie gleby.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Siew jesienny daje przeważnie obfite wschody i silniejsze siewki oraz uwalnia od potrzeby przechowywania nasion.

 (1.1) Demeter opiekowała się wzrostem zbóż od siewu aż po żniwa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siewki nmos., sianie n., siewca mos., siewczyni ż., siewka ż., siewnik mrz.

 przym. siewny, siejny

 czas. zasiać, siać, zasiewać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) obsiew, posiew, siejba, wysiew, zasiew

 (1.2) zasiew

Wiktionary


siewać

rzadko: siać od czasu do czasu


SJP.pl


siewca

1. ten, kto sieje zboże, ziarno;
2. ten, kto coś propaguje, szerzy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) roln. osoba siejąca ziarno w polu

 (1.2) przen. ktoś, kto propaguje, szerzy coś, co ma się rozpowszechnić wśród ludzi

Wiktionary

Siewca – tytuł kilku obrazów olejnych oraz szkiców przedstawiających siewcę na polu, namalowanych przez holenderskiego artystę Vincenta van Gogha w czerwcu, wrześniu, październiku oraz w listopadzie 1888 roku podczas jego pobytu w Arles.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zaiste, podobnie jak ulewa i śnieg spadają z nieba i tam nie powracają, dopóki nie nawodnią ziemi, nie użyźnią jej i nie zapewnią urodzaju, tak iż wydaje nasienie dla siewcy i chleb dla jedzącego, tak słowo, które wychodzi z ust moich, nie wraca do Mnie bezowocne, zanim wpierw nie dokona tego, co chciałem, i nie spełni pomyślnie swego posłannictwa.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sianie n., posianie n., zasiewanie n., zasianie n., siew mrz., siewnik mrz., zasiew m., siewka ż., posiew m., odsiew m., wysiewanie n., wysianie n., odsiewanie n., odsianie n., podsiewanie n., podsianie n., obsiewanie n., obsianie n., wsiewanie n., wsianie n., siewnica ż., siewniczka ż., sieweczka ż., siewniczek m., sieweczkowate nmos., podsiew m., dosiewanie n., dosianie n., osiewek m., przysiewanie n., przysianie n., rozsiewanie n., rozsianie n.

:: fż. siewczyni ż.

 czas. siać ndk., posiać dk., zasiewać ndk., zasiać dk., wysiewać ndk., wysiać dk., odsiewać ndk., odsiać dk., podsiewać ndk., podsiać dk., obsiewać ndk., obsiać dk., wsiewać ndk., wsiać dk., dosiewać ndk., dosiać dk., przysiewać ndk., przysiać dk., rozsiewać ndk., rozsiać dk.

 przym. siewny, zasiewowy, siewnikowy, posiewowy, siewnicowy, siewniczkowy, siewniczkowaty, siewkowy, rozsiany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) propagator, głosiciel

Wiktionary


siewczyni

→ siewca


SJP.pl

Patrz:

siewca

sieweczka

1. zdrobnienie od: siewka;
2. sieweczka obrożna - gatunek ptaków nadwodnych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: siewka

 (1.2) ornit. nazwa systematyczna|Charadrius|ref=tak., ptak z podrodziny sieweczek rodziny sieweczkowatych;

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siewki nmos., sieweczkowate nmos., siewca mos., siewka ż.

Wiktionary


sieweczkowate

o cechach sieweczkowatych (rodzina ptaków)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Charadriidae|Leach|ref=tak., rodzina małych i średnich ptaków zamieszkujących cały świat poza Antarktydą;

Wiktionary

Sieweczkowate (Charadriidae) – rodzina ptaków z rzędu siewkowych (Charadriiformes).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) U sieweczkowatych słabo zaznaczony jest dymorfizm płciowy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siewca mos., sieweczka ż., siewka ż., siewkowce lm nm., siewkowe lm nm.,

Wiktionary


sieweczkowaty

o cechach sieweczkowatych (rodzina ptaków)


SJP.pl


siewiera

nazwisko


SJP.pl


siewierak

piędzik siewierak - motyl z rodziny miernikowcowatych


SJP.pl


siewierodonieck

miasto na Ukrainie


SJP.pl


siewierski

przymiotnik od: Siewiersk (wieś)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Siewierzem, dotyczący Siewierza (miasta w Polsce)

 (1.2) związany z Siewierzanami lub Siewierszczyzną

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siewierz mrz., siewierzanin mos., siewierzanka ż., Siewierszczyzna ż., Siewierzanin mos.

Wiktionary


siewierszczyzna

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. kraina obejmująca okolice Nowogrodu Siewierskiego, dawne księstwo siewierskie;

Wiktionary

Si

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do tego, że zaledwie w trzy miesiące Rosja opanowała ziemie litewskie na wschód od Dźwiny i Dniepru oraz całą Siewierszczyznę i Czernihowszczyznę, przyczyniły się słabe, w większości drewniane umocnienia miast oraz słabe garnizony.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siewierski

Wiktionary


siewierz

miasto w Polsce


SJP.pl

}|-

Siewierz – miasto w południowej Polsce, w województwie śląskim, w powiecie będzińskim, siedziba władz gminy miejsko-wiejskiej Siewierz, w Zagłębiu Dąbrowskim. Według danych z 31 grudnia 2019 r. miasto miało 5568 mieszkańców.

Miasto biskupstwa krakowskiego w księstwie siewierskim w końcu XVI wieku.

Wikipedia


siewierzanin

mieszkaniec Siewierza


SJP.pl


siewierzanka

mieszkanka Siewierza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Siewierza

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siewierz m., Siewierzanka ż., Siewierzanin m.

:: fm. siewierzanin m.

 przym. siewierski

Wiktionary


siewka

1. w hodowli roślin uprawnych rozmnażanych zwykle wegetatywnie (np. ziemniak): roślina wyrosła z nasienia, przeznaczona do dalszej hodowli;
2. przedstawiciel rodziny ptaków z rzędu mew


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. mały lub średniej wielkości ptak wodno-błotny;

 (1.2) bot. młoda roślina wyrosła z nasienia;

Wiktionary

Si

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Siew jesienny daje przeważnie obfite wschody i silniejsze siewki oraz uwalnia od potrzeby przechowywania nasion.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siewkowce nmos., sieweczkowate nmos., siew mrz., siewca mos., sieweczka ż., siewki lm nm., siewkowe nmos.

Wiktionary


siewki

jeden z rzędów ptaków grzebieniowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Pluvialinae|Brisson|ref=tak., monotypowa podrodzina ptaków z rodziny sieweczkowatych, obejmująca gatunki występujące w Eurazji i Ameryce Północnej;

forma rzeczownika.

 (2.1) plural|siewka.

Wiktionary

Siewki (Pluvialinae) – monotypowa podrodzina ptaków z rodziny sieweczkowatych (Charadriidae).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Do podrodziny siewek należy m.in. siewnica.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siew mrz., siewka ż., siewkowe nmos., siewca mos., sieweczka ż.

Wiktionary


siewkowate

rodzina ptaków z rzędu siewkowych; sieweczkowate


SJP.pl


siewkowaty

o cechach siewkowatych (rodzina ptaków)


SJP.pl


siewkowce

przedstawiciel podrzędu ptaków z rzędu siewkowych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Charadrii|Huxley|ref=tak., podrząd ptaków z rzędu siewkowych zamieszkujących wszystkie kontynenty;

Wiktionary

Siewkowce (Charadrii) – podrząd ptaków z rzędu siewkowych (Charadriiformes).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ostrygojady i pijawniki zalicza się do siewkowców.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sieweczkowate lm nm., siewka ż., siewkowe lm nm.

Wiktionary


siewkowe

rząd ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych Neornithes


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Charadriiformes|Huxley|ref=tak., rząd ptaków z infragromady ptaków neognatycznych;

Wiktionary

Siewkowe, siewkowate, mewy-siewki (Charadriiformes) – rząd ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych Neornithes.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rząd siewkowych dzieli się na trzy dobrze zdefiniowane podrzędy (…)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siewki nmos., sieweczkowate nmos., siewka ż., siewkowate lm nm., siewkowce lm nm.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siewkowate, mewy-siewki

Wiktionary


siewkowiec

przedstawiciel podrzędu ptaków z rzędu siewkowych


SJP.pl


siewkowy

1. → siewka;
2. o cechach siewkowych (rząd ptaków)


SJP.pl


siewnica

ptak z rodziny siewek, występujący na obszarach arktycznych, pojawiający się w Polsce podczas przelotów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Pluvialis squatarola|ref=tak., gatunek średniej wielkości ptaka wędrownego;

Wiktionary

Siewnica ("Pluvialis squatarola") – gatunek średniej wielkości ptaka wędrownego z rodziny sieweczkowatych (Charadriidae), zamieszkujący tundrę Eurazji, Ameryki Północnej od Półwyspu Melville’a do Ziemi Baffina. Zimuje na wybrzeżach obu Ameryk, zachodniej i południowej Europy, Afryki, południowej części Azji oraz Indonezji i Australii. W Polsce licznie spotykana na wybrzeżu podczas przelotów. W głębi kraju rzadsza, lecz również pojawia się regularnie.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɕɛvʲˈɲit͡sa, AS: śevʹńica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siewca mos.

Wiktionary


siewnik

maszyna rolnicza używana do wysiewania nasion roślin uprawnych i do rozsypywania nawozów


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) roln. maszyna rolnicza służąca do wysiewu ziarna;

Wiktionary

Si

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rolnik użył siewnika do wysiewu ziarna rzepaku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛvʲɲik, AS: śevʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siewca m., sianie n., posianie n., zasianie n., obsianie n., posiew m., siemię n., siew mrz.

 czas. zasiewać, siać ndk., posiać dk., zasiać dk., obsiać dk.

 przym. siewny, siewnikowy

Wiktionary


siewnikowy

→ siewnik


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z siewnikiem, dotyczący siewnika

Wiktionary

Patrz:

siewnik

Powiązane:

 rzecz. siewnik m., siewca mos.

Wiktionary


siewny

związany z siewem


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) roln. związany z siewem

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siew mrz., siewca mos., siewnik mrz.

 czas. przesiewać, zasiać, zasiewać

Wiktionary


siewruga

duża, wędrowna ryba z rodziny jesiotrowatych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) icht. nazwa systematyczna|Acipenser stellatus|Pallas|ref=tak., anadromiczna ryba wód pogranicza Europy i Azji, z rodziny jesiotrowatych;

Wiktionary

Siewruga, jesiotr gwiaździsty ("Acipenser stellatus, Huso stellatus") – gatunek anadromicznej ryby z rodziny jesiotrowatych (Acipenseridae). Ma duże znaczenie gospodarcze.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Obecnie wędrówki siewrugi w Dunaju uniemożliwia zapora w Żelaznej Bramie.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jesiotr gwiaździsty

Wiktionary


siewruk

nazwisko


SJP.pl


siewstwo

wydzielanie i rozprzestrzenianie wirusa przez zakażony organizm do otoczenia


SJP.pl


siezieniewski

nazwisko


SJP.pl


sieć

1. narzędzie do połowu ryb lub chwytania zwierząt;
2. rozpięta przez pająka pajęczyna;
3. krzyżujące się przewody, drogi, linie komunikacyjne itp.;
4. zasadzka na kogoś;
5. ogół placówek danego typu na jakimś terenie;
6. zorganizowana, tajna grupa ludzi;
7. internet


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) siatka z linek, służąca do połowu ryb lub małych zwierząt; ;

 (1.2) pajęczyna

 (1.3) połączone ze sobą urządzenia, współpracujące ze sobą; grupa osób współpracujących przy czymś

 (1.4) grupa instytucji, przedsiębiorstw, sklepów itp. pełniących tę samą funkcję

 (1.5) przen. pułapka

 (1.6) pot. sieć (1.3) elektroenergetyczna

 (1.7) pot. sieć (1.3) komputerowa, Internet

 (1.8) w go: sposób łapania kamieni polegający na odcięciu im jednym ruchem wszystkich dróg ucieczki;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sieć – termin w grze „go”
  • sieć pajęcza (pajęczyna) – konstrukcja pająka
  • sieć łowiecka – wnyki do chwytania ptaków, zwierząt
  • sieć rybacka – do połowu ryb
  • retiarius – broń gladiatorów
  • sieć społeczna – w socjologii
  • sieć badawcza – w metodologii nauki
  • sieć – powiązania właścicielskie i/lub organizacyjne w zarządzaniu i/lub prawie
    • np. sieć handlowa, usługowa, kulturalna – grupa budynków, oddziałów firmy, organizacji itp.
  • struktura sieciowa – w zarządzaniu (także w ekonomii)
  • sieć czynności (diagram Gantta, sieciowy) – harmonogram w metodzie planowania PERT
  • sieć transportowa – w transporcie zespół węzłów i szlaków

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Rybacy wcześniej wrócili z morza, bo zerwały im się sieci i nie mogli łowić ryb.

 (1.2) Pająk złapał muchę w swoją sieć.

 (1.3) Kiedy wreszcie przyłączą nas do sieci energetycznej?

 (1.4) W tej sieci sklepów jest bardzo drogo.

 (1.5) Kamil wpadł w sieci intryg Katarzyny.

 (1.6) Dopiero gdy włączyłem telewizor do sieci, pojawił się obraz.

 (1.7) Czy twój komputer ma dostęp do sieci?

 (1.8) Trzeba było ten tnący kamień złapać w sieć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛ̇t͡ɕ, AS: śėć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sieciówka ż., supersieć ż.

:: zdrobn. siatka ż., siateczka ż.

 przym. sieciowy, wewnątrzsieciowy, siatkowy, siatkowany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niewód

 (1.2) pajęczyna

 (1.3) siatka

 (1.4) korporacja, związek

 (1.5) sidła

 (1.6) zasilanie, gniazdko, kontakt

 (1.8) geta

Wiktionary


siećmiory

liczebnik wieloraki

 (1.1) stpol. siedmioraki

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛ̇t͡ɕˈmʲjɔrɨ, AS: śėćmʹi ̯ory

Wiktionary


sień

pierwsze pomieszczenie od wejścia, prowadzące do innych pomieszczeń


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pomieszczenie prowadzące do wnętrza domu

Wiktionary

Sień – przelotowe pomieszczenie przeznaczone do celów komunikacyjnych (niekiedy pełniące funkcje gospodarcze), usytuowane pomiędzy wejściem a dalszymi pomieszczeniami budynku lub budowli.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Czeladź usłyszawszy dzwonek wypadła przed sień, by pana witać, bo wiedziano od kompanionów, że przyjedzie.

 (1.1) Srodze obszarpany ganek wiódł do olbrzymiej, mrocznej sieni, zarzuconej najrozmaitszymi rupieciami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛ̇̃ɲ, AS: śė̃ń

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sioneczka ż., sionka, przedsionek

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przedpokój

Wiktionary


sieńko

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Czesław Sieńko – polski aktor-lalkarz, autor tekstów, reżyser teatralny
  • Jan Sieńko – polski polityk
  • Jerzy Sieńko – polski lekarz
  • Krzysztof Sieńko – polski lekkoatleta i bobsleista
  • Maciej Sieńko – polski unihokeista
  • Michał Sieńko – polski unihokeista

Wikipedia


sieńkowski

nazwisko


SJP.pl


sieński

nazwisko


SJP.pl


sieść

czasownik

 (1.1) stpol. siąść

Wiktionary


sifaka

ssak z rodziny indrisów występujący w lasach Madagaskaru


SJP.pl

Sifaka ("Propithecus") – rodzaj ssaków naczelnych z rodziny indrisowatych (Indridae).

Wikipedia


sifema

[czytaj: si-fema] pośrednia warstwa skorupy ziemskiej, złożona głównie z krzemu, żelaza i magnezu


SJP.pl


sig

skrótowiec

 (1.1) = System Informacji Geograficznej;

Wiktionary

Sig – miasto w Danii, w regionie Dania Południowa, w gminie Varde.

Wikipedia


sigil

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) znak, słowo lub emblemat, któremu przypisuje się magiczną moc;

 (1.2) pieczęć z symbolem demona, anioła lub bóstwa

Wiktionary

Zobacz też: Sigil – program komputerowy.

Sigil – symbol stworzony dla specyficznego celu, magicznego życzenia. Symboliczna reprezentacja rezultatu pożądanego przez maga lub osobę zainteresowaną. Termin ten pochodzi z łacińskiego słowa "sigillum", które oznacza „małą figurę”, „rzeźbę na pieczęci” lub „pieczęć”.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɕiɟil, AS: śiǵil

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siglum n.

Wiktionary


sigilaria

[czytaj: s-igilaria] karbońskie drzewo zarodnikowe osiągające do 20 metrów wysokości, o liściach o długości ok. 1 metra; sygilaria, pieczątkowiec, pieczęciowiec, drzewo pieczęciowe


SJP.pl


sigisbald

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) imię|polski|m.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie znam nikogo, kto by się nazywał Sigisbald.

Wiktionary


siglum

1. symbol literowy lub literowo-cyfrowy będący oznaczeniem biblioteki;
2. skrótowa lokalizacja fragmentu z Biblii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jęz. skrót

Wiktionary

Siglum, l. mn. sigla (synkopa z łac. singulae litterae – pojedyncze litery lub singula signa) – symbol literowy lub literowo-cyfrowy będący oznaczeniem biblioteki, stosowany w katalogach centralnych przy podawaniu lokalizacji wydawnictw oraz wypożyczaniu międzybibliotecznym i informacji naukowej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Profesor kazał nam się też nauczyć siglów używanych w literaturze przedmiotowej.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsʲiɡlũm, AS: sʹiglũm

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sigil mrz.

Wiktionary


sigma

[czytaj: s-igma]
1. nazwa jednej z liter alfabetu greckiego;
2. w matematyce: znak sumy w postaci greckiej litery sigma;
3. łoże rzymskie o łukowatym kształcie, dopasowanym do okrągłego stołu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jęz. nazwa osiemnastej litery alfabetu greckiego, σ;

rzeczownik, rodzaj żeński lub męskoosobowy

 (2.1) slang. odnoszący sukcesy inteligentny indywidualista, samowystarczalny i odrzucający hierarchię społeczną

 (2.2) slang. osoba, o której mówiący ma dobrą opinię

Wiktionary

Sigma (stgr. σῖγμα, nwgr. σίγμα, pisana Σ, σ lub ς) – osiemnasta litera współczesnego alfabetu greckiego, przy czym „Σ” to majuskuła, „σ” to minuskuła stosowana na początku lub w środku wyrazu, „ς” zaś na jego końcu. W dawnym greckim systemie liczbowym używano jej również do oznaczania liczby 200. Zwłaszcza w starych tekstach występują alternatywne formy „Ϲ, ϲ, Ͻ, ͻ”.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Odchylenie standardowe, oznaczane grecką literą σ (sigma), jest miarą rozproszenia wyników wokół średniej wartości.

 (2.2) Beka z kukoldów, co nazywali jakiegoś beciaka z twitcha sigmą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsʲiɡma, AS: sʹigma

Wiktionary

Powiązane:

 (2.1-2)

:: rzecz.

::: zdrobn. sigiemka

:: czas. przysigmić

:: przym. sigmowy, sigmastyczny

:: przysł. sigmastycznie

Wiktionary


sigmamycyna

mieszanina antybiotyków oleandomycyny i tetracykliny, o bardzo szerokim zakresie działania


SJP.pl


sigmoidoskop

wziernik wprowadzany do wnętrza jelita grubego, używany w sigmoidoskopii


SJP.pl


sigmoidoskopia

metoda badania diagnostycznego polegająca na wziernikowaniu wnętrza jelita grubego, począwszy od odbytu aż do esicy, za pomocą wziernika - sigmoidoskopu


SJP.pl

Sigmoidoskopia – jest to badanie endoskopowe ostatnich 60–80 cm jelita grubego, czyli odbytnicy, esicy i części zstępnicy. Może pełnić zarówno funkcję diagnostyczną (stwierdzenie na powierzchni błony śluzowej owrzodzeń, polipów, guzów, deformacji, zmian naczyniowych, miejsc krwawienia), jak i terapeutyczną (zatamowanie przy użyciu lasera czynnego krwawienia). Sigmoidoskopia umożliwia pobranie wycinków do badania histopatologicznego.

Wikipedia


sigmoidoskopowy

→ sigmoidoskop


SJP.pl

Patrz:

sigmoidoskop

sigmund

[czytaj: z-igmund] niemieckie imię męskie


SJP.pl


sign.

skrót od: signatum (o dokumencie: podpisany, oznaczony, opieczętowany)


SJP.pl


signatum

[czytaj: s-ignatum] o dokumencie: podpisany, oznaczony, opieczętowany


SJP.pl


signor

[czytaj: s-inior] forma grzecznościowa używana we Włoszech; pan


SJP.pl


signora

[czytaj: s-iniora] forma grzecznościowa używana we Włoszech w stosunku do mężatek lub kobiet starszych; pani


SJP.pl


signoret

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Simone Signoret – francuska aktorka
  • Victor Antoine Signoret – francuski lekarz, farmaceuta i entomolog

Wikipedia


signoria

[czytaj: s-iniorija]
1. ustrój miast północnowłoskich i środkowowłoskich rządzonych przez signora;
2. wieloosobowy organ rządzący w miastach włoskich


SJP.pl

Signoria (od wł. "signore" – pan) – forma rządów w komunach miast środkowych i północnych Włoch popularna w średniowieczu i w okresie renesansu. Polegała ona na przejmowaniu władzy w miastach przez przedstawicieli bogatych rodów, gdyż często pojawiała się potrzeba silnego rządu, np. w obliczu zagrożenia. Prerogatywy przyznane albo przejęte przez możnowładcę były zazwyczaj dożywotnie, a często przechodziły na jego następców.

Wikipedia


signorina

[czytaj: s-iniorina] forma grzecznościowa używana we Włoszech; panna


SJP.pl


signum

1. w matematyce: funkcja zwracająca znak danego argumentu;
2. z łaciny: znak, symptom, oznaka czegoś


SJP.pl


signwriting

rzeczownik

 (1.1) system zapisu języka migowego;

Wiktionary

Si

Wikipedia


sigurimi

rzeczownik

 (1.1) albańska policja polityczna

Wiktionary

Dyrektoriat Bezpieczeństwa Państwa (alb. Drejtoria e Sigurimit të Shtetit), określany potocznie jako Sigurimi (Bezpieczeństwo) – albańska policja polityczna, działająca w okresie rządów Envera Hodży.

Wikipedia


sihanouk

nazwisko


SJP.pl


sik

[czytaj: s-ika] azjatycki gatunek jelenia; jeleń wschodni


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) onomatopeja imitująca dźwięk cieczy wypływającej skądś silnym i cienkim strumieniem

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sik – miasto w Algierii
  • Sik – rzeka w Rosji

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɕik, AS: śik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sikalnia ż., sikawka ż., siki lm nm.

 czas. sikać ndk., siknąć dk.

Wiktionary


sika

[czytaj: s-ika] azjatycki gatunek jelenia; jeleń wschodni


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Cervus nippon|ref=tak., gatunek zwierzęcia kopytnego z rodzaju Cervus

 (1.2) zool. osobnik z gatunku sika (1.1)

forma czasownika.

 (2.1) 3. os. lp. ter. od: sikać

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jelenie sika są w Polsce rzadkością, jednak nasi południowi sąsiedzi mają bardzo liczną populację i przepiękne gwizdowiska.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕika, AS: śika

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jeleń wschodni

Wiktionary


sikacz

potocznie:
1. lichy, słaby alkohol; lura, szczyny, siuśki, cienkusz, deresz;
2. osoba, która w danym momencie oddaje mocz;
3. penis; flet, fujarka, kuśka, ptaszek, pyta


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. żart. słabe wino; czasem też piwo niskiej jakości

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na tej imprezie nie było nic porządnego do picia, same sikacze.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕikat͡ʃ, AS: śikač

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siku n., siusiu n., sikalnia ż., siki nmos.

 czas. sikać, obsikiwać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) jabol, cienkusz, siara

Wiktionary


sikalnia

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. żart. miejsce, w którym sika się

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕiˈkalʲɲa, AS: śikalʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siur mzw., siusiu n., siku n., siki lm., sik m., siknięcie n., sikacz m., sikaczka ż., sikawka ż., siksa ż., sisi n., siklawa ż., siklawica ż., sikawkowy m., sikanie n.

 czas. sikać ndk., obsikiwać ndk., zsikać się dk., zasikać dk., posikać się dk., nasikać dk., wysikać dk., siusiać ndk., obsikać dk., osikać dk., siurać ndk.

 wykrz. siur, sik

Wiktionary


sikanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sikać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕiˈkãɲɛ, AS: śikãńe

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siki nmos., sikawka, siku, siusiu, sikalnia ż.

 czas. sikać, siknąć, obsikiwać

Wiktionary


sikawa

osiedle w Łodzi


SJP.pl

Sikawa – rejon miasta w północno-wschodniej części Łodzi, na obszarze dzielnicy Widzew, włączony do Łodzi 20 grudnia 1945.

Sikawa wchodzi w skład osiedli administracyjnych: Stoki-Sikawa-Podgórze (wschodnia część) i Dolina Łódki (zachodnia część). Z kolei stworzony w 2005 łódzki System Informacji Miejskiej uznaje Sikawę za samodzielne osiedle.

Wikipedia


sikawica

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ulewa, trąba wodna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siki nmos.

Wiktionary


sikawka

1. urządzenie do gaszenia pożarów, przeważnie z pompą tłoczącą;
2. potocznie: zabawka do polewania wodą; psikawka, psikacz;
3. żartobliwie: penis; banan, interes, ptaszek, wacek, żenidło, kuśka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) napędzana ręcznie tłokowa pompa pożarnicza

Wiktionary

Sikawka – potoczna nazwa pompy tłokowej (wyporowej). Urządzenie mechaniczne służące do tłoczenia wody, lub wody ze środkiem pianotwórczym podczas akcji gaszenia pożaru. Dzięki temu możliwe jest prowadzenie akcji gaśniczej. Mogą być dwucylindrowe lub jednocylindrowe (z tłokiem o podwójnym działaniu).

Wikipedia

Powiązane:

 czas. obsikiwać, sikać

 wykrz. sik

 rzecz. siusiu n., siku n., siki nmos., sikanie n., sikalnia ż.

Wiktionary


sikawkowy

żartobliwie: strażak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) strażak

Wiktionary

Patrz:

sikawka

Powiązane:

 rzecz. siki nmos., sikalnia ż.

 czas. sikać

Wiktionary


sikać

potocznie:
1. oddawać mocz;
2. o jakimś płynie:
a) lecieć wąskim strumieniem;
b) wypuszczać z czegoś, np. z węża, wąskim strumieniem


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. siknąć)

 (1.1) pot. oddawać mocz

 (1.2) pot. o płynie: tryskać cienkim strumieniem

 (1.3) pot. wypuścić z czegoś wodę lub inny płyn cienkim, silnym strumieniem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Maciej często sika w krzakach.

 (1.2) Z dziurawego węża ogrodowego cały czas sika woda.

 (1.3) Przy pomocy plastikowyastikowej butelki z dziurą w nakrętce można sikać wodą na kilka metrów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕikat͡ɕ, AS: śikać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siur mzw., siusiu n., siku n., siki lm., sik m., siknięcie n., sikacz m., sikaczka ż., sikawka ż., siksa ż., sisi n., siklawa ż., siklawica ż., sikawkowy m., sikanie n., sikalnia ż., posikanie n., podsikanie n., podsikiwanie n., zsikanie n., zasikanie n., osikiwanie n., osikanie n., obsikiwanie n., obsikanie n., nasikanie n., podsikiwanie n., wysikanie n., wysikiwanie n., sikanie n., siuranie n., wysiuranie n., siurak m., sisiak n., sisior m., sisiorek m.

 czas. obsikiwać ndk., obsikać dk., zsikać dk., zasikiwać ndk., zasikać dk., posikać dk., podsikiwać ndk., nasikać dk., wysikiwać ndk., wysikać dk., siusiać ndk., wysiusiać dk., obsikiwać ndk., obsikać dk., osikiwać ndk., osikać dk., siurać ndk., wysiurać dk., podsikać dk., podsikiwać ndk., posikiwać ndk.

 przym. sikowy, sikawkowy, siksowy, siksowaty

 wykrz. siur, sik

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) oddawać mocz, załatwiać się, siurać; eufem. załatwiać mały interes, odcedzać kartofle; grub. lać, odlewać się; wulg. szczać; infant. siusiać, reg. śl. ciulać

 (1.2) tryskać, siurać

 (1.3) lać strumieniem

Wiktionary


sikh

[czytaj: s-ikh] wyznawca sikhizmu - religii stworzonej przez Guru Nanaka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rel. wyznawca sikhizmu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sʲikx, AS: sʹikχ

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sikhizm m.

:: fż. sikhijka ż.

 przym. sikhijski

Wiktionary


sikhara

[czytaj: s-ikhara] śikhara;
1. typ świątyni indyjskiej mającej wieżę nad głównym sanktuarium;
2. wieżowa część świątyni indyjskiej, szczególnie hinduistycznej


SJP.pl


sikhijka

[czytaj: s-ikhijka] wyznawczyni sikhizmu - religii stworzonej przez Guru Nanaka


SJP.pl


sikhizm

[czytaj: s-ikhizm] religia stworzona przez Guru Nanaka, kompilacja hinduizmu i islamu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) rel. religia powstała w XV wieku w Indiach;

Wiktionary

Si

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Obecnie na świecie jest ok. 26 milionów wyznawców sikhizmu.

 (1.1) Sikhizm (…), będący interesującą syntezą hinduizmu i islamu, również popiera prawa zwierząt i wegetarianizm. Guru Nanak uważał jedzenie mięsa za coś niewłaściwego, szczególnie dla tych, którzy podejmują medytację.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsʲikxʲism̥, AS: sʹikχʹism̦

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sikh m., sikhijka ż.

 przym. sikhijski

Wiktionary


sikhowie

[czytaj: s-ikh] wyznawca sikhizmu - religii stworzonej przez Guru Nanaka


SJP.pl


siki

1. potocznie: mocz;
2. potocznie o piwie z małą zawartością alkoholu lub ogólniej o kiepskim piwie; siuśki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) pot. mocz

 (1.2) pot. słaby napój, o niedostatecznym nasyceniu

forma rzeczownika|rodzaj=męskorzeczowy.

 (2.1) lm. od: sik

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W przejściu podziemnym czuło się odór sików.

 (1.2) Zaparz mi herbatę, ale nie takie siki jak wczoraj.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕici, AS: śiḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sik m., siku n., sikalnia ż., sikanie n., siknięcie n., sikacz m., sikawka ż., wysikanie n., siklawa ż., siklawica ż., sikawkowy m., sikawica ż., siusiu n.

 czas. sikać ndk., siknąć dk., wysikać dk.

 przym. sikowy, sikawkowy

 wykrz. sik

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mocz, uryna

 (1.2) lura, berbelucha

Wiktionary


sikkim

[czytaj: s-ikkim] stan w Indiach


SJP.pl

Si

Wikipedia


sikkimczyk

[czytaj: s-ikkimczyk] mieszkaniec Sikkimu (stanu w Indiach)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Sikkimu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sikkim mrz.

:: fż. Sikkimka ż.

 przym. sikkimski

Wiktionary


sikkimka

[czytaj: s-ikkimka] mieszkanka Sikkimu (stanu w Indiach)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Sikkimu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sikkim mrz.

:: fm. Sikkimczyk mos.

 przym. sikkimski

Wiktionary


sikkimski

przymiotnik od: Sikkim (stan w Indiach)


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z Sikkimem, dotyczący Sikkimu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Sikkim mrz., Sikkimczyk mos., Sikkimka ż.

Wiktionary


siklawa

regionalnie: wodospad górski; siklawica


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) wodospad górski

Wiktionary

Zo

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Stuletnie druzgoce drzewa, bloki granitów strąca, siklawy z łożysk wyrzuca, łkająca, tryumfująca. (J. Kasprowicz: Księga ubogich/XX)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕikˈlava, AS: śiklava

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siklawica ż., sikalnia ż., siki nmos.

 czas. sikać

Wiktionary


siklawica

regionalnie: wodospad górski; siklawa


SJP.pl

Si

Wikipedia


siknięcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|siknąć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕicˈɲɛ̇̃ɲt͡ɕɛ, AS: śiḱńė̃ńće

Wiktionary

Powiązane:

 czas. siknąć, sikać

 rzecz. sikalnia ż., siki nmos.

Wiktionary


siknięty

potocznie:
1. wypuścić ciecz silnym, wąskim strumieniem;
2. nalać małą ilość napoju do naczynia;
3. nie zdać jakiegoś przedmiotu, egzaminu; oblać, olać


SJP.pl


siknąć

potocznie:
1. oddać mocz;
2. o jakimś płynie:
a) polecieć wąskim strumieniem;
b) wypuścić z czegoś, np. z węża, wąskim strumieniem


SJP.pl

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. sikać)

 (1.1) dokonany od|sikać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕiknɔ̃ɲt͡ɕ, AS: śiknõńć

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siusiu n., sikanie n., siki nmos., siknięcie n.

 wykrz. sik

Wiktionary


sikoku

[czytaj: śikoku] wyspa Japonii


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. wyspa nad Oceanem Spokojnym, najmniejsza z wysp japońskich;

Wiktionary

Sikoku (jap. 四国 Shikoku; tłum. „cztery prowincje”) – najmniejsza i najsłabiej zaludniona z czterech głównych wysp Japonii, położona w południowo-zachodniej części Wysp Japońskich, między Morzem Wewnętrznym a Oceanem Spokojnym.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mieszkańcy Sikoku trudnią się rybołówstwem.

Wiktionary


sikor

1. ptak śpiewający z wróblowatych; sikorka
2. dawniej: młoda dziewczyna, podlotek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gwara. więz. zegarek, naszyjnik

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ruscy z bazaru mają niezłe sikory.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sikora ż.

Wiktionary


sikora

1. ptak śpiewający z wróblowatych; sikorka
2. dawniej: młoda dziewczyna, podlotek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. niewielki ptak z rodziny sikorowatych;

 (1.2) gw-pl|Warszawa. zegarek

Wiktionary

Sikora – polskie nazwisko przydomkowe, jedno z najstarszych w Polsce. Dość rozpowszechnione w Polsce (nosi je ok. 40 000 osób), występuje także w Niemczech, Czechach, Austrii oraz USA.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Sikora modra jest mniejsza od wróbla, wierzch głowy ma niebieski, a na karku ma jasną plamkaamkę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕiˈkɔra, AS: śikora

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sikorowate lm. nmos., sikor m.

:: zdrobn. sikorka ż.

Wiktionary


sikoreczka

zdrobnienie od: sikorka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. zdrobn. od: sikorka

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) A dla naszych ogrodowych sikoreczek wywiesiłam słoninkę.

 (1.1) W moich szkolnych czasach, kiedy na Krupówkach pojawiały się atrakcyjne turystki, górale mówili „ale sikoreczki przyjechały”.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕikɔˈrɛt͡ʃka, AS: śikorečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sikorowate nmos., sikorka ż., sikora ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sikorka

Wiktionary


sikorka

1. drobny ptak śpiewający z rzędu wróblowatych; sikora
2. młoda dziewczyna, podlotek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) ornit. zob. sikora.

 (1.2) pot. młoda dziewczyna

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sikory (ptaki)
  • Sikorka (Dąbrowa Górnicza)
  • Sikorka (Olkusz)
  • Sikorka – radziecki czarno-biały krótkometrażowy film animowany z 1944 roku

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wyszedł z drumli głos cudny, aż rozbrzmiały echa, i zaraz w zaroślach odezwały się drozdy, zięby, sikorki, piegże i inne drobne ptactwo, jakby ukryta kapela, co tylko znaku czeka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕiˈkɔrka, AS: śikorka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sikora ż., sikoreczka ż., sikorowate nmos.

Wiktionary


sikorkowy

→ sikorka


SJP.pl

Patrz:

sikorka

sikorowate

rodzina ptaków z rzędu wróblowych; sikory


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) ornit. syst. nazwa systematyczna|Paridae|Vigors|ref=tak., rodzina ptaków należąca do rzędu wróblowych;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Czubatka szaropióra należy do sikorowatych.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sikora ż., sikorka ż., sikoreczka ż.

Wiktionary


sikorowaty

o cechach sikorowatych (rodzina ptaków)


SJP.pl


sikorowski

nazwisko


SJP.pl


sikorski

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sikorski – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiło je 26 051 osób. Zobacz też: Sikorscy – polskie rody szlacheckie.
  • Układ Sikorski-Majski
  • (10090) Sikorsky – planetoida
  • Sikorsky – producent śmigłowców
  • Sikorsky CH-53E Super Stallion, R-4, SH-3 Sea King, UH-60 Black Hawk – śmigłowce
  • Sikorski – herb szlachecki
  • Adam Sikorski (ur. 1948) – historyk, dziennikarz
  • Adam Marian Sikorski (1886–1947) – p.pułkownik piechoty Wojska Polskiego II RP
  • Andrzej Sikorski (ujednoznacznienie)
  • Bogdan Sikorski (1920–1988) – biskup diecezji płockiej
  • Bolesław Sikorski (ujednoznacznienie)
  • Bronisław Sikorski (ujednoznacznienie)

Wikipedia


sikorsko-bartkowięcki

→ Sikory-Bartkowięta


SJP.pl

Patrz:

Sikory-Bartkowięta

sikory

1. ptak śpiewający z wróblowatych; sikorka
2. dawniej: młoda dziewczyna, podlotek


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sikory (Paridae) – rodzina ptaków z rzędu wróblowych
  • Sikory – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. rypińskim, w gminie Rypin
  • Sikory – przysiółek w woj. łódzkim, w pow. poddębickim, w gminie Zadzim
  • Sikory – część wsi Ochotnica Górna w woj. małopolskim, w pow. nowotarskim, w gminie Ochotnica Dolna
  • Sikory – część wsi Stryszawa w woj. małopolskim, w pow. suskim, w gminie Stryszawa
  • Sikory – wieś w woj. mazowieckim, w pow. legionowskim, w gminie Wieliszew
  • Sikory – wieś w woj. mazowieckim, w pow. płońskim, w gminie Raciąż
  • Sikory – wieś w woj. mazowieckim, w pow. sokołowskim, w gminie Bielany
  • Sikory – część wsi Wojków w woj. podkarpackim, w pow. mieleckim, w gminie Padew Narodowa
  • Sikory – wieś w woj. podlaskim, w pow. monieckim, w gminie Mońki
  • Sikory – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. drawskim, w gminie Czaplinek
  • Sikory – wieś w woj. zachodniopomorskim, w pow. gryfickim, w gminie Gryfice

Wikipedia


sikory-bartkowięta

wieś w województwie podlaskim, w powiecie wysokomazowieckim


SJP.pl

Sikory-Bartkowięta – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie wysokomazowieckim, w gminie Kobylin-Borzymy.

Zaścianek szlachecki Bartkowięta należący do okolicy zaściankowej Sikory położony był w drugiej połowie XVII wieku w powiecie tykocińskim ziemi bielskiej województwa podlaskiego.

Wikipedia


sikorzyce

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sikorzyce – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. średzkim, w gminie Kostomłoty
  • Sikorzyce – wieś w woj. małopolskim, w pow. tarnowskim, w gminie Wietrzychowice
  • Sikorzyce – osada w woj. zachodniopomorskim, w pow. kołobrzeskim, w gminie Gościno
  • Sikorzyce – zlikwidowany przystanek kolei wąskotorowej w Sikorzycach, w województwie zachodniopomorskim

Wikipedia


sikorzyn

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sikorzyn – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. gostyńskim, w gminie Gostyń
  • Sikorzyn – osada w woj. wielkopolskim, w pow. kościańskim, w gminie Śmigiel
  • Sikorzyn – wieś w woj. wielkopolskim, w pow. rawickim, w gminie Rawicz
  • Sikorzyn – zniesiony przystanek kolejowy w Sikorzynie
  • Sikorzyno

Wikipedia


sikorzyno

Sikorzyno (kaszub. Sëkòrzëno) – wieś w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie kartuskim, w gminie Stężyca. Leży na Kaszubach, na południowym obrzeżu Kaszubskiego Parku Krajobrazowego.

Wieś jest siedzibą sołectwa "Sikorzyno", w którego skład wchodzą również Nowa Sikorska Huta i Stara Sikorska Huta.

Wikipedia


siksa

pogardliwe określenie młodej dziewczyny; srajda


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pejor. młoda dziewczyna

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sziksa – słowo z języka jidysz oznaczające młodą kobietę
  • Siksa – polski zespół muzyczny, laureat Paszportu Polityki
  • – hinduistyczna koncepcja oparta na słowie ze sanskrytu
  • Alex Freiheit, również Siksa (ur. 1990) – polska poetka, wokalistka zespołu Siksa

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. sikalnia ż., sziksa ż.

 czas. sikać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) smarkula, koza, gówniara

Wiktionary


siku

potocznie, często w rozmowach z małymi dziećmi: siusiu;
1. oddanie, oddawanie moczu (np. Chcę mi się siku.);
2. mocz (np. Zrób siku i chodź.)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) pot. czynność sikania, oddawania moczu

Wiktionary

Siku (z języka ajmara; zampoña; keczua: "antara") – tradycyjny andyjski instrument dęty, podobny do europejskiej fletni Pana. Składa się z sześciu lub siedmiu trzcin różnej długości. Pochodzi z czasów przedinkaskich. Znaleziska archeologiczne poświadczają jego istnienie w kulturach Moche i Nazca.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mamo, a Józek zrobił siku w majtki!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕiku, AS: śiku

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sikanie n., siki nmos., sikacz m., sikawka ż., siusiu n., sikalnia ż.

 czas. sikać ndk., wysikać dk., odsikać się dk., zsikać się dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siusiu

Wiktionary


sikucin

Sikucin – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie zduńskowolskim, w gminie Szadek.

Przez miejscowość przebiega droga wojewódzka nr 710.

W latach 1954–1958 wieś należała i była siedzibą władz gromady Sikucin, po jej zniesieniu w gromadzie Wielka Wieś. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa sieradzkiego.

Wikipedia


sikumajtka

potocznie: dorastająca dziewczyna; podlotek, siusiumajtka, siuśmajtka


SJP.pl


sikwiak

przedstawiciel podgromady zwierząt morskich, żyjący na dnie mórz w piasku, w szczelinach skalnych i muszlach mięczaków


SJP.pl


sikwiaki

przedstawiciel podgromady zwierząt morskich, żyjący na dnie mórz w piasku, w szczelinach skalnych i muszlach mięczaków


SJP.pl

Sikwiaki (Sipuncula) – niewielka grupa wyłącznie morskich, pierwoustych zwierząt bezkręgowych zaliczanych do lofotrochorowców (Lophotrochozoa), klasyfikowana najczęściej w randze typu, blisko spokrewniona z pierścienicami (Annelida). Obejmuje około 320 naukowo opisanych gatunków charakteryzujących się niesegmentowanym, walcowatym ciałem. W zapisie kopalnym występują rzadko. Trzy gatunki są znane z dolnego kambru.

Wikipedia


sil

[czytaj: s-il] żyła skał magmowych zakrzepłych najczęściej blisko powierzchni Ziemi; sill, żyła pokładowa, żyła zgodna


SJP.pl

Si

Wikipedia


silan

[czytaj: s-ilan] związek chemiczny krzemu z wodorem; krzemowodór


SJP.pl


silanowy

→ silan


SJP.pl

Patrz:

silan

silany

[czytaj: s-ilan] związek chemiczny krzemu z wodorem; krzemowodór


SJP.pl

Silany – grupa związków chemicznych, których wspólną cechą jest występowanie centralnego atomu krzemu, do którego są przyłączone cztery dowolne podstawniki poprzez wiązania σ.

Silany, ze względu na rodzaj grup, przyłączonych do atomu krzemu dzieli się na:

Silany w przemyśle są otrzymywane w następującym cyklu:

Wikipedia


sildenafil

organiczny związek chemiczny stosowany jako środek w leczeniu zaburzeń erekcji; syldenafil


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) farm. lek z grupy selektywnych inhibitorów fosfodiesterazy typu 5, stosowany w leczeniu zaburzeń erekcji oraz w pierwotnym nadciśnieniu płucnym;

Wiktionary

Sildenafil, syldenafil ( sildenafilum) – organiczny związek chemiczny, lek stosowany w leczeniu zaburzeń erekcji ("Viagra" oraz inne nazwy handlowe) oraz w pierwotnym nadciśnieniu płucnym (w tym wskazaniu pod nazwą "Revatio"). Został opatentowany w 1993 roku przez koncern Pfizer i wprowadzony na rynek w 1998 roku.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jeśli ktoś przyjął nitroglicerynę, zakazane jest wzięcie sildenafilu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕildɛ̃ˈnafʲil, AS: śildẽnafʹil

Wiktionary

Synonimy:

 syldenafil

 nazwa systematyczna: 1-[4-etoksy-3-(6,7-dihydro-1-metyl-7-okso-3-propyl-1H-pirazolo[4,3-d]pirimidyn-5-yl) fenylsulfonyl]-4-metylpiperazyna

 wzór sumaryczny: C22H30N6O4S

Wiktionary


sile

forma rzeczownika.

 (1.1) C., Ms. lp. od: siła

Wiktionary


silec

Silec (niem. "Schülzen") – wieś w Polsce, położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie kętrzyńskim, w gminie Srokowo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Silec jest sołectwem do którego należą: Podlasie, Silec, Siemkowo i Silecki Folwark. Wieś położona jest przy wschodnim brzegu jeziora Silec.

Wikipedia


silentium

[czytaj: s-iLENc-ium] pora przeznaczona na cichy odpoczynek lub cichą pracę, zwłaszcza naukę


SJP.pl

Silentium – fiński zespół gothic metalowy założony w 1995, w mieście Jämsänkoski. W 1999 grupa podpisała kontrakt z fińską wytwórnią płytową Spikefarm, po czym, jeszcze w tym samym roku ukazał się pierwszy album Silentium "Infinita Plango Vulnera". W 2005 zespół zmienił wytwórnię płytową na Dynamic Arts Records. Najnowszy, czwarty już album w dorobku grupy "Seducia" ukazał się w 2006.

Wikipedia


silesia

[czytaj: s-ilezja]
1. łacińska (książkowa) nazwa Śląska;
2. nazwa różnych instytucji;
3. krój czcionki


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) podn. Śląsk

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Silesia – łacińska nazwa Śląska, używana także w innych językach
  • Silesia – jeden z euroregionów, leżących na terenie Polski
  • Silesia – nazwa używana przez Górnośląski Związek Metropolitalny, często jako Metropolia Silesia
  • Silesia – dawna, niemiecka loża wolnomularska z siedzibą w Legnicy
  • Silesia – huta cynku w Świętochłowicach
  • Silesia – zespół szkół w Czechowicach-Dziedzicach
  • Silesia – nagroda kulturalna na Dolnym Śląsku
  • Silesia – organizacja polonijna działająca w Rydze
  • Silesia – nazwa pociągu, który 22 maja 1842 roku zainaugurował linię Kolei Górnośląskiej między Wrocławiem i Oławą, jest to najstarsza linia kolejowa na terytorium dzisiejszej Polski
  • Silesia – marka lodówek produkowanych w czasach PRL
  • Silesia – czasopismo
  • (257) Silesia – planetoida

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sʲiˈlɛzʲja, AS: sʹilezʹi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. silesiana lm nm.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Śląsk; gw. Górny Śląsk Ślónsk, Ślónzek

Wiktionary


silesiaca

[czytaj: s-ilezjaka] starodruki poświęcone Śląskowi; silesiaka


SJP.pl


silesiaka

[czytaj: s-ilezjaka] starodruki poświęcone Śląskowi; silesiaca


SJP.pl


silesiana

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) książk. dokumenty, teksty rękopiśmienne i druki dotyczące Śląska

Wiktionary

Silesiana (nazywana również "Pismem Śląskim") – krój pisma powstały na zamówienie władz województwa śląskiego, które są właścicielem wszystkich praw autorskich tego fontu. Silesiana będzie używana w oficjalnych pismach i dokumentach urzędowych.

Czcionka została oficjalnie zaprezentowana 17 października 2006. Powstała w wyniku badań nad krojami pisma z minionych stuleci, prowadzonych na podstawie zbiorów z Biblioteki Śląskiej i Książnicy Cieszyńskiej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dokumenty dotyczące powstań śląskich znajdą Państwo w dziale z silesianami.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsʲilɛˈzʲjãna, AS: sʹilezʹi ̯ãna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Silesia ż.

Wiktionary


silez

w geologii: druga epoka karbonu, trwająca 27,5 miliona lat


SJP.pl

Silez (ang. "Silesian", fr. "Silésien", pol. dawniej także "sylezjan", "sylezjen", "oddział śląski") – niestandardowe wydzielenie stratygraficzne, obejmujące wyższą (późniejszą) część karbonu. Nazwa pochodzi od łacińskiej nazwy Śląska – "Silesia"; zaproponował ją w 1958 paleobotanik Stanisław Zbigniew Stopa.

Wikipedia


silezaur

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. paleont. średniej wielkości archozaur żyjący w późnym triasie na terenie współczesnej Europy;

Wiktionary

Si

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Długość czaszki silezaura szacuje się na około 17 cm.

Wiktionary


silfion

roślina przypominająca wielki koper, uznawana kiedyś za środek antykoncepcyjny, antyseptyczny i przeczyszczający; sylfion, żółtwa


SJP.pl


silice

Silice ( Quidlitz) – leżąca nad jeziorem Silickim wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Purda. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego. Wieś znajduje się w historycznym regionie Warmia.

Wikipedia


silicen

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) fiz. chem. alotropowa odmiana krzemu mająca postać warstwy o jednoatomowej grubości i sześciokątnych komórkach, przypominająca plaster miodu;

Wiktionary

Silicen – alotropowa odmiana krzemu, nanomateriał o płaskiej strukturze, analogicznej do grafenu i germanenu. Atomy krzemu tworzą jednoatomowej grubości pofałdowaną warstwę, połączone są w sześciokąty na podobieństwo plastra miodu. Ze względu na minimalną grubość, silicen jest uważany za strukturę dwuwymiarową. Niezmiernie małej grubości materiał wykazuje interesujące właściwości i jest przedmiotem zainteresowania nauki, jako mogący znaleźć rozliczne zastosowania w elektronice i przemyśle.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W odróżnieniu od grafenu silicen jest też w normalnych warunkach atmosferycznych bardzo nietrwały i szybko się rozpada.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. silicenowy

Wiktionary


silicium

[czytaj: s-ilicjum] z łaciny: krzem (pierwiastek chemiczny)


SJP.pl


silikat

sztuczny kamień wyprodukowany z piasku i wapna, najczęściej w postaci cegły; sylikat


SJP.pl

Silikat (od silicium „krzem”) – materiał budowlany wytwarzany z piasku kwarcowego, wapna palonego i wody, produkowany w formie cegieł silikatowych, bloczków i pustaków. Wykorzystywany w budownictwie mieszkaniowym i gospodarczym.

Wikipedia


silikatowy

[czytaj: s-ilikatowy] przymiotnik od: silikat (sylikat), np. tynk silikatowy; sylikatowy


SJP.pl


silikażel

uwodniony dwutlenek krzemu, o porowatej strukturze i dużej adsorpcji, wykorzystywany do osuszania i oczyszczania gazów; sylikażel


SJP.pl


silikon

[czytaj: s-ilikon] związek syntetyczny, niepalny, odporny chemicznie, produkowany w postaci olejów, żywic, kauczuków; sylikon


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) chem. niepalny, syntetyczny związek polimerowy zawierający połączone atomy krzemu i węgla (w postaci grup alkilowych lub arylowych), cechujący się odpornością chemiczną, termiczną i na promieniowanie UV;

 (1.2) techn. masa klejąca lub uszczelniająca zawierająca silikon (1.1)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sylikon m., silikat m., silikonowanie n., siloksan m., silan m., silanol m., silazan m., silanolan m.

 czas. silikonować ndk.

 przym. sylikonowy, silikonowy, sililowy, silanowy, siloksanowy, silanolowy, silazanowy, silanolanowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. sylikon

Wiktionary


silikonowy

przymiotnik od: silikon; sylikonowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) wykonany z silikonu

 (1.2) techn. kosmet. zawierający silikon

 (1.3) przen. pejor. obraź. o osobie z implantami silikonowymi (1.1), powiększającymi wybrane partie ciała

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕilʲikɔ̃ˈnɔvɨ, AS: śilʹikõnovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. silikon m., sylikon m.

 przym. sylikonowy

Wiktionary


silikony

[czytaj: s-ilikon] związek syntetyczny, niepalny, odporny chemicznie, produkowany w postaci olejów, żywic, kauczuków; sylikon


SJP.pl

Silikony – syntetyczne polimery krzemoorganiczne o strukturze siloksanów, w których wszystkie atomy krzemu połączone są z grupami alkilowymi (najczęściej metylowymi lub etylowymi) lub arylowymi (najczęściej fenylowymi). W zależności od warunków produkcji otrzymuje się je w postaci olejów lub żywic silikonowych, a także elastomerów. Silikony mają większą odporność chemiczną i termiczną od siloksanów, w których atomy krzemu połączone są z atomami wodoru.

Wikipedia


silikoza

choroba płuc spowodowana długotrwałym wdychaniem pyłu krzemionkowego; sylikoza, krzemica


SJP.pl


silimanit

minerał, polimorficzna odmiana krzemianu glinu; sylimanit


SJP.pl


silimanitowy

[czytaj: s-ilimanitowy] przymiotnik od: silimanit (sylimanit), np. piasek silimanitowy; sylimanitowy


SJP.pl


silit

materiał ceramiczny stosowany na elementy grzejne pieców elektrycznych; sylit


SJP.pl


silitowy

→ silit (sylit); sylitowy


SJP.pl


silić

silić się:
1. starać się coś zrobić pomimo przeciwności;
2. przestarzałe: wysilać się, robić coś, poświęcając na to dużo energii


SJP.pl

czasownik przechodni niedokonany (dk. wysilić)

 (1.1) zmuszać do wysiłku

czasownik zwrotny niedokonany silić się (dk. wysilić się)

 (2.1) podejmować wielkie starania celem osiągnięcia czegoś

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. wysilanie n., osiłek mos., siła

 licz. siła

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) wysilać

 (2.1) wysilać się, pot. wypruwać sobie żyły, wypruwać sobie flaki, wypruwać z siebie żyły, wypruwać z siebie żyły

Wiktionary


silka

silka jedwabista - rasa kur ozdobnych o puszystym upierzeniu


SJP.pl

Silka – marka bloczków i cegieł wapienno-piaskowych (silikatowych) produkowanych przez firmę Xella International GmbH.

Wikipedia


sill

[czytaj: s-il] żyła skał magmowych zakrzepłych najczęściej blisko powierzchni Ziemi; sil, żyła pokładowa, żyła zgodna


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sill (geologia)
  • Sill (rzeka)
  • Sill (potrawa)
  • Fort Sill

Wikipedia


sillimanit

Sillimanit, sylimanit, silimanit – minerał, odmiana polimorficzna krzemianu glinu.

Nazwa pochodzi od nazwiska amerykańskiego geologa i chemika Benjamina Sillimana (1779–1864).

Wikipedia


silloi

1. określenie filozoficznej satyry lub parodii w starożytnej Grecji;
2. wiersze (poematy) pisane w heksametrze


SJP.pl


silnia

iloczyn wszystkich kolejnych liczb naturalnych zaczynając od 1 aż do n


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mat. iloczyn wszystkich dodatnich liczb naturalnych nie większych niż n oraz 1 dla liczby zero;

Wiktionary

Silnia liczby naturalnej n – iloczyn wszystkich kolejnych dodatnich liczb naturalnych nie większych niż "n". Często przyjmuje się także dodatkowo, że silnia z 0 wynosi 1, choć nie wynika to bezpośrednio z samej powyższej definicji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wartość 3! (= trzy silnia) wynosi 6, podczas gdy 5! (= pięć silnia) równa się 120.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕilʲɲa, AS: śilʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siła ż., wysilanie n., osiłek mos.

 przym. silniowy

 przysł. silnie

 licz. siła

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. !

Wiktionary


silniczek

1. pejoratywnie: bezkrytyczny, fanatyczny zwolennik Platformy (Koalicji) Obywatelskiej;
2. zdrobnienie od: silnik


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od: silnik

 (1.2) mały silnik

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) W lokomotywce jest taki mały silniczek, który się przepalił.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. silnik mrz.

 przym. silnikowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) silnik

Wiktionary


silniczkowy

→ silniczek


SJP.pl

Patrz:

silniczek

silnie

przysłówek

 (1.1) z dużą siłą, mocno

 (1.2) z dużym nasileniem, intensywnie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Samochód wpadł w poślizg i uderzył silnie w drzewo.

 (1.2) Morderca dosypał do jedzenia silnie działającej trucizny.

 (1.2) Substancja ta działa silnie halucynogennie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕilʲɲɛ, AS: śilʹńe

Wiktionary

Powiązane:

 przym. silny

 przysł. usilnie, siłą

 rzecz. silnia ż., silnik mrz., siłownia ż., siła ż., siłacz m., wysilanie n., osiłek mos., silność ż.

 czas. siłować się

 licz. siła

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mocno

 (1.2) intensywnie

Wiktionary


silniej

stopień wyższy od przysłówka: silnie


SJP.pl


silniejszy

stopień wyższy od przymiotnika: silny


SJP.pl


silnik

1. maszyna zamieniająca energię na pracę mechaniczną;
2. w informatyce: silnik gry - główna część kodu danej gry komputerowej, np. Unreal Engine, CryEngine; engine;
3. w informatyce: silnik graficzny, silnik 3D - silnik odpowiadający za przetwarzanie grafiki trójwymiarowej, np. Havok, PhysX; engine;
4. rzadko: żywy silnik - człowiek lub zwierze jako źródło napędu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. urządzenie do zamiany w energię mechaniczną innego rodzaju energii;

 (1.2) inform. zasadniczy element programu komputerowego, odpowiedzialny za to, aby prawidłowo wykonywał on zadanie, do którego został przeznaczony

 (1.3) inform. szach. program komputerowy służący do analizy pozycji szachowych i znajdowania optymalnych kontynuacji, także do rozgrywania partii

Wiktionary

Silnik – typ maszyny zapewniającej zamianę pewnej formy energii zasilającej na energię mechaniczną.

Energia zasilająca silnik może mieć formę:

W zdecydowanej większości urządzeń energia mechaniczna wytwarzana przez silnik odbierana jest od obracającego się wału silnika i jest wykorzystywana w postaci pracy mechanicznej lub zamieniana na energię elektryczną. W silnikach takich jak np. silnik rakietowy lub silnik liniowy efektem działania silnika jest energia ruchu postępowego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) W latach 80. i 90. niektórzy producenci próbowali reanimować ideę dwusuwowych silników, promując je jako lekkie, tanie i ekologiczne dzięki mniejszemu zużyciu paliwa.

 (1.1) Zdaniem specjalistów w ciągu najbliższych kilkudziesięciu lat silnik zastosowany w sondzie Deep Space 1 będzie ulepszany – zwiększy się jego siła ciągu, a co za tym idzie zdolność szybszego rozpędzania pojazdów kosmicznych.

 (1.3) Silników szachowych jest całe mnóstwo, ale tylko niektóre z nich cały czas zajmują najwyższe miejsca w mistrzostwach komputerów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕilʲɲik, AS: śilʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. silnikownia ż., silnikowiec m., siła ż., siłownik mrz., siłacz mos., siłaczka ż.

:: zdrobn. silniczek m.

 przym. silnikowy, silny

 przysł. silnie

 licz. siła

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) motor

Wiktionary


silnikowiec

statek z silnikiem


SJP.pl


silnikownia

dział fabryki, w którym montuje się silniki


SJP.pl


silnikowy

przymiotnik od: silnik


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) dotyczący silnika, związany z silnikiem

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕilʲɲiˈkɔvɨ, AS: śilʹńikovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siła ż., silnik mrz., silniczek mrz., siłownia ż., osiłek mos., siłacz mos.

 licz. siła

Wiktionary


silno

1. krzepki, mocny;
2. intensywny, mocno działający;
3. wyrazisty


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) stpol. bardzo

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Silno – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. toruńskim, w gminie Obrowo
  • Silno – wieś w woj. pomorskim, w pow. chojnickim, w gminie Chojnice
  • Silno – dawna gmina wiejska istniejąca do 1939 roku w woj. wołyńskim (obecnie na Ukrainie)
  • Silno – dawna gromada
  • Silno – stacja kolejowa w Silnie, w gminie Chojnice, w powiecie chojnickim
  • Silno – wieś w obwodzie wołyńskim, w rejonie łuckim
  • Silno – wieś w obwodzie wołyńskim, w rejonie kowelskim

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɕilnɔ, AS: śilno

Wiktionary


silnoręki

o działaniu: zdecydowany, twardy, brutalny


SJP.pl


silnowo

wieś w Polsce


SJP.pl

Silnowo – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie szczecineckim, w gminie Borne Sulinowo, nad jeziorem Pile, przy drodze krajowej nr 20 Stargard – Szczecinek – Gdynia.

W miejscowości jest przystanek kolejowy Silnowo.

Wikipedia


silnowski

przymiotnik od: Silna (wieś)


SJP.pl


silność

dawniej: siła


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest silne; cecha tych, którzy są silni

Wiktionary

Powiązane:

 przym. silny

 przysł. silnie

 rzecz. siła ż.

 licz. siła

Wiktionary


silny

1. krzepki, mocny;
2. intensywny, mocno działający;
3. wyrazisty


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) odznaczający się siłą (w odniesieniu do istoty)

 (1.2) odznaczający się siłą (w odniesieniu do rzeczy)

 (1.3) intensywnie działający

 (1.4) dosadny

Wiktionary

Silny (właśc. Andrzej Robakowski) – postać fikcyjna, główny bohater powieści "Wojna polsko-ruska pod flagą biało-czerwoną" Doroty Masłowskiej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Śliczne córki nauczyciela śpiewały do wtóru ojcowskim skrzypkom. Starszej, Pelagii, przelotnej sympatii (bo czołową adresatką „tęsknot” gimnazjalistów była panna Olimpia Drwęska, o iście olimpijskiej urodzie), wpisał 19-letni Janek w imionnik dwa wiersze „Bądź silną i mężną”, „Bądź Polką”.

 (1.2) Most jest silny.

 (1.3) Silny lek.

 (1.4) Użył silnych słów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕilnɨ, AS: śilny

Wiktionary

Powiązane:

 przysł. silnie, usilnie, siłą

 rzecz. siłownia ż., siła ż., silnik m., siłacz m., wysilanie n., osiłek mos., silność ż.

 czas. siłować się

 licz. siła

 przym. bezsilny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dobrze zbudowany, krzepki, mocarny, muskularny, atletyczny, tryskający zdrowiem, pot. o końskim zdrowiu, okaz zdrowia

 (1.2) wytrzymały, stabilny, odporny, trwały, mocny, dobrze, solidny, zbudowany

 (1.3) gwałtowny, wzmożony, wytężony, intensywny, ostry, przenikliwy

 (1.4) ostry, dosadny, mocny

Wiktionary


siloe

1. według Biblii: sadzawka w Jerozolimie, przywracająca zdrowie po wykąpaniu się w niej;
2. coś uzdrawiającego, odradzającego


SJP.pl

Siloe (także: "sadzawka Siloam"; ‏בריכת השילוח‎) – starożytny zbiornik wodny, zlokalizowany w Jerozolimie.

Wikipedia


siloksan

[czytaj: s-iloksan] związek chemiczny, w którym atomy krzemu połączone są wiązaniami kowalencyjnymi z atomami tlenu


SJP.pl


siloksanowy

→ siloksan


SJP.pl

Patrz:

siloksan

silos

[czytaj: s-ilos]
1. zbiornik komorowy do przechowywania materiałów sypkich, np. zboża lub koksu;
2. zbiornik w ziemi do kiszenia produktów roślinnych na paszę dla zwierząt;
3. podziemna wyrzutnia rakietowa


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. zbiornik do przechowywania materiałów sypkich, np. ziarna, materiałów budowlanych;

 (1.2) roln. zbiornik do przygotowywania i przechowywania kiszonki na paszę

 (1.3) wojsk. podziemna komora startowa rakiet balistycznych;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Silos – miasto w Kolumbii
  • Silos – dawna nazwa miasta w Hiszpanii, dzisiejsze Santo Domingo de Silos
  • silos – budowla (lub część budowli) przeznaczona do składowania materiałów sypkich
  • silos – wyrzutnia rakietowa
  • Silos – powieść Hugh Howeya, pierwszy tom trylogii
  • Silos – cykl powieści fantastycznonaukowych Hugh Howeya
  • – serial telewizyjny z 2023 roku na podstawie powyższego cyklu powieści.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przyczyną runięcia silosu była jego wcześniejsza implozja spowodowana gwałtownym spadkiem ciśnienia wewnętrznego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsʲilɔs, AS: sʹilos

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. silosówka ż.

:: zdrobn. silosik m.

 przym. silosowy

Wiktionary


silosokombajn

Zasugerowano, aby "Sieczkarnia"

Silosokombajn (jedna z nazw potocznych: sieczkarnia polowa) – maszyna rolnicza, służąca do ścinania i rozdrabniania roślin. Silosokombajny dzielą się na podczepiane i samobieżne. Ta druga odmiana jest określana jako tzw. sieczkarnia samojezdna.

Wikipedia


silosować

czasownik przechodni niedokonany

 (1.1) roln. zakwaszać i przechowywać paszę dla bydła w silosach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Knur ów (Snowball) dokładnie przestudiował kilka starych egzemplarzy „Rolnika i Hodowcy Bydła”, które znalazł w domu Jonesa, i snuł teraz wielkie plany rozmaitych nowości i ulepszeń. Opowiadał uczonym tonem o drenach, silosowaniu i tomasynie, a także opracował skomplikowany system nawożenia pól przez zwierzęta…

Wiktionary


silosowość

[czytaj: s-ilosowość] sytuacja, gdy poszczególne działy jednej firmy mają inne cele, procesy i działają w zupełnie różny od siebie sposób, a ich współpraca nie jest efektywna


SJP.pl


silosowy

[czytaj: s-ilosowy] przymiotnik od: silos, np. system silosowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z silosem, dotyczący silosu

 (1.2) ekon. podobny, przez analogię, do silosu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przedplonem były: owies na zielonkę, rzepak ozimy, gorczyca na ziarno, bobik lub mieszanka silosowa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsʲilɔˈsɔvɨ, AS: sʹilosovy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. silosik m., silosówka ż., silos mrz.

Wiktionary


silpasiastra

tekst indyjski zawierający wskazówki rytualne, teoretyczne i praktyczne dotyczące sztuk plastycznych i architektury; śilpaśastra


SJP.pl


silski

nazwisko


SJP.pl


silumin

[czytaj: s-ilumin] odlewniczy stop aluminium z krzemem


SJP.pl

Silumin, alpaks, Al-Si – odlewniczy stop aluminium z krzemem o stężeniu 2–30%, najczęściej 5–13,5% oraz innymi (o mniejszym udziale procentowym) dodatkami, takimi jak miedź, magnez, mangan, nikiel i tytan. Jest odporny na korozję, o dobrej lejności, małym skurczu i małą skłonnością do pękania na gorąco. Stosowany głównie w przemyśle motoryzacyjnym (żarowytrzymałość), lotniczym (stopy lekkie), okrętowym (odporność na wodę morską) i konstrukcyjnym (możliwość wykonania złożonych kształtów).

Wikipedia


siluminowy

[czytaj: s-iluminowy] przymiotnik od: silumin, np. siluminowy odlew


SJP.pl


silva

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Silva – miejscowość w gminie Barcelos
  • Silva – miejscowość w gminie Miranda do Douro
  • Silva – miejscowość w gminie Valença
  • Silva (Wálter Machado da Silva, 1940–2020) – brazylijski piłkarz
  • Silva (Luís Carlos da Silva Matos, 1958–2026) – brazylijski piłkarz
  • Anderson Silva – brazylijski zawodnik mieszanych sztuk walki
  • Antônio Silva – brazylijski zawodnik mieszanych sztuk walki
  • Alex Silva (właśc. Alex Sandro da Silva) – brazylijski piłkarz
  • Daniel Silva – amerykański pisarz
  • David Silva (właśc. David Josué Jiménez Silva) – hiszpański piłkarz
  • Eduardo da Silva – chorwacki piłkarz brazylijskiego pochodzenia
  • Francisco Manuel da Silva – brazylijski kompozytor i dyrygent

Wikipedia


silvae

występujące w literaturze antycznej dzieła o charakterze okolicznościowym, związane z aktualnymi wydarzeniami i tematami dotyczącymi codziennego życia


SJP.pl


silver

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Silver (ang. Silver Township) – gmina w stanie Iowa, w hrabstwie Cherokee
  • Silver (ang. Silver Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Carlton
  • Silver – album muzyczny grupy Jesu
  • Silver – album muzyczny Johnny’ego Casha
  • Silver the Hedgehog – postać z serii Sonic the Hedgehog

Wikipedia


silverado

[czytaj: s-ilwerado] model samochodu marki Chevrolet


SJP.pl

Silverado – amerykański film fabularny (western) z 1985 roku.

Wikipedia


silverstone

[czytaj: silwerstołn] wyścigowy tor samochodowy położony 130 km na zachód od Londynu, miejsce zawodów o Grand Prix Wielkiej Brytanii w Formule 1


SJP.pl

Silverstone – wieś w Anglii, w hrabstwie Northamptonshire, w dystrykcie ("unitary authority") West Northamptonshire. Leży 19 km na południowy zachód od miasta Northampton i 90 km na północny zachód od Londynu. W 2001 miejscowość liczyła 1989 mieszkańców.

W pobliżu leży tor Formuły 1 Silverstone Circuit.

Wikipedia


silvia

Silvia – miasto w Kolumbii, w departamencie Cauca.

Wikipedia


silwit

laboratoryjne szkło borokrzemianowe


SJP.pl


sim

dawny zaimek przymiotny, dziś w znaczeniu: ów, ten, tamten


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. rzeka w Rosji, w obwodzie czelabińskim i Baszkortostanie, prawy dopływ Biełej

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sim – członek społeczności w grach z serii The Sims oraz SimCity
  • SIM-IM – SIM Instant Messenger
  • Sim – polski producent cyfrowych rejestratorów rozmów z Lublina
  • Space Interferometry Mission – misja NASA
  • Społeczny Instruktor Młodzieżowy – wolontariusz Polskiego Czerwonego Krzyża pracujący z młodzieżą
  • System Informacji Miejskiej – system nośników informacji o charakterze miejskim
  • Karta SIM – używana w telefonach komórkowych
  • Sim – miasto w Rosji, w obwodzie czelabińskim
  • Sims

Wikipedia


sim-lock

[czytaj s-im lok] blokada w telefonie komórkowym, uniemożliwiająca używanie kart SIM od innego operatora; SIM lock, simlock


SJP.pl


sima

[czytaj: s-ima]
1. warstwa litosfery występująca pod sialem, utworzona ze skał bogatych w krzem; piętro bazaltowe;
2. gatunek łososia pacyficznego, ryba żyjąca na pobrzeżu azjatyckim Oceanu Spokojnego; mazu;
3. w starożytnych budowlach greckich: rynna o esowatym profilu, umieszczona nad gzymsem wieńczącym i zakończona ozdobnym rzygaczem;
4. w architekturze: profil w kształcie litery S; cyma, esownik, esownica


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sima – pojęcie związane z architekturą
  • sima – pojęcie związane z geologią
  • sima (Oncorhynchus masou) – ryba z rodziny łososiowatych
  • Sima – miejscowość na Węgrzech
  • Sima – gaun wikas samiti w Nepalu
  • Sima – miasto w Komorach, na wyspie Anjouan
  • Michel Sima, właśc. Michael Smajewski (1912-1987) – polski rzeźbiarz i fotograf

Wikipedia


simbierowicz

nazwisko


SJP.pl


simca

skrót francuskiej nazwy Towarzystwa Przemysłowego Mechaniki i Nadwozi Samochodowych; marka samochodu (Simca)


SJP.pl

Simca ("Société Industrielle de Mécanique et Carosserie Automobile") – francuski producent samochodów osobowych istniejący w latach 1934–1980.

Wikipedia


simenon

[czytaj: s-imNĄ albo s-imeNON] nazwisko, m.in. Georges Simenon (1903-1989) - pisarz belgijski


SJP.pl


simens

[czytaj: z-imens] jednostka przewodności elektrycznej, odwrotność oma; siemens, mho


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miar. fiz. elektr. jednostka przewodności elektrycznej w układzie SI, odwrotność oma;

Wiktionary

Simens (S) – jednostka przewodności elektrycznej w układzie SI (jednostka pochodna układu SI), odwrotność oma. Nazwa jednostki pochodzi od nazwiska niemieckiego inżyniera Wernera Siemensa.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przewodność tego kawałka miedzi wyraża się liczbą 58 simensów, podczas gdy przewodność podobnego kawałka aluminium wynosi 34 simensy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siemens m.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzad. siemens, symbol. S

Wiktionary


simental

szwajcarska rasa bydła mięsno-mlecznego, wyhodowana w średniowieczu w dolinach rzek Simme i Saane; simmental, rasa simentalska


SJP.pl

Si

Wikipedia


simentale

szwajcarska rasa bydła


SJP.pl


simentalerski

bydło simentalerskie - rasa bydła pochodząca ze Szwajcarii, o sierści płowożółtej lub jasnoczerwonej w białe plamy; bydło simentalskie


SJP.pl


simentalski

bydło simentalskie - rasa bydła pochodząca ze Szwajcarii, o sierści płowożółtej lub jasnoczerwonej w białe plamy; bydło simentalerskie


SJP.pl


simetikon

[czytaj: s-imetikon] związek chemiczny używany jako lek przeciw wzdęciom; symetikon


SJP.pl


simile

określenie wykonawcze: podobnie


SJP.pl


simir

afrykański ssak drapieżny z rodziny psowatych; likaon


SJP.pl


simiński

nazwisko


SJP.pl


simka

[czytaj: s-imka] samochód marki SIMCA; Simca


SJP.pl


simlock

[czytaj s-imlok] blokada w telefonie komórkowym, uniemożliwiająca używanie kart SIM od innego operatora; SIM-lock, SIM lock


SJP.pl


simm

skrót od: Single Inline Memory Module - pojedynczy moduł pamięci RAM komputerów, następna generacja modułów pamięci DRAM


SJP.pl

SIMM (z single in-line memory module) – moduł pamięci RAM komputerów w postaci płytki drukowanej z polami stykowymi znajdującymi się z jednej strony płytki. Jest to następna po SIPP generacja modułów pamięci DRAM. Zostały zastąpione przez moduły z polami stykowymi po obu stronach płytki oznaczanych przez DIMM.

Wikipedia


simmel

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Georg Simmel (1858–1918), niemiecki filozof i socjolog
  • Johannes Mario Simmel (1924–2009), austriacki pisarz
  • Paul Simmel (1887–1933), niemiecki malarz i karykaturzysta

Wikipedia


simmental

szwajcarska rasa bydła mięsno-mlecznego, wyhodowana w średniowieczu w dolinach rzek Simme i Saane, simental, rasa simentalska


SJP.pl


simmering

[czytaj: z-imering] gumowy pierścień uszczelniający, usztywniony metalową wkładką


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. elastyczny pierścień ze śrubową sprężyną wewnątrz na całym obwodzie, stosowany jako uszczelka ruchu obrotowego

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Simmering – dzielnica Wiednia
  • simmerring (pierścień Simmera) – rodzaj uszczelnienia

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) simmerring, pierścień Simmera

Wiktionary


simno

rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna

 (1.1) geogr. miasto w Litwie, w okręgu kowieńskim;

Wiktionary

Simno (lit. "Simnas") – miasto na Litwie, położone w okręgu olickim, w rejonie olickim, 23 km od Olity. Według spisu ludności z 2021 roku w mieście mieszkało 1247 osób, a w całej gminie Simno 3148 osób.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) kolokacje miejscowość|D=Simna|Ms=Simnie.

Wiktionary

Powiązane:

 przym. simieński

Wiktionary


simoeis

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. hist. nazwa rzeki obok Troi, dzisiaj nazywanej Dümruk Su (tur. Dümrek Çayı)

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (2.1) mitgr. bóg rzeki Simoeis (1.1), syn Okeanosa i Tethys

Wiktionary


simon

imię żeńskie


SJP.pl


simona

imię żeńskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) rzad. imię|polski|ż.

 (1.2) forma imienia Szymona

 (1.3) forma imienia Ksymena

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sʲĩˈmɔ̃na, AS: sʹĩmõna

Wiktionary


simonides

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jaroslav Simonides – czeski tłumacz
  • Dorota Simonides – polska folklorystka
  • Symonides z Keos – liryk grecki
  • Szymon Szymonowic – w formie zlatynizowanej Simon Simonides

Wikipedia


simonow

[czytaj: S-Imonof albo s-iMOnof] nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ihor Simonow – ukraiński piłkarz i trener
  • Konstantin Simonow – rosyjski pisarz, poeta i dramaturg, korespondent frontowy
  • Nikołaj Simonow – rosyjski aktor teatralny i filmowy
  • Piotr Simonow – radziecki dyplomata
  • Ruben Simonow – radziecki aktor filmowy i teatralny oraz reżyser
  • Siergiej Simonow – radziecki konstruktor broni strzeleckiej

Wikipedia


simons

nazwisko


SJP.pl


simpleks

[czytaj: s-impleks] w telekomunikacji: połączenie, w którym transmisja jest jednokierunkowa; simplex


SJP.pl


simpleksowy

[czytaj: s-impleksowy] przymiotnik od: simpleks, np. protokół simpleksowy


SJP.pl


simplex

[czytaj: s-impleks] w telekomunikacji: połączenie, w którym transmisja jest jednokierunkowa; simpleks


SJP.pl


simplon

[czytaj: sęplą]
1. przełęcz w Szwajcarii;
2. tunel kolejowy na granicy Szwajcarii i Włoch


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Simplon – dawny departament
  • Simplon – miejscowość
  • Simplon – gmina w kantonie Valais, w okręgu Brig
  • Simplon – stacja metra w Paryżu
  • Simplon – austriacki producent rowerów
  • Simplon – statek
  • Simplonpark – park w Mediolanie
  • Simplonpass – przełęcz w Alpach Lepontyńskich
  • Simplontunnel – tunel w Alpach Lepontyńskich

Wikipedia


simploński

przymiotnik od: Simplon (przełęcz w Szwajcarii)


SJP.pl


simpson

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Simpson – miejscowość w Anglii, w hrabstwie Buckinghamshire
  • Simpson – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie Pope
  • Simpson – miasto w stanie Kansas, w hrabstwie Cloud
  • Simpson – wieś w stanie Luizjana, w parafii Vernon
  • Simpson – wieś w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Pitt
  • Simpson (ang. Simpson Township) – gmina w stanie Arkansas, w hrabstwie Grant
  • Simpson (ang. Simpson Township) – gmina w stanie Missouri, w hrabstwie Johnson
  • hrabstwo Simpson (ang. Simpson County) – w stanie Kentucky
  • hrabstwo Simpson (ang. Simpson County) – w stanie Missisipi
  • Aaron Simpson (ur. 1971) – amerykański filmowiec
  • Edward Simpson (1815?–1880?) – brytyjski fałszerz zabytków
  • George Gaylord Simpson (1902–1984) – amerykański paleontolog

Wikipedia


sims

rzeczownik

 (1.1) bohater gry z serii The Sims

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • The Sims (seria) – seria gier komputerowych wydanych przez Electronic Arts
  • The Sims – symulacyjna gra komputerowa z 2000
  • The Sims 2 – druga część gry The Sims
  • The Sims 3 – trzecia część gry The Sims
  • The Sims 4 – czwarta część gry The Sims
  • Sims – rzeka w Bawarii
  • Sims – wieś w stanie Illinois, w hrabstwie Wayne
  • Sims – jednostka osadnicza w stanie Indiana, w hrabstwie Grant
  • Sims – miejscowość w stanie Karolina Północna, w hrabstwie Wilson
  • Sims (ang. Sims Township) – gmina w stanie Indiana, w hrabstwie Grant
  • Sims (ang. Sims Township) – gmina w stanie Michigan, w hrabstwie Arenac

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɕĩms, AS: śĩms

Wiktionary


simson

nazwisko


SJP.pl

Simson – były niemiecki producent motocykli i motorowerów.

Działalność firmy rozpoczęli bracia Simson w roku 1856 od produkcji broni. Dziś z ich nazwiskiem głównie są kojarzone motorowery, które zyskały dużą popularność w Niemczech wschodnich (NRD), Polsce oraz innych krajach sąsiednich, zwłaszcza w krajach bloku wschodniego. Najbardziej popularnymi w Polsce są modele Simson S51 oraz skuter Simson SR50.

Wikipedia


simula

Simula – dwa języki programowania, Simula I oraz Simula 67, opracowane w latach 60. XX w. w Norweskim Ośrodku Obliczeniowym w Oslo przez Ole-Johana Dahla, Bjørna Myhrhauga i Kristena Nygaarda. Syntaktycznie jest to rozszerzenie języka ALGOL 60.

Simula 67 wprowadziła obiekty, klasy, dziedziczenie oraz podklasy, metody wirtualne i współprogramy.

Wikipedia


simwastatyna

organiczny związek chemiczny z grupy statyn, normalizujący stężenie lipidów we krwi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) farm. lek obniżający poziom cholesterolu we krwi;

Wiktionary

Simwastatyna, symwastatyna ( simvastatinum) – wielofunkcyjny organiczny związek chemiczny, pochodna naturalnej lowastatyny, prolek mający w swojej cząsteczce strukturę pierścienia laktonowego, który ulega hydrolizie do wspólnej z innymi statynami w formie aktywnej grupy farmakoforowej – łańcucha β-hydroksykwasu karboksylowego.

Wikipedia


sin

skrót od: sinus (czytany jako cały, odmienny wyraz)


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sinus – funkcja trygonometryczna
  • Sin – miasto
  • Sin – singel wydany w 1990 roku przez Nine Inch Nails
  • Nanna (bóg)
  • SiN – komputerowa gra FPS
  • Sin – jeden z kluczowych potworów w grze Final Fantasy X
  • SIN – organizacja non profit działająca na rzecz polityki narkotykowej opartej na faktach i prawach człowieka.
  • Sin Cars – bułgarski producent samochodów

Wikipedia


sina

forma przymiotnika.

 (1.1) ż. lp. od: siny

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sina – rzeka na Białorusi, Łotwie i w Rosji
  • Siná – wapienny szczyt w Niżnych Tatrach na Słowacji
  • Sina Corporation – chińskie przedsiębiorstwo

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɕĩna, AS: śĩna

Wiktionary


sinaloa

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. adm. stan w zachodniej części Meksyku

 (1.2) geogr. kraina geograficzna w Meksyku na terenie stanu Sinaloa (1.1)

 (1.3) geogr. rzeka przepływająca przez stan Sinaloa (1.1)

Wiktionary

Sinaloa () – stan w zachodnim Meksyku. Graniczy ze stanami: Sonora (na północy), Chihuahua (na północnym wschodzie), Durango (na wschodzie), Nayarit (na południu). Na zachodzie Sinaloę oblewają wody Oceanu Spokojnego i Zatoki Kalifornijskiej.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. Sinaloańczyk m., Sinaloanka ż.

 przym. sinaloański

Wiktionary


sinantrop

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. antrop. nazwa systematyczna|Homo erectus pekinensis|Black|ref=tak., hominid, którego szczątki odkryto w Chinach, obecnie klasyfikowany jako człowiek pekiński

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Oryginalne skamieniałości sinantropa zostały skradzione podczas transportu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sinantropus mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sinantropus, człowiek pekiński

Wiktionary


sinantropus

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zool. antrop. nazwa systematyczna|Homo erectus pekinensis|Black|ref=tak., hominid, którego szczątki odkryto w Chinach, obecnie klasyfikowany jako człowiek pekiński

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jeden ząb sinantropusa odnaleziono podczas wykopalisk.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sinantrop mzw.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sinantrop, człowiek pekiński

Wiktionary


sinatra

[czytaj: s-inatra] nazwisko, m.in. Frank Sinatra (1915-1998) - piosenkarz amerykański


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Frank Sinatra – amerykański piosenkarz i aktor filmowy
  • Frank Sinatra Jr. – amerykański piosenkarz
  • Nancy Sinatra – amerykańska piosenkarka
  • Tina Sinatra – amerykańska aktorka, bizneswoman, producentka filmowa, hollywoodzka agentka i pamiętnikarka

Wikipedia


sinawoczerwony

czerwony o nieco sinym odcieniu


SJP.pl


sinawoniebieski

niebieski o odcieniu sinawym


SJP.pl


sinawoszary

szary o sinawym odcieniu


SJP.pl


sinawozielony

zielony o odcieniu sinawym


SJP.pl


sinawy

zbliżony do sinego, nie do końca siny, prawie siny


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) niezupełnie siny, nieco siny, mający siny odcień

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na niebie zaczęły zbierać się sinawe chmury.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕĩˈnavɨ, AS: śĩnavy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siniak m., siność ż., sinienie n.

 przym. siny

 przysł. sino, sinawo

 czas. sinieć ndk.

Wiktionary


sinciang

region w Chinach; Xinjiang, Sinkiang


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. region autonomiczny Chińskiej Republiki Ludowej ze stolicą w Urumczi;

Wiktionary

Si

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Dobrze po północy wjechaliśmy do Urumczi. Po tygodniach mongolskiej samotności spotkanie ze stolicą Sinciangu mnie przytłoczyło. W Urumczi mieszka więcej ludzi niż w całej Mongolii.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) ofic. Region Autonomiczny Sinciang-Ujgur

Wiktionary


sinclair

[czytaj: s-inKLER]
1. obce imię męskie;
2. nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sinclair – miejscowość w stanie Wyoming, w hrabstwie Carbon
  • Sinclair ang. Sinclair Township) – gmina w stanie Kansas, w hrabstwie Jewell
  • Sinclair ang. Sinclair Township) – gmina w stanie Minnesota, w hrabstwie Clearwater
  • Sinclair ang. Sinclair Township) – gmina w stanie Dakota Północna, w hrabstwie Stutsman
  • Archibald Sinclair – brytyjski polityk
  • Michelle Anne Sinclair – amerykańska aktorka pornograficzna
  • Christine Sinclair – kanadyjska futbolistka
  • Clive Sinclair – brytyjski wynalazca i konstruktor
  • Frank Sinclair – piłkarz jamajski
  • Harry F. Sinclair – amerykański przemysłowiec
  • Hugh Sinclair – brytyjski admirał
  • Jeffrey Sinclair – jedna z fikcyjnych postaci telewizyjnego serialu Science fiction Babilon 5

Wikipedia


sindbad

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna

 (1.1) liter. film. fikcyjna postać literacka i filmowa;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sindbad Żeglarz – postać z Księgi tysiąca i jednej nocy
  • Sindbad Żeglarz – amerykański film przygodowy z 1947 roku
  • Sindbad – japoński serial animowany z 1975 roku
  • Sindbad i oko tygrysa – brytyjski film fantasy z 1977 roku
  • Sindbad: Legenda siedmiu mórz – amerykański film animowany z 2003 roku
  • Sindbad – film z 1971 roku, w reżyserii Zoltána Huszárika
  • Sindbad – brytyjski telewizyjny serial fantasy z 2012 roku
  • Sindbad Sp. z o.o. (dawniej Prywatne Biuro Podróży „Sindbad”) – polski przewoźnik autokarowy i biuro podróży z siedzibą w Opolu
  • Przygody Sindbada żeglarza

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Pewnego dnia ubogi tragarz imieniem Sindbad zatrzymał się przed pałacem bogatego kupca i skarżył się przed Allahem na niesprawiedliwość panującą na świecie (…)

Wiktionary


sindbady

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) zob. alladynki.

Wiktionary


sindhi

[czytaj s-indi] język indoeuropejski, którym posługuje się paręnaście milionów osób, głównie w pakistańskiej prowincji Sindh


SJP.pl


sinfonia

Sinfonia ("wł. symfonia") – termin muzyczny mający różne znaczenia zależnie od epoki.

W okresie wczesnego baroku "sinfonią" określano różnorakie wstępy do oper (lub aktów opery), bądź też kantat. W szkole neapolitańskiej nazywano tak "uwerturę typu włoskiego". Czasem nazwa oznaczała również pierwszą, wstępną część utworu cyklicznego (np. w "Particie c-moll" J.S. Bacha).

Wikipedia


sinfonietta

mała symfonia, krótsza, przeznaczona zwykle na orkiestrę symfoniczną o zmniejszonym składzie


SJP.pl


sing.

skrót od: singularis (w językoznawstwie: liczba pojedyncza)


SJP.pl


singapur

[czytaj: S-ingapur]
1. państwo-miasto w Azji; Republika Singapuru;
2. największa wyspa należącą do państwa Singapur, położona przy południowym krańcu Półwyspu Malajskiego


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna

 (1.1) geogr. polit. miasto-państwo w Azji;

 (1.2) geogr. główna wyspa, na której leży Singapur (1.1)

 (1.3) geogr. miasto w Indiach, w dystrykcie Adilabad

 (1.4) geogr. osada w Indiach, w dystrykcie Raichur

Wiktionary

Si

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Gospodarka Singapuru należy do najbardziej liberalnych na świecie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sʲĩŋˈɡapur, AS: sʹĩŋgapur

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Singapurczyk mos., Singapurka ż., singapurczyk mos., singapurka ż.

 przym. singapurski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) Republika Singapuru

Wiktionary


singapurczyk

mieszkaniec Singapuru (miasta)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) mieszkaniec Singapuru

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsʲĩŋɡaˈpurt͡ʃɨk, AS: sʹĩŋgapurčyk

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Singapur mrz., Singapurczyk mos., Singapurka ż.

:: fż. singapurka ż.

 przym. singapurski

Wiktionary


singapurka

mieszkanka Singapuru (miasta)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mieszkanka Singapuru (stolicy państwa Singapur)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsʲĩŋɡaˈpurka, AS: sʹĩŋgapurka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Singapur mrz., Singapurczyk mos., Singapurka ż.

:: fm. singapurczyk mos.

 przym. singapurski

Wiktionary


singapurski

związany z Singapurem


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z Singapurem, dotyczący Singapuru

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Panie Damianie, proszę o zdanie o singapurskich orkiestrach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsʲĩŋɡaˈpursʲci, AS: sʹĩŋgapursʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Singapur mrz., Singapurka ż., Singapurczyk mos., singapurka ż., singapurczyk mos.

Wiktionary


singel

[czytaj: s-ingel] syngiel, singiel;
1. pojedyncza gra między dwoma zawodnikami w tenisie;
2. płyta winylowa z nagraniem jednego tylko utworu; płyta kompaktowa z jakimś przebojem;
3. jedna karta w danym kolorze; singleton, singelton, syngielton, singiel, syngiel;
4. człowiek żyjący w pojedynkę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. bezżenny mężczyzna

 (1.2) pot. osoba samotna

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) sport. gra pojedyncza w tenisie lub badmintonie

 (2.2) karc. jedyna karta w jakimś kolorze

 (2.3) muz. krótkie wydawnictwo muzyczne zawierające jeden lub więcej utworów zazwyczaj zapowiadające i promujące album;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • singel – w muzyce, wydawnictwo muzyczne zawierające jeden lub kilka utworów zazwyczaj zapowiadające i promujące album, z którego pochodzi tytułowy utwór na singlu
  • singel – w grach karcianych, jedyna karta w danym kolorze przy rozdaniu
  • singel – w sporcie, potoczna nazwa gry pojedynczej
  • singel – potocznie osoba żyjąca samotnie
  • singel – jednocewkowy przetwornik w gitarze elektrycznej.
  • singiel – potocznie rower posiadający tylko jeden bieg
  • syngiel – w kolarstwie wyścigowym i wyczynowym, lekka opona rowerowa bez dętki

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Comiesięczne spotkanie dla singli zostało przełożone na przyszłą niedzielę.

 (2.1) Tenisista był mistrzem świata w singlu i deblu w 1989 roku.

 (2.2) Przy trzech kartach w kolorze uzgadnianym liczy się 1 punkt za dubleton, 2 punkty za singla i 3 punkty za renons w każdym z pozostałych kolorów.

 (2.3) Piosenka wydana została na singlu w 2005 roku.

Wiktionary


singelka

kobieta żyjąca w pojedynkę; singielka, syngielka


SJP.pl


singelton

[czytaj: s-ingelton] jedyna karta w danym kolorze otrzymana przy rozdaniu; singiel, syngiel, singel, singleton, syngielton


SJP.pl


singer

[czytaj: s-inger] nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) maszyna do szycia produkcji firmy „Singer”

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Singer – jednostka osadnicza w USA
  • Singer – brytyjska marka samochodów
  • Singer – album muzyczny Józefa Skrzeka
  • Singer Corporation – przedsiębiorstwo produkujące maszyny do szycia
  • Franz Singer – niemiecki polityk i dziennikarz
  • Hans Singer – niemiecki ekonomista
  • Isaac Merritt Singer – amerykański wynalazca współczesnej maszyny do szycia i twórca marki „Singer”
  • Isaac Bashevis Singer – żydowsko-polsko-amerykański pisarz, noblista
  • Isadore Singer – amerykański matematyk
  • Israel Joszua Singer – pisarz, brat Isaaca Bashevisa
  • Izrael Singer – sekretarz generalny Światowego Kongresu Żydów
  • Józefa Singer – pierwowzór Racheli z Wesela Wyspiańskiego

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Nauczyłam się szyć w dzieciństwie na starym singerze babci.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈzʲĩŋɡɛr, AS: zʹĩŋger

Wiktionary


singerie

[czytaj: sężRI] humorystyczne scenki z małpami, charakterystyczne dla ornamentyki rokokowej


SJP.pl

Singerie ( singe – małpa) – motyw dekoracyjny przedstawiający sceny z małpami ubranymi w ludzkie stroje, ujęte w sposób humorystyczny i karykaturalny, naśladujące czynności i zachowania ludzi.

Motyw ten pojawiał się już w średniowieczu, powrócił w drugiej połowie XVII wieku, rozwinął się w pełni w wieku XVIII i był kontynuowany w XIX wieku przez niektórych artystów (Zacharie Noterman, Charles Verlat).

Wikipedia


singiel

[czytaj: s-ingiel] syngiel, singel;
1. pojedyncza gra między dwoma zawodnikami w tenisie;
2. płyta winylowa z nagraniem jednego tylko utworu; płyta kompaktowa z jakimś przebojem;
3. jedyna karta w danym kolorze otrzymana przy rozdaniu; syngiel, singel, singleton, syngielton, singelton;
4. człowiek żyjący w pojedynkę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek stanu wolnego, niebędący w związku

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) muz. zob. singel.

 (2.2) rower singlespeed, rower jednobiegowy nie posiadający przerzutek, dodatkowych zębatek i innych form zmiany biegów

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W Polsce po roku 1989 dokonała się istotna zmiana w podejściu do osób samotnych. Określenia „stara panna” czy „stary kawaler” coraz częściej są zastępowane terminem „singiel”.

 (2.1) Nowy singiel zespołu dotarł na 2. miejsce notowań.

 (2.2) (…) trzy lata jeździłem na ostrym kole, dwa lata bez hamulca, od trzech miesięcy jeżdżę na singlu.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. singielstwo n.

:: fż. singielka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (2.2) jednobiegówka, rower jednobiegowy, singlespeed

Wiktionary


singielka

[czytaj: s-ingielka] kobieta żyjąca w pojedynkę; singelka, syngielka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) neol. kobieta stanu wolnego, kobieta nie będąca w związku

Wiktionary

Główna obsada serialu

Singielka – polska telenowela, emitowana w telewizji TVN od 5 października 2015 do 1 grudnia 2016. Dodatkowe 5 odcinków serialu zostało udostępnionych na platformie VOD Player. Serial wzorowany był na argentyńskiej telenoweli "Ciega a citas".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Singielka, dawniej stara panna, może być młoda, co oznacza w dzisiejszych czasach, że ma około czterdziestki. W zeszłym stuleciu był to już wiek matrony, obecnie to jeszcze młodość.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. singiel m., singielstwo n.

Wiktionary


singielski

→ singiel


SJP.pl

Patrz:

singiel

singielstwo

życie w pojedynkę


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) neol. bycie singlem lub singielką; stan singla

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Singielstwo i moje pieprzone wyzwolenie wychodzi mi bokiem. Mam za swoje. Kara za idiotyzm musi być.

 (1.1) Singielstwo nie jest wartością samą w sobie. Tutaj z pomocą przychodzi psychologia pozytywna, będąca najmłodszym dzieckiem psychologii.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. singiel m., singielka ż.

Wiktionary


singleton

[czytaj: s-ingleton] jedyna karta w danym kolorze otrzymana przy rozdaniu; singel, syngiel, singiel, singelton, syngielton


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) inform. klasa posiadająca tylko jeden egzemplarz obiektu

 (1.2) karc. pojedyncza karta w kolorze, singel

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • singleton – w teorii mnogości zbiór jednoelementowy; wyraz jest kalką z języka angielskiego i nie jest powszechnie używany;
  • singleton – w informatyce wzorzec projektowy zbudowany z dostępnego publicznie obiektu będącego jedyną instancją danej klasy;
  • singleton – w grach karcianych karta lub ogólnie kolor, w którym gracz ma jedną kartę;
  • singleton – jedna ze szkockich marek single malt whisky;
  • Singleton – miejscowość w Australii w stanie Nowa Południowa Walia.
  • Singleton – miejscowość w hrabstwie Lancashire (Anglia)
  • Singleton – miejscowość w hrabstwie West Sussex (Anglia)

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sʲĩŋɡˈlɛtɔ̃n, AS: sʹĩŋgletõn

Wiktionary


singletowy

tlen singletowy - forma tlenu cząsteczkowego o najniższym stanie wzbudzonym (bez niesparowanych elektronów)


SJP.pl


singlista

zawodnik (np. tenisista) grający w singlu; synglista


SJP.pl


singlistka

zawodniczka grająca w singlu


SJP.pl


singlować

potocznie: być singlem


SJP.pl


singlowy

[czytaj: s-inglowy] przymiotnik od: singel (singiel, syngiel), zwykle w znaczeniu gry (np. para singlowa), płyty (np. wersja singlowa) lub karty (np. figura singlowa); synglowy


SJP.pl


singspiel

[czytaj: z-ingszpil] forma teatralna, łącząca elementy opery buffo i komedii, w której fragmenty wokalne występują obok mówionych; śpiewogra, komedioopera


SJP.pl

Singspiel ( Singspiel, pol. "komedio-opera" lub "śpiewogra") – utwór sceniczny oparty na tekście mówionym ze wstawkami muzycznymi, głównie pieśniami zwrotkowymi, prostymi ariami i nieskomplikowanymi partiami zespołowymi. Gatunek rozwinął się w Niemczech pod wpływem angielskiej opery balladowej i francuskiego wodewilu.

Wikipedia


singularis

[czytaj: s-ingularis] w językoznawstwie: liczba pojedyncza


SJP.pl


singularność

→ singularny


SJP.pl

Patrz:

singularny

singularny

→ singularis


SJP.pl

Patrz:

singularis

sinhalit

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) miner. minerał, boran magnezowo-glinowy;

Wiktionary

Sinhalit – minerał, do 1952 uważany za żółtawobrunatną odmianę perydotu (oliwiny).

Nazwa pochodzi od miejsca odkrycia – "sinhala" w sanskrycie oznacza Cejlon.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sʲĩnˈxalʲit, AS: sʹĩnχalʹit

Wiktionary


sinhua

chińska agencja prasowa


SJP.pl


siniaczek

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) zdrobn. od siniak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siniak m.

 przym. siny

Wiktionary


siniaczyć

uderzeniem, biciem powodować występowanie na skórze sińców


SJP.pl


siniak

1. sinoczerwona plama na skórze powstała na skutek wylewu krwi do tkanki podskórnej w następstwie urazu lub samoistnego pękania naczyń krwionośnych; siniec
2. borowikowaty grzyb jadalny
3. ptak z rodziny gołębi; gołąb siniak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) pot. med. miejscowy wylew krwi do skóry powstały wskutek urazu

 (1.2) pot. mykol. nazwa systematyczna|Gyroporus cyanescens|(Bull.) Quél.|ref=tak., piaskowiec modrzak, żółtawoszary, mięsisty grzyb jadalny siniejący po uszkodzeniu

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (2.1) ornit. nazwa systematyczna|Columba oenas|ref=tak., gołąb siniak ;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • potoczna nazwa krwiaka
  • gołąb siniak
  • Siniak – wzniesienie w Masywie Śnieżnika w Sudetach Wschodnich
  • Siniak – osiedle na Białorusi, w obwodzie mińskim, w rejonie soligorskim
  • Siniak – osiedle typu wiejskiego w Rosji, w sielsowiecie kulbakińskim rejonu głuszkowskiego w obwodzie kurskim

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Mimo paru siniaków bawiliśmy się świetnie.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕĩɲak, AS: śĩńak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siniec m., siność ż., sinienie n., zsinienie n., zasinienie n., sinica ż., posiniaczenie n.

:: zdrobn. siniaczek m.

 czas. posiniaczyć, sinieć ndk., zsinieć dk.

 przym. siny, sinawy

 przysł. sino

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) krwiak, śliwa, śliwka, stłuczenie, limo, wulg. pizda, reg. pozn. binks, binol, reg. śl. ojla

Wiktionary


siniarski

nazwisko


SJP.pl


siniarzewo

Siniarzewo – wieś w Polsce, położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie aleksandrowskim, w gminie Zakrzewo, przy drodze wojewódzkiej nr 252.

Wikipedia


sinica

1. sinoniebieskie zabarwienie skóry wywołane niedotlenieniem; cyjanoza;
2. bakteria samożywna występująca w wodach, glebie i miejscach wilgotnych; cyjanobakteria


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) bot. samożywny organizm z typu sinic

 (1.2) med. objaw chorobowy sygnalizujący problemy z naczyniami krwionośnymi

 (1.3) syst. zool. nazwa systematyczna|Aiolopus|Fieber|ref=tak., rodzaj owadów prostoskrzydłych z rodziny szarańczowatych;

 (1.4) zool. owad z rodzaju sinica (1.3)

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sinica – objaw chorobowy, sygnalizujący problemy z naczyniami krwionośnymi
  • Sinica płucna
  • Sinica – rodzaj owadów
  • Sinica – wieś na Ukrainie
  • Sinice – gromada organizmów samożywnych
  • Małgorzata Sinica – Naczelnik ZHP
  • Sinica, rzeka na Ukrainie

Wikipedia

Powiązane:

 (1.1)

:: rzecz. sinice lm nm.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) cyjanoza

Wiktionary


sinice

1. sinoniebieskie zabarwienie skóry wywołane niedotlenieniem; cyjanoza;
2. bakteria samożywna występująca w wodach, glebie i miejscach wilgotnych; cyjanobakteria


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) bot. syst. nazwa systematyczna|Cyanobacteria|ref=tak., typ organizmów samożywnych należących do królestwa bakterii;

forma rzeczownika.

 (2.1) M., B. i W. lm. od: sinica

Wiktionary

Sinice, cyjanofity, cyjanobakterie, cyjanoprokariota (Cyanobacteria) – gromada samożywnych bakterii, dawniej uznawanych za rośliny.

Nazwa tradycyjna Cyanophyta (końcówka "-phyta" – roślina), stosowana w taksonomii dawniejszej, kładzie nacisk na podobieństwa sinic z roślinami – zdolności fotosyntezy tlenowej oraz obecności chlorofilu. Chloroplasty roślinne w istocie powstały z sinic w drodze endosymbiozy.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Systematyka sinic, podobnie jak wszystkich bakterii, podlega przebudowom i dyskusjom.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sinica ż.

Wiktionary


sinicki

nazwisko


SJP.pl


sinicowy

→ sinica


SJP.pl

Patrz:

sinica

siniczy

→ sinica


SJP.pl

Patrz:

sinica

siniec

sinoczerwona plama na skórze powstała na skutek wylewu krwi do tkanki podskórnej w następstwie urazu lub samoistnego pękania naczyń krwionośnych; siniak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy lub męskozwierzęcy

 (1.1) med. miejscowy wylew krwi do skóry powstały wskutek urazu

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • siniec – lokalne nagromadzenie się krwi, opuszczającej uszkodzone naczynia krwionośne
  • Siniec – wieś w woj. lubelskim, w pow. krasnostawskim, w gminie Żółkiewka
  • Siniec – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. kętrzyńskim, w gminie Srokowo
  • Siniec – potok, dopływ Kwisy
  • siniec – ryba z rodziny karpiowatych
  • Dolny Siniec, Siniec-Cegielnia, Siniechowo

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. siniak mrz./mzw., siność ż.

 czas. posiniaczyć dk., siniaczyć ndk., sinieć ndk.

 przym. siny

 przysł. sino

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siniak

Wiktionary


siniechowo

Siniechowo (niem. "Schinchow") – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim, w gminie Wolin.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.

Wikipedia


siniej

stopień wyższy od przysłówka: sino


SJP.pl


sinieć

1. przybierać siną barwę;
2. odróżniać się od tła sinym kolorem


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. posinieć lub zsinieć)

 (1.1) stawać się sinym, przybierać siną barwę

 (1.2) odróżniać się od otoczenia siną barwą

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siniak mrz./mzw., siniec mrz./mzw., siność ż.

 czas. siniaczyć ndk., posinieć dk., posiniaczyć dk., zsinieć dk.

 przym. sinawy, siny

 przysł. sino

Wiktionary


sinik

ryba z rodziny skorpenowatych; sebdak


SJP.pl

Sinik, właściwie Thomas Gerard Idir (ur. 26 czerwca 1980 w Paryżu) – francuskojęzyczny raper. Jego ojciec jest Algierczykiem, ale jego matka jest Francuzką.

W 2001 założył własną wytwórnię płytową "Six o Nine".

Wikipedia


sining

miasto w Chinach; Xining


SJP.pl


siniucha

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) geogr. hydron. rzeka na Ukrainie, lewy dopływ Bohu;

Wiktionary

Siniucha ( Синюха "Syniucha", hist. "Sine Wody") – rzeka na Ukrainie, lewy dopływ Bohu.

Powstaje z połączenia rzek Wełyka Wyś i Tykicz. Płynie przez Wyżynę Naddnieprzańską, jej długość wynosi 111 km, a powierzchnia dorzecza – 16 700 km².

Główne dopływy to: Jatrań (prawy), Suchyj Taszłyk, Czornyj Taszłyk (lewe).

Wikipedia

Powiązane:

 przym. siny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) hist. Sine Wody

Wiktionary


siniutki

zdrobnienie od: siny


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zdrobn. od: siny

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕĩˈɲutʲci, AS: śĩńutʹḱi

Wiktionary


sinizacja

proces narzucania chińskiej kultury, języka, tożsamości i wpływów politycznych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) narzucanie lub dobrowolne przyswajanie kultury chińskiej i języka chińskiego

 (1.2) uleganie wpływom Chin

Wiktionary

Sinizacja – proces przyswajania (lub narzucania) języka lub kultury chińskiej. W językoznawstwie sinizacja to „schińszczanie” obcych wyrazów.

Sinizacja, podobnie jak i inne procesy asymilacyjne zachodzi w sytuacji, gdy element chiński zaczyna wyraźnie dominować w danej społeczności, zaś przyjęcie języka chińskiego wiąże się z podniesieniem własnego prestiżu, statusu społecznego itp.

Wikipedia


sinić

czynić sinym, malować na sino


SJP.pl


sinkiang

region w Chinach; Sinciang, Xinjiang


SJP.pl


sinkiewicz

nazwisko


SJP.pl


sinko

Tadeusz (1877-1966) polski filolog klasyczny


SJP.pl


sinningia

hodowlana roślina zwrotnikowa z rodziny ostrojowatych; gloksynia, marcinka


SJP.pl


sino

przysłówek

 (1.1) niebieskofioletowo, czasem z szarym odcieniem

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W pokoju zrobiło się aż sino od dymu papierosowego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕĩnɔ, AS: śĩno

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siniec mzw./mrz., siność ż., siniak

 przym. siny, sinawy

 czas. sinieć

Wiktionary


sinoborowik

rodzaj grzybów z rodziny borowikowatych


SJP.pl


sinobrody

mający siną brodę


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma siny zarost na brodzie

Wiktionary

Sinobrody (fr. "La Barbe bleue") – baśń wydana pierwotnie w zbiorze "Histoires ou contes du temps passé" z 1697 roku, przypisywana Charles’owi Perraultowi. Bohaterem tytułowym jest zbrodniarz, który w zamkniętej komnacie ukrywa zwłoki zamordowanych żon i ginie z rąk braci ostatniej z nich.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˌɕĩnɔˈbrɔdɨ, AS: śĩnobrody

Wiktionary


sinocentryzm

Si

Wikipedia


sinoczarny

czarny z odcieniem sinym


SJP.pl


sinoczerwony

czerwony o sinym odcieniu


SJP.pl


sinodzioby

bocian sinodzioby - gatunek ptaka z rodziny bocianów


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma siny dziób

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕĩnɔˈd͡ʑɔbɨ, AS: śĩnoʒ́oby

Wiktionary


sinogram

1. znak pisma chińskiego i innych wschodnich systemów pisma;
2. w medycynie: tablica danych uzyskana podczas tomografii komputerowej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sinogram (medycyna) – tablica danych uzyskanych podczas tomografii komputerowej.
  • Sinogram (językoznawstwo) – znak pisma chińskiego i innych dalekowschodnich systemów pisma.

Wikipedia


sinogłowy

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma siną głowę

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕĩnɔˈɡwɔvɨ, AS: śĩnogu̯ovy

Wiktionary


sinogłówka

bielmica sinogłówka - gatunek motyla z rodziny sówkowatych


SJP.pl


sinojapoński

przymiotnik relacyjny

 (1.1) jęz. będący zapożyczeniem z języka średniochińskiego poprzez adaptowanie wymowy znaku chińskiego, a także reguł słowotwórstwa chińskiego do fonetyki i słowotwórstwa języka japońskiego (kanga)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsʲĩnɔjaˈpɔ̃j̃sʲci, AS: sʹĩnoi ̯apõĩ ̯sʹḱi

Wiktionary


sinokoreański

przymiotnik relacyjny

 (1.1) jęz. będący zapożyczeniem z języka średniochińskiego poprzez adaptowanie wymowy znaku chińskiego, a także reguł słowotwórstwa chińskiego do fonetyki i słowotwórstwa języka koreańskiego (hanja)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Leksemy sinojapońskie są w większości jednosylabowe, sinokoreańskie natomiast – jednosylabowe w sposób bezwyjątkowy, podczas gdy leksemy rodzime nie mają ograniczeń pod tym względem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsʲĩnɔkɔrɛˈãj̃sʲci, AS: sʹĩnokoreãĩ ̯sʹḱi

Wiktionary


sinokseniczny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) jęz. będący zapożyczeniem z języka średniochińskiego poprzez adaptowanie wymowy znaku chińskiego, a także reguł słowotwórstwa chińskiego do fonetyki i słowotwórstwa języka japońskiego (kanga), koreańskiego (hanja) i wietnamskiego (chữ Nôm)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Języki te bowiem wykazują dość daleko idące podobieństwa w sferze semantyki leksemów warstwy sinoksenicznej, a więc zapożyczonej z klasycznej chińszczyzny.

 (1.1) (…) najbardziej godna uwagi jest obecność licznych słów wywodzących się z pisanego języka chińskiego, co wyjaśnia, dlaczego japoński jest określany jako język sinokseniczny; (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsʲĩnɔksɛ̃ˈɲit͡ʃnɨ, AS: sʹĩnoksẽńičny

Wiktionary


sinolog

[czytaj: s-inolog] uczony w zakresie języka, kultury i dziejów Chin; chinolog


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) nauk. uczony w zakresie języka, kultury i historii Chin

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sʲĩˈnɔlɔk, AS: sʹĩnolok

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sinologia ż., sinolożka ż.

 przym. sinologiczny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chinoznawca

Wiktionary


sinologa

forma rzeczownika.

 (1.1) D., B. lp. od sinolog

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsʲĩnɔˈlɔɡa, AS: sʹĩnologa

Wiktionary


sinologia

[czytaj: s-inologia] nauka o języku, kulturze i dziejach Chin


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauk. nauka o Chinach;

 (1.2) pot. wydział lub kierunek na uczelni obejmujący studia w dziedzinie sinologii (1.1)

Wiktionary

Sinologia (albo chinoznawstwo; nazwa wywodzi się od Sinae „Chińczycy”) – dziedzina wiedzy, zajmująca się Chinami: językami chińskimi, kulturą, historią, systemami religijnymi i filozoficznymi (jak np. buddyzm, konfucjanizm czy taoizm), literaturą, a także gospodarką itd.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Działem sinologii jest sinolatynistyka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsʲĩnɔˈlɔɟja, AS: sʹĩnoloǵi ̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sinolog mos., sinolożka ż.

 przym. sinologiczny

 przysł. sinologicznie

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chinoznawstwo

Wiktionary


sinologiczny

przymiotnik relacyjny

 (1.1) związany z sinologią, dotyczący sinologii

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sinologia ż., sinolog mos., sinolożka ż.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) chinoznawczy

Wiktionary


sinolożka

→ sinolog [czytaj: s-inolożka]


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nauk. uczona w zakresie języka, kultury i historii Chin

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sinolog mos., sinologia ż.

 przym. sinologiczny

Wiktionary


sinomodry

modry o sinym odcieniu


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) modry o sinym odcieniu

Wiktionary


sinoniebieski

niebieski o odcieniu sinym


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) koloru niebieskiego o odcieniu sinym, fioletowawym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Świat tonął w sinoniebieskich barwach, upaćkanych rudziejącą żółcią.

Wiktionary


sinooki

kakadu sinooka - gatunek papugi z Australii i Nowej Gwinei


SJP.pl


sinopióry

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma sine pióra, upierzenie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Tylko muzyka, co hen • Wzbija się do góry, • Tylko pieśń i tylko sen – • Gołąb sinopióry

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕĩnɔˈpʲjurɨ, AS: śĩnopʹi ̯ury

Wiktionary


sinopopielaty

popielaty o sinym odcieniu


SJP.pl


sinornitoid

rodzaj niewielkiego dinozaura z podrzędu teropodów


SJP.pl

Si

Wikipedia


sinowietnamski

przymiotnik relacyjny

 (1.1) jęz. będący zapożyczeniem z języka średniochińskiego poprzez adaptowanie wymowy znaku chińskiego, a także reguł słowotwórstwa chińskiego do fonetyki i słowotwórstwa języka wietnamskiego (chữ Nôm)

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Występują też odwrotne sytuacje, gdy jedna sylaba może być rozumiana jako słowo sinowietnamskie, lub jako słowo rdzennie wietnamskie, np. słowo bán może być rozumiane w znaczeniu ‘sprzedawać’ (rdzennie wietnamskiem) albo ‘połowa’ (sinowietnamskiem).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsʲĩnɔvʲjɛtˈnãmsʲci, AS: sʹĩnovʹi ̯etnãmsʹḱi

Wiktionary


sinozielony

zielony o sinym odcieniu


SJP.pl


siność

1. siny kolor;
2. sina plama na skórze, będąca objawem choroby


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odprzym. cecha tego, co jest sine; cecha tych, którzy są sini

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siny

 przysł. sino

 rzecz. siniak mzw./mrz.

Wiktionary


sinraptor

rodzaj dinozaura gadziomiednicznego z podrzędu teropodów


SJP.pl

Sinraptor ("Sinraptor") – teropod z rodziny sinraptorów (Sinraptoridae).

Żył w okresie późnej jury na terenach Azji. Długość ciała do 8 m, wysokość ok. 3 m. Jego szczątki znaleziono w 1987 r. w Chinach.

Wikipedia


sinto

politeistyczny kult religijny w Japonii; sintoizm; shintoizm; szynto; szyntoizm; szinto; szintoizm; shinto


SJP.pl


sintoista

wyznawca sintoizmu - kultu religijnego w Japonii; shintoista, szintoista


SJP.pl


sintoistka

→ sintoista; shintoistka, szintoistka


SJP.pl


sintoistyczny

dotyczący religii sintoizmu


SJP.pl


sintoizm

[czytaj: s-intoizm] politeistyczny kult religijny w Japonii, nie posiadający historycznego założyciela ani zorganizowanej teologii; sinto, szinto, shinto, szintoizm, shintoizm


SJP.pl


sintra

[czyta: s-intra] model samochodu marki Opel


SJP.pl

Sintra – miasto gminne w Portugalii, w dystrykcie Lizbony. Leży w Obszarze Metropolitalnym Lizbony. Liczyła (2011 r.) 377 837 mieszkańców.

Wikipedia


sintrom

[czytaj: s-introm] nazwa handlowa leku przeciwzakrzepowego zawierającego acenokumarol


SJP.pl


sinus

[czytaj: s-inus] funkcja trygonometryczna wyrażająca stosunek długości przyprostokątnej leżącej naprzeciw danego kąta do długości przeciwprostokątnej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) mat. funkcja, która dla argumentu od 0 do π/2 wyraża stosunek długości przyprostokątnej leżącej naprzeciw danego kąta do długości przeciwprostokątnej;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sinus kąta prostego wynosi 1 (jeden).

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsʲĩnus, AS: sʹĩnus

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sinusoida ż., cosinus mrz., kosinus mrz., cosinusoida ż., kosinusoida ż.

 przym. sinusowy, sinusoidalny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) symbol. sin

Wiktionary


sinusoida

[czytaj: s-inusojda] linia krzywa przedstawiająca zmienność funkcji sinus


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) mat. wykres funkcji sinus

 (1.2) wykres obrazujący rozwój czegoś na przestrzeni czasu, podobny do sinusoidy (1.1)

 (1.3) przen. (najczęściej szybko) zmieniająca się sytuacja, przechodząca przy tym od skrajności w skrajność

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sinusoida jest zapisem drgań oscylatora harmonicznego.

 (1.3) Popularność to sinusoida – raz jest się wysoko, a później się bywa zapomnianym.

 (1.3) Kiedy 11 września 2001 r. Al-Kaida zaatakowała Stany Zjednoczone, sinusoida historii była już gotowa do zwrotu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsʲĩnuˈsɔjda, AS: sʹĩnusoi ̯da

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sinus m., cosinus mrz., kosinus mrz.

 przym. sinusoidalny

Wiktionary


sinusoidalny

w kształcie wykresu funkcji sinus


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mający kształt sinusoidy (kosinusoidy)

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. cosinus mrz., kosinus mrz., sinus mrz., sinusoida ż.

Wiktionary


sinusowy

[czytaj: s-inusowy] przymiotnik od: sinus, np. liniał sinusowy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) mat. związany z funkcją sinus; taki, dla którego funkcja sinus stanowi ważną część obliczeń albo modelu matematycznego

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. cosinus mrz., kosinus mrz., sinus mrz.

Wiktionary


sinuśnica

przyrząd do pomiaru kątów


SJP.pl


siny

niebieskofioletowy


SJP.pl

przymiotnik jakościowy

 (1.1) mający kolor niebieskofioletowy, czasem z szarym odcieniem

 (1.2) reg. mający kolor ciemnoniebieski

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Już sina bladość ustąpiła z jej policzków, na których zarysowywał się chwilami lekki rumieniec.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕĩnɨ, AS: śĩny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siność ż., siniak mrz./mzw., sinizna ż., sinienie n., sinica ż., siniawa ż., siniaczek mrz., siniaczenie n., posiniaczeie n., posinienie n., zsinienie n., zasinienie n., Siniucha ż.

 czas. sinieć ndk., zsinieć dk., sinić ndk., siniaczyć ndk., posinieć dk., posiniaczyć dk.

 przym. sinawy, sinowaty

 przysł. sino

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) zdrobn. siniutki, siniuchny

Wiktionary


sio

okrzyk przy odpędzaniu jakiejś istoty żywej lub urojonej, często powtarzany kilkukrotnie; kysz, a kysz, a sio


SJP.pl

zaimek wskazujący, rodzaj nijaki, obecnie tylko w zwrotach

 (1.1) pot. obiekt bardziej odległy w przestrzeni lub czasie niż ten, który jest bliżej (tu)

wykrzyknik

 (2.1) pot. wykrzyknik o znaczeniu „oddalcie się!”, używany zwłaszcza wobec ptaków, także innych zwierząt, czasem wobec dzieci

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Samorządowa Inicjatywa Obywatelska
  • System informacji oświatowej
  • Serial Input/Output
  • SiO – wzór sumaryczny tlenku krzemu(II)

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Ni to ni sio.

 (1.1) Nie było tej, siej ani owej, ale zastałem szefową.

 (1.1) Fachowcy przyszli, ale nie było tego, siego i owego, więc sobie poszli.

 (1.1) Tego, siego i owego, i wszystkiego najlepszego!

 (1.1) Do Siego Roku!

 (2.1) Sio mi z kuchni, wy diabelskie huncwoty!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɔ, AS: śo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) tamto

 (2.1) won, wynocha, precz

Wiktionary


siodełko

Przyrząd pożarniczy służący do zabezpieczania węży przed uszkodzeniem przez ostre krawędzie dachów, parapetów okiennych, parkanów itp.


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zdrobn. od: siodło

 (1.2) siedzenie w jednośladach

 (1.3) siedzenie w maszynach rolniczych

 (1.4) geogr. niewielka przełęcz górska

 (1.5) żegl. listwa wzdłuż burty, do osadzania dulek

 (1.6) bud. jeden z elementów tworzących sklepienie krzyżowe

 (1.7) roln. część uprzęży końskiej

 (1.8) zool. obrączkowate zgrubienie nabłonka u skąposzczetów i pijawek

 (1.9) muz. żłobiona listewka dająca podporę strunom na gryfie instrumentu strunowego;

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • siodełko – część konstrukcji chordofonów,
  • siodełko – rodzaj płytko wciętej przełęczy
  • siodełko (clitellum) – narząd występujący u dżdżownic
  • Siodełko – przełęcz w Beskidzie Sądeckim (w masywie Dzwonkówki w Paśmie Radziejowej)
  • Siodełko – przełęcz w Małych Pieninach
  • Siodełko Furkotne – przełęcz w słowackich Tatrach Wysokich,
  • Smokowieckie Siodełko (Hrebienok) – występ skalny i osiedle w Tatrach Wysokich na Słowacji,
  • Kobylarzowe Siodełko – przełęcz w polskich Tatrach Zachodnich.
  • Siodełko – przełęcz w Beskidzie Śląskim położona na wysokości 795 m n.p.m.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ɕɔˈdɛwkɔ, AS: śodeu̯ko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siodło n., siodlarnia ż., siodlarstwo n., siodlarz m., siodłanie n., siodełkowiec m.

 czas. siodłać, osiodłać, rozsiodłać

 przym. siodełkowy, siodełkowaty, siodlarski, siodłaty, siodłowaty, siodłowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.5) knaga

 (1.6) kozub

 (1.8) klitellum

Wiktionary


siodełkowaty

przypominający kształtem siodełko, podobny do siodełka


SJP.pl


siodełkowce

gromada pierścienic charakteryzujących się obecnością siodełka


SJP.pl

Si

Wikipedia


siodełkowy

→ siodełko


SJP.pl

Patrz:

siodełko

siodlarka

siodlarka stepowa - gatunek owada z rodziny pasikonikowatych


SJP.pl


siodlarnia

1. miejsce w stajni do przechowywania siodeł;
2. pracownia siodlarza


SJP.pl


siodlarski

dotyczący siodlarza, siodlarstwa


SJP.pl


siodlarstwo

Si

Wikipedia


siodlarz

człowiek zajmujący się wyrobem siodeł i uprzęży; rymarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) rzem. rzemieślnik zajmujący się siodlarstwem – wyrobem i naprawą siodeł

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siodło n., siodełko n., siodłanie n., osiodłanie n., rozsiodłanie n., siodlarstwo n.

 czas. siodłać ndk., osiodłać dk., rozsiodłać dk.

 przym. siodłowy, siodlarski

Wiktionary


siodlasty

przymiotnik

 (1.1) mający siodło

 (1.2) przypominający siodło

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siodło n., Siodłowice nmos.

Wiktionary


siodzi

papierowy parawan w drewnianej ramie służący w Japonii jako ściana; shoji


SJP.pl


siodłak

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) stpol. rolnik

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɔdwak, AS: śodu̯ak

Wiktionary


siodłanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|siodłać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. siodłać ndk.

 rzecz. siodełko n., siodło n., siodlarz mos., Siodłowice nmos.

Wiktionary


siodłaty

1. o zwierzętach: mający grzbiet innego koloru niż reszta ciała;
2. o ptakach: mający upierzenie ciemniejsze na skrzydłach albo na grzbiecie


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) o niektórych ptakach: taki, który ma ciemniejsze upierzenie na grzbiecie lub skrzydłach

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) W ich sąsiedztwie mają gniazda mewy siodłate, które swą nazwę zawdzięczają czarnemu wierzchowi skrzydeł.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɔdˈwatɨ, AS: śodu̯aty

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siodło n., siodełko n., siodlarnia ż.

 przym. siodłowy

 czas. siodłać

Wiktionary


siodłać

zakładać siodło na wierzchowca


SJP.pl

czasownik

 (1.1) nakładać siodło na konia

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɔdwat͡ɕ, AS: śodu̯ać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siodło n., siodłanie n., siodełko n., siodlarz mos., Siodłowice nmos.

 przym. siodłowy, siodłaty

 czas. osiodłać dk., rozsiodłać dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kulbaczyć

Wiktionary


siodłkowice

Siodłkowice – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie wołowskim, w gminie Wołów.

Wikipedia


siodło

siedzenie ze skóry i włosia do jazdy wierzchem


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) jeźdz. część rzędu końskiego będąca siedzeniem przeznaczonym dla jeźdźca;

 (1.2) mot. techn. siedzisko roweru lub motoru;

 (1.3) mot. techn. płaski, poziomy element zaczepu umożliwiający połączenie ciągnika siodłowego z naczepą w samochodach ciężarowych;

 (1.4) geol. wypukły fałd warstw skalnych;

 (1.5) geogr. szeroka przełęcz

 (1.6) anat. środkowy odcinek górnej powierzchni trzonu kości klinowej w dole środkowym czaszki;

 (1.7) pot. pejor. stanowisko lub pozycja społeczna

Wiktionary

Si

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Musisz trzymać się mocno w siodle, żebyś nie spadła.

 (1.2) W rowerach downhillowych siodła mają trwalszą i szerszą konstrukcję.

 (1.3) Naciski wywierane na siodło zawierają się w przedziale od 5 do 36 ton.

 (1.4) Zamknięciem siodła jest peryklina.

 (1.5) Trasę prowadzącą przez siodło często wybierają przemytnicy.

 (1.6) W lekkim wgłębieniu na siodle – dole przysadki – leży przysadka mózgowa.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɔdwɔ, AS: śodu̯o

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. osiodłanie n., siodłanie n., siodlarnia ż., siodlarz mos., siodlarstwo n., Siodłowice lm nm.

:: zdrobn. siodełko n.

 czas. osiodłać dk., siodłać ndk.

 przym. siodłowaty, siodłowy, siodłaty, siodlasty

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) siodełko

 (1.4) antyklina

 (1.5) siodełko

 (1.6) siodło tureckie

 (1.7) stołek

Wiktionary


siodłowaty

przypominający kształtem siodło, podobny do siodła


SJP.pl


siodłowice

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) geogr. przysiółek wsi Szklary w Polsce, w województwie dolnośląskie, w powiecie ząbkowicki, w gminie Ząbkowice Śląskie;

Wiktionary

Siodłowice – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie ząbkowickim, w gminie Ząbkowice Śląskie.

Do 2023 r. miejscowość była przysiółkiem wsi Szklary.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa wałbrzyskiego.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Przejeżdżając przez Siodłowice, nigdy bym nie pomyślała, że to jego rodzinne strony.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. osiodłanie n., siodłanie n., siodło n., siodłowiczanin mos., siodłowiczanka ż.

 czas. osiodłać dk., siodłać ndk.

 przym. siodlasty

Wiktionary


siodłowy

przymiotnik od: siodło


SJP.pl


siodłówka

1. siodłówka czerwonogrzbieta - gatunek muchówki z rodziny lwinkowatych;
2. siodłówka giętka - pospolity grzyb niejadalny


SJP.pl


siogi

gra planszowa, japońska odmiana szachów; shogi, szogi


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) japońska odmiana szachów;

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɔ̇ɟi, AS: śȯǵi

Wiktionary


siogun

tytuł japońskich namiestników wojskowych; shogun, szogun


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. japoński wódz naczelny, generał, zwierzchnik sił zbrojnych

Wiktionary

Siogun (jap. 将軍 shōgun), szogun – wódz naczelny, generał, zwierzchnik sił zbrojnych, generalissimus w Japonii w latach 793–1868. Słowo "shōgun" jest skróconą wersją pierwotnego tytułu oficjalnego sei’i-taishōgun (jap. 征夷大将軍 sei’i-taishōgun). Początkowo był to stopień wojskowy dowodzących cesarską armią japońską, później dziedziczny tytuł wojskowych władców Japonii, sprawujących faktyczną władzę w kraju rządzonym tylko nominalnie przez cesarza.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. siogunat mrz., szogun mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. szogun

Wiktionary


siogunat

shogunat, szogunat, bakufu;
1. japońska wojskowa administracja feudalna w latach 1992-1868, w której rządy sprawował szogun;
2. okres w historii Japonii, w którym rządy sprawował szogun


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) hist. polit. forma sprawowania rządów, w której władzę posiada siogun;

Wiktionary

Siogunat (jap. 幕府 bakufu) – nazwa okresu historycznego oraz systemu zarządzania krajem przez dziedzicznych dowódców wojskowych (siogunów) w dawnej Japonii. Słowo to tłumaczone jest również jako „urząd w namiocie” (ang. "tent office") lub „sprawowanie rządów spod namiotu” (ang. "tent government"), odnosiło się bowiem do kwatery głównej dowódcy wojskowego na polu bitwy.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. siogun mos., szogun mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) war. szogunat

Wiktionary


sion

[czytaj: sją] miasto w Szwarcarii


SJP.pl

Si

Wikipedia


sioneczka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. sionka

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɔ̃ˈnɛt͡ʃka, AS: śõnečka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sionka, sień, przedsionek

Wiktionary


sionka

mała sień


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. mała sień

Wiktionary

Ścionka (sionka) – wąskie przejście między kamienicami, łączące place i ulice, ułatwiające komunikację w mieście, niegdyś zwiększające też bezpieczeństwo przeciwpożarowe. W gwarze skrzyszewskiej oznaczała zakamarek, zakątek i pochodziła od zdrobnienia słowa "ściana".

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) „A psik!“ — kichnęła Mańcia, wschodząc na ostatni szczebel drabiny, która w chacie starej Tomaszowej z sionki na strych wiodła.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɔ̃nka, AS: śõnka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sień ż., zdrobn. sioneczka

 rzecz. sień, przedsionek

Wiktionary


sionna

1. rzeka w Irlandii; Shannon;
2. wieś w województwie mazowieckim


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sionna, wieś na Mazowszu
  • Sionna, rzeka w Irlandii

Wikipedia


siora

potocznie: siostra; siorka


SJP.pl


siorb

wykrzyknik

 (1.1) onomatopeja imitująca siorbanie

Wiktionary


siorbanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|siorbać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siorbnięcie n.

 czas. siorbać ndk., siorbnąć dk.

Wiktionary


siorbać

siorpać (rzadko);
1. pić głośno, wciągając ustami; chlipać, chłeptać;
2. pociągać nosem; siąkać


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. siorbnąć)

 (1.1) pot. pijąc coś lub jedząc półpłynną potrawę, wydawać odgłos podobny do mlaśnięcia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Niektórzy wyciągnąwszy z kieszeni suchary pojadali maczając je we wrzątku, inni siorbali wrzątek „na prykusku” z nadziewanymi cukierkami, które można było od czasu do czasu kupić (…)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɔrbat͡ɕ, AS: śorbać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siorbanie n., siorpanie n.

 czas. siorpać ndk., siorpnąć dk.

Wiktionary


siorbnięcie

potocznie: wypić głośno, z mlaskaniem, wydając odgłos podobny do cmokania; siorpnąć, chlipnąć, mlasnąć


SJP.pl


siorbnąć

potocznie: wypić głośno, z mlaskaniem, wydając odgłos podobny do cmokania; siorpnąć, chlipnąć, mlasnąć


SJP.pl


siorka

potocznie: siostra; siora


SJP.pl


siorpać

siorbać (częściej);
1. pić głośno wciągając ustami; chlipać, chłeptać;
2. pociągać nosem; siąkać


SJP.pl


siorpnąć

rzadko, potocznie: wypić głośno, z mlaskaniem, wydając odgłos podobny do cmokania; siorbnąć, chlipnąć, mlasnąć


SJP.pl


siostra

1. córka tych samych rodziców w stosunku do innej córki lub syna;
2. członkini zakonu żeńskiego;
3. pielęgniarka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) potomek płci żeńskiej (w stosunku do rodzeństwa); córka tych samych rodziców; córka tego samego ojca; córka tej samej matki

 (1.2) zakonnica

 (1.3) pielęgniarka

 (1.4) jedna z dwóch połów rozłupanej na dwie części kłody

 (1.5) podn. kobieta bliska komuś pod względem wiary, poglądów, pochodzenia itp.

Wiktionary

Siostra – nazwa relacji rodzinnej dla innego dziecka wspólnych rodziców (siostra rodzona) lub tylko jednego wspólnego rodzica (siostra przyrodnia). Siostra jest krewną drugiego stopnia w linii bocznej płci żeńskiej i należy do rodzeństwa. "Sensu stricto" tzw. siostra przybrana (córka ojczyma lub macochy z ich poprzednich związków, będąca pasierbicą dla rodzonego ojca lub matki) nie jest krewną ani powinowatą. Syn siostry to siostrzeniec, a córka to siostrzenica.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Eustachy miał trzech braci i jedną siostrę, zaś Tomek tylko dwie siostry.

 (1.1) Pomysł na założenie firmy z sukienkami zrodził się na wspólnych zakupach sióstr.

 (1.2) Z okna zakrystii wyjrzała zaciekawiona siostra.

 (1.3) „Siostro, basen, szybko!”

 (1.4) Z siostry, czyli połówki kłody, robiono poprzeczną belkę zwaną siestrzanem lub tragarzem.

 (1.5) Walczmy razem, siostry, o nasze wspólne prawa!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɔstra, AS: śostra

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siestrzeniec m., siostrzeniec m., siestrzan m.

:: zdrobn. siostrunia ż., siostrzyczka ż.

:: zgrub. siostrzyca ż.

 przym. siostrzany

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) gw. Górny Śląsk szwestera, siora

 (1.2) zakonnica, mniszka

Wiktionary


siostrunia

zdrobnienie od: siostra; siostrzyczka


SJP.pl


siostrzan

w budownictwie drewnianym, zwłaszcza na Podhalu: gruba, zwykle zdobiona belka stropowa biegnąca wzdłuż całego pułapu dla podtrzymania go; sosrąb, sosręb, siestrzan, tragarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) daw. syn siostry

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) etn. bud. przest. belka stropowa, siestrzan

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɔsṭʃãn, AS: śosṭšãn

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siostrzyn, siostrzyny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siostrzeniec, daw. siestrzeniec, daw. siestrzan, daw. siostrzanek, daw. siestrzanek

 (2.1) sosrąb, sosręb, przest. stragarz, przest. siestrzan, daw. siestrzoń, daw. tram, daw. podciąg, daw. reg. siostrzeń, daw. reg. sostroń, daw. reg. sostruń, daw. reg. siostrzeniec, daw. reg. siestrzeniec, daw. reg. siostrzamb

Wiktionary


siostrzanek

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) daw. rzad. lub reg. syn siostry

 (1.2) daw. rzad. mąż siostry

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɔˈsṭʃãnɛk, AS: śosṭšãnek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siostrzanka

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siostrzeniec, daw. siestrzan, daw. siostrzan, daw. siestrzanek, daw. siestrzeniec

 (1.2) szwagier

Wiktionary


siostrzanowy

przymiotnik

 (1.1) daw. rzad. należący do siostrzana

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɔsṭʃãˈnɔvɨ, AS: śosṭšãnovy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) rzad. siestrzanowy, rzad. siostrzański, rzad. siestrzański

Wiktionary


siostrzany

w budownictwie drewnianym, zwłaszcza na Podhalu: gruba, zwykle zdobiona belka stropowa biegnąca wzdłuż całego pułapu dla podtrzymania go; sosrąb, sosręb, siestrzan, tragarz


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) właściwy siostrze

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siostrzyczka ż., siostra ż., siestrzenica ż., siestrzanek mos., siestrzanka ż.

Wiktionary


siostrzenica

córka siostry


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) córka siostry

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na progu mieszkania przywitała mnie moja mała siostrzenica.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕɔsṭʃɛ̃ˈɲit͡sa, AS: śosṭšẽńica

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siostrzeniec m., siostra ż., siostrzyczka ż.

:: zdrobn. siostrzeniczka ż.

Wiktionary


siostrzeniczka

zdrobnienie od: siostrzenica


SJP.pl


siostrzeniec

syn siostry


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) syn siostry

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) etn. bud. daw. reg. belka stropowa, siestrzan

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mój najstarszy siostrzeniec kończy jutro 18 (= osiemnaście) lat.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɔˈsṭʃɛ̃ɲɛt͡s, AS: śosṭšẽńec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siostra ż., siostrzyczka ż., siostrzenica ż., siostrzeniczka ż.

:: zdrobn. siostrzeńczyk m.

 przym. siostrzyn, siostrzyny

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przest. siestrzan, przest. siostrzan, przest. stragarz, daw. siostrzanek, daw. siestrzanek, daw. siestrzeniec

 (2.1) sosrąb, sosręb, przest. siestrzan, przest. siostrzan, daw. podciąg, daw. siestrzoń, daw. reg. siostrzeń, daw. reg. sostroń, daw. reg. sostruń, daw. reg. siestrzeniec, daw. reg. siostrzamb, daw. reg. tram

Wiktionary


siostrzeński

→ siostrzeństwo


SJP.pl

Patrz:

siostrzeństwo

siostrzeństwo

1. więzy pokrewieństwa łączące córki jednych rodziców;
2. stowarzyszenie kobiet


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) więzy pokrewieństwa łączące siostry

 (1.2) przen. wspólnota, solidarność kobiet

Wiktionary

Si

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. siostra ż.

Wiktionary


siostrzyczka

zdrobnienie od: siostra


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: siostra

 (1.2) mała, niedorosła siostra

 (1.3) pot. poufale o siostrze zakonnej

Wiktionary

Siostrzyczka (ang. "The Little Sister") – powieść amerykańskiego pisarza Raymonda Chandlera, opublikowana w 1949 (pierwsze polskie wydanie w 1983).

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Siostrzyczka Witosława ma dwa latka.

 (1.3) Siostrzyczko, chciałabym dać na mszę świętą.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siestrzanka ż., siestrzenica ż., siestrzanek mos., siestrzeniec m., siostrzeniec m., siestrzan m., siostrunia ż., siostrzyca ż., siostra ż., siostrzenica ż.

 przym. siostrzany

Wiktionary


siostrzyn

dawniej: siostrzany


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) daw. należący do siostry

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɔsṭʃɨ̃n, AS: śosṭšỹn

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siostrzan, siostrzeniec

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siostrzany, daw. siostrzyny, daw. rzad. siestrzyny, daw. rzad. siostrzeński, daw. rzad. siestrzeński

Wiktionary


siostrzyny

przymiotnik

 (1.1) daw. należący do siostry

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɔˈsṭʃɨ̃nɨ, AS: śosṭšỹny

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siostrzan, siostrzeniec

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siostrzany, daw. siostrzyn, daw. rzad. siestrzyny, daw. rzad. siostrzeński, daw. rzad. siestrzeński

Wiktionary


siostrzysko

zgrubienie od: siostra


SJP.pl


siostrzytów

Siostrzytów – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie świdnickim, w gminie Trawniki.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa lubelskiego.

Wieś jest sołectwem w gminie Trawniki. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 921 mieszkańców.

Wikipedia


sioty

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gwara. polka (taniec)

Wiktionary


sioło

osada zamieszkana przez ludność rolniczą; wieś; osiedle wiejskie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) książk. wieś lub osada wiejska

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jak druciarz zarabiać może włócząc się od sioła do sioła.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sielanin mos., sielanka ż., sielankowość ż., sielskość ż., przysiółek m.

 przym. sielski, sielankowy

 przysł. sielsko, sielankowo

Wiktionary


sip

skrót od: System Informacji Przestrzennej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Session Initiation Protocol
  • System Informacji Przestrzennej
  • Strukturalny Izolowany Panel
  • SIP – kod IATA portu lotniczego Symferopol

Wikipedia


sipa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) reg-pl|Wielkopolska. łopata, szufla

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sipa (przełęcz) – przełęcz w Beskidzie Śląskim
  • Sipa (wieś) – wieś w Estonii

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Odgarnij sipą śnieg przed domem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕipa, AS: śipa

Wiktionary


sipaj

[czytaj s-ipaj] dawny żołnierz indyjski w służbie armii europejskiej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) hist. wojsk. żołnierz indyjski w XVIII-wiecznej armii francuskiej lub brytyjskiej w Indiach;

Wiktionary


siporski

nazwisko


SJP.pl


sipowicz

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Czesław Sipowicz
  • Kamil Sipowicz

Wikipedia


sir

[czytaj: se(r)]
1. angielski tytuł szlachecki stosowany przed imieniem lub jego inicjałem, nie przed samym nazwiskiem (np. sir Roger Moore);
2. ang. zwrot grzecznościowy stosowany w listach, wobec przełożonych, osób starszych, szanowanych


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) anglosaski tytuł grzecznościowy używany przy zwrotach do przełożonych lub arystokratów

Wiktionary

Si

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) A gdybyśmy wnieśli skargę w sprawie śmierci admirała Ozzela, sir?

Wiktionary


sirat

1. w eschatologii islamu - most przerzucony nad otchłanią piekła, łączący doczesny świat z rajem
2. romans rycerski, forma popularnej literatury arabskiej


SJP.pl

Sirat (arab. سيرة) to romans rycerski, forma popularnej literatury arabskiej. Każdy z siratów ma wielu narratorów, a koncentruje się na osobie głównego bohatera, najczęściej jakiejś słynnej postaci z dziejów arabskich, są to np. przedmuzułmański rycerz i poeta Antara Ibn Szaddad, księżniczka Zat al-Himma, sułtan mamelucki Az-Zahir Bajbars i inni. Zwykle są to niezwykle obszerne dzieła przekazywane w formie ustnej (drukiem zaczęły się ukazywać dopiero w XX wieku).

Wikipedia


sirdab

[czytaj: s-irdab] podziemna komnata, zwykle z basenem, chroniąca przed upałem, charakterystyczna dla wczesnośredniowiecznych pałaców muzułmańskich


SJP.pl


sire

[czytaj: s-ir] w dawnej Francji: forma zwracania się do pana feudalnego, później (od wieku XVI) tylko do panującego


SJP.pl


sirocco

[czytaj: s-iROkko lub s-iROko] gorący i suchy wiatr wiejący z Afryki ku Europie, niosący tumany piaszczystego pyłu


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) suchy i gorący wiatr wiejący w basenie Morza Śródziemnego;

Wiktionary

Sirocco, scirocco (z fr. "sirocco" i wł. "scirocco" z arab. "shoruq" z "sharqi, sharq") – suchy i gorący wiatr wiejący w basenie Morza Śródziemnego (głównie Półwysep Apeniński, Sycylia, Sardynia, Korsyka i Malta). Wieje z kierunków południowego lub południowo-wschodniego, znad Afryki lub Półwyspu Arabskiego, przynosząc znad Sahary i innych pustyń tumany piaszczystego pyłu. Wieje najczęściej na wiosnę, choć niekiedy występuje zimą, powodując opady czerwonego śniegu.

Wikipedia

Wymowa:

IPA: sʲiˈrɔkɔ, AS: sʹiroko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) scirocco

Wiktionary


sirolimus

organiczny związek chemiczny używany w transplantologii jako środek immunosupresyjny; rapamycyna


SJP.pl

Si

Wikipedia


siromacha

[czytaj: s-iromacha] regionalnie: człowiek ubogi, wzbudzający litość


SJP.pl


sirota

gwarowo: sierota


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męski lub żeński

 (1.1) stpol. lub gwara. sierota

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sierota m./ż.

:: zdrobn. sirotka ż.

Wiktionary


sirotka

ryba z rzędu okoniokształtnych


SJP.pl

Sirotka ("Gymnocephalus acerina") - gatunek ryby z rodziny okoniowatych (Percidae).

Wikipedia


sirpień

rzeczownik, rodzaj męski

 (1.1) stpol. sierpień

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕirpʲjɛ̇̃ɲ, AS: śirpʹi ̯ė̃ń

Wiktionary


sirs

skrót od: systemic inflammatory response syndrome; zespół ogólnoustrojowej reakcji zapalnej


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • SIRS (ang. Systemic Inflammatory Response Syndrome) – Zespół ogólnoustrojowej reakcji zapalnej
  • SIRS (ang. Soluble Immune Response Suppressor) – rozpuszczalny czynnik supresyjny odpowiedzi immunologicznej

Wikipedia


sirtaki

[czytaj: s-irtaki] grecki taniec ludowy; zorba


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) choreogr. stylizowany na tradycyjny taniec grecki wymyślony na potrzeby filmu Grek Zorba

Wiktionary

Sirtaki (właściwie Sirtáki, lub Syrtáki, grec. συρτάκι) – popularny grecki taniec pseudoludowy, stworzony w 1964 na potrzeby filmu "Grek Zorba". Taniec nazywany jest też "tańcem Zorby" lub po prostu "Zorbą". Klimatem i choreografią zbliżony do autentycznych greckich tańców ludowych.

Wikipedia


sirwent

pieśń trubadura, wywodząca się z poezji prowansalskiej


SJP.pl


sisal

[czytaj: s-isal]
1. gatunek agawy pochodzący z Meksyku oraz Ameryki Środkowej; sizal; agawa sizalska; agawa sizalowa;
2. mocne włókno z liści tej rośliny; sizal


SJP.pl

Sisal – miasto portowe w stanie Jukatan w Meksyku. Początkowo główny port Jukatanu, z czasem stracił znaczenie na rzecz miasta Progreso, wybudowanego na wschodzie. Od nazwy miasta wywodzi się nazwa sizalu – włókna wytwarzanego z agawy sizalowej. Miasto położone jest około 53 km na północny zachód od miasta Mérida, stolicy stanu.

Wikipedia


sisalowy

→ sisal [czytaj: s-isal]; sizalowy


SJP.pl


sisianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sisiać.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sisiać ndk.

Wiktionary


sisice

Sisice (nazwa oboczna: Sicice) – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie pułtuskim, w gminie Gzy. Ma status sołectwa.

Wieś duchowna Szyszyce położona była w drugiej połowie XVI wieku w ziemi zakroczymskiej województwa mazowieckiego. W 1785 roku wchodziła w skład klucza przewodowskiego biskupstwa płockiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.

Wikipedia


sisicki

nazwisko


SJP.pl


siska

[czytaj: s-iska] potocznie: siostra; siorka, siora


SJP.pl


sisley

[czytaj: s-islej] nazwisko


SJP.pl

Si

Wikipedia


sistrum

[czytaj: s-istrum] rodzaj metalowej grzechotki, instrument obrzędowy w starożytnym Egipcie


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) muz. hist. starożytny obrzędowy instrument muzyczny związany z kultem bogini Izydy;

Wiktionary

Sistrum (stgr. σείστρον, łac. "sīstrŭm" – grzechotka) – instrument muzyczny przejęty przez Greków i Rzymian z Egiptu wraz z kultem egipskiej bogini Izydy. W starożytnym Egipcie używany był również w obrzędach kultu identyfikowanej z Izydą Hathor oraz bogini Bastet. W instrumentologii zaliczany do grupy idiofonów uderzanych.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Wróć do ołtarza i potrząsając sistrum, wypowiedz słowa: Wiej wiatrem, Bastet, pani kotów. Wiej wiatrem, bogini ziemskich przyjemności.

Wiktionary


sit

roślina roczna, bylina lub krzew z rodziny sitowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • sit – rodzaj roślin
  • Sit – rzeka w Mongolii
  • SIT – akronim nazwy Stowarzyszenia Inżynierów Telekomunikacji
  • SIT – akronim od
  • SIT – akronim od System Informacji o Terenie
  • SIT – kod ISO 4217 słoweńskiego tolara
  • *.sit lub *.sitx – rozszerzenie pliku archiwizującego tworzonego przez programy z rodziny StuffIt
  • Bayram Şit – turecki zapaśnik

Wikipedia


sit-in

[czytaj: s-It in] sit in;
1. demonstracja publiczna bez użycia siły, polegająca na zajmowaniu miejsc w audytoriach lub parlamencie, uniemożliwiająca normalne zajęcia;
2. zajmowanie miejsc na znak protestu w lokalach, gdzie obowiązuje segregacja rasowa


SJP.pl


sita

1. przedmiot do przesiewania, cedzenia lub filtrowania czegoś; sitko;
2. ocena przeprowadzana na podstawie określonych wymogów; selekcja, przesiew


SJP.pl

Sita (hindi: सीता; tamilski: சீதை) – w hinduizmie żona Ramy, bohaterka "Ramajany". Została porwana na wyspę Cejlon przez demona Rawanę, co wywołało wojnę i unicestwienie demona.

Wikipedia


sita-barana

związek frazeologiczny

 (1.1) gwara. sposób noszenia kogoś na grzbiecie, na barana

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) na barana, gwara. siudy-barany

Wiktionary


sitagliptyna

organiczny związek chemiczny używany jako środek przeciwcukrzycowy


SJP.pl


sitak

grzyb z rodziny borowikowatych


SJP.pl


sitar

[czytaj: s-itar] instrument muzyczny, znany w Persji i w Indiach


SJP.pl

Si

Wikipedia


sitarek

nazwisko


SJP.pl


sitarski

przymiotnik od: sitarz


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Grzegorz Sitarski – polski astronom
  • Ireneusz Sitarski – polski menedżer i urzędnik państwowy
  • Krzysztof Sitarski – polski inżynier górnik i polityk
  • Michał Sitarski – polski aktor
  • Michał Sitarski – polski muzyk
  • Mieczysław Sitarski – polski nauczyciel
  • (2042) Sitarski – planetoida z pasa głównego asteroid

Wikipedia


sitarstwo

Si

Wikipedia


sitarz

1. grzyb jadalny, gatunek maślaka;
2. wytwórca sit


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • maślak sitarz
  • sitarz (zawód)
  • Edward Sitarz (1924–1944) – żołnierz
  • Emilia Sitarz (ur. 1978) – pianistka
  • Józef Sitarz (1885–1942) – artysta rzeźbiarz i malarz, oficer Wojska Polskiego
  • Józef Sitarz – biegacz i skoczek narciarski
  • Marcin Sitarz (ur. 1978) – skoczek narciarski
  • Mirosław Sitarz (ur. 1964) – duchowny, profesor
  • Witold Sitarz (ur. 1945) – ekonomista, polityk

Wikipedia


sitatunga

sitatunga sawannowa - gatunek niali


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zool. nazwa systematyczna|Tragelaphus spekii|ref=tak., gatunek średniej wielkości antylopy;

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sitatungi stanowią pokarm większych drapieżników – lwów, lampartów i likaonów.

 (1.1) Pokrewieństwo sitatungi z buszbokiem jest na tyle bliskie, że gatunki te mogą się krzyżować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌsʲitaˈtũŋɡa, AS: sʹitatũŋga

Wiktionary


sitcom

[czytaj: s-itkom] rodzaj telewizyjnego serialu komediowego, w którym dominuje tzw. humor sytuacyjny


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) serial komediowy, w którym dominuje tzw. humor sytuacyjny, z podkładanym śmiechem niewidocznej publiczności;

Wiktionary

Sitcom ( situation comedy) – rodzaj serialu komediowego, w którym dominuje tzw. humor sytuacyjny. Akcja sitcomu rozgrywa się przez większość czasu w jednym pomieszczeniu. Rodzaj tej sztuki filmowej zapoczątkowano w Stanach Zjednoczonych. Nazwa sitcom pochodzi od angielskiego wyrażenia situation comedy („komedia sytuacyjna”).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Od września telewizja nadawać będzie dwa nowe sitcomy.

Wiktionary


sitcomowy

→ sitcom [czytaj: s-itkomowy]


SJP.pl


siteczko

zdrobnienie od: sitko


SJP.pl


sitek

grzyb jadalny, gatunek maślaka


SJP.pl

Zobacz też: osoby o nazwisku Sitek.

Sitek, właśc. Adrian Sławomir Kryński (ur. 1 kwietnia 1990 we Wrocławiu) – polski raper i autor tekstów. Członek nieaktywnego już zespołu TWL. Muzyk prowadzi także solową działalność artystyczną. Współpracował ponadto m.in. z takimi wykonawcami jak raperzy Tede, Pezet, DonGuralesko, Donatan, Pih, Chada, Ero, Quebonafide, Kajman, Bezczel, VNM, Białas, Paluch grupą hip-hopową Rasmentalism czy piosenkarką Cleo.

Wikipedia


sith

[czytaj: sit] w uniwersum Gwiezdnych wojen:
1. przedstawiciel inteligentnej rasy wywodzącej się z planety Korriban;
2. mieszkaniec Imperium Sithów, posługujący się ciemną stroną mocy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) sf. użytkownik mocy służący ciemnej stronie w uniwersum „Gwiezdnych Wojen”

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Sithowie z podań toczyli niekończące się walki między mistrzami a uczniami.

Wiktionary


sithański

przymiotnik

 (1.1) właściwy Sithom

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Od swojego odbicia w szkle i wizerunku generała, który tak często pojawiał się w holonetowych wiadomościach jako Bohater Bez Strachu, różnił się jednym szczegółem: przypasaną rękojeścią sithańskiego miecza świetlnego o czerwonym ostrzu.

Wiktionary


sitkiewicz

nazwisko


SJP.pl


sitko

małe sito


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zdrobn. od: sito

 (1.2) małe sito, używane w kuchni

 (1.3) element konstrukcyjny z otworami, który pełni rolę filtrującą płyn

 (1.4) środ. rad. mikrofon

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕitkɔ, AS: śitko

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sito n., siteczko n., sitarz m., sitowie n., sitodruk m.

 przym. sitkowy, sitowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siteczko

Wiktionary


sitkowo

Sitkowo – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie sokólskim, w gminie Janów. Ma status sołectwa. Wieś wcześniej nazywała się Jaglonka oraz Jedlinka.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.

Wierni kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Józefa Rzemieślnika i św. Faustyny Kowalskiej w Łubiance.

Wikipedia


sitkowski

nazwisko


SJP.pl


sitkowy

przymiotnik od: sitko


SJP.pl


sitkówczanin

mieszkaniec Sitkówki-Nowin


SJP.pl


sitkówczanka

mieszkanka Sitkówki-Nowin


SJP.pl


sitkówecki

przymiotnik od: Sitkówka-Nowiny


SJP.pl


sitkówka

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sitkówka – część wsi Zawoja, w województwie małopolskim, w powiecie suskim, w gminie Zawoja
  • Sitkówka – część wsi Bratkowice, w województwie podkarpackim, w powiecie rzeszowskim, w gminie Świlcza
  • Sitkówka – część wsi Nowa Wieś, w województwie podkarpackim, w powiecie strzyżowskim, w gminie Czudec
  • Sitkówka – część miasta Chęciny w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim, w gminie Chęciny
  • Sitkówka – część miasta Kielce w województwie świętokrzyskim, utworzona w 1981 z części obszaru wsi Sitkówka
  • Sitkówka – wieś w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim, w gminie Nowiny (1973–2011 pod nazwą Sitkówka-Nowiny)
  • gromada Sitkówka – dawna gromada (1961–1973) w woj. kieleckim, w powiecie kieleckim, z siedzibą w Sitkówce
  • gmina Sitkówka-Nowiny – dawna oficjalna nazwa współczesnej (od 1973) gminy Nowiny (z siedzibą w Osiedlu Nowinach) w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim, obowiązująca 1973–2020
  • Sitkówka-Nowiny – dawna nazwa (1973–2011) wsi Sitkówka
  • Sitkówka Nowiny – stacja kolejowa

Wikipedia


sitkówka-nowiny

1. gmina w Polsce;
2. dawna nazwa wsi Sitkówka


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sitkówka-Nowiny – dawna nazwa gminy Nowiny w województwie świętokrzyskim
  • Sitkówka-Nowiny – nazwa wsi Sitkówka obowiązująca do 31 grudnia 2011 r.
  • Sitkówka Nowiny – stacja kolejowa w Sitkówce, w województwie świętokrzyskim

Wikipedia


sitnica

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sitnica – część wsi Charszewo w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. rypińskim, w gminie Rogowo
  • Sitnica – wieś w woj. lubuskim, w pow. strzelecko-drezdeneckim, w gminie Dobiegniew
  • Sitnica – wieś w woj. małopolskim, w pow. gorlickim, w gminie Biecz
  • Sitnica – przysiółek wsi Sulice w woj. zachodniopomorskim, w pow. łobeskim, w gminie Węgorzyno
  • Sitnica – wieś w rejonie łuninieckim, w obwodzie brzeskim, na Białorusi
  • Sitnica – stacja kolejowa w pobliżu ww. miejscowości
  • Sitnica – przystanek kolejowy w ww. miejscowości
  • Sitnica – wieś w Bośni i Hercegowinie, w Republice Serbskiej, w gminie Ribnik
  • Sitnica – struga, dopływ Łeby
  • Sitnica – rzeka w Kosowie

Wikipedia


sitnicki

nazwisko


SJP.pl


sitniczka

afrykańska i australijska trawa z rodziny ciborowatych


SJP.pl

Sitniczka ("Isolepis" R.Br.) – rodzaj roślin z rodziny ciborowatych liczący 69 gatunków. Występują one na wszystkich kontynentach w strefie tropikalnej i umiarkowanej, największe zróżnicowanie osiągając w Afryce i Australii. Do polskiej flory należą: sitniczka szczecinowata ("Isolepis setacea") i pływająca ("I. fluitans"). Zaliczana tu także bywa sitniczka drobna ("I. supina", w nowszych źródłach przenoszona do rodzaju "Schoenoplectiella" jako "Sch. supina").

Wikipedia


sitnik

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sitnik – wieś w Polsce, w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Biała Podlaska
  • Sitnik – osada leśna wsi Gułów w Polsce, w woj. lubelskim, w pow. łukowskim, w gminie Adamów
  • Sitnik – część wsi Siedlec w Polsce, w woj. małopolskim, w pow. bocheńskim, w gminie Bochnia
  • Sitnik – dawna gmina
  • Sitnik – dawna gromada
  • Sitnik – wieś w Bośni i Hercegowinie, w Federacji Bośni i Hercegowiny
  • Sitnik – dawny folwark na Białorusi, w obwodzie mińskim, w rejonie wilejskim, w sielsowiecie Ilia.
  • sitnik Eleogiton – rodzaj roślin z rodziny ciborowatych, wyróżniany w niektórych ujęciach systematycznych
  • Andrzej Sitnik – polski nauczyciel i samorządowiec
  • Lech Sitnik – polski inżynier
  • Ksienija Sitnik – białoruska piosenkarka
  • Robert Sitnik – polski polityk i przedsiębiorca

Wikipedia


sitno

1. nazwa wielu wsi w Polsce;
2. nazwa kilku jezior w Polsce;
3. jezioro na Białorusi;
4. wieś na Ukrainie;
5. szczyt na Słowacji


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sitno – wieś w woj. dolnośląskim, w pow. lubińskim, w gminie Ścinawa
  • Sitno – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. bydgoskim, w gminie Sicienko
  • Sitno – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. golubsko-dobrzyńskim, w gminie Zbójno
  • Sitno – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. sępoleńskim, w gminie Sośno
  • Sitno – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. wąbrzeskim, w gminie Wąbrzeźno
  • Sitno – wieś w woj. lubelskim, w pow. bialskim, w gminie Międzyrzec Podlaski
    • Sitno – przystanek kolejowy w Sitnie, w województwie lubelskim
  • Sitno – wieś w woj. lubelskim, w pow. radzyńskim, w gminie Borki
  • Sitno – wieś w woj. lubelskim, w pow. zamojskim, w gminie Sitno
  • Sitno – wieś w woj. mazowieckim, w pow. wyszkowskim, w gminie Wyszków
  • Sitno – wieś w woj. pomorskim, w pow. kartuskim, w gminie Kartuzy
  • Sitno – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. olsztyńskim, w gminie Olsztynek

Wikipedia


sito

1. przedmiot do przesiewania, cedzenia lub filtrowania czegoś; sitko;
2. ocena przeprowadzana na podstawie określonych wymogów; selekcja, przesiew


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) narzędzie do przesiewania, zwłaszcza gdy duże lub w ogólnym znaczeniu;

 (1.2) przen. selekcja

Wiktionary

Sito – proste urządzenie do oddzielania od siebie obiektów o małych i większych wymiarach lub do oddzielania obiektów stałych od płynów. Używane jest bardzo szeroko – od zastosowań w gospodarstwie domowym i rolnictwie poprzez przemysł (górnictwo, budownictwo, przemysł spożywczy i inne) aż po zastosowania naukowe (od archeologii po technologie kosmiczne).

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Chłodną zupę miksujemy w robocie kuchennym (…) lub przecieramy przez sito.

 (1.2) Nie próbujemy również przesiewać tajemnic wiary przez sito tego, co świat jest gotów przyjąć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕitɔ, AS: śito

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sitowie n., sitarz m.

:: zdrobn. sitko m., siteczko n.

 przym. sitowy, sitkowy

 temsłow. sito-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) przetak

Wiktionary


sitodruk

1. technika drukarska polegająca na przenoszeniu obrazu za pomocą naciągniętej na ramę siatki, na której elementy niedrukujące pokryte są substancją nieprzepuszczającą farby;
2. odbitka wykonana tą techniką


SJP.pl


sitodrukowy

przymiotnik od: sitodruk


SJP.pl


sitopiaskownik

urządzenie do mechanicznego oczyszczania ścieków


SJP.pl


sitowate

rodzina roślin jednoliściennych, obejmująca około 300 gatunków


SJP.pl

Si

Wikipedia


sitowaty

o cechach sitowatych (rodzina roślin)


SJP.pl


sitowce

rząd z klasy roślin jednoliściennych, liczący około 400 gatunków


SJP.pl

Sitowce ("Juncales" Dumort.) – takson w randze rzędu wyróżniany w niektórych systemach klasyfikacyjnych roślin okrytonasiennych. Zgodnie z aktualną wiedzą w tradycyjnym ujęciu takson parafiletyczny i w najnowszych systemach klasyfikacyjnych (systemy APG) już nie jest wyróżniany.

Wikipedia


sitowie

roślina z rodziny turzycowatych rosnąca na brzegach wód i na terenach podmokłych, tworząca gęste zarośla


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) bot. syst. nazwa systematyczna|Scirpus|L.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny ciborowatych o płaskich i szorstkich liściach, kwiatostanach typu kłos;

 (1.2) bot. pot. roślina z rodzaju sitowie (1.1)

 (1.3) med. pot. kość sitowa

Wiktionary

Si

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. sit m., sitko n., sito n., sitniczka ż., sitowiec m., sitnik m., sitarz m.

Wiktionary


sitowiec

rodzaj roślin z rodziny ciborowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Sitowiec – wieś w woj. kujawsko-pomorskim, w pow. bydgoskim, w gminie Koronowo
  • Sitowiec – część miasta Niepołomice w woj. małopolskim, w pow. wielickim, w gminie Niepołomice
  • Sitowiec – część wsi Wola Batorska w woj. małopolskim, w pow. wielickim, w gminie Niepołomice
  • Sitowiec – dawna gromada w pow. bydgoskim
  • Sitowiec – przystanek kolejowy na linii Piła–Ustka
  • Sitowiec – rodzaj roślin z rodziny ciborowatych

Wikipedia


sitowisko

teren porosły sitowiem


SJP.pl


sitowo

Sitowo (niem. "Birkenfelde") – osada w Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie wałeckim, w gminie Wałcz.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

Około 1,5 km na zachód od osady znajduje się jezioro o nazwie Sitowo.

Wikipedia


sitowy

przymiotnik od: sito


SJP.pl


sittensen

Sittensen – miejscowość i gmina w północnych Niemczech, w kraju związkowym Dolna Saksonia, w powiecie Rotenburg (Wümme), siedziba gminy zbiorowej Sittensen.

Wikipedia


situla

bogato zdobione wiadro z brązu


SJP.pl

Si

Wikipedia


sitwa

potocznie: grupa osób wspierających się wzajemnie, wykorzystujących swoje pozycje dla osiągnięcia własnych korzyści; klika


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. pejor. grupa osób wzajemnie się wspierających i wykorzystujących swoje pozycje społeczne dla prywatnych interesów, wbrew interesowi ogółu

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕitfa, AS: śitfa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sitwes mos., sitwiarz mos.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) kasta, klan, klika, koteria, mafia; żart. towarzystwo wzajemnej adoracji, krewni i znajomi królika; przest. kamaryla

Wiktionary


sitwiarz

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) człowiek należący do sitwy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sitwa ż.

Wiktionary


sitwowy

→ sitwa


SJP.pl

Patrz:

sitwa

sitówka

rodzaj cegły o normalnych wymiarach, zawierającej wiele równomiernie rozmieszczonych kanalików, przechodzących przez całą jej grubość, zwiększających izolację cieplną, zmniejszających jej ciężar


SJP.pl


siu

w wyrażeniu: to tu, to siu - to tu, to tam


SJP.pl


siu-bziu

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) zob. siu-bździu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕu‿bʲʑu, AS: śu‿bʹźu

Wiktionary


siu-bździu

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) przest. czcza gadanina

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Życie to nie siu-bździu!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕu ˈbʲʑd͡ʑu, AS: śu bʹźʒ́u

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pot. koszałki-opałki, tere-fere, banialuki; posp. pierdoły; przest. kipki-opałki, koszały-opały, koszyczki-opałeczki

Wiktionary


siuchta

klika, sitwa


SJP.pl


siucice

Si

Wikipedia


siuda

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gwara. najgorsze zboże ze stokłosą i innymi chwastami

Wiktionary


siudak

nazwisko


SJP.pl


siudek

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Mariusz Siudek – polski łyżwiarz figurowy
  • Dorota Zagórska-Siudek – polska łyżwiarka figurowa
  • [http://www.moikrewni.pl/mapa/kompletny/siudek.html Siudek]
  • [http://www.verwandt.de/karten/absolut/siudek.html Siudek (Niemcy)]

Wikipedia


siudra

służący z niższej kasty w Indiach; śudra


SJP.pl


siudro-mudro

związek frazeologiczny

 (1.1) zob. siudro mudro.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕudrɔ‿ˈmudrɔ, AS: śudro‿mudro

Wiktionary


siudy

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) gwara. drążek do noszenia wiader na ramionach

Wiktionary

Siudy – przyrząd do noszenia cebrów lub wiader; zakładane na ramiona nosidła do wody.

Najczęściej przybierał postać rozszerzonej w środku, prostej lub lekko wygiętej drewnianej pałki z wyżłobieniem na kark. Na obu końcach pałki znajdowały się łańcuszki lub sznury z haczykami, na których wieszano naczynia z wodą.

Wikipedia

Synonimy:

 (1.1) nosidła, koromysło, gwara. powerek, gwara. sządy, sądy

Wiktionary


siudy-barany

związek frazeologiczny

 (1.1) gwara. sposób noszenia kogoś na grzbiecie, na barana

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) na barana, gwara. sita-barana

Wiktionary


siudziński

nazwisko


SJP.pl


siuks

[czytaj: sjuks] Indianin Ameryki Północnej; Dakota


SJP.pl


siuksowie

[czytaj: sjuksowje] plemię indiańskie; Dakotowie, Dakota


SJP.pl


siuksyjka

[czytaj: sjuksyjka] Indianka Ameryki Północnej


SJP.pl


siup

postępek, odezwanie się naruszające przyjęte normy, zaskakujące; wybryk, wyskok


SJP.pl

wykrzyknik

 (1.1) onomatopeja imitująca czyjś skok

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siuup

Wiktionary


siupa

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) reg-pl|Dolny Śląsk. kłopotliwa sytuacja

Wiktionary


siupryza

dawniej, dziś żartobliwie: niespodzianka; siurpryza


SJP.pl


siur

zgrubienie od: siurek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zgrub. od: siurek

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sikalnia ż.

 czas. sikać

Wiktionary


siuranie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|siurać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siurczenie n., siurknięcie n., siurek m., siusiu n.

 czas. sikać, siurać ndk., siurczeć ndk., siurknąć dk.

Wiktionary


siurać

potocznie: oddawać mocz; sikać, siusiać, odlewać się, lać


SJP.pl

czasownik niedokonany

 (1.1) gw-pl|Poznań. oddawać mocz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Zło jes, bo juchty wciónż ji w siyni siurajóm.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siuranie n., siusiu n., siury, sikalnia ż.

 czas. sikać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sikać, siusiać, szczać, odlewać się, oddawać mocz

Wiktionary


siurczkiem

rzadko: gęstymi kroplami; ciurkiem, strugą, strumieniem


SJP.pl


siurek

zdrobniale o penisie; siusiak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) infant. siusiak, penis

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (2.1) pogard. młody chłopiec

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siuranie n.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siusiak, ptaszek

Wiktionary


siurpryza

dawniej, dziś żartobliwie: niespodzianka; siupryza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. rzecz nieoczekiwana, niespodziewana; efekt zaskoczenia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nigdy jeszcze nic nie wygrałem, a tu taka siurpryza!

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕurˈprɨza, AS: śurpryza

Wiktionary

Powiązane:

 przym. siurpryzowy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) niespodzianka, nowinka

Wiktionary


siurpryzka

dawne zdrobnienie od: siurpryza


SJP.pl


siurpryzowy

przymiotnik

 (1.1) niespodziewany

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siurpryza ż.

Wiktionary


siusiaczek

zdrobnienie od: siusiak


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) zdrobn. od siusiak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siusiak m.

Wiktionary


siusiak

1. pieszczotliwie lub w mowie dziecięcej: penis;
2. lekceważąco o kimś młodym, niedorosłym; smarkacz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. żart. infant. członek męski

 (1.2) warszawa. pogard. młoda dziewczyna

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Ponoć mały ganiał z siusiakiem na wierzchu po przedszkolu.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕüɕak, AS: śüśak

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zsiusianie n., siusianie n., siusiu n.

:: zdrobn. siusiaczek mzw.

 czas. siusiać ndk., posiusiać dk., wysiusiać się dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) penis; pot. rub. wacek; wulg. chuj, fiut, kutas; reg. śl. ciulka, ciulok, ciuloczek, pulok

Wiktionary


siusialnia

żartobliwie: toaleta, ubikacja


SJP.pl


siusianie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|siusiać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zsiusianie n., siusiak m., siusiu n.

 czas. zsiusiać dk., siusiać ndk.

Wiktionary


siusiać

potocznie: oddawać mocz; sikać, siurać, odlewać się, lać


SJP.pl

czasownik

 (1.1) eufem. sikać, robić siku, oddawać mocz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pies, który cierpi na cukrzycę, pije i siusia przesadnie dużo.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siusiu n., siusianie n., siusiak m., sikalnia ż., zsiusianie n.

 czas. sikać

Wiktionary


siusiek

potocznie:
1. piwo z małą zawartością alkoholu, kiepskie piwo;
2. mdły, słaby napój, np. słaba herbata;
3. mocz; siki


SJP.pl


siusior

żartobliwie o męskim członku; pisior, kuśka, pitol, ptaszek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) pot. żart. członek męski

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pisior, kuśka

Wiktionary


siusiu

potocznie, często w rozmowach z małymi dziećmi: siku;
1. oddanie, oddawanie moczu (np. Chcę mi się siusiu.);
2. mocz (np. Zrób siusiu i chodź.)


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) infant. sikanie, oddawanie moczu

 (1.2) pot. mocz

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Mamo, a Jacuś zrobił siusiu w majtki.

 (1.2) I przypomniałem sobie, jak Cudo mówiła, że w Muzeum Chleba Krasnoludów pachniało kocim siusiu i siarką – powiedział Reg.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕüɕu, AS: śüśu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siki n., sisi n., siku n., sikanie n., siusianie n., siusiak m., sisia ż., siuśmajtek m., sikacz m., sikawka ż., sikalnia ż., siuśka ż., siuśki lm.

:: zgrub. siuranie n.

 czas. siusiać ndk., obsiusiać dk., sikać ndk., siknąć dk., obsikać dk., siurać ndk., siurnąć dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sisi, siku, siusianie, psipsi

 (1.2) psipsi

Wiktionary


siusiumajtek

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) pot. młody chłopak albo nastolatek niedojrzały emocjonalnie

 (1.2) wulg. dziecko sikające w pieluchę albo majtki

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Ten siusiumajtek zlał się w gacie.

Wiktionary


siusiumajtka

potocznie: dorastająca dziewczyna, podlotek, siuśmajtka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pogard. młoda dziewczyna

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) podlotek

Wiktionary


siustany

taniec górali żywieckich, tańczony parami, polegający na szybkim wyrzucie na przemian nóg do przodu


SJP.pl


siuta

nazwisko


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gwara. łow. bezroga samica gatunku, którego samiec jest rogaty

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Jan Siuta – polski rzeźbiarz, malarz i filozof
  • Jan Siuta – polski specjalista w zakresie ochrony środowiska
  • Renata Nowakowska-Siuta – polska pedagog

Wikipedia


siutaż

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) gwara. sutasz; wyroby pleśćecione wykonane z krzyżujących się skośnie nitek

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Galony na czapce i odznaki (dystynkcje) stopni służbowych wykonane są z siutażu.

 (1.1) Górale Sądeccy nosili białe wełniane germany, przyozdobione cynowymi guzikami lub kolorowym siutażem.

 (1.1) ''Parzenice orawskie w formie pętlicowych ozdób naszywane były z czarnej wełnianej taśmy lub czarnej taśmy i czarnego siutażu''.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) sutasz

Wiktionary


siuty

przymiotnik

 (1.1) bezrogi

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕutɨ, AS: śuty

Wiktionary


siuup

wykrzyknik

 (1.1) onomatopeja imitująca czyjś skok

Wiktionary

Powiązane:

 czas. siupnąć dk.

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siup

Wiktionary


siuła

zaimek liczebny

 (1.1) gw-pl|Warmia. ile

 (1.2) gw-pl|Warmia. za siuła - za dużo

 (1.3) gw-pl|Warmia. nie siuła - nie dużo

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Siuła masz psieniandzy ze soboł? → Ile masz pieniędzy ze sobą?

 (1.2) Dałeś mi za siuła, tyle ja nie wydam. → Dałeś mi za dużo, tyle nie wydam.

 (1.3) Taka zabawka nie siuła kosztuje.

Wiktionary


siuśka

1. lekceważąco: dorastająca dziewczyna; siusiumajtka;
2. potocznie: pochwa, wagina


SJP.pl


siuśki

potocznie:
1. piwo z małą zawartością alkoholu, kiepskie piwo;
2. mdły, słaby napój, np. słaba herbata;
3. mocz; siki


SJP.pl


siuśmajtka

potocznie: dorastająca dziewczyna, podlotek, siusiumajtka


SJP.pl


siv

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Structured investment vehicle
  • (ang. simian immunodeficiency virus)

Wikipedia


siwa

1. zwykle o włosach: białoszary, srebrzystobiały;
2. mający siwe włosy, sierść, upierzenie;
3. białoszary, jasnopopielaty


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna

 (1.1) rel. mit. bogini słowiańska

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siwa – oaza w Egipcie
  • Siwa – bogini słowiańska
  • Siwa – wzgórze
  • (140) Siwa – planetoida
  • Siwa – rodzaj pająków z rodziny krzyżakowatych
  • Siwa – gaun wikas samiti w Nepalu w strefie Meći w dystrykcie Panchthar
  • Siwa – wieś w Rosji, w Kraju Permskim, ośrodek administracyjny rejonu siwińskiego
  • Śiwa – bóstwo hinduskie
  • Krater Śiwa – krater uderzeniowy na zachodnim wybrzeżu Indii

Wikipedia

Wymowa:

IPA: ˈɕiva, AS: śiva

Wiktionary


siwaizm

jeden z głównych kultów w hinduizmie; śiwaizm


SJP.pl


siwak

garnek gliniany, o kolorze stalowoszarym lub czarnym, wypalany przy zmniejszonym dopływie powietrza


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) przest. człowiek, który osiwiał

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siwak (naczynie) – naczynie gliniane, o kolorze stalowoszarym lub czarnym uzyskanym wskutek zastosowania specjalnego sposobu wypalania
  • siwak → Miswak – pałeczka używana do czyszczenia zębów
  • Albin Siwak
  • Juliusz Siwak
  • Robert Siwak
  • Siwiec
  • Siwek

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. siwizna ż., siwienie n., osiwienie n.

 czas. siwieć ndk., osiwieć m.

 przym. siwy, siwawy

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siwosz

Wiktionary


siwasz

mieszaniec psa eskimoskiego z wilkiem


SJP.pl


siwawy

zbliżony do siwego, nie do końca siwy, prawie siwy


SJP.pl


siwczak

nazwisko


SJP.pl


siwecki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Alojzy Siwecki (1912–1988) – artysta malarz
  • Leon Siwecki (ur. 1967) – duchowny katolick
  • Piotr Siwecki (ur. 1971) – polski prozaik, krytyk, tłumacz i wydawca, pochodzący z Olsztyna.
  • Ryszard Siwecki (1939–2002) – botanik i dendrolog

Wikipedia


siwek

koń o maści siwej; siwy


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • siwek – koń siwej maści
  • Agnieszka Jechowska-Siwek – polska lekkoatletka
  • Alberyk Siwek (właściwie Józef Siwek) – cysters
  • Franciszek Siwek – polski poeta ludowy i publicysta
  • Jan Kazimierz Siwek – poeta, bajkopisarz, satyryk, autor słuchowisk
  • Joachim Siwek – polski piłkarz
  • Natalia Siwek → Natalia Avelon – aktorka i piosenkarka
  • Paweł Siwek – jezuita
  • Rafał Siwek – polski śpiewak operowy (bas)
  • Roman Siwek – polski puzonista
  • Sławomir Siwek – polski polityk, dziennikarz, publicysta, poseł
  • Tadeusz Siwek – polski siatkarz, trener, olimpijczyk z Meksyku 1968

Wikipedia


siwerniak

świergotek nadwodny; ptak z rodziny pliszek


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy

 (1.1) ornit. nazwa systematyczna|Anthus spinoletta|ref=tak., gatunek ptaka z rodzaju świergotków;

Wiktionary

Siwerniak, świergotek górski, siwarnik ("Anthus spinoletta") – gatunek małego ptaka z rodziny pliszkowatych (Motacillidae).

Wikipedia


siwert

jednostka równoważnika dawki pochłoniętej promieniowania jonizującego


SJP.pl

| Wielkosc = dawki równoważnej i skutecznej, obciążającej dawki równoważnej i skutecznej

| WielkoscOzn = "H"T, "E", "H"T("τ"), "E"H("τ")

Wikipedia


siwiak

nazwisko


SJP.pl


siwianka

wieś w Polsce


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • siwianka – gatunek ptaka z rodziny kukułkowatych
  • Siwianka – wieś w województwie mazowieckim

Wikipedia


siwica

widłogonka siwica - gatunek motyla z rodziny garbatkowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siwica – wieś na Białorusi, w obwodzie grodzieńskim, w rejonie smorgońskim, w sielsowiecie Sinki
  • Siwica – agromiasteczko na Białorusi, w obwodzie mińskim, w rejonie wołożyńskim, w sielsowiecie Iwieniec
  • Siwica – osada leśna w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie łowickim, w gminie Nieborów

Wikipedia


siwicki

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Ludwika Siwicka-Wójcik – białoruska pisarka
  • Ewelina Szczech-Siwicka – polska graficzka i rzeźbiarka
  • Antoni Siwicki – generał
  • Florian Siwicki – polski polityk
  • Ignacy Siwicki – poseł na sejm
  • Jacek Siwicki – polski menadżer i urzędnik państwowy
  • Jan Siwicki – polski fotograf
  • Maciej Siwicki – wicewojewoda lubuski
  • Mikołaj Siwicki – doktor
  • Sergiusz Siwicki – radziecki generał, major

Wikipedia


siwiec

rodzaj roślin z rodziny makowatych


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Bartłomiej Siwiec (ur. 1975) – polski szachista, dziennikarz i prozaik
  • Jan Siwiec (ur. 1891, zm. 1961) – polski powstaniec i żołnierz
  • Janina Siwiec (ur. 1907, zm. 2011) – polska Sprawiedliwa wśród Narodów Świata
  • Kunegunda Siwiec (ur. 1876, zm. 1955) – polska działaczka religijna i społeczna
  • Łukasz Siwiec (ur. 1991) – polski zawodnik mieszanych sztuk walki (MMA)
  • Magdalena Siwiec – polska historyczka literatury
  • Marek Maciej Siwiec (ur. 1955) – polski lewicowy polityk, poseł, dziennikarz
  • Marek Siwiec (ur. 1964) – polski polityk, poseł partii katolickich
  • Natalia Siwiec (ur. 1983) – polska modelka
  • Ryszard Siwiec (ur. 1909, zm. 1968) – polski żołnierz AK, filozof; w 1968 dokonał samospalenia w akcie protestu
  • Stefan Siwiec (ur. 1863, zm. 1941) – polski ksiądz katolicki, doktor teologii, historyk Kościoła
  • siwiec – Lopholaimus antarcticus, gatunek gołębia zamieszkujący Australię

Wikipedia


siwiej

stopień wyższy od przysłówka: siwo


SJP.pl


siwienie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|siwieć.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕiˈvʲjɛ̇̃ɲɛ, AS: śivʹi ̯ė̃ńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. siwieć

 przym. siwiuteńki, siwy

 rzecz. siwak mos., siwizna ż.

Wiktionary


siwieć

zmieniać kolor na siwy


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) stawać się siwym

 (1.2) o ludziach: stawać się siwowłosym

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Niebo na wschodzie zaczyna siwieć, szarzeć, srebrzyć zatokę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕivʲjɛ̇t͡ɕ, AS: śivʹi ̯ėć

Wiktionary

Powiązane:

 czas. osiwieć dk.

 przym. siwy, siwowłosy, siwiuteńki

 rzecz. siwienie n., siwak mos., siwizna ż.

Wiktionary


siwik

nazwisko


SJP.pl


siwiuteńki

zdrobnienie od: siwy; siwiutki, siwiuśki


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zdrobn. od: siwy

 (1.2) całkowicie siwy

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕivʲjuˈtɛ̃ɲci, AS: śivʹi ̯utẽńḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siwizna ż., siwek m., siwienie n., osiwienie n., zsiwienie n.

 czas. siwieć, osiwieć, zsiwieć

 przym. siwy, siwiutki

 przysł. siwo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siwiutki

Wiktionary


siwiutki

zdrobnienie od: siwy; siwiuteńki, siwiuśki


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) zdrobn. od: siwy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pani Kwiaciarka, siwiutka, szczuplutka, przestraszona, zna cztery języki i ludzką naturę.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕiˈvʲjutʲci, AS: śivʹi ̯utʹḱi

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siwizna

 przym. siwy, siwiuteńki

 przysł. siwo

Wiktionary


siwiuśki

zdrobnienie od: siwy; siwiuteńki, siwiutki


SJP.pl


siwizna

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) srebrzysta lub białoszara barwa włosów, przejaw starzenia lub zaburzeń tworzenia barwnika

 (1.2) przen. starość

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) A dla mnie zadbany trzydziestolatek z siwizną jest bardzo sexy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siwak mos., osiwienie n., siwek mzw., siwienie n., siwka ż.

 czas. siwieć ndk., osiwieć dk., posiewieć dk., zsiwieć dk.

 przym. osiwiały, posiwiały, siwiuteńki, siwiutki, siwy, zsiwiały

 przysł. siwo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siwość, szron

 (1.2) starość

Wiktionary


siwić

1. przestarzale: zabarwiać na siwo; robić siwym, powodować siwienie
2. siwić się - być siwego koloru, odcinać się od tła siwą barwą


SJP.pl


siwiński

nazwisko


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Edward Siwiński – polski pedagog, dziennikarz, krytyk literacki
  • Jan Siwiński – polski pamiętnikarz, powstaniec styczniowy
  • Jarosław Siwiński – polski kompozytor i pianista
  • Tomasz Siwiński – polski reżyser, scenarzysta, malarz i autor filmów animowanych
  • Waldemar Siwiński – polski dziennikarz
  • Włodzimierz Siwiński – polski inżynier i wojskowy
  • Włodzimierz Siwiński – polski ekonomista

Wikipedia


siwka

klacz o siwym kolorze


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) jeźdz. zootechn. siwa klacz

 (1.2) ornit. nazwa systematyczna|Coracias garrulus|ref=tak., gatunek ptaka z rodziny krasek;

 (1.3) ornit. ptak z gatunku siwka (1.2)

 (1.4) kraków. farbka (do płukania bielizny), ultramaryna

Wiktionary

Siwka ( Сівка) – rzeka na Podkarpaciu na Ukrainie, prawy dopływ Dniestru. Długość rzeki wynosi 76 km, powierzchnia zlewni – 595 km².

Wypływa ze źródła na południe od miasta Dolina.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Stajenny prowadzi siwkę na wybieg.

 (1.3) Na płocie przysiadła siwka i obserwowała trawnik.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siwość ż., siwizna ż.

:: fm. siwek mzw.

 przym. siwy

Wiktionary


siwkowice

Siwkowice – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie łobeskim, w gminie Resko.

Wikipedia


siwobiały

biały o siwym odcieniu


SJP.pl


siwobrody

mający siwą brodę


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma siwy zarost na brodzie

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Na ich czele stał siwobrody, osiemdziesięcioletni starzec, niewidomy, podpierający się długim posochem.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕivɔˈbrɔdɨ, AS: śivobrody

Wiktionary


siwobrzuchy

krogulec siwobrzuchy - gatunek ptaka z rodziny jastrzębiowatych


SJP.pl


siwogrzywy

mający siwą grzywę


SJP.pl


siwogłowy

mający siwe włosy na głowie


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma siwą głowę

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕivɔɡˈwɔvɨ, AS: śivogu̯ovy

Wiktionary


siwooki

mający siwe oczy


SJP.pl


siwopióry

1. mający siwe pióra;
2. ibis siwopióry - gatunek pelikana z rodziny ibisowatych


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma siwe pióra, pierze

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕivɔˈpʲjurɨ, AS: śivopʹi ̯ury

Wiktionary


siwopłowy

płowy o siwym odcieniu


SJP.pl


siwoskrzydły

gruchacz siwoskrzydły - gatunek ptaka z rodziny gruchaczy


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) taki, który ma siwe skrzydła

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕivɔˈskʃɨdwɨ, AS: śivoskšydu̯y

Wiktionary


siwosz

1. koń siwej maści; siwek;
2. gatunek atlantyckiego żarłacza; mustel siwy;
3. dawniej: osoba z siwymi włosami


SJP.pl


siwoszary

szary o siwym odcieniu


SJP.pl


siwoszek

zdrobnienie od: siwosz


SJP.pl

Siwoszek ("Oedipoda") – rodzaj owadów prostoskrzydłych z rodziny szarańczowatych.

Owady o głowie wyposażonej w nitkowate czułki i okrągławe lub lekko wydłużone dołki ciemieniowe. Przedplecze ma środkową listewkę przeciętą pojedynczą, głęboką bruzdą poprzeczną, a po bokach listewki pozbawione jest dołków. Krawędź górna ud tylnej pary odnóży jest za środkiem gwałtownie obniżona. Pokrywy sięgają wierzchołków tylnych ud.

Wikipedia


siwoszyi

kulczyk siwoszyi - gatunek ptaka z rodziny łuszczakowatych


SJP.pl


siwowąsy

mający siwe wąsy


SJP.pl


siwowłosy

mający siwe włosy; białowłosy


SJP.pl

przymiotnik relacyjny

 (1.1) mający siwe włosy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Przy stoliku siedział siwowłosy mężczyzna.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. siwieć ndk.

Wiktionary


siwość

rzadko: siwy kolor, siwizna


SJP.pl


siwuch

1. gatunek polskiej wódki aromatyzowanej, o słomkowej barwie;
2. regionalnie: wódka kiepskiej jakości, z domieszką fuzli


SJP.pl


siwucha

1. gatunek polskiej wódki aromatyzowanej, o słomkowej barwie;
2. regionalnie: wódka kiepskiej jakości, z domieszką fuzli


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) przest. pot. tania wódka gorszego gatunku

forma rzeczownika.

 (2.1) D. i B. lp. od siwuch

Wiktionary

Siwucha – aromatyzowana polska wódka, palona, na bazie owoców krajowych, o jasnej, słomianej barwie i charakterystycznym, cierpkim smaku.

W niektórych regionach kraju słowo to oznacza samogon lub jakąkolwiek wódkę bardzo niskiej jakości, siwą w kolorze wskutek niedokładnej destylacji.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Żołnierze mieli ze sobą gąsiorek siwuchy, żeby wypić zdrowie nowożeńców, i bardziej niż pomylony sukcesor ciekawiły ich biegające po korytarzu służebne panny.

Wiktionary


siwuszka

rodzaj ptaków śpiewających


SJP.pl


siwy

1. zwykle o włosach: białoszary, srebrzystobiały;
2. mający siwe włosy, sierść, upierzenie;
3. białoszary, jasnopopielaty


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) o włosach: mający naturalny białoszary kolor, najczęściej ze starości

 (1.2) mający siwe (1.1) włosy

 (1.3) mający białoszary kolor

 (1.4) jeźdz. o maści konia: mający białą sierść na ciemnej skórze

 (1.5) gw-pl|księstwo łowickie,Bukowina. szary

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Nie był jeszcze bardzo stary, ale jego włosy były już całkiem siwe.

 (1.2) Siwy staruszek zapytał mnie o drogę na dworzec.

 (1.3) Z komina wydobywał się siwy dym.

 (1.4) Do najczęstszych umaszczeń perszeronów zalicza się siwe, jabłkowite i kare.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕivɨ, AS: śivy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siwizna ż., siwek m., siwienie n., posiwienie n., zsiwienie n., osiwienie n., siwak mos., siwka ż.

 czas. siwieć ndk., posiwieć dk., zsiwieć dk., osiwieć dk.

 przym. siwawy

:: zdrobn. siwiutki, siwiuteńki

 przysł. siwo, siwawo, siwiutko, siwiuteńko

Wiktionary

Synonimy:

 (1.3) popielaty

Wiktionary


siwz

skrótowiec

 (1.1) = adm. praw. specyfikacja istotnych warunków zamówienia

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia znajduje się w załączniku nr 1 do SIWZ.

Wiktionary


six-pack

[czytaj: s-iks pak] potocznie: wyćwiczone mięśnie brzucha; ośmiopak, sześciopak, kaloryfer, ABS, kratka, dziesięciopak


SJP.pl


six-pak

[czytaj: s-iks pak] potocznie: wyćwiczone mięśnie brzucha; sześciopak, kaloryfer, ABS, six-pack, six pak


SJP.pl


siykiyra

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. siekiera

Wiktionary


siymianowice

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. Siemianowice Śląskie

Wiktionary


siyrotka

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) gw-pl|Górny Śląsk. sierotka

 (1.2) gwara pałucka stokrotka

Wiktionary


sizal

[czytaj: s-izal]
1. gatunek agawy pochodzący z Meksyku oraz Ameryki Środkowej; sisal; agawa sizalska; agawa sizalowa;
2. mocne włókno z liści tej rośliny; sisal


SJP.pl

Sizal (sisal) – twarde i bardzo wytrzymałe włókno otrzymywane ze specjalnego gatunku agawy – agawy sizalowej. Jest to roślina wieloletnia, wymagająca klimatu tropikalnego. Dojrzałe liście agaw dochodzą do 2 metrów długości, 4-6 centymetrów grubości i 15 centymetrów szerokości w części środkowej.

Wikipedia


sizalowy

[czytaj: s-izalowy]
1. wykonany z sizalu (włókna), np. sznurek sizalowy;
2. agawa sizalowa - gatunek agawy pochodzący z Meksyku oraz Ameryki Środkowej; sizal; sisal; agawa sizalska


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z sizalem, dotyczący sizalu

 (1.2) wykonany z sizalu

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sizal m.

 przym. sizalski

Wiktionary


sizalski

[czytaj: s-izalski] agawa sizalska - gatunek agawy pochodzący z Meksyku oraz Ameryki Środkowej; sizal; sisal; agawa sizalowa


SJP.pl


siódemeczka

zdrobnienie od: siódemka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) zdrobn. od: siódemka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siódemka ż.

Wiktionary


siódemka

1. grupa siedmiu osób lub przedmiotów;
2. potocznie o budynku, pokoju, pojeździe lub czymkolwiek, co oznaczone jest liczbą 7


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) nazwa cyfry 7

 (1.2) coś, co oznaczone jest cyfrą 7

 (1.3) całość składająca się z siedmiu części, elementów lub jednostek

 (1.4) środ. kolej. lokomotywa serii EU07 lub EP07

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • 7 – liczba naturalna.
  • Siódemka – gra bilardowa.
  • Siódemka – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim.
  • TVN 7 – stacja telewizyjna nadająca od 1 stycznia 2002.
  • Ułańska siódemka – siódemka Beliny – nazwa siedmioosobowej grupy zwiadowczej strzelców Józefa Piłsudskiego.
  • Siódemka – polska firma kurierska (Kurier Siódemka SA).
  • Siódemka – pot. lokomotywa EP07 lub EU07.
  • Siódemka – karta do gry.

Wikipedia

Przykłady

 (1.2) Jednym uderzeniem kija bilardowego posłałem do łozy czwórkę i siódemkę.

 (1.3) Siódemka kolarzy oderwała się od peletonu.

 (1.4) Pociąg pospieszny prowadziła wczoraj siódemka.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕuˈdɛ̃mka, AS: śudẽmka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siódma ż.

:: zdrobn. siódemeczka ż.

 przym. siódmy

 licz. siedem, siedmioro

Wiktionary


siódemkowy

→ siódemka


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) związany z liczbą siedem, dotyczący liczby siedem

Wiktionary

Patrz:

siódemka

siódma

godzina siódma


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) godzina 7 rano lub wieczorem

forma przymiotnika.

 (2.1) M. i W. ż. lp. od: siódmy

Wiktionary

Powiązane:

 licz. siedem

 przym. siódmy

 rzecz. siódemka ż.

Wiktionary


siódmaczek

siódmaczek leśny - bylina z rodziny pierwiosnkowatych, rosnąca w środkowej Europie, na Syberii, w Mandżurii, Japonii oraz w Ameryce


SJP.pl

Siódmaczek ("Trientalis" L.) – rodzaj roślin należący do rodziny pierwiosnkowatych. W zależności od ujęcia obejmuje 2, 3 lub 4 gatunki, w ujęciach systematycznych z XXI wieku często włączane do rodzaju tojeść "Lysimachia". Wszystkie występują na półkuli północnej, w Ameryce Północnej i Eurazji. W Polsce rośnie jeden przedstawiciel rodzaju – siódmaczek leśny ("Trientalis europaea"). Nazwa naukowa rodzaju pochodzi od łacińskiego określenia 1/3 długości stopy i odnosi się do wysokości roślin.

Wikipedia


siódmak

ktoś związany z obiektem (np. drużyną, oddziałem) oznaczonym liczbą 7


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siódmak – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. elbląskim, w gminie Pasłęk
  • Siódmak – wieś w woj. warmińsko-mazurskim, w pow. szczycieńskim, w gminie Szczytno
    • Siódmak – kolejowy przystanek osobowy tamże

Wikipedia


siódmoklasista

uczeń siódmej klasy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) eduk. uczeń siódmej klasy

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Pamiętam, jak w pierwszej klasie wszystkie podkochiwałyśmy się w siódmoklasistach.

 (1.1) Bohater książki Kornela Makuszyńskiego pt. „Szatan z siódmej klasy” jest siódmoklasistą, ale ma siedemnaście lat, gdyż jest uczniem przedwojennego gimnazjum.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˌɕudmɔklaˈɕista, AS: śudmoklaśista

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fż. siódmoklasistka ż.

 przym. siedmioklasowy

Wiktionary


siódmoklasistka

uczennica siódmej klasy


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) eduk. uczennica siódmej klasy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz.

:: fm. siódmoklasista m.

 przym. siedmioklasowy

Wiktionary


siódmy

liczebnik porządkowy odpowiadający liczbie 7


SJP.pl

przymiotnik odliczebnikowy

 (1.1) od 7

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (2.1) dzień miesiąca po szóstym

rzeczownik, rodzaj żeński

 (3.1) siódma: godzina siódma

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Jerzy był siódmy na mecie.

 (1.1) Siódmego dnia, a raczej siódmego wieczoru, kiedy już położyli się obok siebie w milczeniu i zgasili światło - usłyszał obok siebie cichy szloch.

 (3.1) List był datowany na godzinę siódmą wieczorem 14 kwietnia, a zawierał informację, że oto po upływie dwunastu godzin od chwili podpisania listu wojska austriackie przekroczą granicę Księstwa Warszawskiego.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕudmɨ, AS: śudmy

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siódma ż., siódemka ż.

 licz. siedem

 przedr. siedmio-

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) 7.

Wiktionary


siądnięcie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) o ludziach: położenie na czymś pośladków w celu przybrania pozycji siedzącej

 (1.2) o ptakach, owadach: zatrzymanie się na jakimś przedmiocie, np. kwiecie, liściu itp.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siad m., siedziba ż., siedzenie n., siedzonko n., siedzisko n., siadanie n.

 czas. siedzieć ndk., siadać ndk., siąść dk.

 przym. siedzeniowy, siedzący

 wykrz. siad

Wiktionary


siąg

dawniej:
1. rozpiętość rozpostartych skrzydeł (ptaka, owada); zasięg;
2. sięgnięcie, zamach


SJP.pl

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siąg – synonim rozpiętości skrzydeł
  • Siąg – synonim sążnia

Wikipedia


siąkanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|siąkać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɔ̃ŋˈkãɲɛ, AS: śõŋkãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. siąkać

Wiktionary


siąkać

potocznie:
1. pociągać nosem, aby nie dopuścić do wycieku wydzieliny; siorbać, siorpać;
2. oczyszczać nos, wydmuchując powietrze


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) wciągać nosem, pociągać nosem

 (1.2) wydmuchiwać, wypróżniać nos

 (1.3) przest. wsiąkać

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɔ̃ŋkat͡ɕ, AS: śõŋkać

Wiktionary

Powiązane:

 czas. siąknąć dk.

 rzecz. siąkanie, siąknięcie

Wiktionary


siąknąć

potocznie:
1. wciągnąć nosem powietrze, powstrzymując wydzielinę; siorbnąć, siorpnąć;
2. wytrzeć nos, wydmuchując powietrze


SJP.pl


siąpanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|siąpać.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. niesiąpanie n.

 czas. siąpać ndk.

Wiktionary


siąpać

rzadko o deszczu: padać drobnymi kroplami; dżdżyć, mżyć, kropić, rosić, siąpić


SJP.pl


siąpić

o deszczu: padać drobnymi kroplami; mżyć, kropić, rosić, dżdżyć, siąpać


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany

 (1.1) meteorol. o deszczu: padać drobnymi kroplami

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) dżdżyć, mżyć

Wiktionary


siąszyce

Siąszyce – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie konińskim, w gminie Rychwał.

W 1778 w Siąszycach urodził się Alojzy Prosper Biernacki, ziemianin kaliski, pionier nowoczesnego rolnictwa, minister skarbu Rządu Narodowego Królestwa Polskiego w czasie powstania listopadowego.

Wikipedia


siąść

1. o człowieku: przybrać postawę siedzącą;
2. o człowieku: stać się zmęczonym, wyczerpanym;
3. zająć jakieś miejsce;
4. o owadach, ptakach: opaść na jakieś podłoże;
5. o maszynach latających: ukończyć lot, wylądować;
6. potocznie: przestać funkcjonować, zepsuć się * forma "siędę" dozwolona wyłącznie w powiedzeniu: "Daj kurze grzędę, ona: wyżej siędę."


SJP.pl

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. siadać)

 (1.1) zająć miejsce do siedzenia, przyjąć pozycję siedzącą

 (1.2) o ptaku, motylu itp. zakończyć lot i zatrzymać się na czymś

 (1.3) pot. o samolocie wylądować

 (1.4) pot. zepsuć się

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɔ̃w̃ɕt͡ɕ, AS: śõũ̯ść

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. zasiadka ż., siedziba ż., siedzenie n., siedzonko n., siedzisko n., siadanie n., siądnięcie n., siad mrz.

 czas. obsiadać, wysiadać, usiąść, wsiadać, siadać ndk.

 przym. siedzeniowy, siedzący

 wykrz. siad

Wiktionary


się

zaimek zwrotny; *nieakcentowana forma celownika "se" potoczna, używana głównie w języku mówionym


SJP.pl

zaimek zwrotny

 (1.1) …używany w stronie zwrotnej – konstrukcji, w której wykonawca lub wykonawcy czynności jednocześnie doznają jej skutków

 (1.2) …używany jako forma bezosobowa

 (1.3) …używany dla oznaczenia zbiorowości wykonującej czynność

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Krzysztof poruszył się przez sen.

 (1.1) Anna się umyła.

 (1.1) Dzioby wielkich ptaków drapieżnych z wiekiem coraz bardziej zakrzywiają się i na koniec wierzchnie ostrze, zagiąwszy się, dziób zamyka, i ptak z głodu umierać musi. To mniemanie gminne przyjęli niektórzy ornitologowie.

 (1.2) Robi się późno.

 (1.3) Mówi się, że Janek ma się ożenić z Judytą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛ, AS: śe

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) siebie

Wiktionary


sięgacz

długi kamień wzmacniający mur kamienny


SJP.pl

Sięgacz – ulica mająca jeden wyjazd, zakończona zwykle placem do zawracania, potocznie zwana "ślepym zaułkiem" lub "ślepą ulicą".

Wikipedia


sięganie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|sięgać.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕɛ̃ŋˈɡãɲɛ, AS: śẽŋgãńe

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sięgać, zasięgać

Wiktionary


sięgać

1. próbować dostać się do czegoś, wyciągać rękę, żeby dotknąć czegoś;
2. starać się uzyskać coś, osiągnąć coś;
3. mieć określony zasięg


SJP.pl

czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. sięgnąć)

 (1.1) próbować dostać się do czegoś, wyciągać rękę, żeby dotknąć czegoś

 (1.2) starać się uzyskać coś, osiągnąć coś

 (1.3) mieć określony zasięg

 (1.4) o historii, opowieści: datować się, rozpoczynać się

 (1.5) o twórcy, pisarzu: zapożyczać

Wiktionary

Przykłady

 (1.3) Król dostojnym skinieniem odprawił poprzedniego petenta, a delegacja Ankh-Morpork została zręcznie wysunięta do przodu, przed krasnoluda z sięgającą kolan brodą.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛ̃ŋɡat͡ɕ, AS: śẽŋgać

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. sięganie n., sięgnięcie n., wysięgnik m., zasięg m., sąg mrz.

 czas. sięgnąć, przysięgać, zasięgać

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) reg. śl. gabać

 (1.2) dosięgać, osiągać

 (1.4) datować się

 (1.5) czerpać, zapożyczać

Wiktionary


sięgnąć

czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. sięgać)

 (1.1) dokonany od|sięgać.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Otóż ja uprzedzam lojalnie, że dziś na obiad mamy nieznaczną ilość ryżu – oświadczyła mama Żakowa i sięgnęła po kromkę chleba z masłem dietetycznym. – Cóż chcecie, wczoraj była wolna sobota.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕɛ̃ŋɡnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: śẽŋgnõńć

Wiktionary

Powiązane:

 czas. sięgać

 rzecz. sąg mrz.

Wiktionary


siężybób

siężybób ostrolistny - gatunek rośliny z rodziny bobowatych, rosnący na podzwrotnikowych obszarach Afryki i Azji; kasja, ostrolistna, strączyniec ostrolistny, senes ostrolistny, senna alexandrina


SJP.pl


siła

1. energia fizyczna lub duchowa; moc
2. zdolność oddziaływania, wywierania wpływu
3. jakakolwiek przyczyna fizyczna zdolna do zmiany ruchu lub spoczynku ciała materialnego albo do jego odkształcenia
4. dużo, wiele, mnóstwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) fiz. wektorowa miara oddziaływań fizycznych między ciałami;

 (1.2) energia, zdolność do wysiłku

 (1.3) zdolność oddziaływania, wywierania wpływu

 (1.4) przest. ilość, mnogość czegoś

liczebnik nieokreślony

 (2.1) daw. (dziś gwara.) wiele

Wiktionary

|jednostki = dyna kilogram-siła

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Siłę oznaczamy literą F i mierzymy w niutonach.

 (1.2) Żeby podnieść ten ciężar, trzeba mieć dużo siły.

 (1.3) Huragan przybierał na sile.

 (2.1) Siła ich z lasu wyszło, a ciągle pokazywali się nowi, tak że patrzącym wydawali się bez liku.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕiwa, AS: śiu̯a

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siłacz m., siłaczka ż., siłownia ż., siłownik m., silnik m., siłka ż., osiłek m., wysiłek m., siłowanie n., nasilanie n., nasilenie n., silenie n., wysilanie n., wysilenie n., silnia ż., silność ż., siłowość ż., usilność ż., bezsilność ż., przeciwsiła ż., antysiła ż., arcysiła ż., bezsiła ż., bezsilnienie n., nadsiła ż., siły nmos., siłownica ż.

 czas. siłować ndk., nasilać ndk., nasilić dk., silić ndk., wysilać ndk., wysilić dk., bezsilnieć ndk.

 przym. silny, siłowy, usilny, bezsilny, bezsiłowy, silnikowy, siłownikowy, siłaczy, wysiłkowy, bezwysiłkowy, ponadsilny, bezsilnikowy

 przysł. silnie, siłowo, siłą, usilnie, bezsilnie, na siłę, bezwysiłkowo

Wiktionary

Synonimy:

 (1.2) impet, werwa, energia, możliwości, potencjał

 (1.3) moc, potęga, oddziaływanie

Wiktionary


siłacz

człowiek o wielkiej sile fizycznej; mocarz


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskoosobowy

 (1.1) ktoś bardzo silny fizycznie

 (1.2) przen. ktoś, kto potrafi podołać trudom i przeciwnościom

Wiktionary

Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:

  • Siłacz – patrz Strongman
  • Siłacz – Zbójcerz postać z komiksów Kajko i Kokosz

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Jacek to prawdziwy siłacz – nosi swoją żonę na rękach.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕiwat͡ʃ, AS: śiu̯ač

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siła ż., siłka ż., silnik m., siłownia ż., siłownik m., siłowanie n.

:: fż. siłaczka ż.

 czas. siłować ndk.

 przym. silny, siłowy, silnikowy, bezsilny

 przysł. silnie, siłowo, siłą

 licz. siła

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) mocarz, atleta

Wiktionary


siłaczka

kobieta o wielkiej sile fizycznej lub moralnej; atletka


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) kobieta niezwykle silna

 (1.2) przen. kobieta etycznie nieskazitelna

Wiktionary

Siłaczka – nowela Stefana Żeromskiego, wydana po raz pierwszy w zbiorze "Opowiadania" w 1895 r., opowiadająca historię lekarza Pawła Obareckiego i nauczycielki Stanisławy Bozowskiej. Akcja dzieje się w Obrzydłówku – małej wsi, do której doktor przyjechał w wieku 37 lat.

Wikipedia

Powiązane:

 rzecz. wysilanie n., siłownia ż., silnik mrz., osiłek mos., siła ż., siłacz mos.

 przysł. siłą

 licz. siła

 przym. bezsilny

Wiktionary


siłka

1. potocznie: siłownia; pakownia, pakernia;
2. dawniej: sidło, sieć, pętla


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) pot. siłownia (sala do ćwiczeń mięśni)

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕiwka, AS: śiu̯ka

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siła ż., siłownia ż., siłacz m., wysilanie n., osiłek mos.

 przym. siłowy, bezsilny

 licz. siła

Wiktionary


siłomierz

przyrząd do mierzenia siły; dynamometr


SJP.pl

Siłomierz (dynamometr) – przyrząd do pomiaru wartości działającej siły. Zasada jego działania najczęściej opiera się na prawie Hooke’a, które mówi, że odkształcenie elementu sprężystego jest proporcjonalne do wartości działającej siły. Siłomierz o skali zgodnej z układem SI to niutonometr.

Wikipedia


siłowanie

rzeczownik, rodzaj nijaki

 (1.1) odczasownikowy od|siłować.

Wiktionary

Powiązane:

 czas. siłować ndk.

 rzecz. siła ż., siłacz mos., siłownia ż., wysilanie n., osiłek mos.

 licz. siła

 przym. bezsilny

Wiktionary


siłować

siłować się - starać się pokonać kogoś lub coś


SJP.pl


siłowik

przedstawiciel struktur siłowych (wojsko, służby specjalne itp.) w rosyjskich władzach


SJP.pl

Siłowik ( Силовик) – rosyjski polityk z najwyższych szczebli władzy, wywodzący się z wojska lub służb specjalnych, reprezentujący konserwatywne poglądy w kwestii bezpieczeństwa narodowego (twarda linia) i przejawiający tendencje imperialistyczne. Wielu spośród najbliższych współpracowników Władimira Putina wywodzi się z tej frakcji.

Wikipedia


siłownia

1. zakład energetyczny uzyskujący energię użyteczną (np. dla maszyn roboczych) poprzez przetworzenie energii istniejącej w zasobach naturalnych;
2. sport. miejsce ćwiczeń siłowych, sala z odpowiednimi przyrządami dla takich ćwiczeń


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) sport. sala gimnastyczna z przyrządami do ćwiczenia mięśni

 (1.2) żegl. pomieszczenie na statku, w którym znajdują się maszyny wytwarzające energię mechaniczną;

 (1.3) elektr. zespół urządzeń służący do przemiany danego rodzaju energii na energię mechaniczną;

Wiktionary

Siłownia, niekiedy również maszynownia – zespół urządzeń należących do większego, przetwarzającego energię układu, w którym odbywa się konwersja pewnego rodzaju energii na energię mechaniczną. W siłowni na statkach używa się najczęściej silnika cieplnego do napędzania śruby okrętowej.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Zosia lubiła patrzyć przez okno siłowni na ćwiczących tam mężczyzn.

 (1.2) W siłowni wybuchł pożar i kapitan kazał nadać wezwanie o pomoc.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕiˈwɔvʲɲa, AS: śiu̯ovʹńa

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siła ż., siłka ż., siłacz m., siłaczka ż., siłownik m., silnik m., siłowanie n., wysiłek m., wysilenie n., wysilanie n., osiłek mos.

 czas. siłować ndk., wysilić dk., wysilać ndk.

 przym. silny, siłowy, silnikowy, wysiłkowy

 przysł. siłą, silnie, siłowo, wysiłkowo

 licz. siła

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) pakernia, pot. siłka

 (1.2) maszynownia

Wiktionary


siłowniany

→ siłownia


SJP.pl

Patrz:

siłownia

siłownik

urządzenie do uruchamiania maszyny za pomocą ciśnienia hydraulicznego lub napędu elektrycznego, stosowane tam, gdzie siła człowieka nie wystarcza, lub w urządzeniach działających automatycznie; serwomotor


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) techn. urządzenie przetwarzające sygnał na ruch liniowy lub obrotowy;

Wiktionary

Siłownik – urządzenie wykonawcze, w którym energia czynnika roboczego jest zamieniana na energię mechaniczną ruchu postępowego, kątowego lub krzywoliniowego, nazywanego skokiem. Ruch kątowy w siłowniku jest rozumiany jako powtarzalny obrót, nieprzekraczający najczęściej 360°.

Wikipedia

Przykłady

 (1.1) Niesprawny siłownik sprzęgła powoduje nietypową pracę pedału sprzęgła, problemy z jego wciśnięciem bądź całkowity brak oporu, trudności z wrzucaniem biegów i wycieki płynu hamulcowego w okolicy skrzyni biegów.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ɕiˈwɔvʲɲik, AS: śiu̯ovʹńik

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. osiłek mos., siłownia ż., siłacz mos., silnik mrz., siła ż.

 licz. siła

 przysł. siłą

Wiktionary

Synonimy:

 (1.1) serwomotor

Wiktionary


siłowy

przymiotnik od: siła


SJP.pl

przymiotnik

 (1.1) dotyczący siły

 (1.2) dokonany z użyciem siły

Wiktionary

Przykłady

 (1.2) Putin-prezydent w razie wewnętrznych konfliktów będzie prawdopodobnie chętniej sięgać po metody siłowe, niż czynił to Borys Jelcyn.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siła ż., siłacz m., siłownia ż., siłka ż., wysilanie n., osiłek mos.

 przysł. siłowo, siłą

 czas. siłować się

 licz. siła

Wiktionary


siły

1. energia fizyczna lub duchowa; moc
2. zdolność oddziaływania, wywierania wpływu
3. jakakolwiek przyczyna fizyczna zdolna do zmiany ruchu lub spoczynku ciała materialnego albo do jego odkształcenia
4. dużo, wiele, mnóstwo


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga

 (1.1) zorganizowana grupa ludzi walczących przeciwko czemuś

forma rzeczownika.

 (2.1) D. lp., M. plural|siła.

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Siły partii opozycyjnej stawiały opór.

 (1.1) Rosyjskie siły użyły broni chemicznej 626 razy od początku wojny i co najmniej 51 razy w tym roku, jak podaje sztab generalny sił zbrojnych Ukrainy.

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siła ż.

 licz. siła

Wiktionary


siłówka

potocznie: trening siłowy


SJP.pl


siłą

1. energia fizyczna lub duchowa; moc
2. zdolność oddziaływania, wywierania wpływu
3. jakakolwiek przyczyna fizyczna zdolna do zmiany ruchu lub spoczynku ciała materialnego albo do jego odkształcenia
4. dużo, wiele, mnóstwo


SJP.pl

przysłówek

 (1.1) używając przemocy, na siłę, nie pytając o zdanie

forma rzeczownika.

 (2.1) N. lp. od: siła

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) (…) słowo “monafeq” znaczy dosłownie „hipokryta; dwulicowiec; ktoś, kto z pozoru wspiera kogoś bądź jakieś stanowisko, podczas gdy w istocie jest mu wrogi” i w kulturze muzułmańskiej ma długą tradycję użycia – pierwotnie tak określani byli Arabowie, którzy za życia Mahometa koniunkturalnie przyjęli islam, ale po śmierci proroka powrócili do dawnych wierzeń i trzeba ich było – siłą – ponownie zislamizować.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈɕiwɔ̃w̃, AS: śiu̯õũ̯

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. siła ż., siłacz m., siłaczka ż., siłownia ż., siłownik m.

 czas. siłować się ndk., nasilać się ndk., silić się ndk., wysilać się ndk.

 przym. silny, siłowy, usilny

 przysł. silnie, siłowo

 licz. siła

Wiktionary


sjalowy

kwas sjalowy - związek organiczny z grupy cukrów; kwas sialowy


SJP.pl


sjem

rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy

 (1.1) stpol. sejm

Wiktionary

Wymowa:

IPA: sʲjɛ̃m, AS: sʹi ̯ẽm

Wiktionary


sjena

odmiana ochry żelazowej o barwie żółtobrunatnej


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) szt. rodzaj farby malarskiej, umbra w żółtym odcieniu

Wiktionary

Przykłady

 (1.1) Malarka użyła sjeny, co dało zaskakujący efekt.

Wiktionary

Wymowa:

IPA: ˈsʲjɛ̃na, AS: sʹi ̯ẽna

Wiktionary

Powiązane:

 rzecz. Siena ż.

 przym. sieneński

Wiktionary


sjenit

magmowa skała głębinowa należąca do grupy skał obojętnych; syenit


SJP.pl

Sjenit, syenit – obojętna skała głębinowa składająca się z mieszaniny skalenia i kwarcu lub łyszczyku. Zazwyczaj ma ciemnozielony kolor, jest twarda, łatwo poddaje się obróbce i dobrze poleruje. Sjenit zaliczany jest do skał jawnokrystalicznych. Najczęściej barwy ciemnoszarej lub czarnej. W przeciwieństwie do granitu, nie zawiera wcale, albo zawiera bardzo mało kwarcu. Na diagramie klasyfikacyjnym QAPF sjenit zajmuje pole 7.

Wikipedia


sjenitowy

przymiotnik od: sjenit


SJP.pl


sjesta

odpoczynek, drzemka poobiednia


SJP.pl

rzeczownik, rodzaj żeński

 (1.1) odpoczynek południowy w niektórych krajach o ciepłym lub gorącym klimacie

 (1.2) drzemka poobiednia

Wiktionary

Na tę stronę wskazuje „siesta”. Zobacz też: „Siesta” – tytuł audycji radiowej.

Sjesta (od hiszp. "siesta") – pora popołudniowego odpoczynku w niektórych krajach o ciepłym klimacie. Często jako ustawowo wyznaczona, stała pora dnia na czas której przerywa się pracę, zamyka lokale usługowe i urzędy. Ten rodzaj odpoczynku niekiedy wiąże się z drzemką, zwłaszcza poobiednią.

Wikipedia


sjp

[czytaj: es-jot-PE] skrót od: słownik języka polskiego


SJP.pl

skrótowiec literowy w funkcji rzeczownika rodzaju męskorzeczowego

 (1.1) = słownik języka polskiego

Wiktionary


sjpd

[czytaj: es-jot-pe-DE] skrót od: Słownik języka polskiego pod redakcją W. Doroszewskiego


SJP.pl


sjpdor

skrót od: Słownik języka polskiego pod redakcją W. Doroszewskiego; SJPD


SJP.pl