dekoracyjny motyw w kształcie spirali lub zwoju; woluta
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) bud. zawój ozdobny na głowicy słupa m.in. w porządku jońskim i korynckim
(1.2) fiz. w przyrządzie elektrycznym: cewka, szpulka
(1.3) techn. element konstrukcyjny o kształcie helisy służący do przesuwania czegoś, np. mlewa w młynie, śniegu w pługu śnieżnym
(1.4) element przekładni ślimakowej o kształcie helisy
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
IPA: ˌɕlʲĩmat͡ʃʲˈɲit͡sa, AS: ślʹĩmačʹńica
Wiktionary
rzecz. ślimak m., ślimaczek m.
czas. ślimaczyć się ndk.
przym. ślimaczy, ślimakowy, ślimakowaty
przysł. ślimaczo
Wiktionary
(1.1) woluta, wężownica, zawój, zawoik
(1.3) szneka
Wiktionary
dotyczący ślimaka, właściwy ślimakowi, podobny do ślimaka
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) taki, jak u ślimaka; związany ze ślimakiem, charakterystyczny dla ślimaka
Wiktionary
IPA: ɕlʲĩˈmat͡ʃɨ, AS: ślʹĩmačy
Wiktionary
rzecz. ślimak m., ślimaczek m., ślimacznica ż.
czas. ślimaczyć się
przym. ślimakowy, ślimakowaty
przysł. ślimaczo
Wiktionary
1. mięczak o asymetrycznym ciele, z wyodrębnioną głową, nogą i workiem trzewiowym, pokryty śluzem, zwykle osłonięty spiralną muszlą;
2. przedmiot, motyw dekoracyjny lub część urządzenia, którego kształt przypomina muszlę ślimaka;
3. droga w kształcie spirali;
4. część ucha środkowego
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) zool. rodzaj bardzo rozpowszechnionego mięczaka;
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) anat. część ucha wewnętrznego ssaków;
(2.2) urb. trakt komunikacyjny spiralnie pokonujący różnicę wysokości
(2.3) archit. motyw dekoracyjny w kształcie spiralnie skręconej muszli ślimaka (1.1)
(2.4) rzem. muz. ozdobne zakończenie szyjki instrumentu smyczkowego
(2.5) techn. element przekładni ślimakowej;
(2.6) kulin. papatacz; słodki wypiek z ciasta półfrancuskiego w kształcie okrągłej, spiralnie zwiniętej muszli
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(3.1) pot. obraź. ktoś, kto powoli się porusza lub powolnie wykonuje swoją pracę, albo ogólnie jest powolny
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Ślimaki stanowią najliczniejszą grupę mięczaków.
(1.1) Asia, przechodząc przez ulicę, nadepnęła na skorupę ze ślimakiem.
(2.1) Ślimak wypełniony jest płynem, który przemieszcza się pod wpływem drgań.
(2.2) Należy zjechać w prawo ślimakiem w dół.
(2.6) Poproszę ślimaka z budyniem waniliowym i rodzynkami.
(3.1) Nie lubię twojego chłopaka – straszny z niego ślimak.
(3.1) Wiesz, spóźniłam się, bo przede mną taki ślimak jechał.
Wiktionary
IPA: ˈɕlʲĩmak, AS: ślʹĩmak
Wiktionary
rzecz. ślimacznica ż., ślimaki lm nm., ślimakowate lm nm.
:: zdrobn. ślimaczek m.
czas. ślimaczyć się ndk.
przym. ślimaczy, ślimakowy, ślimakowaty, ślimakożerny
przysł. ślimaczo
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk ślimik
(2.3) woluta, ślimacznica
Wiktionary
jedna z najliczniejszych gromad mięczaków; brzuchonogi
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Gastropoda|Cuvier|ref=tak., gromada mięczaków występująca w wodzie i na lądzie;
forma rzeczownika.
(2.1) M., B. i W. lm. od: ślimak
Wiktionary
Ślimaki, brzuchonogi (Gastropoda, z gr. "gaster" – brzuch + "pous" – noga) – jedna z najliczniejszych i najbardziej zróżnicowanych gromad mięczaków, zaliczana niekiedy do podtypu muszlowce.
Ślimaki kopalne spotyka się już w warstwach wczesnokambryjskich.
Wikipedia
(1.1) Najwięcej ślimaków drapieżnych występuje wśród gatunków morskich.
Wiktionary
rzecz. ślimak mzw./mrz.
Wiktionary
(1.1) brzuchonogi
Wiktionary
rodzaj mchu z rodziny płoniwowatych
SJP.pl
Ślimakobrzeżek ("Hilpertia" R.H. Zand.) – rodzaj mchu z rodziny płoniwowatych ("Pottiaceae" Schimp.). Przedstawiciele występują w Kanadzie, Europie i Azji.
Wikipedia
ślimakojad czerwonooki, ślimakojad żółtooki - gatunki ptaków z rodziny jastrzębiowatych
SJP.pl
1. przypominający kształtem muszlę ślimaka;
2. potocznie: niedołężny, niezdarny, ślamazarny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Helicidae|Rafinesque|ref=tak., rodzina lądowych ślimaków płucodysznych z rzędu trzonkoocznych;
Wiktionary
Śl
Wikipedia
(1.1) Ślimakowate żyją kilka do kilkunastu lat.
Wiktionary
rzecz. ślimak mzw.
Wiktionary
1. przypominający kształtem muszlę ślimaka;
2. potocznie: niedołężny, niezdarny, ślamazarny
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) żywiący się ślimakami
Wiktionary
IPA: ˌɕlʲĩmakɔˈʒɛrnɨ, AS: ślʹĩmakožerny
Wiktionary
rzecz. ślimak mos./mrz./mzw.
Wiktionary
ślimakówka pomrowik - gatunek ćmy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zool. ślimak
(1.2) gw-pl|Górny Śląsk. pot. przen. niezdara
Wiktionary
czasownik niedokonany
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. płakać
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk ślompać
Wiktionary
przezroczysta, płynna substancja zawierająca enzymy trawienne, wydzielana przez gruczoły ślinowe do jamy ustnej
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) fizj. płynna wydzielina wytwarzana w ustach;
Wiktionary
Ślina (łac. "saliva") – płyn produkowany przez gruczoły ślinowe zwierząt i spływający do ich jamy gębowej. Zawiera często również wydzieliny innych gruczołów (na przykład jad), przesięk surowicy krwi, płyn dziąsłowy, resztki pokarmowe, komórki (między innymi złuszczony nabłonek, komórki układu odpornościowego), bakterie, wirusy i grzyby wraz z ich metabolitami.
Wikipedia
(1.1) W ślinie zawarty jest enzym, który rozkłada cukry już w jamie ustnej.
Wiktionary
IPA: ˈɕlʲĩna, AS: ślʹĩna
Wiktionary
rzecz. ślinienie n., śliniak m., śliniaczek m., ślinianka ż., ślinik m., ślinkowate lm.
:: zdrobn. ślinka ż.
czas. ślinić ndk., obślinićdk., uślinić dk., poślinić dk., zaślinić dk.
przym. ślinowy, śliniankowy, obśliniony, ośliniony, zaśliniony, pośliniony, ślinopędny
Wiktionary
zdrobnienie od: śliniak (kawałek materiału lub plastiku zakładany małym dzieciom pod brodą, aby nie pobrudziły się podczas jedzenia)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od śliniak
(1.2) osłona z materiału lub plastiku kładziona małym dzieciom pod brodę
Wiktionary
(1.2) Marysia założyła Kaziowi śliniaczek w kwiatuszki.
Wiktionary
rzecz. śliniak m., ślina ż.
Wiktionary
kawałek materiału lub plastiku zakładany małym dzieciom pod brodą, aby nie pobrudziły się podczas jedzenia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) osłona z materiału lub plastiku kładziona małym dzieciom pod brodę
Wiktionary
(1.1) Nianie zakładają bobasom śliniaki.
Wiktionary
rzecz. ślina ż.
:: zdrobn. śliniaczek m.
Wiktionary
gruczoł ślinowy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) anat. narząd produkujący ślinę
Wiktionary
Ślinianka, gruczoł ślinowy (łac. "glandula salivalis" l.mn. "glandulae salivales") – gruczoł położony w przedniej części układu pokarmowego, wytwarzający ślinę, która zawiera enzymy trawienne służące do wstępnej fazy trawienia, a u niektórych gatunków także toksyny.
Wikipedia
(1.1) Ślinianki są ważne w procesie trawienia i utrzymania wilgotności jamy ustnej.
Wiktionary
rzecz. ślina ż.
przym. śliniankowy
Wiktionary
(1.1) gruczoł ślinowy
Wiktionary
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze ślinianką, dotyczący ślinianki
Wiktionary
rzecz. ślina ż., ślinianka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|ślinić.
Wiktionary
IPA: ɕlʲĩˈɲɛ̇̃ɲɛ, AS: ślʹĩńė̃ńe
Wiktionary
czas. ślinić
rzecz. ślina ż., ślinka ż.
Wiktionary
ślimak płucodyszny z rodziny ślimaków (Arion), zamieszkujący głównie Europę; arion
SJP.pl
ślimak płucodyszny z rodziny ślimaków (Arion), zamieszkujący głównie Europę; arion
SJP.pl
o cechach ślinikowatych (rodzina ślimaków)
SJP.pl
Śl
Wikipedia
o cechach ślinikowatych (rodzina ślimaków)
SJP.pl
1. pokrywać, zwilżać śliną; ośliniać;
2. ślinić się -
a) brudzić się własną śliną;
b) potocznie: całować się; lizać się;
c) potocznie: otwarcie okazywać chęć na coś
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)
(1.1) zwilżać śliną
czasownik zwrotny niedokonany ślinić się (dk. brak)
(2.1) brudzić się własną śliną
Wiktionary
(1.1) Nie lubię ślinić znaczków na listy!
Wiktionary
IPA: ˈɕlʲĩɲit͡ɕ, AS: ślʹĩńić
Wiktionary
rzecz. ślina ż., ślinka ż., ślinienie n.
przym. ślinowy
czas. naślinić dk., obślinić dk., poślinić dk., zaślinić dk.
Wiktionary
(1.1) lizać
Wiktionary
zdrobnienie od: ślina
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od: ślina
Wiktionary
(1.1) A jednak żołądek mu się skręca i ślinka napływa do ust na wspomnienie przepysznych słodyczy z poprzedniego dnia.
Wiktionary
rzecz. ślina ż., ślinienie n.
czas. ślinić ndk.
przym. ślinowy
Wiktionary
dawniej: silne zapalenie gardła
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) med. nadmierne wydzielaniem śliny z ust
Wiktionary
Ślinotok – nadmierny wyciek śliny z jamy ustnej spowodowany zaburzeniami połykania, problemami z utrzymaniem śliny w jamie ustnej lub jej nadprodukcją przez gruczoły ślinowe (ślinianki).
Wikipedia
mający zdolność wytwarzania śliny
SJP.pl
1. → ślina;
2. gruczoł ślinowy - gruczoł wydzielający ślinę; ślinianka
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) od: ślina
Wiktionary
IPA: ɕlʲĩˈnɔvɨ, AS: ślʹĩnovy
Wiktionary
rzecz. ślina, ślinka
czas. ślinić
Wiktionary
(zwykle w lm - ślipia) ślep; ślepie; ślipie;
1. zwierzęce oko;
2. pospolicie: ludzkie oko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) przest. zwierzęce oko
(1.2) przest. pejor. ludzkie oko
Wiktionary
(1.2) — Ano, ale po czym poznajesz, mała? — Bo wam tak ślipie, jak kotowi chodzom...
Wiktionary
rzecz. ślipie n., ślipko n., ślipięta lm nm.
czas. ślipać ndk., ślipiać ndk., ślipieć ndk.
Wiktionary
(1.1) war. ślep, ślepie, ślipie
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|ślipać.
Wiktionary
czas. ślipać ndk.
Wiktionary
wpatrywać się w coś mało widocznego; wysilać wzrok uporczywym wpatrywaniem się w coś; ślipieć; ślipiać
SJP.pl
czasownik
(1.1) wpatrywać się uporczywie w coś
(1.2) gwara. przestępcza: przymykać oko, a drugim patrzeć na czubek swego nosa (znak rozpoznawczy przestępców)
Wiktionary
rzecz. ślipanie n., ślip mrz., ślipięta nmos.
Wiktionary
zdrobnienie od: ślip
SJP.pl
wpatrywać się w coś mało widocznego; wysilać wzrok uporczywym wpatrywaniem się w coś; ślipieć; ślipać
SJP.pl
(zwykle w lm - ślipia) ślepie; ślep; ślip;
1. zwierzęce oko;
2. pospolicie: ludzkie oko
SJP.pl
wpatrywać się w coś mało widocznego; wysilać wzrok uporczywym wpatrywaniem się w coś; ślipać; ślipiać
SJP.pl
wpatrywać się w coś mało widocznego; wysilać wzrok uporczywym wpatrywaniem się w coś; ślipać; ślipiać
SJP.pl
wpatrywać się w coś mało widocznego; wysilać wzrok uporczywym wpatrywaniem się w coś; ślipieć; ślipiać
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) książk. pieszcz. oczy zwierzęcia
(1.2) książk. pieszcz. oczy człowieka
Wiktionary
rzecz. ślip mrz., ślipie n., ślipko n.
czas. ślipać ndk., ślipiać ndk., ślipieć ndk.
Wiktionary
(1.1) war. ślepięta
(1.2) war. ślepięta
Wiktionary
zdrobnienie od: ślip; ślipek
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kraw. krawat
Wiktionary
(1.1) Jo ślipsa nie nosza bez tydzień.
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk binder, szlips
Wiktionary
zgrubienie od: ślip, ślipie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) reg-pl|Kresy południowe. osoba niespostrzegawcza
Wiktionary
(1.1) gapa
Wiktionary
1. mający gładką, często wilgotną powierzchnię;
2. niepewny, ryzykowny;
3. nieprzyzwoity, zawierający dwuznaczne aluzje
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) mający gładką powierzchnię nie dającą prawie zupełnie tarcia z innymi ciałami
(1.2) przen. pot. mogący stać się przyczyną kłopotów
Wiktionary
Śliski – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie pułtuskim, w gminie Zatory. Ma status sołectwa.
Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Małgorzaty w Zatorach.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ostrołęckiego.
Wikipedia
IPA: ˈɕlʲisʲci, AS: ślʹisʹḱi
Wiktionary
rzecz. ślizgawka ż., ślizgawica ż., ślizganie n., śliskość
przysł. ślisko
czas. ślizgać się
Wiktionary
przysłówek sposobu
(1.1) tak, że łatwo dochodzi do ślizgania się
(1.2) przen. będąc w sytuacji niepewnej, ryzykownej, zdradliwej
Wiktionary
(1.1) Na chodniku po deszczu jest bardzo ślisko.
Wiktionary
rzecz. ślizgawka ż., ślizganie n., śliskość ż.
przym. śliski
Wiktionary
→ śliski
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest śliskie; cecha tych, którzy są śliscy
Wiktionary
rzecz. ślizg m., ślizgawka ż., ślizgawica ż., ślizganie n., poślizg m., wyślizganie n.
czas. ślizgać ndk., wyślizgać dk.
przym. śliski, poślizgowy
przysł. ślisko
Wiktionary
1. drzewo lub krzew z rodziny różowatych
2. zgrubienie od: śliwka
3. przenośnie: siniak, guz od uderzenia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) ogrod. drzewo owocowe;
(1.2) spoż. duży, dorodny owoc śliwy (1.1)
(1.3) techn. drewno śliwy (1.1)
(1.4) pot. duży siniak, guz lub obrzęk o fioletowym zabarwieniu
(1.5) uczn. pot. podbite oko, zwł. duży siniak w okolicy oka
Wiktionary
Śliwa ("Prunus" L.) – rodzaj krzewów i drzew z rodziny różowatych ("Rosaceae" Juss). W obecnie dominującym, szerokim ujęciu obejmuje ponad 200 gatunków. Występują one w strefie umiarkowanej i ciepłej półkuli północnej, przy czym odmiany uprawne i ozdobne rozpowszechnione są na całym świecie. Do rodzaju tego należą gatunki określane zwyczajowymi nazwami jako: brzoskwinia, czeremcha, czereśnia, laurowiśnia, morela, wiśnia, śliwa.
Wikipedia
(1.1) Odpoczywał w cieniu śliwy.
(1.2) Na stole leżały cztery śliwy i jedno jabłko.
(1.5) Upadłem na kant szafki i przez dwa tygodnie miałem śliwę pod okiem.
Wiktionary
IPA: ˈɕlʲiva, AS: ślʹiva
Wiktionary
rzecz. śliweczka ż., śliwka ż., śliwowica ż., śliwówka ż.
przym. śliwkowy
Wiktionary
(1.2) śliwka
(1.5) śliwka
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
mała śliwka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. zdrobn. od: śliwka
Wiktionary
(1.1) Jacusiu, zjedz sobie śliweczkę.
Wiktionary
IPA: ɕlʲiˈvɛt͡ʃka, AS: ślʹivečka
Wiktionary
rzecz. śliwa ż., śliwka ż., śliwowica ż.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
rodzaj zupy owocowej
SJP.pl
wstęgówka śliwica - gatunek motyla z rodziny mrocznicowatych
SJP.pl
Śliwica ( Nahmgeist; dawn. Śliwice) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie elbląskim, w gminie Rychliki.
W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie elbląskim.
Wikipedia
wstęgówka śliwica - gatunek motyla z rodziny mrocznicowatych
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
→ Śliwice
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
drzewo tropikalne z rodziny nanerczowatych
SJP.pl
Śliwiec, rozpestlin, spondia ("Spondias") – rodzaj drzew z rodziny nanerczowatych. Obejmuje 18 gatunków. Rośliny te występują w południowo-wschodniej Azji, na Madagaskarze i w międzyzwrotnikowej części kontynentów amerykańskich.
Wikipedia
barczatka śliwienica - gatunek motyla z rodziny barczatkowatych
SJP.pl
przestarzałe: śliwa
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
owoc śliwy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) spoż. owoc z dużą pestką rosnący na śliwie
(1.2) ogrod. śliwa;
(1.3) pot. siniak lub guz
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Kupiłam na targu pół kilo śliwek.
(1.1) Kochanie, gdzie stoją te powidła ze śliwek?
(1.3) Nabiłam sobie śliwkę na czole.
Wiktionary
IPA: ˈɕlʲifka, AS: ślʹifka
Wiktionary
rzecz. śliwa ż., śliwówka ż., śliwowica ż.
:: zdrobn. śliweczka ż.
przym. śliwkowy
Wiktionary
przymiotnik od: śliwka
SJP.pl
Śliwkowo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie aleksandrowskim, w gminie Waganiec.
Wikipedia
przymiotnik od: śliwka
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący śliwek (drzew i owoców)
(1.2) przyrządzony ze śliwek, z dodatkiem śliwek
(1.3) mający kolor dojrzałego owocu śliwki, ciemnofioletowy, fioletowy o czerwonawym odcieniu
Wiktionary
(1.3) Mój nos był koloru śliwkowego, grzbiet cały w cętkach, jak u hieny.
Wiktionary
IPA: ɕlʲifˈkɔvɨ, AS: ślʹifkovy
Wiktionary
rzecz. śliwka ż., śliwa ż., śliwowica ż., śliwówka ż.
Wiktionary
owocówka śliwkóweczka - szkodnik odpowiedzialny za robaczywienie śliwek; owocówka śliwóweczka
SJP.pl
śliwówka;
1. wódka słodka na śliwkach
2. nalewka śliwkowa
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
sad śliwowy
SJP.pl
Śliwnik ( "Schadendorf") – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie żagańskim, w gminie Małomice.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.
Wikipedia
drzewo owocowe z Chin; persymona; kaki; hebanowiec
SJP.pl
aleksandretta śliwogłowa - gatunek ptaka z rodziny papug wschodnich
SJP.pl
owoc będący wynikiem krzyżówki śliwy i moreli
SJP.pl
wytrawny napój alkoholowy ze sfermentowanych śliwek
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) spoż. wytrawna wódka na bazie sfermentowanych śliwek;
Wiktionary
Śliwowica – wysokoprocentowy (niekiedy nawet ponad 70%), wytrawny napój alkoholowy, wypalanka, produkowana ze specjalnie dobranych śliwek węgierek. Zazwyczaj śliwowica jest spożywana w postaci czystej, ale jak każdy silny napój alkoholowy może być dodatkiem do drinków.
Wikipedia
(1.1) Sztuka produkcji śliwowicy jest w tym regionie przekazywana z pokolenia na pokolenie.
Wiktionary
IPA: ˌɕlʲivɔˈvʲit͡sa, AS: ślʹivovʹica
Wiktionary
rzecz. śliwa ż., śliwka ż., śliweczka ż., śliwówka ż.
:: zdrobn. śliwowiczka
przym. śliwkowy
Wiktionary
ogończyk śliwowiec - motyl z rodziny modraszkowatych
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
Śliwowski (forma żeńska: Śliwowska; liczba mnoga: Śliwowscy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiły je 1433 osoby, według nowszych, internetowych oparty danych liczba jest 1689. Nazwisko pochodzi od nazwy miejscowej Śliwowo (wieś w gminie Rutki, w województwie podlaskim) i jest najbardziej rozpowszechnione w północno-wschodniej Polsce. W tym samym rejonie można znaleźć warianty pisowni Sliwowski/Sliwowska.
Wikipedia
1. → śliwa;
2. ryjkowiec śliwowy - gatunek chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych;
3. czyreń śliwowy - gatunek grzyba z rodziny szczeciniakowatych;
4. pordzewiacz śliwowy - gatunek roztocza z rodziny szpecielowatych, żerujący głównie na śliwach;
5. misecznik śliwowy - gatunek pluskwiaka z nadrodziny czerwców
SJP.pl
owocówka śliwóweczka - szkodnik odpowiedzialny za robaczywienie śliwek; owocówka śliwkóweczka
SJP.pl
śliwkówka;
1. wódka słodka na śliwkach
2. nalewka śliwkowa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) spoż. nalewka na śliwkach
Wiktionary
(1.1) Przynieś z dołu jedną butelkę tej zeszłorocznej śliwówki.
Wiktionary
rzecz. śliwa ż., śliwka ż., śliwowica ż.
przysł. śliwkowy
przym. śliwkowy
Wiktionary
gatunek ryby z rodziny piskorzy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) icht. nazwa systematyczna|Barbatula barbatula|ref=tak., gatunek słodkowodnej ryby z rodziny przylgowatych;
Wiktionary
1. manewr mający na celu utratę wysokości, polegający na przechyleniu samolotu na jedną stronę oraz na wychyleniu steru kierunkowego w stronę przeciwną
2. dolna powierzchnia narty
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
płaskodenna łódź motorowa, przy dużej prędkości ślizgająca się po powierzchni wody
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|ślizgać.
Wiktionary
rzecz. ślizg m., ślizgacz m., ślizgarz m., ślizgawka ż., ślizgawica ż., ślizgarka ż., ślizgarstwo n., śliskość ż., poślizgnięcie n., poślizg mrz.
czas. ślizgać się, ślizgać ndk., pośliznąć dk., poślizg m.
przym. śliski, poślizgowy
przysł. ślisko
Wiktionary
oblodzenie gruntu, nawierzchni ulic, szos itp.
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cienka warstwa lodu na powierzchni nawierzchni ulic
Wiktionary
(1.1) Na skutki ślizgawicy nie trzeba było długo czekać. Na gierkówce doszło do karambolu.
Wiktionary
rzecz. śliskość ż., ślizganie n., ślizgawka ż., ślizg m.
przym. śliski
czas. ślizgać, ślizgać się
Wiktionary
(1.1) gołoledź, szklanka
Wiktionary
1. teren pokryty lodem, służący do ślizgania się;
2. ślizganie się
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) teren pokryty lodem używany do jazdy na łyżwach dla przyjemności
(1.2) meteorol. gołoledź, oblodzona powierzchnia
(1.3) pot. ślizganie się po oblodzonej jezdni lub chodniku
(1.4) rzad. sztuczne lodowisko
Wiktionary
(1.1) W Korei miasta urządzają dla mieszkańców ślizgawki na zamarzniętych stawach.
(1.3) Wracając ze szkoły mieliśmy niezłą ślizgawkę na chodniku przed bankiem.
(1.4) Może zgubiłaś czapkę na ślizgawce albo w galerii?
Wiktionary
rzecz. ślizganie n., ślizg mrz., ślizgacz mrz., ślizgawica ż., ślizgarka ż., ślizgarstwo n., śliskość ż., poślizgnięcie n., poślizg mrz.
czas. ślizgać się, ślizgać ndk., pośliznąć dk.
przym. śliski, poślizgowy
przysł. ślisko
Wiktionary
przemieszczać się po powierzchni korzystając z niskiej siły tarcia
SJP.pl
rzadko: ślizgnąć się - przesunąć się po czymś poślizgiem; śliznąć się, prześliznąć się, prześlizgnąć się
SJP.pl
rodzina ryb morskich (około 280 gatunków) z rzędu okoniokształtnych, o wydłużonym ciele pokrytym obficie śluzem
SJP.pl
Ślizgowate (Blenniidae) – rodzina ryb okoniokształtnych (Perciformes). Mają niewielkie, lokalne znaczenie gospodarcze.
Wikipedia
o cechach ślizgowatych (rodzina ryb)
SJP.pl
1. płaskodenna łódź motorowa; ślizgacz;
2. przedstawiciel podrzędu ryb okoniokształtnych
SJP.pl
Ślizgowce (Blennioidei) – podrząd ryb okoniokształtnych (Perciformes).
Wikipedia
1. płaskodenna łódź motorowa; ślizgacz;
2. przedstawiciel podrzędu ryb okoniokształtnych
SJP.pl
Ślizgowiec – budynek mieszkalny znajdujący się w Katowicach przy alei W. Korfantego 8, w dzielnicy Śródmieście. Najwyższy na Górnym Śląsku wysokościowiec wzniesiony metodą ślizgu.
Wikipedia
urządzenie stosowane w rzeźniach, służące do zsuwania płatów mięsa do mrożarek
SJP.pl
dotyczący ślizgania się
SJP.pl
ślizgun spłaszczony, ślizgun borowy - gatunki pająka z rodziny ślizgunowatych
SJP.pl
rodzina pająków; Philodromidae
SJP.pl
Ślizgunowate (Philodromidae) – rodzina pająków z grupy Araneomorphae, należąca do kladu Entelegynae, liczy 31 rodzajów obejmujących 536 gatunków; występują niemal na całym świecie; w Polsce stwierdzono obecność 25 gatunków.
Wikipedia
o cechach ślizgunowatych (rodzina pająków)
SJP.pl
rodzaj ryb karpiokształtnych z rodziny piskorzowatych; bocja
SJP.pl
Ślizno ( Julienhof) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie drawskim, w gminie Kalisz Pomorski. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa koszalińskiego. W roku 2007 wieś liczyła 94 mieszkańców. Miejscowość wchodzi w skład sołectwa Pomierzyn.
Wikipedia
rzadko: śliznąć się - przesunąć się po czymś poślizgiem; ślizgnąć się, prześliznąć się, prześlizgnąć się
SJP.pl
dawniej: śliz (gatunek ryby)
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
zdrobnienie od: śliż
SJP.pl
czasownik niedokonany
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. płakać
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk ślimtać
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. Ślązaczka
Wiktionary
rzecz.
:: fm. Ślonzok mos.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. Ślązak
Wiktionary
rzecz.
:: fż. Ślonzoczka ż.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
1. zawarcie związku małżeńskiego przed duchownym lub urzędnikiem stanu cywilnego;
2. podniośle: uroczysta przysięga; przyrzeczenie, zobowiązanie, ślubowanie;
3. ślub humanistyczny - nieformalna ceremonia zaślubin osób niewierzących
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) akt zawarcia małżeństwa;
(1.2) uroczysta przysięga
Wiktionary
Ślub – uroczystość zawarcia małżeństwa, podczas której strony składają przysięgę małżeńską przed urzędnikiem stanu cywilnego lub duchownym, w obecności świadków. W antropologii kulturowej ślub jest uznawany za jeden z obrzędów przejścia.
Wikipedia
(1.1) O ostatnim ślubie następcy tronu gazety rozpisywały się przez tydzień.
(1.2) Król złożył ślub, że pokona najeźdźcę lub sam zginie.
Wiktionary
IPA: ɕlup, AS: ślup
Wiktionary
rzecz. ślubowanie n., ślubny mrz., ślubna ż., poślubienie n.
czas. poślubiać, zaślubiać, ślubować ndk., poślubić dk.
przym. ślubny
Wiktionary
(1.1) ceremonia ślubna; gw. Śląsk Cieszyński żyniaczka
(1.2) ślubowanie, przysięga, przyrzeczenie, zobowiązanie
Wiktionary
potocznie: żona; połowica, stara
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. żart. żona
forma przymiotnika.
(2.1) ż. od: ślubny
Wiktionary
(1.1) W walentynki idę ze ślubną do teatru.
(2.1) W szafie jeszcze wisi moja ślubna sukienka.
Wiktionary
rzecz. ślub m., ślubowanie n., poślubienie n.
:: fm. ślubny m.
czas. poślubiać, ślubować ndk., poślubić dk.
przym. ślubny, poślubny
przysł. ślubnie
Wiktionary
(1.1) żona, małżonka, połowica
Wiktionary
potocznie:
1. makijaż ślubny;
2. fotografia ślubna;
3. tort weselny
SJP.pl
przysłówek
(1.1) w sposób ślubny
Wiktionary
przym. ślubny
rzecz. ślubny mos., ślubna ż.
Wiktionary
→ ślub
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący ślubu
(1.2) (o dziecku) prawy, z prawego łoża
(1.3) pot. żart. prawnie zaślubiony
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) pot. żart. mąż, małżonek
Wiktionary
(1.1) To powiedział i poszedł, wielki i odmienny w swoim czarnym, ślubnym jeszcze, połyskliwym od lat i używania ubraniu.
(2.1) Byłam wczoraj na zakupach z moim ślubnym.
Wiktionary
IPA: ˈɕlubnɨ, AS: ślubny
Wiktionary
rzecz. ślub m., ślubna ż., ślubowanie n., poślubienie n.
czas. poślubiać, ślubować ndk., poślubić dk.
przym. poślubny, przedślubny
przysł. ślubnie
Wiktionary
(1.2) małżeński
Wiktionary
roślina z rodziny liliowatych; hosta; funkia
SJP.pl
składać (złożyć) przysięgę; przysięgać, zaprzysięgać, poprzysięgać
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) uroczyste przyrzeczenie
(1.2) uroczystość składania przysięgi
Wiktionary
Śl
Wikipedia
(1.1) Ślubowania bodhisattwy dzieli się na osiemnaście głównych oraz 46 pomniejszych, gdzie podstawowym nakazem jest nieporzucenie altruistycznej postawy bodhisattwy zwanej bodhićittą.
Wiktionary
czas. poślubiać, zaślubiać, poślubić, ślubować ndk.
przym. ślubny
rzecz. ślubny mos., ślub mrz., ślubna ż.
Wiktionary
składać (złożyć) przysięgę; przysięgać, zaprzysięgać, poprzysięgać
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany (brak dk.)
(1.1) uroczyście zobowiązywać się do czegoś
(1.2) daw. pojmować jako małżonka
Wiktionary
rzecz. ślubny mos., ślub mrz., ślubowanie n., ślubna ż.
przym. ślubny
czas. poślubić, zaślubiać, poślubiać
Wiktionary
(1.1) przyrzekać, przysięgać
Wiktionary
Ślubowo (dawniej "Szlubowo") – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ciechanowskim, w gminie Sońsk.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa ciechanowskiego. Ślubowo graniczy z miejscowościami: Kałęczyn, Gąsocin, Koźniewo Wielkie, Gotardy, Gaj.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) gw-pl|Poznań. brudas, obdartus
Wiktionary
(1.1) Wyglóndosz jak ostatni ślumper.
Wiktionary
rzecz. ślumpa ż.
Wiktionary
(1.1) szuszwol
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. zawód ślusarza, ślusarstwo
(1.2) przest. kobieta trudniąca się ślusarstwem
(1.3) przest. żona ślusarza
(1.4) pot. element budowlany wykonany z metalu
Wiktionary
(1.1) Mąż Heni zajmuje się ślusarką.
Wiktionary
rzecz. ślusarnia ż., ślusarstwo n., ślusarz mos., ślusarzowa ż.
przym. ślusarski
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk ślósorka
(1.3) ślusarzowa
Wiktionary
warsztat ślusarski
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) warsztat ślusarski
(1.2) dział fabryki, w którym prowadzona jest obróbka ślusarska
Wiktionary
(1.1) Wuj Onufry miał ślusarnię na Mikołowskiej.
Wiktionary
rzecz. ślusarka ż., ślusarstwo n., ślusarz mos., ślusarzowa ż.
przym. ślusarski
Wiktionary
przymiotnik od: ślusarz
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze ślusarstwem, dotyczący ślusarstwa
przymiotnik dzierżawczy
(2.1) należący do ślusarzy
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Marek znalazł robotę w warsztacie ślusarskim na Kościuszki.
Wiktionary
rzecz. ślusarka ż., ślusarnia ż., ślusarstwo n., ślusarz mos., ślusarzowa ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) rzem. rzemiosło ślusarza
Wiktionary
Ślusarstwo – rzemiosło, w którego zakres wchodzi głównie ręczna obróbka metali na zimno. Ma na celu wykonywanie różnych przedmiotów metalowych, montaż oraz naprawianie urządzeń technicznych. W ślusarstwie wykorzystuje się także proste narzędzia z zasilaniem elektrycznym jak np. wiertarki, polerki, szlifierki, ostrzarki, szlifierki kątowe czy spawarki elektryczne.
Wikipedia
(1.1) Wujek Heniek zajmował się ślusarstwem, prowadząc własny zakład na Mikołowskiej.
Wiktionary
rzecz. ślusarka ż., ślusarnia ż., ślusarz mos., ślusarzowa ż.
przym. ślusarski
Wiktionary
(1.1) pot. ślusarka; gw. Górny Śląsk ślósorka
Wiktionary
1. osoba wyrabiająca zamki, klucze, drobne części maszyn itp.;
2. pracownik ślusarni
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) rzem. rzemieślnik wyrabiający lub naprawiający przedmioty metalowe
Wiktionary
(1.1) Zgubiłem klucze i chcąc nie chcąc musiałem wzywać na pomoc ślusarza.
Wiktionary
IPA: ˈɕlusaʃ, AS: ślusaš
Wiktionary
rzecz. ślusarnia ż., ślusarzowa ż., ślusarstwo n., ślusarka ż.
przym. ślusarski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) żona ślusarza
Wiktionary
(1.1) Pani ślusarzowa ugotowała dzisiaj żur.
Wiktionary
rzecz. ślusarnia ż., ślusarstwo n., ślusarz mos., ślusarka ż.
przym. ślusarski
Wiktionary
(1.1) przest. ślusarka
Wiktionary
bezbarwna, ciągnąca się wydzielina gruczołów śluzowych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) biol. med. bezbarwna, ciągnąca się wydzielina gruczołów śluzowych
forma rzeczownika.
(2.1) D. lm. od: śluza
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Śmierdziała. Noce i dnie charczała jak zagoniony koń, taki śluz ciekł jej z nosa, ślina z ust, musiałam to ścierać. Robiła pod siebie. Musiałam ją myć.
Wiktionary
IPA: ɕlus, AS: ślus
Wiktionary
rzecz. śluzówka ż., śluzowatość ż., śluzowiec mzw., śluzownica ż.
przym. śluzowy, śluzowaty
Wiktionary
budowla, urządzenie umożliwiające komunikacje między przestrzeniami o odmiennym poziomie wody (kanały żeglugowe) lub ciśnieniu powietrza (statki kosmiczne)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) techn. urządzenie, które umożliwia przemieszczanie czegoś między ośrodkami o odmiennych właściwościach, zwykle fizycznych;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Na dużych śluzach stosuje się kanały obiegowe poprowadzone wzdłuż całej komory śluzy (…)
Wiktionary
rzecz. śluzowy m., śluzowanie n.
czas. śluzować ndk.
przym. śluzowy
Wiktionary
nowotwór miejscowo złośliwy (naciekający i niszczący otoczenie, nie dający przerzutów) wywodzący się z tkanki łącznej, występujący najczęściej w sercu
SJP.pl
Śluzak (łac. "myxoma", ang. "myxoma") – rodzaj nowotworu łagodnego, który ma skąpe zaopatrzenie naczyniowe i zawiera wrzecionowate komórki fibroblastyczne.
Pojawia się w tkankach miękkich całego ciała, głównie powierzchownych (skóra palców, uda, wokół miednicy). Czasami jest częścią innych, bardziej rozległych nowotworów.
Wikipedia
obrzęk śluzakowaty - obrzęk powstający wskutek niedoczynności tarczycy; obrzęk śluzowaty, choroba Gulla
SJP.pl
prymitywne zwierzę morskie kształtem przypominające węgorza, pokryte lepkim śluzem
SJP.pl
prymitywne zwierzę morskie kształtem przypominające węgorza, pokryte lepkim śluzem
SJP.pl
Śluzice (Myxini) – monotypowa gromada prymitywnych ewolucyjnie, pozbawionych szczęk zwierząt morskich zaliczanych do bezżuchwowców (Agnatha), a wraz z minogami do krągłoustych (Cyclostomata). W szerszym znaczeniu zaliczane są do ryb.
Wikipedia
rząd bezszczękowców z gromady śluzic
SJP.pl
Śluzicokształtne (Myxiniformes) – monotypowy i jedyny rząd bezszczękowców z gromady śluzic (Myxini), obejmujący blisko 80 gatunków.
Wikipedia
o cechach śluzicokształtnych (rząd bezszczękowców)
SJP.pl
bezzieleniowy, jednokomórkowy organizm, przybierający często postać śluzowatego ciała pełzającego w miejscach zacienionych i wilgotnych; śluzowiec
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest śluzowate
Wiktionary
rzecz. śluz m.
przym. śluzowaty
przysł. śluzowato
Wiktionary
1. przypominający śluz, podobny do śluzu;
2. pokryty śluzem;
3. obrzęk śluzowaty - obrzęk powstający wskutek niedoczynności tarczycy; obrzęk śluzakowaty, choroba Gulla
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) podobny do śluzu, przypominający śluz
Wiktionary
rzecz. śluz m., śluzówka ż., śluzownica ż., śluzowiec m., śluzowatość ż.
przym. śluzowy
Wiktionary
prowadzić statek przez śluzy
SJP.pl
bezzieleniowy, jednokomórkowy organizm, przybierający często postać śluzowatego ciała pełzającego w miejscach zacienionych i wilgotnych; śluzorośle
SJP.pl
Śl
Wikipedia
bezzieleniowy, jednokomórkowy organizm, przybierający często postać śluzowatego ciała pełzającego w miejscach zacienionych i wilgotnych; śluzorośle
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) biol. nazwa systematyczna|Myxomycota|ref=tak., nazwa systematyczna|Mycetozoa|ref=tak., nazwa systematyczna|Myxomycetes|ref=tak., organizm eukariotyczny wykazujący cechy roślin, grzybów i zwierząt;
Wiktionary
(1.1) To jest śluzorośl. Albo śluzowiec. Pełznie, przelewając się w kierunku w którym chce iść. Jak ameba. Ale mądra ameba, potrafi rozwiązać labirynt. Jak duże zwierzę. A czasami nie może się zdecydować i przelewa się w dwie strony na raz. Ale w zasadzie to jest jedna wielka komórka. Jak pierwotniak. Ale z wieloma jądrami komórkowymi. I jest za duże na pierwotniaka, ma nawet 30 cm. A czasami kilka się łączy ze sobą i współpracuje. Jak komórki organizmu. Ale jak się chce rozmnożyć, przestaje pełzać i otacza się korą. Jak drzewo. I wytwarza owocniki. Jak grzyb.
Wiktionary
rzecz. śluz mrz.
przym. śluzowy, śluzowaty
Wiktionary
(1.1) śluzorośl
Wiktionary
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) fizj. związany ze śluzem, dotyczący śluzu
(1.2) techn. związany ze śluzą, dotyczący śluzy
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) pracownik obsługujący śluzę
Wiktionary
(1.1)
rzecz. śluz m., śluzówka ż., śluzownica ż., śluzowiec m., śluzowatość ż.
przym. śluzowaty
(1.2)
rzecz. śluza ż., śluzowanie n.
czas. śluzować ndk.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) anat. pokryta śluzem i unaczyniona, cienka błona wyściełająca anatomiczne drogi i przewody
Wiktionary
(1.1) Jonoforeza to metoda fizjoterapii polegająca na wprowadzaniu leków do ciała człowieka poprzez jego skórę lub śluzówkę.
Wiktionary
rzecz. śluz mrz.
przym. śluzowaty, śluzówkowy
Wiktionary
(1.1) błona śluzowa
Wiktionary
→ śluzówka
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) biol. dotyczący śluzówki
Wiktionary
rzecz. śluzówka ż.
Wiktionary
wielojądrowa masa protoplazmatyczna; plazmodium
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk., gw-pl|Poznań. oczy
Wiktionary
czasownik dokonany
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zejść
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. geogr. Śląsk
Wiktionary
rzecz. Ślónzek mrz., Ślónzok mos., Ślónzoczka ż.
Wiktionary
(1.1) Ślónzek
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. spoż. kiełbasa śląska
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. geogr. Śląsk
Wiktionary
rzecz. Ślónsk mrz., Ślónzok mos., Ślónzoczka ż.
Wiktionary
(1.1) Ślónsk
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. Ślązaczka
Wiktionary
rzecz. Ślónsk mrz., Ślónzek mrz.
:: fm. Ślónzok mos.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. Ślązak
Wiktionary
rzecz. Ślónsk mrz., Ślónzek mrz.
:: fż. Ślónzoczka ż.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. ślusarka, ślusarstwo
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. historyczna dzielnica Polski; Śląsk Opolski;
2. ludowy zespół pieśni i tańca;
3. wrocławski klub sportowy;
4. wydawnictwo działające w latach 1954-92
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. terytorium historyczne (kraina geograficzna i historyczna) w dorzeczu górnej i środkowej Odry;
(1.2) pot. posp. województwo śląskie;
(1.3) pot. posp. obszar konurbacji katowickiej;
Wiktionary
Zobacz też: Śląsk (ujednoznacznienie).
Wikipedia
(1.1) Uznanie przez stany śląskie w 1526 roku na sejmie w Głubczycach prawa do dziedziczenia Ferdynanda I Habsburga (1526-1564) zapoczątkowało ponad dwustuletnie panowanie Habsburgów nad Śląskiem.
(1.1) Ludzie mieszkający na Śląsku są bardzo gościnni.
(1.2) Przebyliśmy cały Śląsk od Bielska-Białej aż po Częstochowę, zatrzymując się oczywiście w Katowicach, Sosnowcu, Gliwicach i Rudzie Śląskiej.
(1.3) Czy pacjenci z Częstochowy będą jeździli leczyć się na Śląsk?
(1.3) Od 9 grudnia pasażerowie korzystający z dotychczasowych bezpośrednich połączeń Przewozów Regionalnych z Opola na Śląsk i z powrotem muszą się przesiadać…
Wiktionary
IPA: ɕlɔ̃w̃sk, AS: ślõũ̯sk
Wiktionary
rzecz. ślązak mzw., śląszczyzna ż., śląska ż., Śląskie n., Ślązak mos., Ślązaczka ż., śląskość ż., śląski mrz.
przym. śląski
przysł. śląsko, po śląsku
Wiktionary
(1.1) podn. Silesia; gw. Górny Śląsk Ślónsk, Ślónzek
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) spoż. kulin. rodzaj kiełbasy z mięsa wieprzowego
forma przymiotnika.
(2.1) ż. lp. od: śląski
Wiktionary
(1.1) Wezmę dwa kilo śląskiej i pół kilo kaszanki.
Wiktionary
rzecz. Śląsk mrz., Śląskie n., śląskość ż., Ślązak mos., Ślązaczka ż., śląskość ż., śląski mrz.
przym. śląski
przysł. śląsko
Wiktionary
przymiotnik od: Śląsk
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze Śląskiem, dotyczący Śląska, pochodzący ze Śląska
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) jęz. etnolekt używany na Górnym Śląsku;
Wiktionary
(1.1) Na kolację zjadłem śląską kiełbasę.
(2.1) Proboszcz nigdy nie posługiwał się śląskim na ambonie.
(2.1) Dziadkowie nie znali żadnego „Ojcze nasz” po śląsku.
Wiktionary
IPA: ˈɕlɔ̃w̃sʲci, AS: ślõũ̯sʹḱi
Wiktionary
rzecz. ślązak mzw., śląszczyzna ż., śląska ż., Śląskie n., Śląsk m., Ślązak m., Ślązaczka ż., śląskość ż.
przysł. śląsko, po śląsku
Wiktionary
(1.1) skr. śl.
Wiktionary
potocznie: kluski śląskie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna
(1.1) geogr. region w południowej Polsce
Wiktionary
(1.1) Do wypadku na autostradzie doszło w Śląskiem.
Wiktionary
IPA: ˈɕlɔ̃w̃sʲcɛ, AS: ślõũ̯sʹḱe
Wiktionary
rzecz. Śląsk mrz., śląska ż.
przym. śląski
przysł. śląsko
Wiktionary
przymiotnik od: Śląsk
SJP.pl
przysłówek
(1.1) na sposób śląski, po śląsku
Wiktionary
Śląsko – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie lipskim, w gminie Lipsko, przy drodze krajowej nr 79.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa radomskiego.
Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Świętej Trójcy w Lipsku.
Wikipedia
(1.1) W spisie znalazły się śląsko brzmiące nazwiska.
Wiktionary
rzecz. Śląsk mrz., śląska ż., Śląskie n., śląskość ż., Ślązak mos., Ślązaczka ż., śląskość ż., śląski mrz.
przym. śląski
Wiktionary
Śląskowo – wieś w Polsce, położona w województwie wielkopolskim, w powiecie rawickim, w gminie Jutrosin.
Wikipedia
zespół cech charakterystycznych dla Śląska, Ślązaków
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha tego, co śląskie
Wiktionary
(1.1) Erwin epatuje śląskością.
(1.1) Wypędzono Niemców, napłynęła fala repatriantów z dawnych kresów wschodnich, a tożsamość i mit śląskości wiązano przede wszystkim klasowo – z górnictwem i hutnictwem.
Wiktionary
rzecz. ślązak mzw., śląszczyzna ż., śląska ż., Śląsk mrz., Ślązak mos., Ślązaczka ż.
przym. śląski
przysł. śląsko, po śląsku
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) jęz. gwara śląska
(1.2) przest. ogół cech śląskich
Wiktionary
(1.1) Reżyser rzadko posługiwał się śląszczyzną poza domem rodzinnym.
Wiktionary
rzecz. Śląsk mrz., śląskość ż., Ślązak mos., Ślązaczka ż.
przym. śląski
przysł. po śląsku
Wiktionary
(1.1) śląski
Wiktionary
mieszkanka Śląska
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Śląska;
Wiktionary
(1.1) Żadna Ślązaczka nie dałaby swojej córce na imię Olga.
Wiktionary
IPA: ɕlɔ̃w̃ˈzat͡ʃka, AS: ślõũ̯začka
Wiktionary
rzecz. Śląsk mrz., śląskość ż.
:: fm. Ślązak mos.
przym. śląski
przysł. śląsko, po śląsku
Wiktionary
(1.1) hanyska; gw. Górny Śląsk Ślonzoczka, Ślónzoczka
Wiktionary
potocznie: koń śląski
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) pot. hipol. koń śląski, rasa koni ogólnoużytkowych ze Śląska;
(1.2) pot. hipol. ogier lub wałach rasy ślązak (1.1)
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.2) Jan miał w stajni trzy ślązaki sprowadzone z Książa.
Wiktionary
rzecz. Śląsk mrz., Ślązak mos., Ślązaczka ż., śląskość ż., śląski m.
:: fż. ślązaczka ż.
przym. śląski
Wiktionary
(1.1) koń śląski
Wiktionary
Ślęcin – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie jędrzejowskim, w gminie Nagłowice. Ma status sołectwa. Leży przy drodze krajowej nr 78.
W dobie Sejmu Wielkiego Ślęcin należał do powiatu lelowskiego.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męski
(1.1) pogard. przezwisko osoby niezaproszonej na wesele, lecz podglądającej przez okno lub stojącej przy drzwiach
Wiktionary
robić coś długo i mozolnie, tkwić nad czymś
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
rzeka w Polsce, dopływ Odry
SJP.pl
Ślęza ( Lohe) – rzeka w południowo-zachodniej Polsce, w województwie dolnośląskim, lewobrzeżny dopływ Odry. Długość rzeki wynosi 78,6 km, a jej zlewnia obejmuje obszar o powierzchni 971,7 km² w tym 8,47 km² na terenie Wrocławia.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
ozdobna roślina jednoroczna z rodziny malwowatych; ślężawa
SJP.pl
Ślęzawa ("Malope") – rodzaj roślin z rodziny ślazowatych. Obejmuje 3–4 gatunki. Rośliny te występują w basenie Morza Śródziemnego, z czego dwa na kontynencie europejskim. Ślęzawa trójwrębna "M. trifida" jest uprawiana jako roślina ozdobna, także w Polsce.
Wikipedia
wzniesienie na Przedgórzu Sudeckim
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) geogr. najwyższy szczyt Przedgórza Sudeckiego;
Wiktionary
Ślęża ( Silensi, w latach 1945–1954 "Sobótka", Zobtenberg – dokładne tłumaczenie: "Góra Sobótka") – najwyższy szczyt Masywu Ślęży i całego Przedgórza Sudeckiego, wznoszący się na wysokość 717,5 m n.p.m. Mimo niewielkiej wysokości bezwzględnej, masyw ma imponujący wygląd ze względu na znaczną wysokość względną (ponad 500 m).
Wikipedia
(1.1) Z uwagi na swą przedchrześcijańską historię Ślęża stanowi cel licznych pielgrzymek rodzimowierców słowiańskich.
Wiktionary
rzecz. Ślężanin mos., Ślężanka ż.
przym. ślężański
Wiktionary
słowiańskie plemię
SJP.pl
Ślężanie – plemię Słowian zachodnich z grupy lechickiej zamieszkujące w średniowieczu wschodnią część Dolnego Śląska, od Niemczy, przez obszar wokół góry Ślęży i rzeki Ślęzy aż po okolice Wrocławia.
Wikipedia
członek słowiańskiego plemienia zamieszkującego tereny wokół góry Ślęży oraz nad rzeką Ślęzą
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) etn. członek średniowiecznego plemięemienia nadodrzańskiego;
Wiktionary
(1.1) Plemię Ślężan zamieszkiwało tereny nad górną Odrą.
Wiktionary
rzecz. Ślęża ż., Ślężanka ż.
przym. ślężański
Wiktionary
członkini słowiańskiego plemienia zamieszkującego tereny wokół góry Ślęży oraz nad rzeką Ślęzą
SJP.pl
Ślężanka – woda słodka produkowana przez firmę Viviana Sp. z o.o. Jest ona wydobywana z kopalnianego źródła znajdującego się na najniższym poziomie nieczynnej kopalni głębinowej magnezytu w Wirkach. Ślężanka zawiera 450 mg/l związków mineralnych co według klasyfikacji hydrogeologicznej oznacza wodę słodką. Wśród związków mineralnych Ślężanka zawiera dużą ilość magnezu (66,3 mg/l) i minimalną sodu (3,5 mg/l), dlatego jest oznaczana (zgodnie z rozporządzeniem) jako woda magnezowa i niskosodowa.
Wikipedia
ozdobna roślina jednoroczna z rodziny malwowatych; ślęzawa
SJP.pl
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Ślęży, związany ze Ślężą
Wiktionary
(1.1) Ustawiono nową tablicę na skraju Ślężańskiego Parku Krajobrazowego.
Wiktionary
rzecz. Ślęża ż., Ślężanin mos., Ślężanka ż.
Wiktionary
rodzaj roślin okrytonasiennych z rodziny pryszczyrnicowatych; Sesuvium
SJP.pl
w wyrażeniu "tak czy śmak" - tak czy inaczej, w każdym wypadku; tak czy siak
SJP.pl
potocznie: bliżej nieokreślony, jakiś; siaki
SJP.pl
Śmiadowo – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie szczecineckim, w gminie Borne Sulinowo, przy drodze krajowej nr 20 Stargard - Szczecinek - Gdynia. Osada sąsiaduje z jeziorem o tej samej nazwie. Według Głównego Urzędu Statystycznego w 2009 r. populacja stanowiła 155 osób. Z czego 85 to byli mężczyźni, a 70 - kobiety. W 2021 roku natomiast odnotowano 147 mieszkańców z czego 77 to mężczyźni, a 70 to kobiety.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|śmiać.
Wiktionary
rzecz. prześmiewczość ż., uśmiech mrz.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) stpol. pokora
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲjara, AS: śmʹi ̯ara
Wiktionary
potocznie: zaczynać wydawać brzydki zapach, stawać się cuchnącym; śmierdnąć
SJP.pl
Śmiardowo (niem. "Schmirdtkeim") – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie bartoszyckim, w gminie Sępopol. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.
Wieś jest siedzibą sołectwa "Śmiardowo", w którego skład wchodzą również miejscowości Pasławki i Chełmiec.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Śmiarowski – polskie nazwisko.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zmiotka
Wiktionary
człowiek odważny, umiejący pokonać strach, zdecydowany; zuch, odważniak, chojrak, junak
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) ktoś bardzo odważny, nieustraszony, lekceważący niebezpieczeństwo
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) bot. nazwa systematyczna|Deschampsia|P. Beauv.|ref=tak. rodzaj roślin z rodziny wiechlinowatych (nazwa systematyczna|Poaceae|ref=tak.)
(2.2) bot. roślina z rodzaju śmiałków (2.1)
Wiktionary
Śm
Wikipedia
(1.1) Mężczyzna wszedł bez zabezpieczeń po elewacji budynku. Śmiałka zauważyli przechodnie, którzy poinformowali służby.
(1.1) Była zupełnie w mocy śmiałka, który ją zaczarował: tytułem szlacheckim, żądzą młodych zmysłów, odwagą rycerską.
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲjawɛk, AS: śmʹi ̯au̯ek
Wiktionary
rzecz. śmiałość ż., śmiały m., nieśmiałość ż., śmienie n., ośmielanie n., ośmielenie n., onieśmielanie n., onieśmielenie n., śmiałka ż., Śmiałowice nmos.
czas. śmieć ndk., ośmielać ndk., ośmielić dk., onieśmielać ndk., onieśmielić dk.
przym. śmiały, nieśmiały
przysł. śmiało, śmiale, nieśmiało
Wiktionary
(1.1) chojrak, kozak, zuchwalec; chwat, junak
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Śmiałkowski (forma żeńska: Śmiałkowska; liczba mnoga: Śmiałkowscy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiły je 985 osoby, według nowszych, internetowych danych noszą je 1153 osoby. Nazwisko pochodzi od słowa "śmiały" i jest najbardziej rozpowszechnione w centralnej, południowej i północno-zachodniej Polsce.
Wikipedia
przysłówek
(1.1) w sposób pewny, bez obawy, bez wątpliwości
(1.2) podejmując ryzyko
Wiktionary
(1.1) Martyna śmiało podbiegła do Zosi i przytuliła ją.
(1.2) Józef zbliżył się do pantery śmiało i wnet dosiadł dzikiego kota.
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲjawɔ, AS: śmʹi ̯au̯o
Wiktionary
rzecz. śmiały mos., śmiałość ż., śmiałek mos.
przym. śmiały
Wiktionary
(1.1) pewnie, odważnie, zdecydowanie, rezolutnie, zuchwale
(1.2) brawurowo, ryzykownie, odważnie
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Śmiałowski (forma żeńska: Śmiałowska; liczba mnoga: Śmiałowscy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiły je 403 osoby, według nowszych, internetowych danych noszą je 465 osoby. Nazwisko pochodzi od słowa "śmiały" i jest najbardziej rozpowszechnione w centralnej i południowej Polsce.
Wikipedia
odwaga
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odwaga, pewność siebie
(1.2) cecha śmiałego czynu
Wiktionary
(1.2) Mam nadzieję, że Szanowna Pani przebaczy mi śmiałość prośby.
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲjawɔɕt͡ɕ, AS: śmʹi ̯au̯ość
Wiktionary
rzecz. śmiałek mos., śmiały mos.
czas. ośmielać, ośmielić, ośmielać się, ośmielić się, onieśmielać, onieśmielić, przest. śmieć
przym. śmiały
przysł. śmiało
Wiktionary
1. odważny, nietracący pewności siebie, nielękający się niebezpieczeństw;
2. świadczący o czyjejś odwadze, pewności siebie;
3. wykonany z rozmachem, przekraczający to, co jest powszechnie znane
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) książk. odważny, lubiący podejmować ryzyko
(1.2) książk. pewny siebie, czujący się swobodnie w kontaktach z ludźmi
(1.3) książk. charakterystyczny dla człowieka pewnego siebie
(1.4) książk. świadczący o czyjejś odwadze, skłonności do ryzyka
(1.5) książk. nowatorski, przekraczający to, co przyjęte, akceptowane
(1.6) książk. o zachowaniu, obyczajach: prowokujący, ocierający się o zgorszenie
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) człowiek cechujący się śmiałością
forma czasownika.
(3.1) 3. os. lm. nmos. przesz. od: śmiać
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Gołębie, jako śmielsze, wnet zaczęły kuć dziobkami w polepę, kuropatwy zaś zbliżały się ostrożniej, spoglądając to na padające ziarno, to na księdza, to na liszkę, z którą opatrzyły się zresztą od dawna.
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲjawɨ, AS: śmʹi ̯au̯y
Wiktionary
rzecz. śmiałość ż., śmiałostka ż., śmiałkostwo n., śmiałek m.
czas. śmieć
przysł. śmiało
Wiktionary
(1.1) odważny, brawurowy, nieustraszony, zuchwały
(1.2-3) rezolutny, pewny siebie, przebojowy
(1.4) karkołomny, ryzykancki, zuchwały
(1.5) awangardowy, niekonwencjonalny, nowatorski, nowomodny, pionierski, prekursorski, wizjonerski
(1.6) bezwstydny, nieprzyzwoity, nieskromny, odważny, wyuzdany, wyzywający, zuchwały; przest. bezecny, nieobyczajny, nieprzystojny, wszeteczny
(2.1) śmiałek
Wiktionary
gwarowo śmiech
SJP.pl
potocznie: robienie sobie żartów z kogoś lub czegoś; wykpiwanie
SJP.pl
związek frazeologiczny
(1.1) pot. kpiny, żarty, śmianie się z dowolnego powodu
Wiktionary
(1.1) Różnica między Polską a Zachodem polega na tym, że tam problemy kobiet traktuje się poważnie, a u nas ciągle są to śmichy-chichy…
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲixɨ ˈxʲixɨ, AS: śmʹiχy χʹiχy
Wiktionary
(1.1) war. chichy-śmichy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|śmiecić.
Wiktionary
czas. śmiecić
rzecz. śmieciarka ż., śmieciówka ż., śmiecie n.
Wiktionary
1. dźwięki wydawane przez człowieka, który śmieje się, jest rozbawiony;
2. wyśmiewanie się
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) charakterystyczny dźwięk i grymas twarzy wydawany przez człowieka, gdy jest mu wesoło
(1.2) szydzenie z czegoś lub kogoś
(1.3) odgłos zwierząt przypominający śmiech (1.1)
Wiktionary
Śmiech – w fizjologii wyraz twarzy, w psychiatrii i psychologii afekt, który jest ekspresją emocji i nastrojów; powstaje przez napięcie mięśni przede wszystkim w okolicach kącików ust, lecz również wokół oczu i opróżnianiu powietrza z płuc. Śmiech jest u ludzi jednym z przejawów radości lub szczęścia, może być jednak również niekontrolowanym przejawem strachu, albo służyć do wykluczania innych przez wyśmiewanie.
Wikipedia
(1.2) Gdyby zestawić ze sobą obie armady, wzbudziłoby to śmiech. Dysproporcja jest tak dalece rażąca, że to aż absurdalne.
Wiktionary
IPA: ɕmʲjɛx, AS: śmʹi ̯eχ
Wiktionary
rzecz. uśmiech m., uśmieszek m., uśmiechnięcie n., śmieszek m., śmieszka ż., śmieszność ż., śmiesznostka ż.
czas. śmieszyć, śmiać się, rozśmieszać ndk., rozśmieszyć dk., uśmiechać (się) ndk., uśmiechnąć (się) dk., wyśmiewać, zaśmiewać się
przym. śmieszny
przysł. śmiesznie
Wiktionary
(1.2) szyderstwo, kpina, natrząsanie się
Wiktionary
potocznie: śmiać się głośno z kogoś lub czegoś
SJP.pl
Śmiecheń – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie wieluńskim, w gminie Biała.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa sieradzkiego.
Wikipedia
potocznie: zaśmiać się głośno z kogoś lub czegoś
SJP.pl
terapia przy zastosowaniu śmiechu; leczenie śmiechem
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) daw. pośmiewisko
Wiktionary
mięsień śmiechowy - jeden z mięśni twarzy
SJP.pl
Śmiechowo (kaszb. "Smiechòwò", niem. "Schmechau") – od 1961 dzielnica Wejherowa. Duże osiedle domków jednorodzinnych, obecnie budowane są budynki wielorodzinne. Dzieli się na dwa osiedla: Śmiechowo – Północ i Śmiechowo – Południe, oddzielone od siebie drogą krajową nr 6 oraz torami kolejowymi. W latach 1956–1961 w granicach Redy.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
mięsień śmiechowy - jeden z mięśni twarzy
SJP.pl
1. dźwięki wydawane przez człowieka, który śmieje się, jest rozbawiony;
2. wyśmiewanie się
SJP.pl
zaśmiecać, brudzić, zanieczyszczać
SJP.pl
potocznie: samochód do wywozu śmieci
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mot. pojazd służący do wywożenia śmieci, odpadów;
Wiktionary
Śm
Wikipedia
(1.1) Śmieciarze jeżdżą po osiedlu śmieciarką codziennie wczesnym rankiem.
Wiktionary
IPA: ɕmʲjɛ̇ˈt͡ɕarka, AS: śmʹi ̯ėćarka
Wiktionary
rzecz. śmietnisko n., śmieciarz m., śmieć m., śmietniczka ż., śmiecenie n., zaśmiecenie n., śmietnik m.
:: zgrub. śmieciara ż.
czas. śmiecić ndk., zaśmiecić dk.
przym. śmieciowy, śmietniskowy, śmietnikowy, śmieciarkowy
przysł. śmieciowo
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze śmieciarką, dotyczący śmieciarki
Wiktionary
rzecz. śmieciarka ż.
Wiktionary
przymiotnik od: śmieciarz
SJP.pl
zbieranie śmieci
SJP.pl
osoba utrzymująca się ze zbierania śmieci na śmietnikach
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) pot. pracownik zajmujący się bezpośrednio wywozem śmieci
(1.2) pot. człowiek niechlujny
(1.3) pot. ktoś gromadzący rzeczy niepotrzebne
(1.4) pogard. osoba przeszukująca śmieci
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Wczoraj rano śmieciarze obudzili pół kamienicy.
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲjɛ̇t͡ɕaʃ, AS: śmʹi ̯ėćaš
Wiktionary
rzecz. śmieciarka ż., śmieciara ż., śmieć m., śmietnisko n., śmieciówka ż., śmiecie n.
przym. śmieciarski, śmieciowy
czas. śmiecić
Wiktionary
przestarzałe: śmieć (rzecz zużyta lub bez wartości)
SJP.pl
rzeczownik zbiorowy, rodzaj nijaki
(1.1) rzad. śmieci, odpadki
forma rzeczownika.
(2.1) M. i W. lm. od: śmieć
forma czasownika.
(3.1) 2. os. lm. ter. oznajm. od: śmieć
Wiktionary
(1.1) (…) obok jego samochodu stoi bardzo duża pani w mundurze służby porządkowej i mierzy wóz wściekłym spojrzeniem, jakby to było śmiecie, którego nawet śmieciarz nie miał ochoty uprzątnąć.
Wiktionary
rzecz. śmieć m., śmieciarz m., śmieciarka ż., śmiecenie n.
czas. śmiecić
przym. śmieciowy
przysł. śmieciowo
Wiktionary
potocznie: śmieciarka
SJP.pl
automat do odbioru pustych puszek i plastikowych butelek w zamian za kupony do wykorzystania w sklepie; ekomat
SJP.pl
dawniej: śmietnisko
SJP.pl
1. → śmieć;
2. umowa śmieciowa - umowa cywilnoprawna zawierana pomiędzy pracodawcą a pracownikiem, głównie w celu ominięcia przepisów prawa pracy
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) przym. od śmieć
Wiktionary
IPA: ɕmʲjɛ̇ˈt͡ɕɔvɨ, AS: śmʹi ̯ėćovy
Wiktionary
rzecz. śmieć m., śmieciarz m., śmieciarka ż., śmietnisko n., śmieciówka ż., śmiecie n.
czas. śmiecić, naśmiecić
Wiktionary
potocznie: bałaganiarz, niechluj, flejtuch
SJP.pl
wieś w Polsce
SJP.pl
Śmieciuchówka – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie suwalskim, w gminie Przerośl.
Wieś królewska starostwa niegrodowego przeroskiego położona była w końcu XVIII wieku w powiecie grodzieńskim województwa trockiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.
Wikipedia
niewielki ptak osiadły z rodziny skowronków, o szaroziemistym upierzeniu, z charakterystycznym, szczeciniastym czubkiem na głowie, występujący w Eurazji oraz w północnej Afryce (w Polsce objęty ochroną); dzierlatka; pośmieciuszka
SJP.pl
niewielki ptak osiadły z rodziny skowronków, o szaroziemistym upierzeniu, z charakterystycznym, szczeciniastym czubkiem na głowie, występujący w Eurazji oraz w północnej Afryce (w Polsce objęty ochroną); dzierlatka; pośmieciuszka
SJP.pl
potocznie: umowa śmieciowa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. krótkookresowa umowa cywilnoprawna o zatrudnienie za najniższą możliwą stawkę
(1.2) kulin. pot. improwizowana zupa ze wszystkiego, co ma się pod ręką w kuchni
Wiktionary
(1.1) Od roku na śmieciówkach pracuję przy inwentaryzacjach w supermarketach.
(1.2) Ciocia Jadzia poczęstowała mnie i Tadzia pyszną śmieciówką na kapuście i boczku.
Wiktionary
IPA: ɕmʲjɛ̇ˈt͡ɕufka, AS: śmʹi ̯ėćufka
Wiktionary
rzecz. śmieć m., śmietnik m., śmieciarz m., śmieciuszek m., śmieciuszka ż., śmieciarka ż., śmieciara ż., śmietniczka ż., śmiecenie n., zaśmiecenie n., odśmiecanie n., odśmiecenie n., śmietnisko n.
czas. śmiecić ndk., zaśmiecić dk., odśmiecać ndk., odśmiecić dk.
przym. śmieciowy, śmieciarski, śmietnikowy
przysł. śmieciowo
Wiktionary
(1.1) umowa śmieciowa
(1.2) zupa śmietnik, zupa na winie
Wiktionary
zaśmiecać, brudzić, zanieczyszczać
SJP.pl
czasownik
(1.1) wyrzucać śmieci w miejscu nieprzeznaczonym do tego
(1.2) rozrzucać rzeczy, robić bałagan
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲjɛ̇t͡ɕit͡ɕ, AS: śmʹi ̯ėćić
Wiktionary
rzecz. śmiecie n., śmiecenie n., śmieciówka ż., śmieć m., śmieciarka ż., śmieciarz m., śmieciara ż., śmietnik m., śmietnisko n.
przym. śmieciowy
czas. naśmiecić
Wiktionary
bałaganić
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
stopień wyższy od przysłówka: śmiało
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: śmiały; bardziej śmiały
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|śmieć.
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲjɛ̇̃ɲɛ, AS: śmʹi ̯ė̃ńe
Wiktionary
czas. śmieć
rzecz. śmiałek mos./mrz.
Wiktionary
niosący śmierć; zabójczy; śmiertelny
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) powodujący lub mogący spowodować czyjąś śmierć
Wiktionary
(1.1) Mej machiny destrukcji promień śmiercionośny wnet zniweczy ich plany.
Wiktionary
przysł. śmiercionośnie, śmiertelnie
Wiktionary
(1.1) śmiertelny, zabójczy
Wiktionary
zwolennik Voldemorta w uniwersum Harry'ego Pottera, stworzonym przez pisarkę J.K. Rowling w 1997 roku
SJP.pl
potocznie: zaczynać wydawać brzydki zapach, stawać się cuchnącym; śmiardnąć
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|śmierdolić.
Wiktionary
IPA: ˌɕmʲjɛrdɔˈlɛ̃ɲɛ, AS: śmʹi ̯erdolẽńe
Wiktionary
czasownik nieprzechodni
(1.1) żart. brzydko pachnieć, śmierdzieć
Wiktionary
(1.1) W lodówce coś okropnie śmierdoli. Pewnie znowu się coś zepsuło.
Wiktionary
IPA: ɕmʲjɛrˈdɔlʲit͡ɕ, AS: śmʹi ̯erdolʹić
Wiktionary
(1.1) cuchnąć, zajeżdżać, zalatywać, zatrącać, jechać, tęchnąć, trącić, capić
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|śmierdzieć.
Wiktionary
IPA: ɕmʲjɛrˈd͡zɛ̃ɲɛ, AS: śmʹi ̯erʒẽńe
Wiktionary
czas. śmierdzieć
przym. śmierdzący
Wiktionary
1. ssak drapieżny z rodziny łasicowatych, zwierzę znane ze swojego mechanizmu obronnego, polegającego na wystrzykiwaniu cuchnącej cieczy; skunks;
2. wyzwisko kierowane zwłaszcza do osób o nieprzyjemnym zapachu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) zool. zob. skunks.
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) pot. posp. człowiek, który cuchnie i odrażająco wygląda
(2.2) pot. pogard. ktoś, do kogo odczuwa się pogardę
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲjɛrʲd͡ʑɛl, AS: śmʹi ̯erʹʒ́el
Wiktionary
rzecz. śmierdziuch mos.
czas. śmierdzieć ndk.
przym. śmierdzący
Wiktionary
(1.1) skunks
(2.2) pot. brudas; kresy|bździuch.
Wiktionary
wydzielać, wydawać bardzo nieprzyjemną, przykrą, odrażającą woń; cuchnąć
SJP.pl
czasownik nieprzechodni niedokonany
(1.1) wydzielać nieprzyjemny zapach
(1.2) o sprawach: wydawać się podejrzanymi
Wiktionary
(1.1) Przed wyjazdem nie opróżniłam lodówki i teraz w środku potwornie śmierdzi.
(1.1) Pod blokiem jest śmierdząca kupa śmieci.
(1.1) Po pracy zawsze śmierdzę rybami i tłuszczem.
(1.2) Mówił, że zarabia na giełdzie, ale coś mi tu śmierdzi.
(1.2) Te dwie firmy na kilometr śmierdzą kreatywną księgowością.
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲjɛrʲd͡ʑɛ̇t͡ɕ, AS: śmʹi ̯erʹʒ́ėć
Wiktionary
rzecz. śmierdziel m., śmierdziuch m., śmierdzenie n., podśmierdywanie n., zaśmierdzenie n.
czas. podśmierdywać ndk., zaśmierdzieć dk.
ims. śmierdzący
przym. śmierdzący
Wiktionary
(1.1) cuchnąć, capić, jechać, zalatywać, trącić, sztynić, wulg. jebać, wulg. kurwić
Wiktionary
człowiek, od którego cuchnie; śmierdziel
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) pot. człowiek budzący odrazę swoim wyglądem i zapachem
(1.2) gw-pl|Lwów. smarkacz
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) gw-pl|Opoczno,Łukowskie. nazwa systematyczna|Tagetes|ref=tak., aksamitka
Wiktionary
rzecz. śmierdziel mos./mzw.
czas. śmierdzieć ndk.
Wiktionary
człowiek, od którego cuchnie; śmierdziel
SJP.pl
wyzwisko kierowane zwłaszcza do osób o nieprzyjemnym zapachu; śmierdziel, śmierdziuch
SJP.pl
zdrobniale i żartobliwie o nieładnie pachnącej osobie
SJP.pl
zdrobniale i żartobliwie o nieładnie pachnącej osobie
SJP.pl
dawniej: śmierdzieć
SJP.pl
wydzielać, wydawać bardzo nieprzyjemną, przykrą, odrażającą woń; cuchnąć
SJP.pl
forma czasownika.
(1.1) ims. przymiotnikowy czynny od: śmierdzieć
przymiotnik jakościowy
(2.1) taki, który śmierdzi, cuchnie
(2.2) przen. nieuczciwy, nielegalny
(2.3) przen. odpychający, wzbudzający czyjąś pogardę
Wiktionary
(2.1) Ale oto staje mu w oczach inny dom: suterena, wilgotny grób, pełen śmierdzącej pary.
(2.1) Na ogrodowym stole stała przepełniona, zmoczona deszczem, śmierdząca popielniczka. Od razu stracił apetyt.
Wiktionary
IPA: ɕmʲjɛrˈd͡zɔ̃nt͡sɨ, AS: śmʹi ̯erʒõncy
Wiktionary
rzecz. śmierdziel m., śmierdzenie m.
czas. śmierdzieć ndk.
Wiktionary
(1.1) cuchnący, zalatujący
(2.3) zakichany, cholerny, nieszczęsny
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) etn. ludowy zwyczaj psocenia w lany poniedziałek
Wiktionary
rzecz. śmierguśnik m.
przym. śmierguśny
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) etn. uczestnik śmiergustów, ludowych psot w lany poniedziałek
Wiktionary
rzecz. śmiergusty nmos.
Wiktionary
(1.1) dziad śmiguśny
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) stpol. pokorny i łagodny
Wiktionary
(1.1) Dziewica Maryja była roztropna, śmierna, lubieżna.
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲjɛrnɨ, AS: śmʹi ̯erny
Wiktionary
śmiertek mrówczyn - gatunek pająka z rodziny ślizgunowatych
SJP.pl
Śmiertek ("Thanatus") – rodzaj pająków z rodziny ślizgunowatych. Kosmopolityczny. Obejmuje 94 opisane gatunki.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) kobieta śmiertelna, musząca kiedyś umrzeć
Wiktionary
IPA: ˌɕmʲjɛrtɛlʲˈɲit͡ʃka, AS: śmʹi ̯ertelʹńička
Wiktionary
rzecz. śmiertelny mos., śmierć ż., śmiertelnik m., śmiertelność ż.
czas. uśmiercić dk., uśmiercać ndk.
przysł. śmiertelnie
przym. śmiertelny
Wiktionary
przysłówek sposobu
(1.1) w sposób powodujący śmierć lub prowadzący do niej
(1.2) stanowiąc oznakę śmierci
(1.3) do granic wytrzymałości
Wiktionary
(1.1) Czarownica zbierała śmiertelnie trujące muchomory w lesie.
(1.3) Przed samym wyjazdem pokłóciłem się z Pawłem o jakąś drobnostkę i wsiedliśmy do samolotu śmiertelnie na siebie obrażeni.
Wiktionary
rzecz. śmiertelny mos., śmierć ż., śmiertelniczka ż., śmiertelnik mos., śmiertelność ż.
czas. uśmiercić dk., uśmiercać ndk.
przym. śmiercionośny, śmiertelny
Wiktionary
(1.1) na śmierć, letalnie
(1.2) grobowo, trupio
(1.3) bardzo, ekstremalnie, kompletnie, maksymalnie, mocno, niezwykle, potwornie
Wiktionary
rzadki stopień wyższy od przysłówka: śmiertelnie
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: śmiertelny
SJP.pl
człowiek jako istota śmiertelna; śmiertelny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) książk. istota śmiertelna, jaką jest człowiek
Wiktionary
(1.1) Do Ciebie przychodzi wszelki śmiertelnik, wyznając nieprawości.
Wiktionary
rzecz. śmierć ż., śmiertelność ż.
:: fż. śmiertelniczka ż.
czas. uśmiercić dk., uśmiercać ndk.
przym. śmiertelny
przysł. śmiertelnie
Wiktionary
(1.1) człowiek, śmiertelny
Wiktionary
stosunek liczby zgonów do liczby ludności bądź do liczby zachorowań na daną chorobę
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) demogr. stosunek liczby zgonów do liczby ludności bądź do liczby zachorowań na daną chorobę
(1.2) podleganie śmierci; cecha tego, co zawsze kiedyś umiera
Wiktionary
Śm
Wikipedia
IPA: ɕmʲjɛrˈtɛlnɔɕt͡ɕ, AS: śmʹi ̯ertelność
Wiktionary
przym. śmiertelny
rzecz. śmiertelny mos., śmiertelnik m., śmiertelniczka ż., śmierć ż.
przysł. śmiertelnie
czas. uśmiercić
Wiktionary
(1.1) letalność
Wiktionary
człowiek jako istota śmiertelna; śmiertelnik
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) taki, który zabija, przynoszący śmierć (realnie lub potencjalnie)
(1.2) taki, który może umrzeć, który kiedyś umrze
(1.3) odnoszący się do śmierci, zapowiadający śmierć, związany z momentem umierania
przymiotnik jakościowy
(2.1) trudny do zniesienia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(3.1) człowiek jako istota podlegająca śmierci
Wiktionary
(1.1) Wypadek był śmiertelny: zginęły trzy osoby.
(1.2) Człowiek jest śmiertelny, ale jego dusza – nie.
Wiktionary
IPA: ɕmʲjɛrˈtɛlnɨ, AS: śmʹi ̯ertelny
Wiktionary
rzecz. śmierć ż., śmiertelność ż., śmiertelnik m., śmiertelniczka ż., uśmiercanie n., uśmiercenie n.
czas. uśmiercać ndk., uśmiercić dk.
przym. śmiertelniczy
przysł. śmiertelnie
Wiktionary
(1.1) zabójczy, morderczy
(1.3) przedśmiertny
(2.1) straszny
(3.1) śmiertelnik, człowiek
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. personifikacja śmierci
Wiktionary
(1.1) Ty koniecznie chcesz zaprosić śmiertkę do rodziny.
Wiktionary
rzecz. śmierć ż.
Wiktionary
(1.1) kostuch, kostucha
Wiktionary
dawniej: uśmierzać;
1. łagodzić, uspokajać, koić;
2. poskramiać, tłumić
SJP.pl
zakończenie funkcji życiowych organizmu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) med. fizj. trwałe ustanie procesów życiowych lub aktywności;
(1.2) mit. etn. szt. personifikacja śmierci (1.1), często przedstawiana jako szkielet z kosą
Wiktionary
Śmierć ( mors, exitus letalis) – stan charakteryzujący się ustaniem oznak życia, spowodowany nieodwracalnym zachwianiem równowagi funkcjonalnej i załamaniem wewnętrznej organizacji ustroju. Do zjawisk, które doprowadzają do stanu śmierci, zalicza się m.in. starzenie się, drapieżnictwo, niedożywienie, choroba, samobójstwo, zabójstwo, aborcja, eutanazja lub odwodnienie. Ciała martwych organizmów zaczynają rozkładać się po krótkim czasie od momentu śmierci.
Wikipedia
(1.1) Ona nadal nie może otrząsnąć się po śmierci męża.
(1.1) Każdego czeka śmierć.
(1.2) Śmierć w malarstwie średniowiecznym zwykle była przedstawiana jako szkielet z kosą.
Wiktionary
IPA: ɕmʲjɛrʲt͡ɕ, AS: śmʹi ̯erʹć
Wiktionary
rzecz. śmiertelnik m., śmiertelniczka ż., śmiertelność ż., uśmiercanie n., uśmiercenie n.
:: zdrobn. śmiertka ż.
czas. uśmiercać ndk., uśmiercić dk.
przym. śmiertelny
przysł. śmiertelnie
Wiktionary
(1.1) zejście, zgon, wieczny spoczynek, odejście na wieki; gw-pl|Małopolska. zośka
(1.2) kostucha, ponury żniwiarz
Wiktionary
1. zdrobnienie od: śmiech;
2. żart, kpina
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) osoba rozweselająca innych
(1.2) psotnik
Wiktionary
Śmieszek – część miasta Żory, położona nad Rudą w rejonie ulicy 11 Listopada, na wschód od centrum Żor, w pobliżu jeziora Śmieszek.
Wikipedia
rzecz. uśmiech mrz.
przysł. śmiesznie
Wiktionary
1. potocznie: kobieta lubiąca się śmiać, mająca skłonność do żartów; chichotka;
2. mewa śmieszka - gatunek ptaka wodnego z rodziny mewowatych, wydający głos podobny do chichotu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) ornit. nazwa systematyczna|Larus ridibundus|ref=tak., pospolity gatunek mewy;
(1.2) herp. nazwa systematyczna|Rana ridibunda|ref=tak., żaba występująca w Polsce;
(1.3) kobieta rozweselająca innych
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
IPA: ˈɕmʲjɛʃka, AS: śmʹi ̯eška
Wiktionary
rzecz. uśmiech mrz., śmiech m.
przysł. śmiesznie
Wiktionary
(1.1) mewa śmieszka
(1.2) żaba śmieszka, wesolucha
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest śmieszkowate; cecha tych, którzy są śmieszkowaci
Wiktionary
przym. śmieszkowaty
przysł. śmieszkowato
Wiktionary
potocznie: naśmiewać się z kogoś lub czegoś
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przysłówek sposobu
(1.1) wywołując śmiech, wesołość
(1.2) w sposób tak odległy od normy, by zwracać uwagę
(1.3) pogard. nie tak, jak należy oczekiwać
Wiktionary
rzecz. śmiech mrz., śmieszek mos., śmieszka ż., śmiesznostka ż., śmieszność ż.
:: zdrobn. śmieszek mrz.
czas. śmieszkować ndk., śmieszyć ndk.
przym. śmieszny
Wiktionary
(1.1) dowcipnie, komicznie, wesoło, zabawnie
(1.2) bardzo, cudacznie, dziwacznie, nienaturalnie
(1.3) fatalnie, nieciekawie, źle
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: śmiesznie
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: śmieszny
SJP.pl
śmieszna rzecz lub sytuacja
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest śmieszne; cecha tych, którzy są śmieszni
Wiktionary
Śmieszność (fr. "Ridicule") − francuski dramat kostiumowy z 1996 roku w reżyserii Patrice’a Leconte’a.
Wikipedia
przym. śmieszny
przysł. śmiesznie
rzecz. uśmiech mrz.
Wiktionary
1. wywołujący śmiech; zabawny;
2. wywołujący drwiny;
3. niepoważny
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) wywołujący śmiech
(1.2) oryginalny, dziwny
(1.3) pejor. zupełnie rozmijający się z oczekiwaniami
(1.4) pot. niewielki, mało znaczący
(1.5) pejor. nie dający się potraktować poważnie
Wiktionary
(1.1) To było bardzo śmieszne przedstawienie.
(1.2) Dokupiłam sobie taki śmieszny dodatek, chcesz zobaczyć?
(1.3) Wróciłem w paskudnym nastroju, bo ta propozycja była po prostu śmieszna!
(1.4) Mają szeroki wybór ciuchów w naprawdę śmiesznych cenach.
(1.5) On jest śmieszny z tymi swoimi zapewnieniami, nie wierzę mu ani na jotę.
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲjɛʃnɨ, AS: śmʹi ̯ešny
Wiktionary
rzecz. śmiech m., uśmiech m., śmieszność ż., śmiesznostka ż., pośmiewisko n., ośmieszenie n., podśmiewanie n., śmiechawka ż.
czas. śmieszyć, pośmieszyć, rozśmieszać, rozśmieszyć, porozśmieszać, ośmieszać, ośmieszyć, poośmieszać, podśmiewać się, popodśmiewać się, uśmiechnąć się, uśmiechać się, pouśmiechać się, zaśmiewać się
przym. śmiechowy, śmiesznawy
przysł. śmiesznie, śmiesząco
Wiktionary
(1.1) zabawny, paradny, absurdalny, dowcipny, komiczny
(1.2) fikuśny, wymyślny, zabawny
(1.3) niepoważny, absurdalny
(1.4) niski, niewielki, mały
(1.5) pocieszny, niepoważny
Wiktionary
czasownik przechodni niedokonany
(1.1) wywoływać śmiech, wzbudzać czyjąś wesołość
Wiktionary
przym. śmieszny
przysł. śmiesznie
Wiktionary
ukwaszony tłuszcz mleczny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) spoż. ukwaszony tłuszcz mleczny; gęsty biały płyn otrzymywany z mleka
(1.2) pot. porcja, np. butelka śmietany (1.1)
Wiktionary
Śmietana ("śmietana kwaśna", "śmietana ukwaszona") – spożywczy produkt nabiałowy, otrzymywany ze śmietanki ("śmietany słodkiej"), która pochodzi z warstwy górnej odwirowanego mleka pełnego.
Wikipedia
(1.1) Na deser podano truskawki w śmietanie.
(1.2) Skoro idziesz do sklepu, to kup dwie śmietany.
Wiktionary
IPA: ɕmʲjɛˈtãna, AS: śmʹi ̯etãna
Wiktionary
rzecz. śmietanowiec mrz., śmietankowanie n.
:: zdrobn. śmietanka ż.
czas. śmietankować ndk.
przym. śmietankowy, śmietanowy
przysł. śmietankowo, śmietanowo
Wiktionary
gwarowa forma oboczna śmiotana; gw. Górny Śląsk śmietonka
Wiktionary
1. zakład produkujący śmietanę;
2. miejsce sprzedaży śmietany
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) miejsce, w którym wytwarza się śmietankę
Wiktionary
(1.1) śmietańczarnia
Wiktionary
1. słodka śmietana;
2. towarzyska elita;
3. rodzaj kosmetyku
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od: śmietana
(1.2) spoż. nieukwaszony tłuszcz mleczny; gęsty biały płyn otrzymywany z mleka
(1.3) kosmet. kosmetyk w formie białej emulsji
(1.4) przen. zob. śmietanka towarzyska.
Wiktionary
Śmietanka – produkt mleczny otrzymywany w procesie odwirowywania mleka. []
W produkcji śmietanki przeprowadza się jej normalizację, tzn. zmieszanie z mlekiem w takiej proporcji, by finalny produkt zawierał pożądaną ilość tłuszczu. Następnie poddaje się ją pasteryzacji (sterylizacji lub obróbce UHT) i ewentualnie homogenizacji.
Wikipedia
IPA: ɕmʲjɛˈtãnka, AS: śmʹi ̯etãnka
Wiktionary
rzecz. śmietana ż., śmietanowiec m.
przym. śmietanowy, śmietankowy
przysł. śmietanowo, śmietankowo
Wiktionary
(1.2) słodka śmietana
(1.4) elita
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) biochem. proces starzenia się emulsji poprzez rozdzielanie się jej składników
Wiktionary
rzecz. śmietana ż.
Wiktionary
1. zrobiony ze śmietanki, przyprawiony śmietanką;
2. podobny kolorem do śmietanki; jasnokremowy
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) przygotowany ze śmietanki
(1.2) w kolorze śmietanki
Wiktionary
rzecz. śmietana ż., śmietanka ż.
przym. śmietanowy
Wiktionary
(1.2) kremowy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński, męski
(1.1) kulin. likier na bazie śmietanki
Wiktionary
potocznie: ciasto z bitą śmietaną
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) kulin. ciasto z bitą śmietaną
Wiktionary
rzecz. śmietanka ż., śmietana ż.
przym. śmietanowy
Wiktionary
przymiotnik od: śmietana
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) zawierający śmietanę, przyrządzony na bazie śmietany
(1.2) podobny do śmietany, taki jak śmietana
Wiktionary
rzecz. śmietana ż., śmietanka ż., śmietanowiec mrz.
przym. śmietankowy
przysł. śmietankowo, śmietanowo
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
owad z rzędu muchówek, którego larwy żyją w gnijących lub żywych roślinach
SJP.pl
owad z rzędu muchówek, którego larwy żyją w gnijących lub żywych roślinach
SJP.pl
Śmietki (dawniej Schnittken, "Małe Faszcze") – osada w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie mrągowskim, w gminie Mikołajki. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.
Nazwa miejscowości pochodzi od "leśnych śmieci", dzikich zarośli na których powstała.
Wikipedia
o cechach śmietkowatych (rodzina owadów)
SJP.pl
o cechach śmietkowatych (rodzina owadów)
SJP.pl
zbiornik na śmieci; miejsce, gdzie wyrzuca się śmieci
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) kubeł, pojemnik na śmieci
(1.2) kontener lub pawilon, w którym stoją kubły na śmieci przygotowane do opróżnienia
(1.3) pot. bałagan, nieporządek
Wiktionary
Śmietnik (ok. 465 m) – niewielkie, skaliste wzniesienie w miejscowości Smoleń w województwie śląskim, w powiecie zawierciańskim, w gminie Pilica. Znajduje się wśród pól uprawnych, w lewych zboczach Doliny Wodącej, w odległości około 280 m na zachód od drogi wojewódzkiej nr 794. Pod względem geograficznym jest to obszar Wyżyny Częstochowskiej.
Wikipedia
(1.1) Kobieta wyrzuciła do śmietnika opakowanie po napoju.
(1.2) Ojciec wyrzucił stary telewizor na śmietnik.
(1.3) Posprzątaj ten śmietnik w pokoju!
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲjɛtʲɲik, AS: śmʹi ̯etʹńik
Wiktionary
rzecz. śmietnisko n., śmieć m., śmieciarka ż., śmieciówka ż.
czas. śmiecić ndk.
przym. śmietnikowy
Wiktionary
(1.1) kosz
Wiktionary
przymiotnik od: śmietnik
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze śmietnikiem, dotyczący śmietnika
Wiktionary
rzecz. śmietnisko n., śmieciówka ż., śmietnik m., śmieciarka ż.
Wiktionary
miejsce, gdzie wyrzuca się śmieci; wysypisko śmieci, śmieciowisko (dawniej)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) pozostawione przez kogoś śmieci, dzikie wysypisko
Wiktionary
IPA: ɕmʲjɛtʲˈɲiskɔ, AS: śmʹi ̯etʹńisko
Wiktionary
rzecz. śmieć m., śmietnik m., śmieciarz m., śmieciara ż., śmietniczka ż., śmieciarka ż., śmieciówka ż.
czas. śmiecić ndk., zaśmiecić dk., zaśmiecać ndk.
przym. śmieciowy, śmietniskowy, śmietnikowy
przysł. śmieciowo
Wiktionary
przymiotnik od: śmietnisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. spoż. śmietana
Wiktionary
ważyć się, mieć czelność
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) coś do wyrzucenia, odpadek
(1.2) pot. przen. rzecz bezwartościowa
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) pot. pejor. grub. człowiek bez zasad, godny pogardy
czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)
(3.1) mieć odwagę, śmiałość
forma czasownika.
(4.1) 2. os. lp. rozk. od: śmiecić
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Od frontu i z tyłu znajdowały się drzwi i sienie, przed któremi gniły kałuże pomyj i leżały kupy śmieci.
(1.2) Nie kupuj tego – to pewnie śmieć! Za taką cenę nie możesz dostać nic trwałego.
(2.1) Mój sąsiad każdą rozmowę o polityce podsumowuje mówiąc, że politycy to śmiecie. I jak tu z nim rozmawiać?
(3.1) Z panną widywał się często, zakochiwał się w niej coraz głębiej, ale nigdy nie śmiał mówić o miłości.
(3.1) Śmiesz mnie o to prosić po tym, co przedwczoraj zrobiłeś?
(4.1) Nie śmieć tutaj! Dopiero co posprzątałam.
Wiktionary
IPA: ɕmʲjɛ̇t͡ɕ, AS: śmʹi ̯ėć
Wiktionary
(1-2)
rzecz. śmieciarka ż., śmieciarz m., śmietnik m., śmietniczka ż., śmietnisko n., śmiecie n., śmiecenie n., naśmiecenie n., zaśmiecanie n., zaśmiecenie n.
:: zdrobn. śmieciuszek m.
czas. śmiecić ndk., naśmiecić dk., zaśmiecać ndk., zaśmiecić dk.
przym. śmieciowy, śmietniskowy, śmieciarkowy
(3.1) rzecz. śmiałość ż., śmiałek m.; przym. śmiały
Wiktionary
(1.1) odpad
Wiktionary
1. skrzydło wiatraka
2. gwarowo:
a) ruchome ramię żurawia przy studni
b) w wyrażeniu: na śmigę - na ukos, ukośnie
3. przestarzale: węgielnica
SJP.pl
Śmig – styl jazdy w narciarstwie alpejskim polegający na wykonywaniu serii szybkich, krótkich, równoległych skrętów na przemian w lewo i w prawo ze stałą prędkością w czasie zjazdu w dół stoku.
Istnieje wiele wersji śmigu, często różniących się niuansami dynamiki ciała narciarza i ruchu nart, a często są to te same techniki o różnych nazwach, wypracowane w różnych krajach alpejskich.
Wikipedia
1. skrzydło wiatraka
2. gwarowo:
a) ruchome ramię żurawia przy studni
b) w wyrażeniu: na śmigę - na ukos, ukośnie
3. przestarzale: węgielnica
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) góry. pot. narzędzie dekarskie umożliwiające odwzorowanie kąta, na jaki należy dociąć blachę niblerem
forma czasownika.
(2.1) 3 os. lp. od: śmigać
Wiktionary
(1.1) Śmiga na budowie to rzecz bardzo ważna.
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲiɡa, AS: śmʹiga
Wiktionary
przym. śmigłowy
Wiktionary
1. mały ptak z rodziny kolibrowatych;
2. w fantastyce: szybki pojazd poruszający się nad powierzchnią
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) sf. szybki bolid poruszający się bez kontaktu z podłożem
Wiktionary
Śmigacz ("Eupetomena macroura") – gatunek małego ptaka z rodziny kolibrowatych (Trochilidae), zamieszkujący Amerykę Południową. Zręczny lotnik, często przemieszcza się lotem ślizgowym.
Wikipedia
(1.1) W każdym razie jedno zapisało mi się w pamięci: mianowicie to, że komandor 110 ma jakieś przeczucie względem tego śmigacza, który zmierza w naszą stronę z dwoma droidami, starcem i dzieciakiem za kierownicą.
Wiktionary
czas. śmigać
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|śmigać.
Wiktionary
IPA: ɕmʲiˈɡãɲɛ, AS: śmʹigãńe
Wiktionary
rzecz. śmigło n.
czas. śmigać, śmignąć
przym. śmigłowy
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
1. szybko przemieszczać się; przelatywać, pędzić;
2. przenośnie: sięgać wysoko w górę; wznosić się;
3. przenośnie: szybko rosnąć;
4. potocznie: wykonywać czymś szybkie ruchy; machać;
5. potocznie: iść gdzieś prędko lub wychodzić skądś szybko
SJP.pl
czasownik nieprzechodni
(1.1) pot. szybko poruszać się
(1.2) pot. dobrze działać, sprawnie funkcjonować
(1.3) gwara więzienna biec
Wiktionary
(1.1) Po naprawie samochód śmiga jak należy.
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲiɡat͡ɕ, AS: śmʹigać
Wiktionary
rzecz. śmiganie n., śmigło n., śmigacz mrz.
czas. śmignąć
przym. śmigłowy
Wiktionary
miasto w Polsce
SJP.pl
Śmigiel – miasto w województwie wielkopolskim, w powiecie kościańskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Śmigiel. Nazywane jest "miastem wiatraków" ze względu na dawne tradycje młynarskie oraz sprzyjające warunki, dzięki którym, zgodnie z legendą, niegdyś w Śmiglu stało niemal 100 wiatraków.
Wikipedia
→ Śmigiel
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
zdrobnienie od: śmigło
SJP.pl
mieszkaniec Śmigla (miasta w Polsce)
SJP.pl
mieszkanka Śmigla (miasta w Polsce)
SJP.pl
stopień wyższy od przysłówków: śmigło, śmigle
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: śmigły
SJP.pl
broń palna wielolufowa, używana w XVI i XVII wieku; organki
SJP.pl
1. szybko przemieszczać się; przelecieć;
2. przenośnie: sięgnąć wysoko w górę; wznieść się;
3. przenośnie: szybko urosnąć;
4. potocznie: wykonać czymś szybki ruch; machnąć;
5. potocznie: pójść gdzieś prędko lub wyjść skądś szybko
SJP.pl
czasownik nieprzechodni dokonany (ndk. śmigać)
(1.1) dokonany od|śmigać.
Wiktionary
IPA: ˈɕmʲiɡnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: śmʹignõńć
Wiktionary
rzecz. śmigło, śmiganie
czas. śmigać
przym. śmigłowy
Wiktionary
zwyczaj polewania wodą w poniedziałek wielkanocny; dyngus; śmigus-dyngus
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Kraków. gw-pl|Warszawa. śmigus-dyngus
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. śmigusowanie n., śmigusówka ż., śmiguściarz m.
przym. śmigustny, śmigusowy
czas. wyśmigusować
Wiktionary
(1.1) gw. Poznań dyngus; gw. Górny Śląsk śmiyngus, śmiyrgus
Wiktionary
zwyczaj polewania wodą w poniedziałek wielkanocny; dyngus; śmigus
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) etn. zwyczaj oblewania innych wodą w poniedziałek wielkanocny;
(1.2) zob. lany poniedziałek.
wykrzyknienie
(2.1) …używane przy oblewaniu kogoś wodą w śmigus-dyngus (1.2)
Wiktionary
Zobacz też: Lany poniedziałek.
Śmigus-dyngus (znany także jako: "lany poniedziałek") – zwyczaj pierwotnie zachodniosłowiański, a wtórnie związany z Poniedziałkiem Wielkanocnym w kościele katolickim. Współcześnie posiada wiele regionalnych nazw.
Wikipedia
(1.1) Jak co roku najbardziej oczekiwanym i najweselszym elementem Świąt Wielkanocnych był śmigus-dyngus.
(2.1) Dawniej chłopcy obficie oblewali dziewczęta wodą, wołając: „śmigus-dyngus!”.
Wiktionary
IPA: ˌɕmʲiɡuz‿ˈdɨ̃ŋɡus, AS: śmʹiguz‿dỹŋgus
Wiktionary
rzecz. dyngusiarz
war. dyngus-śmigus mrz., śmingus-dyngus mrz.
przym. śmigusowo-dyngusowy, rzad. śmigus-dyngusowy
Wiktionary
(1.1) śmigus, dyngus, oblewany poniedziałek, lej, dzień św. Leja
(1.2) lany poniedziałek
Wiktionary
przymiotnik od: śmigus
SJP.pl
1. potocznie: psikawka w kształcie wielkanocnego jajka, używana w lany poniedziałek; dyngusówka;
2. dawniej: pachnąca woda przyrządzona na śmigus
SJP.pl
1. element służący do napędu samolotu lub helikoptera;
2. rodzaj mieszadła wirnikowego;
3. urządzenie wykorzystywane jako napęd w elektrowniach wiatrowych lub wiatrakach
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) techn. skręcony element konstrukcyjny zamontowany na obrotowej osi, wprawiający w ruch powietrze;
(1.2) techn. podobny do śmigła (1.1) element wiatraków i elektrowni wiatrowych wprawiany w ruch obrotowy przez wiatr
(1.3) techn. mieszadło wirnikowe napędzane mechanicznie
Wiktionary
Śmigło – urządzenie napędowe, przetwarzające energię w postaci momentu obrotowego na pracę ciągu. Zamiana ta jest efektem oddziaływania śmigła na ośrodek go opływający (w zastosowaniach lotniczych – powietrze). Po raz pierwszy zostało użyte jako śruba okrętowa do napędzania statków, a począwszy od 1903 roku służy do napędu statków powietrznych (do napędu sterowców szkieletowych od 1900 roku).
Wikipedia
IPA: ˈɕmʲiɡwɔ, AS: śmʹigu̯o
Wiktionary
rzecz. śmig m., śmigłowiec m., śmiganie n., śmignięcie n., śmigłowatość ż., śmigłowcowiec mrz.
czas. śmigać ndk., śmignąć dk.
przym. śmigłowy, śmigłowaty, śmigły
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) mar. wojsk. klasa okrętów, których podstawową cechą jest przystosowanie do bazowania na nich śmigłowców; określenie to nie obejmuje okrętów przenoszących 1-2 śmigłowce, jako uzupełnienie innego uzbrojenia;
Wiktionary
Śm
Wikipedia
(1.1) Śmigłowcowce zabierają od czterech do kilkudziesięciu śmigłowców i mają odpowiednio duże lądowisko, czasami zajmujące większość pokładu oraz hangary do przechowywania śmigłowców.
Wiktionary
IPA: ˌɕmʲiɡwɔfˈt͡sɔvʲjɛt͡s, AS: śmʹigu̯ofcovʹi ̯ec
Wiktionary
rzecz. śmigłowiec m., śmigło n.
przym. śmigłowcowy, śmigłowy
Wiktionary
(1.1) krążownik śmigłowcowy, helikopterowiec
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze śmigłowcem, dotyczący śmigłowca
przymiotnik dzierżawczy
(2.1) przynależny śmigłowcowi, będący jego częścią
Wiktionary
rzecz. śmigłowiec m., śmigło n., śmigłowcowiec mrz.
przym. śmigły, śmigłowy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) lotn. statek powietrzny z wirnikiem umieszczonym nad kadłubem, poruszającym się w płaszczyźnie równoległej do ziemi
Wiktionary
Śmigłowiec (również helikopter; od gr. "héliks", D. "hélikos" – skręcony; "pterón" – skrzydło) – statek powietrzny cięższy od powietrza (aerodyna), rodzaj wiropłatu, wytwarzający siłę nośną w wyniku oddziaływania powietrza na jeden lub więcej wirników nośnych, napędzanych silnikiem.
Wikipedia
(1.1) Francuscy spadochroniarze już w zeszłym roku powstrzymali ofensywę partyzantów na Ndżamenę, także teraz francuskie śmigłowce wspierały czadyjską armię w walkach z rebeliantami.
Wiktionary
rzecz. śmigło n., śmigłowcowiec mrz.
przym. śmigłowy, śmigłowcowy
Wiktionary
(1.1) helikopter
Wiktionary
przymiotnik od: śmigło
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) wyposażony w śmigło
Wiktionary
(1.1) Na lotnisku w Stralsundzie spotykają się fani samolotów śmigłowych, szybowców, helikopterów i modeli samolotów.
Wiktionary
rzecz. śmig mrz., śmiga ż., śmigło n., śmigłowiec mrz., śmiganie n., śmignięcie n., śmigłowatość ż., śmigłowcowiec mrz.
czas. śmigać ndk., śmignąć dk.
przym. śmigłowaty, śmigły, śmigłowcowy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha tego, co śmigłe
Wiktionary
przym. śmigły
przysł. śmigle
Wiktionary
1. poruszający się szybko i zwinnie; rychły, prędki;
2. odbywający się w szybkim tempie;
3. wysoki, smukły
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. etn. śmigus-dyngus
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. etn. śmigus-dyngus
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
słowo używane w języku potocznym, zwykle ze słowem "to", oznaczające coś, czego nie chcemy lub nie potrafimy opisać (np. Bo to, bo śmo, bo tamto, ty to zawsze masz jakiś problem!)
SJP.pl
1. dawniej: pokój we dworze, mniejsza jadalnia, w której spożywano śniadanie;
2. sala w pensjonacie lub hotelu, w której serwuje się śniadanie wliczone w cenę noclegu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pomieszczenie, w którym spożywa się śniadania
Wiktionary
rzecz. śniadanie n., śniadanko n., śniadaniówka ż., podśniadanie n.
czas. śniadać ndk., śniodać ndk.
przym. śniadaniowy
przysł. śniadaniowo
Wiktionary
przestarzale: jeść śniadanie; śniadaniować
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) poranny posiłek;
(1.2) daw. jedzenie śniadania (1.1)
Wiktionary
Śn
Wikipedia
(1.1) Karolina często nie je śniadania, bo nie jest rano głodna.
Wiktionary
IPA: ɕɲaˈdãɲɛ, AS: śńadãńe
Wiktionary
rzecz. śniadaniówka ż., podśniadanie n., śniadalnia ż.
:: zdrobn. śniadanko n.
czas. śniadać ndk., śniodać ndk.
przym. śniadaniowy
przysł. śniadaniowo
Wiktionary
przestarzale, dziś potocznie: jeść śniadanie; śniadać
SJP.pl
potocznie: punkt gastronomiczny, w którym podaje się śniadania
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) lokal gastronomiczny specjalizujący się w przygotowywaniu i serwowaniu śniadań
Wiktionary
(1.1) Poznańska śniadaniownia wprowadza opłatę serwisową dla osób, które nie zamawiają jedzenia / napojów, a przebywają w restauracji.
Wiktionary
rzecz. śniadanie n.
Wiktionary
1. → śniadanie;
2. telewizja śniadaniowa - programy rozrywkowe nadawane w telewizji na żywo o poranku; śniadaniówka
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) związany ze śniadaniem, dotyczący śniadania
Wiktionary
rzecz. śniadalnia ż., śniadanie n., śniadanko n., śniadaniówka
czas. śniadać ndk., śniodać ndk.
przysł. śniadaniowo
Wiktionary
1. przerwa śniadaniowa;
2. torebka na drugie śniadanie;
3. potocznie: telewizja śniadaniowa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pojemnik na kanapki, owoce itp.
(1.2) pot. program telewizyjny w paśmie porannym
Wiktionary
rzecz. śniadanie n., śniadanko n., śniadalnia ż.
przym. śniadaniowy
czas. śniadać ndk.
Wiktionary
(1.1) lunchbox, lunchboks, kanapnik
Wiktionary
zdrobnienie od: śniadanie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zdrobn. od: śniadanie
Wiktionary
(1.1) Jacusiu, zjedz śniadanko i pójdziemy do babci.
Wiktionary
IPA: ɕɲaˈdãnkɔ, AS: śńadãnko
Wiktionary
rzecz. śniadalnia ż., śniadanie n., śniadaniówka ż.
czas. śniadać ndk.
przym. śniadaniowy
Wiktionary
zbliżony do śniadego, nie do końca śniady, prawie śniady
SJP.pl
przestarzale: jeść śniadanie; śniadaniować
SJP.pl
czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)
(1.1) przest. jeść śniadanie
Wiktionary
(1.1) Panie Sędzio, wszakże to czas podobno śniadać?
(1.1) Do głównej sali wracano z ogrodu: / Śniadać zbliżyła się konieczna pora, (…)
Wiktionary
rzecz. śniadalnia ż., śniadanie n., śniadaniówka ż., śniadanko n.
czas. pośniadać, śniodać ndk.
przym. śniadaniowy
przysł. śniadaniowo
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk śniodać
Wiktionary
nazwisko, m.in. Jędrzej Śniadecki (1768-1838) - polski chemik, lekarz i biolog
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
grzyb pasożytniczy, wywołujący chorobę zbóż i innych roślin; śnieć; głownia
SJP.pl
rodzina niewielkich chrząszczy
SJP.pl
Śniadkowate (Melandryidae) – rodzina niewielkich chrząszczy o nitkowatych, 11-członowych czułkach i dużych, zwisających głaszczkach. Ich larwy mają wydłużone, miękkie ciało i są zaopatrzone są w 3 pary nóg. Żyją w grzybach lub drewnie. Przedstawicielem śniadkowatych jest głaszczyn brodaty ("Serropalpus barbatus").
Wikipedia
o cechach śniadkowatych (rodzina chrząszczy)
SJP.pl
przestarzałe: mający śniade lica
SJP.pl
mający ciemną karnację skóry
SJP.pl
mieszkaniec Śniadowa (wsi w Polsce)
SJP.pl
mieszkanka Śniadowa (wsi w Polsce)
SJP.pl
wieś w Polsce
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest śniade; cecha tych, którzy są śniadzi
Wiktionary
przym. śniady
przysł. śniado
Wiktionary
mający ciemną cerę, smagły; mający barwę brązową, brunatną
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) o człowieku: opalony lub mający ciemniejszą karnację
(1.2) najczęściej o skórze, cerze człowieka: o barwie jasnobrązowej lub oliwkowobrązowej
Wiktionary
(1.2) Niektórzy ludzie w Polsce utożsamiają z Arabami wszystkie osoby o śniadej karnacji lub wyznania muzułmańskiego.
(1.2) Śniada karnacja jest powszechna w regionie śródziemnomorskim.
Wiktionary
IPA: ˈɕɲadɨ, AS: śńady
Wiktionary
rzecz. śniadość ż.
przysł. śniado
Wiktionary
(1.1) smagły
(1.2) smagły
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
Śniadówka – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie puławskim, w gminie Baranów.
Wieś stanowi sołectwo gminy Baranów. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 333 mieszkańców.
Wikipedia
przymiotnik od: Śniardwy (jezioro)
SJP.pl
największe jezioro w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna
(1.1) geogr. polodowcowe jezioro w północno-wschodniej Polsce, na Mazurach;
Wiktionary
Śniardwy – największe jezioro w Polsce, w województwie warmińsko-mazurskim, w powiatach: mrągowskim i piskim, położone w Krainie Wielkich Jezior Mazurskich, w dorzeczu Pisy. Jest to jezioro polodowcowe.
Wikipedia
(1.1) System wodny jezior Śniardwy, Kaczerajno, Seksty, Warnołty obejmuje obszar o powierzchni 113,4 km².
Wiktionary
(1.1) hist. Śniardły
Wiktionary
1. dawniej: pień drzewa, pniak;
2. gwarowo: ul kłodowy
SJP.pl
Śniatowo (niem. "Schnatow") – osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim, w gminie Kamień Pomorski, przy drodze wojewódzkiej nr 106 Rzewnowo – Golczewo – Stargard – Pyrzyce. Miejscowość leży nad południowo-wschodnim brzegiem Jeziora Śniatowskiego.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w zachodniej części Ukrainy;
Wiktionary
Śniatyn (ukr. Снятин, "Sniatyn") – miasto na Ukrainie, w obwodzie iwanofrankiwskim, nad Prutem, w rejonie kołomyjskim (do 2020 roku siedziba rejonu śniatyńskiego), siedziba hromady Śniatyn.
Miasto królewskie lokowane w 1411 roku położone było w XVI wieku w województwie ruskim. Śniatyn uzyskał prawo składu w 1635 roku.
Wikipedia
przym. śniatyński
Wiktionary
osada dyszla złożona z dwóch drążków
SJP.pl
rozszczepka śnicianka - gatunek motyla z rodziny mrocznicowatych
SJP.pl
handlowa nazwa środka grzybobójczego do zaprawiania ziarna
SJP.pl
handlowa nazwa środka grzybobójczego do zaprawiania ziarna
SJP.pl
o cechach śnieciowatych (rodzina grzybów)
SJP.pl
Śnieciowate ("Tilletiaceae" J. Schröt.) – rodzina grzybów z klasy płaskoszy ("Exobasidiomycetes"). Grzyby mikroskopijne, obligatoryjne pasożyty roślin.
Wikipedia
o cechach śnieciowatych (rodzina grzybów)
SJP.pl
monotypowy rząd grzybów z gromady podstawczaków
SJP.pl
Śnieciowce ("Tilletiales" Haeckel) – rząd grzybów z klasy płaskoszy ("Exobasidiomycetes"). Grzyby mikroskopijne, obligatoryjne pasożyty roślin.
Wikipedia
grzyb z gromady podstawczaków, szkodnik upraw pszenicy i cebuli
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
roślina cebulowa, zimotrwała, popularna we florystyce
SJP.pl
Śn
Wikipedia
przymiotnik
(1.1) stpol. jadalny
Wiktionary
IPA: ˈɕɲɛdnɨ, AS: śńedny
Wiktionary
Śniedzanowo – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie sierpeckim, w gminie Rościszewo. Ma status sołectwa.
Prywatna wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie sierpeckim województwa płockiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.
Wikipedia
jasnozielony nalot zasadowych węglanów miedzi tworzący się na powierzchni miedzi albo jej stopów pod wpływem wilgoci i powietrza, niekiedy wytwarzany sztucznie; patyna; grynszpan szlachetny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zielonkawy lub niebieskawy nalot, powstający na metalach wskutek utleniania się ich powierzchni
Wiktionary
(1.1) patyna
Wiktionary
rodzaj opadu atmosferycznego, składający się z kryształków zamrożonej wody
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) meteorol. opad w postaci kryształków lodu;
(1.2) śnieg (1.1) leżący na ziemi, przedmiotach
(1.3) pot. przen. techn. zły obraz na ekranie telewizora
(1.4) daw. przen. kokaina
Wiktionary
Śnieg – opad atmosferyczny (hydrometeor) w postaci kryształków lodu o kształtach głównie sześcioramiennych gwiazdek, łączących się w płatki śniegu. Po opadnięciu na ziemię tworzy porowatą "pokrywę śnieżną", także nazywaną śniegiem.
Śnieg powstaje, gdy w chmurach para wodna krystalizuje (resublimuje), tworząc kryształy lodu. Płatek śniegu to struktura kryształów śniegu, mogąca mieć do kilku centymetrów. Czasem określa się tak samo również pojedyncze kryształki.
Wikipedia
(1.1) Wczoraj spadł pierwszy śnieg tej zimy.
(1.2) Obiecałaś matce, że jej pomożesz w odgarnięciu śniegu.
(1.3) Obudziło go mruganie śniegu na ekranie telewizora.
Wiktionary
IPA: ɕɲɛk, AS: śńek
Wiktionary
rzecz. Śnieżnik m., Śnieżka ż., śniegowiec m., śnieżka ż., śnieżyca ż., śnieżynka ż., naśnieżanie n., śnieżki nmos.
:: zdrobn. śnieżek m.
czas. zaśnieżyć, śnieżyć ndk., odśnieżyć dk., odśnieżać ndk.
przym. śnieżny, śniegowy, śnieżysty, zaśnieżony
ims. zaśnieżony
przysł. śnieżnie, śnieżyście
Wiktionary
(1.2) gw. Górny Śląsk śniyg
Wiktionary
rodzaj opadu atmosferycznego, składający się z kryształków zamrożonej wody
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Śniegocin – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płockim, w gminie Radzanowo.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
przyrząd do pomiaru wielkości opadów śniegu
SJP.pl
1. nieprzemakalny but zimowy; śniegówka;
2. dawniej: gumowy but z wysoką cholewką, nakładany na inny but; śniegówka;
3. rodzaj roślin z rodziny oliwkowatych
SJP.pl
1. nieprzemakalny but zimowy; śniegówka;
2. dawniej: gumowy but z wysoką cholewką, nakładany na inny but; śniegówka;
3. rodzaj roślin z rodziny oliwkowatych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) bot. nazwa systematyczna|Chionanthus virginicus|L.|ref=tak., niskie drzewo lub krzew występujący w Ameryce Północnej, z białymi kwiatami zebranymi w wiechy
(1.2) obuw. zimowy wysoki but
Wiktionary
Śn
Wikipedia
(1.1) Obok domu Marcysi zakwitł śniegowiec posadzony przez jej matkę.
(1.2) Miał na nogach śniegowce, na rękach rękawice, na głowie czapkę i śmieszne gogle.
Wiktionary
rzecz. śnieg mrz., Śnieżnik mrz., śnieżnik mzw./mrz.
przym. śniegowy
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
zrobiony ze śniegu
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący śniegu, odnoszący się do śniegu, zrobiony ze śniegu
Wiktionary
(1.1) Nadciągnęły chmury śniegowe i zrobiło się ciemno.
Wiktionary
rzecz. śnieg mrz., naśnieżanie n., Śnieżnik mrz., śnieżki lm nm., śnieżnik mzw./mrz.
przym. zaśnieżony, śnieżny
Wiktionary
specjalny pojazd komunalny z urządzeniem do mechanicznego zgarniania śniegu i ładowania go na samochody ciężarowe
SJP.pl
element montowany na dachu zapobiegający zsuwaniu się śniegu
SJP.pl
specjalny pojazd gąsienicowy do ubijania świeżego śniegu w górach na trasach narciarskich; ratrak
SJP.pl
Śn
Wikipedia
roślina z rodziny przewiertniowatych o różowych kwiatach i niejadalnych, białych owocach
SJP.pl
Śn
Wikipedia
ptak z rodziny trznadli
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) ornit. nazwa systematyczna|Plectrophenax nivalis|ref=tak., ptak z rzędu wróblowych;
Wiktionary
IPA: ɕɲɛˈɡuwa, AS: śńeguu̯a
Wiktionary
1. zdrobnienie od: śnieguła;
2. roślina o białych kwiatach i wąskich liściach, kwitnąca wczesną wiosną; przebiśnieg, śnieżyczka;
3. kulka śnieżna, śnieżka
SJP.pl
1. but sportowy do grania na śniegu;
2. nieprzemakalny but zimowy; śniegowiec;
3. dawniej: gumowy but z wysoką cholewką, nakładany na inny but; śniegowiec
SJP.pl
1. obuwie sportowe do grania na śniegu;
2. nieprzemakalne obuwie zimowe; śniegowce;
3. dawniej: rodzaj butów zimowych z wysoką cholewą, nakładanych na inne buty; śniegowce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|śnić.
Wiktionary
Śnienie – ósmy solowy album Anity Lipnickiej, który ukazał się 3 listopada 2023 roku. Wydawcą jest Dark Gray Productions, za dystrybucję odpowiada e-Muzyka.
Wikipedia
czas. śnić ndk., wyśnić dk.
rzecz. senność ż., sen mrz.
przysł. sennie
przym. senliwy
Wiktionary
1. grzyb z rodziny śnieciowatych, powodujący szkody w uprawach pszenicy i cebuli, występujący w około 100 gatunkach;
2. choroba wywoływana przez ten grzyb
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) bot. grzyb z rodziny śnieciowatych, powodujący szkody w uprawach pszenicy i cebuli, występujący w około 100 gatunkach
(1.2) bot. choroba wywoływana przez grzyb z rodziny śnieciowatych
Wiktionary
Śnieć (l. mn. śnieci) – grupa infekcyjnych chorób roślin wywołana przez mikroskopijne grzyby z rodziny śnieciowatych ("Tilletiaceae").
Wśród uprawianych w Polsce roślin występują następujące śnieci (w nawiasach wywołujące je patogeny):
Śnieć to także polska nazwa rodzaju "Tilletia".
Wikipedia
drobny opad zimowy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od: śnieg
(1.2) pot. drobny śnieg
forma rzeczownika.
(2.1) D. lm. od: śnieżka
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.2) Gdy szliśmy na przystanek, zaczął padać drobny śnieżek.
Wiktionary
rzecz. śnieg m., śnieżka ż., Śnieżka ż., śnieżki nmos.
czas. zaśnieżyć, śnieżyć ndk.
przym. zaśnieżony
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|śnieżyć.
Wiktionary
czas. śnieżyć
Wiktionary
mała kulka ulepiona ze śniegu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) kulka ulepiona ze śniegu, zwykle używana do zabawy, rzucania w kogoś;
(1.2) ornit. nazwa systematyczna|Montifringilla|ref=tak., mały ptak z rodziny wróbli;
(1.3) lm. zob. śnieżki.
Wiktionary
Śnieżka (cz., niem. "Schneekoppe") – najwyższy szczyt Karkonoszy oraz Sudetów, jak również Czech, województwa dolnośląskiego, a także całego Śląska. Najwybitniejszy szczyt Polski i Czech (MDW 1184 m). Jego oficjalna wysokość bezwzględna to 1603,30 m n.p.m. względem średniego poziomu Morza Bałtyckiego. Podawana powszechnie w publikacjach sprzed 2014 roku wysokość 1602 m odnosi się nie do wierzchołka góry, lecz do jednego z punktów osnowy geodezyjnej, zlokalizowanych w obrębie kopuły szczytowej.
Wikipedia
(1.1) W drodze ze szkoły dzieci rzucały się śnieżkami.
Wiktionary
IPA: ˈɕɲɛʃka, AS: śńeška
Wiktionary
rzecz. śnieżyca ż., śnieg m., śnieżek m., śnieżynka, Śnieżka ż., śnieżki nmos.
czas. śnieżyć, zaśnieżyć
przym. śnieżny, zaśnieżony
ims. zaśnieżony
Wiktionary
(1.1) gałka
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) zabawa we wzajemne obrzucanie się śniegiem
forma rzeczownika.
(2.1) D. lp., M., B. i W. lm. od: śnieżka
Wiktionary
Śnieżki (białorus. "Снежкі") – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie bielskim, w gminie Boćki.
Wikipedia
IPA: ˈɕɲɛʃʲci, AS: śńešʹḱi
Wiktionary
rzecz. śnieżka ż., Śnieżka ż., śnieg m., śnieżyca ż., śnieżynka ż., śnieżek m., Śnieżek m.
czas. śnieżyć, zaśnieżyć
przym. śnieżny, śniegowy
Wiktionary
zabawka do robienia kulek ze śniegu; kulkomat
SJP.pl
Śnieżkowice – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie ostrowieckim, w gminie Waśniów. Ma status sołectwa. Leży przy DW751.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.
Wikipedia
Śnieżnica (1006 m) – szczyt w Beskidzie Wyspowym.
Wikipedia
przymiotnik od: Śnieżnica, Śnieżnik
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze Śnieżnikiem, dotyczący Śnieżnika
Wiktionary
rzecz. Śnieżnik m., śnieżnik mzw./mrz.
Wiktionary
przysłówek
(1.1) właściwie dla śniegu
Wiktionary
(1.1) Upaćkaliście mój śnieżnie biały obrus.
Wiktionary
rzecz. śnieg m.
przym. śnieżny, zaśnieżony
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówków: śnieżno, śnieżnie
SJP.pl
1. rodzaj roślin cebulowych z rodziny hiacyntowatych, o długich i wąskich liściach;
2. gryzoń z rodziny chomikowatych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) geol. płat śniegu, który nie topnieje nawet latem;
(1.2) bot. nazwa systematyczna|Chionodoxa|Boiss.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny szparagowatych (nazwa systematyczna|Asparagaceae|Juss.|ref=tak.);
(1.3) bot. roślina z rodzaju śnieżnik (1.2)
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(2.1) zool. nazwa systematyczna|Lerwa lerwa|ref=tak., gatunek ptaka z rodziny kurowatych (nazwa systematyczna|Phasianidae|ref=tak.);
(2.2) zool. ptak z gatunku śnieżnik (2.1)
(2.3) zool. nazwa systematyczna|Chionomys|ref=tak., rodzaj ssaka z rodziny chomikowatych (nazwa systematyczna|Cricetidae|ref=tak.);
(2.4) zool. gryzoń z rodzaju śnieżnik (2.3)
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. Śnieżnik m., śnieg m., śnieżynka ż., śniegowiec m.
czas. śnieżyć ndk., zaśnieżyć dk., odśnieżać ndk., odśnieżyć dk.
przym. śnieżny, śniegowy, śnieżnikowy, śnieżnicki
Wiktionary
przysłówek sposobu
(1.1) z użyciem śnieżnobiałej barwy
Wiktionary
(1.1) Wokół chatki zrobiło się śnieżnobiało.
Wiktionary
przym. śnieżnobiały
Wiktionary
biały jak śnieg, bardzo biały; śnieżysty, śnieżny
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) książk. biały jak śnieg, bardzo biały
Wiktionary
(1.1) Kupiłam sobie wczoraj śnieżnobiałą bluzkę.
Wiktionary
IPA: ˌɕɲɛʒnɔˈbʲjawɨ, AS: śńežnobʹi ̯au̯y
Wiktionary
przym. śnieżysty
przysł. śnieżnobiało
Wiktionary
(1.1) śnieżysty, czysto biały, biały jak śnieg, biały jak kreda
Wiktionary
mający pióra białe jak śnieg
SJP.pl
mający skrzydła w kolorze śniegu; białoskrzydły
SJP.pl
związany ze śniegiem, dotyczący śniegu (np. skuter śnieżny)
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący śniegu, związany ze śniegiem, obfitujący w śnieg, utworzony ze śniegu
(1.2) biały jak śnieg
Wiktionary
(1.1) Zeszłoroczna zima była niezwykle śnieżna.
Wiktionary
IPA: ˈɕɲɛʒnɨ, AS: śńežny
Wiktionary
rzecz. Śnieżnik mrz., Śnieżka ż., śnieg m., śnieżka ż., śnieżynka ż., śnieżyca ż., śnieżki nmos., naśnieżanie n., śnieżnik mzw./mrz.
przym. śniegowy, śnieżysty, zaśnieżony
przysł. śnieżnie, śnieżyście
czas. śnieżyć ndk.
ims. zaśnieżony
Wiktionary
(1.2) śnieżnobiały
Wiktionary
1. obfite opady śniegu połączone z silnym wiatrem; zamieć śnieżna, burza śnieżna, zawierucha śnieżna, zadymka;
2. roślina cebulowa z rodziny amarylkowatych, o wąskich liściach i dzwonkowatych, białych kwiatach z żółtymi plamkami, pochodząca z Eurazji
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) intensywny i obfity opad śniegu połączony z silnym wiatrem;
(1.2) bot. górska roślina cebulowa z rodziny amarylkowatych (Leucojum L.);
(1.3) ornit. ptak z rodziny kaczkowatych
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
IPA: ɕɲɛˈʒɨt͡sa, AS: śńežyca
Wiktionary
rzecz. śnieg m., śnieżka ż., śnieżyczka ż., śnieżynka ż., śnieżki nmos.
przym. śnieżny, śnieżysty
czas. śnieżyć, zaśnieżyć
przysł. śnieżyście
Wiktionary
(1.3) gęś śnieżna
Wiktionary
śnieżyczka przebiśnieg - roślina cebulkowa należąca do rodziny amarylkowatych, o równowąskich liściach i mlecznobiałych kwiatach zakwitających wczesną wiosną, pochodząca z Europy; przebiśnieg
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) bot. nazwa systematyczna|Galanthus nivalis|L.|ref=tak., śnieżyczka przebiśnieg, przebiśnieg;
(1.2) bot. nazwa systematyczna|Galanthus|L.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny amarylkowatych;
Wiktionary
Śn
Wikipedia
rzecz. śnieg m., śnieżyca ż.
przym. śnieżny
Wiktionary
(1.1) śnieżyczka przebiśnieg, przebiśnieg
Wiktionary
płatek śniegu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pojedynczy płatek śniegu
(1.2) przen. iron. młody człowiek z pokolenia płatków śniegu
(1.3) przen. pomocnica świętego Mikołaja
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
IPA: ɕɲɛˈʒɨ̃nka, AS: śńežỹnka
Wiktionary
rzecz. śnieg m., śnieżka ż., Śnieżka ż., Śnieżnik mrz., śnieżki nmos., śnieżyca ż., śnieżnik mzw./mrz., śnieguliczka ż., przebiśnieg m.
przym. śnieżny, zaśnieżony, śniegowy, śnieżnicki
czas. śnieżyć ndk., naśnieżyć dk., odśnieżać ndk., odśnieżyć dk., zaśnieżać ndk., zaśnieżyć dk.
Wiktionary
(1.1) płatek śniegu
Wiktionary
przymiotnik jakościowy
(1.1) obfity w śnieg, zasypany śniegiem
(1.2) śnieżnobiały (kolor)
Wiktionary
rzecz. śnieg m., śnieżyca ż.
przym. śnieżny, śnieżnobiały
przysł. śnieżyście
Wiktionary
(1.1) śniegowy, śnieżny
(1.2) biały
Wiktionary
o śniegu: gęsto padać
SJP.pl
czasownik
(1.1) padać (o śniegu)
(1.2) mieć zakłócenia (o obrazie w telewizorze)
Wiktionary
(1.1) Na dworze był mróz i śnieżyło.
(1.2) Porusz anteną, znowu obraz śnieży i nic nie widać!
Wiktionary
IPA: ˈɕɲɛʒɨt͡ɕ, AS: śńežyć
Wiktionary
rzecz. śnieżnik mzw./mrz., śnieżek mrz., śnieżyca ż., śnieżynka ż., Śnieżnik mrz., Śnieżka ż., śnieżenie n., śnieg m., śnieżka ż., śnieżki
czas. ośnieżyć
przym. śnieżny, zaśnieżony
ims. zaśnieżony
przysł. śnieżyście
Wiktionary
przysłówek
(1.1) właściwie dla śniegu
Wiktionary
(1.1) Za oknami zrobiło się śnieżyście biało.
Wiktionary
rzecz. śnieg m., śnieżyca ż.
czas. śnieżyć ndk.
przym. śnieżysty, śnieżny
Wiktionary
(1.1) śnieżnie
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: śnieżyście
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|śniodać.
Wiktionary
czas. śniodać ndk.
Wiktionary
czasownik
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. jeść śniadanie
Wiktionary
(1.1) Chcesz śniodać?
(1.1) Ty żeś wstoł tak późno. Śniodosz ty jeszcze abo czekosz na obiod?
Wiktionary
IPA: 'ɕɲɔdat͡ɕ, AS: śńodać
Wiktionary
rzecz. śniadalnia ż., śniodanie n., śniadanie
przym. śniadaniowy
czas. śniadać ndk.
Wiktionary
element zabezpieczający otwór prowadzący do barci
SJP.pl
Śniot – stosowana w bartnictwie duża dębowa deska z dwoma otworami na dole i na górze, którą zawieszano na tzw. kluczach – dwóch hakowato zakończonych kołkach zamocowanych nad i pod barcią. Przeznaczeniem śniota było zabezpieczenie barci przed szkodnikami, np. dzięciołami lub działaniem niekorzystnych czynników atmosferycznych.
Wikipedia
roślina z rodziny baldaszkowych; podagrycznik
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. śnieg
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gwara. narkomanów: herbata
Wiktionary
IPA: ˈɕɲuwka, AS: śńuu̯ka
Wiktionary
1. widzieć coś we śnie;
2. marzyć o czymś
SJP.pl
czasownik
(1.1) widzieć sen podczas spania
(1.2) przen. marzyć o czymś; myśleć nielogicznie lub nierozsądnie
Wiktionary
IPA: ɕɲit͡ɕ, AS: śńić
Wiktionary
rzecz. śnienie n., sennik m., sen, senność
przym. senny
przysł. sennie
Wiktionary
(1.2) marzyć
Wiktionary
o rybach: nieżywy, uduszony
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) ryb. zool. o rybie: nieżywy w wyniku uduszenia
(1.2) pot. o człowieku: obojętny na wszystko
Wiktionary
(1.1) Wczoraj rybacy wyłowili z morza wiele śniętych ryb.
(1.1) U nas w domu nikt nie lubi zabijać karpi, więc kupujemy śnięte.
(1.2) Po tych tabletkach chodziłam śnięta cały dzień.
Wiktionary
czas. snąć ndk.
Wiktionary
(1.2) przymulony
Wiktionary
skrót od: Światowa Organizacja Zdrowia
SJP.pl
skrótowiec
(1.1) = Światowa Organizacja Zdrowia
Wiktionary
skrót od: świętej pamięci (czytany jako całe wyrażenie)
SJP.pl
skrót
(1.1) = o osobie: świętej pamięci (tzn. nieżyjący już)
Wiktionary
(1.1) Tak mawiał twój śp. dziadek.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛ̃ntɛj pãˈmʲjɛ̇̃ɲt͡ɕi, AS: śfʹi ̯ẽntei ̯ pãmʹi ̯ė̃ńći
Wiktionary
(1.1) niech odpoczywa w pokoju / niech spoczywa w pokoju
Wiktionary
ozdoba szczytu dachu, zwykle w kształcie baranich rogów i zwierzęcych głów; szparogi, rogacze, rogowniki
SJP.pl
Śparogi lub śwarogi, szparogi – ozdobne zwieńczenie szczytu dachu. Może przyjmować kształt baranich rogów, głów zwierzęcych, ptasich dziobów, toporków, także roślin. Tego typu dekorację można spotkać najczęściej w budownictwie ludowym na Podlasiu i na Kurpiach.
Wikipedia
ozdobny koniec jednej ze skrajnych krokwi skrzyżowanych u góry dachu; szparóg
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gwara. wojsk. żart
Wiktionary
IPA: ɕpas, AS: śpas
Wiktionary
dawniej: spichlerz; derda
SJP.pl
zwężający się na końcu w szpic; spiczasty; szpiczasty
SJP.pl
śpieszek cieplarniany - owad z rzędu prostoskrzydłych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|śpieszyć.
Wiktionary
IPA: ɕpʲjɛˈʃɛ̃ɲɛ, AS: śpʹi ̯ešẽńe
Wiktionary
czas. śpieszyć
Wiktionary
przysłówek
(1.1) z pośpiechem
Wiktionary
(1.1) Śpiesznie wsiedliśmy do taksówki.
Wiktionary
przysł. spiesznie, śpieszno, spieszno
czas. śpieszyć
rzecz. spieszność ż.
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówków: śpiesznie, śpieszno
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: śpieszny
SJP.pl
śpiesznik rysień - gatunek pająka z rodziny śpiesznikowatych
SJP.pl
o cechach śpiesznikowatych (rodzina pająków)
SJP.pl
Śpiesznikowate (Oxyopidae) – rodzina pająków z podrzędu Opisthothela. Śpieszniktowate to pająki drapieżne, które żyją na roślinach, kwiatach i krzewach. Co najmniej jeden gatunek wykazuje zachowania społeczne. W Polsce występuje jeden gatunek – śpiesznik rysień ("Oxyopes ramosus").
Wikipedia
o cechach śpiesznikowatych (rodzina pająków)
SJP.pl
szybki, prędki, pośpieszny; spieszny
SJP.pl
1. pośpieszać dokądś
2. śpiesznie coś robić, zabierać się do czegoś z ochotą
3. śpieszyć się:
a) wykonywać coś z pośpiechem
b) mieć mało czasu
c) o zegarze: wskazywać późniejszą godzinę, niż jest istotnie
SJP.pl
czasownik nieprzechodni niedokonany
(1.1) książk. zdążać dokądś szybko
(1.2) książk. zabierać się do czegoś tak szybko, jak to możliwe, ochoczo
czasownik zwrotny niedokonany śpieszyć się
(2.1) robić coś szybko, chcieć z czymś zdążyć
Wiktionary
(2.1) Śpieszyła się z przygotowaniem kolacji, żeby zdążyć przed jego przyjściem.
Wiktionary
IPA: ˈɕpʲjɛʃɨt͡ɕ, AS: śpʹi ̯ešyć
Wiktionary
rzecz. pośpiech m., spieszność ż., spieszenie n., śpieszenie n., pospieszanie n., pośpieszanie n., pośpieszenie n., pospieszenie n., pospieszny mrz.
czas. spieszyć ndk., pośpieszać ndk., pospieszać ndk., pośpieszyć dk., pospieszyć dk.
przym. śpieszny, spieszny, pospieszny, pośpieszny
przysł. śpiesznie, spiesznie
Wiktionary
(1.1) spieszyć
(1.2) spieszyć
(2.1) spieszyć się
Wiktionary
1. efekt pracy strun głosowych podczas procesu śpiewania;
2. melodyjne dźwięki wydawane przez niektóre ptaki; śpiewy;
3. potocznie:
a) nauka śpiewu jako przedmiot w szkole;
b) lekcja tego języka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) dźwięki zróżnicowane w natężeniu i wysokości, wydawane przez głos ludzki;
(1.2) przyjemne dla ucha dźwięki wydawane przez niektóre ptaki
Wiktionary
Artykuł ten został zgłoszony do umieszczenia na w rubryce „”. Pomóż nam go sprawdzić:.
Śpiew – sposób posługiwania się głosem, polegający na celowym kształtowaniu i organizowaniu jego brzmienia w przebieg muzyczny. Może łączyć się z tekstem słownym albo obywać się bez słów, a granica między śpiewem a mową, recytacją i innymi formami wokalizacji bywa płynna oraz zależna od tradycji i kontekstu wykonawczego.
Wikipedia
(1.1) Od tygodnia chodzę na lekcje śpiewu i myślę, że to jest to.
(1.1) Oczywiście były też wspólne śpiewy i tańce.
(1.2) Każdego ranka budzi mnie śpiew ptaków.
Wiktionary
IPA: ɕpʲjɛf, AS: śpʹi ̯ef
Wiktionary
rzecz. śpiewniczek mrz., śpiewactwo n., zaśpiewacz mos., śpiewak m., śpiewaczka ż., śpiewanie n., zaśpiewanie n., wyśpiewywanie n., wyśpiewanie n., podśpiewywanie n., śpiewka ż., śpiewnik m., przyśpiewka ż., śpiewność ż.
czas. śpiewać ndk., zaśpiewać dk., wyśpiewywać ndk., wyśpiewać dk., podśpiewywać ndk.
przym. śpiewny, śpiewaczy
przysł. śpiewająco, śpiewnie
Wiktionary
dotyczący śpiewaka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) działalność chórów i ich związków
(1.2) ogół śpiewaków
Wiktionary
czas. śpiewać ndk., zaśpiewać dk.
przym. śpiewaczy
rzecz. śpiew mrz., śpiewaczka ż., śpiewak mos., śpiewnik mrz.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zdrobn. od śpiewak
Wiktionary
rzecz. śpiewak m.
Wiktionary
→ śpiewak
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) fż. od: śpiewak
Wiktionary
(1.1) Na niewielką scenę w kącie sali wrócił właśnie, z przysługującej mu piętnastominutowej przerwy rekreacyjnej, trzyosobowy zespół złożony z gitarzysty, perkusisty i śpiewaczki o platynowych włosach, ubranej w czarno-srebrzystą suknię niepotrzebnie mocno odsłaniającą dekolt.
Wiktionary
IPA: ɕpʲjɛˈvat͡ʃka, AS: śpʹi ̯evačka
Wiktionary
rzecz. śpiewnik mrz., śpiewka ż., śpiewanie n., śpiew m.
:: fm. śpiewak m.
czas. zaśpiewać, piać, śpiewać ndk.
przym. śpiewaczy
przysł. śpiewająco
Wiktionary
przymiotnik od: śpiewak
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze śpiewactwem, dotyczący śpiewactwa
przymiotnik dzierżawczy
(2.1) należący do śpiewaków
Wiktionary
czas. śpiewać ndk., zaśpiewać dk.
rzecz. śpiewność ż., śpiewnik mrz., śpiew mrz., śpiewactwo n., śpiewaczka ż., śpiewak mos.
Wiktionary
jeden z rzędów ptaków grzebieniowych
SJP.pl
Śpiewające (Oscines) – podrząd ptaków z rzędu wróblowych (Passeriformes) obejmujący ponad 5000 gatunków. Mają specyficzną budowę podniebienia i krtani z wieloma mięśniami głosowymi (tzw. syrinks), umożliwiającą im wydawanie głosów godowych, tworzących zróżnicowany i wyszukany ptasi śpiew. Mają także szczególną budowę stóp. Uważa się, że ptaki śpiewające wyewoluowały około 50 mln lat temu na kontynencie Gondwany.
Wikipedia
przysłówek
(1.1) nadzwyczaj dobrze, często przy jednoczesnym braku dorównujących poziomowi starań
(1.2) dosł. w sposób śpiewający, śpiewając
Wiktionary
(1.1) Obecnie prawie każdy mieszkaniec naszego powiatu zna śpiewająco numery alarmowe.
(1.1) Specjalista „Gazety Wyborczej” od tematyki przyrodniczej Adam Wajrak oblał maturę ze swojej ulubionej biologii, bo nałykał się otępiających środków antyalergicznych. Rok później, już bez leków, zdał śpiewająco.
(1.2) Wszyscy życzą mu sto lat! Na urodzinach przekonywali o tym śpiewająco.
Wiktionary
rzecz. śpiewnik mrz., śpiewanie n., śpiew mrz., śpiewak mos., śpiewaczka ż.
czas. śpiewać
Wiktionary
o cechach śpiewających
SJP.pl
drozd śpiewak; ptak z rodziny drozdów
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mężczyzna lub chłopiec, który śpiewa
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(2.1) ptak śpiewający
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Bo jak muzyka jest brzydka, taka, co tak się wydzierają, to człowiek zaraz ma ochotę złapać takiego śpiewaka za pysk i tak mu przywalić, żeby on wreszcie przestał się drzeć.
Wiktionary
IPA: ˈɕpʲjɛvak, AS: śpʹi ̯evak
Wiktionary
rzecz. śpiewność ż., śpiewnik m., śpiewka ż., śpiewanie n., śpiew m., zaśpiewanie n., zaśpiew m., wyśpiewanie n., pianie n., śpiewanka ż.
:: fż. śpiewaczka ż.
czas. śpiewać ndk., zaśpiewać dk., wyśpiewać dk., piać ndk.
przym. śpiewaczy, śpiewny
przysł. śpiewająco
Wiktionary
(1.1) wokalista
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) o ludziach: wykonywanie melodii głosem
(1.2) o ptakach, wielorybach: wydawanie dźwięków przypominających melodię
(1.3) pot. wydawanie tajemnic
(1.4) pot. biegłe udzielanie odpowiedzi w czasie egzaminu ustnego
Wiktionary
IPA: ɕpʲjɛˈvãɲɛ, AS: śpʹi ̯evãńe
Wiktionary
rzecz. zaśpiewanie n., wyśpiewanie n., śpiew m., śpiewak m., śpiewaczka ż., śpiewka ż., śpiewnik mrz., śpiewność ż.
czas. śpiewać ndk., zaśpiewać dk., wyśpiewać dk.
przym. śpiewny
przysł. śpiewnie, śpiewająco
Wiktionary
(1.3) sypanie, wkopywanie, wydawanie
Wiktionary
prosta piosenka
SJP.pl
używać strun głosowych celem wyprodukowania dźwięków nazywanych śpiewem
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany (dk. zaśpiewać)
(1.1) muz. wykonywać melodię głosem
(1.2) przen. pot. zdradzać podczas przesłuchania tajemnice
Wiktionary
(1.1) Śliczne córki nauczyciela śpiewały do wtóru ojcowskim skrzypkom. Starszej, Pelagii, przelotnej sympatii (bo czołową adresatką „tęsknot” gimnazjalistów była panna Olimpia Drwęska, o iście olimpijskiej urodzie), wpisał 19-letni Janek w imionnik dwa wiersze „Bądź silną i mężną”, „Bądź Polką”.
(1.2) „Och, na pewno będzie śpiewał!” – powiedział kat rozgrzewając kleszcze.
Wiktionary
IPA: ˈɕpʲjɛvat͡ɕ, AS: śpʹi ̯evać
Wiktionary
rzecz. śpiew m., zaśpiew m., śpiewanie n., śpiewak m., śpiewaczka ż., śpiewnik m., śpiewniczek m., przyśpiewka ż., śpiewka ż., śpiewność ż.
czas. zaśpiewać dk., odśpiewać dk., podśpiewywać ndk., pośpiewywać ndk., wyśpiewać dk., dośpiewać dk./ndk.
przym. śpiewny, śpiewaczy
ims. śpiewająco, śpiewający
przysł. śpiewnie
Wiktionary
(1.1) wokalizować
(1.2) sypać
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) prosta piosenka
(1.2) przen. rzecz ciągle powtarzana
(1.3) białystok. próba chóru cerkiewnego
Wiktionary
(1.2) Znam tę jej śpiewkę o tym, że nie ma pieniędzy. Ciekawe tylko skąd ma na takie ciuchy.
(1.3) Halina na pierwszą śpiewkę przyszła z koleżanką, wtedy już chórzystką, obecną matuszką Barbarą.
Wiktionary
IPA: ˈɕpʲjɛfka, AS: śpʹi ̯efka
Wiktionary
rzecz. przyśpiewka ż., śpiew m., śpiewak m., śpiewaczka ż., śpiewanie n.
przym. śpiewny
przysł. śpiewnie
czas. śpiewać
Wiktionary
zdrobnienie od: śpiewnik
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od: śpiewnik
(1.2) mały śpiewnik
Wiktionary
(1.2) Kompakt, kaseta i śpiewniczek osiągnęły w licytacji jedenastokrotne przebicie ceny wywoławczej.
Wiktionary
rzecz. śpiew mrz., śpiewnik mrz.
czas. śpiewać
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówków: śpiewnie, śpiewno
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: śpiewny
SJP.pl
zbiór tekstów i nut piosenek
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) książka, książeczka lub zeszyt z tekstami, czasem też nutami, piosenek
Wiktionary
Śpiewnik – publikacja w formie książki lub zeszytu, która zawiera nuty i teksty pieśni lub piosenek. Współcześnie śpiewniki są również dostępne jako publikacje elektroniczne, aplikacje mobilne oraz strony internetowe.
Ze względu na rodzaj zamieszczonych pieśni można wyróżnić różne typy śpiewników: m.in. szkolne, narodowe, kościelne oraz ludowe. Śpiewniki zawierające pieśni religijne lub śpiewy liturgiczne nazywane są kancjonałami.
Wikipedia
(1.1) Zawsze w góry zabieram swój stary, harcerski śpiewnik.
Wiktionary
IPA: ˈɕpʲjɛvʲɲik, AS: śpʹi ̯evʹńik
Wiktionary
rzecz. śpiew m., śpiewanie n., śpiewak m., śpiewaczka ż., przyśpiewka ż., zaśpiew m.
:: zdrobn. śpiewniczek m.
czas. śpiewać, zaśpiewać, podśpiewywać, wyśpiewać, odśpiewać, przyśpiewywać, prześpiewać
przym. śpiewny, śpiewaczy, śpiewnikowy
przysł. śpiewnie, śpiewająco
Wiktionary
(1.1) daw. piosennik
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha tego, co śpiewne
Wiktionary
rzecz. śpiew m., śpiewanie n., zaśpiewanie n., podśpiewywanie n., śpiewak m., śpiewaczka ż., śpiewnik m., wyśpiewywanie n., wyśpiewanie n., zaśpiew m.
czas. śpiewać ndk., zaśpiewać dk., podśpiewywać ndk., wyśpiewywać ndk., wyśpiewać dk.
przym. śpiewny, śpiewaczy
przysł. śpiewnie
Wiktionary
przypominający śpiew, np. śpiewny język, śpiewna wymowa
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) podobny do śpiewu
(1.2) chętny do śpiewu
Wiktionary
(1.1) Uwielbiam hiszpańszczyznę za jej śpiewne brzmienie.
(1.2) […] niech jej słowik śpiewny / Zazdrości głosu, a synogarlica / Wiernością zrówna…
Wiktionary
rzecz. śpiewak mzw./mos., śpiew m., śpiewność ż.
czas. śpiewać ndk.
przysł. śpiewnie
Wiktionary
(1.1) melodyjny
Wiktionary
forma teatralna, łącząca elementy opery buffo i komedii, w której fragmenty wokalne występują obok mówionych; singspiel
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) muz. zwykle żartobliwy utwór sceniczny, w którym dominujący tekst mówiony przeplatany jest piosenkami
Wiktionary
IPA: ɕpʲjɛˈvɔɡra, AS: śpʹi ̯evogra
Wiktionary
(1.1) singspiel, wodewil, melofarsa
Wiktionary
1. efekt pracy strun głosowych podczas procesu śpiewania;
2. melodyjne dźwięki wydawane przez niektóre ptaki; śpiewy;
3. potocznie:
a) nauka śpiewu jako przedmiot w szkole;
b) lekcja tego języka
SJP.pl
potocznie: śpiewać wielokrotnie, co jakiś czas
SJP.pl
wieś w Polsce
SJP.pl
Śpiglówka (niem.: "Spiegelowken", 1938–1945 "Spiegelswalde") – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie kętrzyńskim, w gminie Reszel.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.
Wikipedia
1. żartobliwie: senność, chęć do spania;
2. regionalnie: wydzielina z nosa; gil, smark
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męski
(1.1) pot. wydzielina z nosa o charakterze kataru
(1.2) przest. senność
(1.3) rzad. biol. szpik
Wiktionary
IPA: ɕpʲik, AS: śpʹik
Wiktionary
(1.1) gil
(1.3) war. szpik
Wiktionary
człowiek lubiący długo spać
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) człowiek lubiący dużo, długo spać
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(2.1) pot. grudka wydzielin z oka, zbierająca się w jego rogu podczas snu
(2.2) śpiochy zob. śpioszki.
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Z niego jest prawdziwy śpioch.
(2.1) Masz śpiocha w prawym oku.
Wiktionary
IPA: ɕpʲjɔx, AS: śpʹi ̯oχ
Wiktionary
rzecz. śpiący mos., zdrobn. śpioszek
czas. spać
ims. śpiący
przym. śpiący
Wiktionary
(2.1) ropa
Wiktionary
potocznie: spać; kimać, lulać, spaciać, spaćkać
SJP.pl
dziecięce ubranie do spania; śpioszki
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
zdrobnienie od: śpioch
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zdrobn. śpioch
Wiktionary
rzecz. śpioch mzw./mos.
Wiktionary
zdrobnienie od: śpioch
SJP.pl
dziecięce ubranie do spania; śpiochy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, liczba mnoga
(1.1) jednoczęściowa pidżama dla małych dzieci
(1.2) zaschnięta wydzielina gromadząca się w kącikach oczu podczas snu
forma rzeczownika|rodzaj=męskozwierzęcy.
(2.1) plural|śpioszek.
Wiktionary
(1.1) Wśród śpioszków największym wzięciem cieszą się te rozpinane w kroku. Występują praktycznie we wszystkich odcieniach i kolorach.
(1.1) W świecie niemowląt nie ma polityki, sporu, konfliktu interesów. Tu królują śpioszki, pieluszki oraz misie – nabyte, rzecz jasna, za becikowe.
Wiktionary
rzecz. śpiochy lm.
czas. spać ndk.
Wiktionary
(1.1) war. śpiochy
Wiktionary
worek do spania
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) turyst. worek do spania;
Wiktionary
Śpiwór („worek do spania”) – rodzaj kołdry turystycznej, która w połączeniu z karimatą oraz namiotem służy za przenośne i łatwe w przygotowaniu miejsce do spania. Wyglądem przypomina nieco zwiniętą w rękaw kołdrę, która po bokach zamykana jest najczęściej na zamek błyskawiczny.
Wikipedia
(1.1) Pokrowiec na śpiwór dziwnym trafem znalazł się obok psiej budy.
(1.1) Tę noc spędzę w śpiworze.
Wiktionary
IPA: ˈɕpʲivur, AS: śpʹivur
Wiktionary
zdrobn. śpiworek mrz.
Wiktionary
(1.1) żart. pierdziworek
Wiktionary
czasownik niedokonany
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. spieszyć
Wiktionary
zmęczony, pragnący snu; senny
SJP.pl
forma czasownika.
(1.1) ims. przymiotnikowy czynny od: spać; taki, który już śpi
przymiotnik
(2.1) taki, któremu chce się spać
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(3.1) gwara. taniec ludowy, odmiana lub fragment kujawiaka
Wiktionary
IPA: ˈɕpʲjɔ̃nt͡sɨ, AS: śpʹi ̯õncy
Wiktionary
rzecz. spanie n., śpiączka ż., śpioch m., śpiochy mos.
czas. spać ndk., sypiać ndk., przysypiać ndk., przysnąć dk., pospać dk., przesypiać ndk., przespać dk., wyspać się dk., wysypiać się ndk., zasypiać ndk., zaspać dk.
przym. wyspany, zaspany
przysł. śpiąco
Wiktionary
(1.1) drzemiący
(2.1) senny, ospały, zaspany
(3.1) kolebany, ksebka
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) med. głębokie zaburzenia świadomości z brakiem przytomności, niereagowaniem nawet na silne bodźce;
(1.2) pot. nieodparta chęć zaśnięcia
Wiktionary
Śpiączka (z κῶμα koma, co znaczy głęboki sen, coma) – głębokie zaburzenie świadomości i przytomności, związane z rozpadem cyklu czuwania i wzbudzenia, objawiające się brakiem reakcji nawet na silne bodźce oraz uogólnionym bezruchem.
Często jest wynikiem urazu pnia mózgu, występuje też przy uszkodzeniu tworu siatkowatego rdzenia kręgowego. Może to być uszkodzenie pierwotne lub wtórne, powstałe w sposób pośredni wskutek np. procesu ekspansywnego lub uszkodzenia pochodzenia naczyniowego.
Wikipedia
(1.1) Epidemia groźnej śpiączki błyskawicznie się rozszerza, a władze przestrzegają przed histerią.
(1.1) W 2003 r., po dwóch miesiącach w śpiączce, zmarł Fermín Etxeberria, pampeluńczyk, który upadł podczas biegu i uderzył głową w bruk.
Wiktionary
przym. śpiączkowy, śpiący
rzecz. śpiący mos.
Wiktionary
(1.1) koma, nieprzytomność, nieświadomość
(1.2) senność
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) med. dotyczący śpiączki, właściwy śpiączce
Wiktionary
rzecz. śpiączka ż.
Wiktionary
spiżarnia, spiżarka; regionalnie:
1. pomieszczenie domowe na produkty spożywcze;
2. przenośnie: zapasy żywności zgromadzone w domu
SJP.pl
skrót od: Świętokrzyski Park Narodowy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męski
(1.1) gwara. więz. kara śmierci
Wiktionary
skrót od:
1. średni, średnio; śred.;
2. średnica; śred.;
3. środa; ś.;
4. środkowy
SJP.pl
skrót
(1.1) = środa
Wiktionary
skrót od: średnio-dolno-niemiecki
SJP.pl
1. skrót od: średnio-górno-niemiecki;
2. skrót od: środkowo-górno-niemiecki
SJP.pl
skrót od: średnio-wysoko-niemiecki; śr.-wys.-niem.
SJP.pl
skrót od: średnio-wysoko-niemiecki; śr.-w.-niem.
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. srebrny
Wiktionary
śr.; skrót od:
1. średni, średnio;
2. średnica
SJP.pl
średniow., średw.; skrót od:
1. średniowiecze;
2. średniowieczny
SJP.pl
1. średniej wielkości;
2. znajdujący się pomiędzy małym a dużym, pośredniej wielkości pod względem miary;
3. przeciętny
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) przeciętny, taki sobie
(1.2) będący pośrodku między czymś małym a dużym (np. pod względem masy, siły, natężenia); nie najmniejszy i nie największy
(1.3) mat. stanowiący wynik dzielenia sumy składników przez ich liczbę lub będący oszacowaniem tej wielkości
Wiktionary
(1.1) Film był średni, ale Angelina Jolie zagrała całkiem nieźle.
(1.2) Był to chłop średniego wzrostu z szeroką piersią i potężnymi ramionami.
(1.3) Średni wiek internauty w Polsce to trzydzieści sześć lat.
Wiktionary
IPA: ˈɕrɛdʲɲi, AS: średʹńi
Wiktionary
rzecz. średnia ż., średnica ż., średnik m., średniówka ż., pośrednik m., pośrednictwo n., średniak m., średniość ż.
czas. uśredniać ndk., uśrednić dk.
przym. pośredni, bezpośredni, średnicowy
przysł. średnio
Wiktionary
(1.1-2) przest. średny, stpol. szredni, przest. sprzedni, gwara. strzeni, gwara. weśredni
(1.1) zwykły, przeciętny
(1.2) umiarkowany
Wiktionary
1. średniej wielkości;
2. znajdujący się pomiędzy małym a dużym, pośredniej wielkości pod względem miary;
3. przeciętny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mat. pot. średnia arytmetyczna, wynik dzielenia sumy danych składników przez ich liczbę;
(1.2) mat. funkcja wieloargumentowa, niemalejąca ze względu na każdy swój argument, o wartościach nie mniejszych od minimum argumentów i nie większych od maksimum argumentów;
forma przymiotnika.
(2.1) ż. M., W. lp. od: średni
Wiktionary
Zobacz też: Średnia w innych znaczeniach tej nazwy.
Średnia – w najogólniejszej wersji dowolna funkcja formula_1 spełniająca, dla dowolnych formula_2 warunek
Wikipedia
(1.1) Nauczyciele wystawili już wszystkie oceny, muszę obliczyć swoją średnią.
(1.1) Średnia wieku w jego firmie to 45+.
(2.1) Piłem tę nową kawę, ale jest średnia.
Wiktionary
przym. średni
przysł. średnio
rzecz. średnica ż.
Wiktionary
(1.1) przeciętna, średnia arytmetyczna
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zdrobn. od średniak
Wiktionary
rzecz. średniak m.
Wiktionary
1. osoba przeciętna i niczym się niewyróżniająca; przeciętniak, szaraczek, szarak;
2. dziecko w przedszkolu w średniej grupie wiekowej;
3. przestarzale: rolnik posiadający średniej wielkości gospodarstwo rolne
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) przedszkolak z drugiej grupy wiekowej; starszy od malucha, a młodszy od starszaka
(1.2) ktoś przeciętny w pewnej dyscyplinie
(1.3) techn. rodzaj pilnika
(1.4) hist. socjol. średniozamożny chłop
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
IPA: ˈɕrɛdʲɲak, AS: średʹńak
Wiktionary
rzecz. średnica ż., średnik mrz., średniaczek mos.
przym. średni
Wiktionary
(1.2) przeciętniak
Wiktionary
1. osoba przeciętna i niczym się niewyróżniająca; przeciętniak, szaraczek, szarak;
2. dziecko w przedszkolu w średniej grupie wiekowej;
3. przestarzale: rolnik posiadający średniej wielkości gospodarstwo rolne
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwa 14-punktowego stopnia pisma w poligrafii (1 punkt typograficzny to około 3/8 mm); mitel
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) typogr. druk. w systemie miar typograficznych Didota stopień czcionki odpowiadający czternastu punktom (5,2626 mm)
Wiktionary
IPA: ˈɕrɛdʲɲãn, AS: średʹńãn
Wiktionary
(1.1) mitel, mytel
Wiktionary
potocznie: coś przeciętnego, niewyróżniającego się żadnymi szczególnymi cechami
SJP.pl
1. niezbyt dobry pod jakimś względem;
2. mniej więcej średniego wzrostu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) geom. odcinek prowadzący od jednej do drugiej krawędzi okręgu, koła lub przekroju cylindra i przechodzący przez jego środek;
(1.2) geom. długość średnicy (1.1)
(1.3) geom. ogólnie: odległość między najdalszymi punktami figury
Wiktionary
Zasugerowano, aby ten artykuł na różne artykuły – Średnica okręgu i Średnica zbioru
Ta strona dotyczy matematycznego pojęcia średnicy oraz jej znaku. Zobacz też: Średnica, Ø – litera alfabetu duńskiego, islandzkiego i norweskiego, ∅ – znak zbioru pustego oraz ø – litera używana w międzynarodowym alfabecie fonetycznym IPA.
Wikipedia
(1.1) Długość średnicy jest zawsze dwa razy większa od długości promienia.
(1.2) Zgubienie obrączki Paweł usiłował wytłumaczyć jej zbyt dużą średnicą.
Wiktionary
IPA: ɕrɛdʲˈɲit͡sa, AS: średʹńica
Wiktionary
rzecz. średnicówka ż., średnicowanie n., średniość ż., średniak m., średniaczka ż., uśrednianie n., uśrednienie n., średnia ż., średnik mrz.
czas. średnicować ndk., uśredniać ndk., uśrednić dk.
przym. średni, średnicowy
przysł. średnio
Wiktionary
(1.1) symbol. ⌀
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
1. przyrząd do wyznaczania zmian średnicy w otworze wiertniczym; kawernomierz
2. przyrząd do pomiaru średnicy drzew; fita; klupa
SJP.pl
Średnicomierz (klupa) - przyrząd do pomiaru średnic drewna okrągłego, powszechnie używany przez leśników.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) techn. przyrząd pomiarowy służący do mierzenia wymiarów wewnętrznych, przede wszystkim średnic otworów;
(1.2) trasa szybkiego ruchu wiodąca przez środek miasta, zwykle będąca systemem tuneli i wiaduktów w celu zapewnienia szybkiego przejazdu przez zatłoczone centrum
Wiktionary
Średnicówka – przyrząd pomiarowy do mierzenia wymiarów wewnętrznych, przede wszystkim średnic otworów.
Wikipedia
(1.2) Warszawscy i katowiccy urzędnicy dopiero teraz zorientowali się, że w ich kasie zabrakło aż 250 milionów złotych na budowę ostatniego odcinka średnicówki.
(1.2) Średnicówki budowane są najczęściej dla obsługi wewnątrz aglomeracyjnego ruchu pasażerskiego, w przeciwieństwie do tras obwodowych, obsługujących ruch towarowy i tranzytowy względem centrum ruch pasażerski.
Wiktionary
IPA: ˌɕrɛdʲɲiˈt͡sufka, AS: średʹńicufka
Wiktionary
rzecz. średnica ż.
przym. średnicowy
Wiktionary
(1.2) trasa średnicowa
Wiktionary
";" - znak przestankowy pełniący funkcję pośrednią między funkcją kropki a przecinka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) jęz. znak przestankowy (;) oddzielający dwie wypowiedzi, posiadajcy funkcję pośrednią między kropką a przecinkiem;
Wiktionary
Średnik średnik
Średnik – rozdzielający znak interpunkcyjny. Zarówno graficznie, jak i funkcjonalnie stanowi połączenie przecinka i kropki.
Wikipedia
(1.1) Znowu pomylił średnik z przecinkiem.
Wiktionary
IPA: ˈɕrɛdʲɲik, AS: średʹńik
Wiktionary
rzecz. średnica ż., średniactwo n., średniak m.
przym. średni
przysł. średnio
Wiktionary
przysłówek
(1.1) przeciętnie, zazwyczaj
(1.2) tak sobie; ani dobrze, ani źle
Wiktionary
(1.1) Można uznać, że średnio na przepisowy kwadrans przypada drugi kwadrans - nielegalny.
Wiktionary
IPA: ˈɕrɛdʲɲɔ, AS: średʹńo
Wiktionary
rzecz. średnia ż., średnica ż., średnik mrz., średniość ż.
przym. średni
czas. uśredniać ndk., uśrednić dk.
Wiktionary
język średnio-dolno-niemiecki - język zachodniogermański powstały z języka starosaksońskiego po XII wieku
SJP.pl
język średnio-górno-niemiecki - historyczna forma języka niemieckiego; język średnio-wysoko-niemiecki
SJP.pl
język średnio-wysoko-niemiecki - historyczna forma języka niemieckiego; język średnio-górno-niemiecki
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) jęz. historyczna forma języka niemieckiego (język średnio-wysoko-niemiecki);
Wiktionary
IPA: ˈɕrɛdʲɲɔ vɨˈsɔkɔ ɲɛ̃ˈmʲjɛt͡sʲci, AS: średʹńo vysoko ńẽmʹi ̯ecʹḱi
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) jęz. język średnioangielski;
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) wynoszący tyle, ile średnia z poszczególnych dób
(1.2) będący średnią z danej doby
Wiktionary
(1.1) Stężenia średniodobowe również wykazały przekroczenia wartości dopuszczalnej:
(1.2) 3 stycznia, gdy temperatura średniodobowa wynosiła 2,7 stopni zużyto 74 tony węgla, a w miasto pobierało od 12 MW do 15 MW.
Wiktionary
IPA: ˌɕrɛdʲɲɔdɔˈbɔvɨ, AS: średʹńodobovy
Wiktionary
zawodnik biegający na średnim dystansie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) sport. biegacz na średnich dystansach
Wiktionary
(1.1) Czy polskiemu średniodystansowcowi uda się wywalczyć złoto?
Wiktionary
przym. średniodystansowy
Wiktionary
umożliwiający wykonywanie zdjęć, wydruków średniego formatu
SJP.pl
wielkość głowy pośrednia między brachycefalią a dolichocefalią; mezocefalia; mezokefalia
SJP.pl
mający głowę średniej wielkości
SJP.pl
związany z latami 1150-1500 w Holandii
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) o broni, amunicji: mający średni kaliber
Wiktionary
(1.1) W artykule opisano cechy charakterystyczne oraz przedstawiono budowę średniokalibrowego karabinu wyborowego uzasadniając przyjęte rozwiązania techniczne.
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) wynoszący tyle, ile średnia z poszczególnych kwartałów
(1.2) będący średnią z danego kwartału
Wiktionary
IPA: ˌɕrɛdʲɲɔkfarˈtalnɨ, AS: średʹńokfartalny
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) film. mający średni metraż, o średnim czasie trwania (zwyczajowo od 30 do 60 minut);
Wiktionary
rzecz. średniometrażówka ż.
Wiktionary
obliczony jako średnia z całego miesiąca lub dla przeciętnego miesiąca
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) wynoszący tyle, ile średnia z poszczególnych miesięcy
(1.2) będący średnią z danego miesiąca
Wiktionary
IPA: ˌɕrɛdʲɲɔ̃mʲjɛ̇ˈɕɛ̃n͇t͡ʃnɨ, AS: średʹńõmʹi ̯ėśẽṇčny
Wiktionary
język średnioniemiecki - język z dialektów wysokoniemieckich, będących w użyciu w południowej części Niemiec
SJP.pl
mający średnią odporność na coś; średnio odporny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) jęz. historyczna forma języka polskiego używana między XVI a XVIII wiekiem;
przymiotnik relacyjny
(2.1) jęz. dotyczący języka średniopolskiego (1.1)
Wiktionary
rzecz. średniopolszczyzna ż.
Wiktionary
(1.1) średniopolszczyzna
Wiktionary
mający średniej wielkości pory
SJP.pl
jednopłat, którego płat nośny umieszczony jest na wysokości osi podłużnej kadłuba
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) lotn. samolot jednopłatowy o skrzydłach umieszczonych na wysokości osi podłużnej kadłuba;
Wiktionary
Średniopłat – samolot jednopłatowy o płacie umocowanym na wysokości osi podłużnej kadłuba. Układ ten jest korzystniejszy pod względem interferencji skrzydeł i kadłuba od układu dolnopłata, ale charakteryzuje się gorszymi właściwościami nośnymi. Powszechnie spotykany w samolotach myśliwskich, np.:
Wikipedia
przymiotnik
(1.1) wynoszący tyle, ile średnia z poszczególnych lat
(1.2) będący średnią z danego roku
Wiktionary
IPA: ˌɕrɛdʲɲɔˈrɔt͡ʃnɨ, AS: średʹńoročny
Wiktionary
chłop średniorolny
SJP.pl
odnoszący się do średniej szlachty, właściwy średniej szlachcie, należący lub złożony ze średniej szlachty
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest średnioterminowe; cecha tych, którzy są średnioterminowi
Wiktionary
przym. średnioterminowy
przysł. średnioterminowo
Wiktionary
dotyczący średnich tonów
SJP.pl
obliczony jako średnia z całego tygodnia lub dla przeciętnego tygodnia
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) wynoszący tyle, ile średnia z poszczególnych tygodni
(1.2) będący średnią z danego tygodnia
Wiktionary
IPA: ˌɕrɛdʲɲɔtɨɡɔdʲˈɲɔvɨ, AS: średʹńotygodʹńovy
Wiktionary
średw., średn.; skrót od:
1. średniowiecze;
2. średniowieczny
SJP.pl
uwzględniający średnią ważoną
SJP.pl
epoka w historii Europy trwająca od V do XV wieku; średniowiecze
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) epoka w historii i kulturze europejskiej, obejmująca okres między starożytnością a czasami nowożytnymi;
(1.2) pot. zacofanie
Wiktionary
Średniowiecze – epoka w historii Europy trwająca od V do XV wieku, która rozpoczęła się wraz z upadkiem cesarstwa zachodniorzymskiego (476 r.) i trwała do epoki renesansu i wielkich odkryć geograficznych (1492 r.). Jest środkowym okresem w tradycyjnym podziale historii Europy na starożytność, średniowiecze i nowożytność. Dzieli się na wczesne, pełne (dojrzałe) i późne średniowiecze.
Wikipedia
(1.1) Moment wynalezienia druku uważa się za koniec średniowiecza.
(1.1) W średniowieczu każdy rodził się w określonej roli społecznej i miał znikomą szansę na awans […]
Wiktionary
IPA: ˌɕrɛdʲɲɔˈvʲjɛt͡ʃɛ, AS: średʹńovʹi ̯eče
Wiktionary
przym. średniowieczny
Wiktionary
(1.1) peryfr. wieki średnie
Wiktionary
badacz średniowiecza
SJP.pl
dotyczący łaciny średniowiecznej, np. nazwa średniowiecznołacińska
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest średniowieczne; cecha tych, którzy są średniowieczni
Wiktionary
przym. średniowieczny
przysł. średniowiecznie
Wiktionary
odnoszący się do średniowiecza; właściwy tej epoce; pochodzący ze średniowiecza
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) pochodzący ze średniowiecza, związany ze średniowieczem, dotyczący średniowiecza
Wiktionary
(1.1) Jan Długosz to twórca jednego z najwybitniejszych dzieł średniowiecznej historiografii europejskiej.
Wiktionary
IPA: ˌɕrɛdʲɲɔˈvʲjɛt͡ʃnɨ, AS: średʹńovʹi ̯ečny
Wiktionary
rzecz. średniowiecze n., średniowieczność ż.
przym. późnośredniowieczny, wczesnośredniowieczny
Wiktionary
(1.1) mediewalny, mediewistyczny
Wiktionary
spuścizna średniowiecza
SJP.pl
dawniej: średniowieczny
SJP.pl
mający średni stopień zaawansowania; średnio zaawansowany
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) umiarkowanie zaawansowany, mający średni stopień zaawansowania
Wiktionary
IPA: ˌɕrɛdʲɲɔzaːvãw̃sɔˈvãnɨ, AS: średʹńoz•avãũ̯sovãny
Wiktionary
rzecz. średniozaawansowaność ż.
Wiktionary
książkowo: odznaczający się średnią zamożnością, niezbyt bogaty; średnio zamożny
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) niezbyt bogaty
Wiktionary
nasycony składnikami mineralnymi od 500 do 1500 mg/l
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) charakteryzujący się umiarkowaną, średnią mineralizacją
Wiktionary
(1.1) Ciągłe picie wody mineralnej jest niewskazane szczególnie dla dzieci. Dobrym rozwiązaniem jest czysta woda źródlana, nisko- lub co najwyżej średniozmineralizowana.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest średnie; cecha tych, którzy są średni
Wiktionary
przym. średni
przysł. średnio
rzecz. średnica ż.
Wiktionary
1. cezura, stały przedział między dwoma wyrazami dzielący wers na dwa człony;
2. nadbudówka w środkowej części statku
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) liter. punkt podziału, przerwa intonacyjna, która dzieli wers na dwa w przybliżeniu równe człony;
(1.2) żegl. nadbudówka w środkowej części statku
Wiktionary
Śr
Wikipedia
IPA: ɕrɛdʲˈɲufka, AS: średʹńufka
Wiktionary
przym. średni, średniówkowy
Wiktionary
średniow., średn.; skrót od:
1. średniowiecze;
2. średniowieczny
SJP.pl
gatunek chrząszcza z rodziny kózkowatych
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
→ Środa Śląska, → Środa Wielkopolska
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Środy Śląskiej lub Wielkopolskiej
Wiktionary
rzecz. średa ż., średzina m., środzianin m., środzianka ż.
Wiktionary
miasto w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) geogr. miasto pod Poznaniem;
Wiktionary
Śrem – miasto w woj. wielkopolskim, siedziba powiatu śremskiego i gminy miejsko-wiejskiej Śrem, jedno z najstarszych miast w Polsce. Położone w kolanie Warty w Kotlinie Śremskiej. Śrem jest lokalnym ośrodkiem usługowo-przemysłowym, a także węzłem drogowym przy szosie Poznań-Rawicz, z miasta prowadzą drogi do Wrześni, Leszna, Głuchowa i Czempinia.
Wikipedia
rzecz. śremianin m., śremianka ż.
przym. śremski
Wiktionary
mieszkaniec Śremu
SJP.pl
mieszkanka Śremu
SJP.pl
→ Śrem
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Śremu, związany ze Śremem
Wiktionary
(1.1) Wśród 18 nowych zakażonych koronawirusem w Wielkopolsce siedem osób pochodzi z powiatu kępińskiego, który jest głównym ogniskiem epidemii w regionie, trzy z powiatu kaliskiego, po jednym z pilskiego, śremskiego, jarocińskiego, ostrzeszowskiego i tureckiego.
Wiktionary
rzecz. Śrem m., śremianin m., śremianka ż.
Wiktionary
lekka mgła w dzień upalny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) przest. przypominające suchą mgłę rozgrzane powietrze złudnie migoczące w upalny dzień
(1.2) przest. bot. zgorzel mrozowa, zważenie się liści lub kwiatów na skutek zimna
Wiktionary
Śreżoga – promienie słoneczne przeświecające przez warstwę mgły, także dymu, zapylonego powietrza itp.
H. Sienkiewicz – "W pustyni i w puszczy – rozdział VIII":
Grubszy piasek opadł zupełnie; pozostał w powietrzu tylko subtelny, czerwony pył, coś w rodzaju śreżogi, przez którą słońce przeświecało jak miedziana blacha.
Wikipedia
(1.1) Grubszy piasek opadł zupełnie; pozostał w powietrzu tylko subtelny, czerwony pył, coś w rodzaju śreżogi, przez którą słońce przeświecało, jak miedziana blacha.
Wiktionary
miasto w Indiach
SJP.pl
Śrinagar (hindi श्रीनगर, trb.: "Śrinagar", trl.: "Śrīnagar"; urdu: سرینگر; kaszmirski: سِرېنَگَر; ang. "Srinagar") – miasto w Indiach, położone nad jeziorem Dal. Letnia stolica terytorium związkowego Dżammu i Kaszmir. W 2011 Śrinagar zamieszkiwało 1,2 miliona mieszkańców.
Wikipedia
skrótowiec w funkcji rzeczownika rodzaju nijakiego
(1.1) = rel. Światowa Rada Kościołów;
Wiktionary
(1.1) ŚRK wybiera właśnie nowego sekretarza generalnego.
Wiktionary
IPA: ɛɕ‿ɛr‿ˈka, AS: eś‿er‿ka
Wiktionary
skrót od: środowisko, środowiskowy, środowiskowo (czytany jako cały, odmienny wyraz)
SJP.pl
trzeci dzień tygodnia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) trzeci dzień tygodnia;
Wiktionary
Środa (skrót śr.) – dzień tygodnia między wtorkiem a czwartkiem.
Według normy ISO-8601 jest trzecim dniem tygodnia.
W tradycji biblijnej – chrześcijańskiej i żydowskiej, gdzie za pierwszy dzień tygodnia uznawana jest niedziela, środa jest dniem czwartym. Tradycja ta wpłynęła na nazewnictwo w wielu językach:
Wikipedia
(1.1) W każdą środę chodzę na aerobik.
Wiktionary
IPA: ˈɕrɔda, AS: środa
Wiktionary
rzecz. środeczka ż., środek mrz., Środa ż.
przym. środowy
przyim. śród, wśród
Wiktionary
(1.1) gw. Śląsk Cieszyński strzoda, gw. Górny Śląsk szczoda
Wiktionary
zdrobnienie od: środek
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od: środa
Wiktionary
rzecz. środa ż.
Wiktionary
1. centrum, punkt centralny;
2. wewnętrzna część czegoś;
3. coś co ułatwia działanie, umożliwia osiągnięcie czegoś; sposób; narzędzie;
4. specyfik; preparat; substancja chemiczna
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) miejsce jednakowo oddalone od krawędzi
(1.2) wnętrze
(1.3) coś, co ułatwia działanie
(1.4) dobro ekonomiczne
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Krzesło stoi na środku pokoju.
(1.2) Zaprosiłem gości do środka i podałem kawę.
(1.3) Ten środek na mole na pewno wam pomoże.
(1.4) Aktualnie mam dużo środków na koncie.
(1.4) Środki ze sprzedaży działki miały pójść na rozbudowę kawiarnii, ale wciąż wiele brakuje.
Wiktionary
IPA: ˈɕrɔdɛk, AS: środek
Wiktionary
rzecz. środa ż., środkowy mos., środkowa ż., przeciwśrodek mrz., środkowanie n., dośrodkowywanie n., dośrodkowanie n., wyśrodkowanie n., wypośrodkowanie n., środowisko n.
:: zdrobn. środeczek mrz.
czas. środkować ndk., wyśrodkować dk., wypośrodkować dk., dośrodkowywać ndk., dośrodkować dk.
przym. środkowy, środowy, środowiskowy
przysł. pośrodku, środowiskowo
przyim. wśród, śród
przedr. śród-
Wiktionary
(1.1) centrum, ognisko, siedlisko
(1.2) wnętrze
Wiktionary
skrót od: środkowy
SJP.pl
1. centrum, punkt centralny;
2. wewnętrzna część czegoś;
3. coś co ułatwia działanie, umożliwia osiągnięcie czegoś; sposób; narzędzie;
4. specyfik; preparat; substancja chemiczna
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) urz. ogół posiadanych zasobów materialnych i finansowych
forma rzeczownika.
(2.1) M., B. i W. lm. od: środek
Wiktionary
(1.1) Został bez środków do życia.
Wiktionary
rzecz. środek m.
Wiktionary
(1.1) zasoby
Wiktionary
1. centrum, punkt centralny;
2. wewnętrzna część czegoś;
3. coś co ułatwia działanie, umożliwia osiągnięcie czegoś; sposób; narzędzie;
4. specyfik; preparat; substancja chemiczna
SJP.pl
1. odcinek łaczący wierzchołek trójkąta ze środkiem przeciwległego boku;
2. zawodniczka grająca na środku ataku, pomocy lub obrony
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) geom. odcinek łączący wierzchołek trójkąta ze środkiem przeciwległego boku;
forma przymiotnika.
(2.1) M. i W. lp. od środkowy
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. środek mrz.
Wiktionary
ustawiać na jednej osi; osiować; centrować
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany
(1.1) ustawiać dwie części maszyn w taki sposób, aby określone punkty tych części pokrywały się ze sobą
Wiktionary
IPA: ɕrɔtˈkɔvat͡ɕ, AS: śrotkovać
Wiktionary
przyim. wśród, śród
rzecz. środek mrz., środkowy mos.
przym. środkowy
Wiktionary
1. wiertło o krótkiej części roboczej, dostosowane do wiercenia w poprzek włókna płytkich otworów o dużej średnicy
2. w górnictwie: stojak w środku odrzwi w szerokim wyrobisku korytarzowym
SJP.pl
przyrząd służący do wyznaczania środka okręgu
SJP.pl
dotyczący Europy Środkowo-Wschodniej
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) obywatelka Republiki Środkowoafrykańskiej
Wiktionary
rzecz.
:: fm. Środkowoafrykańczyk mos.
przym. środkowoafrykański
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) obywatel Republiki Środkowoafrykańskiej
Wiktionary
rzecz.
:: fż. Środkowoafrykanka ż.
przym. środkowoafrykański
Wiktionary
1. leżący, znajdujący się w Afryce Środkowej
2. przymiotnik od: Republika Środkowoafrykańska
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) odnoszący się do środkowej części Afryki
(1.2) odnoszący się do Republiki Środkowoafrykańskiej, państwa w Afryce
Wiktionary
(1.1) Środkowoafrykańskie lasy deszczowe rozciągają się głównie m.in. terenie Gabonu, Nigerii i Konga.
(1.2) François Bozizé został środkowoafrykańskim prezydentem w maju 2005 roku.
Wiktionary
IPA: ɕrɔtˈkɔvɔˌafrɨˈkãj̃sʲci, AS: śrotkovoafrykãĩ ̯sʹḱi
Wiktionary
rzecz. Środkowoafrykańczyk mos., Środkowoafrykanka ż.
Wiktionary
leżący, znajdujący się w Ameryce Środkowej
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z Ameryką Środkową, dotyczący Ameryki Środkowej
Wiktionary
rzecz. Ameryka Środkowa ż.
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z Azją Środkową, dotyczący Azji Środkowej
Wiktionary
rzecz. Azja Środkowa ż.
Wiktionary
dotyczący środkowych obszarów Chile, pochodzący z środkowych obszarów Chile, charakterystyczny dla środkowych obszarów Chile itp.
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze środkową częścią Chile, jej dotyczący, tam się mieszczący lub odbywający się
Wiktionary
1. położony w środkowej części Czech;
2. kraj środkowoczeski - jeden z regionów administracyjnych w Czechach
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) związany ze środkową częścią Czech; tam położony lub tam odbywający się
Wiktionary
związany ze środkowym Dunajem, z terenami położonymi nad środkowym Dunajem
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze środkowym biegiem Dunaju
Wiktionary
rzecz. Dunaj mrz.
Wiktionary
mieszkaniec Europy Środkowej
SJP.pl
mieszkanka Europy Środkowej
SJP.pl
dotyczący Europy środkowej, pochodzący z Europy środkowej, charakterystyczny dla Europy środkowej itp.
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) odnoszący się do Europy Środkowej, związany z Europą Środkową
Wiktionary
(1.1) Stało się to między IX a XI wiekiem naszej ery, gdy ludy środkowoeuropejskie nawróciły się na chrześcijaństwo i w związku z tym musiały zrezygnować z ciałopalenia zmarłych.
Wiktionary
rzecz. Europa Środkowa ż.
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze środkową częścią Jakucji
Wiktionary
dotyczący Małopolski środkowej, pochodzący z Małopolski środkowej, charakterystyczny dla Małopolski środkowej itp.
SJP.pl
dialekt środkowomorawski - jeden z czterech tradycyjnie wyróżnianych dialektów języka czeskiego; dialekt hanacki
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze środkową częścią Niemiec
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze środkowym biegiem Obu
Wiktionary
dotyczący Polski środkowej, pochodzący z Polski środkowej, charakterystyczny dla Polski środkowej itp.
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze środkową Polską, dotyczący środkowej Polski
Wiktionary
(1.1) Zlodowacenia środkowopolskie objęły obszar Polski w plejstocenie.
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) elektr. przepuszczający wszystkie składowe częstotliwości sygnału z określonego zakresu i tłumiący te spoza niego
Wiktionary
(1.1) Oczywiście, jeżeli środkowa częstotliwość środkowoprzepustowego filtru SOI jest inna niż f_s/4, musimy wykonać wszystkie N mnożeń dla każdej próbki sygnału wyjściowego filtru.
Wiktionary
(1.1) pasmowoprzepustowy
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze środkową częścią Rosji
Wiktionary
dotyczący Rosji środkowej, pochodzący z Rosji środkowej, charakterystyczny dla Rosji środkowej itp.
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) geogr. związany ze Środkowym Wschodem, leżący na Środkowym Wschodzie
Wiktionary
dotyczący Syberii środkowej, pochodzący z Syberii środkowej, charakterystyczny dla Syberii środkowej itp.
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze środkową częścią Syberii
Wiktionary
(1.1) Mówili oni środkowosyberyjskim dialektem języka yupik, również kulturowo byli znacznie bliżsi Eskimosom syberyjskim, niż alaskańskim […]
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) związany ze środkową częścią Słowacji; tam położony lub tam się odbywający
Wiktionary
dotyczący Wielkopolski środkowej, pochodzący z Wielkopolski środkowej, charakterystyczny dla Wielkopolski środkowej itp.
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze środkowym biegiem Wołgi
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze Środkowym Wschodem, dotyczący Środkowego Wschodu
(1.2) położony między środkiem a wschodem albo obejmujący zarówno części środka jak i wschodu
Wiktionary
(1.1) Celem, do jakiego dąży dziś Irak, a w przyszłości także inne państwa regionu środkowowschodniego, jest nie tyle prosta zmiana ustroju, ile głęboka polityczna transformacja.
(1.1) Przebył pół świata, żeby móc ćwiczyć sztukę przetrwania w samym środku amazońskiej dżungli, infiltrować obozy środkowowschodnich watażków, studiować starożytne zwoje, siedząc na klasztornej posadzce z tybetańskimi mnichami.
(1.2) Ogółem w okresie 1961-1970 stwierdzono 136 dni z powietrzem arktycznym oraz 38 dni z powietrzem zwrotnikowym nad środkowowschodnim makroregionem Polski.
Wiktionary
rzecz. Środkowy Wschód mrz.
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze środkową częścią Włoch, jej dotyczący lub tam się mieszczący
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) elektr. tłumiący wszystkie składowe częstotliwości sygnału z określonego zakresu i przepuszczający te spoza niego
Wiktionary
(1.1) Na rysunku F.3(a) przedstawiono charakterystykę amplitudową idealnego filtru środkowozaporowego.
Wiktionary
(1.1) pasmowozaporowy
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) znajdujący się w środku
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) sport. zawodnik, który gra na środku boiska, w linii ataku lub pomocy
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Spójrz na te trzy obrazy - środkowy to przykład kubizmu.
Wiktionary
IPA: ɕrɔtˈkɔvɨ, AS: śrotkovy
Wiktionary
rzecz. środek mrz., środeczek mrz.
czas. środkować ndk.
przyim. śród, wśród
Wiktionary
(1.1) centralny
Wiktionary
środkowy element kształtownika, zawarty między stopkami, bądź dwuteowego dźwigara blachowego
SJP.pl
Środnik – konstrukcyjna, środkowa część walcowanej belki metalowej (dwuteownika, teownika, ceownika, zetownika) lub blachownicy, łącząca ze sobą oba jej pasy (górny i dolny).
W dźwigarze dwuteowym połączenie to powstaje w procesie jego wytwarzania w hucie stali przez walcowanie. W dźwigarze blachownicowym blachę środnika łączy się z blachami pasów przez spawanie lub nitowanie. Dzięki takiemu (dwuteowemu) kształtowi przekroju poprzecznego środnik pracuje głównie na ścinanie.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) ekol. ogół elementów nieożywionych i ożywionych, składających się na otoczenie
(1.2) miejsce wychowywania w grupie; ludzie z niej
(1.3) grupa ludzi zajmująca się tym samym zawodem, np. aktorzy
(1.4) harc. rodzaj pośredniej struktury w organizacjach harcerskich, nieformalna konfederacja drużyn i gromad posiadających wspólny numerfakt.
Wiktionary
Środowisko – ogół elementów nieożywionych i ożywionych, zarówno naturalnych, jak i powstałych w wyniku działalności człowieka, występujących na określonym obszarze oraz ich wzajemne powiązania, oddziaływania i zależności. Jest to pojęcie podrzędne w stosunku do przyrody, obejmującej również elementy ożywione.
Wikipedia
(1.1) Chrońmy środowisko naszego miasta!
(1.3) Sobotni marsz KOD-u i opozycji miał być sygnałem dla przedwyborczego zjednoczenia różnych środowisk przeciwko PiS-owi.
Wiktionary
IPA: ˌɕrɔdɔˈvʲiskɔ, AS: środovʹisko
Wiktionary
przym. środowiskowy
przysł. środowiskowo
rzecz. środek mrz.
Wiktionary
wpływający na ukształtowanie środowiska
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha tego, co środowiskowe
Wiktionary
przym. środowiskowy
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) związany ze środowiskiem
(1.2) jęz. (wyraz) używany tylko w określonych środowiskach
Wiktionary
(1.1) Nadaje to włóknom keratynowym odporność na zerwanie i czynniki środowiskowe, zapewniając ich giętkość i elastyczność, zaś stwardnienie – przy bardzo dużej ilości mostków dwusiarczkowych.
Wiktionary
IPA: ˌɕrɔdɔvʲiˈskɔvɨ, AS: środovʹiskovy
Wiktionary
rzecz. środowisko n., środek mrz., środowiskowość ż.
przysł. środowiskowo
Wiktionary
związany ze środą
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) właściwy środzie; dziejący się w środę
Wiktionary
(1.1) Oglądałeś środowy mecz?
Wiktionary
IPA: ɕrɔˈdɔvɨ, AS: środovy
Wiktionary
rzecz. środa ż., środek mrz.
przyim. śród
Wiktionary
1. mieszkaniec Środy Śląskiej (miasta w Polsce);
2. mieszkaniec Środy Wielkopolskiej (miasta w Polsce)
SJP.pl
1. mieszkanka Środy Śląskiej (miasta w Polsce);
2. mieszkanka Środy Wielkopolskiej (miasta w Polsce)
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) gw-pl|środkowowielkopolska. razowy
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) gw-pl|środkowowielkopolska. razowy
Wiktionary
skrót od: Światowa Rada Pokoju
SJP.pl
1. element połączeń rozłącznych wykonany w postaci pręta z naniesionym gwintem
2. element napędowy statku w postaci powierzchni wirujących wokół wspólnej osi
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) techn. pręt metalowy, zakończony łbem z jednej strony, a z drugiej gwintem, umożliwiającym zakręcanie lub odkręcanie;
(1.2) żegl. urządzenie napędowe statku wodnego;
(1.3) sport. w piłce ręcznej: strzał wykonany z obrotu
(1.4) sport. w skokach do wody: skok z obrotem wzdłuż pionowej osi ciała
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Trzeba dokręcić tę śrubę, bo drzwiczki od piekarnika wylatują.
(1.2) Śruba jest jedną z najważniejszych części statku.
(1.3) Kowalski strzelił do bramki ze śruby.
Wiktionary
IPA: ˈɕruba, AS: śruba
Wiktionary
rzecz. śrubowanie n., wyśrubowanie n., śrubsztak m.
:: zdrobn. śrubka ż., śrubeczka ż.
czas. śrubować ndk., wyśrubować dk.
przym. śrubowy
przysł. śrubowo
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk szroba
Wiktionary
zdrobnienie od: śrubka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. zdrobn. od: śrubka
Wiktionary
IPA: ɕruˈbɛt͡ʃka, AS: śrubečka
Wiktionary
rzecz. śrubowiec mzw./mrz., śrubowce nmos., śruba ż., śrubka ż.
przym. śrubowy
Wiktionary
dział fabryki produkujący różnego rodzaju śruby
SJP.pl
zdrobnienie od: śruba
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od śruba
(1.2) mała śruba
Wiktionary
Śrubka – drugi singel polskiej piosenkarki Sanah z jej piątego albumu studyjnego, zatytułowanego "Kaprysy". Singel został wydany 25 kwietnia 2024.
Nagranie otrzymało w Polsce status platynowego singla, przekraczając liczbę 50 tysięcy sprzedanych kopii.
Wikipedia
IPA: ˈɕrupka, AS: śrupka
Wiktionary
rzecz. śrubowiec mzw./mrz., śrubowce nmos., śrubeczka ż., śruba ż., śrubowanie n., wyśrubowanie n., śrubsztak m.
czas. śrubować ndk., wyśrubować dk.
przym. śrubowy
przysł. śrubowo
Wiktionary
zdrobnienie od: śrubokręt
SJP.pl
ręczne narzędzie do wkręcania i wykręcania śrub lub wkrętów; wkrętak
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) techn. proste narzędzie do wkręcania lub wykręcania śrub i wkrętów
Wiktionary
(1.1) Podczas odkręcania starej płyty złamał się śrubokręt.
Wiktionary
IPA: ɕruˈbɔkrɛ̃nt, AS: śrubokrẽnt
Wiktionary
(1.1) wkrętak; gw. Górny Śląsk szrałbyncyjer, szróbokrynt
Wiktionary
o zwierzęciu: taki, który ma rogi w kształcie śrub
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|śrubować.
Wiktionary
czas. śrubować ndk.
rzecz. śrubowiec mzw./mrz., śrubowce nmos., śruba ż., śrubka ż.
przym. śrubowy
Wiktionary
przypominający kształtem śrubę, podobny do śruby
SJP.pl
1. przykręcać śrubą;
2. kręcić;
3. zawyżać cenę
SJP.pl
1. drobnoustrój mający kształt luźno skręconej spirali; spirylla, spiryllum;
2. statek wodny, którego napędem jest śruba okrętowa; statek śrubowy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) mikrobiol. nazwa systematyczna|Spirillum|Ehrenberg|ref=tak., rodzaj bakterii;
forma rzeczownika.
(2.1) plural|śrubowiec.
Wiktionary
Śrubowce (łac. "Spirillum") – rodzaj Gram-ujemnych bakterii z rzędu "Nitrosomonadales". Nazwa bierze się od spiralnej, skręconej morfologii ich komórek. Zazwyczaj występują w stojących wodach słodkich. Zdolne do aktywnego pływania za pomocą występujących na obu biegunach komórki wiązek lub pojedynczych wici charakteryzujących się dużą długością fali i około jednym skrętem.
Wikipedia
(1.1) Na obu biegunach komórek śrubowców występują wiązki lub wici umożliwiające pływanie.
Wiktionary
rzecz. śrubowiec mzw./mrz., śruba ż., śrubka ż., śrubeczka ż., śrubowanie n., wyśrubowanie n., śrubsztak mrz.
czas. śrubować ndk., wyśrubować dk.
przym. śrubowaty, śrubowy
przysł. śrubowo
Wiktionary
1. drobnoustrój mający kształt luźno skręconej spirali; spirylla, spiryllum;
2. statek wodny, którego napędem jest śruba okrętowa; statek śrubowy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) mikrobiol. bakteria o spiralnej morfologii
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) żegl. statek z napędem śrubowym
Wiktionary
(1.1) Przykładowo u ludzi śrubowiec może wywołać szczurzą gorączkę.
(2.1) W stoczni powstaje ogromny śrubowiec dla armatora zza oceanu.
Wiktionary
rzecz. śruba ż., śrubka ż., śrubeczka ż., śrubowanie n., wyśrubowanie n., śrubsztak mrz., śrubowce nmos.
czas. śrubować ndk., wyśrubować dk.
przym. śrubowaty, śrubowy
przysł. śrubowo
Wiktionary
(2.1) statek śrubowy
Wiktionary
→ śruba
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) techn. łączony lub regulowany za pomocą śruby
(1.2) mot. poruszany śrubą
(1.3) przypominający lub naśladujący ruch śruby
Wiktionary
rzecz. śrubowce nmos., śruba ż., śrubka ż., śrubeczka ż., śrubowanie n., wyśrubowanie n., śrubowiec mrz., śrubsztak mrz.
czas. śrubować ndk., wyśrubować dk.
przysł. śrubowo
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) białystok. imadło
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) przest. techn. imadło, narzędzie do unieruchamiania obrabianych przedmiotów
Wiktionary
(1.1) Tam szereg ślusarzy jak na komendę schyla się i podnosi nad szeregiem śrubsztaków.
Wiktionary
rzecz. śrubowiec mzw./mrz., śrubowce nmos., śrubka ż., śruba ż.
przym. śrubowy
Wiktionary
(1.1) szrubsztak
Wiktionary
połączenie rurowe za pomocą dwuzłączki
SJP.pl
Śrubunek – rodzaj kształtki rurowej gwintowanej, którą wykorzystuje się do instalowania łatworozłącznych połączeń rur w instalacjach hydraulicznych (wodnych, gazowych, sprężonego powietrza, centralnego ogrzewania i innych) łączonych na gwinty. Na rynku występuje wiele rodzajów śrubunków, które nazywa się także "dwuzłączkami" (przy czym nazwa ta jest dwuznaczna, gdyż odnosi się ona też do tzw. nypli), a dawniej także funkcjonowała nazwa holender.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od śrut
Wiktionary
rzecz. śrut m.
przym. śrutowy
Wiktionary
1. kulka śrutu;
2. frakcja mlewa składająca się z największych cząstek
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) kulka śrutu
Wiktionary
(1.1) Śruciny utkwiły w ścianie stodoły (…).
Wiktionary
rzecz. śrut
Wiktionary
1. kulka śrutu;
2. frakcja mlewa składająca się z największych cząstek
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|śrupać.
Wiktionary
czas. śrupać ndk.
Wiktionary
czasownik
(1.1) gw-pl|Poznań. chrupać, głośno gryźć
Wiktionary
rzecz. śrupanie n.
Wiktionary
kulki ołowiane o niewielkiej średnicy stanowiące pocisk do myśliwskiej broni gładkolufowej
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) ołowiane kulki jako pocisk
forma rzeczownika.
(2.1) D. lm. śruta
Wiktionary
(1.1) Wpadł na linię łączącą obu mężczyzn w ułamek sekundy po tym, jak porcja grubego śrutu opuściła lufę strzelby.
(2.1) Są śruty i nie ma śrut.
Wiktionary
IPA: ɕrut, AS: śrut
Wiktionary
rzecz. śrucina ż., śruta ż., śrutownik m., śrutowanie n., śrucik mrz.
czas. śrutować, ześrutować
przym. śrutowy
Wiktionary
rozdrobnione na śrutowniku ziarno zbóż i roślin strączkowych, używane na paszę treściwą dla zwierząt
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) roln. spoż. pasza zwierzęca z rozdrobnionych ziaren zbóż lub nasion roślin strączkowych;
Wiktionary
Śruta – produkt otrzymany poprzez jednorazowe rozdrobnienie nasion roślin uprawnych poprzez ich rozkruszenie przeprowadzone w specjalnym urządzeniu – śrutowniku. Najczęściej produkuje się śrutę zbożową, ale może być także z innych nasion, np. roślin motylkowych (strączkowych), lub oleistych.
Wikipedia
IPA: ˈɕruta, AS: śruta
Wiktionary
rzecz. śrutowanie n., śrutownica ż., śrutownik mrz., śrut mrz.
czas. ześrutować, śrutować
przym. śrutowy
Wiktionary
robotnik, który oczyszcza i wygładza powierzchnie metalowe przy użyciu ziaren metalu - śrutu
SJP.pl
1. rozdrabniać ziarna lub nasiona na śrutę;
2. usuwać na tokarce zewnętrzne wady powierzchni wyrobów metalowych ciągnionych lub walcowanych;
3. oczyszczać powierzchnię przedmiotów metalowych strumieniem śrutu; kuleczkować
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany (dk. ześrutować)
(1.1) roln. przygotowywać śrutę
(1.2) techn. wygładzać powierzchnię przedmiotu wykonanego z metalu przy pomocy śrutownicy
Wiktionary
rzecz. śrut mrz., śruta ż., śrutownica ż., śrutownik mrz.
czas. ześrutować dk.
przym. śrutowy
Wiktionary
zawodnik biorący udział w strzelaniu śrutowym
SJP.pl
pomieszczenie, w którym śrutuje się ziarno i makuchy
SJP.pl
maszyna do tworzenia śrutu np do pistoletów na śrut
SJP.pl
maszyna do przygotowywania paszy dla zwierząt hodowlanych
SJP.pl
Śrutownik – maszyna do rozdrabniania zboża.
Śrutowniki służą do śrutowania ziarna zbóż. Efektem finalnym jest śruta, mająca zastosowanie w piwowarstwie do wyrobu piwa lub jako pasza dla zwierząt hodowlanych. W przemyśle piwowarskim śrutowniki zwane są również młynem, natomiast w rolnictwie – rozdrabniaczem pasz.
Wikipedia
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze śrutem, dotyczący śrutu
(1.2) wykorzystujący śrut, przeznaczony na śrut
Wiktionary
(1.2) Broń kombinowana ma lufy śrutowe i kulowe.
Wiktionary
rzecz. śrut mrz., śruta ż., śrutownik mrz., śrutowanie n., śrucik mrz.
czas. śrutować ndk., ześrutować dk.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. odzież robocza, łachmany
Wiktionary
strzelba myśliwska, z której strzela się śrutem
SJP.pl
zlodowaciałe kryształki tworzące się w wodzie rzek; śryż
SJP.pl
zlodowaciałe kryształki tworzące się w wodzie rzek; śryz
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) meteorol. hydrol. cząsteczki lodu wymieszane z wodą, tworzące gąbczastą masę, powstające w zbiornikach wodnych po opadnięciu temperatury poniżej 0°C;
Wiktionary
Śryż (zwany też "lodem prądowym"; shuga) – zjawisko lodowe, stanowiące etap zamarzania cieku lub zbiornika wodnego. Jest to jedna z początkowych postaci lodu.
Wikipedia
(1.1) Śryż to zawiesista warstwa połączonych kryształków lodu.
Wiktionary
IPA: ɕrɨʃ, AS: śryš
Wiktionary
przym. śryżowy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) stpol. chem. srebro
(1.2) stpol. numizm. prawdop. srebrna moneta
(1.3) stpol. numizm. prawdop. moneta bez domieszki metali nieszlachetnych, czyste
(1.4) stpol. prawdop. wyrób ze srebra
Wiktionary
(1.1-4) war. jrzebro, strzebro, śrebro
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) daw. szron
Wiktionary
(1.1) Z powietrza powstają rosa, śrzon, mgła, obłoki, deszcz, śnieg, grad, rdza, trąby, wichry itd.. (…) Śrzon jest rosa albo mgła zmarzła.
Wiktionary
przestarzale, książkowo: wśród, pośród, wpośród;
1. przyimek komunikujący, że ktoś lub coś jest otoczone jakimiś osobami, przedmiotami (np. Wśród drzew stał on.); pomiędzy;
2. spójnik komunikujący, że ktoś lub coś, o czym mowa, należy do określonego zbioru (np. Wśród tłumu była Ewa.); pomiędzy;
3. spójnik komunikujący, że to, o czym mowa, dotyczy danej grupy czy całości (np. Wśród nas cieszy się zaufaniem.);
4. przyimek komunikujący o zjawiskach towarzyszących danemu zdarzeniu; podczas
SJP.pl
przyimek
(1.1) przest. wśród
forma rzeczownika|rodzaj=żeński.
(2.1) D. lm. od: środa
Wiktionary
(1.1) Śród fali łąk szumiących, śród kwiatów powodzi, • Omijam koralowe ostrowy burzanu.
Wiktionary
rzecz. środek m., środeczek m., środa ż., środkowanie n., wyśrodkowanie n., dośrodkowywanie n., dośrodkowanie n., Środa m./ż.
czas. środkować ndk., wyśrodkować dk., dośrodkowywać ndk., dośrodkować dk.
przym. środkowy, środowy
przyim. wśród
temsłow. śród-
Wiktionary
przedrostek
(1.1) inter-
Wiktionary
(1.1) śród- + głos — śródgłos
Wiktionary
przyim. wśród, śród
rzecz. środek mrz.
Wiktionary
znajdujący się pośród wód Oceanu Atlantyckiego
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) geogr. znajdujący się pośrodku Atlantyku
Wiktionary
(1.1) Grzbiet Śródatlantycki jest podwodnym łańcuchem górskim ciągnącym się od Islandii po Antarktydę.
Wiktionary
znajdujący się w środku bagna
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) rzad. otoczony bagnami, znajdujący się w środku bagna
Wiktionary
dzielnica Otwocka
SJP.pl
część powłoki brzucha składająca się z dwóch okolic bocznych brzucha i z okolicy pępkowej
SJP.pl
cienki, płaski nabłonek wyściełający przedsionki i komory serca, naczynia krwionośne i limfatyczne
SJP.pl
Śr
Wikipedia
nowotwór złośliwy błon surowiczych, zwykle opłucnej
SJP.pl
płyn wypełniający błędnik błoniasty ucha wewnętrznego; endolimfa
SJP.pl
Śródchłonka, endolimfa ( endolympha) – płyn wypełniający struktury błędnika błoniastego. Jego ruch odpowiada za pobudzanie receptorów słuchu i układu równowagi. Charakteryzuje się, w odróżnieniu od przychłonki, wysokim stężeniem jonów potasu (K+) oraz niskim stężeniem jonów sodu (Na+).
Wikipedia
organ komórkowy znajdujący się w pobliżu jądra komórek zwierząt i roślin; centrosom
SJP.pl
znajdujący się wewnątrz czaszki
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) med. znajdujący się wewnątrz czaszki, dziejący się, odbywający się w obrębie czaszki
Wiktionary
(1.1) Kolarz zmarł na skutek zatrzymania akcji serca, spowodowanego krwotokiem wewnątrzpłucnym oraz śródczaszkowym.
Wiktionary
(1.1) wewnątrzczaszkowy
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
obalone skrzydło antykliny i przylegające do niego skrzydło synkliny
SJP.pl
znajdujący się w gałce ocznej; śródoczny
SJP.pl
znajdujący się wśród gwiazd, między gwiazdami
SJP.pl
położony wśród gór, otoczony górami
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) geogr. położony wśród gór
Wiktionary
(1.1) Zlewnie pozbawione odpływu, w szczególności te największe, leżą z reguły w strefie klimatu suchego, tj. w obrębie pustyń, półpustyń, śródgórskich kotlin i stepów.
Wiktionary
w językoznawstwie: środkowa część wyrazu, zawierająca się pomiędzy głoską lub sylabą początkową i końcową
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) jęz. środkowa pozycja wyrazu lub sylaby
Wiktionary
IPA: ˈɕrudɡwɔs, AS: śrudgu̯os
Wiktionary
w językoznawstwie: dotyczący środkowej części wyrazu
SJP.pl
fałd otrzewnej, na którym jest zawieszone jelito
SJP.pl
struktura w okolicy tylnego brzegu jądra samców ssaków
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
środkowa część karku
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) syst. icht. nazwa systematyczna|Centracanthidae|Rafinesque|ref=tak., rodzina ryb morskich z rzędu okoniokształtnych;
Wiktionary
Śródkolcowate (Centracanthidae) – rodzina morskich ryb z rzędu okoniokształtnych.
Przykładowe gatunki: Pysoń wygrzbiecony (Spicara maena) i Pysoń smukły (Spicara smaris)
Wikipedia
(1.1) Ryby z rodziny śródkolcowatych występują od Wysp Kanaryjskich po południową Afrykę i Morze Śródziemne.
Wiktionary
chrzęstniak śródkostny - rodzaj nowotworu
SJP.pl
chrzęstniak śródkostny - rodzaj nowotworu
SJP.pl
Śródkoście ( diploë) – warstwa istoty gąbczastej w kościach płaskich czaszki, znajdująca się między blaszką zewnętrzną a blaszką wewnętrzną (szklistą) istoty zbitej. Jest wypełnione szpikiem kostnym i silnie unaczynione przez żyły śródkościa biegnące w szerokich i licznie rozgałęzionych kanałach śródkościa. Wiele kości płaskich w najcieńszych miejscach nie zawiera śródkościa, składając się jedynie z istoty zbitej.
Wikipedia
środek lata
SJP.pl
1. odbywający się w połowie godziny lekcyjnej;
2. odbywający się między lekcjami; międzylekcyjny
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) eduk. odbywający się, przypadający w połowie godziny lekcyjnej
Wiktionary
(1.1) Przerwy śródlekcyjne to takie treści i sposoby działania nauczycieli, które zmierzają do zapobiegania zmęczeniu i znużeniu uczniów w trakcie trwania lekcji…
Wiktionary
znajdujący się w środku lasu, wśród lasów
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) taki, który przebiega wśród lasów
Wiktionary
(1.1) – Ponadto uprawiamy 9 ha pól oraz łąk śródleśnych – mówi Józef Grygorcewicz. – Prowadzimy racjonalną gospodarkę łowiecką i współpracujemy z władzami, nadleśnictwami oraz rolnikami.
(1.1) Słuchałem ciszy śródleśnej, trzepotu listków osiki, oddechu strzelistych sosen, ostrzegawczego skrzeczenia kraski.
Wiktionary
IPA: ɕrudˈlɛɕnɨ, AS: śrudleśny
Wiktionary
lądowanie samolotu przed lotniskiem docelowym w celu uzupełnienia paliwa i zabrania nowych pasażerów; międzylądowanie
SJP.pl
1. znajdujący się w środku lądu, otoczony zewsząd lądem;
2. odbywający się na wodach otoczonych lądem
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) znajdujący się w środku lądu
(1.2) bez dostępu do morza
Wiktionary
(1.1) Wodno-błotne tereny śródlądowe, jak torfowiska, bagna i mokradła, zanikają.
Wiktionary
IPA: ˌɕrudlɔ̃nˈdɔvɨ, AS: śrudlõndovy
Wiktionary
1. środek, centrum lądu;
2. obszar wodny znajdujący się na lądzie, np. staw, jezioro
SJP.pl
1. znajdujący się, wybudowany w centrum miasta;
2. zamieszkały, przebywający w centrum miasta
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) znajdujący się w śródmieściu
(1.2) mieszkający w śródmieściu
Wiktionary
(1.1) Skupował śródmiejskie kamienice w Katowicach.
(1.2) Do rozbiórki nie dopuszczą śródmiejscy straganiarze.
Wiktionary
rzecz. śródmieście n., Śródmieście n.
Wiktionary
centralna część miasta
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) centrum; główna, centralna część miasta
Wiktionary
Śródmieście – centralna część miasta, skupiająca funkcje m.in. administracyjne, handlowe, usługowe i turystyczne, charakteryzująca się zwartą zabudową architektury.
Stanowi strefę miasta o najwyższej aktywności gospodarczej, kulturalnej i najczęstszych kontaktów społecznych.
Wikipedia
(1.1) Marceli mieszka w śródmieściu Warszawy.
(1.1) Klientela tego lokalu także była zupełnie inna, aniżeli w cukierniach śródmieścia.
Wiktionary
IPA: ɕrudˈmʲjɛ̇ɕt͡ɕɛ, AS: śrudmʹi ̯ėśće
Wiktionary
przym. śródmiejski
rzecz. Śródmieście n.
Wiktionary
(1.1) centrum
Wiktionary
1. będący wśród miąższu innej tkanki; interstycjalny;
2. śródmiąższowe zapalenie płuc - choroba pęcherzyków płucnych; śródmiąższowe włóknienie płuc
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) biol. dotyczący śródmiąższu
Wiktionary
1. znajdujący się wewnątrz mięśnia;
2. znajdujący się między mięśniami
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) anat. znajdujący się wewnątrz mięśnia lub między mięśniami
Wiktionary
leżący, odbywający się między morzami
SJP.pl
środek morza
SJP.pl
środkowa część mózgu kręgowców; śródmóżdże
SJP.pl
Śr
Wikipedia
związany ze środkową częścią mózgu kręgowców
SJP.pl
środkowa część mózgu kręgowców; śródmózgowie
SJP.pl
rak śródnabłonkowy - nowotwór ograniczony do tkanki nabłonkowej danego narządu
SJP.pl
dotyczący wnętrza naczyń krwionośnych
SJP.pl
parzysty narząd wydalniczy czynny u dorosłych bezowodniowców oraz w okresie zarodkowym u gadów, ptaków i ssaków; pranercze, pranerka, ciało Wolffa
SJP.pl
występujący w środku nocy
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) książk. dziejący się, występujący w środku nocy
Wiktionary
leżący, odbywający się pośród wód oceanu lub między oceanami
SJP.pl
znajdujący się w gałce ocznej; śródgałkowy
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) anat. znajdujący się wewnątrz gałki ocznej
Wiktionary
(1.1) wewnątrzgałkowy
Wiktionary
przypadający na środkową część jakiegoś okresu lub występujący w jego trakcie
SJP.pl
środkowa część statku na pokładzie i wewnątrz kadłuba
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) żegl. środkowa część statku;
Wiktionary
Śródokręcie – środkowa część kadłuba jednostki pływającej znajdująca się pomiędzy częścią dziobową oraz rufową. Jest to rejon w okolicy połowy długości jednostki. Stanowi największy przedział kadłuba. Może być podzielony na szereg pomieszczeń o różnym przeznaczeniu.
Wikipedia
SJP.pl
przysłówek
(1.1) med. w trakcie operacji
Wiktionary
(1.1) Przy użyciu zminimalizowanej sondy wysokiej częstotliwości można śródoperacyjnie przeprowadzić zabieg tak, by nie uszkodzić np. dużego naczynia, co mogłoby spowodować śmiertelny krwotok.
Wiktionary
przym. śródoperacyjny
Wiktionary
występujący, odbywający się w czasie trwania operacji
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) med. odbywający, dziejący się w trakcie operacji
Wiktionary
przysł. śródoperacyjnie
Wiktionary
przedstawiciel kladu ssaków kopytnych
SJP.pl
przedstawiciel kladu ssaków kopytnych
SJP.pl
przestrzeń wewnątrz klatki piersiowej, w której znajdują się takie narządy, jak serce, aorta, tchawica i przełyk
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
w górnictwie: część piętra o dużej wysokości w pionie, w której wybiera się złoże osobnymi środkami do urabiania, ale korzysta ze środków transportowych piętra
SJP.pl
płytka grzbietowa śródtułowia u owadów
SJP.pl
Śr
Wikipedia
Śr
Wikipedia
przymiotnik relacyjny
(1.1) roln. dotyczący śródplonu
Wiktionary
rzecz. śródplon m.
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) taki, który znajduje się wśród pól
Wiktionary
środkowa część płata nośnego samolotu przylegająca do kadłuba; centropłat
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) rzad. znajdujący się wśród regli, pomiędzy reglami
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze środkiem roku
Wiktionary
rzecz. rocznik mrz.
Wiktionary
znajdujący się w środku rynku
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) znajdujący się pośród wód rzeki lub pomiędzy dwoma rzekami
Wiktionary
(1.1) W ramach projektu „Ptasie Wyspy – kontynuacja czynnej ochrony zagrożonych gatunków ptaków siewkowych” realizujemy ochronę jedynej, śródrzecznej kolonii mewy siwej na dolnej Wiśle.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) anat. część ręki człowieka między palcami i nadgarstkiem
Wiktionary
Śródręcze ( metacarpus) – przestrzeń topograficzna ręki, granicząca proksymalnie z nadgarstkiem, dystalnie z palcami ręki. Szkielet śródręcza człowieka składa się z 5 kości długich.
U zwierząt domowych ich liczba jest zmienna. U psów występuje ich 5, u świń 4, natomiast u przeżuwaczy jedna – powstała ze zrośnięcia się kości III i IV. Koń ma jedną dobrze wykształconą kość śródręcza (III) oraz dwie zredukowane kości rysikowe – II i IV.
Wikipedia
IPA: ɕruˈdrɛ̃n͇t͡ʃɛ, AS: śrudrẽṇče
Wiktionary
przym. śródręczny, śródręczowy
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) anat. związany ze śródręczem, dotyczący śródręcza
Wiktionary
rzecz. śródręcze n.
przym. śródręczowy
Wiktionary
(1.1) rzad. śródręczowy
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) rzad. anat. związany ze śródręczem, dotyczący śródręcza
Wiktionary
rzecz. śródręcze n.
przym. śródręczny
Wiktionary
(1.1) śródręczny
Wiktionary
występujący lub odbywający się w środku sezonu
SJP.pl
najgrubsza warstwa ściany serca
SJP.pl
Śródsierdzie – środkowa warstwa ściany serca kręgowców. Znajduje się pomiędzy nasierdziem a wsierdziem.
Wikipedia
rzadko: znajdujący się wśród skał, między skałami; międzyskalny
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) rzad. znajdujący się wśród skał, pomiędzy skałami
Wiktionary
wewnętrzna warstwa kory pierwotnej
SJP.pl
środkowa część stopy między stępem a palcami
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) anat. środkowa część stopy, znajdująca się między stępem a palcami
Wiktionary
Śródstopie metatarsus) – metapodium kończyny tylnej kręgowców. Każda kość śródstopia ma długi trzon i dwa powiększone końce. Podstawa kości śródstopia łączy się za pomocą stawów z kośćmi stępu. Zakończenia kości śródstopia łączą się za pomocą stawów z odpowiadającymi im palcami stopy.
Wikipedia
(1.1) Jest jednym z dwóch stawów stępu i śródstopia (drugim jest staw skokowy dolny) o znacznej ruchomości.
Wiktionary
przym. śródstopny
Wiktionary
→ śródstopie; śródstopowy
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) anat. związany ze śródstopiem, dotyczący śródstopia
Wiktionary
rzecz. śródstopie n.
przym. śródstopowy
Wiktionary
(1.1) śródstopowy
Wiktionary
dawne umocnienie obronne budowane wewnątrz większego zespołu obronnego, stanowiące ostatni punkt oporu
SJP.pl
Śródszaniec – część dzieła fortyfikacyjnego budowana wewnątrz większego zespołu umocnień. Był ostatnim punktem oporu albo miejscem służącym do przygotowania przeciwnatarcia po przełamaniu linii obrony. W twierdzach rolę śródszańca mogła spełniać cytadela lub fort, a w zamkach stołp.
Wikipedia
skrótowa zapowiedź dalszej części programu telewizyjnego, puszczana najczęściej na półmetku audycji
SJP.pl
występujący w obrębie tekstu, wśród zdań tworzących tekst; wewnątrztekstowy
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) znajdujący się w tekście
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) med. anat. znajdujący się między komórkami tkanki, dziejący się w przestrzeni międzytkankowej
Wiktionary
tytuł jednej części większej całości
SJP.pl
(r. żeński) dawniej, dziś gwarowo: początek zmierzchu
SJP.pl
znajdujący się wewnątrz więzadła
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) położony pośród wód
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) jęz. zachodzący wewnątrz wyrazu, znajdujący się w wyrazie
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna
(1.1) liter. fikcyjny kontynent w mitologii stworzonej przez J.R.R. Tolkiena;
(1.2) liter. mitologia stworzona przez J.R.R. Tolkiena
Wiktionary
Śródziemie ( Middle-earth) – kontynent, na którym toczy się akcja większości legendarium J.R.R. Tolkiena. Określenie to używane jest zarówno na określenie całej Ziemi (Ardy) opisanej m.in. w "Hobbicie", "Władcy Pierścieni" i "Silmarillionie", jak i w węższym sensie, jako nazwa głównego kontynentu Ardy (zwanego również Endorem).
Wikipedia
(1.1) Utwory o Śródziemiu powstawały w przeciągu dziesięcioleci.
Wiktionary
IPA: ɕrudʲˈʑɛ̃mʲjɛ, AS: śrudʹźẽmʹi ̯e
Wiktionary
[czytaj: śród-ziemnomorski]
1. znajdujący się nad Morzem Śródziemnym;
2. charakterystyczny dla obszarów nad Morzem Śródziemnym;
3. dziejący się nad Morzem Śródziemnym lub na nim;
4. typ śródziemnomorski - typ antropologiczny białej rasy, występujący w południowej Europie
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) geogr. związany z Morzem Śródziemnym lub jego basenem
Wiktionary
(1.1) We Włoszech panuje klimat śródziemnomorski.
Wiktionary
IPA: ˌɕrudʲʑɛ̃mnɔ̃ˈmɔrsʲci, AS: śrudʹźẽmnõmorsʹḱi
Wiktionary
rzecz. Śródziemnomorze n., Morze Śródziemne n., śródziemnomorskość ż.
Wiktionary
→ śródziemnomorski [czytaj: śród-ziemnomorskość]
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest śródziemnomorskie; cecha tych, którzy są śródziemnomorski
Wiktionary
(1.1) To swoiste poszukiwanie źródeł „śródziemnomorskości” w opozycji do coraz bardziej dominujących wpływów pop-kultury zza oceanu.
Wiktionary
przym. śródziemnomorski
przysł. śródziemnomorsko
Wiktionary
region obejmujący obszary leżące nad Morzem Śródziemnym należące do Europy, Azji i Afryki; strefa śródziemnomorska
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) geogr. region obejmujący obszar leżące nad Morzem Śródziemnym w Europie, Azji i Afryce
Wiktionary
rzecz. Morze Śródziemne n.
przym. śródziemnomorski
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) znajdujący się wewnątrz lądu
Wiktionary
IPA: ɕrudʲˈʑɛ̃mnɨ, AS: śrudʹźẽmny
Wiktionary
rzecz. Ziemianin mos.
Wiktionary
(1.1) śródlądowy
Wiktionary
o cechach śródłożnych (rząd roślin)
SJP.pl
o cechach śródłożnych (rząd roślin)
SJP.pl
mięśniak śródścienny - mięśniak macicy
SJP.pl
wprowadzany bezpośrednio do żyły; dożylny, intrawenalny
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) gw-pl|Mazury. mocny, dobry
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. górn. korytarz w kopalni
Wiktionary
czasownik przechodni niedokonany
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. robić na drutach
Wiktionary
(1.1) Oma pół tydnia śtrykowała mi mycka na zima.
Wiktionary
służący z niższej kasty w Indiach; siudra
SJP.pl
Śudra (dewanagari शूद्र, transliteracja śūdra, Shudra) – najniższa spośród czterech warn – statusów społecznych. Wyżej w hierarchii stoją wajśjowie, jeszcze wyżej kszatrijowie, a najwyżej bramini.
Tradycyjnie nie przysługuje im odprawienie ceremonii upanajana.
Wikipedia
1. skrót od: świadek (czytany jako cały, odmienny wyraz);
2. skrót od: święty (czytany jako cały, odmienny wyraz)
SJP.pl
skrót
(1.1) = rel. święty, święta
(1.2) = praw. świadek
Wiktionary
(1.1) W Opatowie znajduje się kolegiata pod wezwaniem św. Marcina z Tours.
(1.1) W procesji niesiono relikwie licznych świętych, m.in. św. Stanisława, św. Wojciecha, św. Jadwigi, św. Brata Alberta i św. siostry Faustyny.
(1.1) W Kościele katolickim na 2 października przypada wspomnienie św. św. Aniołów Stróżów.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛ̃ntɨ|ˈɕfʲjɛ̃nta, AS: śfʹi ̯ẽnty|śfʹi ̯ẽnta
Wiktionary
gwarowo:
1. elegancki, szykowny;
2. piękny, ładny, zgrabny;
3. szybki, zręczny, zwinny;
4. rześki, dziarski, żwawy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|świadczyć.
(1.2) urz. zobowiązanie przekazywania lub wykonywania czegoś na czyjąś rzecz
(1.3) praw. zachowanie się dłużnika zgodne z zobowiązaniem
Wiktionary
Świadczenie – zachowanie się dłużnika zgodne z treścią zobowiązania zadośćczyniące godnemu ochrony interesowi wierzyciela.
Świadczenie może polegać na działaniu (czynność faktyczna lub prawna) lub na zaniechaniu.
Tradycyjnie w piśmiennictwie prawniczym przyjmuje się, że świadczenie może polegać na:
Wikipedia
(1.2) Konieczne jest uchwalenie Karty Praw Pacjenta, która gwarantowałaby Polakom zakres świadczeń dostępnych w ramach świadczeń publicznych.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjaṭˈt͡ʃɛ̃ɲɛ, AS: śfʹi ̯aṭčẽńe
Wiktionary
czas. świadczyć
Wiktionary
osoba pobierająca świadczenia pieniężne
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) korzystający ze świadczenia
Wiktionary
(1.1) Świadczeniobiorca ma prawo bezpłatnego wyboru świadczeniodawcy, lekarza, pielęgniarki i położnej podstawowej opieki zdrowotnej nie częściej niż trzy razy w roku kalendarzowym.
Wiktionary
podmiot udzielający świadczeń na podstawie pisemnej umowy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) udzielający świadczenia
Wiktionary
(1.1) Świadczeniodawca pracujący w ramach umowy z NFZ musi umieścić na zewnątrz budynku tablicę informacyjną z logo NFZ i nazwą świadczeniodawcy.
Wiktionary
(1.1) usługodawca
Wiktionary
1. kobieta powołana przez sąd do złożenia zeznań w jakiejś sprawy;
2. kobieta potwierdzająca podpisem jakiś akt prawny;
3. kobieta obecna przy czymś i mogąca opowiedzieć o tym
SJP.pl
czasownik
(1.1) wykonywać dla kogoś pewną czynność
(1.2) być dowodem
Wiktionary
(1.1) Jakie usługi świadczy pański zakład?
(1.2) To, jak zachował się wobec nauczyciela, bardzo źle o nim świadczy.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjaṭt͡ʃɨt͡ɕ, AS: śfʹi ̯aṭčyć
Wiktionary
rzecz. świadek m., świadectwo n., świadczenie n., oświadczyny n.
czas. oświadczyć dk., wyświadczyć dk.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) dokument urzędowo poświadczający umiejętności, wiedzę, określone zdarzenie
(1.2) opowieść świadka określonych wydarzeń
Wiktionary
Św
Wikipedia
(1.2) Wedle świadectwa przekazanego przez Plutarcha filozof z Abdery jednoznacznie ujmował wzajemny stosunek sztuki oraz przyrody: człowiek stał się uczniem zwierząt i naśladując pająka, jaskółkę, łabędzia czy słowika, znalazł metody tkania, budowania, śpiewu.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjaˈdɛt͡stfɔ, AS: śfʹi ̯adectfo
Wiktionary
czas. świadczyć ndk., świadkować ndk.
rzecz. świadek m.
Wiktionary
szczątkowe wzniesienie terenu; ostaniec
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) osoba, która widziała coś na własne oczy
(1.2) przen. podobnie jak świadek (1.1), ale również w odniesieniu do rzeczy
(1.3) praw. osoba zeznająca podczas procesu sądowego;
(1.4) rel. osoba obecna podczas aktu religijnego (np. chrztu, bierzmowania, małżeństwa) i potwierdzająca jego zaistnienie
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(2.1) geol. ostaniec
Wiktionary
Św
Wikipedia
(1.1) Wczoraj na ulicy byłem świadkiem, jak matka uderzyła własne dziecko.
(1.2) Ten kościół był świadkiem wielu historycznych wydarzeń.
(1.3) Przypominam świadkowi o karze za składanie fałszywych zeznań.
(1.4) Krzysiek poprosił mnie, żebym był jego świadkiem na ślubie.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjadɛk, AS: śfʹi ̯adek
Wiktionary
czas. świadczyć, świadkować
rzecz. świadectwo n., świadkowa ż., świadkowanie n.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|świadkować.
Wiktionary
czas. świadkować ndk.
rzecz. świadek m.
Wiktionary
czasownik
(1.1) być u kogoś za świadka (na ślubie, w sądzie)
Wiktionary
IPA: ɕfʲjatˈkɔvat͡ɕ, AS: śfʹi ̯atkovać
Wiktionary
rzecz. świadek m., świadectwo n., świadkowanie n.
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) książk. zdający sobie z czegoś sprawę
Wiktionary
(1.1) Świadom praw i obowiązków wynikających z założenia rodziny, uroczyście oświadczam, że wstępuję w związek małżeński.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjadɔ̃m, AS: śfʹi ̯adõm
Wiktionary
rzecz. świadomie n., świadomość ż.
przym. świadomy
przysł. świadomie
czas. uświadomić
Wiktionary
(1.1) świadomy
Wiktionary
przysłówek
(1.1) w sposób przemyślany, zaplanowany; celowo
rzeczownik, rodzaj nijaki
(2.1) stpol. świadomość
Wiktionary
(1.1) W restauracji świadomie zrezygnowano z nadmiaru ozdób.
(1.1) Nie sądzę, żeby świadomie zdecydowała się na taki drastyczny krok.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjaˈdɔ̃mʲjɛ, AS: śfʹi ̯adõmʹi ̯e
Wiktionary
rzecz. świadomość ż., uświadomienie n., uświadamianie n.
przym. świadomy, świadom
czas. uświadamiać ndk., uświadomić dk.
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: świadomie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdawanie sobie sprawy z czegoś;
(1.2) wiedza o istnieniu samego siebie
(1.3) posiadanie świata wewnętrznego z qualiami, z których niektóre mogą być wartościowane jako cierpienie – przyjemność
(1.4) stan przytomności
Wiktionary
Świadomość – podstawowy i fundamentalny stan psychiczny, w którym jednostka zdaje sobie sprawę ze zjawisk wewnętrznych, takich jak własne procesy myślowe oraz zjawisk zachodzących w środowisku zewnętrznym i jest w stanie reagować na nie (somatycznie lub autonomicznie).
Wikipedia
(1.1) Czy masz świadomość, ile problemów spowodowało twoje wystąpienie?
(1.2) Świadomość zwierząt sprawdza się z wykorzystaniem tzw. testu lustra.
(1.4) Pacjent po kilku godzinach odzyskał świadomość.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjaˈdɔ̃mɔɕt͡ɕ, AS: śfʹi ̯adõmość
Wiktionary
rzecz. uświadomienie n., uświadamianie n., świadomie n.
czas. uświadamiać, uświadomić
przym. świadomy, świadom
przysł. świadomie
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) taki, który ma świadomość czegoś, uzmysławia sobie coś, zdaje sobie sprawę z czegoś
(1.2) mający rozbudowaną świadomość; uświadomiony
(1.3) taki, który jest rezultatem celowego, zamierzonego działania
Wiktionary
(1.1) Niektórzy ludzie nie są świadomi zagrożeń związanych z paleniem tytoniu.
(1.2) Zwierzęta są jednostkami czującymi, myślącymi i świadomymi.
(1.3) Współcześnie apostazja rozumiana jest jako świadome, dobrowolne i publiczne odejście od wiary.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjaˈdɔ̃mɨ, AS: śfʹi ̯adõmy
Wiktionary
rzecz. świadomie n., świadomość ż., uświadomienie n., uświadamianie n.
czas. uświadomić dk., uświadamiać ndk.
przym. świadom
przysł. świadomie
Wiktionary
(1.3) zamierzony, celowy, umyślny
Wiktionary
1. kula ziemska;
2. dalekie strony;
3. ludzie połączeni wspólnotą zajęć;
4. przestrzeń, w której ktoś żyje;
5. zamieszkana planeta, część globu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) cała Ziemia
(1.2) przen. planeta
(1.3) przestrzeń, w której się żyje
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Większość krajów świata należy do ONZ.
(1.1) Wikisłownik stawia sobie za cel opisanie wszystkich języków świata, istniejących i martwych.
(1.2) Niektórzy wierzą, że inne światy są zamieszkane.
(1.3) Świat dżungli amazońskiej zamieszkuje wiele ciekawych gatunków zwierząt.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjat, AS: śfʹi ̯at
Wiktionary
(1.1) przym. światowy
(1.2-1.3) rzecz. zdrobn. światek m.
Wiktionary
(1.1) reg. śl. świot
(1.3) otoczenie, okolica, przestrzeń życiowa
Wiktionary
skrót od: światowy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) pot. żart. zamknięty krąg osób związanych wspólnymi interesami
Wiktionary
(1.1) W światku reklamy nielegalnie rozklejane plakaty określa się mianem marketingu partyzanckiego…
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjatɛk, AS: śfʹi ̯atek
Wiktionary
rzecz. świat
przym. światowy
Wiktionary
(1.1) środowisko, towarzystwo
Wiktionary
zdrobnienie od: światełko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) elektr. połączone w szereg punkty oświetleniowe
forma rzeczownika.
(2.1) D. lp., M., B. i W. lm. od: światełko
Wiktionary
(1.1) Kiedy założycie światełka na choinkę?
Wiktionary
rzecz. światło n., światełko n.
Wiktionary
(1.1) lampki
Wiktionary
zdrobnienie od: światło
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zdrobn. od: światło
(1.2) drobne źródło światła
Wiktionary
Światełko – czasopismo dla dzieci niewidomych i niedowidzących wydawane w Warszawie przez Polski Związek Niewidomych. Ukazuje się w dwóch wersjach: w języku Braille’a jako dwutygodnik i w wersji czarnodrukowej (druk powiększony) jako miesięcznik. Skierowane jest do dzieci w wieku gimnazjalnym. Prenumerata czasopisma jest bezpłatna.
Wikipedia
(1.2) Czy widzisz światełko w tunelu?
Wiktionary
IPA: ɕfʲjaˈtɛwkɔ, AS: śfʹi ̯ateu̯ko
Wiktionary
rzecz. światło n., światłość ż., świetlik m., świecidełko n., światełka lm nm.
czas. świecić ndk., oświetlać ndk., oświetlić dk.
przym. świetlisty, świetlny, świetlany, światły
Wiktionary
dawny stopień wyższy od przysłówka: światło (jasno, zrozumiale)
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: światły; bardziej światły
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zespół poglądów, sądów, przekonań danej osoby na temat otaczającego świata czerpanych z rozmaitych dziedzin kultury, mający wpływ na jego zachowanie;
Wiktionary
Światopogląd – względnie stały zespół przekonań i opinii (często wartościujących) na temat otaczającego świata, czerpanych z rozmaitych dziedzin kultury, głównie z nauki, sztuki, religii i filozofii.
Wikipedia
(1.1) Mam wszystko, czego może chcieć uczciwy człowiek - światopogląd, wykształcenie, młodość, zdrowie…
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲjatɔˈpɔɡlɔ̃nt, AS: śfʹi ̯atopoglõnt
Wiktionary
przym. światopoglądowy
przysł. światopoglądowo
Wiktionary
(1.1) pogląd na świat
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący światopoglądu
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲjatɔpɔɡlɔ̃nˈdɔvɨ, AS: śfʹi ̯atopoglõndovy
Wiktionary
rzecz. światopogląd
przym. światopoglądowo
Wiktionary
imię męskie
SJP.pl
tworzący świat
SJP.pl
czasownik
(1.1) gw-pl|Mazury. żyć razem
Wiktionary
(1.1) Wtedy wróciuł do domu i oboje światowali. sic.
Wiktionary
mitologia słowiańska: bóg wojny i urodzaju Rugian (Słowian połabskich), odpowiednik wielu innych bogów m.in. Peruna i Rugiewita; Swantewit, Świętowit
SJP.pl
przymiotnik dzierżawczy - należący do Światowida lub z nim związany
SJP.pl
książkowo: człowiek obyty w towarzystwie, umiejący się odpowiednio zachować w każdej sytuacji; salonowiec
SJP.pl
Św
Wikipedia
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
żartobliwie: niechęć do otaczającej człowieka rzeczywistości
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) odnoszący się do całego świata
(1.2) przen. o osobie: obyty w świecie, umiejący się zachować
Wiktionary
(1.1) To jest produkt światowej klasy…
(1.2) Człowiek światowy, jakim jestem, wszystko zniesie, wszystko ukryje, bo go do tego wdrażają od dzieciństwa – a jednak czułem, że nie wytrzymam.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjaˈtɔvɨ, AS: śfʹi ̯atovy
Wiktionary
rzecz. światek mrz., świat, światowiec, światowość
przysł. światowo
Wiktionary
(1.1) międzynarodowy, globalny, ogólnoludzki
Wiktionary
dawne imię męskie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna
(1.1) rzad. imię|polski|m.
Wiktionary
Światozar – imię męskie o słowiańskim pochodzeniu.
Wikipedia
(1.1) Mam na imię Światozar i jestem szewcem z Krakowa.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjaˈtɔzar, AS: śfʹi ̯atozar
Wiktionary
związek utworzony latem 1934 roku na II Światowym Zjeździe Polaków z Zagranicy w Warszawie; Światowy Związek Polaków z Zagranicy
SJP.pl
1. dawniej: pieśń świecka;
2. rodzaj roślin jednoliściennych z rodziny szparagowatych; Veltheimia
SJP.pl
potocznie: miejsce na skrzyżowaniu ulic, które oznaczone jest światłami sygnalizacyjnymi
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) pot. mot. miejsce oznaczone światłami sygnalizacyjnymi na skrzyżowaniu ulic lub dróg bądź sygnalizujące przejścia dla pieszych
forma rzeczownika.
(2.1) D. lp.; M., B. i W. lm. od: światło
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Autobus zatrzymał się na światłach.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjatwa, AS: śfʹi ̯atu̯a
Wiktionary
(1.1) sygnalizacja świetlna
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) fiz. promieniowanie elektromagnetyczne w zakresie odbieranym przez oko;
(1.2) przedmiot będący źródłem światła (1.1)
(1.3) przen. o osobie będącej pociechą w życiu
(1.4) wewnętrzna przestrzeń przewodów
(1.5) pot. lm. sygnalizacja uliczna
(1.6) druk. pusta przestrzeń pomiędzy parami znaków, liniami tekstu i innymi elementami druku
(1.7) sport. tylna część bramki, równoległa do tylnej linii boiska
(1.8) pot. energia elektryczna
Wiktionary
Św
Wikipedia
(1.1) To światło jest bardzo mocne.
(1.2) Samochód ma dwa boczne światła.
(1.2) Stań tak, by nie widzieć tych migających świateł przed sobą.
(1.7) Jacek trafił w światło bramki.
(1.8) Nie ma światła, sprawdź korki.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjatwɔ, AS: śfʹi ̯atu̯o
Wiktionary
rzecz. świeca ż., świetlik m., światłość ż., oświetlenie n., naświetlenie n., świetlówka ż., naświetlanie n., świecenie n., oświetlanie n., prześwietlanie n., oświetlacz m.
:: zdrobn. światełko n., światełeczko n.
czas. rozświetlić, rozświetlać, świecić ndk., naświetlać ndk., naświetlić ndk., oświetlać ndk., oświetlić dk., oświecać ndk., oświecić dk., prześwietlać ndk., prześwietlić dk., zaświecać ndk., zaświecić dk., poświecić dk., podświetlić dk., podświetlać ndk.
przym. świetlisty, świetlny, świetlany
Wiktionary
(1.1) blask, błysk, jasność
(1.2) oświetlenie
(1.8) prąd
Wiktionary
1. osłona przeciwsłoneczna używana w fotografice;
2. dawniej: abażur
SJP.pl
pochłaniający promienie świetlne
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze światłocieniem
Wiktionary
rzecz. światłocień m.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) szt. technika malarska polegająca na różnicowaniu natężenia światła i eksponowaniu jego kontrastów;
(1.2) szt. efekt zastosowania światłocienia (1.1), rozłożenie światła i cienia na obrazie
(1.3) przen. niejasność, brak wyrazistości
Wiktionary
Św
Wikipedia
(1.1) Zastosowanie światłocienia daje wrażenie trójwymiarowości ukazywanych przedmiotów.
(1.2) Światłocienie skupiają się na twarzy oraz nóżkach.
Wiktionary
przym. światłocieniowy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest światłoczułe
(1.2) fot. miara czułości materiału na światło;
Wiktionary
Światłoczułość, "S" – wielkość odwrotnie proporcjonalna do naświetlania "H" określająca stopień reagowania fotograficznych materiałów światłoczułych na światło, potocznie zwana czułością. Dzięki naświetlaniu na wywołanej warstwie fotograficznej powstaje efekt określony przez kryterium czułości. Znajomość światłoczułości umożliwia określenie prawidłowej ekspozycji materiałów fotograficznych.
Wikipedia
przym. światłoczuły
Wiktionary
reagujący na światło
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) wrażliwy na światło
Wiktionary
(1.1) Receptory tej niebywałej rośliny są wielce światłoczułe, zauważcie!
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲjatwɔˈt͡ʃuwɨ, AS: śfʹi ̯atu̯očuu̯y
Wiktionary
rzecz. światłoczułość ż.
Wiktionary
technika druku płaskiego; odbitka wykonana tą techniką; fototypografia, fotodruk, heliografia, fototypia
SJP.pl
Światłodruk (fototypia, collotypia, kolotypia lub albertotypia) – technika druku płaskiego nie wykorzystująca rastra. Forma światłodrukowa wykonana jest z żelatyny. Żelatynę uczuloną dwuchromianem potasu wylewano na taflę szkła lustrzanego lub płytę metalową. Tak przygotowaną formę drukową naświetlano przez negatyw lampami łukowymi lub światłem słonecznym. Była ona bardzo delikatna i nietrwała.
Wikipedia
leczenie za pomocą promieni słonecznych lub ze sztucznych źródeł światła; fototerapia, światłoterapia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) med. dział fizykoterapii obejmujący leczenie podczerwienią, światłem widzialnym i nadfioletem
Wiktionary
(1.1) fototerapia
Wiktionary
o roślinach: rosnący, najlepiej rozwijający się w miejscach dobrze oświetlonych (np. krzew światłolubny)
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) biol. wymagający do prawidłowego rozwoju pełnego oświetlenia
Wiktionary
miernik natężenia oświetlenia, stosowany w przyrządach rejestrujących obrazy, takich jak kamery, aparaty fotograficzne, zarówno analogowe, jak i cyfrowe
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) techn. przyrząd do pomiaru natężenia światła;
Wiktionary
Światłomierz – rodzaj fotometru stosowany w fotografii. Służy do pomiaru natężenia światła (padającego lub odbitego), umożliwiając dobranie prawidłowych parametrów ekspozycji materiału światłoczułego.
Pomiaru natężenia oświetlenia możemy dokonać poprzez pomiar światła padającego na obiekt, który zamierzamy sfotografować lub poprzez pomiar światła odbitego od takiego obiektu.
Wikipedia
umożliwiający przenoszenie światła
SJP.pl
niewrażliwy na światło
SJP.pl
leczenie za pomocą promieni słonecznych lub ze sztucznych źródeł światła; światłolecznictwo, fototerapia
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) związany ze światłowodem; przesyłany przez światłowód, wykorzystujący przesył światłowodem
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
chorobliwa nadwrażliwość oka na światło; fotofobia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) med. przewrażliwienie oczu na światło spowodowane podrażnieniem lub schorzeniem oczu (spojówek, tęczówek);
Wiktionary
Św
Wikipedia
(1.1) Zapalenie spojówek objawia się m.in. światłowstrętem, swędzeniem i pieczeniem oczu.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjatˈwɔfstrɛ̃nt, AS: śfʹi ̯atu̯ofstrẽnt
Wiktionary
(1.1) fotofobia
Wiktionary
przezroczysta struktura z włókna szklanego, wykorzystywana do przesyłania światła jako nośnika informacji
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) techn. włókno, w którym następuje propagacja światła; falowód dla światła;
Wiktionary
Św
Wikipedia
(1.1) Nie ma sygnału, bo światłowód się złamał.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjatˈwɔvut, AS: śfʹi ̯atu̯ovut
Wiktionary
(1.1) falowód optyczny
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha tego, co światłe
Wiktionary
Światłość (natężenie strumienia źródła światła) – w fotometrii, wielkość charakteryzująca wizualną jasność źródła światła. Światłość jest podstawową wielkością w fotometrii wizualnej. Jednostką światłości jest kandela, która należy do jednostek podstawowych układu jednostek SI.
Wikipedia
przym. światły
rzecz. światełko n., światło n., świetlik mrz./mzw.
Wiktionary
1. cechujący się rozległą wiedzą i dużym doświadczeniem życiowym;
2. świadczący o czyjejś rozległej wiedzy i dużym doświadczeniu życiowym;
3. dawniej: widny, jasny, dobrze oświetlony
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) wyróżniający się posiadaną wiedzą i doświadczeniem
(1.2) charakterystyczny dla osoby posiadającej wiedzę i doświadczenie
Wiktionary
(1.2) W krainę szlachetnych porywów młodości wnosił swój światły sąd i swoją powagę.
Wiktionary
rzecz. światło n., świeca ż., świetlik m., światłość ż., oświetlenie n., naświetlenie n., świetlówka ż., naświetlanie n., świecenie n., oświetlanie n., prześwietlanie n., oświetlacz m., światełko n., światełeczko n.
czas. świecić, naświetlać / naświetlić, oświetlać / oświetlić, oświecać / oświecić, prześwietlać / prześwietlić, zaświecać / zaświecić, poświecić, podświetlić / podświetlać
przym. świetlisty, świetlny, świetlany
Wiktionary
(1.1) rozumny, oświecony
Wiktionary
światłówka naziemnica - gatunek motyla z rodziny sówkowatych
SJP.pl
Światłówka ("Caradrina") – rodzaj motyli z rodziny sówkowatych i podrodziny Noctuinae.
Wikipedia
rodzaj roślin z rzędu żabieńcowców, występujących niemal na całym świecie
SJP.pl
Świbka ("Triglochin") – rodzaj roślin należący do rodziny świbkowatych ("Juncaginaceae" Rich.), obejmujący 26 gatunków występujących niemal na całym świecie, z czego dwa w Polsce: świbka błotna i świbka morska.
Nazwa naukowa rodzaju pochodzi od greckich słów τρεῖς ("treis" – trzy) i γλωχίν ("glochin" – szpic) i odnosi się do kształtu owoców tych roślin.
Wikipedia
rodzina roślin zielnych z klasy jednoliściennych, rosnących w miejscach wilgotnych, podmokłych, a także w zbiornikach wodnych
SJP.pl
Św
Wikipedia
o cechach świbkowatych (rodzina roślin)
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) geogr. rzeka na Ukrainie, w Karpatach Wschodnich, prawy dopływ Dniestru;
Wiktionary
Świca ( Свіча, "Swicza") – rzeka na Ukrainie, w Karpatach Wschodnich, prawy dopływ Dniestru.
Ma długość 107 km i powierzchnię dorzecza 1493 km². Ma źródła w Gorganach w obwodzie iwanofrankiwskim na wysokości 1200 m nad poziomem morza (pod szczytem "Kruhła Młaka"). Największymi dopływami są Mizuńka, Sukil i Łużanka. Wpływa do Dniestru poniżej Żurawna. Bardzo czysta rzeka, ponieważ omija większe miasta[].
Wikipedia
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
narzędzie urabiające skałę używane w wiertnictwie; ostatni element przewodu wiertniczego, będący najważniejszym narzędziem przy wierceniu otworu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) techn. urządzenie do wiercenia otworów w twardych nawierzchniach (np. w skałach);
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) - Jednakże - wziął na odwagę Dembowski - nigdyś nie słyszał od Skowrona wierszów, które… jak by to powiedzieć?… świdrem wkręcają się w głowę - jak na przykład niektóre śpiewki z Dziadów albo ballada o Alpuharze…
Wiktionary
rzecz.
:: zdrobn. świderek mrz.
przym. świdrowy
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk borek, borer, brustlaja, brustlajsta, świyder
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od świder
(1.2) mały świder
(1.3) spoż. zob. świderki.
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(2.1) zool. pot. nazwa systematyczna|Melanoides tuberculata|ref=tak., mały ślimak wodny z rodzaju Melanoides
Wiktionary
Świderek – wieś w Polsce, położona w województwie podlaskim, w powiecie augustowskim, w gminie Augustów.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.
Wikipedia
IPA: ɕfʲiˈdɛrɛk, AS: śfʹiderek
Wiktionary
rzecz. świder m., świdrowanie n., Świderek m., świderki nmos., Świder mrz.
czas. świdrować ndk.
przym. świdrowy, świderkowy
Wiktionary
(1.2) wiertełko
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) spoż. rodzaj makaronu o kształcie sprężynek
forma rzeczownika|rodzaj=męskorzeczowy.
(2.1) M., B., i W. lm. od: świderek
Wiktionary
Świderki – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie łukowskim, w gminie Wojcieszków. Obok miejscowości przepływa Bystrzyca, niewielka rzeka dorzecza Wisły.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.
Wikipedia
IPA: ɕfʲiˈdɛrʲci, AS: śfʹiderʹḱi
Wiktionary
rzecz. świder m., świderek m., świdrowanie n., Świderek m.
czas. świdrować ndk.
przym. świdrowy, świderkowy
Wiktionary
przypominający kształtem świderek
SJP.pl
1. styl architektoniczny charakterystyczny dla podwarszawskich domów letniskowych; styl nadświdrzański;
2. dom zbudowany w takim stylu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) archit. styl drewnianej architektury letniskowej powstającej na przełomie XIX i XX w. w Polsce, pod Warszawą;
(1.2) archit. pot. budynek w stylu świdermajer (1.1)
Wiktionary
Świdermajer, styl nadświdrzański – nazwa drewnianej architektury letniskowej powstającej na przełomie XIX i XX wieku na południowy wschód od Warszawy, wzdłuż Drogi Żelaznej Nadwiślańskiej (Kolei Nadwiślańskiej) na tzw. linii otwockiej w letniskach: Anin, Międzylesie, Radość, Zbójna Góra, Miedzeszyn, Falenica, Emilianów, Michalin, Józefów, Świder (Letniska Falenickie) oraz w Otwocku.
Wikipedia
rzecz. Świder m.
przym. świderski
Wiktionary
1. przymiotnik od: Świder (wieś, rezerwat lub dzielnica)
2. przymiotnik od: Świdry
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze Świdrem, dotyczący Świdra
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. Świder m., świdermajer mrz., świdrowanie n.
Wiktionary
1. miasto w Polsce;
2. wieś w Polsce;
3. wieś na Ukrainie;
4. dopływ Kostrzynia;
5. dopływ Sołotwy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w województwie dolnośląskim;
Wiktionary
Świdnica ( Svidnica, Schweidnitz, Svídnice) – miasto w Polsce, w województwie dolnośląskim, siedziba powiatu świdnickiego oraz gminy wiejskiej Świdnica. Miasto leży historycznie na Dolnym Śląsku, na Przedgórzu Sudeckim, nad rzeką Bystrzycą. Świdnica wchodzi w skład aglomeracji wałbrzyskiej.
Wikipedia
IPA: ɕfʲidʲˈɲit͡sa, AS: śfʹidʹńica
Wiktionary
rzecz. świdniczanin m., świdniczanka ż.
przym. świdnicki, podświdnicki
Wiktionary
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Świdnika lub Świdnicy
Wiktionary
rzecz. Świdnica ż., Świdnik m., świdniczanin m., świdniczanka ż.
Wiktionary
1. mieszkaniec Świdnicy;
2. mieszkaniec Świdnika
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Świdnicy lub Świdnika
(1.2) osoba pochodząca ze Świdnicy lub Świdnika, urodzona w Świdnicy lub Świdniku
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲidʲɲiˈt͡ʃãɲĩn, AS: śfʹidʹńičãńĩn
Wiktionary
rzecz. Świdnica ż., Świdnik mrz.
:: fż. świdniczanka ż.
przym. świdnicki
Wiktionary
1. mieszkanka Świdnicy;
2. mieszkanka Świdnika
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Świdnicy lub Świdnika
(1.2) kobieta pochodząca ze Świdnicy lub Świdnika, urodzona w Świdnicy lub Świdniku
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲidʲɲiˈt͡ʃãnka, AS: śfʹidʹńičãnka
Wiktionary
rzecz. Świdnica ż., Świdnik m.
:: fm. świdniczanin mos.
przym. świdnicki
Wiktionary
miasto w Polsce
SJP.pl
Świdnik – miasto we wschodniej Polsce, w województwie lubelskim, siedziba powiatu świdnickiego. Według danych GUS z 31 grudnia 2019 r. miało 39 136 mieszkańców.
W 1786 roku Świdnik był wsią królewską w powiecie lubelskim województwa lubelskiego. Prawa miejskie uzyskał w 1954.
Wikipedia
Świdniki – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie zamojskim, w gminie Miączyn.
Wieś jest sołectwem w gminie Miączyn. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 406 mieszkańców.
Wieś jest siedzibą rzymskokatolickiej parafii Matki Bożej Królowej Polski.
Wikipedia
roślina z rodziny różowatych występująca w wielu gatunkach
SJP.pl
Św
Wikipedia
świdrak okrętowiec - małż z rodziny toczkarzowatych, żywi się drewnem
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zezowaty
Wiktionary
czas. świdrzyć ndk.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|świdrować.
Wiktionary
rzecz. świder m., świderek m., Świder m., Świderski m., świderki nmos.
czas. świdrować ndk.
przym. świderkowaty, świderski
przysł. świderkowato
Wiktionary
(1.1) wiercenie, borowanie
Wiktionary
1. podobny do ostrza świdra, skręcony spiralnie;
2. dawniej: zezowaty
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany (dk. prześwidrować)
(1.1) techn. wiercić przy użyciu świdra
(1.2) przen. działać przenikliwie i intensywnie
Wiktionary
(1.1) Robotnicy świdrowali otwory w ziemi pod pale fundamentowe.
(1.2) Ten wysoki, piskliwy dźwięk świdrował mi uszy.
Wiktionary
rzecz. świdrowanie n., Świder mrz., świderek mzw./mrz.
Wiktionary
(1.1) wiercić, przewiercać, drążyć
(1.2) przenikać, przeszywać, drażnić, penetrować
Wiktionary
pasożytniczy pierwotniak powodujący choroby zwierząt i ludzi; trypanosom, trypanosoma
SJP.pl
Św
Wikipedia
pasożytniczy pierwotniak powodujący choroby zwierząt i ludzi; trypanosom, trypanosoma
SJP.pl
Świdrowiec "(Trypanosoma)" – rodzaj pasożytniczych pierwotniaków należących do rodziny świdrowców (Trypanosomatidae), będących pasożytami bezwzględnymi zwierząt kręgowych, w tym człowieka.
Dojrzałe postacie zwane trypomastigota pasożytują w krwi zwierząt kręgowych i człowieka. Wektorem przenoszącym oraz drugim żywicielem są różne gatunki much, kleszczy. U ryb i płazów świdrowce są przenoszone przez pijawki. Jedynym wyjątkiem jest "Trypanosoma equiperdum", która nie posiada drugiego żywiciela.
Wikipedia
przymiotnik od: świder
SJP.pl
przenikliwy, przeszywający, przenikający, trudny do zniesienia, dokuczliwy
SJP.pl
Bolesław Świdrygiełło - wielki książę litewski w latach 1430-1432
SJP.pl
Świdrygiełło, Bolesław Świdrygiełło (lit. "Švitrigaila") (ur. między 1370 a 1376, zm. 10 lutego 1452) – wielki książę litewski w latach 1430–1432. Był synem Olgierda Giedyminowicza, wielkiego księcia litewskiego, i Julianny Aleksandrowny, księżniczki twerskiej; najmłodszym bratem Władysława II Jagiełły. W latach 1400–1402 książę podolski, 1419-1430 siewierski, czernihowski i trubczewski, członek rady hospodarskiej Wielkiego Księstwa Litewskiego w 1451 roku.
Wikipedia
płucodyszny ślimak z rodziny o tej samej nazwie (Clausilia), lądowy, o muszli najczęściej lewoskrętnej
SJP.pl
płucodyszny ślimak z rodziny o tej samej nazwie (Clausilia), lądowy, o muszli najczęściej lewoskrętnej
SJP.pl
rodzina lądowych ślimaków; świdrzyki
SJP.pl
Świdrzykowate, świdrzyki (Clausiliidae) – rodzina lądowych ślimaków trzonkoocznych (Stylommatophora), obejmująca ponad 1500 gatunków, ciepłolubnych i wilgociolubnych, szeroko rozmieszczonych na świecie. Są to ślimaki o różnorodnych preferencjach pokarmowych. Nie mają znaczenia gospodarczego.
Wikipedia
czasownik niedokonany
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk, Śląsk Cieszyński. zezować
Wiktionary
przym. świdraty
Wiktionary
dereń świdwa - krzew z rodziny dereniowatych, osiągający wysokość do 4 metrów, występujący w całej Europie w lasach i zaroślach, zarówno na zalewowych terenach w dolinach rzek, jak i na suchych zboczach
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) bot. nazwa systematyczna|Cornus sanguinea|L.|ref=tak., duży krzew pospolicie występujący w Polsce, z krwistoczerwonymi liśćmi w okresie jesiennym
Wiktionary
(1.1) Miejsce zaś było dobrze osłonione i dobrze wybrane, całe bowiem widły rzeczne i zewnętrzne brzegi były porośnięte częścią zwyczajnym dereniem, częścią świdwą.
Wiktionary
rzecz. świdwina ż.
Wiktionary
(1.1) dereń świdwa
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) odnoszący się do Świdwiborka, związany ze Świdwiborkiem
Wiktionary
(1.1) Zatrzymali się końmi wśród świdwiboreckich pól.
Wiktionary
rzecz. świdwiborczanin mos., świdwiborczanka ż., Świdwiborek mrz.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie ostrołęckim, w gminie Myszyniec;
Wiktionary
Świdwiborek – wieś sołeckaw Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ostrołęckim, w gminie Myszyniec.
Wikipedia
(1.1) Skoczymy do Świdwiborka po ciotkę Lucynę.
Wiktionary
rzecz. świdwiborczanin mos., świdwiborczanka ż.
przym. świdwiborecki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna
(1.1) geogr. jezioro na Równinie Wkrzańskiej, w województwie zachodniopomorskim;
(1.2) geogr. część wsi Brzeziny w Polsce, w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim, w gminie Morawica
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna
(2.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie sępoleńskim, w gminie Sępólno Krajeńskie;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Na Świdwiu obrączkuje się rocznie ok. pięć tysięcy ptaków.
(2.1) Parę słów o Świdwiach znajdziecie w „Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego”.
Wiktionary
rzecz. świdwianin mos., świdwianka ż.
przym. świdwiański
Wiktionary
miasto w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Polsce;
Wiktionary
}|-
Świdwin ( Schivelbein) – miasto w północno-zachodniej Polsce, w województwie zachodniopomorskim, siedziba powiatu świdwińskiego oraz gminy wiejskiej Świdwin, położone na Wysoczyźnie Łobeskiej nad Regą, przy drogach wojewódzkich: nr 151, nr 152, nr 162 oraz przy linii kolejowej nr 202, łączącej Stargard z Koszalinem, Słupskiem i z Gdańskiem.
Wikipedia
(1.1) Świdwin jest miastem pomorskim.
(1.1) W Świdwinie płynie rzeka Rega.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲidvʲĩn, AS: śfʹidvʹĩn
Wiktionary
rzecz. Świdwinianin mos., Świdwinianka ż.
przym. świdwiński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) bot. nazwa systematyczna|Cornus sanguinea|L.|ref=tak., duży krzew pospolicie występujący w Polsce, z krwistoczerwonymi liśćmi w okresie jesiennym
Wiktionary
(1.1) Porosłe świdwiną brzegi rzeki przyciągały stada wróbli.
Wiktionary
rzecz. świdwa ż.
Wiktionary
(1.1) dereń świdwa, świdwa
Wiktionary
mieszkaniec Świdwina
SJP.pl
mieszkanka Świdwina
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
miasto w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Polsce, w województwie dolnośląskim, w powiecie świdnickim;
Wiktionary
Świebodzice ( Freiburg in Schlesien) – miasto w województwie dolnośląskim, w powiecie świdnickim.
Miasto położone u stóp Pogórza Wałbrzyskiego, na Pogórzu Świebodzickim, w środkowym biegu rzeki Pełcznicy, na skraju Książańskiego Parku Krajobrazowego. Miasto leży na wysokości od ok. 280 do 425 m n.p.m. (góra Grabnik). Świebodzice należą do aglomeracji wałbrzyskiej.
Wikipedia
(1.1) Książę Bernard na prośbę patrycjatu świdnickiego pozbawia Świebodzice przywileju miejskiego.
Wiktionary
rzecz. Świebodziczanin mos., Świebodziczanka ż.
przym. świebodzicki
Wiktionary
→ Świebodzice; świebodzki (rzadko)
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) odnoszący się do Świebodzic, związany ze Świebodzicami
Wiktionary
(1.1) W świebodzickim rezerwacie przyrody ochroną objęto kwaśne buczyny, lasy łęgowe, grądy i ciepłolubne dąbrowy.
Wiktionary
rzecz. Świebodzice lm nm., Świebodziczanin mos., Świebodziczanka ż.
Wiktionary
mieszkaniec Świebodzic
SJP.pl
mieszkanka Świebodzic
SJP.pl
miasto w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w zachodniej Polsce, w województwie lubuskim, siedziba powiatu świebodzińskiego; znane m.in. z ogromnego pomnika Chrystusa Króla Wszechświata
(1.2) geogr. nazwa wsi w województwie małopolskim
Wiktionary
Świebodzin ( Schwiebus) – miasto w woj. lubuskim, siedziba powiatu świebodzińskiego i gminy miejsko-wiejskiej Świebodzin, na Pojezierzu Łagowskim. Według danych GUS z 31 grudnia 2021 Świebodzin liczył 21 254 mieszkańców.
Dawny gród słowiański, wzmiankowany po raz pierwszy w dokumencie z 1302.
Wikipedia
(1.1) Prawa miejskie Świebodzin uzyskał w XIII wieku.
Wiktionary
rzecz. Świebodzinianin mos., Świebodzinianka ż.
przym. świebodziński
Wiktionary
mieszkaniec Świebodzina
SJP.pl
mieszkanka Świebodzina
SJP.pl
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Świebodzina, związany ze Świebodzinem
Wiktionary
rzecz. Świebodzin m., Świebodzinianin m., Świebodzinianka ż.
Wiktionary
skrót od: świecki
SJP.pl
1. sztuczne źródło światła, zazwyczaj w kształcie walca, wykonane z paliwa stałego, wewnątrz którego, przez całą długość, umieszczony jest knot;
2. element instalacji zapłonowej silnika;
3. figura gimnastyczna;
4. rakieta oświetlająca teren przed bombardowaniem, wyrzucana z samolotu wraz ze spadochronem; raca;
5. figura akrobacji lotniczej
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) przedmiot z wosku, parafiny lub stearyny mający knot, chemiczne źródło światła;
(1.2) przest. dawna jednostka natężenia światła równa 1,02 kandeli;
(1.3) sport. ćwiczenie gimnastyczne polegające na uniesieniu w górę nóg z leżenia na plecyecach;
(1.4) lotn. gwałtowny pionowy wzlot samolotu;
(1.5) przedmiot zmieniający skład powietrza w sposób zaplanowany przez wytwórcę
(1.6) techn. mot. zob. świeca zapłonowa.
(1.7) techn. mot. zob. świeca żarowa.
(1.8) daw. rakieta świetlna opadająca na spadochronie
Wiktionary
Świeca – źródło światła, zazwyczaj wykonane z paliwa stałego uformowanego najczęściej w walec, w osi którego na całej długości umieszczony jest knot. Dawniej świece wykonywane były głównie z wosku pszczelego, przez co w tej formie były dostępne dla zamożnych. Biedniejsi używali źródeł oświetlenia wykonanych z tańszego tłuszczu zwierzęcego. Obecnie świece najczęściej produkowane są z parafiny lub stearyny. Odmianą świecy umieszczonej w naczyniu jest znicz.
Wikipedia
(1.1) W kościele było jaśniej niż poprzednio. Nie tylko lampa oliwna paliła się przed głównym ołtarzem, ale też cztery świece koło trumny.
(1.1) Blask świec stworzył intymny nastrój.
(1.2) Natężenie oświetlenia tej zabytkowej lampy oceniano na 10 000 świec.
(1.3) Mówił do wszystkich, ale patrzył tylko na Wila, który zrobił już świecę i mostek, i w milczeniu ćwiczył przysiady.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛt͡sa, AS: śfʹi ̯eca
Wiktionary
rzecz. światło n., świecznik m., świecenie n., przyświecanie n.
:: zdrobn. świeczka ż., świeczuszka ż.
czas. świecić ndk., świecować ndk., przeświecać ndk., przyświecać ndk.
przym. świecowy, świecowany, świetlany, światły, świetlny
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk świyca
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) hist. górn. górnik przyświecający kopaczom w kopalni
(1.2) daw. sprzedawca świec
Wiktionary
rzecz. świeca ż.
Wiktionary
1. sztuczne źródło światła, zazwyczaj w kształcie walca, wykonane z paliwa stałego, wewnątrz którego, przez całą długość, umieszczony jest knot;
2. element instalacji zapłonowej silnika;
3. figura gimnastyczna;
4. rakieta oświetlająca teren przed bombardowaniem, wyrzucana z samolotu wraz ze spadochronem; raca;
5. figura akrobacji lotniczej
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|świecić.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjɛˈt͡sɛ̃ɲɛ, AS: śfʹi ̯ecẽńe
Wiktionary
czas. świecić
rzecz. światło n., wyświetlacz mrz., świeca ż., świecidełko n., świecznik mrz./mzw.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
gwarowo: brudzić, paprać w czymś
SJP.pl
Świechów – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie kutnowskim, w gminie Oporów.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.
Wikipedia
mieszkaniec Świecia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Świecia
(1.2) osoba pochodząca ze Świecia, urodzona w Świeciu
Wiktionary
rzecz. Świecie n.
:: fż. świecianka ż.
przym. świecki
Wiktionary
mieszkanka Świecia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Świecia
(1.2) kobieta pochodząca ze Świecia, urodzona w Świeciu
Wiktionary
rzecz. Świecie n.
:: fm. świecianin m.
przym. świecki
Wiktionary
coś co błyszczy, połyskuje; metalowa, szklana, kryształowa ozdoba; błyskotka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) coś co błyszczy, połyskująca ozdóbka
(1.2) iron. biżuteria
Wiktionary
(1.2) Moja żona ma pięć szkatułek świecidełek, a wciąż kupuje kolejne.
Wiktionary
rzecz. światło n., światełko n., świeca ż., świetlik m., świecenie n., zaświecenie n., świecowanie n.
czas. świecić ndk., zaświecić dk., świecować ndk.
przym. świetlny, świetlisty, świecowy
przysł. świetliście
Wiktionary
(1.1) błyskotka
(1.2) błyskotka
Wiktionary
przypominający wyglądem świecidełko
SJP.pl
ekspresywnie: świecidełko; błyskotka
SJP.pl
1. kula ziemska;
2. dalekie strony;
3. ludzie połączeni wspólnotą zajęć;
4. przestrzeń, w której ktoś żyje;
5. zamieszkana planeta, część globu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim;
Wiktionary
Świecie (niem. "Schwetz") – miasto w Polsce położone w woj. kujawsko-pomorskim, siedziba powiatu świeckiego oraz gminy miejsko-wiejskiej Świecie. Według danych GUS z 31 grudnia 2023 roku Świecie liczyło 24 841 mieszkańców.
Świecie uzyskało lokację miejską w 1338 roku.
Wikipedia
(1.1) Krzyżacy w Świeciu utworzyli komturię i rozpoczęli budowę zamku.
Wiktionary
rzecz. świecianin m., świecianka ż.
przym. świecki
Wiktionary
imię męskie
SJP.pl
imię męskie
SJP.pl
Świeciechów – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie opoczyńskim, w gminie Mniszków.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.
Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Andrzeja Apostoła w Wójcinie.
Wikipedia
rodzaj słodkowodnych ryb z rodziny alestesowatych
SJP.pl
Świecino (kaszb. "Swiecëno", niem. "Schwetzin") – wieś kaszubska w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie puckim, w gminie Krokowa. Leżyna północnych obrzeżach kompleksu leśnego Puszczy Darżlubskiej.
W skład sołectwa "Świecino" wchodzą również osady Robakowski Młyn i Zielony Dwór.
Wikipedia
gatunek chrząszcza z rodziny świetlików
SJP.pl
czasownik nieprzechodni niedokonany
(1.1) emitować, produkować światło
(1.2) pobudzać coś do świecenia
(1.3) daw. gwara. więz. kłamać
(1.4) jaśnieć na tle czegoś ciemniejszego
czasownik zwrotny niedokonany świecić się
(2.1) to samo co (1.1)
(2.2) odbijać światło, lśnić
Wiktionary
(1.1) Na zewnątrz było szaro, słońce ledwo świeciło zza warstwy chmur.
(1.2) Przy schodzeniu do ciemnej piwnicy świecił przed siebie latarką, żeby nie potknąć się na schodach.
(1.4) Ona mówi: Jestem naga i świecę tyłkiem tak jak ty.
(2.1) Świeca świeci się już kilka godzin.
(2.2) Zobacz, jak mi się buty świecą.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛ̇t͡ɕit͡ɕ, AS: śfʹi ̯ėćić
Wiktionary
rzecz. świecznik mrz./mzw., świecidełko n., świecenie, światło, światełko, świeca, świetlik, oświetlacz
czas. dk. poświecić, zaświecić, przeświecać
Wiktionary
(1.1) palić się
(1.3) trajlować
Wiktionary
1. laicki;
2. przymiotnik od: Świecko, Świecie, Świecie nad Osą
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) niemający związków z religią, niezależny od instytucji kościelnych
przymiotnik relacyjny
(2.1) niebędący księdzem, zakonnikiem, osobą duchowną
(2.2) o duchownym: taki, który nie jest zakonnikiem
(2.3) związany ze Świeciem, dotyczący Świecia
(2.4) związany ze Świeckiem, dotyczący Świecka
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(3.1) człowiek niebędący osobą duchowną
Wiktionary
(1.1) Z religijnego i militarnego starcia katolicyzmu południa Europy z protestantyzmem północy wyłonił się także kształt tak istotnych dla współczesnych pojęć, jak potrzeba tolerancji dla mniejszości religijnych, czy sprawowanie władzy bez odwoływania się do Boga (świeckie państwo)
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛt͡sʲci, AS: śfʹi ̯ecʹḱi
Wiktionary
(1.1) (2.1-2)
rzecz. świeckość ż.
(2.3)
rzecz. Świecie n.
Wiktionary
(1.1) laicki, areligijny, niereligijny
(3.1) laik
Wiktionary
1. laicki;
2. przymiotnik od: Świecko, Świecie, Świecie nad Osą
SJP.pl
Świecko ( Schwetig) – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie lubuskim, w powiecie słubickim, w gminie Słubice.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest świeckie; cecha tych, którzy są świeccy
Wiktionary
rzecz. zeświecczanie n.
przym. świecki
Wiktionary
(1.1) laickość
Wiktionary
1. usuwać wosk z ucha przy pomocy zapalonej świecy;
2. dawniej: oświecać, rozjaśniać
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|świecować.
Wiktionary
rzecz. świeca ż., świecidełko n.
czas. świecować ndk.
Wiktionary
1. usuwać wosk z ucha przy pomocy zapalonej świecy;
2. dawniej: oświecać, rozjaśniać
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze świecą, dotyczący świecy
Wiktionary
rzecz. świecznik mzw./mrz., świeczka ż., świecidełko n., świeca ż.
Wiktionary
zdrobnienie od: świeca
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od: świeca
(1.2) mała lub cienka świeca
Wiktionary
(1.1) Kiedy umarła, setki świeczek na jej grobie stawiali, Żydzi i nie Żydzi.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛt͡ʃka, AS: śfʹi ̯ečka
Wiktionary
rzecz. świeca ż., świecznik m.
:: zdrobn. świeczuszka ż.
przym. świecowy, świetlny
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
1. rodzaj roślin z rodziny jaskrowatych;
2. rodzaj grzybów z rodziny szyszkogłówkowatych
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. podstawka na świece;
2. być, stać na świeczniku - zajmować wysokie stanowisko w jakiejś hierarchii
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) przedmiot z uchwytem na świecę lub kilka świec
(1.2) przen. wysokie, eksponowane stanowisko
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(2.1) przest. pot. legendarny duch chodzący z latarką po polu i pokutujący za swoje winy
Wiktionary
Św
Wikipedia
(1.1) Babcia podarowała mi piękny, mosiężny świecznik.
(1.2) Raut zaszczyciły osoby ze świecznika: burmistrz, pleban i komendant policji.
(2.1) Podobno w zamierzchłych czasach po tej miejscowości chodziły świeczniki.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛt͡ʃʲɲik, AS: śfʹi ̯ečʹńik
Wiktionary
rzecz. świeca ż., świeczka ż., świeczuszka ż., światło n., świecenie n., przyświecanie n.
czas. świecić ndk., świecować ndk., przeświecać ndk., przyświecać ndk.
przym. świecznikowy, świecowy, świecowany
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od: świeczka
(1.2) mała świeczka
Wiktionary
(1.1) I jak ja w środek zapalę tą taką okrągłą świeczuszkę taką, wiesz, tą metalową w takim pojemniczku.
Wiktionary
rzecz. świeca ż., świeczka ż., świecznik mrz./mzw.
Wiktionary
forma rzeczownika.
(1.1) B. lp. od: świeca
forma czasownika.
(2.1) 1. os. lp. ter. od: świecić
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛt͡sɛ, AS: śfʹi ̯ece
Wiktionary
Świedziebnia – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie brodnickim, w gminie Świedziebnia.
Wikipedia
przymiotnik od: Świedziebnia; świedziebski
SJP.pl
przymiotnik od: Świedziebnia; świedziebniański
SJP.pl
świergot
SJP.pl
o ptakach: wydawać trele; ćwierkać, świergotać, kwilić, śpiewać, szczebiotać
SJP.pl
dawniej: plotkarz, papla, gaduła
SJP.pl
świergotliwy;
1. skłonny do świegotania; świergoczący, świegoczący;
2. przypominający świegotanie ptaków
SJP.pl
Świekatowo (niem. "Schwekatowo, 1942–1945 Schweike") – wieś borowiacka w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim, w gminie Świekatowo na trasie magistrali węglowej Maksymilianowo – Kościerzyna – Gdynia.
Według Narodowego Spisu Powszechnego z 2021 liczyła 1410 mieszkańców. Jest największą miejscowością gminy Świekatowo.
Wikipedia
dawniej: ojciec męża lub żony; teść, świekr
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) daw. ojciec męża
(1.2) przest. ojciec męża lub żony
Wiktionary
(1.1) (…) tak dawniej jak i dzisiaj u ludu, który tej nazwy w wielu stronach używa, świekier, świokier, świekra, świokra, świekrucha oznacza tylko rodziców męża, a teść i teścia – rodziców żony.
(1.2) I przyjął go wdzięcznie świekier jego, ojciec dziewki onej, a mieszkał u niego, przez trzy dni, i jedli i pili i nocowali tam.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛ̇cɛr, AS: śfʹi ̯ėḱer
Wiktionary
rzecz. fż. świekra
przym. świekrowy
Wiktionary
(1.1) świekr, daw. świokier
(1.2) teść, daw. cieść
Wiktionary
dawniej: matka męża, rzadziej żony; teściowa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zob. świekier.
Wiktionary
dawniej: matka męża, rzadziej żony; teściowa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) przest. matka męża, rzadziej żony
forma rzeczownika.
(2.1) D. lp. od: świekier
Wiktionary
(1.1) Synowa patrzyła z podziwem na swoją świekrę.
(1.1) […] tak dawniej jak i dzisiaj u ludu, który tej nazwy w wielu stronach używa, świekier, świokier, świekra, świokra, świekrucha oznacza tylko rodziców męża, a teść i teścia – rodziców żony.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛkra, AS: śfʹi ̯ekra
Wiktionary
przym. świekrowy
rzecz. świekier m.
Wiktionary
(1.1) daw. świekrew, daw. świokra, reg. świekrucha, teściowa, daw. teścia, reg. teszcza
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) daw. gw-pl|Kraków. matka męża
Wiktionary
(1.1) świekrowa
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) daw. gw-pl|Kraków. matka męża
Wiktionary
(1.1) świekrocha
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) matka męża; zob. świekra.
forma rzeczownika.
(2.1) D. lp. oraz M., B. i W. lm. od: świekra
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) stpol. matka męża
Wiktionary
(1.1) świekra, świekry
Wiktionary
Świeligów – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie ostrowskim, w gminie Ostrów Wielkopolski, ok. 6 km na zachód od Ostrowa.
Wikipedia
Świelino (do 1945 niem. "Schwellin") – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie koszalińskim, w gminie Bobolice. W czasach PRL-u w Świelinie mieścił się PGR. Obecnie budynki nie są użytkowane.
Wikipedia
Św
Wikipedia
Świemirowo (kaszb. "Czmirowò" lub też "Smirowò", "Semierowò", niem. "Schmierau") – południowo-zachodnia dzielnica Sopotu. Część Świemirowa położona bezpośrednio przy granicy miasta nazywana jest Stawowiem.
Południowo-wschodnia część dzielnicy ma charakter rzemieślniczo-usługowy, północno-zachodnia natomiast willowy.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męski
(1.1) bartn. rodzina pszczół miodnych żyjąca dziko w dziupli drzewa
(1.2) bartn. naturalna dziupla w drzewie, w której gnieździ się świepot (1.1)
Wiktionary
(1.1) Sędziwy niedźwiedź roztył się przez lato, strasznie łupieżąc świepota i rogaciznę.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛpɔt, AS: śfʹi ̯epot
Wiktionary
(1.1) świepiot, szwepot, szwepiot
Wiktionary
imię męskie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna
(1.1) imię|polski|m.
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Mam na imię Świerad i jestem studentem z Wrocławia.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛrat, AS: śfʹi ̯erat
Wiktionary
rzecz. Świeradów m., Wszerad m., świeradowianin m., świeradowianka ż.
:: zdrobn. Świeradek m.
przym. Świeradowy, świeradowski
Wiktionary
zdrobnienie od: Świerad (imię męskie)
SJP.pl
przymiotnik dzierżawczy - należący do Świeradka lub z nim związany
SJP.pl
Świerad z małżonką; Świeradowie
SJP.pl
mieszkaniec Świeradowa Zdroju
SJP.pl
mieszkanka Świeradowa
SJP.pl
imię męskie
SJP.pl
przymiotnik dzierżawczy - należący do Świerada lub z nim związany
SJP.pl
miasto w Polsce
SJP.pl
}|-
Świeradów-Zdrój ( Bad Flinsberg, cz. "Lázně Svěradov") – miasto uzdrowiskowe w województwie dolnośląskim, w powiecie lubańskim.
Według danych GUS z 1 stycznia 2023 r. miasto miało 3985 mieszkańców (635. miejsce w kraju).
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik od: Świercze-Koty
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
Świercz – osada wsi Dobre w Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie koszalińskim, w gminie Będzino.
W latach 1975–1998 Świerczć położony był w województwie koszalińskim.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
zdrobnienie od: świerk
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) niewielki świerk
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Między świerczkami stała kapliczka z figurką świętego Jana Nepomucena.
Wiktionary
rzecz. świerczyna ż., świerk mrz.
przym. świerkowy
Wiktionary
(1.1) góry. smreczek
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik od: Świercze
SJP.pl
drzewo iglaste lub jego gałązki
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) młode gałązki świerku
(1.2) leśn. drewno z drzewa świerkowego
(1.3) leśn. las świerkowy
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Wieniec ze świerczyny Celina położyła na grobie nauczycielki.
(1.2) Kołyskę dla małej zrobił ze świerczyny, w ogóle nie prosząc stolarza o pomoc.
(1.3) Profesor lubił spacerować po świerczynie zimą.
Wiktionary
rzecz. świerczek mrz., świerk mrz.
przym. świerkowy
Wiktionary
(1.2) świerk
(1.3) gw. Podhale smreczyna
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) o ptakach: wydawanie krótkich, wysokich dźwięków
(1.2) o ludziach, zwłaszcza dzieciach: szybkie i wesołe wypowiadanie słów
Wiktionary
rzecz. świergot m., świergotliwość ż.
czas. świergolić ndk.
Wiktionary
(1.1) świergotanie, świegotanie, szczebiotanie, ćwierkanie, ćwierkotanie
(1.2) świergotanie, świegotanie, szczebiotanie
Wiktionary
o ptakach: świergotać z cicha, od czasu do czasu
SJP.pl
śpiew ptaków; świergotanie; ćwierkanie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) ornit. wysoki i krótki dźwięk śpiewu małego ptaka
(1.2) przen. dźwięk głosów dzieci lub młodych kobiet
Wiktionary
(1.1) Usłyszeliśmy przenikliwy świergot w koronie drzewa.
Wiktionary
rzecz. świergotanie n., świergotek m., świergolenie n., świergotliwość ż., zaświergotanie n.
czas. świergotać ndk., zaświergotać dk., świergolić ndk.
przym. świergotliwy
przysł. świergotliwie
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) o ptakach: wydawanie krótkich, wysokich dźwięków
(1.2) o ludziach, zwłaszcza dzieciach: szybkie i wesołe wypowiadanie słów
Wiktionary
rzecz. świergot m., świergotek m., świergotliwość ż.
czas. świergotać ndk., zaświergotać dk.
przym. świergotliwy
Wiktionary
(1.1) świergolenie, świegotanie, szczebiotanie, ćwierkanie, ćwierkotanie
(1.2) świergolenie, świegotanie, szczebiotanie
Wiktionary
o ptakach: wydawać głos; świegotać
SJP.pl
czasownik
(1.1) o ptakach: wydawać krótkie, wysokie dźwięki
(1.2) pot. przen. mówić w sposób szybki i radosny
Wiktionary
(1.1) Ptaki świergotały za oknem.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjɛrˈɡɔtat͡ɕ, AS: śfʹi ̯ergotać
Wiktionary
rzecz. świergot m., świergotek m., świergotanie n., świergotliwość ż.
czas. zaświergotać dk.
przym. świergotliwy
Wiktionary
(1.1) świergolić, świegotać, szczebiotać, ćwierkać, ćwierkotać; rzad. czyrykać
(1.2) świergolić, świegotać, szczebiotać
Wiktionary
rodzaj ptaków z rodziny pliszkowatych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) ornit. drobny ptak z rzędu wróblowatych rodzaju nazwa systematyczna|Anthus|ref=tak.
Wiktionary
rzecz. świergotanie n., świergot mrz., świergotliwość ż.
czas. świergotać
Wiktionary
rodzaj ptaków z rodziny pliszkowatych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest świergotliwe; cecha tych, którzy są świergotliwi
Wiktionary
rzecz. świergot m., świergotanie n., świergotek m., świergolenie n., zaświergotanie n.
czas. świergotać ndk., zaświergotać dk., świergolić ndk.
przym. świergotliwy
przysł. świergotliwie
Wiktionary
świegotliwy;
1. skłonny do świergotania; świergoczący, świegoczący;
2. przypominający świergotanie ptaków
SJP.pl
zimozielone drzewo iglaste z rodziny sosnowatych, występujące w wielu gatunkach
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) dendr. nazwa systematyczna|Picea|A. Dietr.|ref=tak., drzewo iglaste z rodziny sosnowatych;
(1.2) leśn. drewno z drzewa świerkowego
Wiktionary
Św
Wikipedia
(1.1) Na działce zasadziłem dwa świerki.
(1.2) Ten stół wykonany jest ze świerku.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjɛrk, AS: śfʹi ̯erk
Wiktionary
rzecz. świerczyna ż., świerkowina ż.
:: zdrobn. świerczek mrz.
przym. świerkowy
Wiktionary
(1.1) gw. Podhale smreczyna, smrek; gw. Śląsk Cieszyński smyrek
(1.2) świerczyna
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
Św
Wikipedia
wieś w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna
(1.1) geogr. adm. wieś oraz gmina położona w południowej Polsce; ,
Wiktionary
Świerklany (niem. "Schwirklan") – wieś w Polsce, w województwie śląskim, w powiecie rybnickim, w gminie Świerklany.
W roku 2021 we wsi mieszkało 8318 osób, z czego 50,6% mieszkańców stanowiły kobiety, a 49,4% mężczyźni.
Wikipedia
(1.1) Urodził się w Świerklanach na Górnym Śląsku.
Wiktionary
mieszkaniec Świerklańca (wsi w Polsce)
SJP.pl
mieszkanka Świerklańca (wsi w Polsce)
SJP.pl
przymiotnik od: Świerklany
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. nazwa kilku wsi
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. świerkocinianin m., świerkocinianka ż.
przym. świerkociński
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
1. stukacz świerkowiec - mały chrząszcz z rodziny kołatkowatych;
2. obryzg świerkowiec - gatunek chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych;
3. czterooczak świerkowiec - gatunek kornika
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) leśn. grupa świerków
Wiktionary
rzecz. świerk mrz.
przym. świerkowy
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) składający się ze świerku
(1.2) wykonany z drewna lub innej części świerku
(1.3) będący częścią świerku
Wiktionary
IPA: ɕfʲjɛrˈkɔvɨ, AS: śfʹi ̯erkovy
Wiktionary
rzecz. świerk m., świerczek m., świerczyna ż., świerkowina ż.
Wiktionary
Świerkówiec – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie mogileńskim, w gminie Mogilno.
W latach 1954–68 w granicach miasta Mogilna.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) daw. oddzielny spichlerz lub magazyn
Wiktionary
(1.1) daw. świeronek, świren, świreń, świron, świronek
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) daw. niewielki parterowy spichlerz
Wiktionary
(1.1) Ja dymituję synowi Kozarkę, folwark mający 10 dymów, a po mojej śmierci będzie się miał jeszcze czym dzielić z braćmi; a wypuszczając mu wieś, dam mu świeronek zapaśny, iż na niczym młodemu gospodarstwu zbywać nie będzie.
Wiktionary
(1.1) daw. świron, świronek, świreń, świernia
Wiktionary
owad z nadrodziny o tej samej nazwie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) ent. skaczący owad polny, wydający charakterystyczne dźwięki;
(1.2) pot. określenie podobnych owadów polnych, skaczących lub cykających (np. konika polnego, pasikonika)
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) daw. iron. człowiek drobny, szczupły, delikatny
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(3.1) hist. wojsk. rodzaj armaty o najmniejszym wagomiarze wśród używanych w XVI-XVII wieku
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Po zapalczywym świegocie ptactwa na drzewach nastąpiło tłumliwe ćwierkanie świerszczy w trawach; coraz cichszą stawała się w powietrzu muzyka owadów, coraz głośniej rozlegał się nad wysokimi gniazdami klekot bliskich odlotu bocianów.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjɛrʃt͡ʃ, AS: śfʹi ̯eršč
Wiktionary
rzecz. świerszczowate nmos.
:: zdrobn. świerszczyk m.
czas. odrzecz. świerszczeć
Wiktionary
(1.1) daw. ćwiercz
(2.1) chuchro, mizerak, słabeusz
Wiktionary
niewielki ptak wędrowny z rodziny pokrzewkowatych
SJP.pl
nadrodzina owadów z rzędu prostoskrzydłych
SJP.pl
Św
Wikipedia
nęk świerszczojad - gatunek błonkówki z rodziny nękowatych
SJP.pl
1. podobny do świerszcza, przypominający świerszcza;
2. o cechach świerszczowatych (rodzina owadów)
SJP.pl
Świerszczowate, świerszcze (Gryllidae) – rodzina owadów prostoskrzydłych (Orthoptera), długoczułkowych (Ensifera), obejmująca 4886 gatunków występujących na wszystkich kontynentach, poza Antarktydą. Większość gatunków występuje w strefie tropikalnej. W Europie stwierdzono występowanie 63 gatunków, a w Polsce 6. Typem nomenklatorycznym rodziny jest "Gryllus".
Wikipedia
1. podobny do świerszcza, przypominający świerszcza;
2. o cechach świerszczowatych (rodzina owadów)
SJP.pl
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) mający cechy świerszcza
Wiktionary
rzecz. świerszczyk mzw./mrz.
Wiktionary
1. zdrobnienie od: świerszcz;
2. czasopismo pornograficzne
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) zdrobn. od: świerszcz
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) żart. czasopismo erotyczne lub pornograficzne
Wiktionary
Świerszczyk – magazyn dla dzieci w wieku wczesnoszkolnym wydawany od roku 1945 w Warszawie. Logotyp czasopisma przedstawia uśmiechniętego, zielonego świerszcza.
Wikipedia
(2.1) Matka znalazła w pokoju syna papierosy, butelki po piwie i stertę świerszczyków.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛrʃt͡ʃɨk, AS: śfʹi ̯erščyk
Wiktionary
rzecz. świerszcz m.
przym. świerszczowy, świerszczykowy
Wiktionary
miasto w Polsce
SJP.pl
Świerzawa (do 1945 Schönau an der Katzbach, hist. Szunów) – miasto w województwie dolnośląskim, w powiecie złotoryjskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Świerzawa. Leży w dolinie Kaczawy, w centralnej części Pogórza Kaczawskiego.
Według danych GUS z 1 stycznia 2023 r. liczyło 2032 mieszkańców (833. miejsce w kraju), natomiast gęstość zaludnienia wynosiła 1154,5 osób/1 km² (18. miejsce w województwie dolnośląskim).
Wikipedia
mieszkaniec Świerzawy (miasta w Polsce)
SJP.pl
mieszkanka Świerzawy (miasta w Polsce)
SJP.pl
choroba wywoływana przez świerzbowca, charakteryzująca się silnym świądem, występowaniem na skórze grudek i przeczosów
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) med. pasożytnicza choroba skóry powodowana przez roztocza świerzbowce;
forma czasownika.
(2.1) 2. os. lp. rozk. od: świerzbić
Wiktionary
Świerzb (łac. "scabies") – choroba zakaźna ludzi i innych zwierząt spowodowana przez świerzbowce. U ludzi świerzb wywołuje świerzbowiec ludzki ("Sarcoptes hominis", "Sarcoptes scabiei"), który objawia się dokuczliwym świądem i zmianami skórnymi w postaci przeczosów, grudek i plam.
Wikipedia
(1.1) W wojsku nabawiłem się świerzbu.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjɛʃp, AS: śfʹi ̯ešp
Wiktionary
rzecz. świerzbowiec m., świerzbienie n., zaświerzbienie n., świerzbiec m., świerzbnica ż., świerzbiączka ż., świerzbówka ż.
czas. świerzbić ndk., świerzbieć ndk., zaświerzbić dk.
przym. świerzbowy
Wiktionary
potocznie: dawać nieprzyjemne odczucie podrażnienia, swędzić, swędzieć; świerzbić
SJP.pl
świerzbik nakropek - motyl z rodziny miernikowcowatych
SJP.pl
choroba skóry o podłożu nerwowym
SJP.pl
potocznie: dawać nieprzyjemne odczucie podrażnienia, swędzić, swędzieć; świerzbieć
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Św
Wikipedia
rzadko:
1. przypominający świerzb, podobny do świerzbu;
2. chory na świerzb
SJP.pl
gatunek stawonoga, pasożyt ludzki wywołujący świerzb
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) zool. med. roztocz, który wywołuje świerzb
Wiktionary
rzecz. świerzb m., świerzbienie n.
czas. świerzbić ndk.
przym. świerzbowy, świerzbowcowy
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) med. związany ze świerzbem, dotyczący świerzbu
Wiktionary
rzecz. świerzb mrz., świerzbowiec m., świerzbienie n., zaświerzbienie n., świerzbiec m., świerzbnica ż., świerzbiączka ż., Świerzbiński m., Świerzbińska ż., świerzbówka ż.
czas. świerzbić ndk., świerzbieć ndk., zaświerzbić dk.
Wiktionary
dawniej: młoda klacz; świerzopa
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
przymiotnik od: Świerzno
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
pospolity chwast polny; ognicha; gorczyca polna
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) reg. bot. nazwa systematyczna|Raphanus raphanistrum|L.|ref=tak., rzodkiew świrzepa, gatunek rośliny z rodziny kapustowatych;
(1.2) reg. bot. nazwa systematyczna|Sinapis arvensis|L.|ref=tak., gorczyca polna, gatunek rośliny z rodziny kapustowatych;
(1.3) książk. bliżej nieokreślona roślina, wzmiankowana przez Adama Mickiewicza w inwokacji „Pana Tadeusza”;
Wiktionary
Świerzop – dawna regionalna nazwa niektórych gatunków roślin stosowana dla rzodkwi świrzepy, świerzopem nazywano również gorczycę polną, tzw. ognichę, o złocistożółtych kwiatach.
Takie wyjaśnienie podaje "Encyklopedia popularna PWN". Inne encyklopedie i słowniki dodają jeszcze, że mógł to być jeden z dziko rosnących gatunków koniczyny lub glika – roślina z rodziny berberysowatych.
Wikipedia
(1.3) Gdzie bursztynowy świerzop, gryka jak śnieg biała • Gdzie panieńskim rumieńcem dzięcielina pała.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛʒɔp, AS: śfʹi ̯ežop
Wiktionary
(1.2) ognicha
Wiktionary
dawniej: młoda klacz; świerzepa
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
Świerzów (niem. "Würzen") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie trzebnickim, w gminie Prusice.
Wikipedia
Św
Wikipedia
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik od: Świeszyno
SJP.pl
imię żeńskie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) imię|polski|ż.
Wiktionary
Świetlana, Swietłana – żeńskie imię pochodzenia słowiańskiego. Stanowi ona literackie tłumaczenie greckiego imienia Fotyna na rosyjski. Oznacza „jasną, świetlistą”. Imię bardzo popularne w XX wieku w Rosji, na Białorusi, Ukrainie i w Bułgarii, ale spotykane także w innych krajach słowiańskich, np. na Słowacji; wcześniej nieistniejące lub bardzo rzadkie.
Wikipedia
rzecz. Swietłana ż.
Wiktionary
(1.1) Swietłana
Wiktionary
mech rosnący w jaskiniach i szczelinach skał
SJP.pl
Świetlanka – dawny zaścianek na Litwie, w okręgu wileńskim, w rejonie święciańskim, w gminie Święciany.
Wikipedia
imię żeńskie
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) idealny, wymarzony lub wzorowy
(1.2) świetlisty
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. światło n., światełko n., światełeczko n., świeca ż., świetlik m., światłość ż., oświetlenie n., naświetlenie n., świetlówka ż., naświetlanie n., świecenie n., oświetlanie n., prześwietlanie n., oświetlacz m.
czas. świecić, naświetlać / naświetlić, oświetlać / oświetlić, oświecać / oświecić, prześwietlać / prześwietlić, zaświecać / zaświecić, poświecić, podświetlić / podświetlać
przym. świetlisty, świetlny
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) sala przeznaczona do dziennego, wspólnego pobytu (rozrywki, spędzania wolnego czasu) grupy osób, np. w szkole, ośrodku wypoczynkowym lub opiekuńczym, szpitalu, jednostce wojskowej itp.;
(1.2) zob. świetlica środowiskowa.
(1.3) daw. główny pokój we dworze
Wiktionary
Świetlica – współcześnie budynek lub pomieszczenie przeznaczone do spędzania czasu wolnego, rekreacji, rozwijania zainteresowań, a także integracji lokalnych społeczności. Najczęściej spotykane: świetlica szkolna, świetlica wiejska, świetlice przy domach kultury, świetlice środowiskowe.
Wikipedia
rzecz. świetlicowiec mos., świetliczanka ż., świetlicowy m., świetlicowa ż.
przym. świetlicowy, świetlny
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
kobieta pracująca w świetlicy; kierowniczka świetlicy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. wychowawczyni świetlicy
Wiktionary
rzecz. świetlica ż.
Wiktionary
kierownik świetlicy; pracownik świetlicy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) środ. pracownik świetlicy
Wiktionary
rzecz. świetlica, świetliczanka
przym. świetlicowy
Wiktionary
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący świetlicy, związany ze świetlicą
Wiktionary
rzecz. świetlica, świetlicowiec, świetliczanka
Wiktionary
potocznie: dziecko regularnie uczęszczające do świetlicy
SJP.pl
1. wychowawca w świetlicy szkolnej;
2. uczeń spędzający czas w świetlicy;
3. rzadko: bywalec świetlicy (placówki kulturalno-oświatowej)
SJP.pl
1. wychowawczyni w świetlicy;
2. dziewczynka spędzająca czas w świetlicy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. nauczycielka pracująca w świetlicy
Wiktionary
(1.1) Część artystyczną oraz poczęstunek przygotowały dzieci pod opieką świetliczanki.
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲjɛtlʲiˈt͡ʃãnka, AS: śfʹi ̯etlʹičãnka
Wiktionary
zob. świetlica.
Wiktionary
1. roślina z rodziny trędownikowatych o białych kwiatach, stosowana w lecznictwie przy chorobach oczu;
2. latający owad z rzędu chrząszczy prowadzący nocny tryb życia, mający na stronie brzusznej narządy świetlne świecące o zmroku; robaczek świętojański;
3. planktonożerna, morska ryba z rodziny świetlikowatych;
4. małe okno na dachu domu lub kajucie statku, mające na celu doświetlenie pomieszczeń światłem dziennym
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) ent. nazwa systematyczna|Lampyridae|ref=tak., świecący owad z rodziny świetlikowatych;
(1.2) icht. nazwa systematyczna|Myctophidae|ref=tak., emitująca światło ryba z rodziny świetlikowatych;
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) bot. nazwa systematyczna|Euphrasia|L.|ref=tak., roślina z rodziny zarazowatych o białych kwiatach, stosowana w lecznictwie przy chorobach oczu;
(2.2) archit. element dachu budynku, który doświetla pomieszczenie;
(2.3) żegl. okno w pokładzie statku lub na wierzchu nadbudówki, które służy do oświetlenia wnętrza jednostki;
(2.4) pot. światełka chemiczne w formie patyczków emitujących światło po przełamaniu
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) W ciepłą lipcową noc obserwowaliśmy świetliki w gąszczu.
(1.2) Pływające w głębinach świetliki czasami nazywane są świecącymi sardelami.
(2.1) Napar z liści świetlika jest dobrym lekarstwem na zmęczone oczy.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛtlʲik, AS: śfʹi ̯etlʹik
Wiktionary
rzecz. światło n., światełko n., świetlistość ż., światłość ż., świetlówka ż., świecidełko n.
czas. świecić, przyświecać, oświetlać, oświetlić, zaświecić
przym. świetlny, świetlisty, świetlany, świetlikowy, światły
Wiktionary
(1.1) robaczek świętojański
(2.1) lud. ptasie oczka
(2.3) iluminator
(2.4) światło chemiczne
Wiktionary
1. roślina z rodziny trędownikowatych o białych kwiatach, stosowana w lecznictwie przy chorobach oczu;
2. latający owad z rzędu chrząszczy prowadzący nocny tryb życia, mający na stronie brzusznej narządy świetlne świecące o zmroku; robaczek świętojański;
3. planktonożerna, morska ryba z rodziny świetlikowatych;
4. małe okno na dachu domu lub kajucie statku, mające na celu doświetlenie pomieszczeń światłem dziennym
SJP.pl
Świetliki – polska grupa muzyczna zaliczana do nurtu alternatywnego rocka, poezji śpiewanej i piosenki literackiej, cold wave.
Wokalistą zespołu jest, posługujący się charakterystyczną manierą melorecytacji, poeta Marcin Świetlicki. Prawie wszystkie teksty zespołu Świetliki są jego autorstwa. Współliderami zespołu są Grzegorz Dyduch i Marcin Świetlicki.
Wikipedia
o cechach świetlikowatych (1. rodzina chrząszczy;
2. rodzina ryb)
SJP.pl
Świetlikowate, robaczki świętojańskie (Lampyridae) – rodzina z rzędu chrząszczy. Liczy ok. 2000 gatunków, usytuowanych w 83 rodzajach. Rozpowszechnione są na całym świecie, jednak największą różnorodność gatunkową osiągają w regionie orientalnym i Ameryce Południowej.
Wikipedia
o cechach świetlikowatych (1. rodzina chrząszczy;
2. rodzina ryb)
SJP.pl
Świetlikowo – kolonia kociewska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie tczewskim, w gminie Tczew. Wieś wchodzi w skład sołectwa Dalwin.
W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa gdańskiego.
Wikipedia
Świetlino – wieś kaszubska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie wejherowskim, w gminie Łęczyce.
Według danych na dzień 23 października 2019 roku wieś zamieszkuje 260 mieszkańców. Miejscowość zajmuje powierzchnię 6,14 km². Wieś leży na skraju Puszczy Wierzchucińskiej, najbliżej położonym miastem jest Lębork (Świetlino leży ok. 14 km na północny wschód od niego).
Wikipedia
przymiotnik
(1.1) taki, który ma skrzydła w świetlistych barwach
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲjɛtlʲistɔˈskʃɨdwɨ, AS: śfʹi ̯etlʹistoskšydu̯y
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha tego, co jest świetliste
Wiktionary
IPA: ɕfʲjɛˈtlʲistɔɕt͡ɕ, AS: śfʹi ̯etlʹistość
Wiktionary
przym. świetlisty
rzecz. świetlik mrz./mzw.
Wiktionary
stopień wyższy od przymiotnika: świetlisty
SJP.pl
pełen światła lub odbijający światło; błyszczący, jaśniejący
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) książk. pełen światła; promieniujący światłem
Wiktionary
rzecz. świetlik mzw./mrz., świecidełko n., światło n., światełko n., świetlistość ż.
przysł. świetliście
przym. światły, świetlany
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówków: świetliście, świetlisto
SJP.pl
1. → świetlny;
2. w akceleratorach: liczba cząstek w wiązce na jednostkę powierzchni, na jednostkę czasu
SJP.pl
Świetlność – w akceleratorach, liczba cząstek w wiązce na jednostkę powierzchni, na jednostkę czasu. Wyraża się w jednostkach układu CGS jako cm−2 s−1, lub b−1 s−1. Dla dwóch relatywistycznych wiązek przeciwbieżnych świetlność wyrażana jest wzorem:
Wikipedia
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący światła, związany ze światłem, wykorzystujący światło
Wiktionary
(1.1) Fauna abisalu cechuje się zanikiem lub nadmiernym rozwojem narządów wzroku w postaci organów świetlnych, wytworzeniem delikatnych narządów dotyku oraz niezwykłymi kształtami.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛtl̥nɨ, AS: śfʹi ̯etl̦ny
Wiktionary
rzecz. Oświecenie n., świecidełko n., światełko n., światło n., świetlik m., świetliczek m., świetlica ż., świetlistość ż., świetlaność ż., świeca ż., świeczka ż., świecenie n., zaświecenie n., świetlówka ż., świetlóweczka ż., oświecenie n.
czas. świecić ndk., zaświecić dk.
przym. świetlany, oświeceniowy, światły
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) techn. elektr. rodzaj lampy elektrycznej w kształcie rurki, w której źródłem światła jest substancja chemiczna (luminofor) pobudzana promieniowaniem ultrafioletowym (w tradycyjnych świetlówkach wyładowczych) albo diody elektroluminescencyjne (w nowoczesnych świetlówkach LED)
Wiktionary
Świetlówka, lampa fluorescencyjna – lampa wyładowcza, w której światło emitowane jest przez luminofor wzbudzony przez promieniowanie ultrafioletowe powstałe wskutek wyładowania jarzeniowego w rurze wypełnionej gazem.
Wikipedia
rzecz. wyświetlacz mrz., światło n., świetlik mzw./mrz.
przym. światły, świetlany
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) etn. gw-pl|Śląsk Cieszyński. biała izba w chacie
Wiktionary
przysłówek
(1.1) bardzo dobrze
Wiktionary
(1.1) - Świetnie pan mówi po angielsku - wtrącił Roberts i niespodziewanie dla Karpinsky'ego podsunął niemieckiemu kapitanowi krzesło.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛtʲɲɛ, AS: śfʹi ̯etʹńe
Wiktionary
rzecz. świetność ż., uświetnienie n., uświetnianie n.
czas. uświetniać ndk., uświetnić dk.
przym. świetny, prześwietny
przysł. prześwietnie
Wiktionary
(1.1) doskonale, wspaniale, super, znakomicie, cudnie; pot. w dechę, gites, w pytę
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: świetnie
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: świetny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha tego, co świetne
Wiktionary
(1.1) (…) sama kopalnia w okresie świetności zatrudniała około 2000 górników: kopaczy — zwanych również stolnikami, nosiczy — wynoszących urobek, zajmujących się końmi — trybarzy, przetaczających bałwany solne — walaczy…
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛtnɔɕt͡ɕ, AS: śfʹi ̯etność
Wiktionary
przym. świetny
przysł. świetnie
Wiktionary
(1.1) wspaniałość
Wiktionary
1. bardzo dobry; wyśmienity, wyborny, wspaniały, znakomity;
2. dawniej: sławny, znamienity
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) taki, któremu przypisuje się same pozytywne cechy
Wiktionary
(1.1) Jacku, uważam, że masz świetny gust jak na faceta.
(1.1) Najświetniejszy okres twórczości Pabla Picassa przypada na drugą połowę XX wieku.
(1.1) Czuję, że to będzie świetny dzień.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛtnɨ, AS: śfʹi ̯etny
Wiktionary
rzecz. świetność ż., uświetnienie n., uświetnianie n.
czas. uświetniać ndk., uświetnić dk.
przym. prześwietny
przysł. świetnie, prześwietnie
Wiktionary
(1.1) wspaniały, znakomity, cudowny, super
Wiktionary
imię żeńskie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) stpol. siostra żony
(1.2) stpol. matka żony
(1.4) stpol. siostra męża
Wiktionary
IPA: ɕfʲjɛ̇ɕt͡ɕ, AS: śfʹi ̯ėść
Wiktionary
(1.1-2) świostka
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) geogr. hydron. rzeka w obwodzie królewieckim Rosji, uchodzi do Zalewu Wiślanego;
Wiktionary
Świeża (ros. Прoхлaднaя, trb. "Prochładnaja", niem. "Frisching") – rzeka w obwodzie królewieckim (Rosja). Całkowita długość ok. 65 km, wpada do Zalewu Wiślanego w pobliżu miejscowości Uszakowo.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zdrobn. od świeżak
Wiktionary
rzecz. świeżak m.
Wiktionary
potocznie:
1. ktoś nowy w jakimś środowisku;
2. ktoś początkujący w jakiejś dziedzinie; nowicjusz;
3. w gwarze przestępczej: osoba, która po raz pierwszy trafiła do więzienia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) gwara. więz. nowy więzień w celi
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛʒak, AS: śfʹi ̯ežak
Wiktionary
rzecz. świeżość ż., świeżyzna ż.
:: zdrobn. świeżaczek m.
przym. świeży
przysł. świeżo
czas. świeżyć
Wiktionary
1. potocznie: coś nowego; świeżynka;
2. slangowo: sekretarka biznesmena
SJP.pl
nieużywany, czysty, aktualny, ożywczy, oryginalny
SJP.pl
zdrobnienie od: świeży; świeżuśki, świeżutki, świeżuchny
SJP.pl
przysłówek
(1.1) dopiero co, niedawno
(1.2) zdrowo, młodo
(1.3) czysto, schludnie
Wiktionary
(1.1) Tymczasem Ptyś czeka na kolejne świeżo wyklute pisklęta.
(1.1) Ale o krwi tej, co się świeżo lała, / O łzach, któremi płynie Polska cała, / O sławie, która jeszcze nie przebrzmiała - / O nich pomyślić - nie mieliśmy duszy!…
(1.2) Nasza szefowa, pani Magdalena, wciąż wygląda bardzo świeżo, mimo że ma prawie 60 lat i jest matką dwójki dorosłych dzieci.
(1.3) Dlatego trzeba poświęcać jej coraz więcej uwagi. Nie tylko po to, by być piękną, ale przede wszystkim, by wyglądać świeżo i zdrowo.
(1.3) Uwielbiamy mężczyzn wyglądających świeżo i czysto.
Wiktionary
rzecz. świeżak m., świeżość n.
czas. świeżyć, odświeżać ndk., odświeżyć dk.
przym. świeżutki, świeży, świeżusieńki, świeżuteńki
Wiktionary
tradycyjny chłopski gulasz przygotowywany ze świeżo pozyskanej wieprzowiny
SJP.pl
1. dziecko od urodzenia do ukończenia pierwszej doby życia;
2. dziecko od urodzenia do ukończenia 4 tygodni życia; noworodek
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha tego, co jest świeże
Wiktionary
(1.1) Proszę Pani, te szparagi wcale nie były pierwszej świeżości.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛʒɔɕt͡ɕ, AS: śfʹi ̯ežość
Wiktionary
rzecz. świeżak mos., świeżyzna ż.
czas. świeżyć, odświeżać ndk., odświeżyć dk.
przym. świeży
:: zdrobn. świeżutki, świeżusieńki, świeżuteńki
przysł. świeżo
Wiktionary
stopień wyższy od przymiotnika: świeży
SJP.pl
zdrobnienie od: świeży; świeżutki, świeżeńki, świeżuśki
SJP.pl
zdrobnienie od: świeżuśki; świeżuteńki
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) pot. zdrobn. od: świeży
Wiktionary
(1.1) Zdaje się człowiekowi, że świeżusieńki jest, ledwie co zrodzony albo ledwie co wskrzeszony…
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲjɛʒuˈɕɛ̇̃ɲci, AS: śfʹi ̯ežuśė̃ńḱi
Wiktionary
rzecz. świeżość
przym. świeżuteńki, świeżutki, świeży
przysł. świeżo, świeżusieńko, świeżuteńko, świeżutko
czas. świeżyć
Wiktionary
zdrobnienie od: świeżutki; świeżusieńki
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) pot. zdrobn. od: świeży
Wiktionary
(1.1) Piekarze niemal do każdego transportu podwozili świeżuteńki chleb.
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲjɛʒuˈtɛ̃ɲci, AS: śfʹi ̯ežutẽńḱi
Wiktionary
rzecz. świeżość
przym. świeżusieńki, świeżutki, świeży
przysł. świeżo, świeżusieńko, świeżuteńko, świeżutko
czas. świeżyć
Wiktionary
zdrobnienie od: świeży; świeżuśki, świeżeńki, świeżuchny
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) zdrobn. od: świeży
Wiktionary
IPA: ɕfʲjɛˈʒutʲci, AS: śfʹi ̯ežutʹḱi
Wiktionary
rzecz. świeżość
przym. świeżusieńki, świeżuteńki, świeży
przysł. świeżo, świeżusieńko, świeżuteńko, świeżutko
czas. świeżyć
Wiktionary
zdrobnienie od: świeży; świeżutki, świeżeńki, świeżuchny
SJP.pl
nieużywany, czysty, aktualny, ożywczy, oryginalny
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) o produktach, potrawach: taki, który nie utracił walorów smakowych, nie uległ zepsuciu
(1.2) o owocach, warzywach, mięsie, rybach: surowy, nieprzetworzony, niekonserwowany
(1.3) o powietrzu, zapachu, smaku itp.: rześki, ożywczy, przyjemnie chłodny, orzeźwiający
(1.4) o kolorach: jasny, żywy, intensywny
(1.5) wyglądający młodo i zdrowo, wypoczęty
(1.6) świadczący o czyjejś młodości, zdrowiu lub dobrym samopoczuciu
(1.7) niedawno powstały, pochodzący z ostatniej chwili
(1.8) wnoszący coś nowego
(1.9) sporządzony na nowo, ponownie zdatny do użytku
(1.10) taki, który nie był jeszcze używany
(1.11) taki, który trwa od niedawna, nie uległ jeszcze zapomnieniu
(1.12) będący kimś od niedawna
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) To oburzające, żeby w piekarni nie było świeżego chleba!
(1.2) Zrobimy sok pomarańczowy ze świeżych pomarańczy.
(1.3) Otwórz okno i wpuść trochę świeżego powietrza.
(1.4) Kupiłem fotel w kolorze świeżej zieleni.
(1.5) Wróciła z urlopu świeża i wypoczęta.
(1.6) Wykonywanie ćwiczeń pozwala cieszyć się sprawnym ciałem, świeżym umysłem i spokojnym sercem.
(1.7) Obejrzałem w telewizji najświeższe wiadomości.
(1.8) Nowy dyrektor rzucił całkiem świeże spojrzenie na ten problem.
(1.9) Wróćmy do domu i zmieńmy ubrania na świeże.
(1.10) Operator założył świeże wiertło i kontynuował pracę.
(1.11) To zbyt świeża strata, aby o niej zapomnieć.
(1.12) Nasz nowy akustyk jest świeżym absolwentem Politechniki Wrocławskiej.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛʒɨ, AS: śfʹi ̯ežy
Wiktionary
rzecz. świeżak mos., świeżość ż., świeżenie n., odświeżenie n., odświeżanie n., poodświeżanie n., wyświeżenie n.
czas. świeżyć ndk., odświeżyć dk., odświeżać ndk., poodświeżać dk., wyświeżyć dk.
przym. świeżusieńki, świeżuteńki, świeżutki
przysł. świeżo, świeżusieńko, świeżuteńko, świeżutko
Wiktionary
(1.1) jeszcze ciepły, prosto z garnka, prosto z patelni, prosto z pieca, zdatny do spożycia; reg. śl. świży
(1.2) reg. śl. świży
(1.3) chłodny, odświeżający, orzeźwiający, ożywczy, pobudzający, rześki, rzeźwy, stymulacyjny; reg. śl. świży
(1.4) czysty, intensywny, jaskrawy, jasny, klarowny, oczywisty, ostry, rażący, soczysty, wyrazisty, wyraźny, zdecydowany, żywy; rzucający się w oczy
(1.5) niezmęczony, odświeżony, wypoczęty, wyspany, zregenerowany, zrelaksowany; jak nowo narodzony, w pełni sił
(1.6) nieociężały, odprężony, raźny, rześki, rzeźwy, szparki, wypoczęty, wyspany, zrelaksowany, żwawy; kwitnący zdrowiem, pełen energii, pełen ikry, pełen inicjatywy, pełen krzepy, pełen temperamentu, pełen werwy, pełen wigoru, pełen zapału, pełen życia, tryskający zdrowiem
(1.7) aktualny, bieżący, dzisiejszy, najnowszy, najświeższy, niedawny, obecny, ostatni, świeżutki, teraźniejszy
(1.8) awangardowy, bezprecedensowy, decydujący, doniosły, dziejowy, epokowy, fundamentalny, historyczny, innowacyjny, nadzwyczajny, niekonwencjonalny, nieschematyczny, niestereotypowy, nieszablonowy, niesztampowy, nietradycyjny, niezwykły, nowatorski, odkrywczy, oryginalny, pionierski, prekursorski, przebojowy, przełomowy, przewrotowy, radykalny, rewolucyjny, śmiały, ważny, węzłowy, wybitny, wyjątkowy, zasadniczy, znaczący, znamienny
Wiktionary
potocznie: rzecz nowa, świeżo wprowadzona; nowość, nowinka, innowacja
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mięso lub przetwory mięsne tuż po uboju
Wiktionary
rzecz. świeżak mos., świeżość ż.
czas. świeżyć
Wiktionary
podczas wytopu niektórych metali usuwać z nich niepożądane domieszki poprzez ich utlenianie tlenem atmosferycznym lub zawartym w tlenkach dodawanych do wytapianej mieszaniny
SJP.pl
czasownik niedokonany
(1.1) hutn. usuwać domieszki metali w procesie wytopu stali, miedzi lub ołowiu
(1.2) hutn. natleniać surówkę z wytopu w wielkim piecu w celu zmniejszenia zawartości węgla
Wiktionary
rzecz. świeżonka ż., świeżość ż., świeżenie n., świeżak m., świeżyzna ż., odświeżanie n., odświeżenie n.
czas. odświeżać ndk., odświeżyć dk.
przym. świeży, nieświeży, świeżutki, świeżusieńki, świeżuteńki
przysł. świeżo, nieświeżo
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|świgać.
Wiktionary
czas. świgać ndk.
Wiktionary
czasownik niedokonany
(1.1) reg. pozn. rzucać
Wiktionary
(1.1) Latem jak były drzwi otwarte w sieni, to przeważnie małe szczuny świgali klamotami w drzwi Narożnych i nura.
Wiktionary
czas. reg. pozn. śwignąć dk.
rzecz. świganie n.
Wiktionary
(1.1) rzucać, ciskać, miotać
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
wieś i gmina wiejska w Polsce
SJP.pl
Świlcza – wieś w Polsce, położona w województwie podkarpackim, w powiecie rzeszowskim, w gminie Świlcza. Ma status sołectwa. Świlcza bezpośrednio graniczy z Rzeszowem.
Miejscowość jest siedzibą gminy Świlcza oraz parafii Wniebowzięcia NMP, należącej do dekanatu Rzeszów Zachód, diecezji rzeszowskiej.
Wikipedia
cieśnina między wyspami Wolin i Uznam
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) geogr. cieśnina Morza Bałtyckiego;
Wiktionary
Świna (niem. "Swine") – cieśnina Morza Bałtyckiego, między wyspą Wolin a wyspami: Uznam i Karsibór; łączy Zalew Szczeciński z Zatoką Pomorską. Ma długość ok. 16 km i szerokość od 100 do 1000 m. Przy północnej części cieśniny usytuowane jest centrum miasta Świnoujście.
Wikipedia
(1.1) Nad Świną leży miasto Świnoujście.
(1.1) Świna łączy Zatokę Pomorską z Zalewem Szczecińskim.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲĩna, AS: śfʹĩna
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) środ. sport. zawodnik, który zwyciężył nieuczciwie
Wiktionary
(1.1) Wszyscy wiedzą, że jedzie na dopingu ten świnalista.
Wiktionary
rzecz. fż. świnalistka
Wiktionary
zdrobnienie od: świnka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. zdrobn. od: świnka
Wiktionary
Świneczka ("Porcula") – rodzaj ssaków z podrodziny świń (Suinae) z obrębie rodziny świniowatych (Suidae).
Wikipedia
IPA: ɕfʲĩˈnɛt͡ʃka, AS: śfʹĩnečka
Wiktionary
rzecz. świnia ż., świntuch mos.
przym. świński
Wiktionary
należący do świni (np. świni ogon, świnie uszy), przypisywany świni (np. świnie zachowanie) lub w jakiś inny sposób związany z tym zwierzęciem; świński (częściej)
SJP.pl
przymiotnik dzierżawczy
(1.1) daw. należący do świni
przymiotnik relacyjny
(2.1) daw. związany ze świnią, dotyczący świni
przymiotnik jakościowy
(3.1) daw. charakterystyczny dla świni, mający cechy świni
forma rzeczownika.
(4.1) D., C. i Ms. lp. od: świnia
Wiktionary
rzecz. świntuch mos., świniątko n., świnka ż., świnina ż., świniarka ż., świnia ż., świniak mzw., świniarz mos., świnienie n., naświnienie n.
czas. świnić ndk., naświnić dk.
przym. świński
Wiktionary
(1.1) świński
(2.1) świński
(3.1) świński
Wiktionary
1. zwierze parzystokopytne, wszystkożerne, o wydłużonym pysku, zakończonym ryjem i ciele pokrytym twardą szczeciną, występujące nieomal na całym świecie;
2. świnia domowa - zwierzę hodowlane;
3. potoczne określenie człowieka zachowującego się nieprzyzwoicie, obelżywe określenie człowieka podłego;
4. w tenisie stołowym: uderzenie piłki o kant stołu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zool. nazwa systematyczna|Sus scrofa|subsp=domesticus|ref=Sus scrofa domesticus., zwierzę hodowlane z rodziny parzystokopytnych;
(1.2) zool. samica świni (1.1)
(1.3) zool. każde zwierzę z podrzędu świniokształtnych, nazwa systematyczna|Suiformes|Flower.;
(1.4) przen. pot. człowiek zachowujący się nieprzyzwoicie, niekulturalnie
(1.5) pejor. przen. pogard. o osobie nikczemnej, podłej
(1.6) pejor. przen. wulg. w połączeniu z określeniem jakiejś zbiorowości – ogólny epitet wyrażający pogardę
(1.7) karc. jedna z gier karcianych;
(1.8) środ. kolej. lokomotywa serii EP08
(1.9) lud. marchew
(1.10) daw. środ. przen. przypadkowy karambol bilardowy
forma przymiotnika.
(2.1) ż. lp. od: świni
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Moi dziadkowie na wsi trzymają trzy świnie i kozę.
(1.1) Mamy tu oto kawał pieczonej świni i chętnie przysmakiem tym podzielimy się tobą.
(1.2) Nasza świnia Kasia ma osiem prosiaczków.
(1.3) Podczas wizyty w zoo widzieliśmy kilka gatunków świń.
(1.4) Jakaś świnia wywaliła nam pod domem swoje śmieci.
(1.4) Ta świnia Kazik ciągle beka i pierdzi!
(1.4) Pijanica jesteś i świnia zapowietrzona!
(1.5) Trzeba być skończoną świnią, żeby oszukiwać dzieci w sklepie.
(1.5) Ty jesteś najmądrzejszy w całej gminie. Wójt to świnia…
(1.6) Jesteś głupia, burżujska świnia! Otumanili was kapitaliści i księża swoją faszystowską propagandą i zrobili z was dzikusów.
(1.7) Z nudów zagraliśmy w świnię pięć partii.
(2.1) U rzeźnika na wystawie wisi świnia półtusza i szynka.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲĩɲa, AS: śfʹĩńa
Wiktionary
rzecz. świniarz m., świniarka ż., świniarek m., świniarczyk m., świństwo n., świństewko n., świntuch m., świntucha ż., świntuszek m., świntuszka ż., świntuszenie n., świniarnia ż., świniarstwo n., świniowate nmos., świniarnik m., świnnik m., świniec m., świnina ż., świniowina ż., świńszczyzna ż., świniak m., świniowate nmos., Świniary nmos., Świniarsko n., Świnia ż., świnienie n., świnianie n., uświnienie n., poświntuszenie n., naświnienie n., uświnienie n., ześwinie n., wyświnienie n., oświnienie n., świńskość ż.
:: zdrobn. świnka ż., świneczka ż., świniaczek m., świniątko n.
:: zgrub. świniocha ż., świniucha ż.
czas. świnić ndk., świniać ndk., uświnić dk., świntuszyć ndk., poświntuszyć dk., naświnić dk., uświnić się dk., ześwinić dk., wyświnić dk., oświnić dk.
przym. świński, świni, świniowaty, świniarski, świniowaty, świniożerny
przysł. świniowato, świńsko
Wiktionary
(1.1) świniak; białystok|kaban.
(1.2) maciora, maciorka, locha
(1.4) świntuch, prosię, cham, prostak
(1.7) świnie
(1.8) ósemka
Wiktionary
zdrobnienie od: świniak
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) zdrobn. od: świniak
(1.2) mały świniak
Wiktionary
(1.2) Kobieta wiozła przed sobą na rowerze świniaczka, trzymając go w koszyku na kierownicy.
Wiktionary
rzecz. świntuch mos., świnia ż., świniak mzw.
czas. świnić ndk.
Wiktionary
potocznie: młoda świnia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) pot. świnia
(1.2) samiec świni
Wiktionary
(1.1) Odsprzedałby pan dwa świniaki, dobrze zapłacę.
(1.2) Czy to świniak, czy świnia?
Wiktionary
rzecz. świntuch mos., świniątko n., świnka ż., świniaczek mzw., świnia ż.
czas. naświnić, uświnić
przym. świni, świński
Wiktionary
(1.1) gw. Śląsk Cieszyński żrocz
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) daw. pot. pomocnik świniarza
Wiktionary
(1.1) I tak w miejscu, które wskazał świniarczyk, postało jedno z największych w Europie opactw benedyktyńskich.
(1.1) Zapraszamy do baśniowego świata pełnego opowieści o dzielnych rycerzach, dumnych królewnach, sprytnych chłopach, pasterzach i świniarczykach, które przybliżą nam kulturę i historię Węgier.
Wiktionary
rzecz. świntuch mos., świnia ż., świniarek mos., świniarz mos.
Wiktionary
(1.1) świniarek
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) gwara. zdrobn. od: świniarek
(1.2) pieszcz. świniarek
Wiktionary
rzecz. świnia ż., świniarek mos.
Wiktionary
dawniej: chłopiec pasący świnie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) daw. pot. pastuszek pasający świnie
forma rzeczownika.
(2.1) D. plural|świniarka.
Wiktionary
(1.1) Chłop zapłacił świniarkowi za dwa tygodnie pasania.
Wiktionary
rzecz. świntuch mos., świniareczek mos., świniarczyk mos., świnia ż., świniarz mos.
Wiktionary
dawniej: chłopiec pasący świnie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) daw. kobieta wypasająca świnie
forma rzeczownika.
(2.1) D. i B. lp. od: świniarek
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. świnia ż.
:: fm. świniarz mos.
czas. świnić ndk., naświnić dk.
przym. świński, świni
przysł. świńsko
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zootechn. budynek do przemysłowej hodowli świń
Wiktionary
(1.1) Inspektor nakazał zamknięcie świniarni i wybicie wszystkich świń.
Wiktionary
rzecz. świntuch mos., świnka ż., świnia ż., świniarka ż., świniarz mos.
przym. świński
Wiktionary
(1.1) chlewnia
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Świniarski (forma żeńska: Świniarska; liczba mnoga: Świniarscy) – polskie nazwisko utworzone sufiksem -ski od nazwy miejscowej "Świniary", dawniej też "Świnary".
Wikipedia
Świniarsko – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim, w gminie Chełmiec. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.
2 lutego 1977 część Świniarska (7 ha) włączono do Nowego Sącza. Do końca 2009 częścią Świniarska była Mała Wieś, obecnie osobna miejscowość.
Wikipedia
pastuch świń
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) pasterz lub hodowca świń
Wiktionary
(1.1) Widziałem, jak go świniarz prowadził przez drogę, / Lecz co zacz i skąd rodem, powiedzieć nie mogę.
(1.1) Jestem świniarzem w gospodarstwie mojego wujka.
Wiktionary
rzecz. świnia ż.
:: fż. świniarka ż.
czas. uświnić, naświnić, świnić ndk., świniać ndk.
przym. świński, świni
przysł. świńsko
Wiktionary
(1.1) świniopas
Wiktionary
szczyt w Tatrach
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) geogr. góra w Tatrach;
Wiktionary
Świnica (słow. "Svinica", węg. "Svinica", niem. "Seealmspitze") – zwornikowy szczyt w Tatrach Wysokich o dwóch wierzchołkach, różniących się wysokością o 11 metrów. Mająca kształt szerokiej piramidy skalnej Świnica jest pierwszym od zachodu wybitnym szczytem w grani głównej Tatr Wysokich (jej minimalna deniwelacja względna wynosi 356 metrów) i dobrym punktem widokowym.
Wikipedia
(1.1) Podczas zejścia ze Świnicy zginął tragicznie Józef Szaniawski.
Wiktionary
przym. świnicki
Wiktionary
1. wieś w województwie łódzkim, w powiecie rawskim;
2. wieś w województwie mazowieckim, w powiecie żyrardowskim
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik od: Świnice Warckie
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) odnoszący się do Świnicy, związany ze Świnicą
Wiktionary
(1.1) Przez Świnicką Szczerbinę Wyżnią przebiega szlak turystyczny.
Wiktionary
rzecz. Świnica ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Suinae|J.E. Gray|ref=tak., podrodzina ssaków parzystokopytnych z rodziny świniowatych;
(1.2) syst. zool. nazwa systematyczna|Suini|J.E. Gray|ref=tak., plemię ssaków parzystokopytnych z rodziny świniowatych, występujących w Eurazji;
forma rzeczownika.
(2.1) M., B. i W. lm. od: świnia
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Guźce należą do świń.
Wiktionary
rzecz. świnia ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) rzad. kulin. mięso ze świni
(1.2) kulin. spoż. potrawa ze świniny (1.1)
Wiktionary
(1.2) W domu Majtakowa nigdy nie podałaby świniny.
Wiktionary
rzecz. świnia ż., świntuch mos., świństwo n.
czas. świnić ndk., naświnić dk.
przym. świni
Wiktionary
(1.1) wieprzowina
Wiktionary
zabijanie świń dla mięsa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) pot. ubój świń
Wiktionary
Świniobicie – proces związany z zabiciem świni i przygotowaniem mięsa z uboju w warunkach domowych. Świniobicie odbywało się 1–3 razy w roku, w prawie każdym gospodarstwie, w którym hodowano świnie.
Wikipedia
IPA: ˌɕfʲĩɲɔˈbʲit͡ɕɛ, AS: śfʹĩńobʹiće
Wiktionary
rzecz. świniobójca mos.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) pogard. rzeźnik
Wiktionary
rzecz. świnia ż., świniobicie n.
Wiktionary
krzyżówka świni i dzika
SJP.pl
Świniodzik – mieszaniec świni domowej i dzika. Przeważnie kojarzone są odyńce (samce dzika) z maciorami (samicami świni domowej).
Świniodziki są z wyglądu podobne do dzików, ale dużo spokojniejsze i mniej płochliwe od nich.
Krzyżowanie świni domowej i dzika pozwala uzyskać dość duże mioty. Zużycie paszy u świnodzików jest większe niż u świni domowej. Świniodziki są żywotne i bardziej odporne na złe czynniki środowiska.
Wikipedia
podrząd ssaków parzystokopytnych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Suina|Gray|ref=tak., podrząd ssaków z rzędu parzystokopytnych;
Wiktionary
Św
Wikipedia
(1.1) Świniowate, pekariowate i hipopotamowate zaliczane są do świniokształtnych.
Wiktionary
przym. świniokształtny
Wiktionary
o cechach świniokształtnych (podrząd ssaków parzystokopytnych)
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) przypominający świnię
Wiktionary
(1.1) Marlena widziała w piwnicy świniokształtnego potwora.
Wiktionary
rzecz. świniokształtne lm nm.
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) mający odnóża podobne do świńskich
Wiktionary
świnionos malutki - najmniejszy nietoperz świata, jeden z najmniejszych ssaków; ryjkonos malutki
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) zool. nazwa systematyczna|Craseonycteris thonglongyai|J. Edwards Hill|ref=tak., gatunek nietoperza występujący w Tajlandii i Birmie
Wiktionary
(1.1) W ciągu dnia świnionosy kryją się w jaskiniach.
Wiktionary
(1.1) ryjkonos
Wiktionary
pogardliwie: ten, kto pasie świnie; świnopas (dawniej)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) człowiek, który pasie świnie
Wiktionary
Świniopas, także Książę świniarek, Książę pastuszkiem ( Svinedrengen) – baśń literacka autorstwa Hansa Christiana Andersena, wydana po raz pierwszy w 1841 roku.
Wikipedia
(1.1) Mój dziadek często powtarzał, że jak się nie będę uczył, to zostanę świniopasem.
Wiktionary
IPA: ɕfʲĩˈɲɔpas, AS: śfʹĩńopas
Wiktionary
(1.1) świniarz
Wiktionary
przypominający świnię
SJP.pl
rodzina obejmująca osiem gatunków ssaków wszystkożernych, o dużej głowie zakończonej wyciągniętym i ruchliwym ryjem z okrągłą nogą, tj. chrząstkowym tworem na końcu ryja; zamieszkują całą kulę ziemską (z wyjątkiem Australii, Antarktydy i części Ameryki Północnej)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Suidae|Gray|ref=tak., rodzina lądowych ssaków parzystokopytnych o masywnej budowie, wydłużonej głowie i krótkiej szyi;
Wiktionary
Świniowate (Suidae) – rodzina dużych, lądowych ssaków kopytnych z rzędu parzystokopytnych (Artiodactyla).
Wikipedia
(1.1) Większość dzikich gatunków świniowatych stanowi zwierzynę.
Wiktionary
rzecz. świniowatość ż., świntuch mos., świnia ż.
przym. świniowaty, świński
przysł. świniowato
Wiktionary
przysłówek sposobu
(1.1) podle
Wiktionary
rzecz. świnia ż., świniowate lm nm., świniowatość ż.
przym. świniowaty
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha tego, kto postępuje nieprzyzwoicie
Wiktionary
rzecz. świnia ż., świniowate lm nm.
przym. świniowaty
przysł. świniowato
Wiktionary
1. potocznie: nieprzyzwoity, niemoralny;
2. o cechach świniowatych (rodzina ssaków)
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) przypominający świnię
Wiktionary
rzecz. świntuch mos., świniowatość ż., świnia ż., świniowate lm nm.
czas. świnić ndk.
przysł. świniowato
przym. świński
Wiktionary
przymiotnik jakościowy
(1.1) neol. taki, który je świnie
Wiktionary
(1.1) Wiadomo również, że Polacy to naród mięsożerny, a wyrażając się dokładniej: świniożerny.
Wiktionary
rzecz. świnia ż.
Wiktionary
Świniów – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie szydłowieckim, w gminie Szydłowiec. Ma status sołectwa.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa radomskiego.
Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Mikołaja w Wysokiej.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zdrobn. od: świnia
(1.2) młoda świnia
Wiktionary
(1.2) Dziewczynka trzymała w koszyku świniątko, które zaczęło chrumkać.
Wiktionary
rzecz. świnia ż., świniak mzw., świnka ż.
przym. świni
Wiktionary
(1.1) świnka
Wiktionary
pospolite:
1. brudzić, paskudzić;
2. świnić się - brudzić się;
3. świnić lub świnić się - robić, mówić świństwa
SJP.pl
czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. naświnić)
(1.1) pot. brudzić, zanieczyszczać
(1.2) pot. mówić świństwa
(1.3) pot. robić świńskie rzeczy
czasownik zwrotny niedokonany świnić się (dk. brak)
(2.1) pot. brudzić się
(2.2) pot. postępować niemoralnie
Wiktionary
(1.1) Przestań świnić, kto to będzie sprzątał?!
(1.2) Przestań świnić, dzieci słuchają!
Wiktionary
rzecz. świnina ż., świniarka ż., świniaczek mzw., świniarz mos., naświnienie n., świnia ż., świntuch mos.
czas. uświnić, naświnić dk.
przym. świński, świni, świniowaty
Wiktionary
1. choroba dziecięca;
2. skarbonka;
3. rosyjska moneta o nominale 5 rubli;
4. ryba stadna z rodziny karpiowatych; podusta;
5. mała świnia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od: świnia
(1.2) młoda świnia
(1.3) mała świnia
(1.4) med. jedna z chorób zakaźnych, nagminne zapalenie przyusznic
(1.5) icht. nazwa systematyczna|Chondrostoma nasus|ref=tak., ryba rzeczna z rodziny karpiowatych;
(1.6) prosta gra w karty
(1.7) hist. pot. dawna, złota carska moneta pięciorublowa
(1.8) pot. skarbonka w kształcie świnki (1.1)
(1.9) mała kulka w petance;
(1.10) zob. świnka morska.
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Znika cuchnąca obórka dla każdej chorej na gruźlicę krowiny i znika dwakroć bardziej cuchnący chlewik dla brudnej świnki, mającej na sobie i w sobie miliony zarazków chorobotwórczych.
(1.4) W dzieciństwie zaraziłem się świnką w przedszkolu.
(1.5) Tarło świnki trwa od kwietnia do maja.
(1.7) Mój dziadek wszystkie oszczędności lokował w świnkach chowanych na czarną godzinę.
(1.8) Mam już pełną świnkę – jutro kupię sobie piłkę.
(1.9) W następnej rozgrywce rzucę świnkę bliżej.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲĩnka, AS: śfʹĩnka
Wiktionary
rzecz. Świnka mrz., świniątko n., świnia ż., świniak mzw., świniarnia ż., świntuch mos., świntuszek mos., świntuszenie n.
przym. świni, świński
Wiktionary
(1.1) świneczka
(1.2) warchlak, prosiak, prosię, prosiaczek
(1.7) złota pięciorublówka
(1.8) świnka-skarbonka
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) skarbonka w kształcie świnki
Wiktionary
(1.1) Złodziej ukradł świnkę-skarbonkę. Włamał się przez okno i uciekł z oszczędnościami.
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲĩnka‿skarˈbɔ̃nka, AS: śfʹĩnka‿skarbõnka
Wiktionary
(1.1) świnka
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
mieszkaniec Świnnej (wsi w Polsce)
SJP.pl
mieszkanka Świnnej (wsi w Polsce)
SJP.pl
dawniej, pogardliwie: ten, kto pasie świnie; świniopas
SJP.pl
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Świnoujścia, związany ze Świnoujściem
Wiktionary
(1.1) Latem 1996 r., na świnoujskiej FAMIE kabaret dostał nagrodę II Programu Telewizji Polskiej, uroczyście wręczoną przez Ninę Terentiew.
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲĩnɔˈwujsʲci, AS: śfʹĩnou̯ui ̯sʹḱi
Wiktionary
rzecz. Świnoujście n., świnoujścianin mos., świnoujścianka ż.
Wiktionary
mieszkaniec Świnoujścia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Świnoujścia
(1.2) osoba pochodząca ze Świnoujścia, urodzona w Świnoujściu
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲĩnɔwujɕˈt͡ɕä̃ɲĩn, AS: śfʹĩnou̯ui ̯śćä̃ńĩn
Wiktionary
rzecz. Świnoujście n.
:: fż. świnoujścianka ż.
przym. świnoujski
Wiktionary
mieszkanka Świnoujścia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Świnoujścia
(1.2) kobieta pochodząca ze Świnoujścia, urodzona w Świnoujściu
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲĩnɔwujɕˈt͡ɕãnka, AS: śfʹĩnou̯ui ̯śćãnka
Wiktionary
rzecz. Świnoujście n.
:: fm. świnoujścianin mos.
przym. świnoujski
Wiktionary
miasto w województwie zachodniopomorskim, nad Morzem Bałtyckim
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna
(1.1) geogr. adm. miasto portowe w województwie zachodniopomorskim;
Wiktionary
}|-
Świnoujście ( Swinemünde) – miasto na prawach powiatu, uzdrowisko w północno-zachodnim krańcu Polski, najdalej wysunięte na północny zachód miasto w kraju, w województwie zachodniopomorskim z portem morskim i kąpieliskiem, położone nad cieśniną Świną oraz nad Morzem Bałtyckim, jedyne w Polsce miasto położone na 3 dużych wyspach: Uznam, Wolin, Karsibór oraz na kilkudziesięciu (łącznie 44) wyspach i wysepkach.
Wikipedia
(1.1) Świnoujście leży na wyspach Uznam i Wolin.
(1.1) W Świnoujściu znajduje się ujście cieśniny Świna.
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲĩnɔˈwujɕt͡ɕɛ, AS: śfʹĩnou̯ui ̯śće
Wiktionary
rzecz. świnoujścianin mos., świnoujścianka ż.
przym. świnoujski
Wiktionary
świńtuch; potocznie:
1. człowiek postępujący nieprzyzwoicie;
2. człowiek niedbający o czystość i porządek; brudas, flejtuch, fleja, niechluj
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) pot. żart. ktoś zachowujący się nieprzyzwoicie
(1.2) pot. osoba, która brudzi, nie zachowuje porządku
Wiktionary
Świntuch (oryg. Porky’s) – film z 1982 roku, w reżyserii Boba Clarka.
Wikipedia
(1.1) Ten świntuch znowu ględzi o swoim krótkim fajfusie.
Wiktionary
rzecz. świnia ż., świniaczek m., świniarz m., świniarka ż., świniarek m., świniarczyk m., świństwo n., świństewko n., świntuszenie n., świniarnia ż., świniarstwo n., świniowate nmos., świniarnik m., świnnik m., świniec m., świnina ż., świniowina ż., świńszczyzna ż., świniak m., świniowate nmos., Świniary nmos., Świniarsko n., Świnia ż., świnka ż., świneczka ż., świniocha ż., świniucha ż., świnienie n., świnianie n., uświnienie n., poświntuszenie n., naświnienie n., uświnienie n., ześwinie n., wyświnienie n., oświnienie n., świńskość ż.
:: zdrobn. świntuszek m.
:: fż. świntucha ż., świntuszka ż.
czas. świnić ndk., świniać ndk., uświnić dk., świntuszyć ndk., poświntuszyć dk., naświnić dk., uświnić dk., ześwinić dk., wyświnić dk., oświnić dk.
przym. świński, świni, świniowaty, świniarski, świniowaty
przysł. świńsko
Wiktionary
(1.1) pot. świntuszek; książk. bezwstydnik; przest. rozpustnik, wszetecznik, zbereźnik
(1.2) pot. prosię, brudas, fleja, flejtuch, smoluch, wycierus; posp. świnia
Wiktionary
potocznie:
1. kobieta postępująca nieprzyzwoicie;
2. kobieta niedbająca o czystość i porządek; flejtucha, fleja, brudaska
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) kobieta zachowująca się nieprzyzwoicie
(1.2) niechlujna, brudna kobieta
Wiktionary
(1.1) Babki są gorszymi świntuchami niż faceci, słyszałeś o czym one gadają w pokoju nauczycielskim?
Wiktionary
rzecz. świnia ż.
:: fm. świntuch mos.
Wiktionary
zdrobnienie od: świntuch
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zdrobn. od: świntuch
(1.2) pot. iron. osoba która brudzi
(1.3) pot. iron. osoba opowiadająca lub robiąca rzeczy zbereźne
Wiktionary
(1.1) Jesteś mały świntuszek, dzieci znalazły twoje świerszczyki w garażu!
(1.2) Paweł jest świntuszkiem, który nie potrafi wstawić kubka do zmywarki.
(1.3) W sieci roi się od najróżniejszych świntuszków internetowych zamieszczających porno-posty.
Wiktionary
rzecz. świntuch mos., świntucha ż., świntuszenie n.
:: fż. świntuszka ż.
przym. świński
Wiktionary
(1.2) brudas, flejtuch
(1.3) rozpustnik, zbereźnik
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) mówienie lub robienie nieprzyzwoitych rzeczy
Wiktionary
Świntuszenie – debiutancki album studyjny polskiego rapera Tymona wydany pod pseudonimem Świntuch w 2001 roku nakładem oficyny T1-Teraz, nagrany we współpracy z producentem Magierą. Wydawnictwo w konwencji dirty rapu, wzbudziło szereg kontrowersji za sprawą humorystycznych, pornograficznych tekstów. Promowane było singlem „On jest za duży”.
Wikipedia
(1.1) Koniec z tym świntuszeniem, nigdzie wieczorem nie pójdziesz.
Wiktionary
rzecz. świństwo n., świntuszka ż., świntuszek mos., świntuch mos., świnka ż., świnia ż.
czas. świntuszyć ndk.
przym. świński
Wiktionary
zdrobnienie od: świntucha
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od: świntucha
(1.2) pot. iron. kobieta która brudzi
(1.3) pot. iron. kobieta opowiadająca lub robiąca rzeczy zbereźne
Wiktionary
rzecz. świntuch mos., świntucha ż., świntuszenie n.
:: fm. świntuszek mos.
przym. świński
Wiktionary
(1.2) flejtucha
(1.3) rozpustnica, zbereźnica
Wiktionary
świńtuszyć;
1. mówić lub robić rzeczy niezgodne z obowiązującymi normami obyczajowymi;
2. potocznie: brudzić, śmiecić; flejtuszyć, syfić, świnić
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zob. świekier.
Wiktionary
(1.1) […] tak dawniej jak i dzisiaj u ludu, który tej nazwy w wielu stronach używa, świekier, świokier, świekra, świokra, świekrucha oznacza tylko rodziców męża, a teść i teścia – rodziców żony.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) stpol. młodsza siostra żony
(1.2) stpol. siostra żony
(1.3) stpol. matka żony
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɔstka, AS: śfʹi ̯ostka
Wiktionary
(1.2-3) świeść
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. świat
Wiktionary
potocznie:
1. wariactwo, obłęd, mania;
2. wariat, dziwak, postrzeleniec
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) pot. osoba chora umysłowo
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
IPA: ɕfʲir, AS: śfʹir
Wiktionary
rzecz. świrk m., świrowanie n., ześwirowanie n., świrus m., świruska ż.
:: zdrobn. świrek m.
czas. świrować ndk., ześwirować dk.
przym. świrnięty
Wiktionary
(1.1) wariat, krejzol, lwów|świrek, świrk.
Wiktionary
zdrobnienie od: świr
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zdrobnienie od|świr.
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) gw-pl|Jagodne. świerk
Wiktionary
(1.1)
:: rzecz. świr mos.
Wiktionary
gatunek ryby z rodziny barrakudowatych; barrakuda europejska
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) daw. oddzielny spichlerz lub magazyn
Wiktionary
(1.1) Pod świrnem zaś świeciła biała suknia, a obok niej wysmukły młodzieniec z cicha przemawiał.
Wiktionary
(1.1) daw. świreń, świron, świeronek, świernia, świronek
Wiktionary
gatunek ryby z rodziny barrakudowatych; barrakuda europejska
SJP.pl
dawniej, dziś gwarowo: spichrz, lamus, magazyn; świren, świron, swiron
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) daw. oddzielny spichlerz lub magazyn
Wiktionary
(1.1) daw. świren, świron, świeronek, świernia, świronek
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) gw-pl|Lwów. ekspr. osoba chora umysłowo
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(2.1) gw-pl|Ropczyce. świerszcz
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(3.1) stpol., także. gw-pl|Kujawy zachodnie,Śląsk Cieszyński. świerk
(3.2) gw-pl|Przasnysz. śpiew ptaka leśnego
Wiktionary
(1.1)
:: czas. świrkować
:: przym. świrkowaty
Wiktionary
stuknięty, szajbnięty, szurnięty, świrowaty; potocznie:
1. chory umysłowo;
2. zachowujący się dziwacznie, jak chory umysłowo; kopnięty, walnięty
SJP.pl
dawniej, dziś gwarowo: spichrz, lamus, magazyn; świren, świreń, swiron
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) daw. oddzielny spichlerz lub magazyn
Wiktionary
(1.1) Z ogrodu na dziedziniec wbiegła para koni ciągnąc za sobą pług w ten sposób, że łatwo mógł zaczepić o płot albo świron i zepsuciu ulec.
Wiktionary
rzecz. świronek mrz.
Wiktionary
(1.1) daw. świeronek, świreń, świernia, świronek
Wiktionary
dawniej, dziś gwarowo: mały spichlerz, magazyn; świeronek
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) daw. niewielki parterowy spichlerz
(1.2) daw. boczne pomieszczenie, magazynek
Wiktionary
(1.1) Sędzia starał się widać żeby nic dawnego obyczaju w zabudowaniach gwoli nowej modzie nie zmienić: na środku dziedzińca staroświecki jeszcze króluje piątrowy sernik, na prawo lamus, z galerją na słupach rzeźbionych opartą, dalej świronek nasz litewski, a tuż i stodoły, odryny, klunie, szopki.
(1.2) Zaraz też kołowrotek swój ze świronka przyniosła, w świetlicy u długiego pieca go umieściła, garść lnu przytwierdziła do osady i, na stołku usiadłszy, palcami w wodzie umoczonemi cieniutkę nitkę wysnuwać, a stopą o ponoże rytmicznie uderzać zaczęła.
(1.2) Wstał, poszedł do świronka, ubrał się odświętnie i powrócił do Magdzi.
Wiktionary
rzecz. świron mrz.
Wiktionary
(1.1) daw. świron, świeronek, świreń, świernia
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|świrować.
Wiktionary
rzecz. świr m.
czas. świrować ndk.
Wiktionary
stuknięty, szajbnięty, szurnięty, świrnięty; potocznie:
1. chory umysłowo;
2. zachowujący się dziwacznie, jak chory umysłowo; kopnięty, walnięty
SJP.pl
potocznie:
1. tracić rozum;
2. zachowywać się dziwacznie lub niepoważnie
SJP.pl
potocznie: szpital psychiatryczny; psychiatryk
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
1. potocznie o osobie zachowującej się nienormalnie, wariat; świr;
2. człowiek lubiący się wygłupiać, dziwak, narwaniec
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) pot. człowiek chory psychicznie
(1.2) pot. człowiek lubiący wygłupiać się, zachowujący się dziwnie, nienormalnie
Wiktionary
Świrus – pierwsza polska komercyjna komputerowa gra przygodowa dla systemu Windows, stworzona przez Crazy Computer Confederation a wydana przez Mirage Interactive w 1996 roku. Akcja gry ma miejsce w Polsce w latach 80. XX wieku. Celem głównego bohatera jest uratowanie świata przed zagładą ze strony szalonego naukowca. Gra została pozytywnie przyjęta przez recenzenta magazynu „Top Secret”, który docenił kolorową i wesołą grafikę, a także humor rozgrywki.
Wikipedia
IPA: ˈɕfʲirus, AS: śfʹirus
Wiktionary
rzecz. świr mos./mrz.
:: fż. świruska ż.
czas. świrować ndk., ześwirować dk.
Wiktionary
(1.1) świr, wariat
(1.2) dziwak, narwaniec
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. rzeka na zachodniej Ukrainie, lewy dopływ Dniestru;
Wiktionary
Świrz ( Свірж, "Swirż") – wieś na Ukrainie, w obwodzie lwowskim, w rejonie lwowskim (do 2020 roku w rejonie przemyślańskim), w hromadzie Bóbrka, nad rzeką Świrz.
Wikipedia
roślina zielna z rodziny krzyżowych
SJP.pl
Św
Wikipedia
czasownik przechodni dokonany
(1.1) o wietrze, oddechu, głosie, ptaku spowodować lub wydać świst
(1.2) machnąć lub przelecieć ze świstem
(1.3) pot. ukraść, zwinąć
(1.4) pot. trzepnąć, pacnąć
czasownik nieprzechodni dokonany
(2.1) umknąć, czmychnąć
Wiktionary
(1.1) Wiatr świsnął w szczelinach okna.
(1.2) Jakiś spłoszony ptak świsnął nagle w powietrzu.
(1.3) W tłumie ktoś ci może świsnąć portfel lub dokumenty.
(1.4) Jak cię zaraz świsnę w ucho, to będziesz widział!
(2.1) Lisica świsnęła do zagajnika.
Wiktionary
rzecz. świstanie n., świśnięcie n., świst mrz., świstak mzw., świstun mzw., świstałka ż., świstawka ż., Świstówka ż.
czas. świstać ndk.
przym. świstaczy
Wiktionary
1. ostry dźwięk powstający przy szybkim ruchu powietrza przechodzącego przez wąski otwór lub przecinanego czymś;
2. śpiew niektórych ptaków
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) przenikliwy dźwięk podobny do gwizdu, ale mniej dźwięczny
(1.2) zool. świst (1.1) wydawany przez niektóre zwierzęta
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Niespodziewanie rózga nauczyciela przecina z przenikliwym świstem powietrze i gwałtowanie uderza jednego z uczniów w ramię niby piorun z jasnego nieba.
Wiktionary
rzecz. poświst mrz., poświstywanie n., świstak mzw., świstałka ż., świstanie n., świstawka ż., świsteczek mrz., świstun mzw., świstunka ż.
czas. świsnąć, poświstywać ndk., świstać ndk.
przym. świstaczy
Wiktionary
(1.1) świstanie, poświst, poświstywanie
Wiktionary
zdrobnienie od: świstak
SJP.pl
przymiotnik od: świstak; świstakowy
SJP.pl
gryzoń z rodziny wiewiórkowatych, o ciele pokrytym szarożółtym futerkiem, żyjący gromadnie w wysokich górach (Alpy, Tatry); przestraszony wydaje charakterystyczny świst
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) zool. gromadny, górski gryzoń z rodziny wiewiórkowatych;
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) stpol. ktoś płochliwy
Wiktionary
Świstak ("Marmota") – rodzaj ssaków z podrodziny afrowiórek (Xerinae) w obrębie rodziny wiewiórkowatych (Sciuridae). Rodzaj "Marmota" powstał w Ameryce Północnej. Przypuszcza się, że gatunkiem najbardziej podobnym do formy wyjściowej jest "Marmota olympus". Polskie nazwy zwyczajowe większości gatunków nawiązują do dźwięków, jakie zwierzęta te wydają nawołując się lub w chwili zagrożenia (świstak, świszcz).
Wikipedia
(1.1) Tułów świstaka jest masywny.
(1.1) Świstaki żerują wyłącznie w dzień, szczególnie przy pięknej, słonecznej pogodzie.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲistak, AS: śfʹistak
Wiktionary
rzecz. świstanie n., świstun mzw., świst mrz.
czas. świstać ndk., świsnąć dk.
przym. świstaczy
Wiktionary
podobny do świstaka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|świstać.
Wiktionary
rzecz. nieświstanie n., świśnięcie n., zaświstanie n., świst m., świstak m., świstun m., świstałka ż., świstawka ż., Świstówka ż.
czas. świstać ndk., świsnąć dk., zaświstać dk.
przym. świstaczy
Wiktionary
czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. świsnąć)
(1.1) wydawać świst
(1.2) wykonywać szybki ruch, wywołując świst
(1.3) pot. uderzać kogoś
Wiktionary
rzecz. świst mrz., świstak mzw., świstanie n., świstun mzw., świstunka ż.
czas. świsnąć
Wiktionary
(1.1) gwizdać, war. świszczeć
Wiktionary
karteluszek, kartka z nieistotnymi notatkami
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) byle jaki kawałek papieru
(1.2) niepozorny, mało ważny dokument
(1.3) przest. drobny utwór, broszurka, gazetka, pisemko zwykle na niskim poziomie
(1.4) przest. sygnał dany świstawką
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲistɛk, AS: śfʹistek
Wiktionary
(1.1-3)
rzecz. zdrobn. świsteczek
(1.4)
rzecz. świstawka, świstanie, świstałka, świst
czas. świstać
przym. świstliwy
Wiktionary
(1.1) urywek, strzęp, karteluch, karteluszek, karteczka
(1.4) świst, gwizd
(1.5) gw. Górny Śląsk drzikwost
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
średniej wielkości wędrowny ptak wodny z rodziny kaczkowatych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) ornit. nazwa systematyczna|Anas penelope|ref=tak., gatunek kaczki, z grupy kaczek właściwych (pływających);
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲistũn, AS: śfʹistũn
Wiktionary
rzecz. świst m., świstawka ż., świstałka ż., świstak m., świstunka ż., świstanie n.
czas. świsnąć, świstać ndk.
przym. świstaczy
Wiktionary
niewielki ptak wędrowny z rodziny pokrzewek
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) ornit. mały ptak z rodzaju nazwa systematyczna|Phylloscopus|ref=tak.
(1.2) ornit. nazwa systematyczna|Phylloscopus sibilatrix|ref=tak., świstunka leśna
Wiktionary
czas. świstać
rzecz. świst, świstun
Wiktionary
gryzoń z rodziny wiewiórkowatych; świstak amerykański
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) zool. nazwa systematyczna|Marmota monax|ref=tak., świstak amerykański
forma czasownika.
(2.1) rozk. 2. os. lp. od świszczeć
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|świszczeć.
Wiktionary
czas. świszczeć ndk.
Wiktionary
czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zaświszczeć)
(1.1) wydawać wysoki, przenikliwy, przeszywający dźwięk
(1.2) med. mówić lub oddychać ze świstem
Wiktionary
(1.1) Wiatr świszczy w szczelinach okiennych.
Wiktionary
rzecz. świszczenie n.
Wiktionary
(1.1) war. świstać
Wiktionary
żartobliwie o lekkomyślnej kobiecie (dziewczynce); także o mężczyźnie z silniejszym zabarwieniem ekspresywnym; szaławiła, świszczypałka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) gwara. człowiek lekkomyślny, postrzelony
Wiktionary
rzecz. świszczypała mos./ż., świszczypałkostwo n.
Wiktionary
(1.1) świszczypała, świszczypałka, szaławiła, lekkoduch
Wiktionary
żartobliwie o lekkomyślnym mężczyźnie (chłopcu); szaławiła, lekkoduch, świszczypał, świszczypałka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) człowiek lekkomyślny, postrzelony
rzeczownik, rodzaj żeński
(2.1) kobieta lekkomyślna, postrzelona
Wiktionary
(1.1) Tata zamartwia się, że niepoprawny świszczypała nigdy nie wyrośnie na porządnego człowieka.
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲiʃt͡ʃɨˈpawa, AS: śfʹiščypau̯a
Wiktionary
rzecz. świszczypał m., świszczypałkostwo n.
:: zdrobn. świszczypałka m.
Wiktionary
(1.1) świszczypał, świszczypałka, szaławiła, lekkoduch
(2.1) szaławiła
Wiktionary
żartobliwie o lekkomyślnej kobiecie (dziewczynce); także o mężczyźnie z silniejszym zabarwieniem ekspresywnym; szaławiła, świszczypała
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zdrobn. od: świszczypała
(1.2) daw. człowiek lekkomyślny, postrzelony
Wiktionary
rzecz. świszczypał mos., świszczypała mos./ż., świszczypałkostwo n.
Wiktionary
(1.2) świszczypał, świszczypała, szaławiła, lekkoduch
Wiktionary
chrapliwy, rzężący, np. świszczący oddech
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Świsłoczy, związany ze Świsłoczą
Wiktionary
rzecz. Świsłocz ż.
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. początek ranka, brzask
2. przenośnie: zalążek, początek czegoś
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) okres między nocą a dniem, gdy słońce wschodzi i niebo rozjaśnia się;
(1.2) światło widoczne o świcie (1.1)
(1.3) przen. moment rozpoczęcia czegoś nowego
forma rzeczownika.
(2.1) D. lm. od: świta
Wiktionary
Świt – pora dnia przed wschodem Słońca, kiedy niebo przestaje być czarne, a kończy się w momencie wschodu Słońca. Poświata nad horyzontem pochodząca od ciągle znajdującego się pod horyzontem Słońca nazywa się brzaskiem.
Definicja świtu dla różnych celów jest różna. Rozróżnia się świt astronomiczny, świt żeglarski i świt cywilny.
Wikipedia
(1.1) O świcie do wodopoju schodzą się sarny i jelenie.
(1.3) Dzięki badaniom archeologicznym otrzymujemy kolejne dane na temat kształtu świata przed świtem ludzkości.
Wiktionary
IPA: ɕfʲit, AS: śfʹit
Wiktionary
rzecz. świtanie n., świtówka ż., przedświt m., zaświtanie n.
czas. świtać ndk., zaświtać dk.
przym. świtowy
Wiktionary
(1.1) świtanie, brzask, jutrzenka
(1.3) świtanie, brzask, jutrzenka
Wiktionary
osoby towarzyszące panującemu lub dostojnikowi
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) otoczenie asystujące przywódcy
forma czasownika.
(2.1) lp. 3 os. ter. zob. świtać.
Wiktionary
(1.1) Hr. Oppersdorff był starostą krajowym i on podejmował króla Jana i jego świtę na zamku raciborskim.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲita, AS: śfʹita
Wiktionary
dnieć, rozwidniać się
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
dnieć, rozwidniać się
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|świtać.
(1.2) zob. świt.
Wiktionary
(1.2) Miłość wasza podobna do chmur na świtaniu • albo do rosy, która prędko znika.
(1.2) I wszedł na górę, łamał chleb i spożywał, a mówił jeszcze długo, bo aż do świtania.
Wiktionary
rzecz. świt n., Świteź ż., świtezianka ż., świtówka ż., przedświt m., zaświtanie n.
czas. świtać ndk., zaświtać dk.
przym. świtowy
Wiktionary
(1.2) świt, brzask, jutrzenka
Wiktionary
dnieć, rozwidniać się
SJP.pl
czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zaświtać)
(1.1) o dniu zaczynać się
(1.2) o myśli pojawiać się
Wiktionary
rzecz. świt mrz., świtanie n.
czas. zaświtać dk.
Wiktionary
(1.1) rozwidniać się
Wiktionary
dnieć, rozwidniać się
SJP.pl
1. wierzchnia odzież wieśniaków lub drobnej szlachty, sukmana, siermięga
2. zdrobnienie od: świta
SJP.pl
1. duża ważka o lśniących skrzydłach;
2. nimfa wodna z jeziora Świteź
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mit. rusałka zamieszkująca jezioro Świteź
(1.2) zool. nazwa systematyczna|Calopteryx sp.., rodzaj ważki równoskrzydłej żyjącej nad brzegami wód bieżących w Eurazji i północnej Afryce
Wiktionary
Świtezianka – ballada Adama Mickiewicza, opublikowana po raz pierwszy w zbiorze "Ballady i romanse", wydanym w 1822 w Wilnie jako część pierwszego tomu "Poezyj". Świteziankami nazywano legendarne nimfy wodne, żyjące jakoby w wodach jeziora Świteź (obecnie na Białorusi).
Wikipedia
pol. Świteź
rzecz. świtanie n.
Wiktionary
1. duża ważka o lśniących skrzydłach;
2. nimfa wodna z jeziora Świteź
SJP.pl
o cechach świteziankowatych (rodzina ważek)
SJP.pl
Świteziankowate (Calopterygidae) – rodzina owadów z rzędu ważek (Odonata) szeroko rozprzestrzeniona na wszystkich kontynentach poza Antarktydą. Obejmuje około 180 gatunków. Od pozostałych ważek równoskrzydłych odróżnia je inna budowa i bardzo gęste użyłkowanie skrzydeł imagines oraz budowa maski i skrzelotchawek larw.
Wikipedia
o cechach świteziankowatych (rodzina ważek)
SJP.pl
jezioro na Białorusi
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) geogr. jezioro w Białorusi;
Wiktionary
Św
Wikipedia
(1.1) Danka wyglądała jak rusałka z jeziora Świteź – wysmukła, blada, z tajemniczymi zamglonymi oczami.
Wiktionary
rzecz. świtanie n., świtezianka ż.
Wiktionary
1. wierzchnia odzież wieśniaków lub drobnej szlachty, sukmana, siermięga
2. zdrobnienie od: świta
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) daw. wierzchnia odzież typowa dla chłopstwa lub drobnej szlachty;
(1.2) zdrobn. świta
Wiktionary
Świtka (z ukr.), siermięga – wierzchnia odzież wieśniacza z grubego materiału, noszona także przez szlachtę zagrodową (zaściankową).
Była okryciem w postaci kurtki z płótna lub sukna o długich rękawach, noszonym przez chłopów polskich na ziemiach wschodnich od XVI do pierwszej połowy XX wieku. Niekiedy utożsamiana z sukmaną. O zróżnicowanej długości, sięgająca do kolan lub połowy ud, była symboliczną oznaką prostoty i biedy.
Wikipedia
(1.1) Wypluskawszy się w rzece, zrzuciła żupanik kozacki, a wdziała świtkę chłopską i kapelusz ze słomy.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
czasownik dokonany
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. uderzyć
(1.2) gw-pl|Górny Śląsk. przewrócić się
(1.3) gw-pl|Górny Śląsk. umrzeć
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
w żeglarstwie: wachta na statku przypadająca o świcie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. świeca
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. techn. świder
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk borek, borer, brustlaja, brustlajsta
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. święta
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. święto
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk fajer, fajera
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. geogr. Świętochłowice
Wiktionary
(1.1) reg. śl. Świóny; war. gw. Górny Śląsk Świyntochłowice
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. geogr. Świętochłowice
Wiktionary
(1.1) reg. śl. Świóny; war. gw. Górny Śląsk Świyntochlowice
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. świętojański
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. bot. spoż. porzeczki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. rel. święty
przymiotnik
(2.1) gw-pl|Górny Śląsk. święty
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. ornit. dzierlatka
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) bot. gw-pl|Śląsk Cieszyński. modrzew
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. świeży
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk fryszny
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. geogr. Świętochłowice
Wiktionary
(1.1) reg. śl. Świyntochlowice
Wiktionary
swędzenie skóry wywołujące potrzebę drapania
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) med. dotkliwe swędzenie skóry;
Wiktionary
Św
Wikipedia
(1.1) Nie było jasne, czy świąd jest formą odczuwania bólu, czy też zupełnie innym rodzajem doznań.
Wiktionary
przym. przeciwświądowy, świądogenny
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
znak w kształcie krzyża o równych ramionach załamanych w jedną stronę pod kątem prostym; swastyka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) etn. hist. słowiańska swastyka występująca w kilku wariantach
Wiktionary
(1.1) swarzyca, swarożyca
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
przymiotnik od: Świątki
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze Świątkami, dotyczący Świątek
Wiktionary
rzecz. Świątki nmos., świątczanin m., świątczanka ż.
Wiktionary
przysłówek
(1.1) w sposób świąteczny
Wiktionary
(1.1) Bardzo mi się podobają świątecznie przybrane Katowice.
Wiktionary
rzecz. świąteczność ż., świątek mzw./mrz., święta ż./lm nm., święto n., święty mos.
czas. święcić ndk., świętować ndk.
przym. świąteczny, święty
Wiktionary
(1.1) odświętnie, uroczyście
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: świątecznie
SJP.pl
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest świąteczne; cecha tych, którzy są świąteczni
Wiktionary
przym. świąteczny
przysł. świątecznie
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) związany ze świętami, najczęściej ze świętami Bożego Narodzenia i Wielkanocy
(1.2) przypadający w dzień będący świętem; wolny od pracy, szkoły
(1.3) przeznaczony na święto, używany w dni świąteczne (1.2), na uroczyste okazje
(1.4) uroczysty, podniosły
Wiktionary
(1.1) Zwłaszcza że w Pałacu Kultury, gdzie mama prowadziła pracownię rzeźby i ceramiki, o tej porze roku trwała właśnie przerwa świąteczna i wykręt, że czasu brak, odpadał sam przez się.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjɔ̃nˈtɛt͡ʃnɨ, AS: śfʹi ̯õntečny
Wiktionary
rzecz. święto n., świętowanie n., świątynia ż., święcenie n., święconka ż., poświęcenie n., świątynia ż., święty mos., świątek mrz./mzw.
czas. świętować ndk., święcić ndk., poświęcić dk.
przym. odświętny, święty
przysł. świątecznie, odświętnie
Wiktionary
(1.3) odświętny
(1.4) uroczysty
Wiktionary
1. drewniana rzeźba o tematyce religijnej, zazwyczaj pokryta polichromią, wykonywana przez twórców ludowych - samouków;
2. dawniej: święto, dzień uroczysty
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) ludowa rzeźba o tematyce religijnej, przedstawiająca świętego, Jezusa lub Matkę Boską
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) daw. święto
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
IPA: ˈɕfʲjɔ̃ntɛk, AS: śfʹi ̯õntek
Wiktionary
rzecz. Świętowit mos., święty m., święto n., świętość ż., świętowanie n., poświętowanie n., święcenie n., poświęcenie n., Poświętne n., świątynia ż.
czas. świętować ndk., poświętować dk., święcić ndk., poświęcić dk.
przym. święty, świątobliwy, świętobliwy, świąteczny, odświętny
przysł. święcie, świątecznie, odświętnie
Wiktionary
kobieta rzeźbiąca figurki świętych
SJP.pl
artysta ludowy rzeźbiący figurki świętych
SJP.pl
1. drewniana rzeźba o tematyce religijnej, zazwyczaj pokryta polichromią, wykonywana przez twórców ludowych - samouków;
2. dawniej: święto, dzień uroczysty
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
zdrobnienie od: święto
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
mieszkaniec Świątnik Górnych (miasta w Polsce)
SJP.pl
mieszkanka Świątnik Górnych (miasta w Polsce)
SJP.pl
dawniej:
1. duchowny, kapłan;
2. strażnik świątyni, zakrystian
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) daw. rel. duchowny, kapłan
(1.2) daw. kośc. kościelny, zakrystian
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) daw. kalendarz
Wiktionary
Św
Wikipedia
(1.1) Na Wawelu dziesięciu kościelnych – niegdyś zwanych świątnikami – pilnuje najświętszego dla Polaków – nawet tych, którzy nie są katolikami – miejsca.
Wiktionary
rzecz. Świątniki nmos., święto n.
przym. święty
Wiktionary
nazwa wielu wsi w Polsce
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przysłówek
(1.1) na sposób świątobliwy
Wiktionary
(1.1) Biskup skończył żywot świątobliwie dzień przed Matką Boską Zielną.
Wiktionary
przym. świątobliwy
rzecz. świątynia ż., świątobliwość ż.
Wiktionary
(1.1) bogobojnie, cnotliwie, pobożnie
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: świątobliwie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha tego kto świątobliwy, tego co jest świątobliwe
Wiktionary
(1.1) Opat odznaczał się świątobliwością.
Wiktionary
przym. świątobliwy
przysł. świątobliwie
Wiktionary
(1.1) bogobojność, cnotliwość, pobożność, świętość
Wiktionary
stopień wyższy od przymiotnika: świątobliwy
SJP.pl
pobożny, bogobojny; świętobliwy
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) książk. wyróżniający się pobożnością
(1.2) książk. świadczący o szczególnej pobożności
Wiktionary
(1.1) Relikwie tej świątobliwej mniszki czci się tutaj od XVII wieku.
(1.2) O szczególności zakonnika świadczyło jego świątobliwe zachowanie w kościele.
Wiktionary
przym. świętobliwy
przysł. świątobliwie
rzecz. świątek mzw./mrz., świątobliwość ż.
Wiktionary
(1.1) bogobojny, pobożny, rozmodlony
Wiktionary
1. budowla o charakterze sakralnym;
2. kościół chrześcijański
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) archit. rel. budowla postawiona dla celów religijnych: miejsce kultu, składania ofiar, celebrowania obrzędów;
(1.2) archit. ogrodowa budowla romantyczna, inspirowana antykiem, wznoszona dla celów estetycznych
(1.3) przen. miejsce szczególnie związane z jakąś działalnością, zwykle uroczystą
Wiktionary
Świątynia – miejsce kultu religijnego. W sensie szerszym, jest to każda budowla wzniesiona w celu sprawowania w niej wszelkiego rodzaju obrzędów religijnych. W sensie węższym, świątynią może być tylko taka budowla, która spełnia przynajmniej niektóre wyższe funkcje kultowe (np. składanie ofiar), sprawowane jedynie przez kapłanów[].
Wikipedia
(1.1) Wierni zebrali się w świątyni na wieczorną modlitwę.
(1.1) Kładziono go codziennie przy bramie świątyni, zwanej Piękną, aby wstępujących do świątyni, prosił o jałmużnę.
(1.2) W Waszyngtonie widziałem parkową świątynię przy której gromadzili się imigranci z Haiti.
(1.3) Ławka nad rzeką stawała się jej świątynią odosobnienia, jej osobistym azylem.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjɔ̃nˈtɨ̃ɲa, AS: śfʹi ̯õntỹńa
Wiktionary
rzecz. święto n., święty mos., święta ż., świętość ż., świętobliwość ż., świętoszek mos., świętoszka ż., świętowanie n., poświęcenie n., święcenie n., świątek mrz.
:: zdrobn. świątynka ż., świątyńka ż.
czas. święcić ndk., świętować ndk., uświęcić dk., poświęcić dk., poświęcać dk., wyświęcić dk., wyświęcać ndk., prześwięcić dk.
przym. świątynny, święty, świętobliwy, świętoszkowaty, świąteczny, odświętny, świątobliwy
przysł. odświętnie, świątecznie, świętobliwie, świątobliwie, świętoszkowato
Wiktionary
(1.1) sanktuarium
(1.3) przybytek
Wiktionary
zdrobnienie od: świątynia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) rzad. templariusz
Wiktionary
(1.1) Otóż w „krajach frontowych”, gdzie świątynnicy walczyli z muzułmanami, przebywali głównie ludzie zdolni do noszenia broni, w przeciwieństwie do Francji, gdzie spośród 15 tys. aresztowanych większość stanowili zarządcy zakonnych majątków, kapelani, młynarze, wolarze i różni, nazwijmy to w ten sposób: emeryci.
(1.1) W 1164 r. w bitwie pod Harim z hufca 67 świątynników ocalało zaledwie siedmiu, w 1187 w bitwach u źródeł Cresson i pod Hittinem zakon stracił 290 rycerzy – prawie wszystkich w Ziemi Świętej.
(1.1) Paladyni, krzyżowcy, świątynnicy, bożogrobcy i inne, pomniejsze zakony skupiały najlepszych wojowników, rycerzy szkolonych w walce od najmłodszych lat.
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący świątyni
Wiktionary
rzecz. Świętowit mos., świątynia ż., święty mos.
przym. święty
Wiktionary
część jeziora Mamry
SJP.pl
Św
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) rel. sakrament w niektórych kościołach chrześcijańskich, dający władzę uświęcania, tj. udzielania innych sakramentów;
forma rzeczownika.
(2.1) plural|święcenie.
Wiktionary
rzecz. święcenie n., świętość ż.
przym. święcony
Wiktionary
(1.1) sakrament święceń
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) nadawanie świętego charakteru
(1.2) obchodzenie jako święto
(1.3) gw-pl|Mazowsze. święconka
Wiktionary
rzecz. świątek mzw./mrz., wyświęcanie n., święty mos., świętość ż., święconka ż., poświęcenie n., święcenia nmos., świątynia ż.
czas. święcić ndk.
przym. święcony, święty
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Święchowo (dodatkowa nazwa w j. kaszub. Swiãchòwò; niem. "Friedrichsfelde") – kolonia w Polsce, położona na Kaszubach w województwie pomorskim, w powiecie bytowskim, w gminie Czarna Dąbrówka.
Miejscowość jest częścią składową sołectwa "Czarna Dąbrówka".
W latach 1975–1998 kolonia administracyjnie należała do województwa słupskiego.
Wikipedia
Święcianowo ( Wiesenthal) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie sławieńskim, w gminie Malechowo.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa koszalińskiego.
W miejscowości był przystanek kolei wąskotorowej Święcianowo.
Wikipedia
miasto na Litwie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Litwie, w okręgu poniewieskim.
Wiktionary
Święciany ( Švenčionys) – miasto rejonowe na Litwie, na Wileńszczyźnie i w Auksztocie, położone ok. 60 km na północny wschód od Wilna. Ludność: 4208 mieszkańców (2025).
W mieście rozwinął się przemysł spożywczy, lekki oraz zielarski.
Wikipedia
przym. święciański
Wiktionary
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Święcian, związany ze Święcianami
Wiktionary
(1.1) W piękny, słoneczny dzień 20 maja br. w rejonie święciańskim odbyły się smutne uroczystości poświęcone 75. rocznicy zbrodni popełnionej na obywatelach powiatu święciańskiego…
Wiktionary
rzecz. Święciany nmos.
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) stpol. miejsce, w którym składano ofiary
Wiktionary
IPA: ɕfʲjɛ̇̃ɲˈt͡ɕidlʲɲa, AS: śfʹi ̯ė̃ńćidlʹńa
Wiktionary
przysłówek
(1.1) całkowicie
(1.2) daw. świętobliwie
forma rzeczownika.
(2.1) Ms. lp. od: święto
Wiktionary
Święcie (dawn. "Święć") – zniesiona kolonia, od 1996 w granicach wsi Bełżec w Polsce, położona w województwie lubelskim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Bełżec. Rozpościera się wzdłuż ulicy Słonecznej, na południu Bełżca.
Wikipedia
(1.1) Milomira była święcie przekonana o Kazika niewinności.
(1.2) Staruszek święcie dokonał żywota w 65 roku kapłaństwa.
Wiktionary
rzecz. święta ż./lm nm., święto n., święty mos., świętobliwość ż.
przym. świętobliwy, święty
Wiktionary
(1.2) bogobojnie, cnotliwie, pobożnie
Wiktionary
Święciec – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie konińskim, w gminie Kramsk. Tworzy samodzielne sołectwo Święciec.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa konińskiego.
Wikipedia
wieś w województwie wielkopolskim, w powiecie leszczyńskim
SJP.pl
Święciechowa (niem. "Schwetzkau") – wieś (do 1934 miasto) w Polsce w województwie wielkopolskim, w powiecie leszczyńskim, w gminie Święciechowa.
Wikipedia
przymiotnik od: Święciechowa, Święciechów
SJP.pl
Święciechów (do 1945 niem. "Silberberg") – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie choszczeńskim, w gminie Drawno. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gorzowskiego.
Wieś leży ok. 5 km na północny zachód od Drawna, między Drawnem a Żółwinem.
Wikipedia
dawny stopień wyższy od przysłówka: święcie (świątobliwie)
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany (dk. poświęcić)
(1.1) czynić świętym, nakładać charakter sakralny
czasownik nieprzechodni niedokonany
(2.1) traktować jako święto, obchodzić uroczyście
czasownik zwrotny niedokonany święcić się
(3.1) móc wnet nadejść
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛ̃ɲt͡ɕit͡ɕ, AS: śfʹi ̯ẽńćić
Wiktionary
czas. poświęcać, uświęcać
rzecz. wyświęcanie n., świątek mrz./mzw.
przym. świąteczny
Wiktionary
(2.1) celebrować, czcić, świętować
(3.1) grozić, zanosić się, zapowiadać się
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. tradycyjne potrawy wielkanocne, poświęcone przez księdza w Wielką Sobotę
2. uroczyste śniadanie wielkanocne
SJP.pl
potrawy wielkanocne święcone w kościele katolickim w Wielką Sobotę
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) rel. pokarmy poświęcone w Wielką Sobotę i spożywane podczas Wielkanocy;
(1.2) rel. wielkanocny zwyczaj święcenia pokarmów w Wielką Sobotę
Wiktionary
Święconka (w niektórych regionach Polski – "święcone"; niem. "österliche Fleischweihe; Fleischweihe zu Ostern; Speisensegnung"; łac. "benedictio agni et carnium in die Sanctae Paschae") – nazwa pokarmów (głównie wędlin, jaj, chrzanu, chleba itd.) święconych w Wielką Sobotę w Kościołach katolickich Polski oraz w innych europejskich krajach.
Wikipedia
(1.1) Obok, przed kościołem katolickim ludzie nieśli święconkę. Ksiądz w komży czekał na ostatnich parafian przed wejściem.
(1.1) W sobotę w domach katolickich święcono pokarmy. Kto miał się lepiej, przygotowywał święconkę u siebie, biedniejsi umawiali się między sobą, przynosili ją do jednego z mieszkańców i razem święcili.
(1.2) W środowisku polskich emigrantów w Hamburgu aż 89,5% respondentów nadal pielęgnuje święconkę.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjɛ̃nˈt͡sɔ̃nka, AS: śfʹi ̯ẽncõnka
Wiktionary
rzecz. Świętowit mos., święty m., święcenie n., poświęcenie n., święto n., świętość ż.
czas. święcić ndk., poświęcić dk.
przym. święty, świąteczny, święcony
Wiktionary
(1.1) święcone
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) o charakterze sakralnym; taki, który został poświęcony
Wiktionary
rzecz. święcenia nmos., święcenie n., święcone n., święconka ż.
czas. poświęcić dk., święcić ndk.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. dzień, w którym obchodzi się uroczystości państwowe lub religijne;
2. szczególna okazja, ważne wydarzenie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) rel. kobieta uznana przez Kościół za godną kultu
(1.2) przen. żart. o kobiecie przesadnie pobożnej
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(2.1) pot. Boże Narodzenie lub Wielkanoc
forma rzeczownika.
(3.1) M., B. i W. lm. od: święto
forma przymiotnika.
(4.1) ż. lp. od: święty
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Święta była częstym tematem sztuki artystów wszystkich epok.
(1.2) Jedna święta w rodzinie wystarczy.
(2.1) Może pojechalibyśmy po świętach odwiedzić Halinę w Kobylinie?
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛ̃nta, AS: śfʹi ̯ẽnta
Wiktionary
rzecz. świętość ż., święto n., świętowanie n., świątynia ż., wyświęcanie n.
:: fm. święty mos.
czas. świętować ndk.
przym. święty
przysł. świątecznie, święcie, świętobliwie
Wiktionary
(2.1) Boże Narodzenie, Wielkanoc
Wiktionary
przymiotnik od: Świętajno
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze Świętajnem, dotyczący Świętajna
Wiktionary
rzecz. Świętajno n., świętajnianin m., świętajnianka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Świętajna
Wiktionary
rzecz. Świętajno n.
:: fż. świętajnianka ż.
przym. świętajeński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Świętajna
Wiktionary
rzecz. Świętajno n.
:: fm. świętajnianin mos.
przym. świętajeński
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
świętek krzyżaczek - gatunek chrząszcza z rodziny biegaczowatych
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. dzień, w którym obchodzi się uroczystości państwowe lub religijne;
2. szczególna okazja, ważne wydarzenie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) dzień lub więcej dni wyróżniający się od innych, poświęcony czemuś lub komuś, spędzany w inny, szczególny sposób niż zwykłe dni
Wiktionary
Święto – ogólne określenie szczególnych dni lub dłuższych okresów powtarzających się regularnie.
Wikipedia
(1.1) W niedziele i święta autobusy kursują rzadziej.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛ̃ntɔ, AS: śfʹi ̯ẽnto
Wiktionary
rzecz. świątnik mos./mrz., świętowanie n., święta ż./lm nm., święty mos., świątek mrz., świątynia ż., wyświęcanie n., święconka ż.
przym. święty, świąteczny
czas. świętować ndk.
przysł. świątecznie
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk fajer, fajera, świynto
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Świętej Anny
Wiktionary
rzecz. Święta Anna ż.
:: fż. świętoannianka ż.
przym. świętoannieński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Świętej Anny
Wiktionary
rzecz. Święta Anna ż.
:: fm. świętoannianin m.
przym. świętoannieński
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) odnoszący się do Świętej Anny, związany ze Świętą Anną
Wiktionary
rzecz. Święta Anna ż., świętoannianin mos., świętoannianka ż.
Wiktionary
przysłówek
(1.1) pobożnie, na sposób świętego
Wiktionary
(1.1) Koniec życia spędził świętobliwie.
Wiktionary
rzecz. święta ż./lm nm., święto n., święty mos., świętobliwość ż.
przym. świętobliwy, święty
przysł. święcie
Wiktionary
(1.1) bogobojnie, cnotliwie, pobożnie
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: świętobliwie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha tego kto świętobliwy, tego co jest świętobliwe
Wiktionary
(1.1) O świętobliwość starać się nam potrzeba; nie dostąpi zbawienia, kto nie jest świętobliwym.
Wiktionary
rzecz. święto n., święta ż./lm nm., święty mos.
przym. święty, świętobliwy
przysł. świętobliwie
Wiktionary
(1.1) bogobojność, cnotliwość, pobożność, świętość
Wiktionary
stopień wyższy od przymiotnika: świętobliwy
SJP.pl
pobożny, bogobojny; świątobliwy
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) odznaczający się świętością życia
Wiktionary
(1.1) Grota stała się mieszkaniem świętobliwego starca, trudniącego się ziołolecznictwem.
Wiktionary
przym. świątobliwy
rzecz. świątek mzw./mrz.
Wiktionary
(1.1) bogobojny, pobożny, rozmodlony
Wiktionary
dawne imię męskie
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
zdrobnienie od: Świętochna (imię żeńskie)
SJP.pl
imię żeńskie
SJP.pl
przymiotnik dzierżawczy - należący do Świętochny lub z nią związany
SJP.pl
Świętochowo (niem. "Sonnenstuhl") – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie braniewskim, w gminie Braniewo.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa elbląskiego.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Świętochów – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie piaseczyńskim, w gminie Tarczyn.
Wieś szlachecka Swientochowo położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie tarczyńskim ziemi warszawskiej województwa mazowieckiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa warszawskiego.
Wikipedia
miasto w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w południowej Polsce, na Górnym Śląsku;
Wiktionary
}|-
Świętochłowice (, "Schwientochlowitz") – miasto na prawach powiatu, położone w południowej Polsce, na Górnym Śląsku, w województwie śląskim, w centrum Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego.
Miasto leży nad rzeką Rawą, w południowej części Wyżyny Śląskiej – Wyżynie Katowickiej.
Wikipedia
(1.1) Jadąc rano tramwajem do Świętochłowic, widzieliśmy dziki.
Wiktionary
rzecz. świętochłowiczanin mos., świętochłowiczanka ż.
przym. świętochłowicki, podświętochłowicki
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk Świóny, Świyntochlowice, Świyntochłowice
Wiktionary
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze Świętochłowicami, dotyczący Świętochłowic
Wiktionary
rzecz. Świętochłowice nmos., świętochłowiczanin m., świętochłowiczanka ż.
przym. podświętochłowicki
Wiktionary
mieszkaniec Świętochłowic
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Świętochłowic
(1.2) osoba pochodząca ze Świętochłowic, urodzona w Świętochłowicach
Wiktionary
(1.1) Tego samego dnia świętochłowiczanin usłyszał zarzuty posiadania substancji niedozwolonych oraz przywłaszczenia dokumentów.
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲjɛ̃ntɔxwɔvʲiˈt͡ʃãɲĩn, AS: śfʹi ̯ẽntoχu̯ovʹičãńĩn
Wiktionary
rzecz. Świętochłowice lm nm.
:: fż. świętochłowiczanka ż.
przym. świętochłowicki
Wiktionary
mieszkanka Świętochłowic
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Świętochłowic
(1.2) kobieta pochodząca ze Świętochłowic, urodzona w Świętochłowicach
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲjɛ̃ntɔxwɔvʲiˈt͡ʃãnka, AS: śfʹi ̯ẽntoχu̯ovʹičãnka
Wiktionary
rzecz. Świętochłowice nmos.
:: fm. świętochłowiczanin m.
przym. świętochłowicki
Wiktionary
w gwarze poznańskiej: porzeczka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gwara. wylew Bugu w okolicach dnia św. Jana
(1.2) gwara. deszcz świętojański porzeczka
(1.4) gw-pl|Kujawy. wczesny czerwonawy kartofel
Wiktionary
Świętojanka – struga w województwie łódzkim, lewy dopływ Widawki o długości 6,96 km.
Wikipedia
przym. świętojański
Wiktionary
związany z dniem św. Jana lub ze zwyczajami ludowymi praktykowanymi w wigilię przesilenia letniego; kupalny
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z dniem św. Jana tj. 24 czerwca lub ze zwyczajami ludowymi praktykowanymi w wigilię tego dnia
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲjɛ̃ntɔˈjä̃j̃sʲci, AS: śfʹi ̯ẽntoi ̯ä̃ĩ ̯sʹḱi
Wiktionary
rzecz. świętojanek mzw., świętojanka ż.
Wiktionary
(1.1) kupalny, sobótkowy; gw. Górny Śląsk świyntojański
Wiktionary
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) wulg. żart. dewocja, przesadna pobożność
(1.2) wulg. żart. klerykalizm
(1.3) wulg. żart. świątobliwość (zniekształcenie zwyczajowego tytułu wysokiego hierarchy kościelnego)
Wiktionary
(1.1) Cały artykuł śmierdzi na odległość świętojebliwością, a ja jako ateista mam na temat religii całkowicie inne zdanie.
Wiktionary
przym. świętojebliwy
przysł. świętojebliwie
Wiktionary
(1.1) bigoteria, dewocja, religianctwo, świętoszkowatość
(1.2) klerykalizm
Wiktionary
wulgarnie: pozornie cnotliwy
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) wulg. żart. dewocyjny, nadmiernie pobożny
(1.2) wulg. żart. klerykalny
Wiktionary
(1.1) Nie chcę być postrzegana jako świętojebliwa, ale do wiary podchodzę poważnie – wyznaje nawrócona skandalistka.
Wiktionary
rzecz. świętojebliwość ż.
przysł. świętojebliwie
Wiktionary
(1.1) świętoszkowaty, bigoteryjny, dewocyjny, parafiański, religiancki
(1.2) klerykalny
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze świętym Jerzym lub obchodami jego dnia – 23 kwietnia
Wiktionary
rzecz. Świętojerska ż.
Wiktionary
Św
Wikipedia
człowiek popełniający świętokradztwo
SJP.pl
1. w religiach: zbezczeszczenie lub znieważenie świętego miejsca lub przedmiotu;
2. znieważenie czegoś uważanego za świętość
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) znieważenie lub zbezczeszczenie kogoś lub czegoś uznawanego za święte
(1.2) daw. przestępstwo polegające na popełnieniu świętokradztwa (1.1)
Wiktionary
Świętokradztwo – termin religijny, który określa znieważenie miejsca, przedmiotu, osoby poświęconej Bogu lub innych rzeczy związanych z religią.
Wikipedia
(1.1) Mieli oni wiele czci dla papiestwa, dla Kościoła w ogóle, traktowali kult religijny jako powinność chrześcijanina, a każde naigrawanie się z religii uznawali za niewybaczalne świętokradztwo.
Wiktionary
rzecz. świętokradca
:: fż. świętokradczyni
przym. świętokradczy
przysł. świętokradczo
Wiktionary
(1.1) profanacja
Wiktionary
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze Świętym Krzyżem, dotyczący Świętego Krzyża
(1.2) związany ze Świętokrzyskiem, dotyczący Świętokrzyskiego
(1.3) związany z województwem świętokrzyskim (1.2)
Wiktionary
rzecz. Świętokrzyskie n., Święty Krzyż m., świętokrzyszczyzna ż.
Wiktionary
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna
(1.1) geogr. region w południowo-wschodniej Polsce
Wiktionary
(1.1) Oblęgorek leży w Świętokrzyskiem.
Wiktionary
przym. świętokrzyski
Wiktionary
mowa i kultura w regionie świętokrzyskim
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) kultura, obyczaje i mowa regionu świętokrzyskiego
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲjɛ̃ntɔkʃɨʃˈt͡ʃɨzna, AS: śfʹi ̯ẽntokšyščyzna
Wiktionary
przym. świętokrzyski
Wiktionary
potoczna nazwa tajnego sprzysiężenia założonego w 1836 roku na Uniwersytecie w Dorpacie przez G. Ehrenberga jako filia Stowarzyszenia Ludu Polskiego; Spisek Hildebrandta
SJP.pl
sprzedawanie godności i sakramentów kościelnych; symonia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) rel. sprzedawanie oraz kupowanie godności i urzędów kościelnych
Wiktionary
(1.1) symonia
Wiktionary
przymiotnik od: Święta Lipka (wieś)
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Świętej Lipki, związany ze Świętą Lipką
Wiktionary
rzecz. Święta Lipka ż.
Wiktionary
1. związany z dniem św. Marcina, dotyczący dnia św. Marcina;
2. rogal świętomarciński - wielkopolski rogal z nadzieniem z białego maku; rogal marciński
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze świętym Marcinem lub obchodami jego dnia – 11 listopada
Wiktionary
(1.1) 11 listopada ulicami Poznania przejdzie barwny korowód świętomarciński.
(1.1) Na świętego Marcina poznaniacy objadają się świętomarcińskimi rogalami.
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲjɛ̃ntɔ̃marʲˈt͡ɕĩj̃sʲci, AS: śfʹi ̯ẽntõmarʹćĩĩ ̯sʹḱi
Wiktionary
rzecz. święty Marcin m.
Wiktionary
miasto w Rosji; Mamonowo
SJP.pl
imię męskie
SJP.pl
Świętomir – staropolskie imię męskie, złożone z członu "Święto-" ("święty", "silny, mocny") i "-mir" ("pokój"). Może oznaczać "ten, który zapewnia trwały pokój". Żeński odpowiednik: Świętomira.
Wikipedia
imię męskie
SJP.pl
Świętomira, Świętomirza – staropolskie imię żeńskie, złożone z członu "Święto-" ("święty", "silny, mocny") i "-mira" ("mir" – "pokój"). Może oznaczać "ta, która zapewnia trwały pokój". Męski odpowiednik: Świętomir.
Wikipedia
zdrobnienie od: Świętomir (imię męskie)
SJP.pl
przymiotnik dzierżawczy - należący do Świętomirka lub z nim związany
SJP.pl
Świętomir z małżonką; Świętomirowie
SJP.pl
imię męskie
SJP.pl
przymiotnik dzierżawczy - należący do Świętomira lub z nim związany
SJP.pl
imię męskie
SJP.pl
1. Świętopełk Wielki (1200-1266), książę Pomorza Gdańskiego od 1217(?), syn Mściwoja I;
2. Świętopełk zw. Przeklętym (ok. 980-1019), książę ruski, najstarszy syn Włodzimierza Wielkiego;
3. Świętopełk (?-894), książę wielkomorawski od 870
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna
(1.1) imię|polski|m.;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
IPA: ɕfʲjɛ̃nˈtɔpɛwk, AS: śfʹi ̯ẽntopeu̯k
Wiktionary
rzecz. Pełka ż./mos.
Wiktionary
(1.1) Światopełk
Wiktionary
Świętopełek z małżonką; Świętopełkowie
SJP.pl
1. Świętopełk Wielki (1200-1266), książę Pomorza Gdańskiego od 1217(?), syn Mściwoja I;
2. Świętopełk zw. Przeklętym (ok. 980-1019), książę ruski, najstarszy syn Włodzimierza Wielkiego;
3. Świętopełk (?-894), książę wielkomorawski od 870
SJP.pl
przymiotnik dzierżawczy - należący do Świętopełka lub z nim związany
SJP.pl
danina płacona w średniowieczu na rzecz papieża; Denarius Petri, denar św. Piotra
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) kośc. katolicka opłata na rzecz papiestwa, wnoszona w średniowieczu przez kraje uznające zwierzchnictwo Kościoła katolickiego, a współcześnie dobrowolnie oddawana przez parafian w niedzielę najbliższą dniowi św. Piotra i Pawła (29 czerwca);
Wiktionary
Świętopietrze (tzw. denar świętego Piotra - obolo di San Pietro) – polska nazwa opłaty wnoszonej na rzecz papiestwa z racji jego zwierzchnictwa nad danymi ziemiami. Przez Polskę świętopietrze świadczone było od XI w. do 1555 r.. Wznowione w 1871 przez papieża Piusa IX.
Wikipedia
(1.1) A biskup Wawrzyniec był zdania nieco odmiennego, uważając mianowicie, iż książęce wolnizny bynajmniej nie obejmują należnego Kościołowi świętopietrza.
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) filoz. rel. związany z koncepcja Świętej Rusi;
Wiktionary
rzecz. Święta Ruś ż.
Wiktionary
mężczyzna przesadnie pobożny; dewot; bigot; nabożniś
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) pogard. człowiek manifestujący swą pobożność, często fałszywą
Wiktionary
Świętoszek (fr. "Le Tartuffe ou l’Imposteur") – francuski dramat (komedia) Moliera powstały w 1661 roku, wystawiony po raz pierwszy w 1664 roku. Swój rozgłos zawdzięcza nie tylko walorom artystycznym, ale także skandalowi, jaki wywołało w XVII-wiecznej Francji wykpienie hipokryzji religijnej.
Wikipedia
rzecz. świętoszkowatość ż., świętoszkostwo n., święty mos.
:: fż. świętoszka ż.
przym. świętoszkowski, świętoszkowaty, święty
przysł. świętoszkowato
Wiktionary
(1.1) pobożniś, nabożniś, bigot, dewot, religiant, tartuffe
Wiktionary
Świętoszewo – (niem. "Schwanteshagen") osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie goleniowskim, w gminie Przybiernów.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.
Wikipedia
kobieta przesadnie pobożna; dewotka; bigotka; nabożnisia
SJP.pl
przysłówek sposobu
(1.1) w sposób świętoszkowaty
Wiktionary
rzecz. świątynia ż., świętoszek mos., świętoszkostwo n., świętoszkowatość ż.
przym. świętoszkowaty
Wiktionary
(1.1) pruderyjnie
Wiktionary
manifestacyjna, często udawana pobożność, cnotliwość, skromność
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) książk. albo iron. cecha tego, co jest świętoszkowate; cecha tych, którzy są świętoszkowaci
Wiktionary
rzecz. Świętowit mos., świętoszek m., świętoszka ż., świętoszkostwo n., święty mos.
przym. świętoszkowaty, święty
przysł. świętoszkowato
Wiktionary
(1.1) świętoszkostwo, bigoteria, religianctwo
Wiktionary
wstydliwy, pruderyjny
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) mający cechy świętoszka, właściwy osobie przesadnie pobożnej
(1.2) mający cechy osoby przesadnie skromnej
Wiktionary
(1.1) Henryk przestał chodzić na katechezę dla dorosłych, bo go irytowało całe to świętoszkowate towarzystwo.
Wiktionary
rzecz. Świętowit mos., świątynia ż., święty mos., świętoszek mos., świętoszkostwo n., świętoszkowatość ż.
przysł. świętoszkowato
przym. święty
Wiktionary
(1.1) dewocyjny
(1.2) pruderyjny
Wiktionary
Świętoszowice (niem. "Schwientoschowitz") – wieś sołecka w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie tarnogórskim, w gminie Zbrosławice.
W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa katowickiego.
Wikipedia
Zobacz też: Świętoszyn (osada).
Świętoszyn (niem. "Schwentroschine", "Waldheide" (1939–1945)) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie milickim, w gminie Milicz.
Wikipedia
wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie bolesławieckim
SJP.pl
Świętoszów
Świętoszów (do 1945 niem. "Neuhammer am Queis") – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie bolesławieckim, w gminie Osiecznica, na terenie Borów Dolnośląskich, nad rzeką Kwisą, 120 km od centrum Wrocławia.
Wikipedia
wieś w Polsce
SJP.pl
Świętoszówka (cz. "Svěntošůvka", niem. "Swientoschuwka") – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie bielskim, w gminie Jasienica, na Śląsku Cieszyńskim. Powierzchnia sołectwa wynosi 150,6 ha, a liczba ludności 609, co daje gęstość zaludnienia równą 404,4 os./km².
Wikipedia
imię męskie
SJP.pl
Świętosław, Święcesław, Święcsław, Święsław (chorw. "Svjetoslav", serb. "Svetoslav") – starosłowiańskie imię męskie. Złożone jest z członów: "Święto-" („święty”, „silny, mocny”) i "-sław" („sława”) i oznacza człowieka cieszącego się mocną sławą. W materiałach źródłowych występuje od XII wieku. Do końca XV wieku imię to zanotowano u około 1000 osób.
Wikipedia
imię żeńskie
SJP.pl
Świętosława, Święcsława, Święsława – staropolskie imię żeńskie. Złożone jest z członu "Święto-" („święty”, „silny, mocny”) i "-sława" („sława”). Może oznaczać: „ta, której sława jest mocna”.
Imię popularne w Średniowieczu. Męskie odpowiedniki: Świętosław, Święcesław, Święcsław, Święsław.
Wikipedia
zdrobnienie od: Świętosław (imię męskie)
SJP.pl
przymiotnik dzierżawczy - należący do Świętosławy lub z nią związany
SJP.pl
zdrobnienie od: Świętosław (imię męskie)
SJP.pl
przymiotnik dzierżawczy - należący do Świętosławka lub z nim związany
SJP.pl
Świętosław z małżonką; Świętosławowie
SJP.pl
imię męskie
SJP.pl
przymiotnik dzierżawczy - należący do Świętosława lub z nim związany
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. osada w Polsce, w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim, w gminie Wolin;
Wiktionary
Świętouść (nazwa historyczna: Świętoujść, dawniej Świętoujść, niem. "Swantuss") – osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim, w gminie Wolin.
Wikipedia
(1.1) Ślady najstarszego osadnictwa w Świętouściu pochodzą z okresu kultury łużyckiej epoki brązu lub wczesnej epoki żelaza.
Wiktionary
rzecz. świętouścianin mos., świętouścianka ż.
Wiktionary
(1.1) hist. Świętoujść
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze świętym Wacławem lub obchodami jego dnia – 28 września
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) obchodzenie jakiegoś święta, jubileuszu lub innego radosnego wydarzenia poprzez udział w uroczystościach, powstrzymanie się od pracy i oddawanie się przyjemnościom
Wiktionary
(1.1) Możemy zacząć świętowanie. Przyszła informacja, że wygraliśmy ten przetarg.
Wiktionary
IPA: ˌɕfʲjɛ̃ntɔˈvãɲɛ, AS: śfʹi ̯ẽntovãńe
Wiktionary
czas. świętować ndk.
rzecz. świątek mrz./mzw., święty m., świątynia ż., święto n.
przym. świąteczny, święty
Wiktionary
(1.1) celebrowanie, fetowanie
Wiktionary
obchodzić coś uroczyście
SJP.pl
czasownik
(1.1) obchodzić coś uroczyście
Wiktionary
(1.1) Wszyscy kumple świętowali, nawet te, co nie powiedzieli do radia ni chu-chu.
Wiktionary
IPA: ɕfʲjɛ̃nˈtɔvat͡ɕ, AS: śfʹi ̯ẽntovać
Wiktionary
rzecz. święto n., święty m., święta ż., świętowanie n., świątynia ż., świątek mrz./mzw.
czas. święcić, uświęcić, wyświęcić
przym. świąteczny, święty
przysł. świątecznie, święcie
Wiktionary
mitologia słowiańska: bóg wojny i urodzaju Rugian (Słowian połabskich), odpowiednik wielu innych bogów m.in. Peruna i Rugiewita; Swantewit, Światowid
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mitsłow. słowiański bóg wojny i urodzaju czczony przez plemię Ranów, którego główna świątynia znajdowała się na wyspie Rugia, na przylądku Arkona;
Wiktionary
Ni
Wikipedia
(1.1) Wedle wiary Rugian walczył Świętowit, bo tak się bałwan nazywał, na tym koniu przeciw wrogom swej czci, a dowodziło tego, że koń, acz na noc zamknięty w swej stajni, rano nieraz tak zziajany, a ubłocony wyglądał, jakby w powrocie z wyprawy bardzo znaczną przebiegał drogę.
(1.1) Ten sam Daćbóg w Arkonie nazywał się Świętowitem, był przecież dawcą urodzajów, któremu na cześć obchodzono najwalniejsze Święto doroczne po żniwach, niby bohacz białoruski, czczony tej samej porze.
(1.1) Poza nim plasować sięasują się bóstwa lokalne, z których część, jak Świętowit, może zostać utożsamiona z interesami państwowymi i awansować na głównego boga.
Wiktionary
rzecz. święto n., święta ż., świętość ż., świątynia ż., świątek m., świętoszek m., świętoszkowatość ż., święcone n., święconka ż., święcenie n., świętowanie n., wyświęcanie n.
czas. święcić ndk., świętować ndk.
przym. Świętowitowy, święty, świąteczny, świątynny, świętoszkowaty
przysł. świątecznie, święcie, świętobliwie
Wiktionary
(1.1) war. Swantewit, Swentowit
Wiktionary
przymiotnik dzierżawczy - należący do Świętowita lub z nim związany
SJP.pl
cecha przypisywana bóstwom
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) coś otaczane szczególnym kultem i czcią
(1.2) cecha tego co święte
Wiktionary
Św
Wikipedia
(1.1) Dla wielu ludzi wiara jest świętością.
(1.2) Szwedzi nie uszanowali świętości tego miejsca.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛ̃ntɔɕt͡ɕ, AS: śfʹi ̯ẽntość
Wiktionary
rzecz. świątek mrz./mzw., święta ż., święty mos., świątynia ż., święcenie n., święcenia lm nm.
przym. święty
Wiktionary
stopień wyższy od przymiotnika: święty
SJP.pl
1. kanonizowany przez Kościół; uznany przez Kościół za zbawionego i godnego kultu;
2. cnotliwy, sprawiedliwy, bardzo dobry;
3. godny czci i szacunku; będący przedmiotem kultu;
4. nietykalny, nienaruszalny;
5. związany z kultem religijnym, obrządkami religijnymi
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) rel. o bóstwie: godny czci religijnej, czczony w religii
(1.2) rel. o przedmiocie, miejscu: pochodzący od bóstwa, związany z bóstwem, lub poświęcony bóstwu i w związku z czym godny czci lub szacunku
(1.3) rel. właściwy bóstwu, charakterystyczny dla bóstwa
(1.4) rel. w katolicyzmie, prawosławiu, Kościołach wschodnich: kanonizowany
(1.5) rel. właściwy świętemu (1.4)
(1.6) rel. w judaizmie: wyjątkowo prawy, uczony, będący blisko Boga, mogący być przewodnikiem duchowym
(1.7) rel. w islamie: wyróżniający się specjalną łaską Boga, obdarzony wyjątkowymi darami, np. zdolnością czynienia cudów i posiadająca szczególny autorytet
(1.8) cnotliwy, sprawiedliwy, dobry moralnie
(1.9) zasługujący na poszanowanie
(1.10) niepodważalny, niezmienialny, niepodlegający dyskusji
(1.11) iron. niewinny, udający niewinnego
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) mężczyzna święty (1.4)
(2.2) mężczyzna święty (1.6)
(2.3) mężczyzna święty (1.7)
Wiktionary
Święty (hebr. "qodesz" lub "kodesz" oznacza „oddzielony”) – stosowane przez chrześcijan określenie człowieka, który „przebywa z Bogiem w niebie”. W Nowym Testamencie słowo święty lub święci używane jest pod adresem wszystkich wierzących w śmierć i zmartwychwstanie Jezusa. To pojęcie występuje również w innych religiach.
Wikipedia
(1.1) Stąd patrzą na nas, święty Zeusie, // I nieśmiertelnym drżą wyrzutem!
(1.2) Weźmi święty miecz, dar od Boga, a tym pogromisz nieprzyjacioły ludu mojego izraelskiego.
(1.3) Takiem imieniem u ludu wybranego było święte imię Boga, z czterech zgłosek złożone, które wielki kapłan nosił na czole, wyryte na złotym diademacie, oznaczającym koronę najwyższej władzy duchowej w religii starego Zakonu, której on był głową widzialną.
(1.4) Święty Marcin był w wielkim poważaniu na dworze cesarskim; sama cesarzowa poczytywała sobie za zaszczyt, usługiwać mu do stołu …
(1.6) Ten zaś odpowiedział: Ja ci nie mogę poradzić, bo z dyabłami sprawa nie łatwa, a nawet potężny i święty cadyk nie tak rychło w to się wda.
(1.8) Młody był, silny, piękny co się patrzy, i zacny człowiek, ino już nie taki zelant jak nasz ksiądz, co był święty, a nie zwyczajny człowiek, i taki już miał charakter, że chociażby mógł się posłużyć drugim, to wolał wszelki ciężar sam wziąść na barki.
(1.9) Jak uważano, nie liczył się on ze świętym prawem własności, a szlachta uznawała za swoją własność nie tylko pańszczyznę czy serwituty, ale również wszystko to, co chłopi na wsi posiadali.
(1.10) Wasza Cesarska Mość stoi przed koniecznością stoczenia walki o święte prawo pruskiego monarchy - prawo samodzielnego decydowania o wszystkim.
(2.1) Święty Brendan wsiadł na statek; rozpostarto żagle i zaczęła się żegluga w kierunku letniego przesilenia słonecznego.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲjɛ̃ntɨ, AS: śfʹi ̯ẽnty
Wiktionary
rzecz. święto n., świętość ż., świątynia ż., świątek m., świętoszek m., świętoszkowatość ż., święcone n., święconka ż., święcenie n., świętowanie n., wyświęcanie n.
:: fż. święta ż.
czas. święcić ndk., świętować ndk.
przym. świąteczny, świątynny, świętoszkowaty
przysł. świątecznie, święcie, świętobliwie
Wiktionary
(1.8) cnotliwy
(1.9) nietykalny, nienaruszalny, niepodważalny
(2.1) santon
Wiktionary
bardzo rzadko: uroczystość, zabawa, impreza
SJP.pl
1. należący do świni (np. świński ogon), przypisywany świni (np. świńskie zachowanie) lub w jakiś inny sposób związany z tym zwierzęciem; świni (rzadziej);
2. nieuczciwy, postępujący podle, a także: niekulturalny, obrzydliwy, sprośny
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze świnią, dotyczący świni
przymiotnik dzierżawczy
(2.1) należący do świni, będący jej własnością
przymiotnik jakościowy
(3.1) charakterystyczny dla świni, mający cechy świni
(3.2) pot. pejor. wyjątkowo niegodziwy, nieuczciwy
(3.3) pot. pejor. mówiący nieprzyzwoicie, wulgarnie na temat seksu
Wiktionary
(1.1) W lecznictwie jest dostępna kalcytonina ludzka, świńska i łososiowa.
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲĩj̃sʲci, AS: śfʹĩĩ ̯sʹḱi
Wiktionary
rzecz. świniarka ż., świniarz mos., świnia ż., świństwo n., świntuch mos., świnka ż., świneczka ż., świniak m., świnienie n., naświnienie n., świniarnia ż., obświnienie n., świntuszek m., świntuszka ż., świntuszenie n., poświntuszenie n., świniowate nmos.
czas. świnić ndk., naświnić dk., obświnić dk., świntuszyć ndk., poświntuszyć dk.
przym. świni, świntuszy, świntuszkowaty, świniowaty
przysł. świńsko
Wiktionary
(2.1) świni
(3.2) podły
(3.3) sprośny
Wiktionary
zgrubienie od: świnia
SJP.pl
przysłówek
(1.1) niegodnie, źle
(1.2) odnosząc się w sposób wulgarny do sfery seksualnej człowieka
Wiktionary
Świńsko – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Tomaszów Mazowiecki.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.
Wikipedia
(1.1) Bartek znowu świńsko się zachował.
(1.2) Albert świńsko się zachowywał, pesząc Karolinę.
Wiktionary
rzecz. świntuch mos., świniarka ż., świniarz mos., świnia ż.
przym. świński
Wiktionary
zdrobnienie od: świństwo;
1. podły i niegodziwy postępek; draństwo, niegodziwość, podłość;
2. niesmaczne jedzenie;
3. coś paskudnego, ohydnego, obrzydliwego; ohyda, obrzydlistwo;
4. nieprzyzwoite słowo lub zachowanie, najczęściej związane z seksem
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zdrobn. od: świństwo
(1.2) drobne świństwo
Wiktionary
(1.2) Szeptał jej do ucha świństewka, a ona czerwieniała coraz bardziej.
(1.2) Robili mu na złość różne świństewka, które niezwykle uprzykrzały życie.
Wiktionary
rzecz. świntuch mos., świnia ż., świństwo n.
Wiktionary
1. podły i niegodziwy postępek; draństwo, niegodziwość, podłość;
2. niesmaczne jedzenie;
3. coś paskudnego, ohydnego, obrzydliwego; ohyda, obrzydlistwo;
4. nieprzyzwoite słowo lub zachowanie, najczęściej związane z seksem
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) pot. nikczemny, podły czyn służący skrzywdzeniu kogoś
(1.2) pot. rzecz kiepskiej jakości
(1.3) pot. coś obrzydliwego, brudnego
(1.4) pot. brzydkie, wulgarne określenie najczęściej dotyczące seksualności, seksu
Wiktionary
(1.2) Czemu jesz jakieś świństwa? Nie możesz ugotować sobie dobrego obiadu?
Wiktionary
IPA: ˈɕfʲĩj̃stfɔ, AS: śfʹĩĩ ̯stfo
Wiktionary
rzecz. świnia ż., świnina ż., świntuch mos., świntuszenie n.
:: zdrobn. świństewko n.
przym. świński
czas. świntuszyć
Wiktionary
(1.1) draństwo, podłość, nikczemność
(1.2) dziadostwo
(1.2-3) paskudztwo; wulg. gówno
Wiktionary
świntuch; potocznie:
1. człowiek postępujący nieprzyzwoicie;
2. człowiek niedbający o czystość i porządek; brudas, flejtuch, fleja, niechluj
SJP.pl
świntuszyć;
1. mówić lub robić rzeczy niezgodne z obowiązującymi normami obyczajowymi;
2. potocznie: brudzić, śmiecić; flejtuszyć, syfić, świnić
SJP.pl
1. wieś w Polsce;
2. rzeka w Polsce
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. świeży
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) stpol. ścieżka
Wiktionary
(1.1) śdza
Wiktionary
czasownik przechodni dokonany (ndk. śćmiewać)
(1.1) rzad. osłabić widoczność czegoś
(1.2) daw. stracić wzrok
Wiktionary
rzecz. śćmienie n.
czas. ndk. śćmiewać
Wiktionary
skrót od: święci
SJP.pl
skrót
(1.1) = święci
Wiktionary
(1.1) Nauka śś. Ojców Kościoła.
Wiktionary
(1.1) św. św.
Wiktionary
jedna z liter polskiego alfabetu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) jęz. trzydziesta pierwsza, przedostatnia litera polskiego alfabetu;
(1.2) jęz. spółgłoska szczelinowa, środkowojęzykowa, dźwięczna
Wiktionary
Ź ("ziet") – trzydziesta pierwsza litera alfabetu polskiego służąca do zapisu spółgłoski szczelinowej. Używana także w alfabecie łacińskim języka czarnogórskiego, w białoruskiej łacince, języku dolnołużyckim i wilamowskim. W języku polskim jest najczęściej przypisana spółgłosce [].
Wikipedia
IPA: ʑɛt, AS: źet
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) stpol. zool. żbik
Wiktionary
(1.1) stbik, zbik, zdbik
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) stpol. bot. źdźbło
Wiktionary
(1.1) źdbło, śćbło
Wiktionary
czasownik
(1.1) stpol. dojrzeć
(1.2) stpol. (o człowieku) stać się pełnoletnim
Wiktionary
źrzeć, źrzenieć
Wiktionary
dotyczący lub związany z miejscowością Ździar (Tatry Słowackie) i jej okolicą
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) geogr. związany ze słowacką miejscowością Ździar
Wiktionary
rzecz. ździarskość ż.
przysł. ździarsko
Wiktionary
potocznie: w niewielkim stopniu, troszeczkę, odrobineczkę, nieco; ździebełko, ździebko, ździebło
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zdrobn. ździebełko, ździebko
(1.2) zdrobn. ździebełko, źdźbło
przysłówek
(2.1) zdrobn. ździebełko, ździebko
Wiktionary
IPA: ˌʑd͡ʑɛbɛˈwɛt͡ʃkɔ, AS: źʒ́ebeu̯ečko
Wiktionary
(1.1,2.1)
rzecz. ździebko, ździebełko
przysł. ździebko, ździebełko
(1.2)
rzecz. źdźbło, ździebełko
przym. źdźbłowy
Wiktionary
zdrobnienie od: źdźbło
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zdrobn. ździebko
(1.2) zdrobn. źdźbło
przysłówek
(2.1) zdrobn. ździebko
Wiktionary
IPA: ʑd͡ʑɛˈbɛwkɔ, AS: źʒ́ebeu̯ko
Wiktionary
(1.1,2.1)
rzecz. ździebko, ździebełeczko
przysł. ździebko, ździebełeczko
(1.2)
rzecz. źdźbło, ździebełeczko
przym. źdźbłowy
Wiktionary
potocznie: niewielka ilość czegoś; okruch, kawałek, odrobina, ździebło
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) pot. bardzo mało, odrobinka, okruch
przysłówek
(2.1) pot. w niewielkim stopniu
Wiktionary
Źd
Wikipedia
IPA: ˈʑd͡ʑɛpkɔ, AS: źʒ́epko
Wiktionary
rzecz.
:: zdrobn. ździebełko, ździebełeczko
przysł.
:: zdrobn. ździebełko, ździebełeczko
Wiktionary
(1.1) niewiele, krzta, krztyna, odrobina, ociupina, szczypta, trochę
(2.1) trochę, troszeczkę, mało, nieco, odrobinę, ździebluchno
Wiktionary
owad z rzędu błonkówek; szkodnik zbóż
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) ent. Cephus, owad z rodziny ździeblarzowatych, szkodnik zbóż składający jaja w źdźbłach traw
Wiktionary
IPA: ˈʑd͡ʑɛblaʃ, AS: źʒ́eblaš
Wiktionary
rzecz. ździeblarzowate nmos.
Wiktionary
rodzina błonkoskrzydłych owadów z podrzędu rośliniarek, których larwy żerują w źdźbłach; ździeblarzowate
SJP.pl
rodzina błonkoskrzydłych owadów z podrzędu rośliniarek, których larwy żerują w źdźbłach; ździeblarze
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) syst. ent. nazwa systematyczna|Cephidae|Newman|ref=tak., rodzina owadów z rzędu błonkoskrzydłych, szkodniki zbóż;
Wiktionary
Źd
Wikipedia
IPA: ˌʑd͡ʑɛblaʒɔˈvatɛ, AS: źʒ́eblažovate
Wiktionary
rzecz. ździeblarz m., ździeblarzowce lm. nmos.
Wiktionary
o cechach ździeblarzowatych
SJP.pl
przysłówek
(1.1) gw-pl|Poznań. trochę
Wiktionary
(1.1) Ździebluchno słaba ta deptano gorzoła.
(1.1) Niech ta jeszcze ździebluchno pośpi…
Wiktionary
(1.1) ciut, odrobinę, trochę, ździebluśko, ździebuszko, ździebko
Wiktionary
przysłówek
(1.1) gw-pl|Poznań,Kujawy,Gniezno. trochę, ździebko
Wiktionary
(1.1) Kogo kocham ździebluśko, a to mu dam jabłuszko.
Wiktionary
przysłówek
(1.1) gw-pl|Poznań. zob. ździebluchno.
Wiktionary
rzadko: źdźbło;
1. walcowata łodyga traw, zbóż; pęd, liść trawy, trawa;
2. potocznie: niewielka ilość czegoś; okruch, kawałek, odrobina, ździebko
SJP.pl
przestarzale: ten, kto zdziera z kogoś nadmierne opłaty, wyzyskuje kogoś; zdzierca; zdzirus; ździrus
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zob. zdzierca.
Wiktionary
IPA: ˈʑd͡ʑɛrt͡sa, AS: źʒ́erca
Wiktionary
rzecz. zdzierca m., zdzierstwo n., ździerstwo n.
czas. zdzierać
Wiktionary
negatywne określenie zbyt wysokiej ceny, zapłaty za usługę, produkt itp.; zdzierstwo
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zob. zdzierstwo.
Wiktionary
IPA: ˈʑd͡ʑɛrstfɔ, AS: źʒ́erstfo
Wiktionary
rzecz. zdzierstwo n., zdzierca m., ździerca m.
czas. zdzierać ndk.
Wiktionary
pospolicie, wulgarnie, obraźliwie: kobieta prowadząca niemoralny tryb życia; zdzira, dziwka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zob. zdzira.
Wiktionary
rzecz. zdzira ż.
Wiktionary
zdzirowaty;
1. taki jak u ździry (zdziry)
2. pot. zły, nieuczciwy; niestosowny; o małej wartości itp.
SJP.pl
przestarzale: ten, kto zdziera z kogoś nadmierne opłaty, wyzyskuje kogoś; zdzirus; zdzierca; ździerca
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. wyprowadzony z równowagi
(1.2) gw-pl|Górny Śląsk. rozstrzęsiony
Wiktionary
ździebło;
1. walcowata łodyga traw, zbóż; pęd, liść trawy, trawa;
2. potocznie: niewielka ilość czegoś; okruch, kawałek, odrobina
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) bot. walcowata łodyga trawy (w tym zbóż);
(1.2) pot. liść trawy lub zboża
(1.3) pot. przen. rzad. bardzo mała ilość czegoś
Wiktionary
Źdźbło (łac. "culmus") – łodyga specyficzna dla rodziny wiechlinowatych (traw), a według niektórych źródeł także innych wiechlinowców. Charakterystyczna dla niej jest obecność zgrubiałych węzłów z merystemem interkalarnym, pomiędzy którymi znajdują się międzywęźla. Znajdująca się wewnątrz międzywęźli tkanka miękiszowa u większości traw szybko zanika. Źdźbła są zwykle zielne, rzadziej drewnieją, np. w podrodzinie bambusowych. Źdźbła cechują się dużą wytrzymałością, pomimo delikatnej i lekkiej budowy.
Wikipedia
(1.1) Ziemia sama z siebie wydaje plon, najpierw źdźbło, potem kłos, a potem pełne ziarnko w kłosie.
Wiktionary
IPA: ʑd͡ʑbwɔ, AS: źʒ́bu̯o
Wiktionary
rzecz.
:: zdrobn. ździebełko n., ździebełeczko n., przest. ździebłko n.
przym. źdźbłowy
Wiktionary
(1.1) reg. śl. ściebło
(1.3) odrobinę, drobina, troszkę, troszeczkę
Wiktionary
przymiotnik od: źdźbło
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący źdźbła
Wiktionary
(1.1) Badania amerykańskie nad zdrowotnością roślin orkiszu jarego wskazały na występowanie odporności na choroby w tym na rdzę źdźbłową.
Wiktionary
IPA: ˈʑd͡ʑbwɔvɨ, AS: źʒ́bu̯ovy
Wiktionary
rzecz. źdźbło n., ździebełko n., ździebełeczko n.
Wiktionary
uderzać w kogoś czymś ostrym, kłującym; żgać; dźgać
SJP.pl
uderzyć kogoś czymś ostrym, kłującym, ukłuć; dźgnąć; żgnąć
SJP.pl
uderzyć kogoś czymś ostrym, kłującym, ukłuć; dźgnąć; żgnąć
SJP.pl
przysłówek
(1.1) w niewłaściwy, niedobry sposób, niezgodnie z normami
(1.2) niemoralnie
(1.3) nieprzyjemnie
Wiktionary
(1.1) Urządzenie zostało źle wykonane, dlatego się uszkodziło.
(1.1) Adam to dobry człowiek; źle go oceniłem.
(1.2) Źle zrobiłeś, że skłamałeś.
(1.3) Czuję się dzisiaj źle.
Wiktionary
IPA: ʑlɛ, AS: źle
Wiktionary
rzecz. złol mzw., zło n., zły m., złośnik m., złośnica ż., złoszczenie n., zezłoszczenie n., złośliwość ż., złość ż., zeźlenie n.
czas. złościć ndk., zezłościć dk., zeźlić dk.
przym. zły, złośliwy, niezły
przysł. złośliwie, nieźle
Wiktionary
(1.1) niedobrze, nieprawidłowo, nieodpowiednio, niewłaściwie, niepoprawnie, beznadziejnie, kiepsko, fatalnie, wadliwie, bez głowy
(1.3) kijowo, fatalnie, wulg. chujowo
Wiktionary
wgłębienie w stoku góry, powstałe w wyniku odpadania małych okruchów skalnych; żleb
SJP.pl
wieś w Polsce położona w województwie opolskim
SJP.pl
Źlinice (dodatkowa nazwa w j. niem. Zlönitz, w latach 1936–1945 "Glockenau") – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie opolskim, w gminie Prószków.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa opolskiego.
Wikipedia
skrót od: źródło
SJP.pl
średniowieczna jednostka gospodarcza
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) hist. działka gruntu uprawiana przez jedną rodzinę
Wiktionary
Źr
Wikipedia
IPA: ʑrɛp, AS: źrep
Wiktionary
rzecz. źrzeb m., źrebie n., źrzebie n.
Wiktionary
(1.1) źrzeb, źrebie, źrzebie
Wiktionary
zdrobnienie od: źrebak
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) zdrobn. od źrebak
Wiktionary
IPA: ʑrɛˈbat͡ʃɛk, AS: źrebaček
Wiktionary
rzecz. źrebak n., źrebiec m., źrebię n., źrebiątko n., źrebica ż.
czas. źrebić się
przym. źrebięcy, źrebny
Wiktionary
młode zwierzę z rodziny koniowatych; źrebię
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) młody koń, osioł lub zebra
Wiktionary
(1.1) Jadąc dzisiaj rowerem widziałem na łące galopującego źrebaka.
Wiktionary
IPA: ˈʑrɛbak, AS: źrebak
Wiktionary
rzecz. źrebiec m., źrebię n., źrebiątko n.
:: zdrobn. źrebaczek m.
przym. źrebięcy
czas. źrebić się
Wiktionary
(1.1) źrebię, źrebiec
Wiktionary
młoda klacz
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) daw. hipol. młoda klacz
Wiktionary
(1.1) Za klaczą ostrożnie dreptała źrebica.
Wiktionary
rzecz. źrebak mzw., źrebiątko n., źrebaczek mzw., źrebię n.
:: zdrobn. źrebiczka ż.
:: fm. źrebiec mzw.
czas. oźrebić dk., źrebić ndk., źrebić się ndk.
przym. źrebięcy, źrebny
Wiktionary
zdrobnienie od: źrebica
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) hist. zob. źreb.
Wiktionary
IPA: ˈʑrɛbʲjɛ, AS: źrebʹi ̯e
Wiktionary
rzecz. źreb m., źrzeb m., źrzebie n.
Wiktionary
(1.1) źreb, źrzeb, źrzebie
Wiktionary
przestarzale: młody koń, ogier
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) przest. zootechn. młody koń płci męskiej
(1.2) książk. źrebię
Wiktionary
(1.1) Źrebiec bez uzdy posuwistym lotem / Uginał trawy w pędzie wybujałym.
Wiktionary
IPA: ˈʑrɛbʲjɛt͡s, AS: źrebʹi ̯ec
Wiktionary
rzecz. źrebak mzw., źrebiątko n., źrebaczek mzw., źrebiczka ż., źrebię n.
:: fż. źrebica ż.
czas. źrebić się, oźrebić dk., źrebić ndk., źrebić się ndk.
przym. źrebięcy, źrebny
Wiktionary
(1.1) ogier
(1.2) źrebak, źrebię
Wiktionary
pieszczotliwe zdrobnienie od: źrebię
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zdrobn. od: źrebię (młode konia)
Wiktionary
rzecz. źrebiec mzw., źrebię n., źrebaczek mzw., źrebak mzw., źrebica ż.
przym. źrebięcy, źrebny
Wiktionary
(1.1) źrebak, źrebię
Wiktionary
źrebić się - o klaczy: rodzić, wydawać potomstwo
SJP.pl
młode zwierzę z rodziny koniowatych; źrebak
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zool. młode koniowatych, np. konia, osła lub zebry – bez względu na płeć;
forma czasownika.
(2.1) 1. os. lp. ter. od: źrebić
Wiktionary
Zobacz też: Gwiazdozbiór Źrebięcia.
Źrebię – określenie młodego samca i samicy konia do ukończenia 1. roku życia. Męskim następcą źrebaka jest ogierek, a żeńskim klaczka.
U dzikich źrebiąt bardzo wyraźna jest bliska więź łącząca je z matką, przynajmniej przez pierwsze 6 miesięcy. Bardzo rzadko źrebięta oddalają się na kilka metrów. Matka uczy źrebię, jak odróżnić rośliny jadalne, jak wyczuć niebezpieczeństwa.
Wikipedia
(1.1) Rosnące źrebię potrzebuje bardzo dużo energii i niezbędnych aminokwasów.
(1.1) Masa ciała nowo urodzonego źrebięcia jest równa około 10% zwykłej masy ciała klaczy.
Wiktionary
IPA: ˈʑrɛbʲjɛ, AS: źrebʹi ̯e
Wiktionary
rzecz. źrebak m., źrebica ż., źrebiec m., źrebienie n., źrebność ż.
:: zdrobn. źrebiątko n., źrebaczek m.
czas. źrebić się ndk.
przym. źrebięcy, źrebny
Wiktionary
(1.1) źrebak
Wiktionary
zagroda dla źrebiąt
SJP.pl
przymiotnik dzierżawczy
(1.1) należący do źrebięcia
przymiotnik relacyjny
(2.1) dotyczący źrebięcia, określający źrebię, używany przy źrebięciu
przymiotnik jakościowy
(3.1) charakterystyczny dla źrebięcia, mający cechy źrebięcia
Wiktionary
rzecz. źrebiec mzw., źrebaczek mzw., źrebak mzw., źrebiątko n., źrebię n., źrebica ż.
czas. źrebić się, oźrebić dk., źrebić ndk., źrebić się ndk.
przym. źrebny
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) ciężarna klacz, oślica lub zebra
forma przymiotnika.
(2.1) ż. od: źrebny
Wiktionary
(2.1) Ta klacz jest źrebna po raz drugi.
Wiktionary
IPA: ˈʑrɛbna, AS: źrebna
Wiktionary
ciąża u koniowatych i wielbłądów
SJP.pl
o zwierzętach jednokopytnych: noszący płód
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) wet. zootechn. o klaczy, zebrze: spodziewająca się potomstwa
Wiktionary
(1.1) W stajni ostała się tylko źrebna klacz.
Wiktionary
rzecz. oźrebienie n., źrebaczek mzw., źrebiarek mos., źrebiątko n., źrebica ż., źrebiczka ż., źrebiec mzw., źrebienie n., źrebię n., Źrebię n., źrebięciarnia ż., źrebięcina ż.
czas. oźrebić się dk., źrebić się ndk.
przym. źrebięcy
Wiktionary
część oka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) anat. czarna, okrągła plamka na tęczówce oka, będąca w rzeczywistości rozszerzającym się i zwężającym otworem regulującym dopływ światła do wnętrza oka;
(1.2) książk. przen. wzrok, oko
(1.3) przest. przen. coś cenione, cenne lub drogie dla kogoś
(1.4) opt. obraz otworu przysłony aperturowej
Wiktionary
Źrenica ( pupilla) – w anatomii kręgowców otwór w oku, położony przed soczewką, regulujący ilość światła padającego na siatkówkę. Kształt źrenicy u różnych gatunków jest różny: może ona być okrągła, owalna lub szczelinowata.
U człowieka źrenica jest okrągła. Jej średnica wynosi 3 do 8 mm, zmienia się pod wpływem skurczów mięśni zwieracza i rozwieracza źrenicy w zależności od zmian oświetlenia. Na szerokość źrenicy wpływ mają także emocje.
Wikipedia
(1.1) Rzymianki używały wyciągów z rośliny jako kosmetyku rozszerzającego źrenice i nadającego im blask (…)
(1.3) Mów takim do rozumu, to ziewają, ale praw im duby smalone o świętej źrenicy wolności szlacheckiej, ekscytuj bajędą o równości z królami (…) a wydzieraj się przy tym ze wszystkiej mocy, machaj rękoma jak wiatrak, to się w końcu z czułości popłaczą i gotowi cię nawet porwać na ręce a ogłosić zbawcą ojczyzny.
Wiktionary
IPA: ʑrɛ̃ˈɲit͡sa, AS: źrẽńica
Wiktionary
rzecz. źrzenica ż.
:: zdrobn. źreniczka ż.
przym. źrenicowy, źreniczny, źrzeniczny
Wiktionary
(1.1) daw. źrzenica; reg-pl|Górny Śląsk|lalka., reg-pl|Górny Śląsk|laleczka., gw. Kresy człowieczek
Wiktionary
przymiotnik od: źrenica
SJP.pl
zdrobnienie od: źrenica
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. źrenica
Wiktionary
IPA: ʑrɛ̃ˈɲit͡ʃka, AS: źrẽńička
Wiktionary
rzecz. źrenica
przym. źrenicowy, źreniczny
Wiktionary
przymiotnik od: źrenica
SJP.pl
1. źrenicówka rudawka - gatunek ćmy;
2. przyrząd optometryczny do pomiaru rozstawu źrenic
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) reg. pozn. pieszcz. źrebak
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) daw. dojrzały
Wiktionary
(1.1) Bydło leży znużone, a owoc źrzały drzemie.
Wiktionary
IPA: ˈʑʒawɨ, AS: źžau̯y
Wiktionary
przym. nieźrzały
czas. źraleć ndk.
Wiktionary
(1.1) źrały
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) hist. zob. źreb.
Wiktionary
IPA: ʑʒɛp, AS: źžep
Wiktionary
rzecz. źreb m., źrebie n., źrzebie n.
Wiktionary
(1.1) źreb, źrebie, źrzebie
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) hist. zob. źreb.
Wiktionary
IPA: ˈʑʒɛbʲjɛ, AS: źžebʹi ̯e
Wiktionary
rzecz. źreb m., źrzeb m., źrebie n.
Wiktionary
(1.1) źreb, źrzeb, źrebie
Wiktionary
gwarowo: źrebak
SJP.pl
zdrobnienie od: źródło
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zdrobn. od źródło
Wiktionary
(1.1) Nieodłącznym elementem nadbużańskiego krajobrazu są liczne przydrożne krzyże, stawiane najczęściej przy wjeździe do wsi czy przy „świętych źródełkach”.
Wiktionary
IPA: ʑruˈdɛwkɔ, AS: źrudeu̯ko
Wiktionary
rzecz. źródło n., źródlisko n., źródleniec mrz.
przym. źródlany, źródłowy
Wiktionary
(1.1) gw. Śląsk Cieszyński szczurek
Wiktionary
wypływający ze źródła
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) pochodzący ze źródła (wodnego)
(1.2) żyjący w źródłach
Wiktionary
(1.1) Piję wyłącznie wodę źródlaną.
Wiktionary
IPA: ʑruˈdlãnɨ, AS: źrudlãny
Wiktionary
rzecz. źródleniec mrz., źródełko n., źródło
przym. źródłowy
Wiktionary
(1.1) kryniczny, zdrojowy
Wiktionary
rodzaj ślimaków z podgromady przodoskrzelnych
SJP.pl
Źródlarka ("Bythinella") – zróżnicowany rodzaj ślimaków z podgromady Caenogastropoda, grupujący bardzo małe gatunki słodkowodne.
Wikipedia
rodzina ślimaków z podgromady przodoskrzelnych; wodożytkowate
SJP.pl
Źródlarkowate (Hydrobiidae) – duża i mocno zróżnicowana rodzina ślimaków z podgromady przodoskrzelnych, rozprzestrzeniona na wszystkich kontynentach.
Wikipedia
o cechach źródlarkowatych (rodzina ślimaków)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) miner. odmiana aragonitu
Wiktionary
rzecz. źródełko n., źródlenie n., źródlisko n., źródlistość ż., źródło n.
czas. źródlić się ndk.
przym. źródlany, źródłowy
przysł. źródlisto
Wiktionary
(1.1) martwica wapienna, trawertyn, tuf wapienny
Wiktionary
miejsce, gdzie wytryska źródło
SJP.pl
Źródlisko – zespół źródeł zgrupowanych blisko siebie.
Wikipedia
przymiotnik od: źródlisko
SJP.pl
1. naturalny, samoczynny i skoncentrowany wypływ wody podziemnej; urządzenie wydzielające światło, ciepło, prąd;
2. miejsce pochodzenia czegoś, punkt wyjścia;
3. przyczyna, powód;
4. pochodzenie informacji
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) hydrol. miejsce, z którego woda wypływa na powierzchnię ziemi;
(1.2) to, co stanowi początek czegoś
(1.3) przyczyna uczuć, zachowań, chorób itp.
(1.4) często w lm przedmiot, dokument, znalezisko, relacja ustna itp. dostarczające informacji o czymś i będące podstawą do dalszych badań
(1.5) tylko w lm., inform. kod źródłowy
(1.6) stpol. gardło
Wiktionary
Źródło – naturalny, skoncentrowany, samoczynny wypływ wody podziemnej na powierzchnię Ziemi. W hydrobiologii strefa źródliskowa określana jest nazwą krenal, dzielący się na eukrenal (źródło właściwe) i hypokrenal (strefę odpływu źródła), natomiast organizmy je zamieszkujące to krenon.
Wikipedia
(1.1) Źródła Wisły znajdują się na zachodnim stoku Baraniej Góry.
(1.2) Internet nie zawsze jest wiarygodnym źródłem informacji.
(1.2) Fasola jest dobrym źródłem wysokowartościowego białka roślinnego.
(1.3) Nadpobudliwość u dziecka bywa źródłem niepowodzeń w szkole.
(1.4) Jeśli chcesz dokładnie poznać temat, to korzystaj z różnych źródeł.
(1.5) Źródła Linuksa są dostępne w sieci.
Wiktionary
IPA: ˈʑrudwɔ, AS: źrudu̯o
Wiktionary
rzecz. źródlisko n.
:: zdrobn. źródełko n.
przym. źródlany, źródłowy
przysł. źródłowo
Wiktionary
(1.1) zdrój, źródlisko, źródełko; podn. krynica
(1.2) początek, punkt wyjścia, podłoże, przyczyna, powód, geneza, podstawa
(1.4) dokument, materiał, dane, oficjalnie archiwalia
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) daw. ciemiączko
Wiktionary
(1.1) ciemiączko
Wiktionary
pochodzenie wyrazu; etymologia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) podstawa etymologiczna wyrazu
(1.2) jęz. słowo wyjściowe w etymologii
Wiktionary
(1.1) Internacjonalizmy to wyrazy w różnych językach mające wspólny źródłosłów.
(1.1) Dziś słowo wiedźma ma wybitnie pejoratywną wymowę, ale słychać w nim jeszcze źródłosłów: ta, która wie.
(1.1) Trzy najważniejsze grupy językowe: indoaryjska, semicka i mongolska zakładają istnienie jakiegoś wspólnego prajęzyka, bo niektóre podstawowe źródłosłowy są w nich wspólne.
(1.1) Wyraz „heca” już się całkowicie zleksykalizował i stracił związek ze szczuciem zwierząt, chociaż miał taki niemiecki źródłosłów; odtąd związał się na stałe z cyrkowcami i komediantami.
Wiktionary
IPA: ʑrudˈwɔswuf, AS: źrudu̯osu̯uf
Wiktionary
(1.1) etymologia
(1.2) etymon
Wiktionary
przysłówek
(1.1) z wykorzystaniem materiałów źródłowych
Wiktionary
(1.1) Ten trudny wątek skrzętnie opracowaliśmy z historykami światowymi i źródłowo uporządkowaliśmy w artykule.
Wiktionary
rzecz. źródło n., źródłowość ż.
przym. źródłowy
Wiktionary
przypisywanie pola skalarnego danemu polu wektorowemu przez operator różniczkowy; rozbieżność, dywergencja
SJP.pl
przymiotnik od: źródło
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) (o dokumencie) oryginalny; stanowiący podstawę do dalszych badań
(1.2) dotyczący dokumentów źródłowych (1.1)
(1.3) początkowy, wyjściowy, pierwotny
(1.4) inform. (o programie lub danych) w pierwotnej postaci, umożliwiającej edycję
Wiktionary
(1.1) Na lekcjach historii często korzystamy z tekstów źródłowych.
(1.2) Dysponujemy bogatą bazą źródłową.
(1.3) Uwzględniono zarówno pomiary źródłowe, jak i ostateczne wyniki.
(1.4) Udostępniamy pliki w postaci źródłowej oraz w formacie przeznaczonym do druku.
Wiktionary
IPA: ʑrudˈwɔvɨ, AS: źrudu̯ovy
Wiktionary
rzecz. źródło n., źródełko n., źródleniec mrz.
przym. źródlany
przysł. źródłowo
Wiktionary
specjalista w dziedzinie nauki o źródłach historycznych, badającej ich pochodzenie i autentyczność
SJP.pl
związany z nauką o źródłach historycznych, badającą ich pochodzenie i autentyczność
SJP.pl
nauka o źródłach historycznych, badająca ich pochodzenie i autentyczność
SJP.pl
Źródłoznawstwo – dział badań historycznych nad źródłami (ich pochodzeniem, autentycznością, sposobami krytyki naukowej, możliwościami zabezpieczenia i konserwacji oraz ich edycji).
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) jęz. trzydziesta druga litera polskiego alfabetu;
Wiktionary
Ż ("żet", często dla odróżnienia od rz nazywana "zet z kropką") – trzydziesta druga (po Ź), a zarazem ostatnia litera alfabetu polskiego. Oznacza dźwięk [ʐ]. W tekstach polskich może występować także w różnych odmianach graficznych, współcześnie najczęściej w postaci Ƶ.
Wikipedia
IPA: ʒɛt, AS: žet
Wiktionary
skrót od: żeński
SJP.pl
skrót
(1.1) = gram. rodzaj żeński
Wiktionary
skrót od: żeńsko-rzeczowy
SJP.pl
partykuła
(1.1) śrpol. czy
Wiktionary
płaz bezogonowy wodny lub lądowy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) herp. pot. pospolity płaz bezogonowy z wielu różnych rodzin, głównie z żabowatych;
(1.2) slang. mot. nożny podnośnik do samochodu
(1.3) techn. pot. klucz do rur z regulowaną szerokością rozstawu szczęki
(1.4) sport. pot. klasyczny styl pływacki
(1.5) środ. kolej. izolator sekcyjny sieci trakcyjnej
Wiktionary
(1.1) Z pomostu żaba wskoczyła do stawu.
(1.2) W bagażniku zawsze wożę żabę, na wszelki wypadek.
(1.3) Podczas odkręcania starej rury, pękła mi chińska żaba.
(1.4) Każde zajęcia na basenie zaczynamy pięcioma okrążeniami żabą.
Wiktionary
IPA: ˈʒaba, AS: žaba
Wiktionary
rzecz. żabnica ż., żabowate nmos., Żaba ż., Żabinka ż., Żabianka ż., żabieniec m., Żabieniec m., żabkarz m., żabkarka ż., żabię n.
:: zdrobn. żabcia ż., żabka ż., żabiątko n., żabinka ż., żabina ż., żabeczka ż.
:: zgrub. żabsko n., żabiszcze n.
czas. żabkować ndk.
przym. żabi, żabowaty, żabiasty
przysł. żabio, żabką
Wiktionary
(1.1) ropucha, żabka
Wiktionary
żabunia, żabusia, żabka, żabeczka, żabeńka;
1. pieszczotliwie o żabie;
2. pieszczotliwie o osobie (zwykle kobiecie) darzonej miłością
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od: żaba
(1.2) pieszcz. zwrot skierowany do dziewczyny lub kobiety
Wiktionary
(1.1) Zobacz, jaką ładną zieloną żabcię narysował nasz wnusio.
(1.2) Z każdą wiosną piękniejesz, żabciu.
Wiktionary
rzecz. żaba ż., żabka ż.
przym. żabi
Wiktionary
(1.2) żabka, żabunia, żabusia, żabeńka
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
Żabczanka – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie bełchatowskim, w gminie Szczerców. Miejscowość wchodzi w skład sołectwa Podżar.
W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa piotrkowskiego.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
żabunia, żabusia, żabka, żabcia, żabeńka;
1. pieszczotliwie o żabie;
2. pieszczotliwie o osobie (zwykle kobiecie) darzonej miłością
SJP.pl
żabunia, żabusia, żabka, żabeczka, żabcia;
1. pieszczotliwie o żabie;
2. pieszczotliwie o osobie (zwykle kobiecie) darzonej miłością
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od: żaba
(1.2) pieszcz. zwrot skierowany do dziewczyny lub kobiety
Wiktionary
(1.2) Nie kupisz tego swojej ukochanej żabeńce?
Wiktionary
rzecz. żabunia ż., żaba ż., żabka ż., żabusia ż.
przym. żabi
Wiktionary
(1.1) żabcia, żabusia, żabunia
(1.2) żabcia, żabusia, żabunia
Wiktionary
→ żaba; żabowy
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący żaby, odnoszący się do żaby
przymiotnik dzierżawczy
(2.1) taki, który należy do żaby
przymiotnik jakościowy
(3.1) charakterystyczny dla żaby, mający cechy żaby
Wiktionary
(2.1) W zaświatach przygotowują się już boginie położne. Pakht o głowie lwiej, Hekt o głowie żabiej, Meszkent o głowie hipopotama i Taurt o głowie krokodylej.
Wiktionary
IPA: ˈʒabʲi, AS: žabʹi
Wiktionary
rzecz. żabunia ż., żabowate nmos., żaba ż., żabka ż., żabkarz m., żabkarka ż., żabusia ż., żabcia ż., Żabiniec m., żabeńka ż.
przysł. żabio
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żabianki
Wiktionary
rzecz. Żabianka ż.
:: fż. żabianczanka ż.
przym. żabianecki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żabianki
Wiktionary
rzecz. Żabianka ż.
:: fm. żabianczanin m.
przym. żabianecki
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żabianki
Wiktionary
rzecz. Żabianka ż., żabianczanin m., żabianczanka ż.
Wiktionary
dzielnica Gdańska
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żabiczyna
Wiktionary
rzecz. Żabiczyn m.
:: fż. żabiczynianka ż.
przym. żabiczyński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żabiczyna
Wiktionary
rzecz. Żabiczyn m.
:: fm. żabiczynianin m.
przym. żabiczyński
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żabiczyna
Wiktionary
rzecz. Żabiczyn m., żabiczynianin m., żabiczynianka ż.
Wiktionary
płaz bezogonowy wodny lub lądowy
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Zobacz też: Żabiec w innych znaczeniach tego słowa.
Żabiec – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie buskim, w gminie Pacanów. Ma status sołectwa.
Prywatna wieś szlachecka, położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie wiślickim województwa sandomierskiego. W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie kieleckim.
Wikipedia
rodzaj z rodziny żabieńcowatych, obejmuje około 70 gatunków; roślina wodna lub błotna o długich liściach, wiele gatunków chętnie hodowanych w akwariach; w Polsce na wyspie Wolin spotykana żabienica jaskrowata
SJP.pl
Żabienica ("Baldellia") – rodzaj roślin z rodziny żabieńcowatych ("Alismataceae"). Obejmuje dwa lub trzy gatunki. Są to rośliny wodne występujące na wyspach Makaronezji, w Europie (bez wschodniej części kontynentu), w północno-zachodniej Afryce oraz w Azji Mniejszej. W Polsce występuje jeden gatunek – żabienica jaskrowata "B. ranunculoides".
Wikipedia
rodzaj z rodziny żabieńcowatych; kilka (6-11) gatunków roślin wodnych i błotnych z Eurazji i Ameryki Północnej; w Polsce występuje m.in. żabieniec babka wodna
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) bot. nazwa systematyczna|Alisma|L.|ref=tak., gatunek rośliny rosnącej w środowisku wilgotnym;
(1.2) lud. knieć błotna
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. żaba ż., żabieńcowate, żabieńcowce
Wiktionary
(1.1) lud. skolojrza
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żabieńca
Wiktionary
rzecz. Żabieniec m., żabieńczanin m., żabieńczanka ż.
Wiktionary
Żabienko – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie mogileńskim, w gminie Mogilno.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
rodzina roślin zielnych, wodnych lub błotnych, o drobnych kwiatach, rosnących w strefie umiarkowanej półkuli północnej
SJP.pl
Żabieńcowate ("Alismataceae" Vent.) – rodzina roślin wodnych lub błotnych należąca do jednoliściennych. Obejmuje 16–18 rodzajów z ok. 115 gatunkami. Rozległy zasięg obejmuje obszary pod wpływem klimatu umiarkowanego oraz strefę międzyzwrotnikową, poza terenami pustynnymi. Najwięcej gatunków występuje na kontynentach amerykańskich. Rośliny siedlisk wodnych i bagiennych. Tkanki roślin zawierają sok mleczny.
Wikipedia
o cechach żabieńcowatych
SJP.pl
przedstawiciel rzędu roślin z klasy jednoliściennych
SJP.pl
Ża
Wikipedia
przedstawiciel rzędu roślin z klasy jednoliściennych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żabieńca
Wiktionary
rzecz. Żabieniec m.
:: fż. żabieńczanka ż.
przym. żabieniecki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żabieńca
Wiktionary
rzecz. Żabieniec m.
:: fm. żabieńczanin m.
przym. żabieniecki
Wiktionary
→ Żabno (miasto w Polsce); żabnieński
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żabna
Wiktionary
rzecz. Żabno n., żabnianin mos., żabnianka ż.
Wiktionary
1. część Lubonia;
2. wieś w Polsce
SJP.pl
Żabikowo – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie średzkim, w gminie Środa Wielkopolska, przy trasie drogi krajowej nr 11.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.
Wikipedia
przymiotnik od: Żabikowo, Żabikowo Prywatne, Żabikowo Państwowe, Żabików
SJP.pl
1. nazwa kilku wsi w Polsce;
2. wieś na Ukrainie
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Żabinek ( Klein Sabin) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie drawskim, w gminie Wierzchowo. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa koszalińskiego. W roku 2007 wieś liczyła 290 mieszkańców.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żabina
Wiktionary
rzecz. Żabin m.
:: fż. żabinianka ż.
przym. żabiński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żabina
Wiktionary
rzecz. Żabin m.
:: fm. żabinianin m.
przym. żabiński
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Żabinko – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, w gminie Mosina.
Wieś królewska Żabienko należąca do starostwa mosińskiego, pod koniec XVI wieku leżała w powiecie kościańskim województwa poznańskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa poznańskiego.
Wikipedia
przysłówek
(1.1) na sposób żab, po żabiemu
Wiktionary
rzecz. żabowate nmos., żaba ż.
przym. żabi
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żabiego Rogu
Wiktionary
rzecz. Żabi Róg m., żabiorożanin m., żabiorożanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żabiego Rogu
Wiktionary
rzecz. Żabi Róg m.
:: fż. żabiorożanka ż.
przym. żabioroski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żabiego Rogu
Wiktionary
rzecz. Żabi Róg m.
:: fm. żabiorożanin m.
przym. żabioroski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żabiej Woli
Wiktionary
rzecz. Żabia Wola ż.
:: fż. żabiowolanka ż.
przym. żabiowolski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żabiej Woli
Wiktionary
rzecz. Żabia Wola ż.
:: fm. żabiowolanin m.
przym. żabiowolski
Wiktionary
przymiotnik od: Żabia Wola
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żabiej Woli
Wiktionary
rzecz. Żabia Wola ż., żabiowolanin m., żabiowolanka ż.
Wiktionary
słodkowodny krasnorost (glon); skrzeczka
SJP.pl
Ża
Wikipedia
ptak z rodziny bocianowatych; trzy gatunki: żabiru argentyński z Ameryki Południowej i Środkowej, żabiru afrykański z Afryki, żabiru czerwononogi z Australii
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) ornit. nazwa systematyczna|Jabiru|Hellmayr|ref=tak., monotypowy rodzaj ptaków z rodziny bocianów
(1.2) ornit. zob. żabiru amerykański., gatunek z rodzaju żabiru (1.1);
(1.3) ornit. zob. żabiru czerwononogi., gatunek z rodzaju nazwa systematyczna|Ephippiorhynchus|Bonaparte|ref=tak.;
(1.4) ornit. zob. żabiru afrykański., gatunek z rodzaju nazwa systematyczna|Ephippiorhynchus|Bonaparte|ref=tak.;
(1.5) ornit. ptak z gatunku żabiru (1.2)
(1.6) ornit. ptak z gatunku żabiru (1.3)
(1.7) ornit. ptak z gatunku żabiru (1.4)
Wiktionary
IPA: ʒaˈbʲiru, AS: žabʹiru
Wiktionary
(1.2) żabiru argentyński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) rzad. młoda żaba
Wiktionary
rzecz. żaba ż.
Wiktionary
przymiotnik od: Żabin
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żabina
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. Żabin m., żabinianin m., żabinianka ż.
Wiktionary
żabiściek pływający - roślina wodna z rodziny żabiściekowatych, o białych, wonnych kwiatach i niewielkich liściach pływających na powierzchni wody, występująca w wodach stojących i wolno płynących Eurazji
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) bot. nazwa systematyczna|Hydrocharis|L.|ref=tak., roślina zielna pływająca na powierzchni wody;
Wiktionary
Żabiściek ("Hydrocharis" L.) – rodzaj roślin z rodziny żabiściekowatych ("Hydrocharitaceae"). Gatunkiem typowym i zarazem jedynym przedstawicielem rodzaju we florze Polski jest żabiściek pływający "Hydrocharis morsus-ranae". W sumie do rodzaju należą trzy gatunki spotykane na wszystkich kontynentach z wyjątkiem Ameryki Południowej i Antarktydy. W niektórych ujęciach włączane są tu także oba gatunki z rodzaju "Limnobium".
Wikipedia
rzecz. żabiściekowate nmos.
Wiktionary
rodzina roślin wodnych występujących głównie w strefie umiarkowanej
SJP.pl
Ża
Wikipedia
o cechach żabiściekowatych
SJP.pl
przedstawiciel rodziny roślin wodnych z grupy jednoliściennych
SJP.pl
przedstawiciel rodziny roślin wodnych z grupy jednoliściennych
SJP.pl
1. styl pływacki
2. mała żaba
3. karafułka; część smyczka
4. skok szpagatowy w łyżwiarstwie figurowym;
5. krab; motyw dekoracyjny w kształcie zwiniętego liścia;
6. torbiel ślinianki;
7. zapalenie stawu kopytowego u konia
8. klucz do odkręcania śrub (klucz francuski)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) herp. młoda lub mała żaba
(1.2) pieszcz. zwrot skierowany do dziewczyny lub kobiety
(1.3) sport. obunożny podskok z przysiadu;
(1.4) pot. sport. styl pływacki, polegający na wykonywaniu równoczesnych ruchów ramionami i nogami, w taki sposób, jak czynią to żaby;
(1.5) muz. element smyczka do gry na skrzypcach;
(1.6) spinka do przypinania firan lub zasłon na karniszu;
(1.7) spinka do przypinania prania do sznurkafakt.
(1.8) zapinka do pończoch – element pasa do pończoch
(1.9) spinka przy szelkach
(1.10) sposób mocowania łyżwy do buta;
(1.11) techn. klucz nastawny z regulowaną skokowo szerokością rozstawu szczęk;
(1.12) blaszka przybijana do obcasa lub szpica buta;
(1.13) geod. podstawa łaty mierniczej;
(1.14) archit. element zdobniczy w architekturze, najczęściej występujący w większej ilości;
(1.15) wet. choroba końskiego kopyta
(1.16) herp. zob. żabka kwiatowa.
(1.17) herp. zob. mantella.
(1.18) techn. środ. ubijarka
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Piaszczystą dróżką w promieniach słonka poszły na spacer małe stworzonka – tłusty pędraczek, czarny robaczek, czerwona mrówka, żółty cytrynek, biały bielinek i boża krówka, zielona żabka i żabki babka, włochata liszka, mała biedronka, pasiasta stonka i polna myszka.
(1.2) Żabko, czy pójdziesz ze mną do kina?
(1.3) Sierżant ukarał żołnierzy rozkazem „sto żabek wykonać”.
(1.4) Ona umie pływać żabką.
(1.5) O, żabka świetnie wyważa ten smyczek.
(1.6) Ta żabka słabo trzyma.
(1.10) Żabka puściła i nabił sobie guza.
(1.11) Naprawiłbym tę rurę, ale nie mam żabki.
(1.12) Jan bardzo ścina obcasy, więc postanowił przybić żabki.
(1.14) Nadmiar żabek oszpecił tylko fasadę budynku.
Wiktionary
IPA: ˈʒapka, AS: žapka
Wiktionary
rzecz. żabunia ż., żabowate nmos., żaba ż., żabcia ż., żabusia ż., żabkarz m., żabkarka ż., żabeńka ż.
przym. żabkowy, żabi
Wiktionary
(1.2) żabcia, żabusia, żabunia, żabeńka
(1.4) styl klasyczny
(1.4) karafułka
(1.7) spinacz, klamerka
(1.11) reg. pozn. blycki
(1.14) czołganka
(1.17) mantella
(1.18) ubijarka
Wiktionary
kobieta pływająca stylem klasycznym
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) sport. pływaczka wyspecjalizowana w pływaniu żabką
Wiktionary
IPA: ʒapˈkarka, AS: žapkarka
Wiktionary
rzecz. żaba ż., żabka ż., żabsko n.
:: fm. żabkarz ż.
przym. żabi
Wiktionary
mężczyzna pływający stylem klasycznym
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) sport. pływak wyspecjalizowany w pływaniu żabką
Wiktionary
IPA: ˈʒapkaʃ, AS: žapkaš
Wiktionary
rzecz. żaba ż., żabka ż., żabsko n.
:: fż. żabkarka ż.
przym. żabi
Wiktionary
→ żabka
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) związany z żabką
Wiktionary
rzecz. żabka ż.
Wiktionary
mieszkaniec Żabna (miasta w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żabna
Wiktionary
rzecz. Żabno n.
:: fż. żabnianka ż.
przym. żabieński
Wiktionary
mieszkanka Żabna (miasta w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żabna
Wiktionary
rzecz. Żabno n.
:: fm. żabnianin mos.
przym. żabieński
Wiktionary
ryba denna z rodziny żabnicowatych; nawęd
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) icht. nazwa systematyczna|Lophius piscatorius|ref=tak., płaska, drapieżna ryba atlantycka;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
IPA: ʒabʲˈɲit͡sa, AS: žabʹńica
Wiktionary
rzecz. żaba ż., żabnicowate
Wiktionary
(1.1) nawęd, żabnica nawęd
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żabnicy
Wiktionary
rzecz. Żabnica ż., żabniczanin m., żabniczanka ż.
Wiktionary
rząd ryb obejmujący około 300 gatunków drapieżnych ryb strefy dennej; nogopłetwe
SJP.pl
Żabnicokształtne, nogopłetwe (Lophiiformes) – rząd morskich ryb promieniopłetwych (Actinopterygii), charakteryzujących się wielką paszczą i obecnością wiciowatego wabika umieszczonego na głowie ryby. W zapisie kopalnym znane są z morskich osadów dolnego eocenu. Współcześnie występują w wodach oceanicznych strefy tropikalnej, subtropikalnej i umiarkowanej.
Wikipedia
o cechach żabnicokształtnych (rząd ryb)
SJP.pl
rodzina drapieżnych ryb morskich, zamieszkujących dno wód przybrzeżnych; charakterystyczna nieproporcjonalnie duża głowa; do tej rodziny należy m.in. żabnica czyli nawęd
SJP.pl
Żabnicowate (Lophiidae) – rodzina morskich ryb żabnicokształtnych (Lophiiformes).
Wikipedia
mający cechy charakterystyczne dla rodziny drapieżnych ryb morskich
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żabnicy
Wiktionary
rzecz. Żabnica ż.
:: fż. żabniczanka ż.
przym. żabnicki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żabnicy
Wiktionary
Żabniczanka ("Żabnica") – potok w Beskidzie Żywieckim, prawy dopływ Soły o długości 12,59 km i powierzchni zlewni 37,03 km².
Spływa w północno-zachodnim kierunku przez miejscowość Żabnica głęboką doliną. Jej orograficznie prawe zbocza tworzy grzbiet Gronia, Abrahamowa, Suchego Gronia i Romanki, lewe – grzbiet Redykalnego Wierchu, Prusowa, Boruczy i Palenicy.
Wikipedia
rzecz. Żabnica ż.
:: fm. żabniczanin m.
przym. żabnicki
Wiktionary
miasto w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Polsce;
Wiktionary
Żabno – miasto w powiecie tarnowskim (woj. małopolskie) położone na prawym brzegu Dunajca. Siedziba gminy miejsko-wiejskiej Żabno. Według danych GUS 31 grudnia 2025 miasto liczyło 4061 mieszkańców, a powierzchnia wynosiła 11,13 km².
Wikipedia
IPA: ˈʒabnɔ, AS: žabno
Wiktionary
przym. żabieński
rzecz. żabnianin mos., żabnianka ż.
Wiktionary
zdrobnienie od: żabot
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od żabot
Wiktionary
(1.1) To nie żabot, lecz tylko mały żabocik.
Wiktionary
rzecz. żabot m.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) icht. nazwa systematyczna|Raniceps raninus|ref=tak., gatunek ryby morskiej;
Wiktionary
Żabogłów ("Raniceps raninus") − gatunek morskiej ryby kostnoszkieletowej z rodziny dorszowatych, jedyny gatunek z rodzaju "Raniceps".
Wikipedia
(1.1) Z kryjówki wystawił paszczę żabogłów.
Wiktionary
pogardliwie o Francuzie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) pot. pejor. lub lekcew. Francuz
Wiktionary
(1.1) Ten głupi żabojad wyrzucił mnie ze swojej restauracji.
Wiktionary
IPA: ʒaˈbɔjat, AS: žaboi ̯at
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
1. wieś w województwie mazowieckim, w powiecie siedleckim, w gminie Siedlce;
2. wieś w województwie mazowieckim, w powiecie węgrowskim, w gminie Korytnica
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. żartobliwie, pieszczotliwie o ukochanym;
2. środowiskowo: kibic Górnika Zabrze
SJP.pl
podrząd ryb z rzędu okoniokształtnych; batrachowce
SJP.pl
ozdoba ubrania przypinana pod szyją
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) kraw. daw. falbana z cienkiego materiału przypinana do ubrania jako ozdobnik pod szyją;
Wiktionary
Żabot (fr. "jabot") – rodzaj ozdoby z udrapowanego materiału (muślin, jedwab, czasem z koronką), mocowanej pod szyją na przodzie sukni lub bluzki damskiej bądź na przodzie koszuli męskiej zakrywającej zapięcie na piersiach, widocznej w wycięciu wierzchniego stroju.
Wikipedia
rzecz. żabotka ż.
:: zdrobn. żabocik m.
przym. żabotowy
Wiktionary
(1.1) daw. żabotka
Wiktionary
przymiotnik od: żabot
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
rodzina płazów bezogonowych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) herp. nazwa systematyczna|Ranidae|Batsch|ref=tak., rodzina bezogonowych płazów;
Wiktionary
Żabowate, żaby właściwe (Ranidae) – rodzina płazów z rzędu płazów bezogonowych (Anura) zaliczanych do grupy Neobatrachia.
Wikipedia
(1.1) Tylny koniec języka żabowatych dzieli się na dwa płaty.
Wiktionary
rzecz. żaba ż., żabka ż.
przym. żabi
przysł. żabio
Wiktionary
(1.1) żaby właściwe
Wiktionary
1. podobny do żaby;
2. o cechach żabowatych (rodzina płazów)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec miejscowości Żabów
(1.2) mieszkaniec miejscowości Żabowo
Wiktionary
rzecz. Żabów m., Żabowo n.
:: fż. żabowianka ż.
przym. żabowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka miejscowości Żabów
(1.2) mieszkanka miejscowości Żabowo
Wiktionary
rzecz. Żabów m., Żabowo n.
:: fm. żabowianin m.
przym. żabowski
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący miejscowości Żabów
(1.2) dotyczący miejscowości Żabowo
Wiktionary
rzecz. Żabów m., Żabowo n., żabowianin m., żabowianka ż.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
zgrubienie od: żaba
SJP.pl
żabcia, żabusia, żabka, żabeczka, żabeńka;
1. pieszczotliwie o żabie;
2. pieszczotliwie o osobie (zwykle kobiecie) darzonej miłością
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od: żaba
(1.2) pieszcz. zwrot skierowany do dziewczyny lub kobiety
Wiktionary
(1.1) Zobacz, jaką ładną zieloną żabunię narysował nasz wnusio.
(1.2) Z każdą wiosną piękniejesz, żabuniu ty moja.
Wiktionary
rzecz. żaba ż., żabka ż., żabeńka ż.
przym. żabi
Wiktionary
(1.1) żabcia, żabusia, żabeńka
(1.2) żabcia, żabusia, żabeńka
Wiktionary
żabunia, żabcia, żabka, żabeczka, żabeńka;
1. pieszczotliwie o żabie;
2. pieszczotliwie o osobie (zwykle kobiecie) darzonej miłością
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od: żaba
(1.2) pieszcz. zwrot skierowany do dziewczyny lub kobiety
Wiktionary
Żabusia – dramat wystawiony po raz pierwszy w 1897 roku, jeden z utworów Gabrieli Zapolskiej. Za temat dramatu autorka obrała krytykę tzw. mieszczańskiej moralności, opartej na pozorach, obłudzie, zakłamaniu.
Wikipedia
(1.1) Zobacz, jaką ładną zieloną żabusię narysował nasz wnusio.
(1.2) Z każdą wiosną piękniejesz, żabusiu ty moja.
Wiktionary
rzecz. żaba ż., żabka ż., żabeńka ż.
przym. żabi
Wiktionary
(1.1) żabcia, żabunia, żabeńka
(1.2) żabcia, żabunia, żabeńka
Wiktionary
rodzaj żółwia z rodziny żółwi lądowych
SJP.pl
Żabówko – wieś sołecka Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie goleniowskim, w gminie Nowogard.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.
Wikipedia
żachać się - obruszać się, oburzać się na coś
SJP.pl
żachnąć się - oburzyć się na kogoś, na coś; obruszyć się
SJP.pl
osłonica bytująca w Morzu Śródziemnym
SJP.pl
osłonica bytująca w Morzu Śródziemnym
SJP.pl
Żachwy (Ascidiacea) – gromada zwierząt morskich zaliczanych do podtypu osłonic. Opisanych około 3000 gatunków.
Wikipedia
zdrobnienie od: żak
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zdrobn. od student
(1.2) stpol. chłopiec
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
zdrobnienie od: żak
SJP.pl
wyrób jubilerski, rzeźba lub ozdoba wykonana z jadeitu albo nefrytu
SJP.pl
minerał z grupy piroksenów, krzemian sodu i glinu; jadeit
SJP.pl
1. ani jeden;
2. o niskiej wartości, źle oceniany
SJP.pl
zaimek przeczący
(1.1) …informujący o braku kogoś lub czegoś
(1.2) znikomo mały, bez wartości
przymiotnik
(2.1) równy zeru
Wiktionary
(1.1) Nie mam żadnego psa.
(1.1) Wędrowaliśmy po świecie bez żadnych pieniędzy.
(1.2) Tysiąc pięćset złotych brutto to nie są żadne pieniądze.
(2.1) Reakcja na jego pytanie była żadna.
Wiktionary
IPA: ˈʒadɛ̃n, AS: žadẽn
Wiktionary
1. ani jeden;
2. o niskiej wartości, źle oceniany
SJP.pl
zdrobnienie od: żaden
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) pot. zdrobn. od: żaden
Wiktionary
IPA: ˌʒadʲɲüˈɕɛ̇̃ɲci, AS: žadʹńüśė̃ńḱi
Wiktionary
nijakość, bezpłciowość, niewyrazistość
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) stpol. upragniony, pożądany
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gwara. (Kociewie) piła
(1.2) gwara. (Kociewie) alkoholik, pijak
Wiktionary
mieszkaniec Żagania
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żagania
Wiktionary
rzecz. Żagań m.
:: fż. żaganianka ż.
przym. żagański
Wiktionary
mieszkanka Żagania
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żagania
Wiktionary
rzecz. Żagań m.
:: fm. żaganianin m.
przym. żagański
Wiktionary
Żaganiec (przed 1945 "Hermsdorf b. Sagan") – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie żagańskim, w gminie Iłowa nad Czerną i Lubatką w Puszczy Żagańskiej (Bory Dolnośląskie).
Przez wieś biegnie droga wojewódzka nr 296 stanowiąca zachodnią granicę największego w Polsce poligonu wojskowego – OSP Żagań-Świętoszów. Poniżej ujścia Lubatki do Czernej znajduje się wyremontowana i oddana do użytku w 2009 mała elektrownia wodna o mocy zainstalowanej ok. 30 kW.
Wikipedia
gwarowo: szczapa, bierwiono
SJP.pl
regionalnie: szczapy, bierwiona
SJP.pl
Żagary (w gwarze wileńskiej "suche patyki, żerdki, chrust" lit. "žagarai") – polska grupa poetycka, która narodziła się w Wilnie w 1931 roku. Sytuowała się w obrębie tzw. Drugiej Awangardy, była nazywana także „awangardą wileńską”. Początkowo grupa wydawała czasopismo o takiej samej nazwie „Żagary”. Jej członkowie postulowali społeczne zaangażowanie literatury, a ich twórczość charakteryzowała się lewicowym radykalizmem, antyfaszyzmem oraz katastrofizmem.
Wikipedia
członek grupy poetyckiej Żagary
SJP.pl
miasto w województwie lubuskim
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. jedna z polskich miejscowości;
Wiktionary
Żagań (niem. "Sagan") – miasto, będące jednocześnie gminą miejską i siedzibą gminy wiejskiej Żagań, zlokalizowane w zachodniej Polsce, w województwie lubuskim, na pograniczu Niziny Śląsko-Łużyckiej i Wału Trzebnickiego, nad Bobrem i Czerną Wielką; siedziba powiatu żagańskiego. Usytuowane w odległości 40 km od granicy polsko-niemieckiej i 100 km od granicy polsko-czeskiej.
Wikipedia
(1.1) Żagań leży nad Bobrem.
Wiktionary
IPA: ˈʒaɡãɲ, AS: žagãń
Wiktionary
rzecz. żaganianin m., żaganianka ż.
przym. żagański
Wiktionary
→ Żagań
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żagania
Wiktionary
rzecz. Żagań m., żaganianin m., żaganianka ż.
Wiktionary
ukształtowany płat tkaniny lub innego materiału, służący do napędzania jednostek żaglowych siłą wiatru
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) mar. płat mocnej tkaniny przymocowany do masztu, służy do wykorzystywania energii wiatru jako napędu dla statku
(1.2) żagle pot. żeglarstwo
Wiktionary
Żagiel – rodzaj pędnika wiatrowego stosowanego do napędzania żaglowców, jachtów, bojerów, żaglowozów itd. Jest to odpowiednio ukształtowany płat tkaniny (ew. innego tworzywa) rozpięty na omasztowaniu jednostek żaglowych, stawiany fałami i kierowany szotami lub brasami (najczęściej przy użyciu lin pomocniczych). Zadaniem żagla jest wytworzenie siły aerodynamicznej napędzającej jednostkę. Zespół żagli tworzy ożaglowanie.
Wikipedia
(1.1) Marynarze postawili żagle na masztach.
Wiktionary
IPA: ˈʒaɟɛl, AS: žaǵel
Wiktionary
rzecz. żeglarstwo n., żegluga ż., żeglarz m., żeglarka ż., żeglowanie n., żaglowiec m., żaglówka ż., pożeglowanie n., zażeglowanie n., przyżeglowanie n., odżeglowanie n., żeglowność ż., żaglica ż., żaglon m., żaglonowe nmos., ożaglowanie n., żaglowanie n.
:: zdrobn. żagielek m.
czas. żeglować ndk., pożeglować dk., zażeglować dk., przyżeglować dk., odżeglować dk., ożaglować dk., żaglować ndk.
przym. żeglarski, żaglowy, żeglugowy, żeglowny
przysł. żeglarsko, żaglowo
Wiktionary
1. sklepienie w kształcie trójkąta sferycznego, stanowiące przejście od kwadratu podbudowy do podstawy kopuły; wrożnik;
2. u roślin motylkowatych: górny płatek korony;
3. zdrobnienie od: żagiel
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od: żagiel
(1.2) mały żagiel
(1.3) archit. narożny element sklepienia o kształcie trójkąta sferycznego
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. żeglarstwo n., żegluga ż., żeglarz m., żeglarka ż., żeglowanie n., żagiel m., żaglowiec m., żaglówka ż., pożeglowanie n., zażeglowanie n., przyżeglowanie n., odżeglowanie n., żeglowność ż., żaglica ż., żaglon m., żaglonowe nmos., ożaglowanie n., żaglowanie n.
czas. żeglować ndk., pożeglować dk., zażeglować dk., przyżeglować dk., odżeglować dk., ożaglować dk., żaglować ndk.
przym. żeglarski, żaglowy, żeglugowy, żeglowny
przysł. żeglarsko, żaglowo
Wiktionary
(1.3) pendentyw
Wiktionary
przymiotnik od: żagielek
SJP.pl
1. płonący kawał drewna; głownia;
2. grzyb z rodziny żagwiowatych, pasożytujący na drzewach; huba
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) płonący kawał drewna
(1.2) przen. coś, co staje się przyczyną, początkiem gwałtownych i dramatycznych wydarzeń
(1.3) biol. zob. huba.
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Dwa smolne łuczywa ogień obejmował boży, zażegniętą żagiew podano dziewczynie, która żywo i zręcznie pod stos ją podłożyła.
Wiktionary
IPA: ˈʒaɟɛf, AS: žaǵef
Wiktionary
rzecz. Żegota ż./mos.
Wiktionary
(1.1) głownia
Wiktionary
mała rybka morska z rodziny żagiewkowatych, jaskrawo ubarwiona, często hodowana w akwariach
SJP.pl
rodzina niewielkich morskich ryb z rzędu okoniokształtnych; kilka gatunków hodowanych w akwariach
SJP.pl
Żagiewkowate (Cirrhitidae) – rodzina morskich ryb okoniokształtnych.
Wikipedia
o cechach charakterystycznych dla rodziny ryb z podrzędu okoniokształtnych
SJP.pl
rzemieślnik szyjący lub naprawiający żagle; żaglownik
SJP.pl
przypominający kształtem żagiel; obecnie używane wyłącznie w połączeniu: sklepienie żaglaste
SJP.pl
potocznie: pływanie łódką z żaglem
SJP.pl
Żagle – ilustrowany magazyn, wydawany w cyklu miesięcznym w latach 1959-2020. Porusza tematy związane z żeglarstwem (regaty żeglarskie, jachting, nawigacja, szkutnictwo i kulturą żeglarską).
Wikipedia
ryba z rodziny żaglicowatych o charakterystycznej, wysokiej i długiej płetwie grzbietowej
SJP.pl
Żaglica, żaglica pacyficzna ("Istiophorus platypterus") – gatunek morskiej ryby okoniokształtnej z rodziny żaglicowatych (Istiophoridae), ceniony obiekt połowów sportowych i komercyjnych.
Wikipedia
rodzina ryb z rzędu okoniokształtnych; drapieżne ryby morskie z ciepłych mórz i oceanów z charakterystyczną dużą płetwą grzbietową
SJP.pl
Żaglicowate (Istiophoridae) – rodzina morskich ryb okoniokształtnych (Perciformes), potocznie nazywanych marlinami – wcześniej nazwa ta stosowana była tylko dla ryb z rodzaju "Makaira". Są blisko spokrewnione z włócznikowatymi (Xiphiidae). Mają duże znaczenie gospodarcze, są cenione w wędkarstwie sportowym. Tłuszcz z ich wątroby zawiera dużo witaminy A.
Wikipedia
o cechach charakterystycznych dla rodziny ryb morskich z rzędu okoniokształtnych
SJP.pl
rodzaj mchów z rodziny zdrojkowatych
SJP.pl
specjalista zajmujący się szyciem, trymowaniem i naprawianiem żagli; żaglownik; żaglarz
SJP.pl
umiejętność szycia i naprawy żagli
SJP.pl
związany z umiejętnością szycia, trymowania i naprawiania żagli
SJP.pl
gatunek ryby z rzędu skrzelokształtnych
SJP.pl
Żaglon ("Alepisaurus ferox") – gatunek ryby skrzelokształtnej z rodziny żaglonowatych (Alepisauridae), dla której jest typem nomenklatorycznym. Występuje we wschodnim i zachodnim Pacyfiku na głębokości od 0 do 1830 m. Osiąga do 215 cm długości i 9 kg masy ciała.
Wikipedia
Ża
Wikipedia
latać szybowcem, wykorzystując wstępujące prądy powietrzne
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z żaglowce, dotyczący żaglowca
Wiktionary
rzecz. żaglowiec m.
Wiktionary
1. łódka żaglowa;
2. ryba akwariowa o spłaszczonym, podobnym do trójkąta ciele; skalar
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) mar. statek z żaglami, napędzany siłą wiatru;
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(2.1) icht. pot. skalar;
Wiktionary
Żaglowiec (statek żaglowy) – statek wodny o napędzie żaglowym. Jednostka pływająca, której jedynym lub podstawowym czynnikiem napędowym jest jeden lub więcej żagli. Na danej jednostce przygotowanej do żeglugi zbiór wszystkich możliwych do zastosowania na niej rodzajów żagli stanowi jej aktualne ożaglowanie, przy czym nie wszystkie rodzaje tych żagli muszą być użyte jednocześnie.
Wikipedia
(1.1) Przez wiele wieków na oceanach dominowały żaglowce.
(2.1) W moim akwarium mam dwa żaglowce i sześć neonówek.
Wiktionary
IPA: ʒaɡˈlɔvʲjɛt͡s, AS: žaglovʹi ̯ec
Wiktionary
rzecz. żagiel m., żeglarstwo n., żeglarz m., żeglowność ż., żeglarka ż., żeglowanie n., żegluga ż.
:: zdrobn. żaglówka ż.
czas. żeglować ndk., pożeglować dk., odżeglować dk.
przym. żaglowcowy, żaglówkowy, żaglowy, żeglowny, żeglugowy
Wiktionary
statek morski napędzany zarówno za pomocą żagli, jak i wioseł
SJP.pl
pomieszczenie w stoczni, w którym przechowuje się i konserwuje żagle
SJP.pl
umiejętność szycia, trymowania i naprawiania żagli
SJP.pl
rzemieślnik szyjący lub naprawiający żagle; żaglarz; żaglomistrz
SJP.pl
przymiotnik od: żagiel
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący żagla, związany z żaglem lub z żaglami
(1.2) wyposażony w żagle
Wiktionary
(1.2) Było sobie jezioro Schwenzeiten See (Święcajty), na którym klubowicze co roku rozgrywali regaty łodzi żaglowych.
Wiktionary
IPA: ʒaɡˈlɔvɨ, AS: žaglovy
Wiktionary
rzecz. żagiel m., żeglarz mos./mzw., żeglarka ż., żaglowiec m., żaglówka ż., żeglowanie n.
czas. żeglować ndk.
Wiktionary
kołowy pojazd napędzany żaglem lub paralotnią napędową, używany w żeglarstwie lądowym
SJP.pl
Żaglowóz (ang. "land yacht") – jednostka używana w żeglarstwie lądowym, poruszająca się na kołach, napędzana siłą wiatru, której pędnikiem jest żagiel. Konstrukcja żaglowozu podobna jest do ślizgu lodowego, zwanego popularnie bojerem. Żeglarze lądowi zazwyczaj wykorzystują dno wyschniętych słonych jezior lub – dzięki zjawisku pływów – okresowo odsłaniane dno morza.
Wikipedia
łódka wyposażona przynajmniej w jeden żagiel; jacht
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) żegl. niewielka łódź żaglowa;
(1.2) żaglowa łódka-zabawka
Wiktionary
(1.1) Po jeziorze pływa żaglówka.
Wiktionary
IPA: ʒaɡˈlufka, AS: žaglufka
Wiktionary
rzecz. żagiel m., żagle nmos., żaglowiec m., żeglarz m., żeglarka ż., żegluga ż., żagielek mrz., żeglarstwo n.
czas. żeglować, pożeglować
przym. żaglowy, żeglowny, żeglugowy
Wiktionary
(1.1) jacht
Wiktionary
duża ważka z rodziny żagnicowatych
SJP.pl
rodzina owadów z podrzędu ważek różnoskrzydłych (największe ważki ze współcześnie żyjących); należą do niej m.in. żagnica i husarz
SJP.pl
Żagnicowate (Aeshnidae) – rodzina owadów zaliczanych do ważek różnoskrzydłych (Anisoptera) obejmująca silne i żwawo latające ważki, największe spośród występujących w Europie i Ameryce Północnej. Rozpiętość ich skrzydeł wynosi 70–110 mm. W Polsce reprezentowana jest przez kilkanaście gatunków, w tym 2 (żagnica północna i żagnica zielona) objęte ścisłą ochroną gatunkową, a 1 (żagnica torfowcowa) – ochroną częściową.
Wikipedia
o cechach żagnicowatych (rodzina owadów)
SJP.pl
żagniczka zwyczajna - gatunek ważki
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Litwie, w okręgu szawelskim;
Wiktionary
Żagory (lit. "Žagarė") – miasto na Litwie, położone w okręgu szawelskim, 26 km od Janiszek.
Prywatne miasto szlacheckie lokowane w 1495 roku, położone było w Księstwie Żmudzkim. "Żagory Nowe" były miastem ekonomii szawelskiej w 1682 roku.
Wikipedia
przym. żagorski
Wiktionary
rodzaj grzybów z rodziny żagwiowatych
SJP.pl
rodzaj grzybów z rzędu pieczarkowców
SJP.pl
roślina ozdobna z rodziny krzyżowych; obrecja
SJP.pl
Ża
Wikipedia
rodzina grzybów nadrzewnych lub naziemnych z klasy podstawczaków; wieloporowate
SJP.pl
Żagwiowate ("Polyporaceae" Fr. ex Corda) – rodzina grzybów z rzędu żagwiowców ("Polyporales").
Wikipedia
o cechach żagwiowatych
SJP.pl
rząd grzybów z klasy pieczarniaków
SJP.pl
Żagwiowce ("Polyporales" Gäum.) – rząd grzybów z klasy pieczarniaków ("Agaricomycetes").
Wikipedia
przedstawiciel rzędu grzybów z klasy pieczarniaków
SJP.pl
uczeń, student
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) daw. uczeń
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) ryb. sieć rozpięta na obręczach;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) — A! mistrzu! toć to gbury, potrzeba ich opiłować, ociosać, obrębać, przekuć, przerobić i umyć, bo do ludzi niepodobni, a co dopiero do żaków!
Wiktionary
(1.1)
rzecz. żakinada ż.
:: zdrobn. żaczek m.
(2.1)
rzecz. żakówka ż.
Wiktionary
(1.1) goliard, student, bean
Wiktionary
gatunek papugi
SJP.pl
1. urządzenie sterujące nitkami na krośnie do tkania różnych wzorów;
2. maszyna włókiennicza mająca takie urządzenie;
3. materiał z wzorami utkany maszyną wyposażoną w takie urządzenie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) włók. tkanina o bardzo rozbudowanych wzorach, jedno- lub wielobarwnych, wykonywane na krosnach wyposażonych w mechanizm Żakarda;
(1.2) techn. włók. środ. mechanizm przesmykowy umożliwiający sterowanie pojedynczymi nitkami osnowy;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przym. żakardowy
Wiktionary
(1.1) tkanina żakardowa
(1.2) maszyna żakardowa, mechanizm żakardowy, maszyna Jacquarda, urządzenie Żakarda
Wiktionary
przymiotnik od: żakard
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) włók. dotyczący żakardu, związany z żakardem
Wiktionary
(1.1) Różne kombinacje splotów dają możliwość uzyskania różnorodnych wzorów z żakardowymi włącznie.
Wiktionary
rzecz. żakard mrz.
Wiktionary
kajman żakare - gatunek gada z rodziny aligatorowatych
SJP.pl
1. bunt niższych warstw społecznych przeciw władzy;
2. żartobliwie: ogół żaków; studenteria
SJP.pl
Żakeria ( jacquerie) – powstanie ludowe pod wodzą Guillaume’a Cale’a mające miejsce w 1358 roku we Francji w czasie wojny stuletniej. Powodem jego wybuchu było wyniszczenie wsi wojną i epidemiami, a także wzrost podatków i danin.
Wikipedia
zdrobnienie od: żakiet
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od żakiet
Wiktionary
rzecz. żakiet m.
Wiktionary
lichej jakości żakiet
SJP.pl
1. bunt chłopski w systemie feudalnym;
2. chłopstwo zbuntowane przeciwko stosunkom feudalnym
SJP.pl
1. górna część damskiego kostiumu, podobna do męskiej marynarki;
2. rodzaj wizytowej męskiej marynarki
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) męskie eleganckie odzienie dzienne;
(1.2) damski strój rodzaju marynarki;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Wit nosił przy żakiecie pąsową różę.
(1.1) W kieszeni babcinego żakietu znalazłem sto marek.
Wiktionary
rzecz. żakiecik mrz.
Wiktionary
(1.1) jaskółka; reg. śl. szaket, szakiet
Wiktionary
przymiotnik od: żakiet
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
święto studenckie; juwenalia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) rzad. studenckie juwenalia
Wiktionary
IPA: ˌʒacĩˈnada, AS: žaḱĩnada
Wiktionary
rzecz. żak
Wiktionary
(1.1) juwenalia
Wiktionary
młoda dziewczynka uczestnicząca w zawodach sportowych, przedzielona do najmłodszej grupy wiekowej
SJP.pl
imię żeńskie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) imię|polski|ż.;
Wiktionary
Żaklina – spolszczenie francuskiego imienia "Jacqueline", zapisane fonetycznie, które jest żeńskim odpowiednikiem imienia Jakub. Jest również inny żeński odpowiednik tego imienia – Jakubina. Niektórzy błędnie uważają to imię za żeński odpowiednik imienia Jacek (mylnie interpretując francuskie imię "Jacques").
Wikipedia
IPA: ʒakˈlʲĩna, AS: žaklʹĩna
Wiktionary
przymiotnik dzierżawczy - należący do Żakliny lub z nią związany
SJP.pl
zdrobnienie od: Żaklina (imię żeńskie)
SJP.pl
gatunek papugi
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) ornit. gatunek afrykańskiej papugi o szarym upierzeniu i czerwonym ogonie, zdolnej naśladować ludzki głos;
Wiktionary
(1.1) No nie potrafię żadnym sposobem nauczyć mówić ani mojej dwuletniej żako, ani tego rocznego żako, którego otrzymałem od Marii.
Wiktionary
IPA: ˈʒakɔ, AS: žako
Wiktionary
(1.1) papuga popielata, papuga szara
Wiktionary
zespół cech właściwych studentom
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żakowa
Wiktionary
rzecz. Żaków m.
:: fż. żakowianka ż.
przym. żakowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żakowa
Wiktionary
rzecz. Żaków m.
:: fm. żakowianin m.
przym. żakowski
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Żakowiec – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie kutnowskim, w gminie Dąbrowice.
Wieś duchowna, własność plebana dąbrowickiego położona była w końcu XVI wieku w powiecie łęczyckim województwa łęczyckiego.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.
Wikipedia
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
związany z uczniem, studentem lub żakiem
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący żaków
(1.2) dotyczący Żakowa
Wiktionary
Żakowski (forma żeńska: Żakowska; liczba mnoga: Żakowscy) – polskie nazwisko. Na początku lat 90. XX wieku w Polsce nosiły je 2375 osoby, według nowszych, internetowych danych noszą je 2427 osoby. Nazwisko pochodzi od nazwy miejscowej Żakowo lub Żakowice i jest najbardziej rozpowszechnione w centralnej Polsce.
Wikipedia
(1.1)
:: rzecz. żak m.
(1.2)
:: rzecz. Żaków m., żakowianin m., żakowianka ż.
Wiktionary
1. smutek, przygnębienie wywołane jakimś przykrym doświadczeniem, np. porażką, utratą kogoś bliskiego; rozpacz, ubolewanie, żałość, boleść;
2. uczucie niechęci do kogoś lub czegoś wywołane przeżytym rozczarowaniem; pretensja, rozżalenie, resentyment, animozja;
3. uczucie skruchy po zrobieniu czegoś złego;
4. młodzieżowo: oznaka pogardy, lekceważenia kogoś, braku szacunku
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) negatywny stan emocjonalny spowodowany doznaną stratą;
(1.2) pretensja, uraza
(1.3) współczucie, politowanie
(1.4) skrucha, wyrzuty sumienia
(1.5) pogarda
(1.6) stpol. zło, krzywda, przykrość
Wiktionary
Żal – negatywny stan emocjonalny spowodowany doznaną stratą. Towarzyszy mu często trudność w pogodzeniu się, że tego, co utracone już nie ma i wynikającym z tego brakiem akceptacji rzeczywistości takiej, jaka jest tu i teraz. Występuje również w postaci żalu do kogoś za wyrządzone krzywdy, niemożność pogodzenia się z realną sytuacją.
Wikipedia
(1.1) Po stracie psa dzieci płakały z żalu cały dzień.
(1.2) Miałem wielki żal do rodziców za to, że zabronili mi jechać pod namiot.
(1.3) Naprawdę, jest mi ciebie szczerze żal z powodu zwolnienia z pracy.
(1.4) Żal i skrucha oskarżonego może być czynnikiem łagodzącym karę.
Wiktionary
IPA: ʒal, AS: žal
Wiktionary
czas. odżałować, pożalić, pożałować, rozżalić, użalać, wyżalić, żałować, żalić
przym. nieodżałowany, rozżalony, użalający, żałosny, żalący, żałobny
rzecz. pożałowanie, użalanie, zażalenie, żale, żałoba, żałobnik, żałość
Wiktionary
(1.1) gw. Śląsk Cieszyński lankor
Wiktionary
wyrażenie używane najczęściej przez młodzież w celu uwidocznienia swojego zażenowania z powodu określonej sytuacji; żenua
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żałego
Wiktionary
rzecz. Żałe n.
:: fż. żalanka ż.
przym. żalski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żałego
Wiktionary
Żalanka ( Жалянка) – wieś na Ukrainie, w obwodzie rówieńskim, w rejonie hoszczańskim. W 2001 roku liczyła 74 mieszkańców.
Wikipedia
rzecz. Żałe n.
:: fm. żalanin m.
przym. żalski
Wiktionary
czasownik niedokonany
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. żałować
Wiktionary
1. książkowo: skargi, narzekanie, lament;
2. w literaturze staropolskiej: utwór liryczny wyrażający ubolewanie z powodu nieszczęścia i narzekania na los, np. Gorzkie żale
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żalna
Wiktionary
rzecz. Żalno n., żalnianin m., żalnianka ż.
Wiktionary
zdrobnienie od: żal
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żalinowa
Wiktionary
rzecz. Żalinowo n.
:: fż. żalinowianka ż.
przym. żalinowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żalinowa
Wiktionary
rzecz. Żalinowo n.
:: fm. żalinowianin m.
przym. żalinowski
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żalinowa
Wiktionary
rzecz. Żalinowo n., żalinowianin m., żalinowianka ż.
Wiktionary
żalić się - wypowiadać pretensje, skargi; narzekać, skarżyć się, użalać się
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)
(1.1) daw. gw-pl|Warszawa. żałować
czasownik zwrotny niedokonany żalić się (dk. pożalić się)
(2.1) narzekać
Wiktionary
(1.1) Ja nic nie żale sic..
Wiktionary
IPA: ˈʒalʲit͡ɕ, AS: žalʹić
Wiktionary
rzecz. żal mrz.
Wiktionary
(1.1) zob. żałować.
(2.1) skarżyć się, uskarżać się, wyskarżać się; zob. narzekać.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) stpol. rel. bibl. psalm
(1.2) stpol. muz. instrument psalterium
(1.3) stpol. psalmista, śpiewający psalmy
Wiktionary
(1.1) Chwalcie Gospodna, bo dobry jest żalm.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żalna
Wiktionary
rzecz. Żalno n.
:: fż. żalnianka ż.
przym. żaleński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żalna
Wiktionary
rzecz. Żalno n.
:: fm. żalnianin m.
przym. żaleński
Wiktionary
w czasach pogańskich urna z prochami zmarłego
SJP.pl
po staropolsku: cmentarz
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) hist. pradziejowe, pogańskie miejsce pochówku urn z prochami zmarłych;
(1.2) urna z prochami znajdująca się na żalniku (1.1)
Wiktionary
Żalnik – miejsce pochówku urn z prochami zmarłych; także funkcjonująca nazwa takiej urny (popielnicy).
Określenie "żalnik" pochodzi od słowa "żal" i określa miejsce pochówku urn z prochami zmarłych. Dotyczy ono cmentarza dla urn z okresu przedchrześcijańskiego.
Wikipedia
(1.1) Cyrulicy, alchemicy i im podobni wykopują na żalnikach trupy, by później wyczyniać z nimi różne ekskrementy.
Wiktionary
przym. żałosny
Wiktionary
Żalno (niem. "Sehlen") – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie tucholskim, w gminie Kęsowo.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (2011) liczyła 945 mieszkańców. Jest największą miejscowością gminy Kęsowo.
Wikipedia
dawniej: wyrażający żal; żałobny; żałosny
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żałego
Wiktionary
rzecz. Żałe n., żalanin m., żalanka ż.
Wiktionary
ruchoma przesłona okna lub drzwi, zbudowana zazwyczaj z poziomych drewnianych, plastikowych lub metalowych listewek
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) osłona przeciwsłoneczna zasłaniająca okno lub drzwi, składająca się z równoległych poziomych lub pionowych listewek, pasów materiału, tworzywa sztucznego lub blachy, regulowanych tak, aby wpuszczać pożądaną ilość światła;
(1.2) metalowa krata zabezpieczająca okno lub drzwi sklepu, zwijana na czas jego otwarcia
Wiktionary
Żaluzja – osłona przeciwsłoneczna przesłaniająca wielopłaszczyznowo otwór budowlany.
Wikipedia
IPA: ʒaˈluzʲja, AS: žaluzʹi ̯a
Wiktionary
przym. żaluzjowy
Wiktionary
przymiotnik od: żaluzja
SJP.pl
niewielka żaluzja
SJP.pl
Żalęcino ( Sallentin) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie stargardzkim, w gminie Dolice, położona 8 km na północny zachód od Dolic (siedziby gminy) i 15 km na południowy wschód od Stargardu (siedziby powiatu).
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.
Wikipedia
1. funkcjonariusz policji wojskowej;
2. w niektórych krajach, np. we Francji, umundurowany funkcjonariusz policji państwowej
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) funkcjonariusz żandarmerii, policji wojskowej
(1.2) funkcjonariusz żandarmerii, francuskiej formacji policyjnej utrzymującej porządek na terenach wiejskich i małych miasteczkach
(1.3) przen. osoba nadmiernie kontrolująca, trzymająca się kurczowo zasad i narzucająca je innym
(1.4) daw. policjant
Wiktionary
(1.1) …w tej chwili stanowczej na wzgórzu (…) zabłysnął bagnet i pokazał się hełm żandarma.
(1.3) Spóźniłem się do pracy dwie minuty i miałem reprymendę od szefa. Straszny z niego żandarm.
Wiktionary
IPA: ˈʒãndarm, AS: žãndarm
Wiktionary
rzecz. żandarmeria ż.
przym. żandarmski
Wiktionary
(1.4) gw. Śląsk Cieszyński szandar
Wiktionary
1. policja wojskowa;
2. policja w niektórych krajach, np. we Francji;
3. budynek będący siedzibą tejże policji
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) policja wojskowa;
(1.2) odrębna formacja policyjna stanowiąca część sił zbrojnych we Francji,Turcji i niektórych innych państwach;
(1.3) oddziały policji państwowej pełniące funkcję służby porządkowej i policji politycznej w XIX i na początku XX w.
(1.4) ciężkozbrojna rycerska gwardia we Francji w XV–XVII w.
(1.5) funkcjonariusze tych policji
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Głównym zadaniem Żandarmerii Wojskowej jest utrzymywanie dyscypliny w szeregach armii.
(1.5) Ponieważ wszedł na teren jednostki wojskowej bez stosownych dokumentów, aresztowała go żandarmeria.
Wiktionary
IPA: ˌʒãndarˈmɛrʲja, AS: žãndarmerʹi ̯a
Wiktionary
rzecz. żandarm mos.
przym. żandarmski
Wiktionary
(1.1) żandarmeria wojskowa, ŻW; daw. Wojskowa Służba Wewnętrzna, WSW; książk. szkarłatne berety
Wiktionary
związany z żandarmem - policjantem wojskowym lub policjantem francuskim
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z osobą lub zawodem żandarma, dotyczący żandarma lub żandarmerii
Wiktionary
rzecz. żandarm mrz., żandarmeria ż.
przym. żandarmeryjny
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
zdrobnienie od: Żaneta (imię żeńskie); Żanetka
SJP.pl
przymiotnik dzierżawczy - należący do Żanety lub z nią związany
SJP.pl
imię żeńskie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) imię|polski|ż.;
Wiktionary
, Żanetta – imię żeńskie pochodzenia francuskiego, spolszczona forma imienia "Jeanette" (zdrobnienia od "Jeanne", pol. Janina lub Joanna).
W styczniu 2024 w rejestrze PESEL, wśród publicznie dostępnych danych, wykazano 27106 kobiet o imieniu Żaneta nadanym jako imię pierwsze oraz 6568 kobiet noszących imię Żaneta jako imię drugie. Dla porównania, najczęściej nadane jako żeńskie imię pierwsze – Anna, nosi 1072616 osób.
Wikipedia
(1.1) Mam na imię Żaneta i pracuję w chorzowskim lunaparku.
Wiktionary
IPA: ʒãˈnɛta, AS: žãneta
Wiktionary
rzecz.
:: zdrobn. Żanetka ż.
Wiktionary
(1.1) zdrobn. Żanetka
Wiktionary
zdrobnienie od: Żaneta (imię żeńskie); Żanecia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) imię|polski|ż. zdrobn. od: Żaneta
Wiktionary
(1.1) Rysiu, proszę, weź Żanetkę na huśtawki.
Wiktionary
rzecz. Żaneta ż.
Wiktionary
imię żeńskie
SJP.pl
roślina z rodziny baldaszkowatych
SJP.pl
Ża
Wikipedia
imię żeńskie
SJP.pl
Żanna – imię żeńskie, powstałe najprawdopodobniej pod wpływem rosyjskim, przez fonetyczne zapisanie francuskiej wersji imienia Joanna, czyli "Jeanne".
Żanna imieniny obchodzi 4 lutego, 30 maja, 17 sierpnia, 27 grudnia.
Wikipedia
przymiotnik dzierżawczy - należący do Żanny lub z nią związany
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) reg. pozn. żytni
Wiktionary
genre;
1. styl gry, twórczości charakterystyczny dla artysty;
2. gatunek twórczości literackiej, muzycznej lub plastycznej o specyficznych cechach;
3. rzeźba lub malarstwo rodzajowe przedstawiające sceny z życia codziennego
SJP.pl
Żanęcin – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie otwockim, w gminie Wiązowna.
Wikipedia
1. rozżarzony węgiel, rozżarzone zwęglone drewno; rzadko: jakaś substancja rozpalona do czerwoności;
2. wysoka temperatura otoczenia; gorąco, upał;
3. gwałtowność, żarliwość uczuć; zapał
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) tlące się, rozgrzane do czerwoności węgle lub drwa
(1.2) bardzo wysoka temperatura
(1.3) gorące powietrze
(1.4) przen. silne emocje, gwałtowne uczucia
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Jedynym źródłem ciepła w starożytnych mieszkaniach był gorący żar w specjalnych misach.
Wiktionary
IPA: ʒar, AS: žar
Wiktionary
rzecz. pożar mrz., żarliwość ż., żarówka ż., żarnik m.
czas. żarzyć się, rozżarzyć, rozżarzać
przym. żarliwy
przysł. żarliwie
Wiktionary
(1.2) gorąco, spiekota, skwar, ukrop, upał
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męski
(1.1) mit. ptak (często paw) ognisty występujący w baśniach rosyjskich; utożsamiany z mitologicznym rarogiem;
Wiktionary
Żar-Ptak (ros. жар-птица "żar-ptica") – ptak ognisty często spotykany także pod nazwą "Cud-Żar-Ptaka" w baśniach rosyjskich. Z wyglądu przypominać miał pawia, którego pióra płonęły żywym ogniem. Zarówno samo zwierzę jak i jego ogniste pióra posiadały szczególną moc magiczną. Część badaczy wywodzi jego pochodzenie od mitycznego sokoła Raroga, występującego w wierzeniach Słowian.
Wikipedia
mieszkaniec Żar (miasta w Polsce); Żarzanin
SJP.pl
mieszkanka Żar (miasta w Polsce); Żarzanka
SJP.pl
wąż z podrodziny grzechotników
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) herp. gad z podrodziny grzechotników
Wiktionary
(1.1) W przeciwieństwie do jaj większości węży, które są otoczone pergaminową osłonką, zarodki żararaki otacza cienka, przezroczysta błona.
Wiktionary
1. potocznie: jedzenie dla zwierząt;
2. pospolicie: jedzenie, posiłek dla ludzi
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żreć.
(1.2) pokarm dla zwierząt
(1.3) posp. jedzenie dla człowieka
forma rzeczownika.
(2.1) Ms., W. lp. od: żart
Wiktionary
(1.1) Był kinderbal, przyszło mnóstwo dzieciaków, a i rodziców też sporo było, no to i żarcie z domu poznikało.
Wiktionary
IPA: ˈʒarʲt͡ɕɛ, AS: žarʹće
Wiktionary
rzecz. żerca mos., żer m., żerowisko n., żarłok m., żarłocznik m., żarłoctwo n., żarło n., żarłacz m., zżarcie n., żarłoczność ż.
czas. pożreć, żreć ndk., zeżreć dk.
przym. żarłoczny, żarłocki
przysł. żarłocznie
Wiktionary
(1.3) żarło
Wiktionary
zdrobnienie od: żart
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od: żart
Wiktionary
(1.1) Wychylała jeden puchar po drugim, jak wódkę a nie wino, łapczywie pożerała łakocie, sypała żarcikami, miłymi słówkami, a przede wszystkim śmiała się, śmiała się z całego serca.
Wiktionary
IPA: ˈʒarʲt͡ɕik, AS: žarʹćik
Wiktionary
rzecz. żart m., żartobliwość ż., żartowniś mos., żartownisia ż., żartowanie n., zażartowanie n.
czas. żartować ndk.
przym. żartobliwy
przysł. żartobliwie
Wiktionary
rubaszny, nieśmieszny żart
SJP.pl
mieszkaniec Żarek (miasta w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żarek
(1.2) mieszkaniec Żarek-Letniska
(1.3) mieszkaniec Żarek Wielkich
Wiktionary
rzecz. Żarki nmos.
:: fż. żarczanka ż.
przym. żarecki
Wiktionary
mieszkanka Żarek (miasta w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żarek
(1.2) mieszkanka Żarek-Letniska
(1.3) mieszkanka Żarek Wielkich
Wiktionary
rzecz. Żarki nmos.
:: fm. żarczanin m.
przym. żarecki
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żarczyc Dużych
Wiktionary
rzecz. żarczyczanin m., żarczyczanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żarczyc Dużych
Wiktionary
rzecz.
:: fż. żarczyczanka ż.
przym. żarczycki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żarczyc Dużych
Wiktionary
rzecz.
:: fm. żarczyczanin m.
przym. żarczycki
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żardenik
Wiktionary
rzecz. Żardeniki nmos., żardeniczanin m., żardeniczanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żardenik
Wiktionary
rzecz. Żardeniki nmos.
:: fż. żardeniczanka ż.
przym. żardenicki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żardenik
Wiktionary
rzecz. Żardeniki nmos.
:: fm. żardeniczanin m.
przym. żardenicki
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
stojąca półka lub rodzaj stoliczka z wgłębieniem na kwiaty doniczkowe; żardyniera
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) ogrod. rodzaj stolika lub stojąca półka z wgłębieniem na kwiaty doniczkowe
Wiktionary
Żardiniera (fr. "jardinière") – półka lub wydłużony stolik z zagłębionym blatem przeznaczone na rośliny doniczkowe, popularna we Francji od 2. połowy XVIII wieku do połowy XX wieku.
Wikipedia
(1.1) Upajający zapach hiacyntów białych rozchodził się z przecudnej żardiniery, drążonej w marmurze złotawym.
Wiktionary
(1.1) żardyniera
Wiktionary
mała żardiniera (żardyniera); żardynierka
SJP.pl
stojąca półka lub rodzaj stoliczka z wgłębieniem na kwiaty doniczkowe; żardiniera
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) rzad. zob. żardiniera.
Wiktionary
mała żardyniera (żardiniera); żardinierka
SJP.pl
→ Żarki
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żarek
(1.2) dotyczący Żarek-Letniska
(1.3) dotyczący Żarek Wielkich
Wiktionary
rzecz. Żarki nmos., żarczanin m., żarczanka ż.
Wiktionary
1. żarek rubinowy - gatunek małego ptaka z rodziny tyrankowatych;
2. czerwończyk żarek - gatunek motyla z rodziny modraszkowatych
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
zdrobnienie od: żarło
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) posp. zdrobn. od żarło
Wiktionary
(1.1) Wszystko ma pod nos podstawione: żarełko, ciepełko, jak pracuje, to stać go na papierosy, owoce i kiełbasę.
(1.1) Po paru kwadransach miałem dość ptasiego żarełka. Twarde łuski drapały mnie w gardło, a w język szczypały roślinne kwasy.
Wiktionary
rzecz. żarło n.
czas. żreć ndk.
Wiktionary
(1.1) jedzonko
Wiktionary
skrót od: żargon, żargonowy
SJP.pl
skrót w funkcji rzeczownika
(1.1) = kult. żargon
skrót w funkcji przymiotnika
(2.1) = żargonowy
skrót w funkcji przysłówka
(3.1) = żargonowo
Wiktionary
rzecz. żargon mrz., żargonizm mrz., żargonowość ż.
przym. żargonowy
przysł. żargonowo
Wiktionary
w językoznawstwie: język jakiejś grupy społecznej (środowiskowej, zawodowej, ale nie terytorialnej), różniący się od języka ogólnego (narodowego) zasobem słów, wyrażeń i wymową; slang, argot, gwara, wiech, język specjalistyczny (środowiskowy, zawodowy)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) jęz. kult. zespół jednostek językowych właściwych dla wyodrębnionej grupy społecznej lub zawodowej;
(1.2) jęz. kult. specyficzne nazewnictwo powiązane z pewnym obszarem działalności (np. dyscypliną naukową), trudno zrozumiałe dla osób z zewnątrz, niekiedy przeciwstawiane terminologii oficjalnej;
(1.3) przest. jęz. jidysz
Wiktionary
Żargon (od jargon) – środowiskowa odmiana języka właściwa dla danej grupy społecznej lub zawodowej. W wąskim znaczeniu żargon to specyficzne nazewnictwo związane z pewnym obszarem działalności (np. dyscypliną naukową), trudno zrozumiałe dla osób z zewnątrz. W niektórych ujęciach żargon jest przeciwstawiany terminologii oficjalnej.
Wikipedia
IPA: ˈʒarɡɔ̃n, AS: žargõn
Wiktionary
rzecz. żargonowość ż.
przym. żargonowy
przysł. żargonowo
skr. żarg.
Wiktionary
(1.1) slang, argot
Wiktionary
wyraz lub wyrażenie typowe dla żargonu, czyli środowiskowej odmiany języka wykształconej przez jakąś grupę społeczną dla podkreślenia własnej odrębności
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) jęz. wyraz, zwrot, forma gramatyczna zaczerpnięte z żargonu
Wiktionary
rzecz. żargon mrz., żargonowość ż.
przym. żargonowy
przysł. żargonowo
skr. żarg.
Wiktionary
przysłówek sposobu
(1.1) jęz. z naleciałościami środowiskowymi w mowie i pisaniu
Wiktionary
rzecz. żargon mrz., żargonizm mrz., żargonowość ż.
przym. żargonowy
skr. żarg.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) jęz. środowiskowe naleciałości w mowie i pisaniu
Wiktionary
(1.1) Należy także wystrzegać się nadmiernej żargonowości specjalistycznej.
Wiktionary
rzecz. żargon mrz., żargonizm mrz.
przym. żargonowy
przysł. żargonowo
skr. żarg.
Wiktionary
przymiotnik od: żargon
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący żargonu, związany z żargonem, wyrażony żargonem
Wiktionary
IPA: ˌʒarɡɔ̃ˈnɔvɨ, AS: žargõnovy
Wiktionary
rzecz. żargonowość ż., żargonizm mrz., żargon
skr. żarg.
przysł. żargonowo
Wiktionary
1. żarek rubinowy - gatunek małego ptaka z rodziny tyrankowatych;
2. czerwończyk żarek - gatunek motyla z rodziny modraszkowatych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Polsce;
Wiktionary
Żarki – miasto w Polsce położone w województwie śląskim, w powiecie myszkowskim, siedziba władz gminy miejsko-wiejskiej Żarki.
W 1595 roku miasto położone w powiecie lelowskim województwa krakowskiego było własnością Aleksandra Myszkowskiego.
Wikipedia
(1.1) Wynikiem uczestnictwa mieszkańców w powstaniu listopadowym i styczniowym były represje nałożone przez zaborców i pozbawienie Żarek praw miejskich.
Wiktionary
IPA: ˈʒarʲci, AS: žarʹḱi
Wiktionary
rzecz. żarczanin m., żarczanka ż.
przym. żarecki
Wiktionary
rodzaj drzew z rodziny bobowatych; Hymenaea
SJP.pl
Żarkowo (kaszb. "Żôrkòwò" lub też "Żarkòwò", Sorkow) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Dębnica Kaszubska. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.
Wikipedia
gatunek chrząszcza z rodziny kusakowatych
SJP.pl
przysłówek
(1.1) z wielkim zapałem
Wiktionary
rzecz. żar m., żarliwość ż.
przym. żarliwy
czas. rozżarzać
Wiktionary
człowiek żarliwy, oddający się czemuś z wielkim zapałem; zapaleniec
SJP.pl
stopień wyższy od przysłówka: żarliwie
SJP.pl
ogromny zapał; entuzjazm
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha tego, kto jest żarliwy
Wiktionary
IPA: ʒarˈlʲivɔɕt͡ɕ, AS: žarlʹivość
Wiktionary
przym. żarliwy
przysł. żarliwie
rzecz. żar m.
czas. rozżarzać
Wiktionary
(1.1) gorliwość, zelotyzm, fanatyzm, namiętność
Wiktionary
stopień wyższy od przymiotnika: żarliwy; bardziej żarliwy
SJP.pl
1. odznaczający się gorliwością, zapałem, poświęcający się czemuś z całym przekonaniem, z oddaniem;
2. świadczący o czyimś zapale, gorliwości
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) cechujący się dużym zapałem, oddaniem
Wiktionary
(1.1) Wasza Eminencja sam raczyłeś opowiadać, że konterfekt Madonny Gregoriańskiej jest owocem żarliwej modlitwy.
(1.1) Nie należy być ani nadto ufnym, ani zbyt banalnym, ani zbyt żarliwym.
Wiktionary
IPA: ʒarˈlʲivɨ, AS: žarlʹivy
Wiktionary
rzecz. żarliwość ż., żar mrz.
przysł. żarliwie
czas. rozżarzać
Wiktionary
(1.1) gorliwy, mocny, oddany, entuzjastyczny, gorący, namiętny, płomienny, zapalony, zaciekły, fanatyczny, zagorzały
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) środ. uczn. zapalniczka
Wiktionary
IPA: ˌʒarmaˈʃɨ̃na, AS: žarmašỹna
Wiktionary
1. dawne prymitywne urządzenie do ręcznego mielenia zboża składające się z dwóch płaskich kamieni mających kształt koła; żarno;
2. przenośnie: następowanie po sobie jakichś zmian
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) hist. etn. urządzenie do ręcznego mielenia zboża, złożone z dwóch kamieni, jednego nad drugim, z których górny jest ruchomy względem dolnego; ; Gloger.
forma przymiotnika.
(2.1) ż. lp. od: żarny
Wiktionary
Żarna – urządzenie do ręcznego mielenia zboża, złożone z dwóch kamieni, jednego nad drugim, z których górny jest ruchomy względem dolnego.
Wikipedia
IPA: ˈʒarna, AS: žarna
Wiktionary
przym. żarnowy
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
1. część promiennika służąca do wysyłania promieniowania cieplnego;
2. element żarówki wykonany z drutu lub włókna węglowego doprowadzany do żarzenia się wskutek przepływu prądu elektrycznego
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) elektr. drucik w żarówce emitujący światło
Wiktionary
Żarnik (włókno żarowe) – cienki drut z wolframu (metal o wysokiej temperaturze topnienia) znajdujący się w bańce żarówki.
W wyniku przepływu przezeń prądu elektrycznego żarnik rozgrzewa się, co powoduje emisję światła (żarzy się – stąd jego nazwa). Żarnik jest połączony ze stopką żarówki i gwintem za pośrednictwem grubych drutów, stanowiących jego podparcie i dostarczających do niego prąd. W miarę potrzeby bywa też dodatkowo podparty cienkimi drucikami.
Wikipedia
(1.1) Podane temperatury pracy żarnika odnoszą się do standardowych lamp, dla których przewidziano średni czas pracy 1000 godzin.
Wiktionary
rzecz. żar mrz., żarówka ż.
przym. żarowy
Wiktionary
przymiotnik od: żarnik
SJP.pl
dawne prymitywne urządzenie do ręcznego mielenia zboża składające się z dwóch płaskich kamieni mających kształt koła; żarna
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) kamień młyński
Wiktionary
mieszkaniec Żarnowca (wsi w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żarnowca
Wiktionary
rzecz. Żarnowiec m.
:: fż. żarnowczanka ż.
przym. żarnowiecki
Wiktionary
mieszkanka Żarnowca (wsi w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żarnowca
Wiktionary
rzecz. Żarnowiec m.
:: fm. żarnowczanin m.
przym. żarnowiecki
Wiktionary
mieszkaniec Żarnowa (miasta lub wsi w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec miejscowości Żarnów
(1.2) mieszkaniec miejscowości Żarnowo
(1.3) mieszkaniec miejscowości Żarnowa
Wiktionary
rzecz. Żarnów m., Żarnowo n., Żarnowa ż.
:: fż. żarnowianka ż.
przym. żarnowski
Wiktionary
mieszkanka Żarnowa (miasta lub wsi w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka miejscowości Żarnów
(1.2) mieszkanka miejscowości Żarnowo
(1.3) mieszkanka miejscowości Żarnowa
Wiktionary
rzecz. Żarnów m., Żarnowo n., Żarnowa ż.
:: fm. żarnowianin m.
przym. żarnowski
Wiktionary
roślina z rodziny bobowatych
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik od: Żarnowiec
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żarnowca
Wiktionary
rzecz. Żarnowiec m., żarnowczanin m., żarnowczanka ż.
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik od: Żarnów
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący miejscowości Żarnów
(1.2) dotyczący miejscowości Żarnowo
(1.3) dotyczący miejscowości Żarnowa
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. Żarnów m., Żarnowo n., Żarnowa ż., żarnowianin m., żarnowianka ż.
Wiktionary
przymiotnik od: żarna (np. młyn żarnowy, śrutownik żarnowy)
SJP.pl
dawniej: pełen żaru, gorący, upalny
SJP.pl
1. miasto w Polsce;
2. wieś w Polsce
SJP.pl
Żarnów – miasto w Polsce położone w województwie łódzkim, w powiecie opoczyńskim, siedziba miejsko-wiejskiej gminy Żarnów oraz rzymskokatolickiej parafii św. Mikołaja w Żarnowie. Przez Żarnów przebiega droga krajowa nr 74
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żarnówki
Wiktionary
rzecz. Żarnówka ż.
:: fż. żarnówczanka ż.
przym. żarnówecki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żarnówki
Wiktionary
rzecz. Żarnówka ż.
:: fm. żarnówczanin m.
przym. żarnówecki
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żarnówki
Wiktionary
rzecz. Żarnówka ż., żarnówczanin m., żarnówczanka ż.
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
dawniej: przyrząd do mierzenia wysokich temperatur; pyrometr, ogniomierz
SJP.pl
odporność na wysokie temperatury
SJP.pl
Żaroodporność – zdolność materiału do przeciwstawienia się korozji gazowej w podwyższonych temperaturach. W celu zwiększenia żaroodporności stali stosuje się dodatki stopowe takie jak chrom, krzem i aluminium.
Żaroodporność stali uzyskuje się przez utworzenie na jej powierzchni zwartej i dobrze przylegającej warstwy tlenków #PATRZ, #PATRZ, #PATRZ utrudniających dyfuzję tlenu do metalu i zabezpieczających przed dalszym niszczeniem.
Wikipedia
odporny na działanie wysokich temperatur; ogniotrwały, ognioodporny, przeciwogniowy
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) odporny na działanie wysokich temperatur; wykonany z materiału odpornego na działanie wysokich temperatur
Wiktionary
(1.1) Tworzywa żaroodporne są na ogół znacznie droższe niż te zwyczajne.
Wiktionary
rzecz. żaroodporność ż.
Wiktionary
dawniej: zażartość, żarliwość
SJP.pl
czasownik nieprzechodni niedokonany
(1.1) daw. reg-pl|Kujawy. ubolewać, rozpaczać, czuć żal
Wiktionary
(1.1) O, była to straszliwa dla czułego syna nowina! Wyrzekał, żarotował, lamentował, że aż się samemu gospodarstwu żałośliwie zrobiło.
Wiktionary
rzecz. żarota ż.
Wiktionary
mieszkaniec Żarowa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żarowa
Wiktionary
rzecz. Żarów m.
:: fż. żarowianka ż.
przym. żarowski
Wiktionary
mieszkanka Żarowa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żarowa
Wiktionary
rzecz. Żarów m.
:: fm. żarowianin m.
przym. żarowski
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
→ Żarów
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żarowa
Wiktionary
Żarowski – polski herb szlachecki z nobilitacji. Według Szymona Konarskiego być może odmiana herbu Leliwa.
Wikipedia
rzecz. Żarów m., żarowianin m., żarowianka ż.
Wiktionary
przymiotnik od: żar
SJP.pl
zdolność metali i stopów do przenoszenia obciążeń w wysokiej temperaturze, połączona z odpornością na zmiany temperatury
SJP.pl
Żarowytrzymałość – odporność stopu na odkształcenia, zdolność metali i stopów do przenoszenia krótko- lub długotrwałych obciążeń (stałych lub zmiennych) w wysokiej temperaturze, połączona z odpornością na wielokrotne zmiany temperatury i niekiedy z żaroodpornością.
Wikipedia
przymiotnik od: Żary
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żar (w Krakowskiem, Zamojskiem, Zielonogórskiem)
(1.2) dotyczący Żarów (w Piotrkowskiem)
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
IPA: ˈʒarsʲci, AS: žarsʹḱi
Wiktionary
rzecz. Żary nmos., żarzanin mos., żarzanka ż.
Wiktionary
figiel, kawał, dowcip
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) coś, co zostało powiedziane lub zrobione dla rozrywki, tak, aby kogoś rozśmieszyć
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) (…) To tylko flirt, niewinny żart — A to wypada, Bo dobry żart jest tynfa wart.
Wiktionary
IPA: ʒart, AS: žart
Wiktionary
rzecz. żartowniś mos., żartownisia ż., żartowanie n.
:: zdrobn. żarcik mrz.
czas. żartować ndk.
przym. żartobliwy
przysł. żartobliwie
Wiktionary
(1.1) dowcip, kawał, figiel
Wiktionary
skrót od: żartobliwy, żartobliwie (czytany jako cały, odmienny wyraz)
SJP.pl
skrót
(1.1) = żartobliwy, żartobliwie
Wiktionary
IPA: ʒart, AS: žart
Wiktionary
(1.1) żartobliwy, żartobliwie
Wiktionary
figiel, kawał, dowcip
SJP.pl
dawniej, dziś regionalnie: pełen energii, wigoru; żywy
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) przest. szybki, energiczny, pełen życia i wigoru
(1.2) przest. bystry
(1.3) przest. porywczy
Wiktionary
IPA: ˈʒartʲci, AS: žartʹḱi
Wiktionary
przysł. żartko
Wiktionary
przysłówek
(1.1) humorystycznie, nie na serio, z przymrużeniem oka
Wiktionary
(1.1) O przygodach i flirtach opowiadał przecież żartobliwie, z ironią, kpiną, cynizmem, przechwalając się przed siostrą i ojcem swymi podbojami.
Wiktionary
IPA: ˌʒartɔˈblʲivʲjɛ, AS: žartoblʹivʹi ̯e
Wiktionary
rzecz. żart m., żarcik m., żartobliwość ż., żartowniś m., żartownisia ż., żartowanie n., zażartowanie n.
czas. żartować ndk., zażartować dk.
przym. żartobliwy
Wiktionary
(1.1) zabawnie, skr. żart.
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: żartobliwie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha tego, co jest żartobliwe; cecha tego, kto jest żartobliwy
Wiktionary
rzecz. żart m., żarcik m., żartowniś m., żartownisia ż., żartowanie n., zażartowanie n.
czas. żartować ndk., zażartować dk.
przym. żartobliwy
przysł. żartobliwie
Wiktionary
wesoły, śmieszny
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) często żartujący
(1.2) mający znamiona żartu
Wiktionary
(1.1) Zwykle wesoły, żartobliwy, serdeczny ze mną nawet do przesady, Campìlli był dzisiaj wyraźnie nieswój.
Wiktionary
IPA: ˌʒartɔˈblʲivɨ, AS: žartoblʹivy
Wiktionary
rzecz. żart m., żarcik m., żartobliwość ż., żartowniś mos., żartownisia ż., żartowanie n., zażartowanie n.
czas. żartować ndk., zażartować dk.
przysł. żartobliwie
Wiktionary
(1.2) skr. żart.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) mówienie żartów, wypowiadanie się w sposób żartobliwy
Wiktionary
IPA: ˌʒartɔˈvãɲɛ, AS: žartovãńe
Wiktionary
rzecz. zażartowanie n., żart m., żarcik m., żartobliwość ż., żartowniś m., żartownisia ż.
czas. żartować ndk., zażartować dk.
przym. żartobliwy
przysł. żartobliwie
Wiktionary
czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zażartować)
(1.1) mówić coś śmiesznego; mówić żart, aby kogoś rozśmieszyć
Wiktionary
IPA: ʒarˈtɔvat͡ɕ, AS: žartovać
Wiktionary
rzecz. żart m., żarcik m., żartowniś m., żartownisia ż., żartowanie n., zażartowanie n., żartobliwość ż.
przysł. żartobliwie
przym. żartobliwy
Wiktionary
(1.1) droczyć się, dowcipkować
Wiktionary
kobieta lubiąca dowcipkować, robić żarty, kawały; dowcipnisia, kawalarka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) forma żeńska od: żartowniś
Wiktionary
(1.1) Ale z ciebie żartownisia, dawno się tak nie uśmialiśmy.
Wiktionary
IPA: ˌʒartɔvʲˈɲiɕa, AS: žartovʹńiśa
Wiktionary
rzecz. żart m., żarcik m., żartobliwość ż., żartowanie n., zażartowanie n.
:: fm. żartowniś m.
czas. żartować ndk., zażartować dk.
przym. żartobliwy
przysł. żartobliwie
Wiktionary
mężczyzna lubiący dowcipkować, robić żarty, kawały; dowcipniś, kawalarz
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) ktoś lubiący żartować
Wiktionary
(1.1) Nastoletni żartowniś, który zadzwonił na policję z informacją o bombie w szkole, został zatrzymany.
Wiktionary
IPA: ʒarˈtɔvʲɲiɕ, AS: žartovʹńiś
Wiktionary
rzecz. żart mrz., żarcik m., żartobliwość ż., żartowanie n., zażartowanie n.
:: fż. żartownisia ż.,
czas. żartować ndk., zażartować dk.
przym. żartobliwy
przysł. żartobliwie
Wiktionary
(1.1) dowcipas, dowcipniś, figlarz, filut, kawalarz, sowizdrzał, wesołek, zbytnik, zgrywus, jajcarz, jajarz
Wiktionary
potocznie: jedzący ponad miarę, żarłoczny
SJP.pl
Żarty (ros. Шутки) – radziecki krótkometrażowy film animowany z 1963 roku w reżyserii Lwa Atamanowa. Przedstawia dwie bajki Władimira Sutiejewa "Kogucik i kaczorek" (znana pod alternatywnym tytułem "Kurczaczek i kaczorek") oraz "O trzech kotkach".
Wikipedia
1. rozżarzony węgiel, rozżarzone zwęglone drewno; rzadko: jakaś substancja rozpalona do czerwoności;
2. wysoka temperatura otoczenia; gorąco, upał;
3. gwałtowność, żarliwość uczuć; zapał
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Polsce;
Wiktionary
Żary ( Sara, Sarove; Sorau; Žarow) – miasto, będące jednocześnie gminą miejską i siedzibą gminy wiejskiej Żary, zlokalizowane w zachodniej Polsce, w województwie lubuskim, na południowym skraju Wału Trzebnickiego; siedziba powiatu żarskiego.
Według danych GUS na 2021 Żary liczyły 36 004 mieszkańców (największe miasto w polskiej części Łużyc – zwane „stolicą polskich” lub „Wschodnich Łużyc” – i 4. pod względem ludności w województwie).
Wikipedia
(1.1) Żary są największym miastem w polskiej części Łużyc.
Wiktionary
IPA: ˈʒarɨ, AS: žary
Wiktionary
rzecz. żarzanin mos., żarzanka ż.
przym. żarski
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
mieszkaniec Żar (miasta w Polsce); Żaranin
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żar (w Krakowskiem, Zamojskiem, Zielonogórskiem)
(1.2) mieszkaniec Żarów (w Piotrkowskiem)
Wiktionary
IPA: ʒaˈʒãɲĩn, AS: žažãńĩn
Wiktionary
rzecz. Żary nmos.
:: fż. żarzanka ż.
przym. żarski
Wiktionary
mieszkanka Żar (miasta w Polsce); Żaranka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żar (w Krakowskiem, Zamojskiem, Zielonogórskiem)
(1.2) mieszkanka Żarów (w Piotrkowskiem)
Wiktionary
IPA: ʒaˈʒãŋka, AS: žažãŋka
Wiktionary
rzecz. Żary nmos.
:: fm. żarzanin mos.
przym. żarski
Wiktionary
1. pomieszczenie do wyżarzania wyrobów metalowych; wyżarzalnia;
2. dawniej: przenośny piecyk; żarzelnik, fajerka
SJP.pl
dawniej: przenośny piecyk; żarzelnia, fajerka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żarzyć.
Wiktionary
Żarzenie – emitowanie światła przez rozgrzane ciała. Minimalna temperatura, w której dane ciało zaczyna się żarzyć, zależy od zdolności emisyjnej tego ciała.
Żarzenie może być wywołane na skutek wzrostu temperatury poprzez:
Wikipedia
czas. żarzyć ndk.
Wiktionary
przymiotnik od: żarzenie
SJP.pl
zarzyczka;
1. rodzaj roślin z rodziny pierwiosnkowatych;
2. żarzyczka górska - gatunek byliny z rodziny pierwiosnkowatych, w Polsce pod ochroną
SJP.pl
1. rozpalać coś, zwykle metal, do czerwoności;
2. żarzyć się:
a) palić się słabo, bez płomienia; tlić się;
b) odbijać się od tła jaskrawą, czerwoną barwą;
c) zwykle o metalu: rozpalać się do czerwoności
SJP.pl
1. rozżarzony węgiel, rozżarzone zwęglone drewno; rzadko: jakaś substancja rozpalona do czerwoności;
2. wysoka temperatura otoczenia; gorąco, upał;
3. gwałtowność, żarliwość uczuć; zapał
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Polsce;
Wiktionary
Żarów ( Saarau) – miasto w województwie dolnośląskim, w powiecie świdnickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Żarów.
Do 1954 roku Żarów był wsią i siedzibą gminy Żarów, w tymże roku zniesiono gminę i utworzono gromady Żarów obejmującą wieś i Żarów, nie obejmującą wieś. Następnie pierwszą gromadę przekształcono w miasto.
Wikipedia
IPA: ˈʒaruf, AS: žaruf
Wiktionary
przym. żarowski
rzecz. żarowianin mos., żarowianka ż.
Wiktionary
1. zgrubienie od: żarówka;
2. intensywny, jaskrawy kolor a także przedmiot lub ubranie w tym kolorze;
3. wyjątkowy upał, skwar;
4. łysa głowa; pała
SJP.pl
zdrobnienie od: żarówka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od: żarówka
(1.2) pot. mała żarówka, np. do latarki
Wiktionary
IPA: ˌʒaruˈvɛt͡ʃka, AS: žaruvečka
Wiktionary
rzecz. żarówka ż.
przym. żarówkowy
Wiktionary
potocznie: jaskrawy, żarzący się
SJP.pl
hermetycznie zamknięta szklana bańka, kulistego kształtu, w której umieszczony jest drucik rozżarzający się pod wpływem prądu elektrycznego i dający światło
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) elektr. elektryczne źródło światła, w którym elementem świecącym jest rozżarzony przewód;
(1.2) pot. elektryczne źródło światła, które przypomina żarówkę (1.1), bez względu na element świecący.
(1.3) slang. tuleja z butelki służąca do palenia marihuany
Wiktionary
Zobacz też: Żarówka (ujednoznacznienie).
Żarówka, lampa żarowa – elektryczne źródło światła, w którym ciałem świecącym jest silnie rozgrzane przepływem prądu włókno wykonane z trudno topliwego materiału (pierwotnie grafit, obecnie wolfram). Drut wolframowy jest umieszczony w szklanej bańce wypełnionej mieszaniną gazów szlachetnych (np. argon z 10-procentową domieszką azotu) lub próżnią. Włókno osiąga temperaturę 2500–3000 K. Pierwsze lampy żarowe konstruowano w połowie XIX w.
Wikipedia
(1.1-2) Podczas wymieniania przepalonej żarówki woźna spadła z drabiny.
(1.1-2) Patrz, żarówka w lampie nie świeci!
Wiktionary
IPA: ʒaˈrufka, AS: žarufka
Wiktionary
rzecz. żar mrz., żarnik mrz.
:: zdrobn. żaróweczka ż.
przym. żarówkowy, żarówiasty
Wiktionary
przymiotnik od: żarówka
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z żarówką, dotyczący żarówki
Wiktionary
rzecz. żaróweczka ż., żarówka ż.
Wiktionary
ogólna nazwa każdej ryby należącej do żarłaczy, grupy drapieżnych ryb morskich z rzędu rekinów; także część nazwy ryb należących do tej grupy, m.in. żarłacz ludojad, żarłacz błękitny, żarłacz tygrysi
SJP.pl
rząd drapieżnych ryb morskich z podgromady spodoustych, obejmujący ponad 260 gatunków
SJP.pl
Żarłaczokształtne (Carcharhiniformes) – rząd drapieżnych ryb chrzęstnoszkieletowych (Chondrichthyes), znacznie zróżnicowanych morfologicznie. Zamieszkują ciepłe wody morskie i oceaniczne. Do żarłaczokształtnych zalicza się ponad 260 gatunków opisanych naukowo. Niektóre gatunki są niebezpieczne dla człowieka. W zapisie kopalnym są znane od późnej jury.
Wikipedia
o cechach żarłaczokształtnych (rząd ryb)
SJP.pl
rodzina drapieżnych ryb chrzęstnoszkieletowych
SJP.pl
Żarłaczowate (Carcharhinidae) – rodzina dużych, drapieżnych ryb chrzęstnoszkieletowych (rekinów) zaliczana do rzędu żarłaczokształtnych (Carcharhiniformes). Niektóre gatunki są niebezpieczne dla człowieka.
Wikipedia
o cechach żarłaczowatych (rodzina ryb)
SJP.pl
potocznie: pogardliwe określenie pożywienia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) posp. jedzenie
forma czasownika.
(2.1) 3. os. n. lp. przesz. od żreć
Wiktionary
(1.1) Trzepnie drzwiczkami lodówki, bo szuka żarła. Wtedy stary go obsobacza, że im pasztetówkę i podgardlankę wyżera.
Wiktionary
rzecz.
:: zdrobn. żarełko n.
czas. zeżreć, żreć ndk.
przym. żarłoczny
Wiktionary
(1.1) jedzenie, pokarm, pożywienie, żarcie
Wiktionary
przysłówek
(1.1) w sposób żarłoczny
Wiktionary
rzecz. żarłoczność ż., żarłok m., żarcie n.
przym. żarłoczny
czas. zeżreć, żreć
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: żarłocznie
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: żarłoczny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha tego, co żarłoczne; cecha tych, którzy są żarłoczni
Wiktionary
rzecz. żarłacz m., żarłok m., żarłocznik m., żarłoctwo n., żarło n., żarcie n., zżarcie n.
czas. żreć ndk., zeżreć dk.
przym. żarłoczny, żarłocki
przysł. żarłocznie
Wiktionary
(1.1) łakomstwo, łapczywość
Wiktionary
odznaczający się ogromnym apetytem; objadający się
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) odznaczający się ogromnym apetytem
(1.2) przen. intensywny, wyrażający pożądanie, pragnienie
Wiktionary
IPA: ʒarˈwɔt͡ʃnɨ, AS: žaru̯očny
Wiktionary
rzecz. żer mrz., żerowisko n., żarłoczność ż., żarłok mos., żarłocznik mos., żarłoctwo n., żarło n., żarłacz mzw., żarcie n., żerowanie n., zżarcie n., zżeranie n.
czas. żreć ndk., zeżreć dk., zżerać ndk.
przym. żarłocki
przysł. żarłocznie
Wiktionary
(1.1) łakomy, łapczywy, łasy; rzad. żarłocki
Wiktionary
osoba objadająca się, jedząca dużo i łapczywie; obżartuch, obżarciuch
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) pot. osoba, która je dużo i często łapczywie
Wiktionary
(1.1) Jestem okropnym żarłokiem, mógłbym cały dzień coś wcinać.
Wiktionary
IPA: ˈʒarwɔk, AS: žaru̯ok
Wiktionary
rzecz. żer m., żerowisko n., żarłocznik m., żarłoctwo n., żarło n., żarłacz m., żarcie n., zżarcie n., żarłoczność ż.
czas. żreć ndk., zeżreć dk.
przym. żarłoczny, żarłocki
przysł. żarłocznie
Wiktionary
(1.1) łakomczuch, obżartuch; rzad. żarłocznik; reg. śl. żyrok
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z Żaszkowem, dotyczący Żaszkowa
Wiktionary
rzecz. Żaszków mrz.
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) odnoszący się do czeskiego miasta Žatec, związany z Žatcem
Wiktionary
(1.1) Tradycja i sława żateckiego chmielu i browarnictwa towarzyszy temu obszarowi już od XIII wieku.
Wiktionary
1. uczucie smutku, osamotnienia po śmierci kogoś bliskiego;
2. okres po śmierci kogoś bliskiego;
3. określony zwyczajowo strój noszony jako oznaka żalu po śmierci kogoś bliskiego
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) smutek, rozpacz po śmierci bliskiej osoby
(1.2) okres po śmierci bliskiej osoby, w którym zwyczajowo nosi się odpowiedni strój oraz nie uczestniczy w zabawach towarzyskich
(1.5) stpol. skarga, zażalenie, oskarżenie
Wiktionary
Żałoba – tradycyjne uzewnętrznione odzwierciedlenie stanu wewnętrznego jednostki, państwa, kultury, społeczności w reakcji na śmierć osoby ważnej w danym środowisku (rodzina, kraj, miasteczko, plemię). Żałoba a przeżywanie straty to dwa różne pojęcia, gdyż przeżywanie straty zachodzi wewnątrz. Jest to reakcja całego naszego „ja” na stratę.
Wikipedia
(1.2) Nie poszłam na wesele, bo byłam w żałobie.
(1.3) Po śmierci męża przez rok nosiła żałobę.
(1.5) Mimo parokrotnie składanej żałoby, błagania jego nigdy nie doszły do wojewody.
Wiktionary
IPA: ʒaˈwɔba, AS: žau̯oba
Wiktionary
rzecz. żałobność ż., żal, żałobnik m.
przym. żałobny, żałosny
przysł. żałobnie
Wiktionary
(1.3) krepa
Wiktionary
1. kobieta uczestnicząca w uroczystościach żałobnych i pogrzebie;
2. papuga australijska z podrodziny kakadu
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. uczestniczka pogrzebu, uroczystości żałobnych;
2. słodkowodna ryba akwariowa z rodziny kąsaczowatych; czarna tetra
SJP.pl
przysłówek
(1.1) smutno jakby po czyjejś śmierci
Wiktionary
(1.1) Mysz leżała bez drgnienia wśród pięknej porcelany i apetycznych kawałków tortu orzechowego, a żonkile w kobaltowym wazonie skłaniały nad nią żałobnie swe anemiczne główki.
Wiktionary
rzecz. żałobność ż., żałoba ż.
przym. żałobny
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: żałobnie
SJP.pl
1. osoba w żałobie;
2. uczestnik pogrzebu, uroczystości żałobnych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) uczestnik pogrzebu
(1.2) zaw. pracownik zakładu pogrzebowego
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(2.1) ornit. ptak z podrodziny żałobników (nazwa systematyczna|Tachyphoninae|Bonaparte|ref=tak.)
Wiktionary
rzecz. żałoba ż., żal mrz., żałobnica ż., żałobnice lm nm., żałobniczka ż., żałobniki lm nm., żałobność ż.
przym. żałobny
wykrz. żal
Wiktionary
(1.1) reg. śl. pogrzebnik
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest żałobne
Wiktionary
rzecz. żałoba ż., żałobnik m., żałobniczka ż.
przym. żałobny
przysł. żałobnie
Wiktionary
związany z żałobą, np. strój
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) wyrażający żal po śmierci bliskiej osoby
(1.2) związany z uroczystościami pogrzebowymi, z oddawaniem czci zmarłemu
(1.3) będący oznaką żałoby
(1.4) przen. posępny, pełen smutku
Wiktionary
(1.2) Orkiestra zagrała marsz żałobny.
Wiktionary
IPA: ʒaˈwɔbnɨ, AS: žau̯obny
Wiktionary
przysł. żałobnie
rzecz. żałoba ż., żałobnik m., żal m., żałobność ż.
przym. żałosny
Wiktionary
(1.1) funeralny, elegijny
(1.2) funeralny, pogrzebowy
(1.4) cmentarny, grobowy, karawaniarski, pogrzebowy, elegijny
Wiktionary
forma przymiotnika.
(1.1) M., B., W. n. lp.; M., B., W. nmos. lm. od: żałosny
wykrzyknik
(2.1) pot. iron. gdy chcemy zaakcentować błahość lub niedorzeczność czyichś dylematów
(2.2) pot. iron. gdy chcemy zadrwić z czyjejś wypowiedzi (nawet, gdy ta wypowiedź nie wyraża czyichś dylematów)
Wiktionary
uczucie politowania, litości lub zażenowania
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest żałosne; cecha tych, którzy są żałośni
Wiktionary
przym. żałosny
przysł. żałośnie
Wiktionary
1. wyrażający żal;
2. wzbudzający politowanie;
3. wywołujący niechęć, niesmak
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) wzbudzający politowanie lub pogardę
(1.2) wyrażający żal, smutek
(1.3) przykry, budzący niechęć, niesmak, odrazę
Wiktionary
(1.1) To przedstawienie było żałosne, w ogóle mi się nie podobało.
(1.2) Raz po raz z izby dolatywało jej żałosne westchnienie.
(1.3) Obudził ją żałosny dźwięk wiertarki.
(1.3) Widok zniszczonych po powodzi domów był niezwykle żałosny.
Wiktionary
IPA: ʒaˈwɔsnɨ, AS: žau̯osny
Wiktionary
rzecz. żałosność ż., żal mrz., żalnica ż., żalnik mrz., żale nmos., żałoba ż., żałość ż.
przym. półżałosny, żałośliwy, rozżalony, żałobny
przysł. żałośnie
wykrz. żal
Wiktionary
(1.1) beznadziejny, chałowy, denny, do bani, do chrzanu, do kitu, do luftu, do niczego, dziadowski, kiepski, kijowy, kulawy, lichy, lipny, marny, mierny, mizerny, nędzny, niedobry, nieklawy, nijaki, niżej wszelkiej krytyki, obciachowy, od siedmiu boleści, okropny, pod zdechłym psem, podły, poniżej wszelkiej krytyki, słaby, syfiasty, tragiczny, zakichany, zasmarkany
(1.2) boleściwy, chmurny, grobowy, karawaniarski, melancholijny, nieszczęśliwy, niewesoły, osępiały, pełen boleści, pełen smutku, pełen żałości, pochmurny, pogrzebowy, ponury, posępny, posmutniały, przygnębiony, rozpaczliwy, smętny, smutny, sposępniały, tęskny, zachmurzony, zasępiony, zasmucony, zgorzkniały, żałobny, żałośliwy
(1.3) boleściwy, czarny, elegijny, gorzki, grobowy, hiobowy, karawaniarski, łzawy, melancholijny, minorowy, mroczny, pesymistyczny, pogrzebowy, posępny, przygnębiający, przykry, tęskny, werterowski, żałobny, żałośliwy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żałować.
Wiktionary
IPA: ˌʒawɔˈvãɲɛ, AS: žau̯ovãńe
Wiktionary
czas. żałować
Wiktionary
1. odczuwać żal, być smutnym, przygnębionym;
2. ubolewać nad popełnionym występkiem, złamaniem zasad;
3. okazywać komuś współczucie z powodu trudnej sytuacji w jakiej się znalazł;
4. skąpić, niechętnie wydawać na coś lub dawać komuś pieniądze
SJP.pl
czasownik niedokonany
(1.1) odczuwać żal, być smutnym, przygnębionym
(1.2) ubolewać nad popełnionym występkiem, złamaniem zasad
Wiktionary
(1.4) Boryna nie żałował i flachę puszczał częstą kolejką; tańce też szły raźniejsze i gęstsze, śpiewać już poczynali, przytupywać i coraz większym kołem taczać po izbie.
Wiktionary
IPA: ʒaˈwɔvat͡ɕ, AS: žau̯ovać
Wiktionary
rzecz. żałowanie n., żal m.
czas. pożałować dk.
Wiktionary
(1.1) boleć, ubolewać, utyskiwać
(1.2) pluć sobie w brodę, mieć wyrzuty sumienia, odczuwać skruchę, gw. Śląsk Cieszyński banować
(1.3) litować się, współczuć, gw. Śląsk Cieszyński lutować, żalać
(1.4) skąpić, sknerzyć, szczędzić
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: żałościwie
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: żałościwy
SJP.pl
dawniej: żałosny
SJP.pl
stopień wyższy od przysłówka: żałośliwie
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: żałośliwy
SJP.pl
1. wyrażający żal;
2. wzbudzający politowanie;
3. wywołujący niechęć, niesmak
SJP.pl
przysłówek sposobu
(1.1) w sposób żałosny
Wiktionary
(1.1) Żałośnie i przyjemnie dźwięczały struny w spokojnem powietrzu, ale prócz krótkiej fiorytury wstępnej, postępowy kamerdyner nie mógł się zdobyć na nic więcej (…)
Wiktionary
IPA: ʒaˈwɔɕɲɛ, AS: žau̯ośńe
Wiktionary
przym. żałosny
rzecz. żałość, żałosność
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: żałośnie
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: żałosny
SJP.pl
wielki smutek, ogromny żal
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) uczucie dojmującego smutku, żalu
Wiktionary
(1.1) Jedyne, co możesz zrobić w swojej żałości, to próbować trwać; jedyne, w co możesz uwierzyć, to że przełkniesz kolejną rację żywnościową, grudowatą szarą papkę.
(1.1) Potem jednak służbę znalazła, dziecko u tej praczki za zapłatą zostawiła i przez czas jakiś nieźle by jej było, gdyby zgryzota i żałość, i złość na tego niegodziwca, co ją stąd wyciągnął, a potem w najnieszczęśliwszym położeniu porzucił, nie piekły i nie męczyły tak, że suknię na sobie czasem w drobne kawałki darła (…)
Wiktionary
przym. żałosny
przysł. żałośnie
rzecz. żal mrz.
Wiktionary
żaługa żółtoskrzydła - gatunek błonkówki z rodziny trzpiennikowatych
SJP.pl
1. odczuwać żal, być smutnym, przygnębionym;
2. ubolewać nad popełnionym występkiem, złamaniem zasad;
3. okazywać komuś współczucie z powodu trudnej sytuacji w jakiej się znalazł;
4. skąpić, niechętnie wydawać na coś lub dawać komuś pieniądze
SJP.pl
zdrobnienie od: żbik
SJP.pl
typowy dla żbika; taki, jak u żbika
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) charakterystyczny dla żbika, dotyczący, odnoszący się do żbika
Wiktionary
IPA: ˈʒbʲit͡ʃɨ, AS: žbʹičy
Wiktionary
rzecz. żbik m.
Wiktionary
drapieżnik z rodziny kotów
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) zool. eurazjatyckie zwierzę drapieżne z rodziny kotowatych;
Wiktionary
(1.1) Szerokie usta mięsiste otworzył, białe zęby świeciły jak u żbika.
(1.1) Parobczak nie widząc i nie słysząc, aby się coś ruszało, ośmielił się wreszcie rękę do dziupli wpuścić i z okrzykiem radości dobył z niej żbika, którego oko głęboko było strzałą przeszyte.
(1.1) Raz tylko puścił się ku nim jeden, widocznie śmielszej natury, z kosą w ręku; ale pan Michał skoczył jak żbik ku niemu on ukąsił go na śmierć.
Wiktionary
IPA: ʒbʲik, AS: žbʹik
Wiktionary
przym. żbiczy
Wiktionary
(1.1) daw. zdeb
Wiktionary
o cechach żbika
SJP.pl
Żbikowice – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim, w gminie Łososina Dolna.
Wieś duchowna, własność klasztoru klarysek w Starym Sączu, położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie sądeckim województwa krakowskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.
Wikipedia
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żbikowic
Wiktionary
rzecz. Żbikowice nmos., żbikowiczanin m., żbikowiczanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żbikowic
Wiktionary
rzecz. Żbikowice nmos.
:: fż. żbikowiczanka ż.
przym. żbikowicki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żbikowic
Wiktionary
rzecz. Żbikowice nmos.
:: fm. żbikowiczanin m.
przym. żbikowicki
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żdać.
Wiktionary
czas. żdać ndk.
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żdanowa
Wiktionary
rzecz. Żdanów m.
:: fż. żdanowianka ż.
przym. żdanowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żdanowa
Wiktionary
rzecz. Żdanów m.
:: fm. żdanowianin m.
przym. żdanowski
Wiktionary
przymiotnik od: Żdanów
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żdanowa
Wiktionary
rzecz. Żdanów m., żdanowianin m., żdanowianka ż.
Wiktionary
1. wieś w województwie lubelskim, w powiecie zamojskim;
2. wieś w województwie dolnośląskim, w powiecie ząbkowickim
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Żdanówek – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie zamojskim, w gminie Zamość. Północno-zachodnią granicę wsi wyznacza rzeka Topornica.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zamojskiego.
Wieś jest sołectwem w gminie Zamość. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 431 mieszkańców.
Wikipedia
czasownik
(1.1) stpol. czekać
Wiktionary
IPA: ʒdat͡ɕ, AS: ždać
Wiktionary
rzecz. żdanie n.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. lusterko
Wiktionary
rzecz. żdżadło mrz.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. lustro
Wiktionary
rzecz. żdżadełko mrz.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żdżannego
Wiktionary
rzecz. Żdżanne n.
:: fż. żdżanianka ż.
przym. żdżanieński, żdżański
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żdżannego
Wiktionary
rzecz. Żdżanne n.
:: fm. żdżanianin m.
przym. żdżanieński, żdżański
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żdżannego
Wiktionary
rzecz. Żdżanne n., żdżanianin m., żdżanianka ż.
przym. żdżański
Wiktionary
(1.1) żdżański
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żdżar (w Kaliskiem, Konińskiem, Skierniewickiem, Szczecińskiem, Tarnowskiem oraz w Radomskiem koło Nowego Miasta i koło Pionek)
(1.2) dotyczący Żdżarów (w Siedleckiem oraz w Radomskiem koło Drzewicy)
Wiktionary
rzecz. Żdżary nmos., żdżarzanin m., żdżarzanka ż.
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) reg. pozn. żarłoczny, nienasycony
forma czasownika.
(2.1) reg. pozn. zjedzony
Wiktionary
(1.1) Robercik jest strasznie żdżarty chłop.
Wiktionary
(1.1) war. żdżyrty
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żdżar (w Kaliskiem, Konińskiem, Skierniewickiem, Szczecińskiem, Tarnowskiem oraz w Radomskiem koło Nowego Miasta i koło Pionek)
(1.2) mieszkaniec Żdżarów (w Siedleckiem oraz w Radomskiem koło Drzewicy)
Wiktionary
rzecz. Żdżary nmos.
:: fż. żdżarzanka ż.
przym. żdżarski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żdżar (w Kaliskiem, Konińskiem, Skierniewickiem, Szczecińskiem, Tarnowskiem oraz w Radomskiem koło Nowego Miasta i koło Pionek)
(1.2) mieszkanka Żdżarów (w Siedleckiem oraz w Radomskiem koło Drzewicy)
Wiktionary
rzecz. Żdżary nmos.
:: fm. żdżarzanin m.
przym. żdżarski
Wiktionary
Żdżarów – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie sochaczewskim, w gminie Sochaczew. Ma status sołectwa. Należy do okręgu szkolnego i parafii Kąty.
Prywatna wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie gąbińskim ziemi gostynińskiej województwa rawskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa skierniewickiego.
Wikipedia
przymiotnik
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. dojrzały
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żdżannego
Wiktionary
rzecz. Żdżanne n., żdżanianin m., żdżanianka ż.
przym. żdżanieński
Wiktionary
(1.1) żdżanieński
Wiktionary
spójnik lub partykuła
SJP.pl
spójnik łączący zdania lub równoważniki zdań nadrzędne z podrzędnym, tworząc konstrukcje
(1.1) …rozwijające opis zawarty w zdaniu nadrzędnym
(1.2) …podające przyczynę opisaną w zdaniu nadrzędnym
(1.3) …podające skutek opisany w zdaniu nadrzędnym
Wiktionary
(1.1) W gazecie napisano, że od jutra zdrożeje cukier.
(1.1) Pierwszej niedzieli po tym wypadku pomyślałam, że prędzej czy później odkryto by u mnie pierścień, będąc więc w kościele udałam, że znalazłam go pod nogami, i pokazałam mojej matce, która orzekła, że jest to bez wątpienia kawałek szkła, oprawny w tombak; zaleciła mi jednak, abym go schowała do kieszeni.
(1.2) Nie zdał egzaminu, dlatego że nie chciało mu się uczyć.
(1.3) Zjadł tyle słodyczy, że przytył 10 kilo.
Wiktionary
IPA: ʒɛ, AS: že
Wiktionary
(1.1) iż; gw. Górny Śląsk aże
(1.2) bo, ponieważ
(1.3) więc; gw. Górny Śląsk aże
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) spoż. porcje mięsa z żebrami;
(1.2) kulin. potrawa z żeberek (1.1)
forma rzeczownika.
(2.1) plural|żeberko.
Wiktionary
Żeberka – element handlowy pozyskany z półtuszy wieprzowej z kością z części brzusznej odcięta od schabu po linii prostopadłej w odległości 3 cm od przyczepu żeber, a następnie po linii biegnącej poniżej dolnej krawędzi mostka i żeber chrząstkowych z przodu po przedniej krawędzi kości żeber, od tyłu po tylnej krawędzi kości ostatniego żebra.
Wikipedia
(1.1) Zawsze zamawiacie żeberka w tej garmażerni na rynku?
(1.2) Poznaj mój sprawdzony przepis na żeberka w miodzie w wersji łagodnej lub też ostrej.
Wiktionary
rzecz. żebro n., żeberko n., ziobro n., ożebrowanie n., podżebrze n.
czas. ożebrować dk.
przym. żebrowy, żeberkowy, żeberkowany, żeberkowaty
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zdrobn. od: żebro
(1.2) pojedyncza, grzewcza część kaloryfera
(1.3) spoż. porcja mięsa z żebrami
(1.4) środ. kolej. tor boczny do odstawiania pojazdów szynowych
(1.5) daw. gwara. więz. kamizelka
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(2.1) żeberka kulin. potrawa mięsna
Wiktionary
(1.2) Mówiłam tacie, że u nas w pokoju grzeją tylko dwa żeberka.
(2.1) Na obiad podali żeberka z ziemniakami i kapustą.
Wiktionary
IPA: ʒɛˈbɛrkɔ, AS: žeberko
Wiktionary
rzecz. żebro n., ziobro n., ożebrowanie n., podżebrze n., żeberka nmos.
czas. ożebrować dk.
przym. żebrowy, żeberkowy, żeberkowany, żeberkowaty
Wiktionary
w botanice: pełen żeberek, podłużnych pręg; żebrowaty
SJP.pl
żebernica jeleniówka - gatunek błonkówki z rodziny pilarzowatych
SJP.pl
→ żebrak
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) przest. żebraczy
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Wiódł żebracki żywot na ulicach Paryża.
Wiktionary
czas. żebrać ndk.
przym. żebraczy
rzecz. żebractwo n., żebraczka ż., żebraczyna mos., żebrak mos., żebranie n., żebranina ż., żebry lm nm.
Wiktionary
(1.1) żebraczy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) proszenie w miejscu publicznym o wsparcie materialne w sytuacji biedy
(1.2) przen. proszenie się
Wiktionary
(1.1) Władze miasta chcą zrobić porządek z żebractwem dworcowym.
Wiktionary
czas. żebrać ndk.
przym. żebracki, żebraczy
rzecz. żebraczka ż., żebraczyna mos., żebrak mos., żebranie n., żebranina ż., żebry lm nm.
Wiktionary
(1.1) żebranie
Wiktionary
→ żebrak
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) kobieta, która żebrze
Wiktionary
Żebraczka – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie siedleckim, w gminie Wodynie. Ma status sołectwa.
Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Seroczynie.
Wieś królewska położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie garwolińskim ziemi czerskiej województwa mazowieckiego. Według stanu na 1952 rok, należała do gminy Iwowe. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.
Wikipedia
(1.1) Na dworcu siedziała jakaś żebraczka.
Wiktionary
IPA: ʒɛˈbrat͡ʃka, AS: žebračka
Wiktionary
rzecz. żebraczyna mos., żebrak mos., żebranina ż., żebractwo n., żebranie n., wyżebranie n., żebry lm nm.
czas. żebrać ndk., wyżebrać dk.
przym. żebraczy, żebracki
Wiktionary
dotyczący żebraka, właściwy żebrakowi
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z żebractwem, dotyczący żebractwa
Wiktionary
(1.1) Już kilka lat wiódł żebraczy żywot na ulicach Kalkuty.
Wiktionary
czas. żebrać ndk.
przym. żebracki
rzecz. żebractwo n., żebraczka ż., żebraczyna mos., żebrak mos., żebranie n., żebranina ż., żebry lm nm.
Wiktionary
(1.1) żebrzący
Wiktionary
ekspresywnie: żebraczka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zdrobn. od: żebrak
Wiktionary
(1.1) Po otwarciu drzwi zobaczył stojącego na mrozie żebraczynę.
Wiktionary
czas. żebrać ndk.
przym. żebracki, żebraczy
rzecz. żebractwo n., żebraczka ż., żebrak mos., żebranie n., żebranina ż., żebry lm nm.
Wiktionary
gwarowo: biedować
SJP.pl
człowiek żebrzący, utrzymujący się z jałmużny; nędzarz
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) ten, kto żebrze
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Pod kościołem siedzi żebrak i straszy końcem świata.
Wiktionary
IPA: ˈʒɛbrak, AS: žebrak
Wiktionary
rzecz. żebranina ż., żebractwo n., żebry lm nm.
:: fż. żebraczka ż.
czas. żebrać ndk., wyżebrać dk.
przym. żebraczy, żebracki
Wiktionary
(1.1) daw. mendyk
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żebrać.
Wiktionary
Żebranie, żebractwo – proszenie w miejscu publicznym o dobrowolne wsparcie materialne bez oferowania czegokolwiek w zamian (np. towaru lub usługi). W niektórych krajach jest nielegalne.
Może łączyć się z włóczęgostwem, bezdomnością i ubóstwem, a także nałogami, np. alkoholizmem.
Wikipedia
czas. żebrać ndk.
rzecz. żebry nmos., żebraczka ż., żebractwo n., żebraczyna mos., żebranina ż.
przym. żebracki, żebraczy
Wiktionary
1. proszenie o jałmużnę; żebranie;
2. jałmużna
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zob. żebranie.
Wiktionary
czas. żebrać ndk.
przym. żebracki, żebraczy
rzecz. żebractwo n., żebraczka ż., żebraczyna mos., żebrak mos., żebranie n., żebry lm nm.
Wiktionary
próbować uzyskać coś od drugiej osoby, nie pracując, jedynie prosząc
SJP.pl
czasownik nieprzechodni niedokonany
(1.1) prosić o jałmużnę, prosić o wsparcie
(1.2) utrzymywać się z jałmużny
(1.3) przen. usilnie, bez godności prosić o coś
Wiktionary
(1.1) Trzeba było wraz z gospodynią Wandy chodzić po mieszkaniach i żebrać o kawałek chleba dla dzieci.
(1.1) Między motorniczym a pasażerem podającym się za niewidomego doszło do scysji, po której żebrzący mężczyzna złośliwie zaciągnął hamulec awaryjny.
(1.1) Stoją na przystanku z wyciągniętą ręką i żebrzą, a za kilka uzbieranych funtów kupują puszkę piwa i piją w sześciu
(1.1) Komenda Powiatowa Policji w Świdnicy prowadzi akcję skierowaną przeciwko osobom, które żebrają na ulicach.
Wiktionary
IPA: ˈʒɛbrat͡ɕ, AS: žebrać
Wiktionary
rzecz. żebrak mos., żebraczyna mos., żebraczka ż., żebractwo n., żebranina ż., żebry nmos., żebranie n., użebranie n.
czas. użebrać dk., wyżebrać dk.
przym. żebraczy, żebracki
Wiktionary
(1.1) pot. dziadować; chodzić po prośbie, chodzić od drzwi do drzwi
(1.3) błagać
Wiktionary
1. kość tworząca szkielet klatki piersiowej u kręgowców;
2. w architekturze: łuk poprzeczny wzmacniający sklepienie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) anat. kość szkieletu kręgowców wygięta w kształcie łuku, chroniąca klatkę piersiową;
(1.2) archit. łuk przy sklepieniu, wykonany z cegły lub kamienia, służący wzmocnieniu konstrukcji;
(1.3) techn. część urządzenia usprawniająca wymianę ciepła przez zwiększenie powierzchni;
(1.4) techn. element wzmocnienia konstrukcji, ułożony równolegle do innych
(1.5) geol. wąska i stroma wypukłość terenu;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Spadłem z drabiny łamiąc sobie dwa żebra.
Wiktionary
IPA: ˈʒɛbrɔ, AS: žebro
Wiktionary
rzecz. ziobro n., ożebrowanie n., żeberka nmos.
:: zdrobn. żeberko n.
czas. ożebrować dk., ożebrowywać ndk., żeberkować ndk.
przym. żebrowy, żeberkowy
Wiktionary
(1.1) gw. Śląsk Cieszyński ziobro
Wiktionary
środowiskowo:
1. treść, która ma wzbudzić emocje i skłonić do polubienia czegoś (polajkowania);
2. lajk uzyskany taką treścią
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) pot. pejor. treść w Internecie, zwłaszcza wpis na portalu społecznościowym, nakłaniający do pozostawienia pod nim lajka poprzez odwoływanie się do emocji odbiorcy
(1.2) pot. pejor. lajk pozostawiony pod żebrolajkiem (1.1)
Wiktionary
(1.1) Żebrolajki pojawiają się coraz rzadziej, ponieważ przestały się sprawdzać. Użytkownicy Facebooka bardzo szybko zorientowali się, na czym polegają takie wpisy.
Wiktionary
przedstawiciel drapieżnych bezkręgowców, występujących w wielu gatunkach w planktonie mórz i oceanów
SJP.pl
przedstawiciel drapieżnych bezkręgowców, występujących w wielu gatunkach w planktonie mórz i oceanów
SJP.pl
Żebropławy (Ctenophora), bezparzydełkowce (Acnidaria) – typ dwuwarstwowych zwierząt bezkręgowych obejmujący co najmniej 100 gatunków. Dawniej, ze względu na podobieństwo do meduz, wraz z parzydełkowcami były zaliczane do jamochłonów – żebropławy jednak nie mają komórek parzydełkowych. Prowadzą pelagiczny tryb życia, głównie w morzach i oceanach. Niektóre pełzają po dnie. W Bałtyku żyją 2 gatunki: natywny – świecący żebropław groszkówka ("Pleurobrachia pileus") i zawleczony – "Mnemiopsis leidyi".
Wikipedia
w botanice: pełen żeber, podłużnych pręg; żeberkowaty
SJP.pl
1. inaczej: deleseria
2. podrzeń żebrowiec - roślina z rodziny paprotkowatych; rośnie w cienistych lasach iglastych w Sudetach i Karpatach
3. roślina z rodziny baldaszkowatych
SJP.pl
Żebrowiec ("Pleurospermum" Hoffm.) – rodzaj roślin należący do rodziny selerowatych. Obejmuje 13 gatunków. Występują one w strefie klimatu umiarkowanego w Europie i Azji. Do flory Polski należy jeden gatunek – żebrowiec górski "P. austriacum".
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik od: żebro
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) anat. dotyczący żebra lub żeber
(1.2) archit. mający żebra; dotyczący żeber
(1.3) techn. mający żebra; dotyczący żeber
Wiktionary
(1.1) Jako próbki należy wyciąć kawałki przepony w części żebrowej, stanowiącej przegrodę między klatką piersiową a jamą brzuszną.
Wiktionary
rzecz. żebro n., ziobro n., żeberko n., podżebrze n., żeberka nmos.
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żebrów-Peros
Wiktionary
rzecz. żebrzanin m., żebrzanka ż.
Wiktionary
żebranina; żebranie, proszenie o jałmużnę
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) zob. żebranie.
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Wywalili go z roboty i poszedł na żebry.
Wiktionary
czas. żebrać ndk.
przym. żebracki, żebraczy
rzecz. żebractwo n., żebraczka ż., żebraczyna mos., żebrak mos., żebranie n., żebranina ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żebrów-Peros
Wiktionary
rzecz.
:: fż. żebrzanka ż.
przym. żebrski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żebrów-Peros
Wiktionary
rzecz.
:: fm. żebrzanin m.
przym. żebrski
Wiktionary
roślina z rodziny selerowatych; zębrzyca
SJP.pl
Że
Wikipedia
rodzaj roślin okrytonasiennych z rodziny astrowatych; Gonospermum
SJP.pl
próbować uzyskać coś od drugiej osoby, nie pracując, jedynie prosząc
SJP.pl
wieś w Polsce
SJP.pl
Żebrówka – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie mińskim, w gminie Kałuszyn.
Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Trójcy Świętej w Wiśniewie, a wierni Kościoła Starokatolickiego Mariawitów należą do parafii Trójcy Przenajświętszej w Wiśniewie.
Wikipedia
1. spójnik łączący zdanie podrzędne ze zdaniem nadrzędnym, w zależności od rodzaju zdania równoważny spójnikom: aby, byle, gdyby, choćby;
2. partykuła nadająca zdaniu charakter życzenia (inaczej: oby), rozkazu bądź zabarwiająca emocjonalnie
SJP.pl
spójnik
(1.1) …łączący zdanie nadrzędne ze zdaniem podrzędnym okolicznikowym celu
partykuła
(2.1) …wyrażająca życzenie
Wiktionary
(1.1) Uczę się niemieckiego, żeby móc czytać Marksa w oryginale.
(2.1) Ach, żeby on sczezł!
Wiktionary
IPA: ˈʒɛbɨ, AS: žeby
Wiktionary
(1.1) by, aby, ażeby
(2.1) oby
Wiktionary
partykuła "żeby" (przede wszystkim wyrażająca życzenie) wzmocniona partykułą "-ż" (np. Żebyż się w końcu udało!)
SJP.pl
dawniej: palić, przypalać, piec
SJP.pl
czasownik
(1.1) stpol. palić
Wiktionary
IPA: ʒɛt͡s, AS: žec
Wiktionary
rzecz. Żegota ż./mos., ożóg, zgaga, pożoga, żagiew, żegleń, Żegań, żglisko, zgliszcze
Wiktionary
przyrząd służący do koagulowania chorobowo zmienionej powierzchni śluzówki lub skóry; kauter
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) narzędzie do piętnowania
Wiktionary
rzecz. podżeganie n., żagiew ż.
czas. zażegać, podżegać ndk.
Wiktionary
gatunek pokrzywy, roślina lecznicza
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żegiestowa lub Żegiestowa-Zdroju
Wiktionary
rzecz. Żegiestów m.
:: fż. żegiestowianka ż.
przym. żegiestowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żegiestowa lub Żegiestowa-Zdroju
Wiktionary
rzecz. Żegiestów m.
:: fm. żegiestowianin m.
przym. żegiestowski
Wiktionary
→ Żegiestów-Zdrój, → Żegiestów
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żegiestowa lub Żegiestowa-Zdroju
Wiktionary
rzecz. Żegiestów m., żegiestowianin m., żegiestowianka ż.
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
Żegiestów (łem. "Жегестів", "Żegestiw") – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim, w gminie Muszyna. Żegiestów jest wsią sołecką położoną nad Popradem i Żegiestowskim Potokiem. Przez Żegiestów przebiega droga wojewódzka nr 971 oraz linia kolejowa nr 96. W latach 1975–1998 miejscowość znajdowała się w województwie nowosądeckim.
Wikipedia
uzdrowisko w Beskidzie Sądeckim
SJP.pl
Że
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
skrót od: żeglarstwo, żeglarski (czytany jako cały, odmienny wyraz)
SJP.pl
1. drapieżny mięczak z rzędu ośmiornic;
2. duży motyl o żółtych skrzydłach w czarne poprzeczne pręgi
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
→ żeglarz
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) kobieta lub dziewczyna trudniąca się żeglarstwem, uprawiająca żeglarstwo w celach rekreacyjnych
(1.2) sport. kobieta lub dziewczyna uprawiająca żeglarstwo sportowe
Wiktionary
IPA: ʒɛɡˈlarka, AS: žeglarka
Wiktionary
rzecz. żeglarstwo n., żegluga ż., żeglowność ż., żeglowanie n., żaglówka ż., żagiel m., żaglowiec m.
:: fm. żeglarz m.
czas. żeglować ndk., pożeglować, przyżeglować
przym. żeglarski, żeglugowy, żeglowny, żaglowy
Wiktionary
dotyczący żeglarza, żeglarstwa
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący żeglarza lub żeglarstwa, związany z żeglarstwem
Wiktionary
(1.1) Korzeni rapu należy jednak szukać także w pieśniach żeglarskich i żołnierskich, dziecięcych wyliczankach i muzyce disco.
Wiktionary
IPA: ʒɛɡˈlarsʲci, AS: žeglarsʹḱi
Wiktionary
rzecz. żeglowność ż., żeglarz m., żeglarka ż., żeglarstwo n., żegluga ż., żagiel mrz., żagielek mrz., żeglowanie n.
przym. żeglowny, żeglugowy
Wiktionary
sport polegający na pływaniu na statkach o napędzie żaglowym
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) żegl. sport. dziedzina turystyki, sportu i rekreacji na statkach żaglowych;
(1.2) daw. żegl. odmiana transportu wodnego, która wykorzystuje statki żaglowe;
Wiktionary
Żeglarstwo – dyscyplina sportów wodnych, rodzaj turystyki lub rekreacji, a także forma szkoleń – zarówno dla późniejszych marynarzy, oficerów i kapitanów jednostek, jak i jako tzw. szkoła charakterów dla młodzieży. Żeglarstwo uprawiane jest na jednostkach pływających napędzanych siłą wiatru za pośrednictwem żagli. W dawnym znaczeniu również odmiana transportu.
Wikipedia
rzecz. żegluga ż., żeglarz m., żeglarka ż., żeglowanie n., żagiel m., żagielek m., żaglowiec m., żaglówka ż., pożeglowanie n., zażeglowanie n., przyżeglowanie n., odżeglowanie n., żeglowność ż., żaglica ż., żaglon m., żaglonowe nmos., ożaglowanie n., żaglowanie n.
czas. żeglować ndk., pożeglować dk., zażeglować dk., przyżeglować dk., odżeglować dk., ożaglować dk., żaglować ndk.
przym. żeglarski, żaglowy, żeglugowy, żeglowny
przysł. żeglarsko, żaglowo
Wiktionary
(1.2) żegluga
Wiktionary
1. osoba uprawiająca sport żeglarski;
2. przestarzałe: członek załogi statku; marynarz
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) człowiek trudniący się żeglarstwem, uprawiający żeglarstwo dla celów rekreacyjnych lub sportowych
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(2.1) zool. zob. żeglarz portugalski.
(2.2) ent. zob. paź żeglarz.
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Mój syn został żeglarzem.
Wiktionary
IPA: ˈʒɛɡlaʃ, AS: žeglaš
Wiktionary
rzecz. żeglarstwo n., żegluga ż., żaglówka ż., żeglarka ż., żagiel m., żeglowność ż., żaglowiec m., żagielek mrz., żeglowanie n.
czas. żeglować, pożeglować, przyżeglować
przym. żeglarski, żeglugowy, żeglowny, żaglowy
Wiktionary
(1.1) marynarz
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żeglec
Wiktionary
rzecz. Żeglce nmos.
:: fż. żeglczanka ż.
przym. żeglecki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żeglec
Wiktionary
rzecz. Żeglce nmos.
:: fm. żeglczanin m.
przym. żeglecki
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żeglec
Wiktionary
rzecz. Żeglce nmos., żeglczanin m., żeglczanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) stpol. węgiel
Wiktionary
IPA: ˈʒɛɡlɛ̃ɲ, AS: žeglẽń
Wiktionary
czas. żec
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żeglować.
Wiktionary
rzecz. żegluga ż., żeglarstwo n., żeglarz m., żeglarka ż., żeglowność ż., żagiel mrz., żagielek mrz., żaglowiec mrz./mzw.
czas. żeglować ndk.
przym. żeglugowy, żeglarski, żeglowny
Wiktionary
czasownik niedokonany
(1.1) przemieszczać się po wodzie środkiem transportu, szczególnie żaglowym
(1.2) książk. o statku/łodzi: płynąć
(1.3) książk. przen. przemieszczać się wolno i płynnie, sunąć
Wiktionary
IPA: ʒɛɡˈlɔvat͡ɕ, AS: žeglovać
Wiktionary
rzecz. żeglarstwo n., żagielek mrz., żegluga ż., żagiel m., żaglówka ż., żaglowiec m., żeglowanie n., żeglarz m., żeglarka ż., żeglowność ż.
przym. żaglowy, żeglowny, żeglugowy
Wiktionary
stopień wyższy od przymiotnika: żeglowny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mar. żegl. przydatność rzeki, jeziora itp. do ruchu statków
(1.2) mar. żegl. cechy składające się na zdolność statku do żeglugi
Wiktionary
IPA: ʒɛɡˈlɔvnɔɕt͡ɕ, AS: žeglovność
Wiktionary
rzecz. żeglarstwo n., żagielek mrz., żegluga ż., żaglowiec m., żagiel mrz., żeglowanie n., żeglownik mos., żeglarz mos., żeglarka ż.
czas. żeglować ndk.
przym. żeglowny, żeglugowy, żeglarski
Wiktionary
(1.1) spławność
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) żegl. zdatny do żeglugi; taki, przez który można przepłynąć statkiem
Wiktionary
(1.1) Rzeka tam się niesamowicie układa, jest inna, z pięknymi wyspami, brzegami. Wielu ludzi uważa, że Wisła powinna być żeglowna, że trzeba zupełnie ją zmieniać, dostosowywać do łodzi.
Wiktionary
rzecz. żeglarstwo n., żegluga ż., żeglarz m., żeglarka ż., żeglowanie n., żagiel m., żagielek m., żaglowiec m., żaglówka ż., pożeglowanie n., zażeglowanie n., przyżeglowanie n., odżeglowanie n., żeglowność ż., żaglica ż., żaglon m., żaglonowe nmos., ożaglowanie n., żaglowanie n.
czas. żeglować ndk., pożeglować dk., zażeglować dk., przyżeglować dk., odżeglować dk., ożaglować dk., żaglować ndk.
przym. żeglarski, żeglugowy, żaglowy
przysł. żeglarsko, żaglowo
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mar. transport wodny
Wiktionary
Żegluga – działalność człowieka na wodzie przy użyciu statków wodnych.
Do przewozu towarów używa się wielu wyspecjalizowanych statków: masowców, drobnicowców, kontenerowców, tankowców, chemikaliowców i innych.
Przewozy pasażerskie stanowią znikomy odsetek ogólnego transportu ludzi, a to ze względu na długi czas podróży. Jedynie w niektórych regionach świata, na przykład na obszarach o silnie rozwiniętej linii brzegowej lub w państwach wyspiarskich, ważną rolę odgrywa komunikacja promowa.
Wikipedia
IPA: ʒɛɡˈluɡa, AS: žegluga
Wiktionary
rzecz. żaglowiec mrz./mzw., żeglarz, żeglarka, żeglowność
czas. żeglować
przym. żeglarski
Wiktionary
pracownik przedsiębiorstwa żeglugowego
SJP.pl
przymiotnik od: żegluga
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) związany z żeglugą, dotyczący żeglugi
Wiktionary
rzecz. żeglarstwo n., żegluga ż., żeglarz m., żeglarka ż., żeglowanie n., żagiel m., żagielek m., żaglowiec m., żaglówka ż., pożeglowanie n., zażeglowanie n., przyżeglowanie n., odżeglowanie n., żeglowność ż., żaglica ż., żaglon m., żaglonowe nmos., ożaglowanie n., żaglowanie n.
czas. żeglować ndk., pożeglować dk., zażeglować dk., przyżeglować dk., odżeglować dk., ożaglować dk., żaglować ndk.
przym. żeglarski, żaglowy, żeglowny
przysł. żeglarsko, żaglowo
Wiktionary
formuła pożegnalna, zazwyczaj wyrażająca rozstanie na zawsze
SJP.pl
wykrzyknik
(1.1) forma pożegnania, wyrażająca zazwyczaj rozstanie na zawsze
forma czasownika.
(2.1) 2. os. lp. rozk. od: żegnać
Wiktionary
Żegnaj (oryg. fr. "Adieu") – opowiadanie Honoriusza Balzaka z 1830 roku, wchodzące w skład "Studiów filozoficznych" cyklu "Komedia ludzka".
Wikipedia
czas. żegnać
wykrz. żegnam
Wiktionary
(1.1) bywaj zdrów
Wiktionary
1. rozstawać się z kimś kto odchodzi, np. ściskając dłoń, mówiąc: "do widzenia", lub w inny sposób;
2. robić znak krzyża; błogosławić;
3. żegnać się - żegnać jeden drugiego; kreślić znak krzyża na sobie
SJP.pl
wykrzyknik
(1.1) zwrot używany jako pożegnanie
forma czasownika.
(2.1) 1. os. lp. ter. od: żegnać
Wiktionary
(1.1) Na tym zakończyliśmy. Żegnam, Państwa! Do następnego wtorku!
Wiktionary
rzecz. żegnanie n., pożegnanie n.
czas. żegnać ndk., pożegnać dk.
wykrz. żegnaj
Wiktionary
(1.1) do widzenia
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żegnać.
Wiktionary
czas. żegnać ndk.
wykrz. żegnam
Wiktionary
1. rozstawać się z kimś kto odchodzi, np. ściskając dłoń, mówiąc: "do widzenia", lub w inny sposób;
2. robić znak krzyża; błogosławić;
3. żegnać się - żegnać jeden drugiego; kreślić znak krzyża na sobie
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany (dk. pożegnać)
(1.1) wypowiadać słowa, czynić gesty pożegnania, rozstając się z kimś
(1.2) rozstawać się z kimś, z czymś
czasownik przechodni niedokonany (dk. przeżegnać)
(2.1) rel. czynić nad kimś lub nad czymś znak krzyża
czasownik zwrotny niedokonany żegnać się (dk. pożegnać się)
(3.1) żegnać (1.1) siebie nawzajem
(3.2) rozstawać się z kimś, z czymś
czasownik zwrotny niedokonany żegnać się (dk. przeżegnać się)
(4.1) rel. czynić nad sobą znak krzyża
Wiktionary
(1.1) Żegnałem ją ze smutkiem w sercu.
(1.2) Wielokrotnie musiałem żegnać kolegów, bliższych i dalszych, których alkohol wpędził do grobu.
Wiktionary
rzecz. żegnanie n., odżegnanie n., odżegnywanie n., pozażegnywanie n., pożegnanie n., przeżegnanie n., zażegnanie n., zażegnywanie n.
czas. odżegnać dk., odżegnywać ndk., pozażegnywać dk., pożegnać dk., przeżegnać dk., zażegnać dk., zażegnywać ndk.
przym. pożegnalny
wykrz. żegnaj, żegnam
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) reg-pl|Górny Śląsk. rel. naczynie z wodą święconą
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żegot
Wiktionary
rzecz. Żegoty nmos.
:: fż. żegocianka ż.
przym. żegocki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żegot
Wiktionary
rzecz. Żegoty nmos.
:: fm. żegocianin m.
przym. żegocki
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
Żegocina (dawn. "Rzegocina") – wieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie bocheńskim, w gminie Żegocina. Siedziba gminy Żegocina.
W latach 1973–1976 wieś była siedzibą gminy Trzciana-Żegocina. W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa tarnowskiego.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żegocina
(1.2) mieszkaniec Żegociny
Wiktionary
(1.1)
:: rzecz. Żegocin m.
::: fż. żegocinianka ż.
:: przym. żegociński
(1.2)
:: rzecz. Żegocina ż.
::: fż. żegocinianka ż.
:: przym. żegociński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żegocina
(1.2) mieszkanka Żegociny
Wiktionary
(1.1)
:: rzecz. Żegocin m.
::: fm. żegocinianin m.
:: przym. żegociński
(1.2)
:: rzecz. Żegocina ż.
::: fm. żegocinianin m.
:: przym. żegociński
Wiktionary
przymiotnik od: Żegocina, gmina w województwie małopolskim
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żegocina
(1.2) dotyczący Żegociny
Wiktionary
(1.1) rzecz. Żegocin m., żegocinianin m., żegocinianka ż.
(1.2) rzecz. Żegocina ż., żegocinianin m., żegocinianka ż.
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żegot
Wiktionary
rzecz. Żegoty nmos., żegocianin m., żegocianka ż.
Wiktionary
roślina z rodziny pokoliczkowatych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy, nazwa własna
(1.1) stpol. imię|polski|m.;
rzeczownik, rodzaj żeński
(2.1) hist. kryptonim konspiracyjny Rady Pomocy Żydom, działającej w Polsce podczas II wojny światowej;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(2.1) Żegota pomagała Żydom znajdować schronienie u polskich rodzin, w sierocińcach, klasztorach i innych tego typu instytucjach.
Wiktionary
IPA: ʒɛˈɡɔta, AS: žegota
Wiktionary
rzecz. żagiew ż.
czas. żec ndk.
przym. Żegotowy
Wiktionary
Żegotki – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie mogileńskim, w gminie Strzelno.
Wikipedia
Żegowo (niem. "Freudenau") – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie poznańskim, w gminie Buk, 3 km na wschód od Buku.
Na południe od wsi przebiega droga wojewódzka nr 307.
Wieś szlachecka Dzegowo (Dziegowo) położona była w 1580 roku w powiecie poznańskim województwa poznańskiego. W 1580 majątek we wsi miał Hieronim Powodowski. W latach 1717–1793 Żegowo należało do kapituły poznańskiej. Wieś była znana również pod nazwami Dżegowo albo Dziegowo.
Wikipedia
Żegrówko – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie kościańskim, w gminie Śmigiel.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. gęsta galaretowata substancja;
2. środek kosmetyczny lub leczniczy w postaci galaretowatej substancji
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) chem. galaretowata substancja, koloid mający postać sztywnej sieci, efekt zgęstnienia płynu;
(1.2) med. kosmet. środek leczniczy lub kosmetyczny w formie żelu (1.1)
(1.3) muz. czynel, talerz
(1.4) muz. noszony zwykle na czele orkiestr janczarskich instrument muzyczny składający się z dzwonków i blaszek osadzonych na długim drągu, zdobiony końskimi ogonami
Wiktionary
Że
Wikipedia
(1.2) Dzisiaj zamiast szlacheckich kapeluszy macie na głowach bejsbolówki, żel lub kolorowe pasemka.
(1.2) Jak mój mały ząbkował, dawałam mu na dziąsła żel z benzokainą i przestawał płakać.
(1.3) W naszej orkiestrze gram na werblu i żelach.
Wiktionary
IPA: ʒɛl, AS: žel
Wiktionary
(1.1-2)
:: rzecz. żelowanie n.
:: czas. żelować ndk.
:: przym. żelowy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) gw-pl|Spisz. hist. chłop pańszczyźniany
Wiktionary
(1.1) Dziadek był żelarzem — pracował we dworze jako cieśla.
(1.1) Jeżeli jakiś żelarz nie wykonał w roku dni pańszczyzny, do których był zobowiązany, to brakujące dni przechodziły na następny rok, co skutkowało jego większym obciążeniem w kolejnym roku.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
pogardliwie o dużym i ciężkim metalowym sprzęcie lub konstrukcji (np. pralce, samochodzie, maszynie do szycia)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) kawałki żelaza, różne stare przedmioty z żelaza
Wiktionary
IPA: ʒɛˈlastfɔ, AS: želastfo
Wiktionary
rzecz. żelazownik mrz., żelazowiec mrz., żelazko n., żelazo
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) chem. spoż. kulin. bezbarwne ciało stałe, naturalna substancja, będąca mieszaniną białek i peptydów, pozyskiwana w drodze częściowej hydrolizy kolagenu, zawartego w skórze, chrząstkach i kościach zwierzęcych, stosowana m.in. w przemyśle spożywczym, farmaceutycznym i przy produkcji materiałów fotograficznych;
Wiktionary
Żelatyna (ATC: B 05 AA 06) – naturalne rozpuszczalne białko, żelujące lub nieżelujące, uzyskane w wyniku częściowej hydrolizy kolagenu pochodzącego z kości, skóry i skórek oraz ścięgien zwierząt. Składa się z glicyny, proliny i hydroksyproliny. Rozpuszczona w wodzie tworzy zol liofilowy (układ koloidalny), łatwo przechodzący w żel, jeśli temperatura otoczenia nie jest zbyt wysoka.
Wikipedia
IPA: ˌʒɛlaˈtɨ̃na, AS: želatỹna
Wiktionary
przym. żelatynowy, żelatynowaty
Wiktionary
zdrobnienie od: żelatyna
SJP.pl
przypominający konsystencją żelatynę
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) podobny do żelatyny, przypominający żelatynę
Wiktionary
IPA: ˌʒɛlatɨ̃nɔˈvatɨ, AS: želatỹnovaty
Wiktionary
rzecz. żelatyna
przym. żelatynowy
Wiktionary
przymiotnik od: żelatyna
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) przym. od żelatyna
Wiktionary
(1.1) Stanowczo za dużo, zwłaszcza gdy przypomnieć, że wicepremier Tomaszewski był już obiektem polowania przy okazji afery żelatynowej.
Wiktionary
IPA: ˌʒɛlatɨ̃ˈnɔvɨ, AS: želatỹnovy
Wiktionary
rzecz. żelatyna ż.
przym. żelatynowaty
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący żelaza (II)
Wiktionary
przym. żelazisty
rzecz. żelazko n., żelazo n.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
ruda żelaza
SJP.pl
Żelaziak – stara nazwa skały osadowej zawierającej związki żelaza, tworzącej rudy darniowe[].
Wikipedia
sól zawierająca żelazo
SJP.pl
sól zawierająca żelazo
SJP.pl
przymiotnik od: żelazica
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żelazna
(1.2) dotyczący Żelaznej
Wiktionary
(1.1)
:: rzecz. Żelazno n., żelaźnianin m., żelaźnianka ż.
(1.2)
:: rzecz. Żelazna ż., żelaźnianin m., żelaźnianka ż.
:: przym. żelaźniański
Wiktionary
(1.2) żelaźniański
Wiktionary
czarny o odcieniu żelaza
SJP.pl
zawierający związki żelaza
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) zawierający żelazo
(1.2) mający żelazowy posmak
(1.3) biol. czerpiący energię z utleniania związków żelazawych
Wiktionary
rzecz. żelazo n., żelazko n., żelazowiec mrz., żelazownik mrz.
przym. żelazawy, żelazny, żelazowy
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) urządzenie służące do ręcznego prasowania;
(1.2) pot. bank. mechaniczne urządzenie służące do ręcznej akceptacji transakcji dokonywanych za pomocą wypukłych kart płatniczych
(1.3) górn. dawne narzędzie górnicze w kształcie klina
Wiktionary
Żelazko – urządzenie służące do prasowania, czyli wygładzania tkaniny za pomocą wysokiej temperatury i nacisku. Prasowanie działa, gdyż pod wpływem temperatury rozluźniają się więzy w cząsteczkach polimerów tworzących włókna tkaniny. Kiedy włókna są gorące, rozprostowują się pod naciskiem żelazka i zachowują kształt po ochłodzeniu. Niektóre tkaniny, jak np. bawełna, wymagają też zastosowania wody.
Wikipedia
(1.1) Przyszedłem w niewyprasowanej koszuli, bo zepsuło mi się żelazko.
(1.2) Wcześniej transakcje z użyciem kart wypukłych w przypadku braku łączności z bankiem były realizowane za pomocą tzw. imprintera (potocznie zwanego „żelazkiem”). Tworzył on odbicie karty, i na podstawie zdobytych w ten sposób danych sprzedawca otrzymywał później swoją należność. Dziś jednak imprintery zostały niemalże wycofane z użycia.
(1.2) Imprinter to maszynka zwana też potocznie żelazkiem, umożliwiająca odbicie wizerunku karty na specjalnym papierze.
Wiktionary
IPA: ʒɛˈlaskɔ, AS: želasko
Wiktionary
rzecz. żelastwo n., żelazo n., żelaźniak m., żeliwo n., odżelaziacz m., żelazian m., odżelazianie n., żelazowanie n., Żelazno n., żelazowiec mrz., żelazownik mrz.
czas. żelazować ndk., odżelazić dk.
przym. żelazny, żelazowy, żelazawy, żelazisty, zażelaziony, żelazkowy
temsłow. żelazi-, żelazo-
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk biglosko, żelosko, żelozko
(1.2) imprinter, pot. powielacz ręczny
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żelazkowa
Wiktionary
rzecz. Żelazków m.
:: fż. żelazkowianka ż.
przym. żelazkowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żelazkowa
Wiktionary
rzecz. Żelazków m.
:: fm. żelazkowianin m.
przym. żelazkowski
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik od: Żelazkowo, Żelazków
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żelazkowa
Wiktionary
rzecz. Żelazków m., żelazkowianin m., żelazkowianka ż.
Wiktionary
→ żelazko
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z żelazkiem, dotyczący żelazka
Wiktionary
rzecz. żelazko n.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik
(1.1) mający boki z żelaza
(1.2) hist. jako przydomek władców → dzielny, odważny
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) hist. XVII w. członek doborowej jazdy parlamentu uzbrojonej jak arkebuzeria, zorganizowanej przez Crommwella podczas angielskiej wojny domowej pomiędzy stronnikami króla a parlamentem
Wiktionary
(1.1) Gdy zapalano na nich światła (każdy z tych, bynajmniej nie uroczych, zbiorników na ładunki wiózł we wnętrzu swego żelaznobokiego kadłuba obłaskawioną błyskawicę), stroiły noc w tandetne świecidełka elektrycznych sklepowych blasków, jakby rozpadła się w kawałki jakaś pryncypalna ulica i spłynęła do morza.
(2.1) Jeżeli król uderzy na nas całą armią, nie pomogą nawet moi żelaznobocy.
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żelaznej Góry
Wiktionary
rzecz. Żelazna Góra ż., żelaznogórzanin m., żelaznogórzanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żelaznej Góry
Wiktionary
rzecz. Żelazna Góra ż.
:: fż. żelaznogórzanka ż.
przym. żelaznogórski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żelaznej Góry
Wiktionary
rzecz. Żelazna Góra ż.
:: fm. żelaznogórzanin m.
przym. żelaznogórski
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żelaznego Mostu
Wiktionary
rzecz. Żelazny Most m., żelaznomościanin m., żelaznomościanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żelaznego Mostu
Wiktionary
rzecz. Żelazny Most m.
:: fż. żelaznomościanka ż.
przym. żelaznomostecki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żelaznego Mostu
Wiktionary
rzecz. Żelazny Most m.
:: fm. żelaznomościanin m.
przym. żelaznomostecki
Wiktionary
1. będący żelazem, zrobiony z żelaza;
2. zawierający żelazo;
3. przenośnie:
a) silny, mocny, odporny fizycznie i psychicznie;
b) bezwzględny, ściśle przestrzegany;
c) stały, niezmienny
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) wykonany z żelaza lub zawierający żelazo
(1.2) dotyczący żelaza
(1.3) przen. wytrzymały fizycznie, psychicznie, odporny, mocny, silny, twardy jak żelazo
(1.4) przen. ściśle przestrzegany
(1.5) przen. funkcjonujący w niezmienionej postaci
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Dobywając się ciągle bezskutecznie, spostrzegł, że bramę zamykała tylko żelazna zasuwka z drugiej strony.
(1.2) Obszar ten był zamieszkany już w epoce kamienia i stał się ważnym ośrodkiem przemysłu żelaznego w czasach Imperium Rzymskiego.
(1.2) Mam zgłosić się do punktu szczepień na ul. Żelaznej w najbliższą środę.
Wiktionary
IPA: ʒɛˈlaznɨ, AS: želazny
Wiktionary
rzecz. żelazo n., żelazko n., żelazowiec mrz., żelazownik mrz.
przym. żelazowy, żelazisty
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk żelazowy
(1.3) niepodatny, nieugięty, niezłomny, odporny, twardy, wytrzymały, zahartowany; przest. hartowny
(1.4) absolutny, bezwarunkowy, bezwzględny
(1.5) nienaruszalny, trwały
Wiktionary
pierwiastek chemiczny o symbolu Fe
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) pot. pospolity, srebrzystoszary i twardy metal z wysoką zawartością żelaza (1.2)
(1.2) chem. fiz. metaliczny pierwiastek chemiczny o symbolu Fe i liczbie atomowej 26;
(1.3) przen. pot. przedmiot z żelaza (1.1) lub jego stopu
(1.4) przen. przest. zbroja
(1.5) przen. przest. broń biała
(1.6) sport. środ. w kulturystyce i dyscyplinach siłowych: ciężar, ciężarek
(1.7) sport. środ. w golfie: metalowy kij
(1.8) gw-pl|Górny Śląsk. techn. kilof
Wiktionary
Że
Wikipedia
(1.1) Do produkcji rur kanalizacyjnych użyto żelaza.
(1.2) Żelazo jest składnikiem hemoglobiny.
(1.3) W sklepie z żelazami kupiłem pręty zbrojeniowe.
(1.4) Wojsko niemieckie nieliczne, ale siła jego wielka, albowiem od stóp do głowy w żelazo zakute.
(1.5) Żelazo i nieprzyjaciela znaydziesz w przedsieni twego pałacu. sic.
(1.6) Gdy rzucasz żelazem, zyskujesz mięśnie.
(1.7) Żelaza służą do strzałów na mniejsze odległości.
Wiktionary
IPA: ʒɛˈlazɔ, AS: želazo
Wiktionary
rzecz. żelastwo n., żelazko n., żelaźniak m., żeliwo n., odżelaziacz m., żelazian m., żelazowiec mrz., żelazownik mrz.
czas. żelazować, odżelazić
przym. żelazny, żelazowy, żelazawy, żelazisty, zażelaziony
temsłow. żelazi-, żelazo-
Wiktionary
(1.1) stal, staliwo, żeliwo; gw. Górny Śląsk zelazło, zielazło, zielazo, żelazło, gw. Poznań ajzol
(1.2) Fe
(1.3) żelastwo, metal, gw. Poznań ajzol
(1.4) zbroja, pancerz
(1.5) biała broń
(1.6) ciężarek, obciążenie
(1.8) gw. Górny Śląsk szramówa, szramówka
Wiktionary
beton wzmacniany prętami stalowymi; żelbeton, żelbet
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) bud. beton wzmocniony elementami ze stali
Wiktionary
(1.1) Zbrojenie żelazobetonu wykonane było ze zbyt cienkich prętów.
Wiktionary
IPA: ˌʒɛlazɔˈbɛtɔ̃n, AS: želazobetõn
Wiktionary
przym. żelazobetonowy, żelbetowy
skr. żelbet
Wiktionary
(1.1) żelbet
Wiktionary
w budownictwie: budowla z żelazobetonu
SJP.pl
żelazostop przejściowy stosowany do wyrobu stali nierdzewnych, kwasoodpornych, żaroodpornych i narzędziowych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) chem. żelazostop z dużą zawartością chromu
Wiktionary
(1.1) Przy wytwarzaniu odlewów z żeliwa odpornego na wysoką temperaturę, ścieranie czy korozję stosuje się właśnie żelazochrom.
Wiktionary
IPA: ˌʒɛlaˈzɔxrɔ̃m, AS: želazoχrõm
Wiktionary
(1.1) ferrochrom
Wiktionary
żużel żelazochromowy - kruchy żużel otrzymywany jako produkt uboczny przy wytapianiu żelazochromu, stosowany w odlewnictwie do utwardzania mas formierskich ze szkłem wodnym; chromalit
SJP.pl
związek cyjanowy żelaza trójwartościowego stosowany w analizach chemicznych, do wyrobu pigmentów, w fotografii
SJP.pl
związek cyjanowy żelaza trójwartościowego stosowany w analizach chemicznych, do wyrobu pigmentów, w fotografii
SJP.pl
bogaty w rudy żelaza
SJP.pl
żelazostop przejściowy stosowany do wyrobu żeliw i stali automatowych
SJP.pl
koks otrzymywany w wyniku koksowania mieszanki rudy żelaza i węgla
SJP.pl
żelazostop składający się z żelaza i krzemu (FeSi) stanowiący dodatek w różnych procesach przemysłu metalurgicznego; ferrokrzem
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) chem. żelazostop z dużą zawartością krzemu;
Wiktionary
Że
Wikipedia
(1.1) W naszej hucie możliwa jest również produkcja żelazokrzemu o innej granulacji.
Wiktionary
IPA: ˌʒɛlaˈzɔkʃɛ̃m, AS: želazokšẽm
Wiktionary
(1.1) ferrokrzem
Wiktionary
stop przejściowy zawierający żelazo, krzem i aluminium, stosowany przy produkcji stali i do wyrobu stopów metali nieżelaznych jako modyfikator i odtleniacz; silical
SJP.pl
stop przejściowy zawierający żelazo, krzem i chrom, stosowany przy produkcji stali stopowej w celu nadania jej odpowiednich właściwości
SJP.pl
stop przejściowy zawierający żelazo, krzem i mangan, stosowany przy produkcji stali stopowej w celu nadania jej odpowiednich właściwości; silicomangan
SJP.pl
żelazostop przejściowy stosowany do wyrobu stopów metali nieżelaznych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) chem. żelazostop z dużą zawartością manganu
Wiktionary
(1.1) Ta firma to czołowy producent żelazomanganu.
Wiktionary
IPA: ˌʒɛlazɔ̃ˈmãŋɡãn, AS: želazõmãŋgãn
Wiktionary
(1.1) ferromangan
Wiktionary
przymiotnik od: żelazomangan
SJP.pl
żelazostop przejściowy stosowany do wyrobu stali stopowych konstrukcyjnych i narzędziowych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) hutn. stop żelaza i molibdenu
Wiktionary
obfitujący w żelazo; dostarczający żelaza; zawierający żelazo
SJP.pl
mający niektóre właściwości żelaza; przypominający żelazo
SJP.pl
związek nadający krwi czerwony kolor, połączenie żelaza z protoporfiryną
SJP.pl
1. technika graficzna polegająca na odbijaniu na papierze rysunku wykonanego rylcem na płytce żelaznej;
2. rycina wykonana tą techniką
SJP.pl
sztuka wykonywania żelazorytów
SJP.pl
specjalista w dziedzinie żelazorytnictwa
SJP.pl
stop przejściowy zawierający żelazo i jeden lub więcej pierwiastków należący do metali nieżelaznych bądź półmetali (np. krzem, mangan, chrom) będący dodatkiem przy produkcji stali jako modyfikator lub odtleniacz; ferrostop
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) chem. stop żelaza z innymi pierwiastkami chemicznymi;
Wiktionary
(1.1) Żelazostopy spełniają funkcje modyfikatorów i odtleniaczy.
Wiktionary
IPA: ˌʒɛlaˈzɔstɔp, AS: želazostop
Wiktionary
przym. żelazostopowy
Wiktionary
(1.1) ferrostop
Wiktionary
stop żelaza o dużej zawartości tytanu, stosowany jako dodatek stopowy staliw
SJP.pl
stop żelaza o dużej zawartości wanadu, stosowany jako dodatek stopowy staliw
SJP.pl
powlekać warstwą żelaza lub związku żelaza
SJP.pl
grupa pierwiastków chemicznych stanowiąca VIII grupę główną układu okresowego: żelazo, ruten, osm i has
SJP.pl
Żelazowce
Wikipedia
Żelazowice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie opoczyńskim, w gminie Białaczów.
Wieś jest siedzibą rzymskokatolickiej parafii Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny.
Prywatna wieś szlachecka, położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie opoczyńskim województwa sandomierskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.
Wikipedia
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żelazowic
Wiktionary
rzecz. Żelazowice nmos., żelazowiczanin m., żelazowiczanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żelazowic
Wiktionary
rzecz. Żelazowice nmos.
:: fż. żelazowiczanka ż.
przym. żelazowicki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żelazowic
Wiktionary
rzecz. Żelazowice nmos.
:: fm. żelazowiczanin m.
przym. żelazowicki
Wiktionary
1. każdy pierwiastek z ósmej grupy układu okresowego Mendelejewa: żelazo, ruten, osm i has;
2. rodzaj roślin z rodziny mirtowatych; żelazownik;
3. statek przystosowany do transportu żelaza
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) chem. pierwiastek chemiczny z grupy 8 układu okresowego;
(1.2) chem. pierwiastek chemiczny z pierwszej triady VIII grupy pobocznej układu okresowego
(1.3) bot. żelazownik
Wiktionary
Żelazowiec – część wsi Dąbrowica w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie bocheńskim, w gminie Bochnia.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnowskiego.
Wikipedia
(1.2) Żelazowce stosuje się szeroko w przemyśle.
Wiktionary
IPA: ˌʒɛlaˈzɔvʲjɛt͡s, AS: želazovʹi ̯ec
Wiktionary
rzecz. żelazo n., żelastwo n., żelazko n., żelaźniak m., żeleźniak m., żelazowanie n., żelazownik mrz.
czas. żelazować ndk.
przym. żelazny, żelazisty
Wiktionary
rodzaj roślin z rodziny mirtowatych; żelazowiec
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) bot. wiecznie zielone drzewo występujące w Australii, Nowej Zelandii i Polinezji
Wiktionary
(1.1) Na wystawie podziwialiśmy szkarłatne kwiaty żelazownika.
Wiktionary
IPA: ˌʒɛlaˈzɔvʲɲik, AS: želazovʹńik
Wiktionary
rzecz. żelazowiec m., żelazo n., żelastwo n., żelazko n., żelaźniak m., żeleźniak m., żelazowanie n.
czas. żelazować ndk.
przym. żelazny, żelazisty
Wiktionary
(1.1) żelazowiec
Wiktionary
stop żelaza z wolframem, stosowany do wyrobu stopowych stali narzędziowych, włókien żarowych i elektrod do żarówek, lamp elektronowych itp.
SJP.pl
przymiotnik od: Żelazowa Wola
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) odnoszący się do Żelazowej Woli, związany z Żelazową Wolą
Wiktionary
(1.1) Zajrzeliśmy do żelazowowolskiego dworku tuż przed samym zamknięciem.
Wiktionary
rzecz. Żelazowa Wola ż., żelazowowolanin mos., żelazowowolanka ż.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
przymiotnik od: żelazo
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. żelazny
Wiktionary
rzecz. żelazko n., żelazo n.
przym. żelazny, żelazisty
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żelazówki
Wiktionary
rzecz. Żelazówka ż.
:: fż. żelazówczanka ż.
przym. żelazówecki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żelazówki
Wiktionary
rzecz. Żelazówka ż.
:: fm. żelazówczanin m.
przym. żelazówecki
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żelazówki
Wiktionary
rzecz. Żelazówka ż., żelazówczanin m., żelazówczanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. żelazo
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
żeleźniak;
1. mały, prymitywny piecyk żelazny
2. roślina z rodziny wargowych
3. odmiana późnojesiennej jabłoni
4. gwarowo o żeliwnym garnku, saganie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żelazna
(1.2) mieszkaniec Żelaznej
Wiktionary
(1.1)
:: rzecz. Żelazno n.
::: fż. żelaźnianka ż.
:: przym. żelazieński
:: rzecz. Żelazna n.
::: fż. żelaźnianka ż.
:: przym. żelaźniański, żelazieński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żelazna
(1.2) mieszkanka Żelaznej
Wiktionary
(1.1)
:: rzecz. Żelazno n.
::: fm. żelaźnianin m.
:: przym. żelazieński
(1.2)
:: rzecz. Żelazna n.
::: fm. żelaźnianin m.
:: przym. żelaźniański, żelazieński
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żelaznej
Wiktionary
rzecz. Żelazna ż., żelaźnianin m., żelaźnianka ż.
przym. żelazieński
Wiktionary
(1.1) żelazieński
Wiktionary
owca żelaźnieńska - polska rasa owcy domowej wyhodowana w Rolniczym Zakładzie Doświadczalnym w Żelaznej
SJP.pl
tropikalne drzewo z rodziny sączyńcowatych, występujące w około 100 gatunkach w strefie międzyzwrotnikowej; złotorąb
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) bot. drzewo z rodziny sączyńcowatych
Wiktionary
IPA: ʒɛˈlaʑɲik, AS: želaźńik
Wiktionary
(1.1) złotorąb
Wiktionary
beton wzmacniany prętami stalowymi; żelbeton, żelazobeton
SJP.pl
skrótowiec grupowy w funkcji rzeczownika rodzaju męskorzeczowego
(1.1) = bud. żelazobeton;
Wiktionary
Żelbet (żelazobeton, żelbeton) – kompozyt strukturalny składający się z betonu wzmocnionego stalowymi prętami zbrojeniowymi lub jednym elementem stalowym zwanym wkładką stalową. Żelbet formuje się w elementy konstrukcyjne lub całe obiekty monolityczne za pomocą form drewnianych (szalowanie), stalowych lub plastikowych. Nazywany jest czasem "wynalazkiem XIX wieku".
Wikipedia
(1.1) Fundament wykonaliśmy z żelbetu.
Wiktionary
IPA: ˈʒɛlbɛt, AS: želbet
Wiktionary
rzecz. żelazobeton m., żelbeton m.
przym. żelbetowy
Wiktionary
(1.1) żelazobeton, żelbeton, stalbet, stalobeton
Wiktionary
dziedzina budownictwa traktująca o zastosowaniu żelbetu
SJP.pl
beton wzmacniany prętami stalowymi; żelazobeton, żelbet
SJP.pl
budynek o żelbetonowej konstrukcji
SJP.pl
→ żelbet; żelazobetonowy, żelbetonowy
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) wykonany z żelbetu
Wiktionary
(1.1) Strop zespolony składa się z stalowych belek i płyty żelbetowej.
Wiktionary
IPA: ˌʒɛlbɛˈtɔvɨ, AS: želbetovy
Wiktionary
skr. żelbet
rzecz. żelazobeton mrz.
Wiktionary
instrument perkusyjny zbudowany z dwóch okrągłych, metalowych płyt; talerze, czynele
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żelechlinka
Wiktionary
rzecz. Żelechlinek m.
:: fż. żelechlinczanka ż.
przym. żelechlinecki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żelechlinka
Wiktionary
rzecz. Żelechlinek m.
:: fm. żelechlinczanin m.
przym. żelechlinecki
Wiktionary
przymiotnik od: Żelechlinek
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żelechlinka
Wiktionary
rzecz. Żelechlinek m., żelechlinczanin m., żelechlinczanka ż.
Wiktionary
Żelechlinek – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Żelechlinek.
Miejscowość jest siedzibą gminy Żelechlinek. Do 1953 roku miejscowość była siedzibą gminy Żelechlin.
Wikipedia
mieszkaniec Żelechowa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żelechowa
Wiktionary
rzecz. Żelechów m.
:: fż. żelechowianka ż.
przym. żelechowski
Wiktionary
mieszkanka Żelechowa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żelechowa
Wiktionary
rzecz. Żelechów m.
:: fm. żelechowianin m.
przym. żelechowski
Wiktionary
Żelechowo (niem. "Selchow") – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, w gminie Widuchowa.
31 grudnia 2008 r. wieś miała 446 mieszkańców.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.
Wikipedia
przymiotnik od: Żelechów
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żelechowa
Wiktionary
rzecz. Żelechów m., żelechowianin m., żelechowianka ż.
Wiktionary
1. miasto w Polsce;
2. nazwa kilku wsi w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Polsce;
Wiktionary
Że
Wikipedia
IPA: ʒɛˈlɛxuf, AS: želeχuf
Wiktionary
rzecz. żelechowianin m., żelechowianka ż.
przym. żelechowski
Wiktionary
rodzaj cukierka o galaretowatej konsystencji; żelka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) spoż. produkt cukierniczy o gęstej, gumowatej konsystencji i kolorowym barwieniu
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. żelka ż.
Wiktionary
Żelewo (niem.: "Seelow") – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, w gminie Stare Czarnowo.
Dawna osada rybacka, później rolnicza. W 1180 biskup kamieński Konrad I nadał klasztorowi w Kołbaczu prawo do pobierania dziesięciny od ludności Żelewa.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Żelewski ("Zelewski, Brochwicz III odmienny, Gowiński") – kaszubski herb szlachecki, który według Przemysława Pragerta jest odmianą herbu Brochwicz III.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. adm. osiedle typu miejskiego w Rosji, w obwodzie królewieckim, w rejonie prawdińskim;
Wiktionary
Żeleznodorożnyj, Gierdawy ( Железнодорожный; dawn. Gerdauen) – osiedle typu miejskiego w Rosji, w obwodzie królewieckim, w rejonie prawdinskim. W 2006 roku liczyło ok. 2,9 tys. mieszkańców.
Wikipedia
(1.1) hist. Gierdawy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto zamknięte w azjatyckiej części Rosji, w Kraju Krasnojarskim, założone w celu produkcji plutonu;
(1.2) geogr. miasto w Rosji, w obwodzie kurskim;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przym. żelaznogorski
Wiktionary
nazwisko polskie, m.in. Władysław Żeleński, kompozytor polski żyjący w latach 1837-1921
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
dawniej: metalowy szpic na włóczni
SJP.pl
Żeleźce – żelazne, a raczej metalowe zakończenie broni drzewcowej i obuchowej. W broni drzewcowej występuje w postaci grotu (np. dzida, kopia) o różnych formach (np. glewia, szponton), niekiedy rozbudowanego o elementy sterczące na boki w formie kolców (np. korseka, runka) lub haka (np. gizarma, halabarda), osadzonego na drzewcu za pomocą tulei. Niektóre typy grotów broni drzewcowej, jak np. berdysz, miały dodatkowy element w postaci toporka, zwanego niekiedy "bartą" lub "okszą".
Wikipedia
żelaźniak;
1. mały, prymitywny piecyk żelazny
2. roślina z rodziny wargowych
3. odmiana późnojesiennej jabłoni
4. gwarowo o żeliwnym garnku, saganie
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żeleźnicy
Wiktionary
rzecz. Żeleźnica ż., żeleźniczanin m., żeleźniczanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żeleźnicy
Wiktionary
rzecz. Żeleźnica ż.
:: fż. żeleźniczanka ż.
przym. żeleźnicki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żeleźnicy
Wiktionary
rzecz. Żeleźnica ż.
:: fm. żeleźniczanin m.
przym. żeleźnicki
Wiktionary
żelaźnik; dawniej:
1. osoba handlująca żelaznymi przedmiotami;
2. górnik wydobywający sól przy pomocy żelaznych narzędzi;
3. kowal
SJP.pl
Żeleźnik ( Eisenberg) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie strzelińskim, w gminie Strzelin.
W latach 1975−1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa wrocławskiego.
Wikipedia
żelaźnik; dawniej:
1. osoba handlująca żelaznymi przedmiotami;
2. górnik wydobywający sól przy pomocy żelaznych narzędzi;
3. kowal
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żeleźnikowej
Wiktionary
rzecz. Żeleźnikowa ż.
:: fż. żeleźnikowianka ż.
przym. żeleźnikowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żeleźnikowej
Wiktionary
rzecz. Żeleźnikowa ż.
:: fm. żeleźnikowianin m.
przym. żeleźnikowski
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żeleźnikowej
Wiktionary
rzecz. Żeleźnikowa ż., żeleźnikowianin m., żeleźnikowianka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. mały żeliwny lub stalowy piecyk do ogrzewania pomieszczeń
Wiktionary
(1.1) żelaźniak, żeleźniak
Wiktionary
Żeleźno (niem. "Silesen") – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie białogardzkim, w gminie Białogard. W latach 1975–1998 wieś należała do województwa koszalińskiego. W roku 2007 wieś liczyła 214 mieszkańców.
Wikipedia
potocznie: afera żelatynowa
SJP.pl
Żelgruda – żelazo metaliczne otrzymywane bezpośrednio z rud w piecach obrotowych; zastępuje złom wsadowy.
Wikipedia
przymiotnik od: żelgruda
SJP.pl
rodzaj roślin zielnych z rzędu sandałowców; Quinchamalium
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żelichowa
Wiktionary
rzecz. Żelichów m.
:: fż. żelichowianka ż.
przym. żelichowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żelichowa
Wiktionary
rzecz. Żelichów m.
:: fm. żelichowianin m.
przym. żelichowski
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żelichowa
Wiktionary
rzecz. Żelichów m., żelichowianin m., żelichowianka ż.
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żelic
Wiktionary
rzecz. Żelice nmos., żeliczanin m., żeliczanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żelic
Wiktionary
rzecz. Żelice nmos.
:: fż. żeliczanka ż.
przym. żelicki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żelic
Wiktionary
rzecz. Żelice nmos.
:: fm. żeliczanin m.
przym. żelicki
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żelistrzewa
Wiktionary
rzecz. Żelistrzewo n.
:: fż. żelistrzewianka ż.
przym. żelistrzewski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żelistrzewa
Wiktionary
rzecz. Żelistrzewo n.
:: fm. żelistrzewianin m.
przym. żelistrzewski
Wiktionary
wieś kaszubska
SJP.pl
Żelistrzewo (kaszb. "Żelëstrzewò") – wieś kaszubska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie puckim, w gminie Puck. Ma status sołectwa.
Wieś szlachecka położona była w II połowie XVI wieku w powiecie puckim województwa pomorskiego. W latach 1973–1976 miejscowość była siedzibą gminy Żelistrzewo. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego.
Wikipedia
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żelistrzewa
Wiktionary
rzecz. Żelistrzewo n., żelistrzewianin m., żelistrzewianka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żeliszewa
Wiktionary
rzecz. Żeliszew m.
:: fż. żeliszewianka ż.
przym. żeliszewski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żeliszewa
Wiktionary
rzecz. Żeliszew m.
:: fm. żeliszewianin m.
przym. żeliszewski
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żeliszewa lub Żeliszewa Podkościelnego
Wiktionary
rzecz. Żeliszew m., żeliszewianin m., żeliszewianka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żeliszowa
Wiktionary
rzecz. Żeliszów m.
:: fż. żeliszowianka ż.
przym. żeliszowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żeliszowa
Wiktionary
rzecz. Żeliszów m.
:: fm. żeliszowianin m.
przym. żeliszowski
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żeliszowa
Wiktionary
rzecz. Żeliszów m., żeliszowianin m., żeliszowianka ż.
Wiktionary
imię męskie
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
imię żeńskie
SJP.pl
Żelisława – staropolskie imię żeńskie; żeński odpowiednik imienia Żelisław. Znaczenie imienia: "pragnąca sławy".
Żelisława imieniny obchodzi 29 stycznia, 23 lipca, 24 listopada.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żelisławek
Wiktionary
rzecz. Żelisławki nmos.
:: fż. żelisławczanka ż.
przym. żelisławecki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żelisławek
Wiktionary
rzecz. Żelisławki nmos.
:: fm. żelisławczanin m.
przym. żelisławecki
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żelisławek
Wiktionary
rzecz. Żelisławki nmos., żelisławczanin m., żelisławczanka ż.
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żelisławic
Wiktionary
rzecz. Żelisławice nmos., żelisławiczanin m., żelisławiczanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żelisławic
Wiktionary
rzecz. Żelisławice nmos.
:: fż. żelisławiczanka ż.
przym. żelisławicki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żelisławic
Wiktionary
rzecz. Żelisławice nmos.
:: fm. żelisławiczanin m.
przym. żelisławicki
Wiktionary
przymiotnik dzierżawczy - należący do Żelisławy lub z nią związany
SJP.pl
Żelisław z małżonką; Żelisławowie
SJP.pl
imię męskie
SJP.pl
przymiotnik dzierżawczy - należący do Żelisława lub z nim związany
SJP.pl
obce imię męskie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od żeliwiak
Wiktionary
rzecz. żeliwiak m.
Wiktionary
piec hutniczy do otrzymywania żeliwa poprzez przetapianie złomu i surówki; kopulak
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) piec hutniczy stosowany do wytopu żeliwa;
Wiktionary
Żeliwiak – piec hutniczy stosowany do wytopu żeliwa. Służy do przetapiania w nim surówki, z dodatkiem złomu żeliwnego lub stalowego, gdzie paliwem jest zmieszany razem z nimi koks.
Wikipedia
(1.1) Budowa odlewni z żeliwiakiem umożliwi wytwarzanie odlewów cienkościennych.
Wiktionary
IPA: ʒɛˈlʲivʲjak, AS: želʹivʹi ̯ak
Wiktionary
rzecz. żeliwo n.
:: zdrobn. żeliwiaczek m.
przym. żeliwny
Wiktionary
przymiotnik od: żeliwiak
SJP.pl
wykonany z żeliwa (żelaza lanego)
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) taki, który wykonano z żeliwa
Wiktionary
(1.1) Władze dzielnicy chcą też na całej długości ulicy poustawiać zabytkowe elementy architektury. Zobaczymy warszawską ławkę żeliwną, latarnie typu pastorał warszawski, słupki kamienne z granitu czy prostokątne kraty pod drzewa.
Wiktionary
rzecz. żeliwo n., żeliwiak m.
Wiktionary
stop odlewniczy żelaza z węglem
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) hutn. chem. stop odlewniczy żelaza z węglem i innymi pierwiastkami;
Wiktionary
Że
Wikipedia
(1.1) Głowica może być wykonana z żeliwa lub z lekkiego stopu aluminium.
Wiktionary
IPA: ʒɛˈlʲivɔ, AS: želʹivo
Wiktionary
rzecz. żelazo m., żeliwiak m., żelazko n.
przym. żeliwny
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
rodzaj cukierka o galaretowatej konsystencji; żelek
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) spoż. żelatynowy cukierek;
Wiktionary
rzecz. żel m., żelek m., żelówka ż., żelowanie n.
czas. żelować ndk.
przym. żelowy, żelkowy
Wiktionary
(1.1) żelek
Wiktionary
środek do laminowania modeli
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żelkowa-Kolonii
Wiktionary
rzecz.
:: fż. żelkowianka ż.
przym. żelkowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żelkowa-Kolonii
Wiktionary
rzecz.
:: fm. żelkowianin m.
przym. żelkowski
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żelkowa-Kolonii
Wiktionary
rzecz. żelkowianin m., żelkowianka ż.
Wiktionary
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z żelkami, dotyczący żelek
Wiktionary
rzecz. żelka ż.
Wiktionary
Żelkówko (kaszb. "Żelkówkò", Klein Silkow) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Kobylnica.
W skłąd sołectwa "Żelkówko" wchodzi także osada Żelki.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.
Wikipedia
Żelmowo (niem. "Sallmow") – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie łobeskim, w gminie Radowo Małe.
Wikipedia
środek kosmetyczny lub leczniczy o cechach kremu i żelu; krem-żel
SJP.pl
długopis z wkładem żelowym
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) długopis z pigmentem w formie żelu
Wiktionary
(1.1) Najtańszy długopis można mieć już za 40 groszy, ale żelopisy kosztują 3-4 złote.
Wiktionary
(1.1) długopis żelowy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. żelazko
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk biglosko, biglonzko, biglołzko, żelozko
Wiktionary
proces powstawania żelu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żelować.
Wiktionary
rzecz. żel m., żelka ż.
czas. żelować ndk.
przym. żelowy
Wiktionary
przypominający konsystencją żel
SJP.pl
Żelowice (nazwa oboczna: Zelowice, Silbitz) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie strzelińskim, w gminie Kondratowice, w obrębie Wzgórz Niemczańskich, na północnym krańcu Wzgórz Dobrzenieckich. Wieś posiada układ przestrzenny zbliżony do wielodrożnicy.
Wikipedia
przymiotnik od: żel
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) taki, który jest w formie gęstego żelu
Wiktionary
rzecz. żel m., żelowanie n., żelka ż.
czas. żelować ndk.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. żelazko
Wiktionary
spójnik
(1.1) połączony z końcówką czasownikową 1 os. lp. zob. że.
Wiktionary
Żem (kaz. "Жем") – miasto w zachodnim Kazachstanie, w obwodzie aktobskim, w rejonie Mugałżar.
Wikipedia
(1.1) Cieszę się, żem wreszcie cię spotkał.
Wiktionary
IPA: ʒɛ̃m, AS: žẽm
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zob. żymlok.
Wiktionary
jedno z podstawowych pojęć konfucjanizmu, oznaczające właściwy stosunek do bliźniego i humanitarność; ren
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) filoz. konfucjanizm humanitarność
Wiktionary
IPA: ʒɛ̃n, AS: žẽn
Wiktionary
(1.1) ren, humanitarność
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) daw. kobieta, niewiasta
(1.2) daw. żenada
Wiktionary
(1.1) rzecz. żona ż.
(1.1) przym. żeński, nieżenny, żenny, bezżenny
Wiktionary
skrępowanie, zakłopotanie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) wstyd, skrępowanie, zawstydzenie, zażenowanie
Wiktionary
(1.1) A inni skarżą się bez poczucia żenady, że w efekcie prezydenckiego zarządzenia tracą pieniądze.
Wiktionary
IPA: ʒɛ̃ˈnada, AS: žẽnada
Wiktionary
czas. żenować
ims. zażenowany, żenujący
rzecz. żenadówa ż., żenua ż.
przym. żenujący, zażenowany
Wiktionary
(1.1) wstyd
Wiktionary
żartobliwie: przyrząd do pomiaru poziomu żenady
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) młodz. coś żenującego
Wiktionary
rzecz. żenada
czas. żenować
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) spoż. stpol. (współcz. gw-pl|Śląsk Cieszyński.) żętyca
Wiktionary
(1.1) reg. śl. mulka, reg. śl. żyńczyca, reg. śl. żyntyca
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
zwierzę futerkowe z rodziny łasz; genetta
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zool. nazwa systematyczna|Viverridae|ref=tak., rodzaj ssaka z rodziny wiwerowatych, cętkowany lub pręgowany drapieżnik o długim ogonie;
(1.2) zool. zwierzę z rodzaju żeneta (1.1)
Wiktionary
Żeneta ("Genetta") – rodzaj ssaków z podrodziny Genettinae w obrębie rodziny wiwerowatych (Viverridae).
Wikipedia
(1.2) Można tu spotkać makaki, zagrożone wyginięciem lamparty, prowadzące nocne życie żenety oraz tchórze.
Wiktionary
IPA: ʒɛ̃ˈnɛta, AS: žẽneta
Wiktionary
zdrobnienie od: Eugenia (imię żeńskie); Żeńka
SJP.pl
potocznie: zawarcie związku małżeńskiego przez mężczyznę; ożenek
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. ożenienie się, zawarcie małżeństwa z kobietą
Wiktionary
rzecz. żona ż.
czas. ożenić dk., żenić ndk.
przym. żeński
Wiktionary
gwarowo:
1. żonaty;
2. żur żeniaty - zupa na zakwasie z chleba, mąki lub owsianek z dodatkiem boczku z kiełbasą, wędzonych żeberek, skwarków i ziemniaków ugotowanych w wywarze
SJP.pl
Że
Wikipedia
żartobliwie: penis; banan, interes, ptaszek, wacek
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) gw-pl|Poznań. członek męski, penis
Wiktionary
(1.1) żynidło, zdrobn. żenidełko, żynidełko
Wiktionary
żniwiarz
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żenić.
(1.2) odczasownikowy od|żenąć.
Wiktionary
IPA: ʒɛ̃ˈɲɛ̇̃ɲɛ, AS: žẽńė̃ńe
Wiktionary
(1.1) czas. żenić ndk.
(1.2) czas. żenąć ndk.
Wiktionary
rodzaj roślin z rodziny motylkowatych (bobowatych); Pultenaea
SJP.pl
rodzaj rośliny zielnej lub krzewu z rodziny astrowatych, pochodzących z Meksyku, rosnących przeważnie w Ameryce zwrotnikowej; ageratum
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) bot. roślina z rodziny astrowatych;
Wiktionary
Żeniszek ("Ageratum" L.) – rodzaj roślin z rodziny astrowatych. Należy do niego 38 gatunków. Rośliny te występują na obu kontynentach amerykańskich na obszarze od południowych Stanów Zjednoczonych, poprzez Amerykę Środkową do Boliwii i środkowej Brazylii.
Dwa gatunki (żeniszek konyzowaty i meksykański) zostały introdukowane na wszystkie kontynenty w strefie międzyzwrotnikowej i w strefach umiarkowanych.
Wikipedia
(1.1) Przesadziłem lobelię oraz żeniszek do większych doniczek i wstawiłem do tunelu.
Wiktionary
IPA: ʒɛ̃ˈɲiʃɛk, AS: žẽńišek
Wiktionary
1. dawać komuś kobietę za żonę, powodować, że ktoś zawiera związek małżeński z kobietą;
2. żenić się - zawierać związek małżeński z kobietą
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany (dk. ożenić)
(1.1) zob. ożenić.
czasownik zwrotny niedokonany żenić się (dk. ożenić się)
(2.1) zob. ożenić się.
Wiktionary
IPA: ˈʒɛ̃ɲit͡ɕ, AS: žẽńić
Wiktionary
rzecz. żeniaczka ż., żonaty mos., żona ż., żenienie n., żoncia ż.
przym. żonaty
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. powodować zażenowanie;
2. żenować się - być zawstydzonym lub zakłopotanym
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany (dk. zażenować)
(1.1) sprawiać, że ktoś czuje się zakłopotany
czasownik zwrotny niedokonany żenować się (dk. zażenować się)
(2.1) czuć się zakłopotanym
Wiktionary
(1.1) Nie przeszkadza mi, jeśli ktoś zaklnie na meczu, ale żenuje, gdy inwektywy padają w stronę sędziego.
(2.1) Obyczaje cywilizacji wykazują pewną trwałość i Niemcy w okupowanej zachodniej Europie najwyraźniej się żenowali, nie ujawniając swoich celów, natomiast w Polsce występowali zupełnie otwarcie.
Wiktionary
rzecz. żenua ż., żenadówa ż., zażenowanie n., żenada ż.
czas. zażenować dk.
przym. żenujący, zażenowany
przysł. żenująco
Wiktionary
(1.1) krępować, zawstydzać
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zob. żętyca.
Wiktionary
(1.1) Specjalność i wyjątkowość żentycy została doceniona również obecnie.
Wiktionary
IPA: ʒɛ̃nˈtɨt͡sa, AS: žẽntyca
Wiktionary
(1.1) żętyca
Wiktionary
potocznie: żenada;
1. uczucie dyskomfortu wywołane czymś niewłaściwym lub mającym bardzo niski poziom;
2. coś bardzo słabego, niewłaściwego, na tak niskim poziomie, że wywołuje dyskomfort
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) slang. żenada
Wiktionary
rzecz. żenada ż.
czas. żenować
Wiktionary
1. wprawiający w zakłopotanie, świadczący o zakłopotaniu;
2. w odniesieniu do poziomu czegoś: bardzo niski, bardzo zły
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) wprawiający w zakłopotanie, krępujący, onieśmielający, zawstydzający
(1.2) o poziomie jakiegoś dzieła beznadziejnie niski, godny pożałowania, żałosny
Wiktionary
(1.1) Opowiedzenie wam mojego ostatniego snu byłoby zbyt żenujące.
Wiktionary
rzecz. żenada ż.
przym. zażenowany
czas. żenować
Wiktionary
czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)
(1.1) daw. poet. popędzać, gnać
czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. brak)
(2.1) daw. przen. biec
czasownik zwrotny niedokonany żenąć się (dk. brak)
(3.1) daw. przen. biec
Wiktionary
IPA: ˈʒɛ̃nɔ̃ɲt͡ɕ, AS: žẽnõńć
Wiktionary
rzecz. żenienie n.
Wiktionary
1. czynność jedzenia u zwierząt; pożeranie;
2. pokarm zwierzęcia, zwłaszcza ten, który ono samo zdobywa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) pokarm zdobyty przez zwierzę
Wiktionary
IPA: ʒɛr, AS: žer
Wiktionary
rzecz. żerowanie n., żarłok mrz., żarcie n., żerowisko n.
czas. żreć, zeżreć, żerować ndk., pożerać ndk.
przym. żarłoczny, żerowy
przyr. -żer, -żerca, -żerny
Wiktionary
słodkowodna ryba żyworodna z rodziny piękniczkowatych; żyrardynka, żyworódka metaliczna
SJP.pl
1. o zwierzętach: żreć od czasu do czasu;
2. potocznie o człowieku: jeść niechlujnie lub łapczywie od czasu do czasu
SJP.pl
1. o zwierzętach: żreć od czasu do czasu;
2. potocznie o człowieku: jeść niechlujnie lub łapczywie od czasu do czasu
SJP.pl
Żerań – osiedle i obszar MSI w dzielnicy Białołęka w Warszawie.
Wikipedia
przymiotnik od: Żerań
SJP.pl
1. dawny kapłan pogański u Słowian; żerzec;
2. dawniej, przenośnie: pożeracz
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) rel. kapłan słowianowierczy zajmujący się żertwą, czyli składaniem bogom ofiar;
(1.2) daw. ktoś pożerający coś
Wiktionary
Że
Wikipedia
(1.1) Zgodnie z przekazami kronikarskimi żercy nosili długie szaty i nie obcinali włosów.
Wiktionary
rzecz. żerzec m., żertwa ż., żarcie n.
czas. żreć ndk.
temsłow. -żerca, -żerczy
Wiktionary
(1.1) żerzec
Wiktionary
Żerczyce – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie siemiatyckim, w gminie Nurzec-Stacja.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.
Wikipedia
1. dawna kapłanka pogańska u Słowian;
2. dawniej, przenośnie: pożeraczka
SJP.pl
wieś w Polsce
SJP.pl
Żerdenka (dawniej Zardenka, w latach 1977–1981 Zawadówka) – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie leskim, w gminie Baligród. Ma status sołectwa.
W połowie XIX wieku właścicielem posiadłości tabularnej Zardenka był Leon Borowski.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krośnieńskiego.
Wikipedia
zdrobnienie od: żerdź
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od: żerdź
Wiktionary
rzecz. żerdź ż.
Wiktionary
żerdzianka sosnówka - chrząszcz, szkodnik żerujący na igłach i korze sosen (larwy)
SJP.pl
Żerdzianka ("Monochamus") – rodzaj chrząszczy z rodziny kózkowatych. Występują na całej półkuli północnej. Do tego rodzaju należą:
Żerdzianki posiadają długie czułki. Larwy składają w drzewach (najczęściej świerkach, sosnach i modrzewiach), wygryzając najpierw małe otworki. Larwy drążą w drzewach płaskie korytarzyki, gdzie przechodzą przeobrażenie.
Wikipedia
przymiotnik od: żerdź
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) zrobiony z żerdzi
Wiktionary
rzecz. żerdź ż.
Wiktionary
1. długa tyczka drewniana;
2. pień drzewa, od którego odrąbano gałęzie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) długa, prosta gałąź lub cienki pień
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Nieruchomości te zamykały z dwu stron prostokątny dziedziniec, którego dwa inne boki tworzył płot z żerdzi.
Wiktionary
IPA: ʒɛrʲt͡ɕ, AS: žerʹć
Wiktionary
rzecz. żerdzianka ż., żerdziowina ż., żerdziowanie n.
:: zdrobn. żerdka ż.
czas. żerdziować ndk.
przym. żerdziowy, żerdziany
Wiktionary
nadwodna budowla wznoszona przez bobry
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zool. siedlisko bobra;
Wiktionary
Że
Wikipedia
(1.1) W tych borach i bagniskach znajdował łatwy przytułek zwierz wszelkiego rodzaju, w najgłębszych mrokach leśnych żyła moc niezmierna turów brodatych, niedźwiedzi i dzikich świń, a obok nich liczna szara gawiedź wilków, rysiów, kun, stada sarn i kraśnych suhaków; w bagniskach i w łachach rzecznych bobry zakładały swoje żeremia, o których to bobrach chodziły wieści na Zaporożu, że są między nimi stuletnie starce, białe jak śnieg ze starości. (H. Sienkiewicz: Ogniem i mieczem)
Wiktionary
IPA: ʒɛˈrɛ̃mʲjɛ, AS: žerẽmʹi ̯e
Wiktionary
mieszkaniec Żerkowa (miasta w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żerkowa
Wiktionary
rzecz. Żerków m.
:: fż. żerkowianka ż.
przym. żerkowski
Wiktionary
mieszkanka Żerkowa (miasta w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żerkowa
Wiktionary
rzecz. Żerków m.
:: fm. żerkowianin m.
przym. żerkowski
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
→ Żerków
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żerkowa
Wiktionary
rzecz. Żerków m., żerkowianin m., żerkowianka ż.
Wiktionary
miasto w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Polsce;
Wiktionary
Żerków (niem. "Sirkowe", "Zerkow", Bergstadt) – miasto w województwie wielkopolskim, w powiecie jarocińskim, na Wale Żerkowskim, siedziba gminy Żerków.
Według danych z 31 grudnia 2009 miasto liczyło 2127 mieszkańców.
Prywatne miasto szlacheckie lokowane w 1300 roku położone było w XVI wieku w województwie kaliskim.
Wikipedia
IPA: ˈʒɛrkuf, AS: žerkuf
Wiktionary
przym. żerkowski
rzecz. żerkowianin mos., żerkowianka ż.
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
Żernica (niem. "Deutsch Zernitz", 1936–1945 "Haselgrund") – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie gliwickim, w gminie Pilchowice.
Wikipedia
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żernik (w Bydgoskiem, Kaliskiem, Kieleckiem, Poznańskiem, Sieradzkiem, Tarnobrzeskiem, Zamojskiem)
(1.2) dotyczący Żerników (w Płockiem)
(1.3) dotyczący Żernik Wrocławskich
(1.4) dotyczący Żernicy
Wiktionary
rzecz. Żernica ż., Żerniki nmos., żerniczanin m., żerniczanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żernik (w Bydgoskiem, Kaliskiem, Kieleckiem, Poznańskiem, Sieradzkiem, Tarnobrzeskiem, Zamojskiem)
(1.2) mieszkaniec Żerników (w Płockiem)
(1.3) mieszkaniec Żernik Wrocławskich
(1.4) mieszkaniec Żernicy
Wiktionary
rzecz. Żernica ż., Żerniki nmos.
:: fż. żerniczanka ż.
przym. żernicki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żernik (w Bydgoskiem, Kaliskiem, Kieleckiem, Poznańskiem, Sieradzkiem, Tarnobrzeskiem, Zamojskiem)
(1.2) mieszkanka Żerników (w Płockiem)
(1.3) mieszkanka Żernik Wrocławskich
(1.4) mieszkanka Żernicy
Wiktionary
rzecz. Żernica ż., Żerniki nmos.
:: fm. żerniczanin m.
przym. żernicki
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. cecha czegoś mogącego pochłaniać i rozpuszczać pochłonięte drobnoustroje, np. żerność ciałek białych;
2. dawniej: łapczywość, łakomstwo
SJP.pl
1. mogący pochłaniać i rozpuszczać pochłonięte drobnoustroje, np. komórka żerna;
2. dawniej:
a) dotyczący żeru, nadający się do zjedzenia;
b) łakomy, żarłoczny;
c) tuczny, tłusty;
d) tuczący
SJP.pl
Żerocin – wieś sołecka w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie bialskim, w gminie Drelów.
Wieś jest sołectwem w gminie Drelów. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 563 mieszkańców.
Do 1954 roku istniała gmina Żerocin. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bialskopodlaskiego.
Wikipedia
nazwisko, np. Stefan Żeromski (pseudonimy: Maurycy Zych, Józef Katerla) (1864-1925), pisarz i publicysta
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
to, co charakterystyczne w twórczości Stefana Żeromskiego, w jego stylu, postawie i ideach
SJP.pl
Żeromszczyzna – termin używany dla określenia postawy ideowej i techniki pisarskiej Stefana Żeromskiego, który przedstawia szczególny stosunek do innych zagadnień z polskiego życia i literatury.
Termin ten wyraża wrażliwość na krzywdę społeczną oraz cierpienia narodu, który jest pozbawiony wolności i bezradny, ale zarazem żarliwy dla patriotyzmu i walki z zaborcą.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żeroni
Wiktionary
rzecz. Żeronie nmos.
:: fż. żeronianka ż.
przym. żeroński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żeroni
Wiktionary
rzecz. Żeronie nmos.
:: fm. żeronianin m.
przym. żeroński
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żerować.
Wiktionary
(1.1) Duże ilości szkodnika i intensywne ich żerowanie sprawia, że liście stają się początkowo marmurkowate, później żółto-szare i zasychają.
Wiktionary
rzecz. żerowisko n., żer m., żertwa ż.
czas. żerować ndk.
przym. żarłoczny
Wiktionary
1. zdobywać pokarm; żreć; paść się;
2. wykorzystywać kogoś lub sytuację; być na czyimś utrzymaniu; pasożytować
SJP.pl
czasownik nieprzechodni niedokonany (brak dk.)
(1.1) biol. zdobywać i spożywać pokarm
(1.2) pot. prowadzić nieuczciwe działania dla swoich korzyści
Wiktionary
(1.1) Jest to kraina ptaków, gdzie żerują m.in. stada różowych i białych flamingów.
(1.1) Większość stonek żeruje na ziemniakach.
Wiktionary
rzecz. żer mrz., żerowanie n., żerowisko n.
Wiktionary
(1.2) eksploatować, pasożytować, paść się cudzą krzywdą / paść się na cudzej krzywdzie
Wiktionary
obszar, na którym żerują zwierzęta
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zool. miejsce żerowania zwierząt;
(1.2) przen. miejsce, środowisko lub okoliczności, w których określona grupa ludzi odnosi korzyści ze szkodą dla innych
Wiktionary
Żerowisko – określone miejsce w określonym czasie, w którym zwierzęta zdobywają składniki pokarmowe niezbędne do życia, do ich prawidłowego rozwoju czy rozmnażania. Żerowisko jest nieodłącznym składnikiem niszy ekologicznej organizmów żywych.
Doskonałym żerowiskiem dla niektórych roślinożerców są łąki, pastwiska, pola uprawne itp. Z uwagi na niebezpieczeństwa na nich czyhające zwierzęta mogą żerować o różnych porach dnia.
Wikipedia
(1.1) Kaczki przed zapadnięciem na żerowisko kilkakrotnie okrążają je i jeżeli nie widzą dla siebie żadnego niebezpieczeństwa, zapadają, w przeciwnym razie odlatują daleko i potem wracają znowu na rozpoznanie i ewentualny zapad.
Wiktionary
rzecz. żer mrz., żerowanie n., żarcie n., żarłok mrz.
czas. żreć, zeżreć, żerować ndk.
przym. żarłoczny
Wiktionary
przymiotnik od: żer
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z żerem, żerowaniem, dotyczący żeru, żerowania
Wiktionary
(1.1) Zimą pod drzewem łatwo zauważyć ślady aktywności żerowej dzięcioła.
Wiktionary
rzecz. żer m.
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żeroni
Wiktionary
rzecz. Żeronie nmos., żeronianin m., żeronianka ż.
Wiktionary
ofiara składana bogom u dawnych Słowian; obiata, trzeba
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) rel. ofiara całopalna składana na cześć bóstwa przez żercę;
Wiktionary
Żertwa – u dawnych Słowian ofiara całopalna, ze zwierząt oraz ludzi, składana na cześć bóstwa przez żercę. Termin ten, funkcjonujący u Słowian południowych i wschodnich (zachodniosłowiańskim odpowiednikiem była obiata), pochodzi od prasłowiańskiego "*žьrti" („poświęcać”) + "*-ьcь", z praindoeuropejskiego "*gʷerH-" („chwalić”), ze wspólnym źródłosłowem z łacińskim gratis, pokrewne z litewskim "girti" („sławić”) oraz sanskryckim "gir" („śpiew pochwalny”).
Wikipedia
IPA: ˈʒɛrtfa, AS: žertfa
Wiktionary
rzecz. żerca mos., żerowanie n.
przym. żertwienny
Wiktionary
(1.1) ofiara
Wiktionary
stół ofiarny w świątyni prawosławnej, na którym przygotowuje się dary eucharystyczne
SJP.pl
Że
Wikipedia
przymiotnik relacyjny
(1.1) daw. związany z żertwą, dotyczący żertwy
Wiktionary
rzecz. żertwa ż.
Wiktionary
(1.1) współcz. ofiarniczy
Wiktionary
dawny kapłan pogański u Słowian; żerca
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żeszczynki
Wiktionary
rzecz. Żeszczynka ż.
:: fż. żeszczynczanka ż.
przym. żeszczynecki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żeszczynki
Wiktionary
rzecz. Żeszczynka ż.
:: fm. żeszczynczanin m.
przym. żeszczynecki
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żeszczynki
Wiktionary
rzecz. Żeszczynka ż., żeszczynczanin m., żeszczynczanka ż.
Wiktionary
nazwa litery Ż
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) nazwa litery ż
Wiktionary
(1.1) Pożądaną więc jest rzeczą, aby każdy[,] umiejący czytać i pisać, umiał wyliczyć całe abecadło po porządku, od a aż do „żet“.
Wiktionary
IPA: ʒɛt, AS: žet
Wiktionary
1. krążek używany zamiast pieniędzy w kasynach lub grach automatowych; szton;
2. metalowy znaczek okolicznościowy lub odznaka klubowa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) krążek zastępujący pieniądze m.in. w grach hazardowych;
(1.2) metalowa oznaka coś upamiętniająca lub oznaczająca przynależność do jakiegoś klubu, stowarzyszenia itp.
Wiktionary
Żeton, szton – medal lub inny podobny do monety kawałek metalu lub plastiku, dawniej używany jako wejściówka do klubów i towarzystw, a obecnie głównie jako substytut pieniądza w sytuacjach, w których posługiwanie się nim jest niewygodne. Najczęściej używany w kasynach, metrze, automatach telefonicznych itp.
Wikipedia
IPA: ˈʒɛtɔ̃n, AS: žetõn
Wiktionary
rzecz.
:: zdrobn. żetonik m.
przym. żetonowy
Wiktionary
(1.1) szton
Wiktionary
środowiskowo: kobieta wykonująca płatne pokazy erotyczne na serwisach streamingowych
SJP.pl
mały żeton
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od: żeton
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Kazachstanie, administracyjne centrum obwodu ułytauskiego;
Wiktionary
Żezkazgan (kazach. – Жезқазған; ros. – Жезказган; do 1992 Dżezkazgan, ros. Джезказган) – miasto leżące nad rzeką Karakenggyr, stolica obwodu ułytauskiego w środkowym Kazachstanie.
Uzyskało prawa miejskie 20 grudnia 1954, gdy miało ok. 30 000 mieszkańców. Było to po powstaniu więźniów w pobliskim gułagu – Kengirze. Na początku 2021 roku liczyło liczy 87 254 mieszkańców.
Wikipedia
przym. żezkazgański
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) rel. w prawosławiu: długa laska stanowiąca liturgiczny atrybut biskupa, zazwyczaj zwieńczona krzyżem i figurami dwóch węży
Wiktionary
(1.1) Na ikonach
Wiktionary
(1.1) pastorał, posoch, pateryca
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
skamieniały żółw rzeczny z epoki liasu i trzeciorzędu
SJP.pl
przymiotnik od: żeń-szeń; żeńszeniowy
SJP.pl
żeńszeń, ginseng, gin-seng;
1. gatunek rośliny z rodziny araliowatych, której korzeń używany jest w lecznictwie i kosmetyce;
2. korzeń żeń-szenia - rośliny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) bot. azjatycka bylina zielna uprawiana ze względu na korzenie wykorzystywane w medycynie, kosmetyce oraz jako przyprawa;
(1.2) korzeń żeń-szenia (1.1)
Wiktionary
(1.1) W dziewiętnastym wieku wartość suchego korzenia żeń-szenia osiemnastokrotnie przekraczała wartość złota.
Wiktionary
IPA: ˈʒɛ̃ɲ‿ʃɛ̃ɲ, AS: žẽń‿šẽń
Wiktionary
przym. żeńszeniowy
Wiktionary
(1.1) ginseng
Wiktionary
skrót od: żeński
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) stpol. kobieta
Wiktionary
IPA: ʒɛ̃j̃n͇ˈt͡ʃɨ̃na, AS: žẽĩ ̯ṇčỹna
Wiktionary
przym. żeński
Wiktionary
zdrobnienie od: Eugenia (imię żeńskie); Żenia
SJP.pl
kobiecy, damski, dla kobiet
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) odnoszący się do kobiety, przeznaczony dla kobiety
(1.2) biol. mający narządy wytwarzające jaja, mający komórki ulegające zapłodnieniu, charakterystyczny dla samicy
(1.3) elektr. o złączu posiadającym otwory
Wiktionary
(1.1) Selena to rzadkie imię żeńskie w Polsce.
Wiktionary
IPA: ˈʒɛ̃j̃sʲci, AS: žẽĩ ̯sʹḱi
Wiktionary
rzecz. żeniaczka ż., żeńczyna ż.
Wiktionary
(1.1) damski, kobiecy; iron. babski; przest. niewieści; daw. białogłowski
(1.2) samiczy, symbol. ♀
Wiktionary
kobiecy, damski, dla kobiet
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik od: żeń-szeń; żeń-szeniowy
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) typowy dla żeń-szenia
Wiktionary
rzecz. żeń-szeń m.
Wiktionary
żeń-szeń, ginseng, gin-seng;
1. gatunek rośliny z rodziny araliowatych, której korzeń używany jest w lecznictwie i kosmetyce;
2. korzeń żeń-szenia - rośliny
SJP.pl
potocznie:
1. spójnik "że" połączony z końcówką czasownikową "-ś" (np. "Cieszę się, żeś zrozumiał ZDS.");
2. partykuła "że" połączona z końcówką czasownikową "-ś" (np. "W końcu żeś zrozumiał ZDS!")
SJP.pl
spójnik
(1.1) …wskazujący, że podmiotem wprowadzanego zdania podrzędnego jest adresat wypowiedzi (2. os. lp.), przejmujący końcówkę fleksyjną czasownika w czasie przeszłym
(1.2) …będący formą ściągniętą wyrażenia „że jesteś”
Wiktionary
(1.1) Cieszę się bardzo, żeś przyszedł, ale dziś nic nie mam.
(1.1) Abyś kiedyś nie żałował, żeś nie podjął tego trudu – wysiłku i prośby.
(1.1) Dobrze, żeś przyszła. Sama widzisz, co on wyprawia.
(1.2) Nie wiedziałem, Zbysiu, żeś taki ostry. Jestem. Wobec siebie też.
(1.2) To ty oko swym widokiem cieszysz [...] W końcu widać, żeś pan. Kaftan srebrem haftowany, czyściutki…
(1.2) Oczywiste jest to, żeś szantażysta, ot co!
(2.1) – Tu żeś, kolego, powiedział głupio. Niby taki rozsądny, a tu coś takiego…
(2.1) – Skąd żeś się urwał, że pytasz o takie rzeczy? – zagadnął brysio z obstawy.
(2.1) – No, dobra! Jak już żeś się tak uparł. To mi dasz pięćset!
Wiktionary
IPA: ʒɛɕ, AS: žeś
Wiktionary
partykuła wzmacniająca; zwykle w wyrażeniu: "o żeż ty!"; ożeż ty!, oż ty!
SJP.pl
partykuła
(1.1) potoczne połączenie dwóch emfatycznych partykuł -że i -ż
Wiktionary
(1.1) Strzep żeż z sierści żubrze szron.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. coś żenująco żałosnego
Wiktionary
(1.1) Przecież ta baba to najgorsza rzecz w tym filmie, grała jak drewniany pal, żeżuncja po prostu.
Wiktionary
dawniej: żegadło (kauter)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Poznań. drzazga, kolec
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) gw-pl|Poznań. zadziorny chłopak
Wiktionary
czas. żgnąć dk.
Wiktionary
(2.1) żgaj, żgajek
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żgać.
Wiktionary
czas. żgać ndk.
Wiktionary
uderzać, godzić w kogoś czymś ostrym, kłującym; dźgać; źgać
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany (dk. żgnąć)
(1.1) niedokonany od|żgnąć.
(1.2) stpol. dokuczać
(1.3) gw-pl|Górny Śląsk. kłuć, dźgać
Wiktionary
(1.1) Żgaj twardo, a zawsze pod włos i prosto w bebech, potem zakręć: jak chrupnie, gotowy!
Wiktionary
IPA: ʒɡat͡ɕ, AS: žgać
Wiktionary
rzecz. żganie n.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żgnąć.
Wiktionary
czas. żgnąć
Wiktionary
uderzyć kogoś czymś ostrym, kłującym, ukłuć; dźgnąć; źgnąć
SJP.pl
czasownik
(1.1) gw-pl|Poznań. rzad. donieść, zadenuncjować
(1.2) ukłuć, dźgnąć
Wiktionary
IPA: ʒɡnɔ̃ɲt͡ɕ, AS: žgnõńć
Wiktionary
rzecz. żgnięcie n., żgak, żgok
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Poznań. drzazga, kolec
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) gw-pl|Poznań. zadziorny chłopak
Wiktionary
czas. żgnąć dk.
Wiktionary
(2.1) żgaj, żgajek
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) bot. gw-pl|Śląsk Cieszyński. pokrzywa
Wiktionary
pogardliwie: czerpanie korzyści materialnych ze stosunków seksualnych z zamożnymi, starszymi od siebie kobietami
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zdrobn. od żigolak
Wiktionary
rzecz. żigolak m.
Wiktionary
1. pogardliwie: płatny tancerz w nocnym lokalu; gigolo; fordanser; żigolo;
2. młody mężczyzna czerpiący korzyści materialne ze stosunków seksualnych z zamożnymi, starszymi od siebie kobietami; żigolo
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) pot. pejor. młody mężczyzna do płatnego towarzystwa lub usług erotycznych dla starszych, bogatych pań
Wiktionary
Żigolak – męska prostytutka bądź mężczyzna do towarzystwa, który jest opłacany (wspierany finansowo w zakresie odbiegającym od przyjętych norm społecznych) przez kobietę, przede wszystkim starszą, w zamian za kontynuowanie znajomości.
Wikipedia
IPA: ʒʲiˈɡɔlak, AS: žʹigolak
Wiktionary
rzecz.
:: zdrobn. żigolaczek m.
Wiktionary
(1.1) pot. żigolo, męska prostytutka; posp. męska dziwka; wulg. męska kurwa
Wiktionary
gigolo;
1. płatny partner do tańca w lokalach rozrywkowych; fordanser;
2. młody mężczyzna czerpiący korzyści materialne ze stosunków z kobietami, z reguły starszymi od siebie; żigolak
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) pejor. młody mężczyzna zarabiający na stosunkach z dużo od siebie starszymi kobietami
(1.2) płatny mężczyzna do towarzystwa
Wiktionary
IPA: ˈʒʲiɡɔlɔ, AS: žʹigolo
Wiktionary
(1.1) gigolo, żigolak
(1.2) fordanser
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) bot. gw-pl|Śląsk Cieszyński. pokrzywa żegawka
Wiktionary
rosyjska marka samochodów
SJP.pl
Żydowski Instytut Historyczny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kulin. galaretka owocowa
Wiktionary
(1.1) żilyj
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kulin. galaretka owocowa
Wiktionary
(1.1) żilej
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. pot. pośladki
Wiktionary
wgłębienie w stoku góry, powstałe w wyniku odpadania małych okruchów skalnych; źleb
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) wcięcie w górskim stoku ze stromymi ścianami;
Wiktionary
Żleb (źleb, kuluar) – wklęsła forma rynnowa ukształtowania terenu górskiego. Jest to szerokie i korytowate wcięcie o różnej głębokości w stoku czy ścianie. Powstaje wskutek wietrzenia mechanicznego oraz erozyjnego działania gruzu skalnego, wód opadowych, roztopowych i lawin. Żleby mają niewyrównane dno o profilu zbliżonym do litery V.
Wikipedia
(1.1) Musieliśmy uciekać ze żlebu, którym teraz płynęła wartko woda ze stopionego śniegu, zmieszana z popiołem i ziemią.
Wiktionary
IPA: ʒlɛp, AS: žlep
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
mieszkaniec Żmigrodu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żmigrodu
Wiktionary
rzecz. Żmigród m.
:: fż. żmigrodzianka ż.
przym. żmigrodzki
Wiktionary
mieszkanka Żmigrodu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żmigrodu
Wiktionary
rzecz. Żmigród m.
:: fm. żmigrodzianin m.
przym. żmigrodzki
Wiktionary
→ Żmigród (miasto w Polsce)
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żmigrodu
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. Żmigród m., żmigrodzianin m., żmigrodzianka ż.
Wiktionary
miasto w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Polsce, w województwie dolnośląskim, w powiecie trzebnickim;
Wiktionary
Żmigród ( Trachenberg, dawna polska nazwa: "Straburek" lub "Stramburek") – miasto w woj. dolnośląskim, w powiecie trzebnickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Żmigród, leży nad rzekami Baryczą i Sąsiecznicą.
Wikipedia
(1.1) W lipcu 1813 roku w Żmigrodzie przebywali m.in. car Aleksander, król pruski Fryderyk Wilhelm III, Wielki Książę Konstanty i feldmarszałek Kutuzow.
Wiktionary
IPA: ˈʒmʲiɡrut, AS: žmʹigrut
Wiktionary
rzecz. żmigrodzianin mos., żmigrodzianka ż., Żmigródek mrz.
przym. żmigrodzki
Wiktionary
(1.1) hist. Straburek, Stramburek
Wiktionary
przymiotnik dzierżawczy
(1.1) należący do żmii
przymiotnik relacyjny
(2.1) związany ze żmiją, dotyczący żmii
przymiotnik jakościowy
(3.1) charakterystyczny dla żmii, mający cechy żmii
forma rzeczownika.
(4.1) D., C. i Ms. lp. od: żmija
Wiktionary
(3.1) Przylazł z tym swoim żmiim wyrazem twarzy.
Wiktionary
rzecz. żmija ż., żmijka ż., żmijowate lm nm.
przym. żmijowaty
przysł. żmijowato
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) przest. zool. żmija
(1.2) przest. przen. żmija, osoba podstępna
(1.3) mitsłow. zob. Żmij.
forma rzeczownika.
(2.1) D. lm. od: żmija
Wiktionary
Żmij – skrzydlata gadzia postać z wierzeń dawnych Słowian, związanego ze sferą chtoniczną i wodami.
Wikipedia
(1.1) A spod onego mogilnego chrustu, spod ostatniej warszty, kiedy to już dobrze przygrzało, wypełznął żmij – rozciągnął się, skurczył, znów się rozciągnął, podniósł łba i do boru poszedł…
(1.2) Mam nadzieję, że owego żmiję Tuhaj-bejowicza Bóg wyda w twoje ręce albo Nowowiejskiego, nad którego krzywdą szczerze boleję.
Wiktionary
IPA: ʒmʲij, AS: žmʹii ̯
Wiktionary
rzecz. Żmij m., żmija ż., żmijowisko n., żmijówka ż., żmijka ż., żmijowiec m., żmijowate nmos.
przym. żmijowy, żmijowaty
przysł. żmijowato
Wiktionary
1. wąż z rodziny żmijowatych, mający w szczęce zęby jadowe
2. człowiek podstępny, perfidny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) herp. gad z podrodziny węży;
(1.2) przen. osoba zła i podstępna
forma rzeczownika.
(2.1) D. i B. lp. od: żmij
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) […] Teofil, dobrodziej i opiekun całej rodziny, zmarł nagle w lesie ukąszony przez żmiję.
(1.2) Ale z niego żmija!
Wiktionary
IPA: ˈʒmʲija, AS: žmʹii ̯a
Wiktionary
rzecz. żmij m., żmijowiec m., żmijówka ż.
:: zdrobn. żmijka ż.
:: zgrub. żmiisko n.
przym. żmijowy, żmijowaty, rzad. żmii
przysł. żmijowato
Wiktionary
(1.2) szuja
Wiktionary
rodzina jadowitych, dość małych, mocno zbudowanych węży występujących w Europie, Azji i Afryce; żmijowate
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żmijewa
Wiktionary
rzecz. Żmijewo n.
:: fż. żmijewianka ż.
przym. żmijewski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żmijewa
Wiktionary
rzecz. Żmijewo n.
:: fm. żmijewianin m.
przym. żmijewski
Wiktionary
Żmijewko – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie brodnickim, w gminie Zbiczno, na wschód od jeziora Wysokie Brodno.
Wikipedia
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żmijewa
Wiktionary
rzecz. Żmijewo n., żmijewianin m., żmijewianka ż.
Wiktionary
1. gatunek ryby z rodziny ostroszowatych;
2. lina mocująca brzeg żagla do masztu;
3. rodzaj manewru lotniczego;
4. prosta maszyna rolnicza do czyszczenia nasion;
5. potocznie: przenośnik śrubowy;
6. potocznie: spirala do udrażniania rur kanalizacyjnych
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rodzina jadowitych, dość małych, mocno zbudowanych węży występujących w Europie, Azji i Afryce; żmije
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) syst. herp. nazwa systematyczna|Viperidae|Oppel|ref=tak., rodzina węży w obrębie nadrodziny Elapoidea;
forma przymiotnika.
(2.1) M., B. i W. n. lp. oraz M., B. i W. nmos. lm. od: żmijowaty
Wiktionary
Żmijowate (Viperidae) – rodzina węży z kladu Colubriformes obejmująca 37 rodzajów i ponad 400 gatunków. Niektóre gatunki występują nawet na terenach pozornie nieprzyjaznych dla węży i w rejonach o dużych wahaniach temperatur.
Wikipedia
(1.1) Jedynym przedstawicielem żmijowatych w Polsce jest żmija zygzakowata.
Wiktionary
rzecz. żmijówka ż., żmij mzw., żmija ż., żmijość ż.
przym. żmii, żmijowaty
przysł. żmijowato
Wiktionary
przysłówek sposobu
(1.1) kręto, wężowato
(1.2) przen. podstępnie
Wiktionary
(1.2) Podszedł do nas żmijowato uśmiechnięty urzędnik celny.
Wiktionary
rzecz. żmij mrz., żmija ż., żmijka ż., żmijość ż., żmijowate lm nm., żmijówka ż.
przym. żmii, żmijowaty, żmijowy
Wiktionary
1. o człowieku: podstępny, złośliwy;
2. należący do rodziny żmijowatych;
3. podobny do żmii
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) rzad. o kształcie żmii, przypominający żmiję
(1.2) pejor. o człowieku, uśmiechu podstępny
Wiktionary
(1.1) Wokół głowy zwisały jej żmijowate strąki posklejanych włosów.
(1.2) Znowu przylazło to żmijowate babsko.
Wiktionary
rzecz. żmij mrz., żmija ż., żmijka ż., żmijość ż., żmijowate lm nm., żmijówka ż.
przym. żmii, żmijowy
przysł. żmijowato
Wiktionary
(1.1) kręty, wężowaty
Wiktionary
miododajna roślina zielna z rodziny szorstkolistnych (ogórecznikowatych), o liściach lancetowatych, szorstko owłosionych i kwiatostanie typu skrętki, rosnąca głównie na obszarze śródziemnomorskim
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) nazwa systematyczna|Echium|L|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny ogórecznikowatych;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. żmijówka ż., żmij mzw., żmija ż.
Wiktionary
rodzaj roślin zielnych z rodziny obrazkowatych; tulejnik
SJP.pl
Żm
Wikipedia
przymiotnik od: żmija
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) charakterystyczny dla żmii; dotyczący, odnoszący się do żmii
Wiktionary
(1.1) — Dopadnę cię, zabiję, zniszczę, wygubię wraz z całym twym żmijowym rodem!
(1.1) Ugryzł szybko, głęboko, żmijowym ruchem zarzucając głową w przód i w dół, po łuku.
Wiktionary
IPA: ʒmʲiˈjɔvɨ, AS: žmʹii ̯ovy
Wiktionary
przym. żmijowaty
rzecz. żmijówka ż., żmij mzw., żmija ż., żmijka ż.
przysł. żmijowato
Wiktionary
1. nalewka alkoholowa powstała przez macerowanie węża w mocnym alkoholu, popularna m.in. w Wietnamie;
2. roślina z rodziny toinowatych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) spoż. egzotyczny alkohol z wężem (żmiją) zatopionym w butelce;
Wiktionary
Żm
Wikipedia
(1.1) Z wycieczki do Hanoi przywiozłem sobie żmijówkę na pamiątkę.
Wiktionary
IPA: ʒmʲiˈjufka, AS: žmʹii ̯ufka
Wiktionary
rzecz. żmija ż., żmijka ż., Żmij m., żmij m., żmijowisko n., żmijowiec m., żmijowate nmos.
przym. żmijowy, żmijowaty
przysł. żmijowato
Wiktionary
młode żmii
SJP.pl
1. rodzaj roślin z rodziny Gelsemiaceae; Gelsemium;
2. żmin jarnik - wiciokrzew z rzędu goryczkowców; jaśmin żółty
SJP.pl
1. dawniej: zrzęda, kobieta gderliwa;
2. żminda biała - gatunek komosy, roczna roślina czerwonawa o wysokości 20-60 cm, uporczywy chwast ogrodowy; komosa wielonasienna
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) stpol. sknera, człowiek chciwy i oszczędny aż do przesady
Wiktionary
(1.1) Sknerę zwano w staropolszczyźnie żmindą, żmindakiem lub nawet… gównojadem.
Wiktionary
IPA: ˈʒmʲĩnda, AS: žmʹĩnda
Wiktionary
rzecz. żmindak m., żmindactwo n.
czas. żmindzić
Wiktionary
(1.1) sknera, sknerus, skąpiec, kutwa, skąpiradło, dusigrosz, mrzygłód, liczykrupa, wędzigrosz, gównojad, centuś, chytrus, chciwiec, harpagon, żyła; reg. śl. dziurdziuch; przest. żyd
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zdrobn. od żmindak
Wiktionary
rzecz. żmindak m.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) stpol. skąpiec
Wiktionary
(1.1) Sknerę zwano w staropolszczyźnie żmindą, żmindakiem lub nawet… gównojadem.
Wiktionary
IPA: ˈʒmʲĩndak, AS: žmʹĩndak
Wiktionary
rzecz. żminda m.
:: zdrobn. żmindaczek m.
Wiktionary
(1.1) żminda
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żmiącej
Wiktionary
rzecz. Żmiąca ż., żmiączanin m., żmiączanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żmiącej
Wiktionary
rzecz. Żmiąca ż.
:: fż. żmiączanka ż.
przym. żmiącki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żmiącej
Wiktionary
rzecz. Żmiąca ż.
:: fm. żmiączanin m.
przym. żmiącki
Wiktionary
dawniej: strata czasu, znój, mozół, trud
SJP.pl
Zobacz też: Żmuda w innych znaczeniach tej nazwy.
Żmuda – część miasta Lututów w Polsce, położona w województwie łódzkim, w powiecie wieruszowskim, w gminie Lututów.
W latach 1975–1998 Żmuda administracyjnie należała do województwa sieradzkiego.
Wikipedia
przysłówek sposobu
(1.1) w sposób żmudny; długo, z wysiłkiem i cierpliwie
Wiktionary
(1.1) Pisanie szło mu żmudnie. Każde zdanie wydawało się zbyt niezgrabne, chropowate, pospolite. Kreślił, przestawiał słowa, zmieniał je, szlifował.
Wiktionary
przym. żmudny
przysł. żmudno
rzecz. żmud mrz., żmudność ż., żmudzenie n., żmuda ż.
czas. żmudzić
Wiktionary
(1.1) mozolnie; war. żmudno
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówków: żmudnie, żmudno
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: żmudny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest żmudne; cecha tych, którzy są żmudni
Wiktionary
przym. żmudny
przysł. żmudnie
Wiktionary
wymagający wiele monotonnej pracy
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) taki, który wymaga dużo czasu, pracy i cierpliwości
Wiktionary
(1.1) Prasowanie koszul to bardzo żmudna robota.
Wiktionary
IPA: ˈʒmudnɨ, AS: žmudny
Wiktionary
rzecz. żmud m., żmudność ż., żmudzenie n., żmuda ż.
czas. żmudzić
przysł. żmudnie, żmudno
Wiktionary
(1.1) war. przest. zmudny
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec wsi Żmudź
Wiktionary
rzecz. Żmudź ż.
:: fż. żmudzianka ż.
przym. żmudzki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka wsi Żmudź
Wiktionary
rzecz. Żmudź ż.
:: fm. żmudzianin m.
przym. żmudzki
Wiktionary
mieszkaniec Żmudzi
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) etn. mieszkaniec Żmudzi lub potomek ludności pochodzącej ze Żmudzi, krainy historycznej na obszarze Dolnej Litwy;
Wiktionary
(1.1) To pewna, że Żmudzini i Łotysze stare a wypróchniałe dęby uważali do naszych czasów jako mieszkania duchów, którym jeszcze niedawno znoszono tam ofiary.
(1.1) Najpierw zaczęli sarkać chłopi. A kiedy Żmudzin sarka, to albo mu się coś poprawić musi, albo on sam zginie.
(1.1) Jeśli się uda szyk rozerwać, to częściej Żmudzin Niemca, niż Niemiec Żmudzina położy.
Wiktionary
rzecz. Żmudź ż., Żmujdź ż., mzw. żmudzin
:: fż. Żmudzinka ż.
przym. żmudzki, daw. żmujdzki
Wiktionary
mieszkanka Żmudzi
SJP.pl
czasownik niedokonany
(1.1) przest. trwonić czas, marnować czas
(1.2) przest. marudzić
Wiktionary
(1.1) To cesarz Rudolf, co żmudził bezczynny, / Mogąc Italię ratować w złym kresie; / Dziś chorą leczyć próżno chce kto inny.
Wiktionary
przym. żmudny
przysł. żmudnie
Wiktionary
(1.2) marudzić
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik od: Żmudź
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący regionu Żmudź
(1.2) dotyczący wsi Żmudź
Wiktionary
(1.1) rzecz. Żmudź ż., Żmudzin mos., Żmudzinka ż.
(1.2) rzecz. Żmudź ż., żmudzianin mos., żmudzianka ż.
Wiktionary
historyczna nazwa dolnej Litwy (zachodnia część kraju między dolnym Niemnem, Niewiażą i Windawą)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) geogr. hist. etn. jeden z pięciu regionów etnograficznych współczesnej Litwy ze stolicą w Szawlach, a także historyczna nazwa Dolnej Litwy;
Wiktionary
Żmudź ( Samogitia, żmudz. "Žemaitėjė", Žemaitija, od lit. "žemas", 'niski') – jeden z pięciu regionów etnograficznych współczesnej Litwy, a także historyczna nazwa Dolnej Litwy. Dawna jednostka podziału terytorialnego (starostwo równoważne województwu) Rzeczypospolitej Obojga Narodów, jako Księstwo Żmudzkie należące do Wielkiego Księstwa Litewskiego. Od 1918 r. część Republiki Litewskiej.
Wikipedia
(1.1) Potem (…), urastając coraz więcej w siły, ziemię poniżej ku Prusom leżącą, którą właściwem swego języka brzmieniem nazwali Żmudzią, co znaczy ziemię niższą, (…) splądrowali.
(1.1) Szupienie – tak zwano na Żmudzi kaszę jęczmienną lub groch utarty, okraszone słoniną, a zwłaszcza wieprzowym ogonem.
Wiktionary
rzecz. Żmudzin mos., Żmudzinka ż., żmudzkość ż., Żmuda, żmudzin mzw., żmudzianka ż., żmudzianin mos.
przym. żmudzki, daw. żmujdzki
przysł. żmudzko
Wiktionary
(1.1) daw. Żmujdź
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) reg. bezładna plątanina, kłąb np. włosów, nici, tasiemek
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żniatyna
Wiktionary
rzecz. Żniatyn m.
:: fż. żniatynianka ż.
przym. żniatyński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żniatyna
Wiktionary
rzecz. Żniatyn m.
:: fm. żniatynianin m.
przym. żniatyński
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żniatyna
Wiktionary
rzecz. Żniatyn m., żniatynianin m., żniatynianka ż.
Wiktionary
miasto w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Polsce;
Wiktionary
Żnin ( Znena, Schnin, 1941–1945 "Dietfurt") – miasto w Polsce, w województwie kujawsko-pomorskim, siedziba powiatu żnińskiego oraz gminy miejsko-wiejskiej Żnin. Jest położone na Pałukach, regionie kulturowym Wielkopolski, między Jeziorem Żnińskim Dużym i Jeziorem Żnińskim Małym. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa bydgoskiego. Według danych GUS z 31 grudnia 2025 roku miasto miało 12 656 mieszkańców.
Wikipedia
IPA: ʒʲɲĩn, AS: žʹńĩn
Wiktionary
rzecz. żninianin mos., żninianka ż.
przym. żniński
Wiktionary
mieszkaniec Żnina
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żnina
Wiktionary
rzecz. Żnin mrz.
:: fż. żninianka ż.
przym. żniński
Wiktionary
mieszkanka Żnina
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żnina
Wiktionary
rzecz. Żnin mrz.
:: fm. żninianin mos.
przym. żniński
Wiktionary
koszenie, zbiór i inne czynności wykonywane podczas lata przy zbożu; sam okres trwania tych prac
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) roln. koszenie i zbiórka zboża i niektórych innych roślin uprawnych;
(1.2) pora roku, kiedy wykonuje się te prace
Wiktionary
Żniwa – zbiór roślin uprawnych w okresie lata, głównie zbóż (m.in. żyta, pszenicy, jęczmienia, owsa), także innych roślin zbieranych na nasiona, po których pozostaje ściernisko (rzepak, rośliny strączkowe).
Wikipedia
(1.1) Ale wnet przestali o tym deliberować, gdyż żniwa były za pasem (…)
Wiktionary
IPA: ˈʒʲɲiva, AS: žʹńiva
Wiktionary
rzecz. żniwiarka ż., żniwiarz m., żniwo n., żeniec m., żęcie n.
przym. żniwny, żniwiarkowy, żniwiarski, żniwowy
czas. żąć
Wiktionary
(1.1) przest. kośba
Wiktionary
1. kobieta pracująca przy żniwach;
2. maszyna rolnicza do sprzętu zbóż, która ścina i zgarnia na ściernisko pęki zboża wielkości snopa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) kobieta, która pracuje przy żniwach
(1.2) roln. ciągniona maszyna do żęcia zbóż;
(1.3) zool. nazwa systematyczna|Messor|ref=tak., rodzaj mrówki z podrodziny Myrmicinae
Wiktionary
Żniwiarka – konna maszyna rolnicza do koszenia zboża i rzepaku, kosząca i odkładająca koszone rośliny w porcje gotowe do wiązania w snopy oraz układająca je, tak by umożliwić następny przejazd maszyny bez przejazdu maszyny po skoszonych roślinach.
Żniwiarka zwana też "apligierką" lub "zrzutką" to "kosiarka" rozbudowana o mechanizm odsuwania skoszonego materiału, w wersjach późniejszych układająca urobek w postaci zbierek gotowych do wykonania snopów.
Wikipedia
IPA: ʒʲɲiˈvʲjarka, AS: žʹńivʹi ̯arka
Wiktionary
rzecz. żniwo n., żniwa
:: zdrobn. żniwiareczka ż.
:: fm. żniwiarz m.
przym. żniwny, żniwiarski, żniwiarkowy, żniwowy
Wiktionary
maszyna rolnicza do młócenia, ścinania i zgarniania ziaren zbóż; żniwiarko-młockarnia
SJP.pl
przymiotnik od: żniwiarka
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze żniwiarką, dotyczący żniwiarki (maszyny)
Wiktionary
rzecz. żniwiarz mrz., żniwiarka ż., żniwo n., żniwa nmos.
czas. żniwować ndk.
przym. żniwiarski, żniwowy, żniwny
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Mazury, Warmia. roln. techn. żniwiarka
Wiktionary
→ żniwiarz
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze żniwiarzem, dotyczący żniwiarza
Wiktionary
rzecz. żniwiarz mrz., żniwiarka ż., żniwo n., żniwa nmos.
czas. żniwować ndk.
przym. żniwny, żniwowy, żniwiarkowy
Wiktionary
mężczyzna pracujący przy żniwach
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) osoba pracująca przy żniwach
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Żniwiarze żęli dzisiaj żyto.
Wiktionary
IPA: ˈʒʲɲivʲjaʃ, AS: žʹńivʹi ̯aš
Wiktionary
rzecz. żniwo n., żniwa nmos.
:: fż. żniwiarka ż.
przym. żniwny, żniwiarkowy, żniwiarski, żniwowy
Wiktionary
1. śliwka o małych, żółtych, lekko wydłużonych owocach;
2. zdrobnienie od: żniwa
SJP.pl
okres żniwny - okres, w którym wykonuje się koszenie i zbieranie dojrzałego zboża
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze żniwem, dotyczący żniwa
Wiktionary
(1.1) Sezon żniwny w pełni!
Wiktionary
rzecz. żęcie n., dożynki nmos., żniwiarz mrz., żniwiarka ż., żniwo n., żniwa nmos.
czas. żąć, żniwować ndk.
przym. żniwiarski, żniwowy, żniwiarkowy
Wiktionary
1. przestarzałe:
a) dojrzałe zboże, gotowe do zżęcia
b) zżęte i zebrane zboże, także inne zebrane płody natury, np. owoce; plon, zbiór
2. przenośne: wynik działania, np. krwawe, śmiertelne żniwo: ofiary jakiejś siły niszczącej, np. epidemii
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) przest. dojrzałe zboże, gotowe do zżęcia
(1.2) przest. zboże zżęte i zebrane z pola
(1.4) slang. atrakcyjna kobieta
Wiktionary
(1.1) Ja jestem Dawid, jam jest pasterz – / Błagalną wiodę pieśń, / byś się zmiłować chciał nad Piastem, / byś żniwo zwolił zwieść.
Wiktionary
IPA: ˈʒʲɲivɔ, AS: žʹńivo
Wiktionary
rzecz. żniwiarz m., żniwiarka ż., żniwa nmos., dożynki nmos.
przym. żniwny, żniwiarkowy, żniwiarski, żniwowy
Wiktionary
(1.2) plon, zbiór
Wiktionary
kosić zboże, odbywać żniwa
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) daw. związany ze żniwem, dotyczący żniwa
Wiktionary
rzecz. żniwiarz mrz., żniwiarka ż., żniwo n., żniwa nmos.
czas. żniwować ndk.
przym. żniwiarski, żniwny, żniwiarkowy
Wiktionary
(1.1) współcz. żniwny
Wiktionary
→ Żnin
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żnina
Wiktionary
rzecz. Żnin mrz., żninianin mos., żninianka ż.
Wiktionary
[czytaj: żob] skrót od: Żydowska Organizacja Bojowa
SJP.pl
skrótowiec
(1.1) = hist. Żydowska Organizacja Bojowa
Wiktionary
(1.1) 30 kwietnia 1943 r. – Władysław Gaik „Krzaczek” z GL oraz łącznik ŻOB Tobiasz Szejngut „Tadek” drogą przez kanały miejskie wyprowadzili z getta aż do Łomianek grupę 40 bojowców.
Wiktionary
IPA: ʒɛt‿ɔ‿ˈbɛ, AS: žet‿o‿be
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. uczeń
(1.2) daw. gw-pl|Śląsk Cieszyński. ministrant
(1.3) daw. gw-pl|Śląsk Cieszyński. mały chłopiec
Wiktionary
zaimek
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk, Śląsk Cieszyński, Zaolzie. nikt
Wiktionary
(1.1) Żodyn nie wiy, czemu tyn gabaryjok musi wisieć na dupie.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. żal
Wiktionary
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) odnoszący się do Żoliborza, związany z Żoliborzem
Wiktionary
(1.1) Film był wyświetlany w jednym z żoliborskich kin.
Wiktionary
rzecz. Żolibórz mrz., żoliborzanin m., żoliborzanka ż., Żoliborz mrz.
Wiktionary
dzielnica administracyjna Warszawy; Żolibórz
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. dzielnica Warszawy;
Wiktionary
Żoliborz – dzielnica Warszawy położona w lewobrzeżnej części miasta. Jest jedną z 18 jednostek pomocniczych m.st. Warszawy.
Jest najmniejszą pod względem powierzchni warszawską dzielnicą.
Wikipedia
(1.1) Ten starszy pan mieszka na Żoliborzu.
Wiktionary
rzecz. żoliborzanin m., żoliborzanka ż., Żolibórz mrz.
przym. żoliborski
Wiktionary
mieszkaniec Żoliborza
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żoliborza
Wiktionary
(1.1) Wielu żoliborzan już odwiedziło nową bibliotekę.
Wiktionary
przym. żoliborski
rzecz. Żoliborz mrz.
:: fż. żoliborzanka ż.
Wiktionary
mieszkanka Żoliborza
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żoliborza
Wiktionary
rzecz. Żoliborz mrz.
:: fm. żoliborzanin mos.
przym. żoliborski
Wiktionary
dzielnica administracyjna Warszawy; Żoliborz
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) gwara. geogr. zob. Żoliborz.
Wiktionary
rzecz. żoliborzanin m., żoliborzanka ż., Żoliborz m.
przym. żoliborski
Wiktionary
dolna część szybu górniczego, położona poniżej ostatniego poziomu, miejsce, gdzie zbiera się woda spływająca z szybu; rząp, rząpie, rząpik, żąp
SJP.pl
określenie używane w stosunku do kobiety pozostającej w związku małżeńskim; małżonka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) kobieta będąca w związku małżeńskim z inną osobą
(1.2) daw. kobieta, niewiasta
Wiktionary
(1.1) […] tak dawniej jak i dzisiaj u ludu, który tej nazwy w wielu stronach używa, świekier, świokier, świekra, świokra, świekrucha oznacza tylko rodziców męża, a teść i teścia – rodziców żony.
(1.1) Czy twoja żona jest brunetką?
(1.1) Chciałabym wreszcie poznać żonę Karola.
(1.1) Cierpliwość, cnotę, przyjaciela i żonę sprawdzić można tylko w niedoli.
Wiktionary
IPA: ˈʒɔ̃na, AS: žõna
Wiktionary
rzecz. ożenek m., żonkoś m., żenienie n., ożenienie n.
:: zdrobn. żonka ż., żoneczka ż., żonusia ż.
:: zgrub. żonisko n.
czas. żenić ndk., ożenić dk.
przym. żonaty, żoniny, żonin
Wiktionary
(1.1) małżonka; żart. połowica
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tych, którzy są żonaci
Wiktionary
przym. żonaty
rzecz. żonaty mos.
Wiktionary
mający żonę
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) zwykle o mężczyźnie: mający żonę
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) mężczyzna, który ma żonę
Wiktionary
(1.1) Chociaż nie jest żonaty, ma już dwoje dzieci.
Wiktionary
IPA: ʒɔ̃ˈnatɨ, AS: žõnaty
Wiktionary
rzecz. żonka ż., żonisko n., żoncia ż., żonatość ż., żona, żoneczka, żonusia
przym. żonin, żoniny
czas. żenić
Wiktionary
pieszczotliwie o żonie; żonunia, żonka, żoneczka, żonusia, żonuś
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. pieszcz. żona
Wiktionary
rzecz. żona ż., żonusia ż., żonka ż., żoneczka ż., żonisko n., żonkoś m.
czas. żenić się, żenić ndk., ożenić dk.
przym. żonaty, żoniny, żonin
Wiktionary
(1.1) żonka, żoneczka, żonusia
Wiktionary
pieszczotliwie o żonie; żonunia, żonka, żonuś, żonusia, żoncia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. zdrobn. od: żona, żonka
Wiktionary
(1.1) Kiedy zapytałem żoneczkę, co jej kupić na urodziny, odpowiedziała: „Nic” – i teraz mam zagwozdkę.
(1.1) Gdy żoneczka mówi „zrób, jak chcesz”, to wcale nie oznacza, że mogę zrobić, jak chcę.
Wiktionary
IPA: ʒɔ̃ˈnɛt͡ʃka, AS: žõnečka
Wiktionary
rzecz. żonaty mos., żona ż., żonusia ż., żonusia ż., żoncia ż., żonkoś m., żonisko n., żonka ż.
przym. żonaty, żonin, żoniny
Wiktionary
(1.1) żonka, żonusia, żoncia
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) artysta cyrkowy żonglujący różnymi przedmiotami;
(1.2) muzykant, śpiewak i tancerz w średniowieczu;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Oprócz połykaczy ognia na pokazie wystąpili też żonglerzy.
Wiktionary
IPA: ˈʒɔ̃ŋɡlɛr, AS: žõŋgler
Wiktionary
rzecz. żonglerstwo n., żonglowanie n., pożonglowanie n.
:: fż. żonglerka ż.
czas. żonglować ndk., pożonglować dk.
przym. żonglerski
Wiktionary
1. umiejętność żonglowania;
2. kobieta-żongler
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) żonglowanie przedmiotami zwykle podczas popisów cyrkowych
(1.2) kobieta żongler
(1.3) pejor. sprawne posługiwanie się czymś (np. przepisami, słowami) w celu osiągnięcia celu
Wiktionary
Żo
Wikipedia
rzecz. żonglerstwo n., żonglowanie n.
:: fm. żongler m.
czas. żonglować ndk.
przym. żonglerski
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) typowy dla żonglera, związany z żonglerem lub żonglowaniem
Wiktionary
rzecz. żongler m., żonglerka ż., żonglerstwo n., żonglowanie n.
czas. żonglować ndk.
Wiktionary
1. podrzucać i chwytać kolejno kilka przedmiotów;
2. posługiwać się z dużą zręcznością jakimś przedmiotem
SJP.pl
czasownik niedokonany
(1.1) szybko, na przemian i cyklicznie podrzucać kilka przedmiotów
(1.2) zręcznie posługiwać się jakimiś przedmiotami
(1.3) pejor. zręcznie operować czymś (np. przepisami, słowami), żeby osiągnąć własne cele
Wiktionary
(1.1) Rzeczywiście! Miałaś rację, Maciek potrafi żonglować siedmioma piłkami jednocześnie.
(1.3) …Artysta prowadzi dowcipną konferansjerkę, żonglując faktami z życia słynnych kompozytorów i dowodząc często karkołomnych hipotez.
Wiktionary
rzecz. żongler m., żonglerka ż., żonglerstwo n., żonglowanie n.
przym. żonglerski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żonia
Wiktionary
rzecz. Żoń m.
:: fż. żonianka ż.
przym. żoński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żonia
Wiktionary
rzecz. Żoń m.
:: fm. żonianin m.
przym. żoński
Wiktionary
przymiotnik dzierżawczy
(1.1) przest. należący do żony
Wiktionary
rzecz. żonaty mos., żona ż., żonka ż., żoneczka ż., żonusia ż., żoncia ż., żonkoś m., żonisko n.
przym. żonaty, żoniny
Wiktionary
(1.1) war. żoniny
Wiktionary
rzadko: należący do żony, dotyczący żony
SJP.pl
przymiotnik dzierżawczy
(1.1) książk. należący do żony
Wiktionary
(1.1) Radiowóz (…) podjechał i dwóch policjantów wysłuchało najpierw żoniną, a następnie mężowską wersję wydarzeń.
Wiktionary
rzecz. żonaty mos., żona ż., żoneczka ż., żoncia ż., żonisko n., żonka ż., żonusia ż.
przym. żonaty, żonin
Wiktionary
(1.1) żonin
Wiktionary
zgrubienie od: żona; poufale lub z politowaniem o żonie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zgrub. żona
Wiktionary
(1.1) Nie mam zamiaru drażnić mojego żoniska.
Wiktionary
rzecz. żona ż., żoneczka ż., żonka ż., żoncia ż., żonkoś m., żonusia ż.
przym. żonaty, żoniny, żonin
Wiktionary
pieszczotliwie o żonie; żonunia, żonuś, żoneczka, żonusia, żoncia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pieszcz. żona
Wiktionary
(1.1) Obaczym żonkę grzeczną, hożą i bogatą / I ręką powinszujem waszmości kosmatą.
Wiktionary
rzecz. żona ż., żoneczka ż., żonusia ż., żoncia ż., żonisko n., żonkoś m.
przym. żonaty, żoniny, żonin
Wiktionary
(1.1) żoneczka, żonusia, żoncia
Wiktionary
roślina ozdobna z rodziny amarylkowatych, gatunek narcyza
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) bot. pot. nazwa systematyczna|Narcissus jonquilla|ref=tak., gatunek narcyza o charakterystycznych żółtych kwiatach;
(1.2) bot. kwiat żonkila (1.1)
Wiktionary
(1.1) Kiedy ją znaleziono w żółtym podartym prochowcu, wyglądała jak żonkil zapatrzony w nieboskłon.
(1.2) Mysz leżała bez drgnienia wśród pięknej porcelany i apetycznych kawałków tortu orzechowego, a żonkile w kobaltowym wazonie skłaniały nad nią żałobnie swe anemiczne główki.
Wiktionary
IPA: ˈʒɔ̃ŋʲcil, AS: žõŋʹḱil
Wiktionary
rzecz.
:: zdrobn. żonkilek m.
przym. żonkilowy
Wiktionary
zdrobnienie od: żonkil
SJP.pl
→ żonkil
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) bot. dotyczący żonkila, należący do żonkila, zrobiony z żonkila, związany z żonkilem
przymiotnik jakościowy
(2.1) mający kolor żółty, taki jak kolor kwiatu narcyza żonkila
Wiktionary
(1.1) Maciuś podarował swojej mamusi uroczy żonkilowy bukiecik.
(2.1) Kupiłam sobie piękny żonkilowy lakier do paznokci.
Wiktionary
IPA: ˌʒɔ̃ŋʲciˈlɔvɨ, AS: žõŋʹḱilovy
Wiktionary
rzecz. żonkil mzw./mrz., żonkilek mzw./mrz.
Wiktionary
o mężczyźnie żonatym, zwłaszcza od niedawna
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) pot. żart. lub iron. świeżo upieczony małżonek
Wiktionary
rzecz. żona ż., żoncia ż., żoneczka ż., żonisko n., żonka ż., żonusia ż.
przym. żonin
Wiktionary
żartobliwie: męski podkoszulek na ramiączkach
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. żart. męski podkoszulek na ramiączka, zwykle biały i posiadający głębokie wycięcie
Wiktionary
zabójca własnej żony
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zabójca własnej żony
Wiktionary
rzecz. żonobójstwo n.
Wiktionary
zabicie własnej żony
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zabójstwo własnej żony
Wiktionary
(1.1) W czasie policyjnej kariery prowadził cztery sprawy o żonobójstwo.
Wiktionary
rzecz. żonobójca ż.
Wiktionary
pieszczotliwie o żonie; żonuś, żonka, żoneczka, żonusia, żoncia
SJP.pl
pieszczotliwie o żonie; żonunia, żonka, żoneczka, żonuś, żoncia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. pieszcz. żona
Wiktionary
(1.1) Widziałeś gdzieś moją żonusię?
Wiktionary
rzecz. żonaty mos., żona ż., żoneczka ż., żonka ż., żoncia ż., żonisko n., żonkoś m.
przym. żonaty, żoniny, żonin
Wiktionary
(1.1) żonka, żoneczka, żoncia
Wiktionary
pieszczotliwie o żonie; żonunia, żonka, żoneczka, żonuś, żoncia
SJP.pl
czasownik
(1.1) stpol. gnać, pędzić
(1.2) stpol. porwać, zająć
(1.3) stpol. płynąć gwałtownie, rwać
Wiktionary
(1.1) Pasterze żoną trzody z pastwisk.
(1.3) Rzeka z gór żenie.
Wiktionary
IPA: ˈʒɔ̃nɔ̃ɲt͡ɕ, AS: žõnõńć
Wiktionary
czasownik przechodni niedokonany
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. karcić, strofować
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. wypalony w lesie teren
Wiktionary
rzecz. Żory lm. nmos.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy, nazwa własna
(1.1) postać przedstawiana w postaci płomyka, upamiętniana w rzeźbach
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(2.1) geogr. las miejski w Gliwicach;
Wiktionary
(1.1) Od zeszłego piątku w Parku Cegielnia znowu możemy oglądać Żorka.
Wiktionary
IPA: ˈʒɔrɛk, AS: žorek
Wiktionary
→ Żory
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) odnoszący się do Żor, związany z Żorami
Wiktionary
(1.1) Autobus zatrzymuje się tuż przy żorskim magistracie.
Wiktionary
rzecz. Żory nmos., żorzanin mos., żorzanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) lwów. kawałki skały
Wiktionary
(1.1) Hej, spójrz, to naprawdę żorstwa.
Wiktionary
Żoruchowo (kaszb. "Żorëchòwò" lub też "Żarchòwò", Sorchow) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie słupskim, w gminie Główczyce. Ma status sołectwa.
Znajduje się tu klasycystyczny pałac z 1833 roku z parkiem leśnym o powierzchni około 4 ha.
Wikipedia
miasto w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Polsce;
Wiktionary
Żory (śl. Żŏry, Žáry, Žárov, Sohrau) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, w województwie śląskim, historycznie na Górnym Śląsku.
Jest jednym z miast należących do Rybnickiego Okręgu Węglowego. Obecnie miasto spełnia funkcje handlową, usługową i logistyczną.
Wikipedia
(1.1) Jutro jadę do Żor na urodziny ciotki.
Wiktionary
IPA: ˈʒɔrɨ, AS: žory
Wiktionary
rzecz. żor mrz., żorzanin mos., żorzanka ż.
przym. żorski
Wiktionary
mieszkaniec Żor
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żor
Wiktionary
(1.1) Poprzednik prezydenta Żor był żorzaninem.
Wiktionary
rzecz. Żory nmos.
:: fż. żorzanka ż.
przym. żorski
Wiktionary
mieszkanka Żor
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żor
Wiktionary
(1.1) 30-letnia żorzanka spowodowała kolizję na drodze.
Wiktionary
rzecz. Żory nmos.
:: fm. żorzanin mos.
przym. żorski
Wiktionary
przezroczysta tkanina jedwabna, bawełniana lub wełniana o nieregularnej, pomarszczonej powierzchni; używana na suknie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) włók. lekka, przejrzysta tkanina nieregularnie marszczona;
Wiktionary
Żorżeta – rodzaj przezroczystej tkaniny o splocie płóciennym. Wyrabiana jest z wełny, bawełny lub jedwabiu. Jest jednobarwną tkaniną o nieregularnie zmarszczonej powierzchni. Nieregularne zmarszczenie powierzchni powstaje wskutek użycia w procesie tkania skręconych nici. Szyje się z niej głównie różne suknie.
Wikipedia
(1.1) Mama kupiła sobie bluzkę z fioletowej żorżety.
Wiktionary
IPA: ʒɔrˈʒɛta, AS: žoržeta
Wiktionary
przym. żorżetowy
Wiktionary
dotyczący żorżety
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) wykonany z żorżety
Wiktionary
rzecz. żorżeta ż.
Wiktionary
skrót od: żołnierski, żołnierz; żołn.
SJP.pl
uposażenie wypłacane żołnierzom odbywającym obowiązkową służbę wojskową (dawniej żołnierzom najemnym)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) pensja, pieniądze dawane żołnierzowi za jego służbę;
Wiktionary
Żołd – wynagrodzenie, jakie dostaje żołnierz odbywający zasadniczą służbę wojskową, dawniej również członek wojska najemnego. Pierwszy żołd w Polsce ustanowił w 1388 roku w Piotrkowie Władysław II Jagiełło: wynosił 3 grzywny od kopii.
Zygmunt August i Stefan Batory utworzyli oddziały kozackie dla obrony granicy Polski w zamian za żołd i wolność osobistą. Była to jedna z przyczyn powstania Chmielnickiego.
Wikipedia
(1.1) Kapral znowu przepił cały żołd.
Wiktionary
IPA: ʒɔwt, AS: žou̯t
Wiktionary
rzecz. żołdak m., żołdactwo n.
przym. żołdacki
Wiktionary
charakterystyczny dla żołdaka
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący żołdaków
Wiktionary
rzecz. żołd m., żołdak m., żołdactwo n.
Wiktionary
pogardliwie: żołnierze postępujący niezgodnie z zasadami honoru żołnierskiego; żołnierstwo, żołdacy, soldateska
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) pogard. osoby służące w wojsku
(1.2) daw. wojsk. żołnierze najemni pobierający żołd
(1.3) daw. służba żołnierska
(1.4) hart ducha żołnierskiego
Wiktionary
(1.1) Rabunek, pożoga były jego bronią i zachętą do odwagi dla jego żołdactwa, zaprawionego już na rzeziach i pożogach w Wąchocku, Bodzentynie i Staszowie.
(1.1) W dalszym opisie gorzkiej Męki Pana naszego Jezusa Chrystusa czytamy co następuje: Żołdactwo odprowadziło Zbawiciela, aby Go ukrzyżować.
Wiktionary
rzecz. żołd mrz., żołdak mos., żołdownik mos.
czas. żołdować ndk., żołdować się ndk.
przym. żołdacki, żołdowy
przysł. żołdacko
Wiktionary
(1.2) wojsko, żołnierstwo
(1.3) żołnierka, żołnierstwo
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zdrobn. od żołdak
Wiktionary
rzecz. żołdak m.
Wiktionary
1. pogardliwie: żołnierz dopuszczający się czynów niezgodnych z honorem żołnierskim;
2. dawniej: żołnierz najemny pobierający żołd
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) pot. pogard. o niezdyscyplinowanym żołnierzu, szczególnie postępującym brutalnie
(1.2) daw. najemny żołnierz, który pobiera żołd
Wiktionary
(1.2) Żołdacy carycy przypuścili szturm na miasto.
Wiktionary
IPA: ˈʒɔwdak, AS: žou̯dak
Wiktionary
rzecz. żołd m., żołdactwo n.
:: zdrobn. żołdaczek m.
przym. żołdacki
Wiktionary
przymiotnik od: żołd
SJP.pl
skrót od: żołnierski, żołnierz; żoł.
SJP.pl
owadożerny ptak, barwnie upierzony
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) ornit. nazwa systematyczna|Meropidae|ref=tak., ptak z rzędu kraskowych
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. kobieta żołnierz;
2. rzemiosło żołnierskie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) wojsk. służba wojskowa
(1.2) wojsk. kobieta odbywająca służbę wojskową; członkini sił zbrojnych danego państwa
Wiktionary
(1.2) Mam na imię Wiktoria i jestem żołnierką.
Wiktionary
IPA: ʒɔwʲˈɲɛrka, AS: žou̯ʹńerka
Wiktionary
rzecz. żołnierszczyzna ż., żołnierstwo n.
:: fm. żołnierz mos.
przym. żołnierski
przysł. żołniersko
Wiktionary
(1.1) wojaczka
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
→ żołnierz
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący żołnierza, związany z żołnierzem
Wiktionary
(1.1) Powtarzał: – Kiep świat – i zasypiał nucąc piosnkę żołnierską.
Wiktionary
rzecz. żołnierz m., żołnierka ż., żołnierzyk mos./mzw.
Wiktionary
pogardliwie: żołnierze postępujący niezgodnie z zasadami honoru żołnierskiego; żołdactwo, żołdacy, soldateska
SJP.pl
osoba, która pełni służbę wojskową w siłach zbrojnych danego kraju
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) wojsk. członek sił zbrojnych państwa; ; Gloger.
(1.2) przen. szeregowy członek organizacji przestępczej
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(2.1) ekol. członek podkasty robotnic wyspecjalizowany w obronie kolonii, o rozwiniętym organie ataku i obrony
Wiktionary
Żołnierz – osoba pełniąca służbę w siłach zbrojnych danego państwa.
Wikipedia
(1.1) Kasi bardzo podoba się ten wysoki żołnierz.
(1.1) Jako wilnianka z urodzenia podczas okupacji była łączniczką i żołnierzem AK.
Wiktionary
IPA: ˈʒɔwʲɲɛʃ, AS: žou̯ʹńeš
Wiktionary
rzecz. żołnierszczyzna ż.
:: fż. żołnierka ż.
:: zdrobn. żołnierzyk m.
przym. żołnierski
Wiktionary
(1.1) wojskowy; pot. wojak; pejor. żołdak; zdrobn. żołnierzyk
Wiktionary
zdrobnienie od: żołnierz
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zdrobn. od: żołnierz
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(2.1) zabawka w formie drobnej figurki żołnierza
Wiktionary
(2.1) Na półce obok okienka, pomiędzy plastykowymi żołnierzykami a kartonem pełnym długopisów „Zenitu”, stało lusterko, w którym Cesia ujrzała swoje odbicie: fragment źle ubranej, nieciekawej dziewczyny w naciśniętej na oczy włóczkowej czapce.
Wiktionary
IPA: ʒɔwʲˈɲɛʒɨk, AS: žou̯ʹńežyk
Wiktionary
rzecz. żołnierz m., żołnierka ż.
przym. żołnierski
Wiktionary
(r. męski) lekceważąco: marny żołnierz
SJP.pl
zgrubienie od: żołnierz; poufale lub z politowaniem o żołnierzu
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
staropolska pieśń religijna o żałobnym charakterze
SJP.pl
Żołtarz – staropolska pieśń religijna o charakterze żałobnym. W literaturze występuje m.in. w "Pieśni XXIV" Jana Kochanowskiego. Znany również jest "Żołtarz Jezusów" ("Jezusa Judasz przedał za pieniądze nędzne") pochodzący z ok. 1488 autorstwa Władysława z Gielniowa.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) daw. siostra męża
Wiktionary
(1.1) Żołwice i bratowe u jednego stołu / I świekry i niewiastki jadają pospołu.
Wiktionary
IPA: ʒɔwˈvʲit͡sa, AS: žou̯vʹica
Wiktionary
(1.1) żełwica, żełwa, zełwa, zełwica, złew, zołwa, zołwica, żełwica, szwagierka
Wiktionary
Żołynia (niem. "Schelling") – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie łańcuckim, w gminie Żołynia. Ma status sołectwa.
Wieś jest siedziba gminy Żołynia. Leży przy drodze wojewódzkiej 877 Łańcut–Leżajsk.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żołyni
Wiktionary
rzecz. Żołynia ż.
:: fż. żołynianka ż.
przym. żołyński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żołyni
Wiktionary
rzecz. Żołynia ż.
:: fm. żołynianin m.
przym. żołyński
Wiktionary
przymiotnik od: Żołynia
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żołyni
Wiktionary
rzecz. Żołynia ż., żołynianin m., żołynianka ż.
Wiktionary
zdrobnienie od: żołądek
SJP.pl
1. workowaty narząd przewodu pokarmowego, stanowiący miejsce częściowego trawienia pokarmu;
2. żołądek mięśniowy - tylna część żołądka ptaków; mielec;
3. rzadkie zdrobnienie od: żołądź; żołędzik
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) anat. część układu pokarmowego przed jelitami, który trawi białka przy udziale kwasu solnego;
Wiktionary
Żołądek (łac. "ventriculus", "stomachus", gr. "gaster") – narząd stanowiący część układu pokarmowego, którego zasadniczą rolą jest trawienie zawartych w pokarmie białek, a trawienie cukrów jest wręcz hamowane przez niskie pH żołądka. Żołądek wydziela sok żołądkowy zawierający enzymy trawienne:
Wikipedia
(1.1) Za dużo zjadłem i teraz boli mnie żołądek.
(1.1) Położył rękę na żołądku i pociągnął długi łyk.
Wiktionary
IPA: ʒɔˈwɔ̃ndɛk, AS: žou̯õndek
Wiktionary
rzecz. żołądkówka ż., żołądkowiec mos.
:: zdrobn. żołądeczek mrz.
czas. żołądkować się ndk.
przym. żołądkowy, wewnątrzżołądkowy
Wiktionary
1. workowaty narząd przewodu pokarmowego, stanowiący miejsce częściowego trawienia pokarmu;
2. żołądek mięśniowy - tylna część żołądka ptaków; mielec;
3. rzadkie zdrobnienie od: żołądź; żołędzik
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żołądkować.
Wiktionary
rzecz. nieżołądkowanie n.
czas. żołądkować ndk.
przym. żołądkowy
Wiktionary
osoba cierpiąca na dolegliwości żołądkowe
SJP.pl
dotyczący żołądka i przełyku
SJP.pl
→ żołądek
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z żołądkiem, dotyczący żołądka
Wiktionary
(1.1) Po zażyciu metforminy możemy odczuwać lekkie sensacje żołądkowe i zaburzenia smaku.
Wiktionary
rzecz. żołądek m., żołądeczek m., żołądkówka ż., żołądkowiec m., żołądkowanie n.
czas. żołądkować się
przysł. żołądkowo
Wiktionary
(1.1) gastryczny
Wiktionary
gatunek gorzkiej wódki o korzennym smaku, dobrze działającej w wypadku dolegliwości żołądkowych
SJP.pl
(r. męski)
1. owoc dębu; żołądź (r. żeński)
2. kolor w kartach, trefl; żołądź (r. żeński)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy, męskorzeczowy lub żeński
(1.1) dendr. owoc dębu;
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(2.1) karc. jeden z kolorów w kartach;
rzeczownik, rodzaj żeński
(3.1) anat. zwieńczenie prącia;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Gotowanych, a następnie prażonych żołędzi używa się do produkcji napoju podobnego do kawy.
(2.1) Nie mam żołędzia, zagram pikiem.
(3.1) Napletek okrywa żołądź penisa w stanie spoczynku.
Wiktionary
IPA: ˈʒɔwɔ̃ɲt͡ɕ, AS: žou̯õńć
Wiktionary
rzecz. żołędne n., żołędnica ż.
przym. żołędny, żołędziowy
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk ajchla
(2.1) trefl, krojc, krajc
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) stpol. opłata pobierana w dawnej Polsce przez panów za prawo zbierania żołędzi w ich lasach lub wypasania tam trzody
Wiktionary
Żołędne – osada leśna w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie siemiatyckim, w gminie Mielnik.
Wikipedia
(1.1) Opłacił żołędne, więc mógł pasać świnie w pańskim lesie.
(1.1) Pan wziął żołędne, a i tak chłopa słudzy psami poszczuli.
Wiktionary
IPA: ʒɔˈwɛ̃ndnɛ, AS: žou̯ẽndne
Wiktionary
rzecz. żołądź mzw./ż.
przym. żołędny, żołędziowy
Wiktionary
gryzoń z rodziny popielicowatych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Eliomys|Wagner|ref=tak., rodzaj niedużego ssaka z rodziny popielicowatych;
(1.2) zool. gryzoń z rodzaju żołędnica (1.1)
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Na uwagę zasługuje natomiast żołędnica, dla której Babia Góra jest jedynym obecnie miejscem występowania w Polsce.
Wiktionary
rzecz. żołądź mrz.
przym. żołędny
Wiktionary
potocznie o kartach do gry: treflowy
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) inaczej → trefl, treflowy
Wiktionary
(1.1) Trzeba się będzie również uzbroić w cierpliwość i znieść obecność w programie tych samych, startych jak dwójka żołędna twarzy, tych samych grepsów, których zapewne nie mogą już wytrzymać sami artyści.
Wiktionary
IPA: ʒɔˈwɛ̃ndnɨ, AS: žou̯ẽndny
Wiktionary
rzecz. żołędnica ż., żołędne n., żołądź
przym. żołędziowy
Wiktionary
(1.1) trefl, treflowy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żołędowa
Wiktionary
rzecz. Żołędowo n.
:: fż. żołędowianka ż.
przym. żołędowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żołędowa
Wiktionary
rzecz. Żołędowo n.
:: fm. żołędowianin m.
przym. żołędowski
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żołędowa
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. Żołędowo n., żołędowianin m., żołędowianka ż.
Wiktionary
zdrobnienie od: żołądź; żołądek
SJP.pl
gromada około 80 gatunków zwierząt zaliczanych do półstrunowców; jelitodyszce, jelitodyszne, żołędziogłowe
SJP.pl
gromada około 80 gatunków zwierząt zaliczanych do półstrunowców; jelitodyszce, jelitodyszne, żołędziogłowce
SJP.pl
przedstawiciel gromady zwierząt z typu przedstrunowców; jelitodyszec
SJP.pl
dotyczący żołędzia
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący żołędzi, owoców dębu
Wiktionary
(1.1) Zjadłszy skibę domowego chleba z kubkiem żołędziowej kawy, Polek usiadł na kamiennym stopniu ganeczka.
Wiktionary
IPA: ˌʒɔwɛ̃ɲˈd͡ʑɔvɨ, AS: žou̯ẽńʒ́ovy
Wiktionary
rzecz. żołędne n., żołądź
przym. żołędny
Wiktionary
1. rodzaj łyżwy;
2. sójka żołędziówka - gatunek ptaka z rodziny krukowatych; sójka zwyczajna;
3. galasówka żołędziówka - gatunek owada z rodziny galasówkowatych
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żonia
Wiktionary
rzecz. Żoń m., żonianin m., żonianka ż.
Wiktionary
krzew rosnący głównie w Meksyku; jojoba
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) bot. zob. jojoba.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zootechn. karma dla bydła
Wiktionary
czas. żrać ndk.
rzecz. żróń mos./mzw.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. uczta
Wiktionary
czas. żrać ndk.
rzecz. żrani n., żróń mos./mzw.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kłótnia
Wiktionary
czas. żrać sie
Wiktionary
czasownik przechodni niedokonany
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zootechn. jeść (o zwierzęciu)
(1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pogard. jeść jak zwierzę
Wiktionary
rzecz. żranica ż., żróń mos./mzw.
Wiktionary
1. o zwierzętach: jeść; o człowieku: jeść łapczywie, pożerać;
2. trawić, niszczyć, zżerać;
3. potocznie: żreć się - kłócić się, użerać, żyć z kimś w niezgodzie
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)
(1.1) o zwierzęciu: jeść
(1.2) posp. obraź. o człowieku: jeść chciwie, łapczywie lub niechlujnie
(1.3) o rdzy lub substancji chemicznej: niszczyć, przeżerać, dokuczać sobie wzajemnie, żyć w niezgodzie
Wiktionary
(1.1) Prosięta żarły aż miło.
(1.2) Żryj to szybciej!
Wiktionary
IPA: ʒrɛt͡ɕ, AS: žreć
Wiktionary
rzecz. żarełko n., żerca mos., żer m., żerowisko n., żarłok m., żarłocznik m., żarłoctwo n., żarło n., żarłacz m., żarcie n., zżarcie n., żarłoczność ż.
czas. zeżreć dk.
przym. żarłoczny, żarłocki
przysł. żarłocznie
przyr. -żerny
Wiktionary
(1.2) pot. wcinać, szamać; wulg. wpierdalać; daw. pot. ćpać
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. świniak dużo jedzący
Wiktionary
rzecz. żróń mos./mzw.
Wiktionary
żronka pospolita - gatunek błonkówki z rodziny żronkowatych
SJP.pl
rodzina bezskrzydłych os, przypominająca mrówki
SJP.pl
Żronkowate (Mutillidae) – rodzina os. Bezskrzydłe samice gatunków tej rodziny przypominają mrówki. Larwy tych os są parazytoidami błonkówek zakładających gniazda podziemne. Z 5000 gatunków żronkowatych większość występuje w tropikach. W Polsce stwierdzono występowanie czterech gatunków: "Myrmosa atra", "Paramyrmosa brunnipes", "Dasylabris maura" i "Physetopoda halensis".
Wikipedia
o cechach żronkowatych (rodzina os)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. człowiek dużo jedzący
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(2.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zwierzę dużo jedzące
Wiktionary
rzecz. żrocz mzw., żrani n., żranica ż.
czas. żrać
Wiktionary
1. mogący przeżreć (zniszczyć); gryzący;
2. wywołujący pieczenie;
3. złośliwy, zjadliwy, dokuczliwy
SJP.pl
forma czasownika.
(1.1) ims. przymiotnikowy czynny do: żreć
przymiotnik
(2.1) chem. taki, który ma właściwość silnego rozpuszczania wielu substancji organicznych lub reagowania z nimi i „przeżerania się”
Wiktionary
(2.1) Kwas solny jest bardzo żrący, niszczy skórę.
Wiktionary
(2.1) kaustyczny
Wiktionary
żołnierz piechoty francuskiej w Algierii 1830 r.
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) hist. żołnierz oddziału żuawów (1.2)
(1.2) lm. żuawi → hist. nazwa formacji lekkiej piechoty francuskiej, występująca później także w innych rejonach;
Wiktionary
(1.1) Przerażenie też zaczęło ogarniać żuawów i turkosów.
Wiktionary
IPA: ˈʒuwaf, AS: žuu̯af
Wiktionary
rzeczownik, liczba mnoga
(1.1) hist. formacja piechoty lekkiej;
Wiktionary
Żuawi – formacja lekkiej piechoty nosząca pierwotnie mundury pochodzenia arabskiego: krótki niebieski kaftan, bufiaste czerwone spodnie i fez z czerwonej wełny.
Określenie pochodzi od arabskiej nazwy jednego z plemion Kabylów, Zuawa – mieszkańców gór w Algierii, które współpracowało z Francuzami już od początku XIX wieku, widząc w tym korzyści polityczne.
Wikipedia
IPA: ʒuˈwavʲi, AS: žuu̯avʹi
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zool. nazwa systematyczna|Bos bonasus|Linnaeus|ref=tak., żubr
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
potężny ssak z rodziny krętorogich, występujący w puszczy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) zool. masywny ssak z rzędu parzystokopytnych z charakterystycznie uformowaną przez włosy brodą pod pyskiem;
Wiktionary
(1.1) Pokarmem żubra są zioła, trawy, liście krzewów, pąki i kora drzew; chętnie zjadają też żołędzie.
Wiktionary
IPA: ʒupr̥, AS: župr̦
Wiktionary
rzecz. żubrzątko n., żubrzę n., żubrzyca ż., żubrowisko n., żubroń mzw., żubrówka ż.
:: zdrobn. żubrzyk mzw.
przym. żubrzy, żubrowy
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk żuber
Wiktionary
mieszaniec powstały ze skrzyżowania żubra z bizonem
SJP.pl
Żu
Wikipedia
oczyszczać ziarno zbóż w żubrowniku
SJP.pl
obcięte ości ziarn roślin zbożowych
SJP.pl
obszar lasu wydzielony dla żubrów
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) leśn. leśna ostoja żubra
Wiktionary
(1.1) Leśniczy cały ranek spędził w żubrowisku.
Wiktionary
rzecz. żubr m., żubrzyk m., żubrzątko n., żubrzę n., żubrzyca ż., żubroń m., żubrówka ż.
przym. żubrzy, żubrowy
Wiktionary
część młocarni zbożowej, oczyszczająca ziarno z ości i plew
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) techn. roln. część składowa kombajnu lub młocarni
Wiktionary
(1.1) Sto lat temu stał tu młyn wyposażony w dwie pary kamieni, żubrownik, jagielnik i perlak.
Wiktionary
IPA: ʒuˈbrɔvʲɲik, AS: žubrovʹńik
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
→ żubr; żubrzy
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) właściwy żubrowi, należący do żubra
Wiktionary
(1.1) Przestańcie gadać, to usłyszycie żubrowe pomrukiwanie.
Wiktionary
rzecz. żubr m., żubrzę n., żubrzyk m., żubrzątko n., żubrzyca ż., żubrowisko n., żubroń m., żubrówka ż.
przym. żubrzy
Wiktionary
mieszaniec żubra i bydła domowego
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) zool. mieszaniec żubra z bydłem domowym;
Wiktionary
Żu
Wikipedia
(1.1) Wysłaliśmy kartki z żubroniem z Białowieży.
Wiktionary
rzecz. żubr m., żubrowisko n., żubrzyca ż., żubrzyk mzw., żubrzątko n., żubrzę n.
przym. żubrowy
Wiktionary
→ żubr; żubrowy
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący, odnoszący się do żubra
przymiotnik dzierżawczy
(2.1) należący do żubra
Wiktionary
(1.1) Miała dać początek odbudowie żubrzego stada w Masywie Centralnym.
Wiktionary
IPA: ˈʒubʒɨ, AS: žubžy
Wiktionary
rzecz. żubr m., żubrzyca ż., żubrzę n., żubrzątko n., żubrzyk mzw., żubrówka ż., żubrowisko n.
przym. żubrowy
Wiktionary
(1.1) żubrowy
Wiktionary
samica żubra; krowa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zool. samica żubra
Wiktionary
(1.1) W tej zagrodzie trzymamy żubrzycę z młodym.
Wiktionary
rzecz. żubr m., żubroń m., żubrzątko n., żubrzyk m., żubrowisko n., żubrówka ż., żubrzę n.
przym. żubrzy, żubrowy
Wiktionary
1. cielę żubra; żubrzę, żubrzątko;
2. zdrobnienie od: żubr
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) zool. leśn. młody żubr
Wiktionary
(1.1) Na polanie stał sobie żubrzyk.
Wiktionary
rzecz. żubr m., żubrzątko n., żubrzę n., żubrzyca ż., żubrowisko n., żubroń m., żubrówka ż.
przym. żubrzy, żubrowy
Wiktionary
pieszczotliwe zdrobnienie od: żubrzę
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zool. zdrobn. od: żubrzę
Wiktionary
(1.1) Za matką dreptało powolutku żubrzątko.
Wiktionary
rzecz. żubr m., żubrzę n., żubrzyk m., żubrzyca ż., żubrowisko n., żubroń m., żubrówka ż.
przym. żubrzy, żubrowy
Wiktionary
młode żubra
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zool. młode żubra
Wiktionary
(1.1) Za matką dreptało powolutku jednoroczne żubrzę.
Wiktionary
rzecz. żubr m., żubrzyk m., żubrzyca ż., żubrowisko n., żubroń m., żubrówka ż.
:: zdrobn. żubrzątko n.
przym. żubrzy, żubrowy
Wiktionary
(1.1) żubrzątko
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od: żubrówka
Wiktionary
rzecz. żubrówka ż.
Wiktionary
1. gatunek trawy
2. polska wódka gatunkowa, wyrabiana z nalewu spirytusowego na suszonych źdźbłach tego gatunku trawy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) bot. nazwa systematyczna|Hierochloë odorata|L.., gatunek trawy z rodziny wiechlinowatych;
(1.2) bot. trawa z gatunku żubrówka (1.1)
(1.3) spoż. aromatyzowana wódka destylowana na bazie żyta i wywaru z turówki wonnej;
(1.4) pot. butelka żubrówki (1.3)
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Żubrówka rośnie łanowo za sprawą podziemnych rozłogów.
(1.2) Masz w swoim zielniku jakąś żubrówkę?
(1.3) Nalej mi trochę tej żubrówki.
(1.4) W barku stoją dwie żubrówki.
Wiktionary
rzecz. żubr m., żubrzyca ż., żubrzątko n., żubrzę n., żubrzyk mzw., żubrowisko n.
:: zdrobn. żubróweczka ż.
przym. żubrzy, żubrowy
Wiktionary
(1.1) turówka wonna
(1.2) turówka wonna
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) reg. pozn. - zob. żybura.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żuchlowa
Wiktionary
rzecz. Żuchlów m.
:: fż. żuchlowianka ż.
przym. żuchlowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żuchlowa
Wiktionary
rzecz. Żuchlów m.
:: fm. żuchlowianin m.
przym. żuchlowski
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żuchlowa
Wiktionary
rzecz. Żuchlów m., żuchlowianin m., żuchlowianka ż.
Wiktionary
Żuchlów – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie górowskim, w gminie Niechlów.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Żuchowo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie lipnowskim, w gminie Skępe. W bezpośrednim sąsiedztwie przepływa rzeka Mień.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
szczęka dolna
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) anat. ruchoma kość szkieletu czaszki;
Wiktionary
Żu
Wikipedia
(1.1) U ptaków żuchwa i inne kości przekształciły się w dziób.
Wiktionary
IPA: ˈʒuxfa, AS: žuχfa
Wiktionary
przym. żuchwowy
Wiktionary
ryba okoniokształtna z podrzędu okoniowców
SJP.pl
żuchwień głowacz - gatunek chrząszcza z rodziny biegaczowatych
SJP.pl
przedstawiciel grupy kręgowców charakteryzujących się rozwiniętymi kośćmi szczęki; szczękowiec
SJP.pl
Żu
Wikipedia
przedstawiciel grupy kręgowców charakteryzujących się rozwiniętymi kośćmi szczęki; szczękowiec
SJP.pl
przymiotnik od: żuchwa
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) anat. związany z żuchwą, dotyczący żuchwy
Wiktionary
rzecz. żuchwa ż.
Wiktionary
czasownik przechodni niedokonany
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. żuć
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żuć.
Wiktionary
Żucie – czynność fizjologiczna, polegająca na rozdrabnianiu pokarmu i mieszaniu go ze śliną. Żucie występuje powszechnie u ssaków, które mają ku temu odpowiednie, zróżnicowane zęby. U innych kręgowców (gady, ptaki, płazy, ryby) czynność ta nie jest powszechna.
Wikipedia
IPA: ˈʒut͡ɕɛ, AS: žuće
Wiktionary
czas. żuć
rzecz. żujka ż.
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żuków (w Bialskopodlaskiem, Białostockiem i Konińskiem)
(1.2) dotyczący Żuk (w Płockiem)
Wiktionary
rzecz. Żuki nmos., żuczanin m., żuczanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żuków (w Bialskopodlaskiem, Białostockiem i Konińskiem)
(1.2) mieszkaniec Żuk (w Płockiem)
Wiktionary
rzecz. Żuki nmos.
:: fż. żuczanka ż.
przym. żucki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żuków (w Bialskopodlaskiem, Białostockiem i Konińskiem)
(1.2) mieszkanka Żuk (w Płockiem)
Wiktionary
rzecz. Żuki nmos.
:: fm. żuczanin m.
przym. żucki
Wiktionary
mały chrząszcz
SJP.pl
Żuczek – jezioro w Polsce, położone w województwie pomorskim, w powiecie człuchowskim, w gminie Debrzno.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gwara. zool. odłykany i przeżuwany pokarm u zwierząt z podrzędu przeżuwaczy
(1.2) daw. tytoń do żucia
(1.3) pot. guma do żucia
Wiktionary
rzecz. żucie n., żwanie n., przeżucie n., przeżuwanie n., żwacz m., przeżuwacz m.
czas. żuć ndk., żwać ndk., przeżuwać ndk., przeżuć dk.
przym. żwaczowy
Wiktionary
(1.1) gwara. dzięga
Wiktionary
chrząszcz z rodziny poświętnikowatych lub gnojarzowatych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) ent. chrząszcz z rodziny poświętnikowatych;
(1.2) pot. chrząszcz
(1.3) mot. samochód marki Żuk
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Tylko modre, wiosenne żuki, lecące z wielkim zapędem w ostatni skraj zachodniej łuny, przecinały furcząc powietrze, w którym tu i ówdzie majaczyły lekkie, z świeżo zoranej ziemi opary, zbijając się w tuman nad łąką.
(1.3) Niebieski żuk z budą przykrytą plandekaandeką przedarł się przez zasypaną śniegiem drogę i podjechał pod drewnianą bramę prowadzącą do zagrody.
Wiktionary
IPA: ʒuk, AS: žuk
Wiktionary
rzecz. żukowate lm.
:: zdrobn. żuczek m.
Wiktionary
Żukczyn (kaszb. "Żukczënò") – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie gdańskim, w gminie Pruszcz Gdański. Ma status sołectwa.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego.
Wikipedia
nadrodzina chrząszczy z podrzędu wielożernych; blaszkorogie, żuki
SJP.pl
Żukokształtne, żuki (Scarabaeoidea) syn. chrząszcze blaszkoczułkie (Lamellicornia) – nadrodzina chrząszczy z podrzędu wielożernych (Polyphaga). Jedyna nadrodzina serii lub infrarzędu Scarabaeiformia.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rodzina chrząszczy o około 19 tysiącach gatunków (w Polsce około 200), żyjących prawie na całej kuli ziemskiej (zwłaszcza w strefie tropikalnej); poświętnikowate
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
o cechach żukowatych (poświętnikowatych); poświętnikowaty
SJP.pl
rząd pajęczaków z podgromady roztoczy
SJP.pl
Żukowce ("Mesostigmata" syn. "Gamasida") – grupa roztoczy (Acari), należąca do Parasitiformes. Obejmuje w większości roztocze wolnożyjące, zamieszkujące ściółkę lasów oraz innych środowisk, gdzie odgrywają bardzo istotną rolę, będąc ważnym ogniwem sieci troficznych tychże środowisk. Są to również pasożyty zewnętrzne i wewnętrzne lądowych bezkręgowców oraz kręgowców, w tym wielu ptaków i ssaków. Obecnie do Mesostigmata zalicza się drapieżne Gamasina oraz saprofagiczne Uropodina.
Wikipedia
1. mieszkaniec Żukowa (miasta w Polsce);
2. mieszkaniec Żukowa (wsi w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec wsi Żukowo
(1.2) mieszkaniec wsi Żuków
Wiktionary
IPA: ˌʒukɔˈvʲjä̃ɲĩn, AS: žukovʹi ̯ä̃ńĩn
Wiktionary
rzecz. Żuków m., Żukowo ż.
:: fż. żukowianka ż.
przym. żukowski
Wiktionary
1. mieszkanka Żukowa (miasta w Polsce);
2. mieszkanka Żukowa (wsi w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka wsi Żukowo
(1.2) mieszkanka wsi Żuków
Wiktionary
IPA: ˌʒukɔˈvʲjãnka, AS: žukovʹi ̯ãnka
Wiktionary
rzecz. Żuków m., Żukowo ż.
:: fm. żukowianin m.
przym. żukowski
Wiktionary
1. wieś w województwie dolnośląskim;
2. wieś w województwie świętokrzyskim, gmina Nowy Korczyn
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
→ Żukowice
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żukowic
Wiktionary
rzecz. Żukowice nmos., żukowiczanin m., żukowiczanka ż.
Wiktionary
mieszkaniec Żukowic (wsi w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żukowic
Wiktionary
rzecz. Żukowice nmos.
:: fż. żukowiczanka ż.
przym. żukowicki
Wiktionary
mieszkanka Żukowic (wsi w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żukowic
Wiktionary
rzecz. Żukowice nmos.
:: fm. żukowiczanin m.
przym. żukowicki
Wiktionary
przedstawiciel rzędu pajęczaków z podgromady roztoczy
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
miasto w województwie pomorskim
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna
(1.1) geogr. toponim, nazwa kilku miejscowości w Polsce;
Wiktionary
Zobacz też: Żukowo w innych znaczeniach tej nazwy.
Żukowo (dodatkowa nazwa w języku Żukòwò; Zuckau, Sucovia) – miasto nad Radunią w powiecie kartuskim w województwie pomorskim. Zaliczane do aglomeracji trójmiejskiej. Siedziba gminy Żukowo.
Według danych z 20 lipca 2020 Żukowo liczyło 8135 mieszkańców.
Wikipedia
(1.1) Żukowo koło Gdańska jest małym miastem znanym z haftu kaszubskiego.
Wiktionary
IPA: ʒuˈkɔvɔ, AS: žukovo
Wiktionary
rzecz. żukowianin m., żukowianka ż.
przym. żukowski
Wiktionary
→ Żukowo
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący wsi Żukowo
(1.2) dotyczący wsi Żuków
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
IPA: ʒuˈkɔfsʲci, AS: žukofsʹḱi
Wiktionary
rzecz. Żukowo n., Żuków m., żukowianin m., żukowianka ż.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
chrząszcz z rodziny poświętnikowatych lub gnojarzowatych
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. pogardliwie: osoba z marginesu społecznego, bez stałego zatrudnienia, włócząca się po ulicach, nadużywająca alkoholu i budząca odrazę swoim zachowaniem i niechlujnym wyglądem; menel, lump, lumpiarz;
2. przestarzale: łobuz, chuligan
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) posp. pogard. pijak
(1.2) posp. pogard.
Wiktionary
(1.1) Boję się przechodzić wieczorem koło tego nocnego sklepu, bo tam zawsze kręci się pełno żuli.
(1.2) Ostatnio na naszym osiedlu widziałam jakichś żuli, nie zostawiaj więc otwartych drzwi.
Wiktionary
IPA: ʒul, AS: žul
Wiktionary
rzecz. żulia ż., żuleria ż.
:: zdrobn. żulik m.
czas. żulić, wyżulić
przym. żulerski
Wiktionary
(1.1-2) żulik, chuligan, łobuz, menel, lump, chachar
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żulić.
Wiktionary
czas. żulić
Wiktionary
pogardliwie: osoby z marginesu społecznego, bez stałego zatrudnienia, włóczący się po ulicach, nadużywający alkoholu i budzący odrazę swoim zachowaniem i niechlujnym wyglądem; żulernia, żulia, żulerka, menelstwo, lumpiarstwo
SJP.pl
pogardliwie:
1. → żul; lumpiara, menelka, żulica;
2. osoby z marginesu społecznego, bez stałego zatrudnienia, włóczący się po ulicach, nadużywający alkoholu i budzący odrazę swoim zachowaniem i niechlujnym wyglądem; żuleria, lumpiarstwo, żulia, żulernia, menelstwo;
3. sposób spędzania czasu właściwy takim osobom
SJP.pl
1.pogardliwie: osoby z marginesu społecznego, bez stałego zatrudnienia, włóczący się po ulicach, nadużywający alkoholu i budzący odrazę swoim zachowaniem i niechlujnym wyglądem; żuleria, lumpiarstwo, żulia, żulerka, menelstwo;
2. w gwarze uczniowskiej: tani, podły bar
SJP.pl
→ żul
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący żuli, żulików
Wiktionary
(1.1) Widziałem go wczoraj, jak walił za sklepem jakieś żulerskie browary.
Wiktionary
rzecz. żul m., żulik m., żulia ż.
Wiktionary
pogardliwie: osoby z marginesu społecznego, bez stałego zatrudnienia, włóczący się po ulicach, nadużywający alkoholu i budzący odrazę swoim zachowaniem i niechlujnym wyglądem; żuleria, żulernia, żulerka, menelstwo. lumpiarstwo
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) posp. środowisko żuli, grupa żulików
Wiktionary
(1.1) Nie wchodź z nimi w konszachty, to przecież żulia!
Wiktionary
IPA: ˈʒulʲja, AS: žulʹi ̯a
Wiktionary
rzecz. żul m., żulik m.
przym. żulerski
Wiktionary
(1.1) granda, hołota, łobuzeria
Wiktionary
→ żul; żulerka, menelka, lumpiara
SJP.pl
Żulice – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Telatyn. Przez wieś przebiega droga wojewódzka nr 852.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zamojskiego.
Wieś stanowi sołectwo gminy Telatyn. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 371 mieszkańców.
Wikipedia
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żulic
Wiktionary
rzecz. Żulice nmos., żuliczanin m., żuliczanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żulic
Wiktionary
rzecz. Żulice nmos.
:: fż. żuliczanka ż.
przym. żulicki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żulic
Wiktionary
rzecz. Żulice nmos.
:: fm. żuliczanin m.
przym. żulicki
Wiktionary
1. pospolicie: łobuz, chuligan;
2. rodzaj pieczywa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) posp. pogard.;
Wiktionary
Żu
Wikipedia
(1.1) Na ławce siedział jakiś żulik i popijał tanie wino.
(1.2) Żulik bez plac pognał za psiukiem.
(2.1) Proszę dwie bułki, rogala i żulika.
Wiktionary
IPA: ˈʒulʲik, AS: žulʹik
Wiktionary
(1.1) rzecz. żul
Wiktionary
(2.1) chleb turecki, chlebek turecki, strucla turecka, bułka turecka
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. wieś w Polsce w województwie mazowieckim
(1.2) geogr. wieś w Polsce w województwie lubelskim
(1.3) geogr. wieś na Ukrainie
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. żulinianin m., żulinianka ż.
przym. żuliński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żulina
Wiktionary
rzecz. Żulin m.
:: fż. żulinianka ż.
przym. żuliński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żulina
Wiktionary
rzecz. Żulin m.
:: fm. żulinianin m.
przym. żuliński
Wiktionary
czasownik niedokonany
(1.1) pot. żebrać
Wiktionary
IPA: ˈʒulʲit͡ɕ, AS: žulʹić
Wiktionary
czas. dk. wyżulić
rzecz. żulenie n., żul
Wiktionary
(1.1) sępić
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żulina
Wiktionary
rzecz. Żulin m., żulinianin m., żulinianka ż.
Wiktionary
przypominający zachowaniem żula
SJP.pl
1. dawna kopalnia soli
2. skład wydobytej soli lub innych minerałów
3. we wczesnym średniowieczu u Słowian: związek mniejszych organizacji terytorialnych, na czele którego stał żupan
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) daw. przedsiębiorstwo górnicze lub jednostka administracji w górnictwie;
(1.2) hist. we wczesnym średniowieczu jednostka etniczno-terytorialna;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Żupą solną, tak jak kopalniami kruszców, zarządzał żupnik.
Wiktionary
IPA: ˈʒupa, AS: župa
Wiktionary
staropolski ubiór męski
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) hist. kraw. staropolski ubiór męski z ozdobnym zapięciem i wąskimi rękawami, noszony przez szlachtę od XVI do połowy XIX wieku;
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) daw. adm. średniowieczny urzędnik w niektórych krajach zarządzający okręgiem (żupanią) w imieniu suwerena;
(2.2) hist. naczelnik opola i najwyższy lokalny sędzia u dawnych Słowian
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Po żupanie opasywano się pasem.
(2.1) Twierdzą niektórzy, że w bardzo dawnych czasach szlachta w Polsce nosiła nazwę żupanów.
Wiktionary
IPA: ˈʒupãn, AS: župãn
Wiktionary
(1.1)
:: rzecz. jupa ż., zdrobn. żupanek mrz., żupanik mrz.
:: przym. żupanowy
(2.1)
:: rzecz. żupania ż.
:: przym. żupański
Wiktionary
zdrobnienie od: żupan
SJP.pl
okręg administracyjny podległy żupanowi
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) adm. okręg administracyjny zarządzany przez żupana
Wiktionary
rzecz. żupan mos.
Wiktionary
zdrobnienie od: żupan
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od żupan
Wiktionary
IPA: ʒuˈpãɲik, AS: župãńik
Wiktionary
rzecz. żupan
Wiktionary
żupałek ważkowaty - owad z rzędu sieciarek
SJP.pl
→ żupan
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z osobą lub urzędem żupana, dotyczący żupana
Wiktionary
rzecz. żupan mos.
Wiktionary
w średniowieczu: zarządca kopalni soli
SJP.pl
Żupnik ("łac. zupparius salis") – w polskim górnictwie solnym i kruszcowym w XIII–XVIII w. urzędnik zarządzający rejonem górniczym w imieniu posiadacza zwierzchnich praw do górnictwa (regalia), również dzierżawca kopalni. Namiestnik żupnika był nazywany podżupnikiem lub podżupkiem; mógł on sprawować dozór bezpośredni nad żupami.
Wikipedia
1. zakwas z chleba lub z mąki żytniej albo owsianej, będący podstawowym składnikiem zupy o tej samej nazwie;
2. zupa na zakwasie o tej samej nazwie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) kulin. spoż. zupa o kwaskowatym smaku, gotowana na zakwasie, najczęściej żytnim;
(1.2) kulin. naturalny zakwas do sporządzania żurku lub innych potraw
(1.3) środ. przestępcze tanie wino owocowe
Wiktionary
Na tę stronę wskazuje „biały barszcz”. Zobacz też: barszcz (potrawa).
Zasugerowano, aby "barszcz biały wielkanocny"
Żur (żurek, bywa także nazywany białym barszczem) – tradycyjna zupa kuchni polskiej, przyrządzana na zakwasie z chleba lub mąki, czasem na zakwasie z płatków owsianych, o charakterystycznym lekko kwaśnym smaku, podawana na gorąco. Słowo „żur” może oznaczać zupę lub sam zakwas do jej przyrządzania. Podobnie jest z nazwą „żurek”.
Wikipedia
(1.1) Zjadłbym babcinego żuru z kiełbasą.
Wiktionary
rzecz. żurok mrz., zdrobn. żurek m.
Wiktionary
(1.1) żurek, barszcz biały
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
1. duży ptak o popielatoczarnym upierzeniu, długich nogach i długiej szyi;
2. prymitywny przyrząd do wyciągania wody ze studni;
3. urządzenie dźwigowe stosowane w portach i w budownictwie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) ornit. nazwa systematyczna|Grus|ref=tak., duży ptak bagienny odbywający sezonowo masowe przeloty, należący do podrodziny żurawi;
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) techn. urządzenie dźwignicowe z kolumną i wysięgnikiem służące do podnoszenia i przenoszenia ciężarów na niewielkie odległości;
(2.2) techn. rodzaj dźwignicy do wydobywania wody ze studni;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Żurawie szukają pożywienia na bagnach i łąkach.
(1.1) Po wyjściu księdza Barbara krążyła po celi. Zobaczyła w zakratowanym oknie klucz żurawi, powracających do cieplejszych krajów.
(2.1) Żuraw podnosi ciężkie kontenery.
(2.2) Studnie z żurawiami były kiedyś charakterystycznym elementem gospodarstw na Podlasiu.
Wiktionary
IPA: ˈʒuraf, AS: žuraf
Wiktionary
rzecz. żurawię n., żurawiowe nmos., żurawnia ż.; żurawina ż., Żurawnica ż., Żurawno n.
:: zdrobn. żurawik m.
przym. żurawi, żurawiowy, żurawny, żurawiowaty; żurawinowy, żurawski
Wiktionary
(2.1) dźwig, kran
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żurawiec
Wiktionary
rzecz. Żurawce nmos.
:: fż. żurawczanka ż.
przym. żurawiecki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żurawiec
Wiktionary
rzecz. Żurawce nmos.
:: fm. żurawczanin m.
przym. żurawiecki
Wiktionary
→ żuraw; żurawiowy
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z żurawiem, dotyczący żurawia
przymiotnik dzierżawczy
(2.1) należący do żurawia, będący jego własnością
forma rzeczownika|rodzaj=męskozwierzęcy.
(3.1) D. lm. od żuraw
Wiktionary
(1.1) Tak bardzo już bym chciał zamieszkać na rogu Żurawiej i Słowiczej.
Wiktionary
IPA: ʒuˈravʲi, AS: žuravʹi
Wiktionary
rzecz. żurawię n., żurawiowe nmos., żurawie nmos., żuraw m., żurawianin mos., żurawianka ż.
przym. żurawski, żurawinowy, żurawiowy
Wiktionary
(1.1) żurawiowy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żurawia
Wiktionary
rzecz. Żuraw m., żuraw m., żurawię n., żurawiątko n., żurawiowe n.
:: fż. żurawianka ż.
przym. żurawski, żurawi
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żurawia
Wiktionary
rzecz. Żuraw m., żuraw m., żurawię n., żurawiątko n., żurawiowe n.
:: fm. żurawianin m.
przym. żurawski, żurawi
Wiktionary
nazwa kilku wsi w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) geogr. nazwa kilku miejscowości w Polsce;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
IPA: ˌʒuraˈvʲit͡sa, AS: žuravʹica
Wiktionary
przym. żurawicki
rzecz. żurawiczanin, żurawiczanka
Wiktionary
→ Żurawica
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żurawicy lub Żurawicy Górnej
(1.2) dotyczący Żurawiczek
Wiktionary
(1.1) Tym razem żurawicki pomocnik popisał się pięknym uderzeniem z ponad 20 m, którym nie dał najmniejszych szans Korylowi.
Wiktionary
IPA: ˌʒuraˈvʲit͡sʲci, AS: žuravʹicʹḱi
Wiktionary
rzecz. Żurawica ż., Żurawiczki nmos., żurawiczanin m., żurawiczanka ż.
Wiktionary
mieszkaniec Żurawicy (wsi w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żurawicy lub Żurawicy Górnej
(1.2) mieszkaniec Żurawiczek
Wiktionary
IPA: ˌʒuravʲiˈt͡ʃãɲĩn, AS: žuravʹičãńĩn
Wiktionary
rzecz. Żurawica ż., Żurawiczki nmos.
:: fż. żurawiczanka ż.
przym. żurawicki
Wiktionary
mieszkanka Żurawicy (wsi w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żurawicy lub Żurawicy Górnej
(1.2) mieszkanka Żurawiczek
Wiktionary
IPA: ˌʒuravʲiˈt͡ʃãnka, AS: žuravʹičãnka
Wiktionary
rzecz. Żurawica ż., Żurawiczki nmos.
:: fm. żurawiczanin m.
przym. żurawicki
Wiktionary
→ żuraw; żurawiowy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Gruidae|Vigors|ref=tak., rodzina ptaków z rzędu żurawiowych;
(1.2) syst. ornit. nazwa systematyczna|Gruinae|Vigors|ref=tak., podrodzina ptaków z rodziny żurawi (1.1);
forma rzeczownika.
(2.1) M., B. i W. lm. od: żuraw
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Do rodziny żurawi należą m.in. koronniki.
(1.2) Do podrodziny żurawi należą gatunki występujące również w Australazji.
Wiktionary
rzecz. żuraw mzw./mrz., żurawię n., żurawiowe lm nm.
przym. żurawi, żurawiowaty, żurawiowy
Wiktionary
(1.1) żurawiowate, żurawie właściwe
Wiktionary
rodzaj mchu z rodziny płonnikowatych
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żurawiec
Wiktionary
rzecz. Żurawce nmos., żurawczanin m., żurawczanka ż.
Wiktionary
żartobliwy kuplet układany dla poszczególnych pułków kawalerii
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) liter. hist. charakterystyczny dla kawalerii polskiej i rosyjskiej krótki, żartobliwy kuplet układany dla poszczególnych pułków kawalerii oceniający ich wojenne losy z ironią i czarnym humorem;
Wiktionary
Żurawiejka – krótki, najczęściej dwuwierszowy, żartobliwy kuplet układany dla poszczególnych pułków kawalerii, oceniający z ironią i czarnym humorem ich wojenne losy. Żurawiejki charakterystyczne były dla kawalerii polskiej oraz rosyjskiej.
Wikipedia
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
wysięgnik współpracujący z wciągarką, służący do spuszczania lub podnoszenia łodzi ratunkowych, kotwicy, trapu itp.; szlupbelka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. żuraw
Wiktionary
Żurawik, szlupbelka – urządzenie dźwigowe na pokładzie jednostki pływającej najczęściej służące do opuszczania i podnoszenia z powierzchni wody łodzi ratunkowej, łodzi inspekcyjnej, tratwy ratunkowej, pontonu, trapu oraz innych ciężkich przedmiotów.
Wikipedia
rzecz. żuraw mzw./mrz.
Wiktionary
roślina z rodziny wrzosowatych występująca w kilku gatunkach, której owocem są wysoko cenione jagody, w Polsce najbardziej pospolita żurawina błotna; owoc takiej rośliny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) bot. nazwa systematyczna|Vaccinium|Hill.|sect=Oxycoccus|ref=tak., rodzaj krzewinek z rodziny wrzosowatych posiadająca jadalne jagody;
(1.2) kulin. owoc żurawiny (1.1)
Wiktionary
Żu
Wikipedia
(1.1) Żurawina błotna jest pospolitą rośliną występującą w Polsce.
(1.2) Żurawina jest bogata w witaminy.
Wiktionary
IPA: ˌʒuraˈvʲĩna, AS: žuravʹĩna
Wiktionary
rzecz. żurawinówka ż., Żurawina ż., Żurawiniec m.
:: zdrobn. żurawinka ż.
przym. żurawinowy, żurawiowy
Wiktionary
(1.1) przest. żurawie, żurosie, zórowie
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
miejsce w lesie, gdzie rosną żurawiny
SJP.pl
zdrobnienie od: żurawina
SJP.pl
Żurawinka − szczyt i pasmo wzgórz na Pogórzu Bukowskim, pomiędzy dolinami Osławy na południu i Sanoczka na północy. Ciągnie się wałem o dość wyrównanej wysokości 600–650 m n.p.m. i długości ok. 8 km z południowego wschodu na północny zachód. W kierunku północnym odchodzi od niego kilka długich ramion aż do Niebieszczan, na południowy zachód przełęcz nad Wolą Piotrową oddziela go od Pasma Bukowicy.
Wikipedia
przymiotnik od: żurawina
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z żurawiną, dotyczący żurawiny
(1.2) zrobiony z owoców żurawin lub z ich dodatkiem
przymiotnik dzierżawczy
(2.1) należący do żurawiny, będący jej częścią
przymiotnik jakościowy
(3.1) czerwony w odcieniu owoców żurawiny
Wiktionary
(1.2) Dziś na deser mamy kisiel żurawinowy.
Wiktionary
rzecz. żurawina ż., Żurawina ż., żuraw m., żurawinka ż., żurawik m., żurawię n., żurawinówka ż., żurawinowiec m.
przym. żurawi, żurawski
przysł. żurawinowo
Wiktionary
rodzina ptaków, doskonałych lotników o wysmukłych sylwetkach i długich nogach
SJP.pl
o cechach żurawiowatych (rodzina ptaków)
SJP.pl
rząd ptaków neognatycznych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) syst. ornit. nazwa systematyczna|Gruiformes|Bonaparte|ref=tak., rząd ptaków z infragromady ptaków neognatycznych, nie posiadających wola;
forma przymiotnika.
(2.1) M., B. i W. n. lp.; M., B. i W. lm nm. od: żurawiowy
Wiktionary
Żurawiowe (Gruiformes) – rząd ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych Neornithes. Obejmuje gatunki prowadzące naziemny tryb życia, zamieszkujące stepy, pustynie i półpustynie, bagna oraz lasy tropikalne. Występują na wszystkich kontynentach oprócz Antarktydy, wiele jako gatunki reliktowe. Stanowią grupę silnie zróżnicowaną, co powoduje, że niektóre rodziny bywają klasyfikowane w innych rzędach, a ich systematyka jest powodem kontrowersji.
Wikipedia
(1.1) Wspólną cechą żurawiowych jest brak wola.
Wiktionary
rzecz. żuraw mzw./mrz., żurawie lm nm., żurawię n.
przym. żurawi, żurawiowaty, żurawiowy
Wiktionary
1. → żuraw; żurawi;
2. o cechach żurawiowych (rząd ptaków)
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z żurawiem (maszyną), dotyczący takiego żurawia
Wiktionary
rzecz. żurawiowe nmos., żurawie nmos., żuraw m., żurawik m., żurawina ż.
przym. żurawi
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) pisklak żurawia
Wiktionary
(1.1) W gnieździe baraszkowało jedno żurawię.
Wiktionary
rzecz. żuraw mzw./mrz.
przym. żurawi
Wiktionary
rodzaj roślin z rodziny skalnicowatych, występujący w ponad 50 gatunkach w Ameryce Północnej
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Żurawlów – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie zamojskim, w gminie Grabowiec
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zamojskiego.
Wikipedia
wieś w Polsce
SJP.pl
Żurawlówka – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie łosickim, w gminie Huszlew. Obok miejscowości przepływa niewielka rzeka Złota Krzywula, dopływ Krzny.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bialskopodlaskiego.
Wikipedia
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. osada w Polsce;
2. osiedle na Ukrainie
SJP.pl
Zobacz też: Żurawno – osada w województwie warmińsko-mazurskim.
Żurawno ( Журавно) – osiedle typu miejskiego na Ukrainie, w obwodzie lwowskim, rejonie stryjskim (do 17 lipca 2020 r. w rejonie żydaczowskim), nad Dniestrem.
Stacja kolejowa Żurawno, położona na linii Lwów – Czerniowce znajduje się około 11 km na północny wschód od wsi.
Wikipedia
→ Żurawie
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żurawia
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. Żuraw m., żurawianin m., żurawianka ż., żuraw m., żurawię n., żurawiątko n., żurawiowe n.
przym. żurawi, żurawinowy
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Żurczyn – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie nakielskim, w gminie Szubin.
Wikipedia
zupa mączna
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) kulin. spoż. zupa na zakwasie z mąki żytniej lub owsianej;
(1.2) przest. żart. zob. żurfiks.
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Żurek jest bardzo smaczną zupą.
Wiktionary
IPA: ˈʒurɛk, AS: žurek
Wiktionary
rzecz. żur m.
Wiktionary
(1.1) żur, barszcz biały
(1.2) żurfiks, jour fixe
Wiktionary
przestarzale: przyjęcie towarzyskie w określonym dniu tygodnia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) przest. spotkanie towarzyskie w ustalonym dniu tygodnia
Wiktionary
IPA: ˈʒurfʲiks, AS: žurfʹiks
Wiktionary
(1.1) jour fixe, żart. żurek
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
1. czasopismo poświęcone modzie, zamieszczające modele ubiorów; dawniej: każde czasopismo, zwłaszcza dziennik
2. ktoś ubrany według najnowszej mody; strój bardzo elegancki, modny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) czasopismo związane tematycznie z modą
(1.2) przest. określenie dla każdego czasopisma
Wiktionary
Żurnal (fr. journal) – czasopismo poświęcone modzie, obficie ilustrowane modelami wzorów. Może zawierać również wielokrotnie złożone wkładki z cienkiego papieru z rysunkami wykrojów elementów ubrań.
Wikipedia
IPA: ˈʒurnal, AS: žurnal
Wiktionary
rzecz. żurnalista, żurnalistyka, żurnalistka
przym. żurnalowy, żurnalistyczny
Wiktionary
książkowo: dziennikarz
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) książk. dziennikarz, publicysta
Wiktionary
Żurnalista, właśc. Dawid Swakowski (ur. 23 kwietnia 1992) – polski podkaster, influencer, autor książek i przedsiębiorca, wcześniej raper i menedżer celebrytów.
Wikipedia
(1.1) Szczególnie ciężko żyło się dziennikarzom w Prusach, gdyż gazety często były konfiskowane, a żurnaliści trafiali za kratki.
Wiktionary
IPA: ˌʒurnaˈlʲista, AS: žurnalʹista
Wiktionary
rzecz. żurnal, żurnalistyka, żurnalistka
przym. żurnalowy, żurnalistyczny
Wiktionary
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) książk. dziennikarka, publicystka
Wiktionary
IPA: ˌʒurnaˈlʲistka, AS: žurnalʹistka
Wiktionary
rzecz. żurnal, żurnalistyka, żurnalista
przym. żurnalowy, żurnalistyczny
Wiktionary
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) książk. dziennikarski
Wiktionary
IPA: ˌʒurnalʲiˈstɨt͡ʃnɨ, AS: žurnalʹistyčny
Wiktionary
rzecz. żurnal, żurnalista, żurnalistka, żurnalistyka
przym. żurnalowy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) książk. dziennikarstwo
(1.2) prasa periodyczna
Wiktionary
IPA: ˌʒurnaˈlʲistɨka, AS: žurnalʹistyka
Wiktionary
rzecz. żurnal m., żurnalista m., żurnalistka ż.
przym. żurnalowy, żurnalistyczny
przysł. żurnalowo
Wiktionary
przymiotnik od: żurnal
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) książk. przym. od żurnal
Wiktionary
IPA: ˌʒurnaˈlɔvɨ, AS: žurnalovy
Wiktionary
rzecz. żurnal, żurnalistyka, żurnalista, żurnalistka
przym. żurnalistyczny
Wiktionary
Żurobice – wieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie siemiatyckim, w gminie Dziadkowice.
Wieś założona w dobrach królewskich. W 1536 nadana chorążemu drohickiemu Piotrowi Borychowskiemu.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa białostockiego.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. kulin. garnek na żur
(1.2) gw-pl|Górny Śląsk. chusta zawiązana na głowie
Wiktionary
rzecz. żur mrz.
Wiktionary
miasto w województwie mazowieckim
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Polsce, w województwie mazowieckim;
Wiktionary
Żuromin – miasto w Polsce położone w północno-zachodniej części województwa mazowieckiego, leżące na Równinie Raciąskiej. Pełni funkcję ośrodka administracyjnego i gospodarczego. Jest siedzibą powiatu obejmującego 6 gmin oraz siedzibą gminy miejsko-wiejskiej Żuromin. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa ciechanowskiego.
Wikipedia
IPA: ʒuˈrɔ̃mʲĩn, AS: žurõmʹĩn
Wiktionary
rzecz. żurominianin mos., żurominianka ż.
przym. żuromiński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żurominka
Wiktionary
rzecz. Żurominek m.
:: fż. żurominczanka ż.
przym. żurominecki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żurominka
Wiktionary
rzecz. Żurominek m.
:: fm. żurominczanin m.
przym. żurominecki
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żurominka
Wiktionary
rzecz. Żurominek m., żurominczanin m., żurominczanka ż.
Wiktionary
Żurominek – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie mławskim, w gminie Wiśniewo. Leży przy drodze wojewódzkiej nr 587
Miejscowość jest siedzibą rzymskokatolickiej parafii św. Stanisława BM należącej do dekanatu strzegowskiego.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.
Wikipedia
mieszkaniec Żuromina
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żuromina
Wiktionary
IPA: ˌʒurɔ̃mʲĩˈɲä̃ɲĩn, AS: žurõmʹĩńä̃ńĩn
Wiktionary
rzecz. Żuromin mrz.
:: fż. żurominianka ż.
przym. żuromiński
Wiktionary
mieszkanka Żuromina
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żuromina
Wiktionary
IPA: ˌʒurɔ̃mʲĩˈɲãnka, AS: žurõmʹĩńãnka
Wiktionary
rzecz. Żuromin mrz.
:: fm. żurominianin mos.
przym. żuromiński
Wiktionary
Żuromino (kaszub. Żëromino) – wieś w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie kartuskim, w gminie Stężyca. Leży na Kaszubach, na terenie Kaszubskiego Parku Krajobrazowego, przy szlaku wodnym „Kółko Raduńskie” nad Jeziorem Raduńskim Górnym.
Miejscowość jest siedzibą sołectwa "Żuromino", w którego skład wchodzą również wsie Chróstowo i Dubowo.
Wikipedia
→ Żuromin
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żuromina, związany z Żurominem
Wiktionary
(1.1) W Karniszynie i Sadłowie na terenie powiatu żuromińskiego wystąpił w dwóch ogniskach wirus ptasiej grypy.
Wiktionary
IPA: ˌʒurɔ̃ˈmʲĩj̃sʲci, AS: žurõmʹĩĩ ̯sʹḱi
Wiktionary
rzecz. Żuromin mrz., żurominianin mos., żurominianka ż.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żurowej
Wiktionary
rzecz. Żurowa ż.
:: fż. żurowianka ż.
przym. żurowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żurowej
Wiktionary
rzecz. Żurowa ż.
:: fm. żurowianin ż.
przym. żurowski
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żurowej
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. Żurowa ż., żurowianin m., żurowianka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) ent. część narządu gębowego niektórych stawonogów;
Wiktionary
Żuwaczka (łac. "mandibula") − parzysta część narządu gębowego skorupiaków i tchawkowców (owadów, skrytoszczękich i wijów) należących do typu stawonogów. Posiadające je stawonogi łączone bywały w grupę żuwaczkowców. Żuwaczki służą do chwytania, rozrywania i rozdrabniania pokarmu pochodzenia roślinnego i zwierzęcego lub jako narząd chwytny do transportu obiektów.
Wikipedia
(1.1) Żuwaczki samicy pozwalają jej wgryźć się w korę.
Wiktionary
IPA: ʒuˈvat͡ʃka, AS: žuvačka
Wiktionary
rodzina morskich ryb z rzędu okoniokształtnych
SJP.pl
Żuwakowate (Stromateidae) – rodzina morskich ryb okoniokształtnych (Perciformes). Niektóre gatunki, m.in. żuwak fiatola ("Stromateus fiatola"), są poławiane gospodarczo dla białego i smacznego mięsa.
Wikipedia
1. rodzaj roślin z rodziny marzanowatych; Timonius;
2. rodzaj roślin z rodziny pieprzowatych; Chavica
SJP.pl
drzewo z rodziny palm uprawiane w Malezji, której owoce są źródłem arekoliny (silnie trującego alkaloidu); pinang, penang, palma betelowa, areka katechu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) bot. nazwa systematyczna|Areca katechu., palma z rodziny arekowatych, uprawiana we wszystkich regionach międzyzwrotnikowych, w których występuje tradycja żucia betelu, zwłaszcza w Malezji;
Wiktionary
IPA: ˌʒuvʲiˈpalma, AS: žuvʹipalma
Wiktionary
(1.1) areka katechu, palma kateszowa, palma betelowa
Wiktionary
1. staropolska nazwa polewki;
2. fragment jamy gębowej niektórych chrząszczy;
3. przestarzale: lek do żucia na wzmocnienie dziąseł
SJP.pl
gatunek palmy
SJP.pl
pieprz żuwny - krzew pnący z rodziny pieprzowatych; betel
SJP.pl
gryźć coś powoli, rozgniatać zębami pokarm
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany (dk. brak)
(1.1) rozgniatać pokarm zębami; wolno coś gryźć
Wiktionary
(1.1) Nie żuj gumy na lekcji.
(1.1) Pod sklepem stała jakaś rollerka żująca gumę.
Wiktionary
IPA: ʒut͡ɕ, AS: žuć
Wiktionary
rzecz. żucie n., żujka ż.
czas. przeżuwać ndk.
Wiktionary
(1.1) reg. śl. żuchłać
Wiktionary
obszar pokryty urodzajnymi madami
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) geogr. obszar wytworzony przez akumulację osadów w delcie rzeki; charakteryzuje się bardzo urodzajnymi glebami madowymi;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
IPA: ʒuˈwava, AS: žuu̯ava
Wiktionary
przym. żuławowy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żuławek
(1.2) mieszkaniec Żuławki Sztumskiej
Wiktionary
rzecz. Żuławki nmos.
:: fż. żuławczanka ż.
przym. żuławecki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żuławek
(1.2) mieszkanka Żuławki Sztumskiej
Wiktionary
rzecz. Żuławki nmos.
:: fm. żuławczanin m.
przym. żuławecki
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żuławek
(1.2) dotyczący Żuławki Sztumskiej
Wiktionary
rzecz. Żuławki nmos., żuławczanin m., żuławczanka ż.
Wiktionary
osoba mieszkająca na żuławach
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żuławy Wielkiej
Wiktionary
rzecz.
:: fż. żuławianka ż.
przym. żuławski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żuławy Wielkiej
Wiktionary
rzecz.
:: fm. żuławianin m.
przym. żuławski
Wiktionary
odmiana bydła typu mleczno-mięsnego
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
przymiotnik od: żuława
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) przym. od żuława
Wiktionary
IPA: ˌʒuwaˈvɔvɨ, AS: žuu̯avovy
Wiktionary
rzecz. żuława ż.
Wiktionary
→ Żuławy
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żuławy Wielkiej
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. żuławianin m., żuławianka ż.
Wiktionary
obszary wytworzone przez akumulację materiału rzecznego w deltach rzek, pokryte bardzo urodzajnymi glebami
SJP.pl
Żuławy (kaszb. z"ëławie", niem. W"erder") – obszary wytworzone przez akumulację materiału rzecznego w deltach rzek. Charakteryzują się bardzo urodzajnymi glebami. Są to zazwyczaj tereny podmokłe. W Polsce termin ten odnosi się głównie do obszaru Żuław Wiślanych.
Wikipedia
1. grudki spieczonego popiołu;
2. wyścigi motocyklowe na torze żużlowym; speedway;
3. tor żużlowy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) hutn. masa powstająca przy wytapianiu metali;
(1.2) sport. pot. sport żużlowy, zawody motocyklowe;
(1.3) sport. pot. tor, na którym odbywają się zawody w żużlu (1.2)
(1.4) środ. wojsk. kaszanka
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.2) W żużlu na torach klasycznych zawodnicy ścigają się zazwyczaj przez cztery okrążenia.
(1.3) Reprezentanci Polski zdobyli złoty medal w drużynowych mistrzostwach świata na żużlu.
Wiktionary
IPA: ˈʒuʒɛl, AS: žužel
Wiktionary
rzecz. żużlowiec m., żużlownica ż., żużlowanie n., wyżużlowanie n., żużlownik m.
:: zdrobn. żużelek m.
czas. żużlować ndk., wyżużlować dk.
przym. żużlowy
Wiktionary
(1.1) szlaka
(1.2) speedway
Wiktionary
dawniej: robotnik hutniczy zajmujący się otrzymywaniem żużla wielkopiecowego, który powstawał przy wytapianiu rudy żelaza w wielkim piecu
SJP.pl
materiał budowlany będący efektem zmieszania cementu z żużlem
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) bud. lekki beton z wypełniaczem w postaci żużla
Wiktionary
(1.1) Na konstrukcję tarasu złożyły się: płyty celolitowe na belkach żelaznych, ubijany żużel, warstwy żużlobetonu, trzykrotnie klejona papa oraz żwir.
(1.1) Wykorzystywane w budownictwie żużlobetony powstają w naszych zakładach.
Wiktionary
IPA: ˌʒuʒlɔˈbɛtɔ̃n, AS: žužlobetõn
Wiktionary
przym. żużlobetonowy
Wiktionary
przymiotnik od: żużlobeton
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący żużlobetonu, związany z żużlobetonem, wykonany z żużlobetonu
Wiktionary
(1.1) W tym samym czasie w ZSRR próbowano wznosić domy z bloków żużlobetonowych.
Wiktionary
IPA: ˌʒuʒlɔbɛtɔ̃ˈnɔvɨ, AS: žužlobetõnovy
Wiktionary
rzecz. żużlobeton mrz.
Wiktionary
rzadko, w hutnictwie: jednolita bryła żużlu
SJP.pl
materiał budowlany otrzymywany przez zmieszanie gipsu z rozkruszonym żużlem paleniskowym
SJP.pl
powodujący powstawanie żużlu; wytwarzający żużel
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) hutn. usuwanie żużlu z rusztu paleniska
Wiktionary
rzecz. żużel mrz.
czas. żużlować ndk.
Wiktionary
przypominający żużel (materiał)
SJP.pl
usuwać żużel; odżużlać
SJP.pl
zawodnik biorący udział w wyścigach motocyklowych na żużlu; speedwayowiec
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) sport. zawodnik uprawiający sport żużlowy
Wiktionary
IPA: ʒuʒˈlɔvʲjɛt͡s, AS: žužlovʹi ̯ec
Wiktionary
rzecz. żużel, żużlownica
przym. żużlowy
Wiktionary
przymiotnik od: żużel
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący żużlu, wysypany żużlem, otrzymany z żużlu
(1.2) sport. dotyczący wyścigów motocyklowych odbywających się na torze pokrytym żużlem
Wiktionary
IPA: ʒuʒˈlɔvɨ, AS: žužlovy
Wiktionary
rzecz. żużel m., żużlowiec m., żużlownica ż.
Wiktionary
potocznie:
1. motocykl żużlowy;
2. droga żużlowa
SJP.pl
skrót od: Żandarmeria Wojskowa
SJP.pl
skrótowiec w funkcji rzeczownika rodzaju żeńskiego
(1.1) = wojsk. Żandarmeria Wojskowa;
Wiktionary
IPA: ʒɛd‿ˈvu, AS: žed‿vu
Wiktionary
(1.1) daw. WSW
Wiktionary
1. największa część żołądka przeżuwaczy;
2. mięsień utrzymujący żuchwę
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zool. jeden z przedżołądków u przeżuwaczy;
(1.2) anat. mięsień żuchwy;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Roztarty pokarm trafia do żwacza skąd ponownie wraca do jamy gębowej.
(1.2) Skurcze żwacza unoszą żuchwę.
Wiktionary
IPA: ʒvat͡ʃ, AS: žvač
Wiktionary
przym. żwaczowy
rzecz. żujka ż.
Wiktionary
przymiotnik od: żwacz
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) przym. od żwacz
Wiktionary
IPA: ʒvaˈt͡ʃɔvɨ, AS: žvačovy
Wiktionary
rzecz. żwacz m., żujka ż.
Wiktionary
gwarowo: żuć głośno
SJP.pl
czasownik nieprzechodni niedokonany
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. gderać
Wiktionary
wieś na Ukrainie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) geogr. wieś na Ukrainie, nad Dniestrem, miejsce zawarcia ugody między Janem Kazimierzem i Bohdanem Chmielnickim w 1653 roku;
Wiktionary
Żwaniec (ukr. Жванець) – wieś na Ukrainie, nad Dniestrem, u ujścia Żwańczyka, w obwodzie chmielnickim, w rejonie kamienieckim. We wsi znajdują się ruiny zamku.
Siedziba rzymskokatolickiej parafii Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Żwańcu.
Wikipedia
(1.1) Pan Lanckoroński upierał się jeszcze czas jakiś dla fantazji, że w Żwańcu zostanie, ale zbyt był doświadczonym żołnierzem, aby nie przyznać słuszności Wołodyjowskiemu.
Wiktionary
IPA: ˈʒvãɲɛt͡s, AS: žvãńec
Wiktionary
przym. żwaniecki
Wiktionary
przymiotnik od: Żwaniec
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żwańca, związany ze Żwańcem
Wiktionary
IPA: ʒvãˈɲɛt͡sʲci, AS: žvãńecʹḱi
Wiktionary
rzecz. Żwaniec mrz.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) człowiek żwawy, obrotny, żywego temperamentu
Wiktionary
rzecz. żwawość ż.
przym. żwawy
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: żwawo
SJP.pl
rodzaj słodkowodnych ryb z rodziny kąsaczowatych
SJP.pl
przysłówek
(1.1) w energiczny sposób
Wiktionary
(1.1) Idź żwawiej!
Wiktionary
IPA: ˈʒvavɔ, AS: žvavo
Wiktionary
rzecz. żwawość ż.
przym. żwawy
Wiktionary
(1.1) energicznie, szybko, żywo
Wiktionary
→ żwawy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha tego, co żwawe; cecha tych, którzy są żwawi
Wiktionary
Żwawość (ŻW) — jedna z czasowych charakterystyk zachowania (obok perseweratywności), tendencja do szybkiego reagowania, utrzymywania wysokiego tempa wykonywanych czynności oraz łatwej zmiany reakcji (zachowania) w odpowiedzi na zmianę warunków zewnętrznych. Wprowadzona przez Jana Strelaua w regulacyjnej teorii temperamentu.
Wikipedia
rzecz. żwawiec m., żwawnik m.
przym. żwawy
przysł. żwawo, żwawie
Wiktionary
(1.1) dziarskość, energiczność, raźność, żywość
Wiktionary
stopień wyższy od przymiotnika: żwawy; bardziej żwawy
SJP.pl
ktoś szybki, bardzo ruchliwy, pełen temperamentu
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) pełen werwy i temperamentu
Wiktionary
(1.1) Nie bardzo już młoda, ale czerstwa i żwawa, trochę, zanadto otyła, jednak zgrabna […]
Wiktionary
IPA: ˈʒvavɨ, AS: žvavy
Wiktionary
rzecz. żwawość ż., żwawnik m., żwawiec m.
przysł. żwawo
Wiktionary
(1.1) chyży, chwacki, dziarski, raźny, ruchliwy, energiczny; pot. z ikrą; posp. z jajami
Wiktionary
1. krucha lub pokruszona luźna skała osadowa;
2. drobne kamienie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) okruchowa skała osadowa o luźnej postaci;
Wiktionary
Żwir – okruchowa skała osadowa o luźnej postaci, złożona z fragmentów różnych skał i minerałów o średnicy od 2 mm do:
Wikipedia
(1.1) W procesie lityfikacji żwiru powstaje żwirowiec.
Wiktionary
IPA: ʒvʲir, AS: žvʹir
Wiktionary
rzecz. żwirownia ż., żwirowisko n., żwirowiec m., żwirownik m., żwirówka ż., żwirownica ż., żwirowanie n.
:: zdrobn. żwirek m.
czas. żwirować ndk.
przym. żwirowy, żwirowaty
Wiktionary
(1.1) gw. Górny Śląsk szczerk
Wiktionary
zdrobnienie od: żwir
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko polskie, m.in. Franciszek Źwirko (1895-1932), słynny pilot
SJP.pl
pełen drobnego żwiru
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żwirować.
Wiktionary
IPA: ˌʒvʲirɔˈvãɲɛ, AS: žvʹirovãńe
Wiktionary
czas. żwirować
rzecz. żwir m., żwirowisko n., żwirowiec mrz./mzw.
przym. żwirowaty, żwirowy
Wiktionary
zawierający żwir
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) pokryty żwirem, zawierający żwir, podobny do żwiru
Wiktionary
(1.1) Woda bulgotała w skalnych rozpadlinach, pieniąc się i szumiąc, odsłaniając wymyte falami żwirowate wąwozy.
(1.1) Ryby te wymagają dużego (minimum 150-litrowego) akwarium ze żwirowatym podłożem i temperatury wody 24-27 stopni Celsjusza.
Wiktionary
IPA: ˌʒvʲirɔˈvatɨ, AS: žvʹirovaty
Wiktionary
rzecz. żwir m., żwirownia ż., żwirowisko n., żwirowiec m., żwirek m., żwirownik m., żwirówka ż., żwirowanie n.
czas. żwirować
przym. żwirowy
Wiktionary
czasownik
(1.1) pokrywać żwirem, posypywać żwirem
Wiktionary
IPA: ʒvʲiˈrɔvat͡ɕ, AS: žvʹirovać
Wiktionary
rzecz. żwir m., żwirownia ż., żwirowisko n., żwirowiec m., żwirek m., żwirówka ż., żwirowanie n.
przym. żwirowy, żwirowaty
Wiktionary
rodzina ptaków z rzędu siewkowych
SJP.pl
Żwirowcowate (Glareolidae) – rodzina ptaków z rzędu siewkowych (Charadriiformes).
Wikipedia
o cechach żwirowcowatych (rodzina ptaków)
SJP.pl
1. skała składająca się z odłamków różnych skał, złączonych różnorodnym lepiszczem; zlepieniec;
2. ptak z rodziny żwirowców zamieszkujący ubogie w roślinność równiny w Europie Południowej, Azji Południowo-Zachodniej, Afryce i Australii; w Polsce: żwirowiec obrożny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) ornit. ptaki z podrodziny żwirowcowatych;
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) geol. skała okruchowa powstała w wyniku lityfikacji żwiru;
Wiktionary
(2.1) W procesie lityfikacji żwiru powstaje żwirowiec.
Wiktionary
IPA: ʒvʲiˈrɔvʲjɛt͡s, AS: žvʹirovʹi ̯ec
Wiktionary
rzecz. żwir m., żwirek m., żwirownia ż., żwirówka ż., żwirownica ż., żwirowisko n., żwirowanie n.
czas. żwirować ndk.
przym. żwirowaty, żwirowy
Wiktionary
(2.1) zlepieniec, konglomerat
Wiktionary
teren pokryty żwirem, usypisko żwiru
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) miejsce pokryte żwirem, składowisko żwiru, złoże żwiru
Wiktionary
(1.1) Ze żwirowiska – przypadkiem – wyciągnął kieł niedźwiedzia z epoki przedlodowcowej sprzed 10 tysięcy lat!
Wiktionary
IPA: ˌʒvʲirɔˈvʲiskɔ, AS: žvʹirovʹisko
Wiktionary
rzecz. żwir m., żwirek m., żwirownia ż., żwirowiec m., żwirownik m., żwirówka ż., żwirownica ż., żwirowanie n.
czas. żwirować ndk.
przym. żwirowaty, żwirowy
Wiktionary
miejsce wydobycia żwiru
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odkrywkowa kopalnia żwiru
Wiktionary
Żw
Wikipedia
IPA: ʒvʲiˈrɔvʲɲa, AS: žvʹirovʹńa
Wiktionary
rzecz. żwir, żwirek, żwirowiec, żwirowisko, żwirówka
przym. żwirowy, żwirowaty
czas. żwirować
Wiktionary
przyczepnica żwirownica - maszyna używana przy robotach drogowych do wysypywania szosy żwirem i do ubijania żwiru na szosie
SJP.pl
przymiotnik od: żwir
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący żwiru, związany ze żwirem
Wiktionary
(1.1) Wyskoczyła z samochodu i szybkim krokiem przemierzyła żwirowy podjazd.
(1.1) Ścieki są wstępnie oczyszczane mechanicznie na dwóch filtrach żwirowych.
Wiktionary
IPA: ʒvʲiˈrɔvɨ, AS: žvʹirovy
Wiktionary
rzecz. żwir m., żwirownia ż., żwirowisko n., żwirowiec m., żwirek m., żwirownik m., żwirówka ż., żwirowanie n.
czas. żwirować
przym. żwirowaty
Wiktionary
potocznie: droga z ubitego żwiru
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. droga pokryta warstwą ubitego żwiru
Wiktionary
Żwirówka – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie mińskim, w gminie Halinów.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa warszawskiego.
Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Matki Odkupiciela w Wielgolesie Brzezińskim.
Wikipedia
IPA: ʒvʲiˈrufka, AS: žvʹirufka
Wiktionary
rzecz. żwir m., żwirownia ż., żwirowisko n., żwirowiec m., żwirek m., żwirownik m.
czas. żwirować
przym. żwirowy, żwirowaty
Wiktionary
(1.1) droga żwirowa
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Poznań. brudna, bardzo mętna ciecz
(1.2) reg. zob. żętyca.
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Dopiero po wypuszczeniu do kanalizacji odpowiedniej ilości metrów sześciennych żybury otrzymaliśmy czystą wodę
Wiktionary
(1.1) reg. pozn. żubura, kałżywa; breja, bryja
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Życka
Wiktionary
rzecz. Życk m.
:: fż. życczanka ż.
przym. życki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Życka
Wiktionary
rzecz. Życk m.
:: fm. życczanin m.
przym. życki
Wiktionary
Ży
Wikipedia
miasto w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w środkowej Polsce, w województwie łódzkim;
Wiktionary
Żychlin – miasto w Polsce w województwie łódzkim, w powiecie kutnowskim, położone na Nizinie Środkowomazowieckiej nad rzeką Słudwią, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Żychlin. Miasto stanowi centrum usług dla wielu okolicznych miejscowości. Żychlin leży w historycznej ziemi łęczyckiej.
Wikipedia
IPA: ˈʒɨxlʲĩn, AS: žyχlʹĩn
Wiktionary
rzecz. żychlinianin m., żychlinianka ż.
przym. żychliński
Wiktionary
mieszkaniec Żychlina
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żychlina
Wiktionary
IPA: ˌʒɨxlʲĩˈɲä̃ɲĩn, AS: žyχlʹĩńä̃ńĩn
Wiktionary
rzecz. Żychlin m.
:: fż. żychlinianka ż.
przym. żychliński
Wiktionary
mieszkanka Żychlina
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żychlina
Wiktionary
IPA: ˌʒɨxlʲĩˈɲãnka, AS: žyχlʹĩńãnka
Wiktionary
rzecz. Żychlin m.
:: fm. żychlinianin m.
przym. żychliński
Wiktionary
→ Żychlin (miasto w Polsce)
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żychlina
Wiktionary
Żychliński – polski herb szlachecki, odmiana herbu Nałęcz.
Wikipedia
IPA: ʒɨxˈlʲĩj̃sʲci, AS: žyχlʹĩĩ ̯sʹḱi
Wiktionary
rzecz. Żychlin m., żychlinianin m., żychlinianka ż.
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
Żychowo – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie płońskim, w gminie Raciąż.
Wieś duchowna położona w drugiej połowie XVI wieku w powiecie raciąskim województwa płockiego. W 1785 roku wchodziła w skład klucza raciąskiego biskupstwa płockiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ciechanowskiego.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
rodzaj roślin z rodziny marzanowatych; Strumpfia
SJP.pl
wieś w Polsce
SJP.pl
Żychów – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie kaliskim, w gminie Lisków.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kaliskiego.
Wikipedia
roślina z rodziny traw
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) bot. nazwa systematyczna|Lolium|L.|ref=tak., roślina trawiasta z rodziny wiechlinowatych;
Wiktionary
Życica ("Lolium" L.) – rodzaj roślin jednorocznych lub wieloletnich z rodziny wiechlinowatych. W wąskim, tradycyjnym ujęciu obejmuje ok. 10 gatunków, a w szerokim, zaliczającym tu część gatunków tradycyjnie klasyfikowanych do rodzaju kostrzewa "Festuca", obejmuje 28 gatunków. Rośliny te pochodzą prawdopodobnie z basenu Morza Śródziemnego, ale rozpowszechnione zostały obecnie szeroko na całym świecie.
Wikipedia
(1.1) W naszym ogrodzie rosną trzy gatunki życic.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈt͡ɕit͡sa, AS: žyćica
Wiktionary
określenie stanu organizmu żywego od dnia narodzin do śmierci
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) biol. zespół procesów zachodzących w organizmie żywym lub jego poszczególnych częściach;
(1.2) utrzymanie, wyżywienie
(1.3) czas życia (1.1)
(1.4) w grach komputerowych: punkt na liczniku, odejmowany, gdy gracz popełni duży błąd, przy czym utrata wszystkich punktów powoduje zakończenie gry
(1.5) przen. przebieg i sposób bytowania, istnienia
forma rzeczownika.
(2.1) Ms. lp. od: żyto
(2.2) Ms. i W. lp. od: żyt
Wiktionary
Zo
Wikipedia
(1.1) Na tym polega gra aktorki. Nosisz w sobie swoje życie, ale też wszystkie życia postaci, w które się wcieliłaś.
(1.4) Gracz ma na początku pięć żyć, może zdobywać nowe, zbierając bonusy.
(1.5) Przeorysza uwielbia opowiadać o życiu klasztoru.
Wiktionary
IPA: ˈʒɨt͡ɕɛ, AS: žyće
Wiktionary
przym. życiowy, żywy, żyw
przysł. życiowo
czas. przeżyć, żyć, odżywać ndk., odżyć dk., ożywiać ndk., ożywić dk., ożywać ndk., ożyć dk.
rzecz. życiówka ż., żyt mrz.
Wiktionary
(1.1) egzystencja, wegetacja, żywot, byt, istnienie; gw. Śląsk Cieszyński żywobyci
(1.2) utrzymanie
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
taki, który daje życie lub je podtrzymuje
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) książk. podn. dający życie; podtrzymujący istnienie
Wiktionary
(1.1) A wtedy życiodajny deszcz przywrócił roślinom siły po długiej suszy.
Wiktionary
dawczyni życia, matka
SJP.pl
dawniej: biograf - autor czyjegoś życiorysu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) daw. autor biografii
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) daw. biografia
Wiktionary
(1.1) biograf
(2.1) życiorys
Wiktionary
łączenie własnego życia z twórczością literacką
SJP.pl
rodzaj owada z rzędu sieciarek
SJP.pl
o cechach życiorkowatych (rodzina sieciarek)
SJP.pl
Ży
Wikipedia
o cechach życiorkowatych (rodzina sieciarek)
SJP.pl
opis życia i działalności, biografia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) opis czyjegoś życia i czyjejś działalności
(1.2) urz. biur. pismo zawierające podstawowe dane osobowe, wykształcenie i ewentualnie przebieg kariery zawodowej oraz dane kontaktowe
Wiktionary
(1.1) Józef Piłsudski miał ważny socjalistyczny epizod w swoim życiorysie.
(1.2) Kandydatów prosi się o niedołączanie zdjęć do życiorysu.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈt͡ɕɔrɨs, AS: žyćorys
Wiktionary
rzecz. życiorysik mrz.
Wiktionary
(1.1) biografia; daw. życiopis
(1.2) CV, curriculum vitae
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od życiorys
Wiktionary
(1.1) To nie życiorys, lecz tylko mały życiorysik.
Wiktionary
rzecz. życiorys m.
Wiktionary
przymiotnik od: życiorys
SJP.pl
dawniej: życiodajny; życiotwórczy
SJP.pl
dawniej: życiodajny; życiotworzący
SJP.pl
przysłówek
(1.1) mając na uwadze warunki i okoliczności
Wiktionary
(1.1) Barbara zareagowała życiowo, to rozsądna kobieta.
Wiktionary
rzecz. życie n., życiowość ż., życiówka ż.
czas. przeżyć dk., żyć ndk., odżywać ndk., odżyć dk., ożywiać ndk., ożywić dk., ożywać ndk., ożyć dk.
przym. życiowy, żywy
Wiktionary
(1.1) praktycznie
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest życiowe; cecha tych, którzy są życiowi
Wiktionary
przym. życiowy
przysł. życiowo
Wiktionary
1. dotyczący życia organicznego, niezbędny dla żywego organizmu;
2. związany z czyimś działaniem, postępowaniem;
3. potocznie:
a) mający doświadczenie w życiu;
b) świadczący o czyimś doświadczeniu; praktyczny
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z życiem, dotyczący życia
przymiotnik jakościowy
(2.1) pot. biorący pod uwagę realia życia
(2.2) o okazji, szansie: zdarzający się raz w życiu
Wiktionary
(1.1) Śmierć to ustanie procesów życiowych.
(2.1) To bardzo życiowy przepis.
(2.1) Moja babcia uważa, że ta telenowela jest bardzo życiowa. Ja sądzę, że jest tak samo idiotyczna, jak wszystkie inne.
(2.2) To życiowa szansa na podróż po świecie.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈt͡ɕɔvɨ, AS: žyćovy
Wiktionary
rzecz. życie n., życiowość ż., życiówka ż., przeżywanie n., przeżycie n.
czas. żyć ndk., przeżywać ndk., przeżyć dk.
przysł. życiowo
Wiktionary
potocznie: najlepszy wynik osiągnięty przez zawodnika w jego karierze sportowej; rekord życiowy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. sport. rekord życiowy; najlepszy wynik osiągnięty w karierze sportowca
Wiktionary
rzecz. życie n.
przym. życiowy
przysł. życiowo
Wiktionary
nazwisko, np. Józef Życiński (1948-2011), polski biskup katolicki
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) herald. polski herb szlachecki;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Życka
Wiktionary
rzecz. Życk m., życczanin m., życczanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) to, czego życzy się komuś z powodu jakiejś okazji (święta, rocznicy) wyrażone w krótkiej formułce
forma rzeczownika.
(2.1) D. lp., M., B. plural|życzenie.
Wiktionary
(1.1) Brytyjski poseł przekazał szachowi życzenia od królowej.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈt͡ʃɛ̃ɲa, AS: žyčẽńa
Wiktionary
rzecz. życzenie n.
czas. życzyć
Wiktionary
1. pragnąć, chcieć czegoś dla kogoś lub dla siebie;
2. wyrażać pragnienie aby komuś się dobrze działo, składać powinszowania z jakiejś okazji
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) pragnienie; to, czego się chce, co pragnie się zrealizować
(1.2) w lm.: to, czego życzy się komuś (najczęściej w święto lub z powodu innej ważnej okazji)
(1.3) akt bardziej formalnej prośby czy żądania
Wiktionary
Życzenie – stan świadomości, odczuwany gdy przyszły, potencjalny stan rzeczy postrzegamy jako bardziej korzystny (dla realizacji jakiegoś celu) niż stan obecny lub korzystne wydaje nam się przedłużenie stanu obecnego, jednocześnie wierząc lub będąc pewnym, że mamy wystarczający wpływ na przyszły stan rzeczy. Przy braku choć minimum wiary życzenie staje się nierealnym marzeniem.
Wikipedia
(1.1) Moim życzeniem jest, aby spadek po mnie został równo podzielony między dzieci Bettiny.
(1.1) Zasadniczo Florian wyraził życzenie, aby Sroka, Świder i Tadeusz pojechali również z rana, ponieważ zdecydowałeś się całą tę jutrzejszą historię załatwić sam.
(1.2) Składałem mu życzenia zaraz po przyjściu na jego imieniny.
(1.2) Na każdą rocznicę szczęśliwego poczęcia i urodzin dziecka jej matka wysyła do profesora życzenia ze zdjęciem córki.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈt͡ʃɛ̃ɲɛ, AS: žyčẽńe
Wiktionary
czas. życzyć
rzecz. życzenia nmos.
Wiktionary
(1.1) pragnienie, żądanie, chęć, ochota, marzenie
Wiktionary
stan oparty na bezkrytycznym optymizmie, bez realnych szans na urzeczywistnienie
SJP.pl
będący czyimś życzeniem, oparty na bezkrytycznym optymizmie, bez realnych szans na urzeczywistnienie
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z życzeniem lub życzeniami, dotyczący życzenia lub życzeń
przymiotnik jakościowy
(2.1) będący wyrazem życzeniowości
Wiktionary
myślenie życzeniowe
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
kobieta życzliwie nastawiona do kogoś; przyjaciółka
SJP.pl
przysłówek
(1.1) w życzliwy sposób
Wiktionary
(1.1) Chińczyk, który stał tuż obok niego, skłonił mi się życzliwie.
Wiktionary
IPA: ʒɨt͡ʃˈlʲivʲjɛ, AS: žyčlʹivʹi ̯e
Wiktionary
rzecz. życzliwość ż., życzliwy mos.
przym. życzliwy
Wiktionary
(1.1) przychylnie
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: życzliwie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) przyjazny stosunek do innych
Wiktionary
Ży
Wikipedia
(1.1) Ktoś, kto wie, jak oddać życzliwość, której doświadczył, musi być przyjacielem ponad wszelką cenę.
Wiktionary
IPA: ʒɨt͡ʃˈlʲivɔɕt͡ɕ, AS: žyčlʹivość
Wiktionary
rzecz. życzliwy m.
przym. życzliwy
przysł. życzliwie
Wiktionary
stopień wyższy od przymiotnika: życzliwy
SJP.pl
ktoś życzliwie nastawiony do kogoś; przyjaciel
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) przychylnie nastawiony do innych ludzi
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) osoba nastawiona życzliwie
Wiktionary
(1.1) Ona jest bardzo życzliwa – pomogła mi zrobić raport na jutro.
Wiktionary
IPA: ʒɨt͡ʃˈlʲivɨ, AS: žyčlʹivy
Wiktionary
rzecz. życzliwa ż., życzliwość ż.
przysł. życzliwie
Wiktionary
(1.1) chętny, pomocny, przychylny, miły
Wiktionary
zdrobnienie od: życzenie
SJP.pl
wieś w Polsce
SJP.pl
Zobacz też: Życzyn w innych znaczeniach tej nazwy.
Życzyn – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie mazowieckim, w powiecie garwolińskim, w gminie Trojanów, nad Okrzejką dopływem Wisły.
Za Królestwa Polskiego istniała gmina Życzyn.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Życzyna
Wiktionary
rzecz. Życzyn m.
:: fż. życzynianka ż.
przym. życzyński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Życzyna
Wiktionary
rzecz. Życzyn m.
:: fm. życzynianin m.
przym. życzyński
Wiktionary
1. pragnąć, chcieć czegoś dla kogoś lub dla siebie;
2. wyrażać pragnienie aby komuś się dobrze działo, składać powinszowania z jakiejś okazji
SJP.pl
czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zażyczyć)
(1.1) składać życzenia
(1.2) pragnąć czyjegoś szczęścia
(1.3) źle komuś życzyć: pragnąć czyjegoś nieszczęścia, bólu, cierpienia
czasownik zwrotny niedokonany życzyć sobie (dk. zażyczyć sobie)
(2.1) chcieć, żądać czegoś
Wiktionary
(1.1) Życzę wam, by w nowym domu dobrze się mieszkało.
(1.2) Życz mi szczęścia!
(1.3) Nienawidzę cię! Życzę ci samych przykrości!
Wiktionary
IPA: ˈʒɨt͡ʃɨt͡ɕ, AS: žyčyć
Wiktionary
rzecz. życzenie n., życzenia nmos.
Wiktionary
(1.1) winszować
(2.1) chcieć, pragnąć, łaknąć, żądać
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Życzyna
Wiktionary
rzecz. Życzyn m., życzynianin m., życzynianka ż.
Wiktionary
1. wyznawca judaizmu;
2. potocznie, pogardliwie: osoba skąpa;
3. potocznie: osoba chytra, sprytna, zawsze patrząca na swój interes
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) rel. wyznawca judaizmu
(1.2) pot. obraź. skąpy człowiek
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(2.1) przest. uczn. kleks
(2.2) karc. jedna z dawniejszych gier karcianych
Wiktionary
(1.1) Rabin gminy musi być szczególnie pobożnym żydem.
(1.1) Czegóż, ośle, stukasz! Co to, czy ja żyd kapitalista, żebym się zamykał? Otwarty pałac!
(1.2) Nie bądź żyd i kopsnij szluga!
(2.1) Skapnął skrybie inkaust i na karcie zrobił na raz trzy żydy.
Wiktionary
IPA: ʒɨt, AS: žyt
Wiktionary
rzecz. Żyd mos., żydziak m., żydziątko n., żydowskość ż., żydzenie n., zażydzenie n., żydowszczyzna ż., żydłaczenie n., żydofil mos., żydożerca mos., żydokomuna ż.
:: zdrobn. żydek mos.
:: fż. żydówka ż., Żydówka ż.
czas. zżydzieć, zażydzać, pożydzić, żydzieć, żydzić ndk., zażydzić dk., żydłaczyć ndk.
przym. żydowski
przysł. żydowsko, po żydowsku
Wiktionary
(1.1) wyznania mojżeszowego, judaista, przest. pot. starozakonny, izraelita; daw. warszawa. abisyn, beduin, bejlis, mosiek; lud. męczychryst
(1.2) pot. centuś, chytrus, kutwa, liczykrupa, skąpiradło, żyła, chciwiec, harpagon, skąpiec
Wiktionary
skrót od: żydowski
SJP.pl
skrót
(1.1) żydowski
Wiktionary
→ Żydaczów (miasto na Ukrainie)
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) związany z Żydaczowem, dotyczący Żydaczowa
Wiktionary
IPA: ˌʒɨdaˈt͡ʃɔfsʲci, AS: žydačofsʹḱi
Wiktionary
rzecz. Żydaczów m., żydaczowianin m., żydaczowianka ż.
Wiktionary
miasto na Ukrainie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w zachodniej części Ukrainy;
Wiktionary
Żydaczów (ukr. Жида́чів, "Żydacziw") – miasto na Ukrainie, w rejonie stryjskim, w obwodzie lwowskim, nad Stryjem (dopływ Dniestru), Przed 17 lipca 2020 roku siedziba administracyjna rejonu żydaczowskiego. 10 672 mieszkańców (2020), dla porównania w 2001 było ich 11 683.
Wikipedia
rzecz. żydaczowianin m., żydaczowianka ż.
przym. żydaczowski
Wiktionary
1. pogardliwe określenie wyznawcy judaizmu;
2. potocznie: sknera, kutwa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) zdrobn. od żyd
(1.2) pogard. lub żart. o wyznawcy judaizmu
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) pot. arachid
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.2) Babka wiedziała, że sąsiadka ukrywała żydka, który nie poszedł do getta.
(2.1) Dziewczynka miała garść żydków i zaczęła nimi karmić wiewiórkę.
Wiktionary
rzecz. żydówka ż., żydostwo n., Żydek mos., zażydzenie n., żydowszczyzna ż., zażydzanie n., żydóweczka ż., żydowskość ż., żyd mos., Żyd mos., Żydówka ż.
Wiktionary
(1.2) icek
(2.1) arachid, fistaszek, orzeszek ziemny, orzeszek arachidowy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. oparcie krzesła lub ławki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. gliniany kufel
Wiktionary
osoba zafascynowana judaizmem, kulturą żydowską i Żydami; judofil
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) rzad. kult. człowiek sprzyjający Żydom
Wiktionary
rzecz. żyd mos., Żyd mos.
Wiktionary
(1.1) filosemita
Wiktionary
niechętny lub wrogi stosunek do wszystkiego, co żydowskie; judofobia, judeofobia
SJP.pl
pejoratywnie:
1. komuniści pochodzenia żydowskiego;
2. politycy lub dziennikarze pochodzenia żydowskiego o lewicowo-liberalnych poglądach politycznych;
3. lewicowo-liberalna formacja ideologiczno-polityczna
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pogard. komuniści pochodzenia żydowskiego;
Wiktionary
Żydokomuna – stereotyp o podłożu antysemickim wynikający z tzw. spiskowej teorii dziejów, przypisujący Żydom główną rolę w stworzeniu i spopularyzowaniu ideologii komunizmu, który „miał otworzyć im drogę do zdobycia władzy nad światem” (zob. Protokoły mędrców Syjonu).
Wikipedia
(1.1) On twierdzi, że to kolejny spisek masońskiej żydokomuny.
Wiktionary
IPA: ˌʒɨdɔkɔ̃ˈmũna, AS: žydokõmũna
Wiktionary
rzecz. żyd mzw./mos.
Wiktionary
pogardliwie: grupa Żydów mających rzekomo duży wpływ na politykę światową
SJP.pl
wieś w Polsce
SJP.pl
Żydomice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie rawskim, w gminie Rawa Mazowiecka.
Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie rawskim ziemi rawskiej województwa rawskiego. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa skierniewickiego.
Wikipedia
1. ogół Żydów;
2. tożsamość żydowska
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) pejor. grub. ogół Żydów
(1.2) żydowskie pochodzenie
(1.3) ogół cech charakterystycznych dla Żydów i kultury żydowskiej
(1.4) poczucie przynależności do kręgu kultury żydowskiej
Wiktionary
IPA: ʒɨˈdɔstfɔ, AS: žydostfo
Wiktionary
rzecz. Żyd m. ż., Żydówka ż., żydówka ż., żyd m., Żydek m., żydek m. żydowskość n., żydowski m., żydzenie n., żydowianin mos., żydowianka ż.
czas. żydzić ndk.
przym. żydowski, pożydowski
przysł. żydowsko
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żydować.
Wiktionary
rzecz. nieżydowanie n.
czas. żydować ndk.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żydowa
Wiktionary
rzecz. żydostwo n., żyd m., Żyd m., żydowskość ż., żydówka ż., Żydówka ż., Żydów m., Żydowo n.
:: fż. żydowianka ż.
czas. żydzić
przym. żydowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żydowa
Wiktionary
rzecz. żydostwo n., żyd m., Żyd m., żydowskość ż., żydówka ż., Żydówka ż., Żydów m., Żydowo n.
:: fm. żydowianin m.
czas. żydzić
przym. żydowski
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
żartobliwie: Żyd
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) Żyd
Wiktionary
rzecz. Żyd mos.
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. związany z Żydami, ludem semickim;
2. związany z żydami, wyznawcami judaizmu; judaistyczny; przymiotnik od: Żydowo
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) związany z Żydami, ich religią, kulturą
(1.2) związany z żydami
(1.3) dotyczący Żydowa
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) jęz. język z grupy języków używanych przez diasporę żydowską;
(2.2) jęz. (język) jidysz
Wiktionary
(1.1) Historia ludności żydowskiej na ziemiach polskich liczy ponad tysiąc lat.
(1.1) Na wzgórzu znajduje się cmentarz żydowski.
(1.2) Po powstaniach Machabeuszów i Bar Kochby udawały się na obczyznę nowe fale uchodźców, które zasilały wydatnie dawniejsze emigracyjne gminy żydowskie.
(2.2) Jednym z języków, jakie znała Irena, był żydowski.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈdɔfsʲci, AS: žydofsʹḱi
Wiktionary
rzecz. zażydzenie n., żydowszczyzna ż., zażydzanie n., żydostwo n., żyd m., Żyd m., żydowskość ż., żydówka ż., Żydówka ż., Żydów m., Żydowo n., żydowianin m., żydowianka ż.
czas. żydzić
przysł. żydowsko, po żydowsku
Wiktionary
(1.2) judaistyczny
(2.2) jidysz
Wiktionary
przysłówek
(1.1) na sposób żydowski
Wiktionary
przym. żydowski
rzecz. zażydzanie n., żydowski mrz., żyd mzw./mos.
Wiktionary
zespół cech charakterystycznych dla kultury żydowskiej
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) ogół cech charakterystycznych dla Żydów i kultury żydowskiej
Wiktionary
(1.1) Sądzę, że o żydowskości powieści świadczy też użyte słownictwo kabalistyczne.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈdɔfskɔɕt͡ɕ, AS: žydofskość
Wiktionary
rzecz. zażydzenie n., żydowszczyzna ż., zażydzanie n., Żyd mos., Żydówka ż., żyd mos., żydówka ż., Żydek mos., żydek mos., żydostwo n., żydowski mrz., żydowianin mos., żydowianka ż.
czas. żydzić ndk.
przym. żydowski
przysł. po żydowsku
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) rzad. jęz. jidysz
(1.2) przest. ogół cech żydowskich
(1.3) przest. rzad. ogół Żydów, Żydzi
Wiktionary
Żydowszczyzna – nieistniejąca wieś na Białorusi, położona w obwodzie grodzieńskim w rejonie grodzieńskim w sielsowiecie Wiercieliszki. Rozsiedlona w latach 1983-1984 ze względu na bliskość zakładu azotowego "Grodno Azot"
Wikipedia
rzecz. pożydzenie n., żydowski mrz., zżydzenie n., zażydzenie n., żyd mos., Żyd mos., żydek mos., żydowskość ż., żydóweczka ż., Żydóweczka ż., żydówka ż., Żydówka ż., żydzenie n., Żydziak mos., Żydziątko n., Żydzię n., Żydzina mos., Żydzisko n.
czas. pożydzić dk., zażydzać ndk., żydzić ndk., żydzieć ndk., zażydzić dk., zżydzieć dk.
przym. żydowski
przysł. żydowsko
Wiktionary
(1.1) jidysz
Wiktionary
zacięty, nieprzejednany wróg Żydów i żydowskości
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) wróg Żydów, antysemita
Wiktionary
(1.1) Ujawniły one skandaliczną chciwość i prawdziwy poziom moralny głównego żydożercy Trzeciej Rzeszy.
Wiktionary
IPA: ˌʒɨdɔˈʒɛrt͡sa, AS: žydožerca
Wiktionary
rzecz. żydożerstwo n., żyd mzw./mos.
przym. żydożerczy
Wiktionary
(1.1) antysemita
Wiktionary
przymiotnik od: żydożerca
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) wrogi Żydom
Wiktionary
rzecz. żydożerca mos., żydożerstwo n.
Wiktionary
(1.1) antysemicki, antyżydowski
Wiktionary
nienawiść do Żydów
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) pot. nienawiść do Żydów i wszystkiego, co żydowskie
Wiktionary
IPA: ˌʒɨdɔˈʒɛrstfɔ, AS: žydožerstfo
Wiktionary
rzecz. żydożerca m.
przym. żydożerczy
Wiktionary
(1.1) antysemityzm
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żydzić.
Wiktionary
czas. żydzić
rzecz. żyd mrz./mos.
Wiktionary
1. wyznawca judaizmu;
2. potocznie, pogardliwie: osoba skąpa;
3. potocznie: osoba chytra, sprytna, zawsze patrząca na swój interes
SJP.pl
Ni
Wikipedia
pogardliwie, z niechęcią o młodzieńcu, chłopcu żydowskim; Żydziak, żydek (Żydek), żydłak
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) obraź. żyd
Wiktionary
rzecz. żyd mzw./mos.
Wiktionary
potocznie: stawać się skąpym; skąpieć
SJP.pl
czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zżydzieć)
(1.1) pot. stawać się skąpym
Wiktionary
(1.1) Z biegiem lat staruch żydział coraz bardziej, skąpiąc swoim siostrzeńcom paru groszy.
Wiktionary
rzecz. pożydzenie n., zżydzenie n., zażydzenie n., zażydzanie n., żyd mos., Żyd mos., żydowszczyzna ż., żydzenie n.
czas. zażydzać, żydzić ndk., pożydzić dk., zażydzić dk., zżydzieć dk.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) pogard. o Żydzie
Wiktionary
rzecz. zażydzenie n., żyd mos., Żyd mos., zażydzanie n., żydowszczyzna ż.
Wiktionary
(1.1) Żyd, Żydzisko
Wiktionary
pogardliwie: Żyd; pejsowaty, parch, gudłaj, Mosiek (mosiek)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki lub męskoosobowy
(1.1) zgrub. od Żyd
(1.2) pogard. lub żart. o Żydzie
Wiktionary
(1.2) Widziałam to biedne Żydzisko, jak znowu sprzedawało pomarańcze na moście.
Wiktionary
rzecz. zażydzanie n., żydowszczyzna ż., zażydzenie n., żyd mos., Żyd mos., Żydówka ż.
Wiktionary
(1.2) Żyd, Żydzina
Wiktionary
zdrobnienie od: Żydzię
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) dzieciątko będące wyznawcą judaizm
Wiktionary
rzecz. żyd mzw./mos.
Wiktionary
pogardliwie: skąpić na coś pieniędzy
SJP.pl
czasownik niedokonany (dk. pożydzić)
(1.1) pot. grub. skąpić
Wiktionary
IPA: ˈʒɨd͡ʑit͡ɕ, AS: žyʒ́ić
Wiktionary
rzecz. pożydzenie n., zażydzanie n., zżydzenie n., żydowszczyzna ż., zażydzenie n., żyd m., Żyd m., Żydówka ż., żydostwo n., żydowskość ż., żydzenie n., żydowianin mos., żydowianka ż., żydowski mrz., żydówka ż.
przym. żydowski
czas. żydzieć, zażydzić, pożydzić, zażydzać, zżydzieć
Wiktionary
dawniej: żydowskie dziecko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) żydowskie dziecko
Wiktionary
rzecz. żyd mos., Żyd mos.
:: zdrobn. Żydziątko n.
Wiktionary
pejoratywnie o żydówce
SJP.pl
zdrobnienie od: Żydówka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od: żydówka
(1.2) żart. o żydówce
Wiktionary
rzecz. zażydzenie n., żydowszczyzna ż., zażydzanie n., żyd mos., Żyd mos., żydek mos., Żydek mos., Żydóweczka ż., żydówka ż., Żydówka ż.
Wiktionary
wyznawczyni judaizmu; izraelitka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) rel. wyznawczyni judaizmu
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Z dołu zobaczył głowę żydówki, która stała na babińcu.
Wiktionary
rzecz. Żyd mos., Żydówka ż., żydowskość ż., żydzenie n., zażydzenie n., żydowszczyzna ż., żydek mos.
:: zdrobn. żydóweczka ż.
:: fm. żyd mos.
czas. żydzić ndk., zażydzić dk.
przym. żydowski
przysł. żydowsko, po żydowsku
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żydłaczyć.
Wiktionary
czas. żydłaczyć
rzecz. żyd mzw./mos.
Wiktionary
mówić po polsku z intonacją żydowską
SJP.pl
czasownik nieprzechodni niedokonany
(1.1) mówić po polsku z intonacją charakterystyczną dla Żydów
(1.2) budować błędną logikę korzystną dla autora
Wiktionary
IPA: ʒɨdˈwat͡ʃɨt͡ɕ, AS: žydu̯ačyć
Wiktionary
rzecz. żydłaczenie n., żyd mzw./mos.
Wiktionary
pogardliwie, z niechęcią o młodzieńcu, chłopcu żydowskim; żydziak (Żydziak), żydek (Żydek)
SJP.pl
roślina z rodziny kaktusowatych, pochodząca z Ameryki Środkowej, o zielonych, soczystych pędach, okazałych kwiatach i jadalnych u niektórych gatunków owocach; opuncja
SJP.pl
mężczyzna czerpiący korzyści ze znajomości z kobietami
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. adm. miasto w Rosji, w obwodzie samarskim, położone nad Wołgą;
Wiktionary
Żygulowsk ( Жигулёвск) – miasto w Rosji w obwodzie samarskim nad Wołgą.
Miasto powstało w 1952 roku. Jego powstanie związane było z budową Wołżańskiej Elektrowni Wodnej o mocy 2300 MW.
W mieście znajduje się siedziba zarządu Parku Narodowego „Samarskaja Łuka” i Rezerwatu Żygulińskiego.
Wikipedia
przym. żygulowski
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z Żygulowskiem, dotyczący Żygulowska
Wiktionary
rzecz. Żygulowsk mrz.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
kobieta żyjąca w czasie teraźniejszym; kobieta żywa
SJP.pl
osoba żyjąca w czasie teraźniejszym; osoba żywa
SJP.pl
mikroskopijny organizm
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) niewielkie stworzenie, organizm mikroskopijnych rozmiarów
Wiktionary
(1.1) Istna mikrodżungla roślinek i żyjątek, których nazw nie znam, świat arcybogaty, najróżniejszy i dla mnie najczęściej — anonimowy.
(1.1) W wodzie akwarium unosiły się jakieś żyjątka.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈjɔ̃ntkɔ, AS: žyi ̯õntko
Wiktionary
(1.1) stworzonko
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od żylak
Wiktionary
rzecz. żylak m.
Wiktionary
nadmierne rozszerzenie lub wydłużenie żyły
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) med. nadmierne rozszerzenie żyły;
(1.2) mykol. grzyb z rodzaju nazwa systematyczna|Phlebia|Fr.|ref=tak.;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Przewlekła niewydolność żylna, zwana żylakami, jest jedną z częstszych chorób układu krwionośnego.
Wiktionary
IPA: ˈʒɨlak, AS: žylak
Wiktionary
rzecz. żyła m./ż., żyłka ż., żyłowanie n.
:: zdrobn. żylaczek m.
czas. żyłować ndk.
przym. żylakowaty, żyłkowaty, żylny, żyłkowy, żylasty
Wiktionary
skłonność do tworzenia się żylaków
SJP.pl
dotyczący żylaków, związany z żylakami (np. zmiany żylakowate, wyprysk żylakowaty)
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) przym. od żylak
Wiktionary
IPA: ˌʒɨlakɔˈvatɨ, AS: žylakovaty
Wiktionary
rzecz. żylak
Wiktionary
→ żylak
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z żylakiem, dotyczący żylaka
Wiktionary
rzecz. żylak m.
Wiktionary
1. mający wyraźnie widoczne żyły;
2. podobny do żył, przypominający żyły
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) o wyraźnie widocznych, wydatnych żyłach
(1.2) kulin. zawierający za dużo tkanki łącznej (zamiast mięśniowej)
Wiktionary
(1.1) Popatrz, jakie Marek ma teraz żylaste ręce!
Wiktionary
rzecz. żylak mrz., żyła ż.
przym. żylny
Wiktionary
(1.2) żyłowaty, łykowaty, twardy, włóknisty
Wiktionary
żylenica nadwodna, żylenica pospolita - gatunki owada z rzędu wielkoskrzydłych
SJP.pl
roślina dwuliścienna z rodziny różowatych
SJP.pl
1. zgrubienie od: żyletka;
2. potocznie określenie czegoś, co może być ostre, wyraźne
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
cienka blaszka z dwustronnym ostrzem, wykorzystywana w maszynkach do golenia, temperówkach itp.
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) stalowe dwustronne ostrze, umieszczane w maszynce do golenia;
Wiktionary
Żyletka – ostrze maszynki do golenia, które w przeciwieństwie do brzytwy umożliwiają usuwanie zarostu na twarzy i owłosienia z innych części ciała w bezpieczny sposób, znacznie redukując możliwość zranienia, nawet jeśli jest używana przez osobę niedoświadczoną. Współczesne żyletki wykonywane są ze stali nierdzewnej.
Wikipedia
(1.1) Dawniej stosowano magnetofony szpulowe, przy których trzeba było spędzać czas z żyletką i taśmą klejącą.
(1.1) W 1940 r., gdy opatentowano golarkę elektryczną, sprzedano 16 mln maszynek, a każdego tygodnia 27 mln żyletek. Dziś produkcja maszynek do golenia jest wielkim przemysłem podbudowanym olbrzymim aparatem naukowym.
(1.1) Golę się codziennie maszynką na żyletki.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈlɛtka, AS: žyletka
Wiktionary
rzecz. żyleta ż.
przym. żyletkowy
Wiktionary
(1.1) nożyk; przen. polsilver
Wiktionary
środowiskowo: chuligan noszący przy sobie nóż o żyletkowym ostrzu
SJP.pl
przymiotnik od: żyletka
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) przym. od żyletka
Wiktionary
(1.1) Zwoje drutu żyletkowego produkowane są z drutu stalowego wyposażonego w ostrza.
Wiktionary
IPA: ˌʒɨlɛtˈkɔvɨ, AS: žyletkovy
Wiktionary
rzecz. żyletka, żyleta
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
Ży
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
miasto w Słowacji
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w północnej Słowacji;
Wiktionary
Żylina (słow. "Žilina", węg. "Zsolna", niem. "Sillein") – miasto w północnej Słowacji, siedziba władz kraju żylińskiego i powiatu Żylina. Pod koniec 2019 roku, z liczbą mieszkańców wynoszącą ponad 80 tys., Żylina zajmowała czwarte miejsce pod względem liczby ludności na Słowacji. Główny ośrodek regionu Doliny Wagu.
Wikipedia
(1.1) Mieści się w Żylinie, przy ulicy Horní val.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈlʲĩna, AS: žylʹĩna
Wiktionary
rzecz. żylinianin m., żylinianka ż.
przym. żyliński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żyliny
Wiktionary
rzecz. Żylina ż.
przym. żyliński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żyliny
Wiktionary
rzecz. Żylina ż.
przym. żyliński
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
rodzaj z rodziny hortensjowatych, obejmujący ponad 50 gatunków krzewów ze wschodniej Azji oraz Meksyku; niektóre gatunki sadzone jako rośliny ozdobne
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) bot. krzew z rodziny hortensjowatych;
Wiktionary
Żylistek ("Deutzia" Thunb.) – rodzaj krzewów z rodziny hortensjowatych. Obejmuje ok. 72 gatunków. W ogromnej większości występują one naturalnie w Azji wschodniej (50 gatunków rośnie w Chinach, z czego 41 to endemity tego kraju), kilka rośnie także w Ameryce Środkowej (w Meksyku). Występują na skalistych zboczach, w lasach, często przy ciekach.
Wikipedia
(1.1) W czasie suszy żylistki trzeba podlewać.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈlʲistɛk, AS: žylʹistek
Wiktionary
→ Żylina
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żyliny
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. Żylina ż., żylinianin m., żylinianka ż.
Wiktionary
związany z żyłą
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) anat. związany z żyłą, dotyczący żyły
Wiktionary
(1.1) Żyłę odłokciową tworzy połączenie łuku żylnego grzbietowego śródręcza z żyłą odłokciową palca małego
Wiktionary
rzecz. żylak mrz., żyła ż., żyłka ż., żyłowanie n.
przym. żylasty, żyłkowany, żyłowy
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
tradycyjna śląska wędlina z miąższu bułki, krwi oraz podrobów w osłonce z jelita, przypominająca wyglądem kiełbasę, a konsystencją kaszankę; bułczanka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. bułczanka;
Wiktionary
Ży
Wikipedia
rzecz. żymła ż.
Wiktionary
rodzaj roślin wieloletnich z rodziny przewiertniowatych; wiciokrzew
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. bułka
Wiktionary
(1.1) Śniadanie: smażonka, żymła abo chlyb, kawa z mlykiem.
Wiktionary
rzecz. żymlok mrz.
Wiktionary
gatunek rośliny z rodziny zarazowatych; Escobedia
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk, Kociewie. ślub, ożenek
Wiktionary
rzecz. żynich mos.
czas. żynić ndk.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński, Górny Śląsk. pan młody
Wiktionary
rzecz. żyniaczka ż.
czas. żynić ndk.
Wiktionary
czasownik przechodni niedokonany
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. żenić
Wiktionary
rzecz. żyniaczka ż., żynich mos.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. spoż. żętyca
Wiktionary
czasownik przechodni niedokonany
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zaganiać, gnać (o bydle)
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) daw. żer
(1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. dostatek
(1.3) gw-pl|Śląsk Cieszyński. duża ilość czegoś małego
Wiktionary
(1.3) Ale sie zrobił żyr kole mrowiecznika.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) stpol. imię|polski|ż. skrócenie imienia Żyrosława
Wiktionary
(1.1) Żera
Wiktionary
roślinożerny ssak występujący w Afryce, zwierzę o charakterystycznej, długiej szyi i płowym umaszczeniu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zool. nazwa systematyczna|Giraffa|Brisson|ref=tak., ssak z rzędu parzystokopytnych, z charakterystyczną długą szyją, żyjące na afrykańskich sawannach;
(1.2) muz. dawna odmiana klawikordu;
Wiktionary
(1.1) Poszliśmy obejrzeć żyrafy w zoo.
(1.2) Czy ktoś wie jak brzmiała żyrafa?
Wiktionary
IPA: ʒɨˈrafa, AS: žyrafa
Wiktionary
rzecz. Żyrafa mzw., żyrafiarnia ż., żyrafiątko n.
przym. żyrafi, żyrafowy, żyrafowaty
Wiktionary
(1.1) daw. sarnapa; gw. Górny Śląsk żyrafijo
Wiktionary
→ żyrafa; żyrafowy
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z żyrafą, dotyczący żyrafy
przymiotnik dzierżawczy
(2.1) należący do żyrafy
przymiotnik jakościowy
(3.1) podobny do żyrafy, taki jak u żyrafy
Wiktionary
rzecz. żyrafiarnia ż., żyrafa ż., żyrafiątko n.
Wiktionary
(1.1) żyrafowy
(2.1) żyrafowy
(3.1) żyrafowaty, żyrafowy
Wiktionary
miejsce zamieszkania żyraf
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zootechn. miejsce hodowli żyraf
Wiktionary
(1.1) Wewnątrz żyrafiarni znajdują się również miejsca dla małp.
Wiktionary
IPA: ˌʒɨraˈfʲjarʲɲa, AS: žyrafʹi ̯arʹńa
Wiktionary
rzecz. żyrafa ż., Żyrafa m., żyrafiątko n.
przym. żyrafi, żyrafowy, żyrafowaty
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Górny Śląsk. zool. nazwa systematyczna|Giraffa|Brisson|ref=tak., żyrafa
Wiktionary
(1.1) Żyrafijo kark szpanuje, / Asi sie nim, pokazuje.
Wiktionary
pieszczotliwe zdrobnienie od: żyrafię
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zdrobn. mała żyrafa
(1.2) zool. młode żyrafy
Wiktionary
IPA: ˌʒɨraˈfʲjɔ̃ntkɔ, AS: žyrafʹi ̯õntko
Wiktionary
rzecz. żyrafa ż., żyrafiarnia ż.
przym. żyrafowaty, żyrafi
Wiktionary
młode żyrafy; żyrafiątko
SJP.pl
1. zdrobnienie od: żyrafa;
2. żyrafka madagaskarska - gatunek chrząszcza z rodziny podryjowatych
SJP.pl
rodzina afrykańskich ssaków parzystokopytnych, przeżuwaczy, o charakterystycznych wypustkach kostnych na czubku głowy pokrytych owłosioną skórą, obejmująca dwa gatunki: żyrafę i okapi; żyrafy
SJP.pl
Żyrafowate (Giraffidae) – rodzina dużych ssaków z podrzędu przeżuwaczy (Ruminantia) w obrębie rzędu parzystokopytnych (Artiodactyla) obejmująca dwa rodzaje żyjące współcześnie i szereg rodzajów wymarłych. Oba obecnie żyjące rodzaje zasiedlają Afrykę.
Najwcześniej datowane szczątki przodków żyrafowatych należą do przedstawicieli rodzaju "Climacoceras" należącego do rodziny Climacoceratidae, żyjącego we wczesnym miocenie.
Wikipedia
1. podobny do żyrafy
2. o cechach żyrafowatych
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) pot. podobny do żyrafy
Wiktionary
IPA: ˌʒɨrafɔˈvatɨ, AS: žyrafovaty
Wiktionary
rzecz. żyrafa ż., żyrafiarnia ż., żyrafiątko n.
Wiktionary
(1.1) żyrafi, żyrafowy
Wiktionary
→ żyrafa; żyrafi
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący żyrafy
Wiktionary
IPA: ˌʒɨraˈfɔvɨ, AS: žyrafovy
Wiktionary
rzecz. żyrafiarnia ż., żyrafa ż.
Wiktionary
rodzina afrykańskich ssaków parzystokopytnych, przeżuwaczy, o charakterystycznych wypustkach kostnych na czubku głowy pokrytych owłosioną skórą, obejmująca dwa gatunki: żyrafę i okapi; żyrafowate
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żyrakowa
Wiktionary
rzecz. Żyraków m.
:: fż. żyrakowianka ż.
przym. żyrakowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żyrakowa
Wiktionary
rzecz. Żyraków m.
:: fm. żyrakowianin m.
przym. żyrakowski
Wiktionary
przymiotnik od: Żyraków
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żyrakowa, związany z Żyrakowem
Wiktionary
(1.1) Radnych żyrakowskich nieco zmroziły projekty uchwał, które zakładają, że gmina zaciągnie kolejne bankowe zobowiązania finansowe.
Wiktionary
IPA: ˌʒɨraˈkɔfsʲci, AS: žyrakofsʹḱi
Wiktionary
rzecz. Żyraków mrz., żyrakowianin m., żyrakowianka ż.
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie podkarpackim;
Wiktionary
Żyraków – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie dębickim, w gminie Żyraków. Ma status sołectwa.
Miejscowość jest siedzibą gminy Żyraków oraz rzymskokatolickiej parafii Trójcy Przenajświętszej należącej do dekanatu Dębica Wschód.
Wikipedia
IPA: ʒɨˈrakuf, AS: žyrakuf
Wiktionary
rzecz. żyrakowianin m., żyrakowianka ż.
przym. żyrakowski
Wiktionary
forma lampy z kilkoma rozgałęzieniami, głównie ozdobna
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) ozdobna, najczęściej wieloramienna, lampa wisząca pod sufitem
(1.2) rodzaj rakiety świetlnej spuszczanej przez bombowce
(1.3) slang. samobójca
Wiktionary
Żyrandol (z fr. "girandole") – zazwyczaj lampa elektryczna lub świecznik montowany do sufitu pomieszczenia. Występuje zarówno w mieszkaniach, jak i w wielkogabarytowych salach, holach i widowniach. Zawiera od jednego do bardzo wielu punktów świetlnych. W pomieszczeniach bardzo wielkich może mieć skomplikowaną konstrukcję i składać się z wielkiej ilości elementów ozdobnych, często szklanych lub kryształowych.
Wikipedia
(1.1) Ten żyrandol gotowy spaść nam na głowę.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈrãndɔl, AS: žyrãndol
Wiktionary
przym. żyrandolowy
rzecz. żyrandolik mrz.
Wiktionary
(1.2) flara
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od żyrandol
Wiktionary
rzecz. żyrandol m.
Wiktionary
przymiotnik od: żyrandol
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) przym. od żyrandol
Wiktionary
(1.1) Nie przekonał ich także inny mój projekt - wytwarzanie przyłączy żyrandolowych.
Wiktionary
IPA: ˌʒɨrãndɔˈlɔvɨ, AS: žyrãndolovy
Wiktionary
rzecz. żyrandol mrz.
Wiktionary
ten, kto poręczył za kogoś spłatę sumy wekslowej; poręczyciel, gwarant
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) ekon. osoba poręczająca za kogoś spłatę sumy wekslowej;
Wiktionary
Żyrant ( girante od girare „obracać, żyrować” z giro „obrót; obieg; żyro” od gyrus „krąg, wolta, obieg” z gr. "gýros" „koło; krąg”) – potoczne określenie poręczyciela, czyli osoby potwierdzającej możliwość spłaty zobowiązania finansowego innej osoby. W przypadku gdy osoba odpowiedzialna za regulację zobowiązania nie wywiązuje się ze swoich obowiązków, ich ciężar przejmuje żyrant. Ma on wtedy prawo dochodzenia tych należności od dłużnika. Umowę poręczenia regulują przepisy Kodeksu cywilnego.
Wikipedia
(1.1) W tym wekslu jest feler, jeden żyrant niepewny!
Wiktionary
IPA: ˈʒɨrãnt, AS: žyrãnt
Wiktionary
rzecz. żyrowanie n.
czas. podżyrować dk., żyrować ndk.
Wiktionary
(1.1) poręczyciel
Wiktionary
mieszkaniec Żyrardowa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żyrardowa
(1.2) osoba pochodząca z Żyrardowa, urodzona w Żyrardowie
Wiktionary
IPA: ˌʒɨrardɔˈvʲjä̃ɲĩn, AS: žyrardovʹi ̯ä̃ńĩn
Wiktionary
rzecz. Żyrardów m.
:: fż. żyrardowianka ż.
przym. żyrardowski
Wiktionary
mieszkanka Żyrardowa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żyrardowa
(1.2) kobieta pochodząca z Żyrardowa, urodzona w Żyrardowie
Wiktionary
IPA: ˌʒɨrardɔˈvʲjãnka, AS: žyrardovʹi ̯ãnka
Wiktionary
rzecz. Żyrardów m.
:: fm. żyrardowianin m.
przym. żyrardowski
Wiktionary
→ Żyrardów
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żyrardowa, związany z Żyrardowem
Wiktionary
(1.1) Zatrudnili setkę najlepszych żyrardowskich fachowców od tkanin.
Wiktionary
IPA: ˌʒɨrarˈdɔfsʲci, AS: žyrardofsʹḱi
Wiktionary
rzecz. Żyrardów m., żyrardowianin m., żyrardowianka ż.
Wiktionary
słodkowodna ryba żyworodna z rodziny piękniczkowatych; żerardynka, żyworódka metaliczna
SJP.pl
Żyrardynka, żerardynka metaliczna, żyworódka metaliczna, ("Girardinus metallicus") – żyworodna ryba słodkowodna z rodziny piękniczkowatych (Poeciliidae) występująca na terenie wód Kuby i Kostaryki.
Wikipedia
miasto w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Polsce, w województwie mazowieckim;
Wiktionary
}|- class="grafika iboxs"
Żyrardów – miasto w Polsce położone w województwie mazowieckim, siedziba powiatu żyrardowskiego, czasem zaliczane jako wchodzące w skład aglomeracji warszawskiej, na Równinie Łowicko-Błońskiej, nad rzeką Pisią Gągoliną, 45 km na południowy zachód od Warszawy i 90 km na północny wschód od Łodzi.
Wikipedia
IPA: ʒɨˈrarduf, AS: žyrarduf
Wiktionary
rzecz. żyrardowianin m., żyrardowianka ż.
przym. żyrardowski
Wiktionary
osoba, na rzecz której odstąpiono weksel lub czek; indosatariusz, indosat
SJP.pl
ludowy poeta i pieśniarz w krajach azjatyckich; akyn, aszyk, ozan
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kolka, ból brzucha
(1.2) gw-pl|Śląsk Cieszyński. zapalenie wyrostka robaczkowego
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. chętnie żrący (o zwierzęciu)
Wiktionary
(1.1) Tyn babuć je żyrny, tóż bydzie ś niego gibko kormik.
Wiktionary
poręczenie wekslowe; giro
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) hand. praw. poręczenie zobowiązania przez żyranta;
(1.2) zob. żyrokompas.
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Piotr podpisał żyro in blanco.
Wiktionary
IPA: ˈʒɨrɔ, AS: žyro
Wiktionary
czas. żyrować
Wiktionary
(1.1) indos
Wiktionary
temat słowotwórczy
(1.1) pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na ich związek znaczeniowy z kołem, kręgiem lub wirowaniem
Wiktionary
(1.1) żyrobusola
Wiktionary
IPA: ˈʒɨrɔ, AS: žyro
Wiktionary
(1.1) giro-
Wiktionary
autobus napędzany energią kinetyczną wirującego koła zamachowego o dużej bezwładności; girobus
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) mot. autobus czerpiący energię z koła zamachowego,
Wiktionary
Żyrobus ("girobus") – autobus czerpiący energię z koła zamachowego o dużym momencie bezwładności. Autobus na przystankach podłączał się do sieci energetycznej i za pomocą silnika elektrycznego rozkręcał koło zamachowe, akumulując w ten sposób energię potrzebną do dalszej jazdy. W rzeczywistości, w celu wyrównania momentu obrotowego koła zamachowego, stosowano dwa identyczne koła osadzone współosiowo, lecz obracające się w przeciwnych kierunkach.
Wikipedia
(1.1) Na przystankach żyrobus podłączał się do sieci energetycznej.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈrɔbus, AS: žyrobus
Wiktionary
przyrząd nawigacyjny w postaci obracającego się wokół własnej osi pierścienia, służący do określania kursu statku powietrznego lub wodnego; girobusola, żyrokompas
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) techn. lotn. mors. elektromechaniczne urządzenie służące do wskazywania kursu, wykorzystujące właściwości żyroskopu;
Wiktionary
IPA: ˌʒɨrɔbuˈsɔla, AS: žyrobusola
Wiktionary
(1.1) żyrokompas, girokompas, girobusola, kompas żyroskopowy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. żarłok
Wiktionary
przyrząd do określania kąta nachylenia samolotu; giroklinometr
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) techn. przyrząd służacy do określania kąta nachylenia samolotu
Wiktionary
IPA: ˌʒɨrɔklʲĩˈnɔ̃mɛtr̥, AS: žyroklʹĩnõmetr̦
Wiktionary
(1.1) giroklinometr
Wiktionary
przyrząd nawigacyjny w postaci obracającego się wokół własnej osi pierścienia, służący do określania kursu statku powietrznego lub wodnego; żyrobusola, girobusola, girokompas
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) techn. lotn. mors. elektromechaniczne urządzenie służące do wskazywania kursu, wykorzystujące właściwości żyroskopu;
Wiktionary
IPA: ˌʒɨrɔˈkɔ̃mpas, AS: žyrokõmpas
Wiktionary
rzecz. kompas m.
Wiktionary
(1.1) girokompas, żyrobusola, girobusola, kompas żyroskopowy, żyro
Wiktionary
ugrupowanie polityczne działające w czasie Wielkiej Rewolucji Francuskiej, skupiające zwolenników monarchii konstytucyjnej; żyrondyści
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) hist. polit. stronnictwo żyrondystów w czasie rewolucji francuskiej;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. Żyronda ż., żyrondysta mos., żyrondystka ż.
przym. żyrondystyczny, żyrondystowski
Wiktionary
członek ugrupowania politycznego działającego w czasie Wielkiej Rewolucji Francuskiej, członek żyrondy; (w liczbie mnogiej) żyrondyści - nazwa tego ugrupowania
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) hist. członek lub sympatyk żyrondy, stronnictwa w czasie rewolucji francuskiej;
(1.2) polit. przedstawiciel ideologii żyrondyzmu
(1.3) sport. piłkarz francuskiego klubu sportowego Girondins Bordeaux
Wiktionary
(1.1) Gdy do władzy dochodzą żyrondyści, to rychło należy wypatrywać też jakobinów.
(1.3) Żyrondyści nie zachwycili, a zwycięstwo bardziej zawdzięczają słabszemu dniu piłkarzy Nantes niż sobie […]
Wiktionary
rzecz. Żyronda ż., żyronda ż., żyrondyzm mrz.
:: fż. żyrondystka ż.
przym. żyrondystowski, żyrondystyczny
Wiktionary
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) hist. członkini lub sympatyczka żyrondy, stronnictwa w czasie rewolucji francuskiej;
Wiktionary
rzecz. Żyronda ż., żyronda ż., żyrondyzm mrz.
:: fm. żyrondysta mos.
przym. żyrondystowski, żyrondystyczny
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) polit. hist. związany z żyrondystami, żyrondą, dotyczący żyrondystów
Wiktionary
(1.1) Nie był to wszakże jakiś specyficznie żyrondystowski projekt edukacji.
(1.1) Ta bardzo demokratyczna i bardzo skomplikowana ustawa w znacznej mierze wykorzystywała żyrondystowski projekt konstytucji (…)
(1.1) Uważam też, że cały ten żyrondystowski rząd jest na liście płac dworu.
(1.1) Rząd żyrondystowski, w zasadzie zdecydowany na wojnę, podjął jeszcze jedną próbę utrzymania pokoju, a mianowicie w nocie do elektora trewirskiego domagał się zaniechania kontrrewolucyjnej akcji emigrantów.
Wiktionary
rzecz. Żyronda ż., żyrondysta mos., żyrondystka ż., żyronda ż., żyrondyzm mrz.
przym. żyrondystyczny
Wiktionary
(1.1) żyrondystyczny
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) polit. hist. związany z żyrondystami, żyrondą, dotyczący żyrondystów
Wiktionary
(1.1) Z powyższego wyznania można mniemać, iż założenia ideowe TDP wyrażone w Manifeście z 1836 r. nie były w pełni podzielane przez Mierosławskiego w 1842/43 r. ze względu na kierunek „żyrondystyczny”.
(1.1) W pokoju leżało kilka żyrondystycznych gazet.
(1.1) Legenda żyrondystyczna i dantonistyczna, rzecz ciekawa, mają jedną wspólną cechę, która je bardzo różni od typowych legend historycznych.
Wiktionary
rzecz. Żyronda ż., żyrondysta mos., żyrondystka ż., żyronda ż., żyrondyzm mrz.
przym. żyrondystowski
Wiktionary
(1.1) żyrondystowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) doktryna polityczna mająca poczatki w Rewolucji Francuskiej
Wiktionary
rzecz. żyrondysta mos., żyrondystka ż.
przym. żyrondystowski, żyrondystyczny
Wiktionary
członek ugrupowania politycznego działającego w czasie Wielkiej Rewolucji Francuskiej, członek żyrondy; (w liczbie mnogiej) żyrondyści - nazwa tego ugrupowania
SJP.pl
Żyrondyści ( Girondins) – nieformalne stronnictwo polityczne z czasów rewolucji francuskiej, grupujące głównie przedstawicieli inteligencji i burżuazji, początkowo stanowiące prawe skrzydło jakobinów z programem monarchii konstytucyjnej i rządów parlamentarnych z zachowaniem swobód życia gospodarczego i religijnego.
Wikipedia
elektromechaniczne urządzenie, które zastępuje sternika statku, samolotu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) żegl. urządzenie elektromechaniczne, które zastępuje sternika
Wiktionary
(1.1) sternik automatyczny
Wiktionary
1. sztywny przedmiot, najczęściej krążek, szybko obracający się dookoła własnej osi symetrii, stosowany m.in. w urządzeniach nawigacyjnych; giroskop;
2. przyrząd do wyznaczania kursu samolotu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) fiz. szybko obracający się sztywny obiekt zachowujący stały kierunek osi obrotu;
(1.2) techn. kompas wykorzystujący właściwości żyroskopu (1.1);
Wiktionary
Żyroskop (giroskop; γῦρος – obrót, σκοπέω – obserwować) – urządzenie do pomiaru lub utrzymywania orientacji przestrzennej, działające na podstawie zasady zachowania momentu pędu. Został wynaleziony przez francuskiego fizyka Jeana Foucaulta w 1852 roku.
Wikipedia
(1.1) Załoga Endeavoura przymocuje do stacji ważącą 2, 5 tony konstrukcję kratową modułu łącznikowego ITS S5 Truss, wymieni żyroskop pomocny w określaniu położenia statku, przeładuje na stację sprzęt oraz części zamienne, a także przetestuje system, który pozwoli promowi ewentualnie pozostać dłużej na orbicie dzięki pobieraniu z ISS energii elektrycznej.
(1.2) Nawigator spoglądał na żyroskop.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈrɔskɔp, AS: žyroskop
Wiktionary
rzecz. giroskop m.
przym. żyroskopowy, giroskopowy
Wiktionary
(1.1) bąk symetryczny, giroskop
(1.2) żyrokompas, żyrobusola, kompas żyroskopowy
Wiktionary
przymiotnik od: żyroskop; giroskopowy
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) przym. od żyroskop
Wiktionary
IPA: ˌʒɨrɔskɔˈpɔvɨ, AS: žyroskopovy
Wiktionary
rzecz. żyroskop, giroskop
przym. giroskopowy
Wiktionary
przyrząd żyroskopowy utrzymujący w równowadze ciała, w których jest umieszczony, np. ustawiony na statku spełnia rolę stabilizatora przeciwdziałającego kołysaniu, umieszczony wewnątrz wagonu kolei jednoszynowej zapewnia mu trwałą równowagę; girostat
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) techn. przyrząd żyroskopowy utrzymujący równowagę ciała, w którym jest umieszczony
Wiktionary
imię męskie
SJP.pl
Żyrosław, Żerosław (],]) – staropolskie imię męskie, złożone z członów "żyro-" („pokarm, czynność jedzenia, życie”) i "-sław" („sławić”).
Wikipedia
wieś w Polsce
SJP.pl
Żyrosławice – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie inowrocławskim, w gminie Gniewkowo.
Wikipedia
przyrząd do pomiaru prędkości kątowej; girotron
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żyrować.
Wiktionary
czas. żyrować ndk.
rzecz. żyrant mos.
Wiktionary
1. poręczać (poręczyć) za osobę pożyczającą pieniądze;
2. swoją postawą pokazywać (pokazać) innym, że popiera się działania jakichś osób
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany
(1.1) hand. poręczać spłatę sumy wekslowej za osobę pożyczającą pieniądze
(1.2) hand. przekazywać weksel innej osobie
Wiktionary
rzecz. żyrant mos., żyro n., żyrowanie n.
czas. podżyrować dk.
Wiktionary
(1.1) gwarantować, poręczać, potwierdzać
(1.2) indosować, kontrasygnować
Wiktionary
1. → żyro;
2. pieniądz żyrowy - pieniądz zapisany na rachunkach bankowych, kreowany przez banki komercyjne; pieniądz bezgotówkowy (wkładowy, depozytowy)
SJP.pl
żyrytwa pluskwowata - gatunek pluskwiaka z rodziny żyrytwowatych
SJP.pl
o cechach żyrytwowatych (rodzina pluskwiaków)
SJP.pl
Żyrytwowate (Naucoridae) – rodzina owadów z podrzędu pluskwiaków różnoskrzydłych. Rodzina Naucoridae liczy około 400 gatunków, z których w Polsce występuje jeden - żyrytwa pluskwowata ("Naucoris cimicoides").
Wikipedia
o cechach żyrytwowatych (rodzina pluskwiaków)
SJP.pl
wieś w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) geogr. wieś w Polsce, w województwie lubelskim;
Wiktionary
Żyrzyn – wieś w Polsce położona na Wysoczyźnie Lubartowskiej, w województwie lubelskim, w powiecie puławskim, w gminie Żyrzyn.
Wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie lubelskim województwa lubelskiego.
W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do ówczesnego województwa lubelskiego.
Wikipedia
IPA: ˈʒɨʒɨ̃n, AS: žyžỹn
Wiktionary
rzecz. żyrzynianin m., żyrzynianka ż.
przym. żyrzyński
Wiktionary
mieszkaniec Żyrzyna (wsi w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żyrzyna
Wiktionary
IPA: ˌʒɨʒɨ̃ˈɲä̃ɲĩn, AS: žyžỹńä̃ńĩn
Wiktionary
rzecz. Żyrzyn m.
:: fż. żyrzynianka ż.
przym. żyrzyński
Wiktionary
mieszkanka Żyrzyna (wsi w Polsce)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żyrzyna
Wiktionary
IPA: ˌʒɨʒɨ̃ˈɲãnka, AS: žyžỹńãnka
Wiktionary
rzecz. Żyrzyn m.
:: fm. żyrzynianin m.
przym. żyrzyński
Wiktionary
→ Żyrzyn
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żyrzyna
Wiktionary
(1.1) Wiadomość o sukcesie żyrzyńskim rozeszła się nie tylko po całym Królestwie Polskim, ale także po Europie.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈʒɨ̃j̃sʲci, AS: žyžỹĩ ̯sʹḱi
Wiktionary
rzecz. Żyrzyn m., żyrzynianin m., żyrzynianka ż.
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
Żyrów – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie grójeckim, w gminie Chynów. Leży nad rzeką Kraską.
W Średniowieczu wieś znajdowała się przy drodze łączącej Grójec z Czerskiem, która przebiegała prawym brzegiem Molnicy, przez Żyrów, Drwalew, Staniszewice. Obecnie leży przy trasie 50 – Sochaczew, Grójec, Góra Kalwaria, Mińsk Mazowiecki.
Wikipedia
forma rzeczownika.
(1.1) D. lm. od: żyto
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) daw. życie
(2.2) gwara. żyto
Wiktionary
(2.1) czas. żyć ndk.
(2.1) rzecz. życie n.
(2.2) rzecz. żyto n.
Wiktionary
miasto w Niemczech
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Niemczech, w Saksonii;
Wiktionary
Żytawa ( Zittau; Žitawa, ; Žitava) – miasto w Niemczech, w kraju związkowym Saksonia, w okręgu administracyjnym Drezno, w powiecie Görlitz, przy granicy z Polską i Czechami, w Łużycach Górnych. Do 31 lipca 2008 Żytawa była stolicą powiatu Löbau-Zittau.
Wikipedia
IPA: ʒɨˈtava, AS: žytava
Wiktionary
rzecz. żytawianin mos., żytawianka ż.
przym. żytawski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żytawy
Wiktionary
IPA: ˌʒɨtaˈvʲjä̃ɲĩn, AS: žytavʹi ̯ä̃ńĩn
Wiktionary
rzecz. Żytawa ż.
:: fm. żytawianka ż.
przym. żytawski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żytawy
Wiktionary
IPA: ˌʒɨtaˈvʲjãŋka, AS: žytavʹi ̯ãŋka
Wiktionary
rzecz. Żytawa ż.
:: fm. żytawianin mos.
przym. żytawski
Wiktionary
→ Żytawa (miasto w Niemczech)
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żytawy, związany z Żytawą
Wiktionary
(1.1) Z historycznych ziem łużyckich niektóre z nich wchodzą dziś w skład województwa dolnośląskiego: część powiatu żytawskiego na prawym brzegu Nysy Łużyckiej oraz zgorzeleckiego.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈtafsʲci, AS: žytafsʹḱi
Wiktionary
rzecz. Żytawa ż., żytawianin m., żytawianka ż.
Wiktionary
zdrobnienie od: żytko
SJP.pl
wieś w Polsce
SJP.pl
Żytelkowo (niem. "Siedkow") – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie białogardzkim, w gminie Białogard. W latach 1975–1998 wieś należała do województwa koszalińskiego. W roku 2007 wieś liczyła 187 mieszkańców. Jedna z najstarszych wsi powiatu.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żytkiejm
Wiktionary
rzecz. Żytkiejmy nmos.
:: fż. żytkiejmianka ż.
przym. żytkiejmski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żytkiejm
Wiktionary
rzecz. Żytkiejmy nmos.
:: fm. żytkiejmianin m.
przym. żytkiejmski
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żytkiejm
Wiktionary
rzecz. Żytkiejmy nmos., żytkiejmianin m., żytkiejmianka ż.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
zdrobnienie od: żyto
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zdrobn. żyto
Wiktionary
IPA: ˈʒɨtkɔ, AS: žytko
Wiktionary
przym. żytni
rzecz. żyto n.
Wiktionary
zrobiony z żyta
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący żyta (Secale L.)
(1.2) wykonany z ziarna żyta
Wiktionary
(1.2) Na śniadanie zwykle jem jedną kromkę żytniego chleba.
Wiktionary
IPA: ˈʒɨtʲɲi, AS: žytʹńi
Wiktionary
rzecz. żyto n., żytko n., żytniówka ż.
Wiktionary
(1.1) daw. rżany
(1.2) daw. rżany
Wiktionary
żytniówka; żyto;
1. wódka otrzymywana z odpowiednio przerobionego żyta, następnie zmieszanego z roztworem spirytusu i odcedzonego;
2. potocznie o kieliszku lub butelce takiej wódki
SJP.pl
Żytnia – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie siedleckim, w gminie Siedlce. Ma status sołectwa. Leży 5 km od centrum Siedlec, nad Muchawką dopływem Liwca.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żytna
Wiktionary
rzecz. Żytno n.
:: fż. żytnianka ż.
przym. żytniański
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żytna
Wiktionary
rzecz. Żytno n.
:: fm. żytnianin m.
przym. żytniański
Wiktionary
przymiotnik od: Żytno
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żytna, związany z Żytnem
Wiktionary
IPA: ʒɨtʲˈɲä̃j̃sʲci, AS: žytʹńä̃ĩ ̯sʹḱi
Wiktionary
rzecz. Żytno n., żytnianin mos., żytnianka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żytniowa
Wiktionary
rzecz. Żytniów m.
:: fż. żytniowianka ż.
przym. żytniowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żytniowa
Wiktionary
rzecz. Żytniów m.
:: fm. żytniowianin m.
przym. żytniowski
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żytniowa
Wiktionary
rzecz. Żytniów m., żytniowianin m., żytniowianka ż.
Wiktionary
pole po zebraniu rosnącego na nim żyta
SJP.pl
wieś w Polsce
SJP.pl
Żytniów – wieś sołecka w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie oleskim, w gminie Rudniki. Historycznie wieś leży na terenie ziemi wieluńskiej.
W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie częstochowskim.
W skład sołectwa wchodzą ponadto miejscowości Banasiówka, Bliźniaki, Pieńki, Hajdamaki, Ignachy, Wytoka, Stawki Żytniowskie oraz Żurawie.
Wikipedia
żytnia; żyto;
1. wódka otrzymywana z odpowiednio przerobionego żyta, następnie zmieszanego z roztworem spirytusu i odcedzonego;
2. potocznie o kieliszku lub butelce takiej wódki
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) spoż. wódka z żyta
(1.2) pot. butelka lub kieliszek żytniówki (1.1)
Wiktionary
(1.1) W barku stoi butelka żytniówki.
(1.2) Poproszę dwie żytniówki.
Wiktionary
rzecz. żytnisko n., żyto n.
przym. żytni
Wiktionary
(1.1) pot. żyto
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna
(1.1) geogr. wieś w Polsce w województwie łódzkim;
Wiktionary
Zobacz też: Żytno w innych znaczeniach tej nazwy.
Żytno – wieś w Polsce, położona w województwie łódzkim, w powiecie radomszczańskim, w gminie Żytno.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa częstochowskiego.
Wikipedia
IPA: ˈʒɨtnɔ, AS: žytno
Wiktionary
rzecz. żytnianin m., żytnianka ż.
przym. żytniański
Wiktionary
regionalnie: żytni
SJP.pl
1. roślina z rodziny traw, popularne zboże;
2. ziarno rośliny o tej samej nazwie;
3. potocznie: wódka otrzymywana z odpowiednio przerobionego żyta, następnie zmieszanego z roztworem spirytusu i odcedzonego; też: kieliszek lub butelka tej wódki; żytnia; żytniówka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) bot. roln. nazwa systematyczna|Secale|L.|ref=tak., zbożowa roślina jednoroczna, dwuletnia lub wieloletnia z rodziny wiechlinowatych;
(1.2) spoż. roln. ziarno żyta (1.1)
(1.3) pot. wódka żytnia
(1.4) uczn. ładna dziewczyna
forma czasownika.
(2.1) forma bezosobowa czasu przeszłego (bezosobnik) od: żyć
Wiktionary
Żyto ("Secale" L.) – rodzaj roślin jednorocznych, rzadziej dwuletnich z rodziny wiechlinowatych. Liczy 9 gatunków. Rośliny te występują w południowej i południowo-wschodniej Europie, w północnej Afryce oraz zachodniej Azji, na wschodzie sięgając po zachodnie Himalaje i region Sinciang w zachodnich Chinach. Jeden gatunek ("S. africanum") rośnie w Południowej Afryce.
Wikipedia
(1.1) Ziemia jest tu na ogół piaszczysta i kamienista, zdatna pod uprawę tylko kartofli, żyta, owsa i lnu.
(1.2) Ale wielmożny panie, na targu płacą pięć złotych pur żyta, a Josel nam nie daje jak półtrzecia.
Wiktionary
IPA: ˈʒɨtɔ, AS: žyto
Wiktionary
rzecz. żytniówka ż., żytnisko n.
:: zdrobn. żytko n.
przym. żytni
Wiktionary
(1.1) reg. śl. reż
(1.2) reg. śl. reż
(1.3) żytniówka
Wiktionary
1. → Żytomierz;
2. obwód żytomierski - jeden z 24 obwodów Ukrainy
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żytomierza, związany z Żytomierzem
Wiktionary
IPA: ˌʒɨtɔ̃ˈmʲjɛrsʲci, AS: žytõmʹi ̯ersʹḱi
Wiktionary
rzecz. Żytomierz m., żytomierzanin m., żytomierzanka ż.
Wiktionary
miasto obwodowe na Ukrainie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto na Ukrainie, na wyżynie Wołyńsko-Podolskiej;
Wiktionary
Żytomierz (ukr. Житомир, "Żytomyr") – miasto obwodowe w środkowo-zachodniej części Ukrainy, nad rzeką Teterew, siedziba administracyjna obwodu i rejonu żytomierskiego. Ośrodek przemysłu maszynowego, metalowego, lekkiego, spożywczego i chemicznego, a także ośrodek kulturalny z teatrami i muzeami oraz centrum szkolnictwa wyższego. Ponadto ważny węzeł komunikacyjny z portem lotniczym.
Wikipedia
IPA: ʒɨˈtɔ̃mʲjɛʃ, AS: žytõmʹi ̯eš
Wiktionary
rzecz. żytomierzanin mos., żytomierzanka ż., Żytomierszczyzna ż.
przym. żytomierski
Wiktionary
mieszkaniec Żytomierza
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żytomierza
Wiktionary
IPA: ˌʒɨtɔ̃mʲjɛˈʒãɲĩn, AS: žytõmʹi ̯ežãńĩn
Wiktionary
rzecz. Żytomierz m.
:: fż. żytomierzanka ż.
przym. żytomierski
Wiktionary
mieszkanka Żytomierza
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żytomierza
Wiktionary
IPA: ˌʒɨtɔ̃mʲjɛˈʒãnka, AS: žytõmʹi ̯ežãnka
Wiktionary
rzecz. Żytomierz m.
:: fm. żytomierzanin m.
przym. żytomierski
Wiktionary
turzyca żytowata - gatunek rośliny z rodziny ciborowatych
SJP.pl
wieś w Polsce
SJP.pl
Żytowice – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie pabianickim, w gminie Pabianice. Wieś jest częścią sołectwa Żytowice, w którego skład wchodzi również wieś Wysieradz.
Miejscowość położona jest na Wysoczyźnie Łaskiej.
Prywatna wieś duchowna położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie szadkowskim województwa sieradzkiego, własność krakowskiej kapituły katedralnej. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa łódzkiego.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żytowiecka
Wiktionary
rzecz. Żytowiecko n.
:: fż. żytowiecczanka ż.
przym. żytowiecki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żytowiecka
Wiktionary
rzecz. Żytowiecko n.
:: fm. żytowiecczanin m.
przym. żytowiecki
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żytowiecka
Wiktionary
rzecz. Żytowiecko n., żytowiecczanin m., żytowiecczanka ż.
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rodzaj roślin z rodziny wawrzynkowatych; Dais
SJP.pl
dawniej, najczęściej o człowieku: żywy, żyjący, niemartwy; obecnie wyraz stosowany rzadko, wyłącznie w wyrażeniach:
a) "kto żyw" - ten, który żyje;
b) "pókim żyw" - póki żyję
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) żywy
Wiktionary
przym. żywy
rzecz. życie n.
Wiktionary
(1.1) żywy
Wiktionary
1. skrót od: żywotny;
2. skrót od: żywiecki;
3. skrót od: żywienie;
4. skrót od: żywność
SJP.pl
1. żyjący, właściwy żyjącemu organizmowi;
2. pełen energii, ruchliwy, żywotny;
3. intensywny, wyraźny, jaskrawy;
4. o stylu narracji itp.: wartki, ekspresywny;
5. prawdziwy, naturalny, szczery (np. żywe zainteresowanie)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mitsłow. bogini życia u Słowian połabskich
Wiktionary
Ży
Wikipedia
(1.1) war. Żywie
Wiktionary
Jurij Żywago - postać fikcyjna z powieści "Doktor Żywago" Borisa Pasternaka
SJP.pl
w stanie żywym, jako żywego
SJP.pl
przysłówek sposobu
(1.1) tak, że ktoś lub coś żyje podczas pewnej czynności, której jest obiektem
(1.2) przen. tak, że coś jest identyczne z oryginałem
forma rzeczownika|rodzaj=męskozwierzęcy.
(2.1) N. lp. od żywiec
Wiktionary
(1.1) Mateo i towarzysze bronili się zaciekle i długo, widocznie wróg chciał ich pojmać żywcem, i zanim ulegli przemocy, reszta grupy mogła daleko rozproszyć się po lesie.
(1.2) Wszystko to wygląda malowniczo i groźnie, jakby żywcem wzięte z amerykańskich filmów o wojnie wietnamskiej.
Wiktionary
rzecz. żywiec m., Żywiec m., żywość ż., żywotność ż., ożywianie n., ożywienie n.
czas. żyć ndk., ożywiać ndk., ożywić dk.
przym. żywy, żywotny
przysł. żywo
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
mieszkaniec Żywca
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żywca
Wiktionary
IPA: ʒɨfˈt͡ʃãɲĩn, AS: žyfčãńĩn
Wiktionary
rzecz. Żywiec m., Żywiecczyzna ż., Żywczanin m., Żywczanka ż.
:: fż. żywczanka ż.
przym. żywiecki
Wiktionary
mieszkanka Żywca
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żywca
Wiktionary
IPA: ʒɨfˈt͡ʃãnka, AS: žyfčãnka
Wiktionary
rzecz. Żywiec m., Żywiecczyzna ż., Żywczanin m., Żywczanka ż.
:: fm. żywczanin m.
przym. żywiecki
Wiktionary
żywa rybka na haczyku, służąca za przynętę; żywiec
SJP.pl
potocznie: metoda łowienia ryb na żywą przynętę
SJP.pl
żywiak chlebowiec - niewielki chrząszcz z rodziny kołatkowatych
SJP.pl
przezroczysta wydzielina komórek roślinnych, zawierająca terpentynę i olejki eteryczne oraz inne płynne i stałe substancje; stosowana w lecznictwie i wielu gałęziach przemysłu
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) biol. półprzezroczysta wydzielina komórek roślinnych, zawierająca węglowodany (terpentynę) i olejki eteryczne oraz inne płynne i stałe substancje;
Wiktionary
Ży
Wikipedia
(1.1) Drzewa sosnowe to wiecznie zielone drzewa z grubą korą i bogactwem żywicy.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈvʲit͡sa, AS: žyvʹica
Wiktionary
rzecz. żywiczarz mos., żywicowanie n., żywiczność ż.
czas. żywicować
przym. żywiczny, żywicowy
Wiktionary
1. żywy organizm, którego kosztem żyje pasożyt;
2. osoba, która kogoś utrzymuje, dostarcza środków niezbędnych do życia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) ten, kto żywi lub utrzymuje
(1.2) biol. organizm żywiący pasożyta
Wiktionary
Żywiciel – organizm, na którego koszt żyje pasożyt dojrzały lub jego postacie rozwojowe. Pasożyty pozostają w różnych związkach z żywicielami.
Wikipedia
(1.1) Syna sąsiadów nie wzięli do wojska, bo to jedyny żywiciel rodziny.
(1.2) Pasożyty żerują na ciele żywiciela.
Wiktionary
rzecz. żywicielstwo n.
:: fż. żywicielka ż.
przym. żywicielski
przysł. żywicielsko
Wiktionary
1. żywy organizm żeński, którego kosztem żyje pasożyt;
2. kobieta, która kogoś utrzymuje, dostarcza środków niezbędnych do życia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) kobieta żywiąca lub utrzymująca
(1.2) przen. ziemia, rola także. krowa
Wiktionary
(1.2) Niemce przyszły i zabrały krowę, naszą jedyną żywicielkę.
Wiktionary
rzecz. żywicielstwo n.
:: fm. żywiciel mos.
przym. żywicielski
przysł. żywicielsko
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
wydzielający żywicę; żywicorodny
SJP.pl
wydzielający żywicę
SJP.pl
o właściwościach podobnych do żywicy
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany
(1.1) wydobywać żywicę z drzew iglastych
czasownik nieprzechodni niedokonany
(2.1) bot. wydzielać żywicę
Wiktionary
rzecz. żywiczarz mos., żywica ż.
przym. żywiczarski
Wiktionary
→ żywica; żywiczny, żywiczy
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z żywicą, dotyczący żywicy
przymiotnik
(2.1) zwierający żywicę, wytworzony z żywicy
Wiktionary
rzecz. żywica ż.
przym. żywiczny
Wiktionary
(1.1) żywiczny
(2.1) żywiczny
Wiktionary
sól kwasu żywicznego
SJP.pl
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany z pracą żywiczarza, dotyczący żywiczarza
Wiktionary
rzecz. żywiczarz mos.. żywicowanie n.
czas. żywicować ndk.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) leśn. robotnik leśny żywicujący drzewa
Wiktionary
(1.1) To żywiczarze nacinają pnie i zbierają wycieki.
Wiktionary
rzecz. żywica ż., żywicowanie n.
czas. żywicować ndk.
przym. żywiczarski
Wiktionary
rodzaj roślin z rodziny jasnotowatych; czyściec
SJP.pl
żywiczlin czteroklapowy - drzewo iglaste z rodziny cyprysowatych; sandarak, cyprzyk czteroklapowy
SJP.pl
Ży
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) odprzym. cecha tego, co jest żywiczne
Wiktionary
przym. żywiczny
przysł. żywicznie
rzecz. żywica ż.
Wiktionary
→ żywica; żywiczy, żywicowy
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) taki, który zawiera żywicę; pełen żywicy; pachnący żywicą
Wiktionary
(1.1) Na korze jodeł koreańskich występują pęcherze żywiczne.
Wiktionary
rzecz. żywica ż., żywiczność ż.
przym. żywicowy, żywicowaty
Wiktionary
1. ogół zwierząt przeznaczonych na ubój;
2. żywa rybka służąca jako przynęta do łowienia ryb drapieżnych;
3. dawniej: żywa istota;
4. dawniej: osoba żwawa, ruchliwa, pełna życia;
5. rodzaj roślin z rodziny kapustowatych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) roln. zwierzęta przeznaczone do uboju
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(2.1) wędk. żywa przynęta z małych rybek
(2.2) spoż. piwo marki Żywiec
Wiktionary
Żywiec ( Saybusch) – miasto w południowej Polsce, w województwie śląskim, siedziba władz powiatu żywieckiego. Stanowi gminę miejską.
Według danych z 31 grudnia 2022 miasto liczyło 29 878 mieszkańców.
Wikipedia
(1.1) Porównując poziom cen rolnych w Polsce w 2004 roku z poziomem cen unijnych i zakładając, że ceny polskie zbliżą się do średniego poziomu w Unii, można wnioskować, że po integracji w Polsce wzrosną ceny żywca wołowego i mleka. W przypadku rzepaku i żywca wieprzowego wzrost cen będzie znacznie mniejszy. Spadną natomiast ceny zbóż i żywca drobiowego.
(1.1) Mamy dużo żywca cielęcego.
(2.2) Skocz no, młody, migusiem i przynieś cztery żywce.
Wiktionary
rzecz. Żywiec mzw./mrz.
Wiktionary
geograficzny i historyczny region w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) geogr. kraina obejmująca okolice Żywca;
Wiktionary
Żywiecczyzna – region geograficzny i etnograficzny w południowej Polsce, stanowi część Małopolski (leży w jej południowo-zachodniej części), w południowej części obecnego województwa śląskiego i południowo-zachodniej małopolskiego, ze stolicą w Żywcu.
Wikipedia
(1.1) Na Żywiecczyznę trafił przypadkowo.
Wiktionary
IPA: ˌʒɨvʲjɛt͡sˈt͡ʃɨzna, AS: žyvʹi ̯ecčyzna
Wiktionary
rzecz. żywiecka ż., Żywiec mrz., żywczanin mos., żywczanka ż., Żywczanin mos., Żywczanka ż.
przym. żywiecki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) spoż. kulin. rodzaj kiełbasy z mięsa wieprzowego
forma przymiotnika.
(2.1) ż. lp. od: żywiecki
Wiktionary
(1.1) Może mi pani zważyć pół kilo żywieckiej i dziesięć tych frankfurterek.
Wiktionary
rzecz. Żywiec mrz., żywczanin mos., żywczanka ż., Żywiecczyzna ż., Żywczanin mos., Żywczanka ż., żywiec mrz.
przym. żywiecki, żywczański
Wiktionary
→ Żywiec (miasto), → Żywiecczyzna (ziemia żywiecka)
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) odnoszący się do Żywca, związany z Żywcem
(1.2) odnoszący się do Żywiecczyzny, związany z Żywiecczyzną
Wiktionary
(1.1) Jak wtedy, gdy napisali w "Przekroju", że w Żywcu pojawił się przedwojenny właściciel browaru żywieckiego, książę Karol Olbracht Habsburg.
(1.1) Na żywieckim rynku Trzech Króli, reprezentujących poszczególne parafie żywieckie, przywita burmistrz miasta oraz proboszczowie żywieccy.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈvʲjɛt͡sʲci, AS: žyvʹi ̯ecʹḱi
Wiktionary
rzecz. żywiecka ż., Żywiec m., żywczanin m., żywczanka ż., Żywiecczyzna ż., Żywczanin m., Żywczanka ż.
Wiktionary
→ Żywiec (miasto), → Żywiecczyzna (ziemia żywiecka)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki, nazwa własna
(1.1) geogr. region geograficzno-kulturowy w południowej Polsce z miastem Żywiec
Wiktionary
(1.1) Podajcie przykłady obyczajów spotykanych wiosną w Żywieckiem.
Wiktionary
(1.1) Żywiecczyzna
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: żywo
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żywić.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈvʲjɛ̇̃ɲɛ, AS: žyvʹi ̯ė̃ńe
Wiktionary
rzecz. żywność ż., żywieniowiec ż./mos., żywnościówka ż., wyżywienie n., odżywianie n., odżywienie n., pożywność ż., pożywka ż.
czas. żywić ndk., wyżywić dk., odżywiać ndk., odżywić dk.
przym. żywieniowy, pożywny
przysł. pożywnie
Wiktionary
osoba zajmująca się żywieniem
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy (opcjonalnie żeński)
(1.1) specjalista w dziedzinie żywienia
Wiktionary
rzecz. żywienie n., żywność ż.
czas. żywić ndk.
przym. żywnościowy
Wiktionary
(1.1) dietetyk
Wiktionary
dotyczący żywienia, odżywania
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) związany z żywieniem, dotyczący żywienia
Wiktionary
(1.1) Głównym powodem, aby nie ignorować purystów żywieniowych, jest ten, iż na wiele sposobów mają rację.
Wiktionary
IPA: ˌʒɨvʲjɛ̇̃ˈɲɔvɨ, AS: žyvʹi ̯ė̃ńovy
Wiktionary
rzecz. żywienie n., żywność ż., wyżywienie n.
czas. żywić ndk., wyżywić dk.
przym. żywnościowy
Wiktionary
(1.1) kulinarny
Wiktionary
potocznie:
1. szkoła gastronomiczna;
2. gastronomia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. szkoła gastronomiczna
(1.2) pot. gastronomia
(1.3) pot. ogół ludzi zajmujących się gastronomią
(1.4) pot. raport żywieniowy, raport żywienia
Wiktionary
rzecz. żywienie n.
czas. żywić ndk.
Wiktionary
larwa skorupiaków z rzędu dziesięcionogów, ważny składnik morskiego planktonu
SJP.pl
Ży
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj żeński, blm.
(1.1) gwara. zwierzęta gospodarskie, bydło domowe (rogate), gw-pl|Białystok, Podhale. trzoda
(1.2) przest. gwara. istota żyjąca, stworzenie, żyjątko
Wiktionary
(1.1) żywioła, gadzina
(1.2) żywizna, żywocina
Wiktionary
1. siła, którą nie kieruje świadomość;
2. w filozofii: jeden z elementów tworzących świat materialny: ogień, woda, ziemia, powietrze;
3. krąg zainteresowań, zamiłowań
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) filoz. jeden z elementów tworzących świat materialny: ogień, woda, ziemia, powietrze
(1.2) siła przyrody i jej przejawy, w szczególności te gwałtowne i potężne
(1.3) książk. siła, którą nie kieruje świadomość
(1.4) książk. krąg zainteresowań, zamiłowań
(1.5) książk. grupa ludzi tworzących określoną społeczność, zbiorowisko
(1.6) książk. element, składnik
Wiktionary
(1.1) Arystoteles dodał do podstawowych czterech żywiołów wody, ognia, ziemi i powietrza dodatkowo jeszcze eter.
(1.6) Do reportażu wdzierał się epicki żywioł.
Wiktionary
IPA: ˈʒɨvʲjɔw, AS: žyvʹi ̯ou̯
Wiktionary
przym. żywiołowy
przysł. żywiołowo
rzecz. żywiołowość
Wiktionary
w fantastyce: istota magiczna stanowiąca ucieleśnienie danego żywiołu, władająca określoną siłą natury; elemental
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
człowiek niekierujący się rozsądkiem, działający spontanicznie, żywiołowo
SJP.pl
stopień wyższy od przysłówka: żywiołowo
SJP.pl
przysłówek
(1.1) w sposób żywiołowy
Wiktionary
rzecz. żywioł m., żywiołowość ż.
przym. żywiołowy
Wiktionary
spontaniczność, gwałtowność
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) książk. cecha tego, co jest żywiołowe; cecha tych, którzy są żywiołowi
Wiktionary
rzecz. żywioł m., żywiołowiec m.
przym. żywiołowy
przysł. żywiołowo
Wiktionary
rzadki stopień wyższy od przymiotnika: żywiołowy; bardziej żywiołowy
SJP.pl
przymiotnik od: żywioł
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) taki, który jest skutkiem działania żywiołu natury
(1.2) porywczy, dziki, kierowany silnymi emocji
(1.3) nieplanowany, spontaniczny
Wiktionary
(1.2) Po godzinie żywiołowych dyskusji zebranie wreszcie się skończyło.
Wiktionary
IPA: ˌʒɨvʲjɔˈwɔvɨ, AS: žyvʹi ̯ou̯ovy
Wiktionary
przysł. żywiołowo
rzecz. żywiołowość ż., żywioł m.
Wiktionary
(1.2) wybuchowy, ekspansywny, gwałtowny, impulsywny, porywczy, burzliwy, spontaniczny
Wiktionary
imię żeńskie
SJP.pl
Żywisława – imię żeńskie, prawdopodobnie neologizm utworzony na wzór imion słowiańskich. Człon "Żywi-" jest niespotykany w staropolskich imionach dwuczłonowych.
Wikipedia
rodzaj roślin z rodziny jasnotowatych (wargowych); Cleonia
SJP.pl
zdrobnienie od: żywy
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) zdrobn. od: żywy
Wiktionary
IPA: ʒɨˈvʲjutʲci, AS: žyvʹi ̯utʹḱi
Wiktionary
przym. żywy
Wiktionary
posilać się, jeść
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany
(1.1) karmić, dawać jeść, utrzymywać kogoś
(1.2) przen. podn. odczuwać coś, czuć coś
(1.3) przest. obdarzać życiem, siłą życiodajną, podtrzymywać życie
czasownik zwrotny niedokonany żywić się
(2.1) karmić samego siebie, jeść coś, odżywiać się
(2.2) istnieć lub rozwijać się dzięki czemuś
Wiktionary
(2.1) Wegetarianie żywią się tylko roślinami.
Wiktionary
IPA: ˈʒɨvʲit͡ɕ, AS: žyvʹić
Wiktionary
rzecz. (1.1) żywiciel m., żywicielka ż., żywienie n.
:: (1.1) (2.1) żywność ż., pożywienie n.
przym. żywieniowy
Wiktionary
(2.1) jeść, żreć
Wiktionary
1. wieś w województwie podlaskim, w powiecie białostockim;
2. wieś w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie bartoszyckim
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
drzewo z rodziny palm, uprawiane głównie dla owoców; kokosowiec
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: żywny
SJP.pl
odległość, jaką pokonuje żywność, zanim dotrze do odbiorcy
SJP.pl
→ żywność, np. artykuły żywnościowe, produkty żywnościowe
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) związany z żywnością, dotyczący żywności
Wiktionary
(1.1) Mąka stosowana jest jako główny składnik wielu produktów żywnościowych takich jak chleb, ciasto, makaron.
Wiktionary
rzecz. żywność ż., żywieniowiec m., żywienie n.
czas. żywić ndk.
przym. żywieniowy
Wiktionary
(1.1) spożywczy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) przemysł spożywczy, dział gospodarki zajmujący się wytwarzaniem żywności
(1.2) wydział, w niektórych służbach mundurowych zajmujący się wyżywieniem
Wiktionary
rzecz. żywienie n., żywność ż.
Wiktionary
to, czym się żywią organizmy żywe; pokarm, pożywienie, jedzenie, jadło, strawa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) ogół produktów spożywczych;
Wiktionary
Żywność, środek spożywczy – produkt przetworzony, częściowo przetworzony lub nieprzetworzony, przeznaczony lub nadający się do spożycia przez ludzi, w tym napoje, guma do żucia oraz wszelkie substancje dodawane do żywności w sposób zamierzony podczas wytwarzania, przygotowania lub obróbki.
Wikipedia
(1.1) Nasza firma dostarcza żywność do połowy sklepów w okolicy.
(1.1) Na przykład, jeśli mieli nadmiar margaryny, chcieli ją wymienić na inną żywność lub na inny potrzebny przedmiot.
(1.1) Świeża żywność wyprodukowana lokalnie ma niższy ślad węglowy niż produkty, które wędrują do nas z drugiego końca świata.
(1.1) Statki stojące na redzie nie ponoszą opłat portowych oraz mogą zaopatrywać się w wodę, żywność oraz paliwo.
Wiktionary
IPA: ˈʒɨvnɔɕt͡ɕ, AS: žyvność
Wiktionary
rzecz. spożywczy mrz., pożywienie n., żywienie n., żywnościówka ż., żywieniowiec m.
czas. żywić ndk., pożywić dk., odżywić dk., odżywiać ndk.
przym. żywnościowy, żywieniowy, pożywny, spożywczy
przysł. żywnościowo
Wiktionary
(1.1) jedzenie, pokarm, pożywienie; przest. jadło, strawa, wikt
Wiktionary
dawniej:
1. prawdziwy, szczery;
2. pożywny, posilny; dziś tylko w zwrotach: co (jak, gdzie, ile) się komu żywnie podoba - co (jak, gdzie, ile) kto woli
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) stpol. żywy
Wiktionary
IPA: ˈʒɨvnɨ, AS: žyvny
Wiktionary
przysłówek
(1.1) w sposób energiczny
(1.2) z duży natężeniem
(1.3) ukazując jaskrawość, dając blask
(1.4) rzad. będąc żywym
(1.5) muz. w szybkim tempie
Wiktionary
(1.3) Samce są żywo czerwone, samice zaś blado czerwone, beżowe lub brązowawe.
Wiktionary
rzecz. żywość ż., żywot mrz., żywotek mrz., żywotnik mrz., żywotność ż., ożywianie n.
przym. żywotni, żywotny, żywy
przysł. żywotnie, żywcem
Wiktionary
(1.1) energicznie, gwałtownie, skocznie, spontanicznie, wesoło, z werwą, żwawo
(1.2) bardzo, intensywnie, głęboko, mocno, silnie, wielce, wyraźnie, znacznie
(1.3) barwnie, jaskrawo, jasno, kolorowo, wesoło
(1.5) vivace
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. życie
Wiktionary
dawniej: życie, życiorys
SJP.pl
autor żywotów świętych; biograf
SJP.pl
wieś w Polsce
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna
(1.1) geogr. wieś w województwie opolskim;
(1.2) geogr. część miasta Hawierzowa w kraju morawsko-śląskim, w powiecie Karwina w Czechach;
(1.3) hist. geogr. historyczna polska wieś na Zaolziu
Wiktionary
Żywocice (niem. "Zywodczütz", 1934-1945 "Oderwiese") – wieś w Polsce, położona na Górnym Śląsku, w województwie opolskim, w powiecie krapkowickim, w gminie Krapkowice.
Wikipedia
(1.2) Musicie wysiąść na przystanku w Żywocicach.
(1.3) Po wojnie Żywocice znalazły się w Czechosłowacji.
Wiktionary
rzecz. żywociczanin m., żywociczanka ż.
przym. żywocicki
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) odnoszący się do Żywocic, związany z Żywocicami
Wiktionary
(1.1) W informatorze dokładnie opisano tragedię żywocicką.
Wiktionary
rzecz. Żywocice nmos., żywociczanin m., żywociczanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żywocic
Wiktionary
rzecz. Żywocice nmos.
:: fż. żywociczanka ż.
przym. żywocicki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żywocic
Wiktionary
rzecz. Żywocice nmos.
:: fm. żywociczanin m.
przym. żywocicki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od żywot
Wiktionary
(1.1) To nie żywot, lecz tylko marny żywocik.
Wiktionary
rzecz. żywot m.
Wiktionary
wieś położona w Polsce w okolicach Łodzi
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
roślina zielna, w Polsce pospolita, rośnie na wilgotnych łąkach, w rowach i nad brzegami wód
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) bot. nazwa systematyczna|Symphytum|L.|ref=tak., bylina z rodziny ogórecznikowatych o zwisających kwiatach z promienistą, rurkowato-dzwonkowatą koroną, rosnąca w wilgotnych lasach, łąkach i zaroślach;
Wiktionary
Ży
Wikipedia
IPA: ʒɨˈvɔkɔst, AS: žyvokost
Wiktionary
przym. żywokostowy
Wiktionary
→ żywokost; żywokostny
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący żywokostu, sporządzony z żywokostu
Wiktionary
IPA: ˌʒɨvɔkɔˈstɔvɨ, AS: žyvokostovy
Wiktionary
rzecz. żywokost mrz.
Wiktionary
ścięty prosty pęd drzewa liściastego, używany do szybkiego zadrzewiania dróg i osiedli; żywokół
SJP.pl
ścięty prosty pęd drzewa liściastego, używany do szybkiego zadrzewiania dróg i osiedli; żywokoł
SJP.pl
Żywokół – fragment pędu drzewa liściastego o długości ok. 1-3 m. Ze względu na zdolność wytwarzania korzeni przybyszowych i rozwoju uśpionych pąków stosowany do rozmnażania drzew – zwłaszcza wierzby i topoli. Na żywokoły stosuje się głównie gałęzie o średnicy ok. 3-10 cm, pozbawione liści.
Wikipedia
rodzaj roślin z rodziny bobowatych; żywoziół
SJP.pl
Ży
Wikipedia
ogrodzenie z przycinanych drzew lub krzewów
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) płot złożony z przyciętych lub naturalnie rosnących roślin;
Wiktionary
Żywopłot – gęsto posadzone drzewa lub krzewy, zazwyczaj przycinane z boków oraz od góry i tworzące ogrodzenie.
Wikipedia
(1.1) Piłka poleciała za żywopłot na podwórko sąsiadów.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈvɔpwɔt, AS: žyvopu̯ot
Wiktionary
przym. żywopłotowy
Wiktionary
dotyczący żywopłotu
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący żywopłotu, związany z żywopłotem
Wiktionary
IPA: ˌʒɨvɔpwɔˈtɔvɨ, AS: žyvopu̯otovy
Wiktionary
rzecz. żywopłot m.
Wiktionary
zwierzę rodzące się w sposób żyworodny
SJP.pl
zwierzę żyworodne; żyworódka
SJP.pl
rodzina dużych słodkowodnych ślimaków
SJP.pl
Ży
Wikipedia
o cechach żyworodkowatych (rodzina ślimaków)
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga
(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Theria|ref=tak., podgromada ssaków charakteryzujących się żyworodnością;
Wiktionary
Żyworodne, ssaki żyworodne (Theria) – ssaki charakteryzujące się żyworodnością w odróżnieniu od ssaków jajorodnych.
Wikipedia
(1.1) W tradycyjnej systematyce ssaków grupa żyworodnych klasyfikowana jest w randze podgromady.
Wiktionary
przym. żyworodny
rzecz. żyworódka ż.
Wiktionary
przychodzenie na świat żywych istot, odbywających swój okres embrionalny w organizmie matki; żyworództwo
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zool. forma rozrodu zwierząt polegająca na tym, że zarodek początkowo rozwija się wewnątrz organizmu matki;
(1.2) bot. cecha roślin, które rozmnażają się poprzez wypuszczanie kiełków na sobie samych
Wiktionary
Ży
Wikipedia
rzecz. żyworodek m., żyworódka ż., żyworództwo n.
przym. żyworodny
przysł. żyworodnie
Wiktionary
(1.1) żyworództwo
Wiktionary
1. w botanice: rośliny żyworodne - rośliny rozmnażające się wegetatywnie lub z nasion kiełkujących na roślinie macierzystej;
2. w zoologii: zwierzęta żyworodne - zwierzęta rozwijające się w organizmie matki i rodzące się żywe
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) zool. rozwijający się w organizmie matki i rodzący się zdolny do życia poza organizmem matki
(1.2) bot. rozmnażający się w sposób wegetatywny lub z nasion kiełkujących na roślinie macierzystej
Wiktionary
(1.1) Innym ciekawym gatunkiem żyjącym w Bajkale jest głowienka - żyworodna ryba, zaliczana do gatunków głębinowych.
Wiktionary
rzecz. żyworodność ż., żyworództwo n., żyworódka ż., żyworodne nmos.
Wiktionary
rodzaj naziemnopączkowych roślin zielnych z rodziny obrazkowatych
SJP.pl
Ży
Wikipedia
1. roślina z rodziny gruboszowatych o kwiatach zebranych w baldachogrona; briofilum; płodnolist;
2. słodkowodny ślimak o muszli z wieczkiem;
3. zwierzę żyworodne; żyworodka;
4. żyworódka metaliczna - słodkowodna ryba żyworodna z rodziny piękniczkowatych; żerardynka, żyrardynka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) herp. zob. jaszczurka żyworodna.
(1.2) icht. nazwa kilku gatunków ryb z rodziny żyworódkowatych
(1.3) icht. pot. ryba akwariowa, którą cechuje żyworodność lub jajożyworodność;
(1.4) bot. zob. żyworódka pierzasta.
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. żyworodność ż., żyworództwo n., żyworód m., żyworodne nmos., żyworódkowate nmos., żyworodek m., żyworodkowate nmos., żyworodka ż.
przym. żyworodny, żyworódkowy
Wiktionary
1. rodzina żyworodnych ślimaków przodoskrzelnych
2. podrząd pospolitych ryb akwariowych, pochodzących z rzek Ameryki Środkowej
SJP.pl
przychodzenie na świat żywych istot, odbywających swój okres embrionalny w organizmie matki; żyworodność
SJP.pl
zespół organizmów roślinnych i zwierzęcych żyjących wspólnie w pewnym środowisku; biocenoza; geocenoza
SJP.pl
1. życie, bieg życia;
2. sposób, tryb życia;
3. przenośnie: sprawne działanie, istnienie czegoś
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) książk. życie, istnienie
(1.2) książk. rel. życiorys, zwłaszcza w odniesieniu do świętych
(1.3) daw. brzuch, łono
Wiktionary
(1.3) Błogosławionaś Ty między niewiastami i błogosławion owoc żywota Twojego, Jezus.
Wiktionary
IPA: ˈʒɨvɔt, AS: žyvot
Wiktionary
czas. żyć
przysł. żywo
rzecz. żywotność ż., żywocik mrz.
Wiktionary
(1.1) byt, życie, dola, koleje, los
(1.2) biografia, biogram, curriculum vitae, życiorys
(1.3) pot. bandzioch, pot. bebech, bęc, brzuch, pot. brzusio, pot. flak, kałdun, pot. maciek
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. haftowany gorset ludowego damskiego stroju cieszyńskiego
Wiktionary
Żywotek – zdobiony stanik, przyszyty do szerokiej, marszczonej spódnicy, stanowiący górną część stroju cieszyńskiego. Bogaty haft wykonywany na żywotkach i naszyte na nim ozdoby srebrne, a niekiedy nawet pozłacane, są elementem wyróżniającym strój cieszyński.
Wikipedia
przysł. żywo
Wiktionary
rodzaj roślin z rodziny bromeliowatych; Pitcairnia
SJP.pl
Ży
Wikipedia
przysłówek
(1.1) mocno, bardzo, istotnie, żywo
Wiktionary
IPA: ʒɨˈvɔtʲɲɛ, AS: žyvotʹńe
Wiktionary
przym. żywotny, żywy
rzecz. żywotność ż., żywość ż.
przysł. żywo
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: żywotnie
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: żywotny
SJP.pl
krzew lub drzewo z rodziny cyprysowatych; tuja
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) bot. nazwa systematyczna|Thuja|L.|ref=tak., rodzaj roślin iglastych z rodziny cyprysowatych; ma łuskowate liście;
Wiktionary
Żywotnik, tuja ("Thuja" L.) – rodzaj roślin iglastych z rodziny cyprysowatych. Rodzaj obejmuje pięć gatunków drzew i krzewów, z których trzy występują na terenie Azji (Korea, Chiny, Japonia), a dwa w Ameryce Północnej. W obszarach występowania należą do głównych gatunków lasotwórczych na siedliskach wilgotnych, aczkolwiek "Thuja sutchuenensis" to gatunek w naturze skrajnie nieliczny.
Wikipedia
IPA: ʒɨˈvɔtʲɲik, AS: žyvotʹńik
Wiktionary
przym. żywotnikowy
przysł. żywo
Wiktionary
(1.1) tuja
Wiktionary
drzewo iglaste z rodziny cyprysowatych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) syst. bot. nazwa systematyczna|Thujopsis|ref=tak., rodzaj drzewa iglastego z rodziny cyprysowatych;
Wiktionary
IPA: ˌʒɨvɔtʲɲiˈkɔvʲjɛt͡s, AS: žyvotʹńikovʹi ̯ec
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) składający się z żywotnika
(1.2) wykonany z drewna lub innej części żywotnika
(1.3) będący częścią żywotnika
Wiktionary
IPA: ˌʒɨvɔtʲɲiˈkɔvɨ, AS: žyvotʹńikovy
Wiktionary
rzecz. żywotnik
Wiktionary
(1.1-3) tujowy
Wiktionary
witalność, werwa
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) witalność, werwa, aktywność
(1.2) czas działania, sprawności czegoś
(1.3) aktualność
Wiktionary
(1.2) Chroboty i zgrzyty mechanizmu nie wróżyły mu długiej żywotności.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈvɔtnɔɕt͡ɕ, AS: žyvotność
Wiktionary
rzecz. żywot m.
przym. żywotny, żywy
przysł. żywotnie, żywo, żywcem
Wiktionary
1. dający życie, życiodajny
2. aktywny, przedsiębiorczy
3. aktualny, pilny
4. rzeczowniki żywotne - nazwy osób i zwierząt
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dający życie, życiodajny
(1.2) aktywny, mający dużo energii, czynny
(1.3) ważny, aktualny, pilny, istotny
(1.4) jęz. o rodzajach rzeczowników: dotyczący osób i zwierząt
Wiktionary
(1.3) Turystyka jest żywotnym działem gospodarki Grecji.
Wiktionary
IPA: ʒɨˈvɔtnɨ, AS: žyvotny
Wiktionary
rzecz. żywotność ż.
przysł. żywotnie, żywo, żywcem
Wiktionary
(1.1) witalny
(1.2) chwacki, książk. chybki, chyży, dziarski, pełen werwy, prędki, rączy, ruchliwy, rwący, skoczny, wartki, zwinny, żwawy, żywy
Wiktionary
pisanie o żywocie
SJP.pl
biograf
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) książk. autor tekstów opisujących życie innych osób
Wiktionary
(1.1) Rezurekcja, jak wiele innych obrzędów, ma swoje dzieje. Najstarsza wzmianka o rezurekcji pochodzi z X-go wieku. Nieznany z imienia żywotopisarz św. Udalryka, biskupa Augsburskiego, który umarł w r. 973, opowiada z jaką gorliwością ten święty odprawiał nabożeństwa (…)
Wiktionary
rzecz. żywotopisarstwo n.
przym. żywotopisarski
Wiktionary
(1.1) biograf
Wiktionary
intensywnie zielony
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) o barwie intensywnie zielonej
Wiktionary
(1.1) Podczas dłuższego ogrzewania warzywa zabarwione chlorofilem zmieniają barwę z żywozielonej na oliwkowobrunatną.
Wiktionary
IPA: ˌʒɨvɔʑɛˈlɔ̃nɨ, AS: žyvoźelõny
Wiktionary
pułapka służąca do łapania zwierząt żywych, bez ich zabijania
SJP.pl
1. pełnia sił witalność; żwawość, dziarskość, energiczność;
2. cecha przedmiotów, barw jawiących się w pełni szczegółów, niezatartych, wyrazistych; wyrazistość, intensywność, jaskrawość;
3. wszystko to, co decyduje i sugestywności, wartkości dzieła literackiego, filmowego, muzycznego, np. żywość fabuły, stylu, akcji
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha tego, co żywe; cecha tych, którzy są żywi
Wiktionary
przym. żywy
przysł. żywotnie, żywo, żywcem
Wiktionary
stopień wyższy od przymiotnika: żywy
SJP.pl
1. żyjący, właściwy żyjącemu organizmowi;
2. pełen energii, ruchliwy, żywotny;
3. intensywny, wyraźny, jaskrawy;
4. o stylu narracji itp.: wartki, ekspresywny;
5. prawdziwy, naturalny, szczery (np. żywe zainteresowanie)
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) przejawiający oznaki życia
(1.2) będący w użyciu
(1.3) jasny, jaskrawy, niestonowany
(1.4) żwawy, szybki
(1.5) pełen życia, energiczny
Wiktionary
Żywy ( Siewen) – wieś mazurska w Polsce, położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie giżyckim, w gminie Kruklanki.
W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa suwalskiego. Leży nad jeziorem Żywy.
We wsi prosty, parterowy dwór i zdewastowany zespół folwarczny.
Wikipedia
(1.1) Słonik był żywy, choć wycieńczony.
(1.2) To był żywy, ewoluujący język.
(1.3) Ubierała się w sukienki w żywych kolorach.
(1.4) Przez okno dochodziły dźwięki żywej muzyki.
(1.5) Strasznie dziś jesteś żywy. Ciągle się kręcisz.
Wiktionary
IPA: ˈʒɨvɨ, AS: žyvy
Wiktionary
rzecz. żywotność ż., ożywianie n., żywość, życie
czas. żyć ndk., przeżyć dk., przeżywać ndk., ożyć dk., ożywiać ndk., odżyć dk., odżywać ndk.
przym.
:: zdrobn. żywiutki
przysł. żywo, żywotnie, życiowo, żywcem
Wiktionary
(1.1) żyjący
(1.2) używany
(1.3) wesoły
(1.4) skoczny
(1.5) zażywny, ruchliwy
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żyznowa
Wiktionary
rzecz. Żyznów m.
:: fż. żyznowianka ż.
przym. żyznowski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żyznowa
Wiktionary
rzecz. Żyznów m.
:: fm. żyznowianin ż.
przym. żyznowski
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żyznowa
Wiktionary
rzecz. Żyznów m., żyznowianin m., żyznowianka ż.
Wiktionary
właściwości gleby, które umożliwiają uzyskanie wysokich plonów, urodzajność gleby
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) cecha gleby umożliwiającej obfity wzrost roślin na niej
Wiktionary
IPA: ˈʒɨznɔɕt͡ɕ, AS: žyzność
Wiktionary
przym. żyzny
przysł. żyźnie
Wiktionary
(1.1) urodzajność
Wiktionary
1. urodzajny
2. mający urodzajne gleby
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) roln. posiadający właściwości umożliwiające wydanie obfitych plonów
(1.2) roln. dający wysokie plony
(1.3) przest. o plonie bogaty, obfity, posilny, pożywny, sycący
Wiktionary
(1.1) Czarnoziemy są bardzo żyznymi glebami.
Wiktionary
IPA: ˈʒɨznɨ, AS: žyzny
Wiktionary
rzecz. żyzność ż.
przysł. żyźnie
Wiktionary
(1.1-2) urodzajny, płodny
(1.2) owocujący
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) geogr. wieś w województwie podkarpackim;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. żyznowianin m., żyznowianka ż.
przym. żyznowski
Wiktionary
istnieć, funkcjonować, być
SJP.pl
czasownik nieprzechodni niedokonany
(1.1) bytować w jakichś warunkach
(1.2) obcować z kimś
(1.3) istnieć w sposób właściwy organizmom żywym
(1.4) trwać
(1.5) pot. obcować z kimś seksualnie
Wiktionary
(1.1) Mój sąsiad żyje w biedzie.
(1.2) Bohaterowie powieści żyją w zgodzie.
(1.3) Moja babcia żyła 80 lat.
(1.4) Jan Paweł II zawsze będzie żył w naszej pamięci.
Wiktionary
IPA: ʒɨt͡ɕ, AS: žyć
Wiktionary
rzecz. życie n., żywot m., żyt mrz.
czas. przeżyć dk., przeżywać ndk., wyżyć, ożyć dk., ożywiać ndk., odżyć dk., odżywać ndk.
przym. żywy, życiowy
przysł. życiowo, żywcem
Wiktionary
(1.1) istnieć, egzystować, przebywać
(1.2) współżyć
(1.4) trwać, zachowywać się
Wiktionary
zdrobnienie od: od życie
SJP.pl
1. naczynie krwionośne
2. masa skalna lub mineralna wypełniająca szczelinę w skałach
3. metalowa część przewodu służąca do przewodzenia prądu lub wody
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) anat. naczynie krwionośne, w którym krew płynie do serca;
(1.2) geol. masa skalna lub mineralna wypełniająca szczelinę w skałach;
(1.3) techn. jedna z części przewodzących kabla elektrycznego;
(1.4) pot. człowiek skąpy
(1.5) pot. człowiek wymagający zbyt wiele od innych
(1.6) środ. w brydżu gracz stale kontrujący
forma czasownika.
(2.1) 3. os. ż. lp. przesz. od: żyć
Wiktionary
Ży
Wikipedia
(1.3) Ten kabel ma trzy niezależne żyły, odizolowane od siebie.
(1.4) Nie bądź żyła, pożycz stówę do piątku!
Wiktionary
IPA: ˈʒɨwa, AS: žyu̯a
Wiktionary
rzecz. żylak m., żylastość ż., żyłkowanie n.
:: zdrobn. żyłka ż.
czas. odżyłować, żyłować ndk.
przym. żyłowy, żylny, żylasty, żyłkowany
Wiktionary
(1.4) pot. centuś, chytrus, kutwa, liczykrupa, skąpiradło; reg. śl. dziurdziuch; przest. żyd; chciwiec, harpagon, skąpiec
Wiktionary
zdrobnienie od: żyłka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) pot. zdrobn. od: żyłka
Wiktionary
IPA: ʒɨˈwɛt͡ʃka, AS: žyu̯ečka
Wiktionary
1. typ naczynia krwionośnego;
2. rodzaj linki
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zdrobn. od: żyła
(1.2) cienka, mocna nić
(1.3) pot. predyspozycja lub zamiłowanie
(1.4) anat. najmniejsze naczynie żylne, wenula
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.3) To dziecko ma żyłkę do muzyki.
Wiktionary
rzecz. żyła ż., Żyła mos./ż.
przym. żyłkowany
czas. odżyłować
Wiktionary
(1.2) linka
Wiktionary
1. typ naczynia krwionośnego;
2. rodzaj linki
SJP.pl
dawniej: znaczyć w żyłki
SJP.pl
dawniej: znaczyć w żyłki
SJP.pl
zawierający dużo żyłek
SJP.pl
dawniej: znaczyć w żyłki
SJP.pl
potocznie: kosiarka z głowicą żyłkową; kosiarka żyłkowa
SJP.pl
1. w garbarstwie: oczyszczać skórę z resztek mięsa, żył i tłuszczu; mizdrować
2. potocznie: wyzyskiwać kogoś, przemęczać pracą dla własnej korzyści
3. (potocznie) żyłować się - wysilać się, zamęczać się ciężką pracą
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żyłować.
Wiktionary
rzecz. żyła ż., żylak mrz., Żyła ż./mos.
czas. żyłować ndk.
przym. żylny
Wiktionary
zawierający dużo żył (np. żyłowate mięso); żylasty
SJP.pl
1. w garbarstwie: oczyszczać skórę z resztek mięsa, żył i tłuszczu; mizdrować
2. potocznie: wyzyskiwać kogoś, przemęczać pracą dla własnej korzyści
3. (potocznie) żyłować się - wysilać się, zamęczać się ciężką pracą
SJP.pl
skała płonna występująca wśród złoża magnetycznego
SJP.pl
przymiotnik od: żyła
SJP.pl
Żyłowo – wieś sołecka w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ostrowskim, w gminie Stary Lubotyń.
Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Starym Lubotyniu.
Wikipedia
nazwisko
SJP.pl
przymiotnik od: żyła
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. spoż. żętyca
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. kobieta
Wiktionary
1. wiecznie zielone drzewo pochodzące z Azji; longan;
2. rodzaj roślin z rodziny wiechlinowatych; rajgras
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) bot. nazwa systematyczna|Arrhenatherum|P.Beauv.|ref=tak., rodzaj trawy dającej wysokowartościowe siano;
(1.2) bot. dendr. nazwa systematyczna|Dimocarpus longan|Lour.|ref=tak., gatunek tropikalnego drzewa owocowego z rodziny mydleńcowatych;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) rajgras, owsik
(1.2) longan
Wiktionary
przysłówek
(1.1) o glebie: w sposób umożliwiający obfity wzrost roślin na niej
Wiktionary
IPA: ˈʒɨʑɲɛ, AS: žyźńe
Wiktionary
rzecz. żyzność ż.
przym. żyzny
Wiktionary
(1.1) urodzajnie
Wiktionary
stopień wyższy od przysłówka: żyźnie
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: żyzny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj niemęskoosobowy, liczba mnoga, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w Litwie, w okręgu kowieńskim.
Wiktionary
Żyżmory (lit. "Žiežmariai") – miasto na Litwie, położone w okręgu kowieńskim, 6 km od Koszedar w rejonie koszedarskim.
Wikipedia
przym. żyżmorski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. sknera
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. pragnienie
Wiktionary
skrót od: Żydowski Związek Wojskowy
SJP.pl
skrótowiec
(1.1) = hist. wojsk. Żydowski Związek Wojskowy (lub Żydowski Związek Walki);
Wiktionary
wieś w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim
SJP.pl
Żórawie (do 1945 r. niem. "Kronheide") – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, w gminie Gryfino.
W latach 1945–54 istniała gmina Żórawie. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.
Wikipedia
wieś w Polsce
SJP.pl
Żórawina ( Rubra Sirbena, Rothsürben) – wieś (dawniej miasto) w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie wrocławskim, w gminie Żórawina.
Żórawina uzyskała lokację miejską w 1272 roku, zdegradowana przed 1400 rokiem, ponowne nadanie praw miejskich w 1608 roku nie zostało zrealizowane.
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żórawiny
Wiktionary
rzecz. Żórawina ż.
:: fż. żórawinianka ż.
przym. żórawiński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żórawiny
Wiktionary
rzecz. Żórawina ż.
:: fm. żórawinianin m.
przym. żórawiński
Wiktionary
przymiotnik od: Żórawina
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żórawiny
Wiktionary
rzecz. Żórawina ż., żórawinianin m., żórawinianka ż.
Wiktionary
→ Żórawie
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żółcić.
Wiktionary
czas. żółcić, żółknąć
przym. żółty
rzecz. żółty n., żółtak mrz., żółć ż., żółtko n.
przysł. żółto, żółtawo
temsłow. żółto-
Wiktionary
żółciak siarkowy (Laetiporus sulphureus), gatunek grzyba o siarkowo-żółtej (lub pomarańczowej) barwie owocnika (z czasem bielejącego), porastający drzewa
SJP.pl
rodzaj roślin z rodziny malpigiowatych; Thryallis
SJP.pl
gatunek wiecznie zielonego drzewa z rodziny kluzjowatych; mangostan właściwy, garcynia, żółtopla, smaczelina
SJP.pl
stopień wyższy od przysłówka: żółto
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: żółty; żółtszy; bardziej żółty
SJP.pl
zmieniać kolor na żółty
SJP.pl
czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. pożółcieć lub zżółcieć)
(1.1) stawać się żółtym, przybierać żółtą barwę
(1.2) odróżniać się od otoczenia żółtą barwą
Wiktionary
rzecz. żółć ż.
przym. żółty
przysł. żółto
czas. żółcić
Wiktionary
roślina z rodziny imbirowatych, o barwnych kwiatach i mięsistych kłączach; kurkuma, szafraniec, ostryż
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) syst. zool. nazwa systematyczna|Rhogeessa|H. Allen|ref=tak., rodzaj nietoperzy z podrodziny mroczków występujący w Ameryce;
(1.2) zool. nietoperz z rodzaju żółcinków (1.1)
Wiktionary
Żółcinek ("Rhogeessa") – rodzaj ssaków z podrodziny mroczków (Vespertilioninae) w obrębie rodziny mroczkowatych (Vespertilionidae).
Wikipedia
(1.1) Żadne żółcinki nie występują w Polsce.
Wiktionary
rzecz. żółć ż.
przym. żółty, żółciutki
Wiktionary
Żółcino ( Soltin) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kamieńskim, w gminie Kamień Pomorski.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.
Wikipedia
pobudzający organizm do wydalania żółci
SJP.pl
sprzyjający wytwarzaniu przez wątrobę żółci
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) med. farm. pobudzający wątrobę do wytwarzania żółci
Wiktionary
dotyczący żółci
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) biol. dotyczący żółci
Wiktionary
(1.1) Gastroenterologia to nauka o chorobach żołądka, dwunastnicy, jelita cienkiego i grubego, a także wątroby, trzustki oraz dróg żółciowych.
Wiktionary
IPA: ʒuwʲˈt͡ɕɔvɨ, AS: žuu̯ʹćovy
Wiktionary
rzecz. żółty n., żółć ż., żółtak mrz., żółtek m.
przym. żółty
temsłow. żółto-
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) zdrobn. od: żółty
Wiktionary
(1.1) Na obrazie najbardziej rzucały się w oczy żółciuchne banany.
Wiktionary
przym. żółty, żółtawy, żółciutki
czas. pożółknąć dk., przyżółcić dk., przyżółcić się dk., zażółcić dk., zażółcić się dk., zażółcać ndk., zażółcać się ndk., żółknąć ndk., zżółknąć dk., żółcić ndk., żółcić się ndk.
rzecz. żółty n., żółć ż., żółtość ż., żółtak mrz., żółtek mos., żółtko n.
przysł. żółto
temsłow. żółto-
Wiktionary
zdrobnienie od: żółty
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) pot. zdrobn. od: żółty
Wiktionary
IPA: ˌʒuwʲt͡ɕüˈɕɛ̇̃ɲci, AS: žuu̯ʹćüśė̃ńḱi
Wiktionary
rzecz. żółtko n.
Wiktionary
zdrobnienie od: żółty
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) zdrobn. od: żółty
Wiktionary
(1.1) Idzie wiosna, w ręku trzyma bazie, żółciutkie, świeżutkie, dopiero co zerwane.
Wiktionary
IPA: ʒuwʲˈt͡ɕutʲci, AS: žuu̯ʹćutʹḱi
Wiktionary
przym. żółty, żółciuchny
rzecz. żółty n., żółcinek mzw., żółć ż., żółtość ż., żółtak mrz., żółtko n.
przysł. żółto, żółtawo
temsłow. żółto-
Wiktionary
1. żółty kolor czegoś; żółtość;
2. żółte plamy na liściach niektórych roślin uprawnych, powstałe w wyniku choroby wirusowej; żółtaczka
SJP.pl
rodzaj roślin z rodziny biegunecznikowatych; Amaroria
SJP.pl
1. nadawać czemuś żółty kolor;
2. żółcić się - a). mieć żółty kolor; b). stawać się żółtym; żółknąć
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany
(1.1) nadawać żółtą barwę
czasownik zwrotny niedokonany żółcić się
(2.1) odznaczać się żółtym kolorem
Wiktionary
IPA: ˈʒuwʲt͡ɕit͡ɕ, AS: žuu̯ʹćić
Wiktionary
rzecz. żółty n., żółć ż., żółcenie n., żółtak mrz., żółtko n.
czas. żółcieć ndk., żółknąć ndk.
przym. żółty, żółciuchny
przysł. żółto, żółtawo
temsłow. żółto-
Wiktionary
(2.1) żółcieć
Wiktionary
rodzaj afrykańskich roślin z rodziny astrowatych; Othonna
SJP.pl
miasto na Ukrainie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński, nazwa własna
(1.1) geogr. miasto w zachodniej części Ukrainy;
Wiktionary
Żółkiew (ukr. Жовква, "Żowkwa", w latach 1951–1991 Нестеров, "Nesterow") – miasto na Ukrainie, w obwodzie lwowskim, w rejonie lwowskim, siedziba hromady. 13 852 mieszkańców (2022), dla porównania w 2001 roku było ich 13 316.
Żółkiew leży na Roztoczu Wschodnim, nad Świną, około 35 km od granicy z Polską.
Wikipedia
przym. żółkiewski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żółkiewki lub Żółkiewki-Osady
Wiktionary
rzecz. Żółkiewka ż.
:: fż. żółkiewczanka ż.
przym. żółkiewecki, żółkiewski
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żółkiewki lub Żółkiewki-Osady
Wiktionary
rzecz. Żółkiewka ż.
:: fm. żółkiewczanin m.
przym. żółkiewecki, żółkiewski
Wiktionary
przymiotnik od: Żółkiewka; żółkiewski
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żółkiewki lub Żółkiewki-Osady
Wiktionary
rzecz. Żółkiewka ż., żółkiewczanin m., żółkiewczanka ż.
przym. żółkiewski
Wiktionary
(1.1) żółkiewski
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
1. wieś w Polsce;
2. lewy dopływ rzeki Wieprz
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. przymiotnik od: Żółkiewka; żółkiewecki;
2. przymiotnik od: Żółkiew
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) dotyczący Żółkiewki lub Żółkiewki-Osady
(1.2) odnoszący się do Żółkwi na Ukrainie
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. Żółkiew ż., Żółkiewka ż., żółkiewczanin m., żółkiewczanka ż.
przym. żółkiewecki
Wiktionary
(1.1) żółkiewecki
Wiktionary
stawać się żółtym; żółknąć
SJP.pl
zmieniać kolor na żółty
SJP.pl
czasownik nieprzechodni niedokonany (dk. zżółknąć)
(1.1) zmieniać swój kolor na żółty
Wiktionary
(1.1) Na południowym krańcu doliny drzewa karlały, trawa żółkła, wypalona sąsiedztwem gorących źródeł tryskających wysoko.
Wiktionary
IPA: ˈʒuwknɔ̃ɲt͡ɕ, AS: žuu̯knõńć
Wiktionary
rzecz. źółć ż., żółcień ż., żółtaczka ż., żółknięcie n., żółcenie n., pożółcenie n., pożółknięcie n., zżółknięcie n., żółtak mrz., żółtek n./mos.
czas. żółcić ndk., pożółcić dk., pożółknąć dk., zżółknąć dk.
przym. żółty, żółtawy
przysł. żółto, żółtawo
Wiktionary
wujek żółtaczek - muchówka z rodziny wujkowatych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od żółtak
forma rzeczownika|rodzaj=żeński.
(2.1) D. m. od żółtaczka
Wiktionary
Żółtaczek, pielęgnica indyjska ("Pseudetroplus maculatus") – gatunek ryby z rodziny pielęgnicowatych (Cichlidae); jedyny przedstawiciel rodzaju Pseudetroplus. Bywa hodowany w akwariach.
Wikipedia
rzecz. żółtak m.
Wiktionary
wujek żółtaczek - muchówka z rodziny wujkowatych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) med. ogólnie choroba powodująca zażółcenie skóry, błon śluzowych i białkówki oczu wskutek nagromadzenia się bilirubiny w surowicy krwi i tkankach organizmu;
(1.2) bot. niedorozwój chlorofilu u roślin powodujący powstawanie żółtych plamaam
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Żółtaczki dzieli się również ze względu na stopień nasilenia.
(1.2) U roślin żółtaczka ma charakter ogniskowy.
Wiktionary
IPA: ʒuwˈtat͡ʃka, AS: žuu̯tačka
Wiktionary
rzecz. żółtak mrz., żółty n.
czas. żółknąć
przym. żółtaczkowy, żółty
przysł. żółto, żółtawo
Wiktionary
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) med. związany z żółtaczką, dotyczący żółtaczki; typowy dla żółtaczki
Wiktionary
rzecz. żółty n., żółtaczka ż., żółtak mrz.
czas. żółknąć ndk., zżółknąć dk.
przym. żółty
przysł. żółto, żółtawo
Wiktionary
wiecznie zielone drzewo o charakterystycznie wykształconym pniu i bardzo wąskich trawiastych liściach, pochodzące z Australii
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) bot. nazwa systematyczna|Xanthorrhoea|Sm.|ref=tak., rodzaj roślin z rodziny żółtakowatych;
(1.2) bot. roślina z rodzaju żółtak (1.1)
(1.3) med. zmiany skórne w postaci żółtawych grudek na powiekach, rozwijające się zwykle u ludzi w średnim i starszym wieku w związku z nieprawidłową gospodarką tłuszczową
(1.4) mykol. reg. pot. maślak żółty
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzecz. żółć ż., żółtaczka ż., żółcień m., żółtko n., żółcenie n., żółknięcie n., zżółknięcie n., żółciak m., pożółcenie n., żółtakowate nmos., żółtek m.
:: zdrobn. żółtaczek m.
czas. żółcić ndk., żółknąć ndk., zżółknąć dk., pożółcić dk.
przym. żółty, żółciutki, żółtawy, żółciowy, żółtaczkowy, żółtkowy, żółcieniowy, żółciuchny
przysł. żółto, żółciutko, żółtawo
temsłow. żółto-
Wiktionary
(1.2) ksantorea
(1.3) kępka żółta
Wiktionary
rodzina roślin jednoliściennych z rzędu szparagowców; złotogłowowate
SJP.pl
o cechach żółtakowatych (rodzina roślin)
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żółtaniec-Kolonii
Wiktionary
rzecz. żółtańczanin m., żółtańczanka ż.
Wiktionary
gatunek motyla dziennego z rodziny bielinków; szlaczkoń siarecznik
SJP.pl
przysłówek sposobu
(1.1) z użyciem prawie żółtej barwy
Wiktionary
(1.1) Gdy nadciągnął wiatr znad pustyni, za oknem zrobiło się żółtawo, pociemniało.
Wiktionary
rzecz. żółty n., żółć ż., żółtość ż., żółtawość ż., żółcenie n., zażółcenie n., żółtaczka ż., żółtko ż., żółtek n., zażółcenie n., żółknięcie n., zżółknięcie n., żółtak m.
czas. żółcić ndk., zażółcić dk., żółknąć ndk., zżółknąć dk.
przym. żółty, żółtawy, żółciutki, żółciuteńki, żółtaczkowy
przysł. żółciutko, żółciuteńko, żółto
Wiktionary
biały o odcieniu żółtawym
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) biały o żółtawym odcieniu
Wiktionary
IPA: ˌʒuwtavɔˈbʲjawɨ, AS: žuu̯tavobʹi ̯au̯y
Wiktionary
przymiotnik jakościowy
(1.1) blady z domieszką barwy żółtej
Wiktionary
(1.1) Ożóg był to dwudziestopięcioletni młodzieniec, ciągle kaszlący, chudy, długi […]. Dychawiczny ów chłopak miał twarz żółtawobladą, a nad oczyma, lekko tylko na niebiesko zabarwionymi, brwi mu brakowało.
(1.1) Wysoki, barczysty i bardzo silny na pozór, posiadał on cerę twarzy żółtawobladą i chorobliwie jakby nabrzmiałą.
(1.1) Wtedy, gdyśmy po raz pierwszy wkraczając na plażaażę przystanęli na skraju zagajnika, powodowani odruchem wstydu za swe ciała żółtawoblade, zalęknieni wobec rozpasanego żywiołu światła, mimowolnie skuleni […].
Wiktionary
brunatny o odcieniu żółtawym
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) brunatny o żółtawym odcieniu
Wiktionary
nieco brązowy o żółtawym odcieniu
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) brązowawy o żółtawym odcieniu
Wiktionary
brązowy o odcieniu żółtawym
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) brązowy o żółtawym odcieniu
Wiktionary
bury o odcieniu żółtawym
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) bury o żółtawym odcieniu
Wiktionary
nieco czerwony o żółtawym odcieniu
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) czerwonawy o żółtawym odcieniu
Wiktionary
czerwony o odcieniu żółtawym
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) czerwony o żółtawym odcieniu
Wiktionary
jasnozielony o żółtawym odcieniu
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) jasnozielony o żółtawym odcieniu
Wiktionary
(1.1) Ten gatunek sałaty charakteryzują żółtawojasnozielone liście.
Wiktionary
rdzawy o odcieniu żółtawym
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) rdzawy o żółtawym odcieniu
Wiktionary
rudy o żółtawym odcieniu
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) rudy o żółtawym odcieniu
Wiktionary
różowy o żółtawym odcieniu
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) różowy o żółtawym odcieniu
Wiktionary
srebrzysty o odcieniu żółtawym
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) srebrzysty o żółtawym odcieniu
Wiktionary
szary o odcieniu żółtawym
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) szary o żółtawym odcieniu
Wiktionary
zielony o odcieniu żółtawym
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) zielony o żółtawym odcieniu
Wiktionary
(1.1) oliwkowy
Wiktionary
śniady o odcieniu żółtawym
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) śniady o żółtawym odcieniu
Wiktionary
zbliżony do żółtego, nie do końca żółty, prawie żółty
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) lekko zabarwiony na żółto, podobny do koloru żółtego; niezupełnie żółty, prawie żółty
Wiktionary
(1.1) Przejrzałe owocniki, lekkie i żółtawe, pozostają cały rok na pniu, wskazując miejsce występowania.
(1.1) Gąsienica jest żółtawa, z czarnobrązową głową, żółtawym rysunkiem.
Wiktionary
IPA: ʒuwˈtavɨ, AS: žuu̯tavy
Wiktionary
rzecz. żółty n., żółć ż., żółtak mrz., żółtko n., żółtek mos.
czas. żółknąć ndk., pożółknąć dk., zżółknąć dk.
przym. żółty, żółciuchny
przysł. żółtawo, żółto
temsłow. żółto-
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żółtaniec-Kolonii
Wiktionary
rzecz.
:: fż. żółtańczanka ż.
przym. żółtaniecki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żółtaniec-Kolonii
Wiktionary
rzecz.
:: fm. żółtańczanin m.
przym. żółtaniecki
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
pogardliwie o człowieku rasy żółtej
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) pogard. ktoś rasy żółtej
rzeczownik, rodzaj nijaki
(2.1) lm. D. zob. żółtko.
Wiktionary
Żółtek — polskie nazwisko. Według danych udostępnionych przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów w dniu 27 stycznia 2022 roku nazwisko to nosiło 581 mężczyzn i 560 kobiet.
Wikipedia
(1.1) W Wietnamie było ciężko, jakby spod ziemi zjawiało się nagle pełno żółtków i nasze naprowadzanie było bezużyteczne.
Wiktionary
IPA: ˈʒuwtɛk, AS: žuu̯tek
Wiktionary
rzecz. żółty n., żółtko n., żółć m., żółcień m., żółtak m., żółtość ż., żółtawość, żółknięcie n., zżółknięcie n.
czas. żółknąć ndk., zżółknąć dk.
przym. żółty, żółtawy, żółciowy, żółciuchny
przysł. żółto, żółtawo
temsłow. żółto-
Wiktionary
(1.1) Azjata, skośnooki
Wiktionary
1. żółta część jajka;
2. potocznie: żółta kartka w piłce nożnej
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zool. substancja w jaju owadów, gadów i ptaków, stanowiąca materiał budulcowy i odżywczy dla zarodka;
(1.2) spoż. wewnętrzna, żółta część jajka drobiu stosowana jako półprodukt przy przygotowywaniu potraw, wypieków i deserów
(1.3) środ. w piłce nożnej: żółta kartka
Wiktionary
Żółtko, deutoplazma – substancja zapasowa w komórce jajowej, stanowiąca materiał budulcowy i odżywczy dla rozwijającego się zarodka. Jest lepkim, gęstym płynem z zawieszonymi, mikroskopowej wielkości, ziarenkami, płytkami lub kulkami. Składa się m.in. z: białek (witellogenin), węglowodanów (głównie glikogenu), lipidów (głównie fosfolipidów, np. lecytyny), soli mineralnych oraz niektórych witamin. Powstaje w procesie witelogenezy.
Wikipedia
(1.2) Wstępnie rozdrobnione masło lub margarynę wyłożyć na mąkę, posiekać nożem, dodać szczyptę soli i cukier, wbić żółtko, dolać śmietanę.
(1.3) (…) napastnik (…) spiął się z Gonzalezem, przez co Hiszpan zobaczył drugie żółtko (pierwsze za karnego) i od 66. minuty Wisła musiała grać w osłabieniu.
Wiktionary
IPA: ˈʒuwtkɔ, AS: žuu̯tko
Wiktionary
rzecz. żółtak m., żółty, żółć ż., żółtek m., żółcenie n., żółknięcie n., zżółknięcie n.
czas. żółcić ndk., żółknąć ndk., zżółknąć dk.
przym. żółtkowy, żółty, żółtawy, żółciutki, żółciusieńki, żółciuchny
przysł. żółto, żółtawo
temsłow. żółto-
Wiktionary
(1.1) deutoplazma
Wiktionary
dotyczący żółtka
SJP.pl
jednoroczna roślina z rodziny astrowatych, pochodząca z Ameryki Środkowej i Południowej
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
niewielkie, cierniste drzewo z rodziny morwowatych pochodzące z południa Ameryki Południowej, owoce podobne do pomarańczy; maklura
SJP.pl
Żółtnica – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie szczecineckim, w gminie Szczecinek.
Przed 1945 rokiem nazwa Soltnitz, pochodząca od znajdującego się we wsi składu soli przy szlaku solnym Kołobrzeg - Szczecinek - Lędyczek.
Wikipedia
gruczoł żółtkowy; narząd płazińców i wrotków wytwarzający komórki żółtkowe, które odgrywają ważną rolę w odżywianiu zapłodnionych jaj
SJP.pl
przysłówek sposobu
(1.1) z użyciem żółtej barwy, z obecnością żółci
Wiktionary
(1.1) Więc chodź, pomaluj mój świat na żółto i na niebiesko.
Wiktionary
rzecz. żółty n., żółć ż., żółtość ż., żółtawość ż., żółcenie n., zażółcenie n., żółtaczka ż., żółtko ż., żółtek n., zażółcenie n., żółknięcie n., zżółknięcie n., żółtak m.
czas. żółcieć, żółcić ndk., zażółcić dk., żółknąć ndk., zżółknąć dk.
przym. żółty, żółtawy, żółciutki, żółciuteńki, żółtaczkowy, żółciuchny
przysł. żółtawo, żółciutko, żółciuteńko
temsłow. żółto-
Wiktionary
temat słowotwórczy
(1.1) pierwszy człon przymiotników złożonych wskazujący na żółty odcień barwy określonej przez drugi człon złożenia
(1.2) pierwszy człon przymiotników złożonych wskazujący na żółtą barwę jednej lub wielu części wielobarwnej całości
(1.3) pierwszy człon przymiotników złożonych wskazujący na żółtą barwę tego, co nazywa drugi, rzeczownikowy człon złożenia
(1.4) pierwszy człon rzeczowników złożonych wskazujący na żółty kolor tego, co nazywa drugi człon złożenia
Wiktionary
(1.1) żółtobrązowy • żółtopomarańczowy • żółtozielony
(1.2) żółto-biały • żółto-czerwony • żółto-niebieski • żółto-szary
(1.3) żółtodzioby • żółtooki • żółtoskóry • żółtowłosy
(1.4) żółtobrzeżek • żółtodziób
Wiktionary
rzecz. żółty n., żółć ż., żółtak mrz., żółtość ż., żółtko n., żółcenie n., zażółcenie n., żółtek mos.
czas. pożółknąć dk., zżółknąć dk., żółknąć ndk., żółcić ndk., zażółcić dk.
przym. żółty, żółtawy, żółciutki, żółciuchny, żółciowy
przysł. żółto
Wiktionary
w części żółty, w części biały; biało-żółty
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) taki, który ma dwa kolory: żółty i biały
Wiktionary
(1.1) Miał na sobie bluzę w żółto-białe pasy i ciemne sztruksy.
Wiktionary
przym. żółtobiały
Wiktionary
(1.1) biało-żółty
Wiktionary
mający trzy kolory: żółty, brunatny i czerwony
SJP.pl
złożony z trzech kolorów: żółtego, brunatnego i zielonego
SJP.pl
złożony z dwóch kolorów: żółtego i brunatnego
SJP.pl
w części żółty, w części czarny; czarno-żółty
SJP.pl
w części żółty, w części czerwony
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) taki, który ma dwa kolory: żółty i czerwony
Wiktionary
(1.1) Miał na sobie bluzkę w żółto-czerwone pasy i ciemne szorty.
(1.1) O poranku pętlę autobusową przy ul. Woronicza opuściło kilkanaście żółto-czerwonych solarisów.
Wiktionary
(1.1) czerwono-żółty
Wiktionary
w części żółty, w części fioletowy
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) taki, który ma dwa kolory: żółty i fioletowy
Wiktionary
(1.1) fioletowo-żółty
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) taki, który ma dwa kolory: żółty i niebieski
Wiktionary
(1.1) Piłkarze wystąpili w żółto-niebieskich strojach.
Wiktionary
(1.1) niebiesko-żółty
Wiktionary
przymiotnik relacyjny
(1.1) taki, który ma dwa kolory: żółty i pomarańczowy
Wiktionary
(1.1) pomarańczowo-żółty
Wiktionary
w części żółty, w części szary
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) taki, który ma dwa kolory: żółty i szary
Wiktionary
(1.1) Miała na nogach żółto-szare skarpety.
Wiktionary
(1.1) szaro-żółty
Wiktionary
w części żółty, w części zielony; zielono-żółty
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) taki, który ma dwa kolory: żółty i zielony
Wiktionary
przym. żółtozielony
Wiktionary
(1.1) zielono-żółty
Wiktionary
beżowy z żółtym odcieniem
SJP.pl
nieco biały o żółtym odcieniu
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) białawy o żółtym odcieniu
Wiktionary
biały o odcieniu żółtym
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) biały o odcieniu żółtym
Wiktionary
(1.1) Miąższ jest zielonobiały lub żółtobiały i ma przyjemny, delikatny, lekko słodki smak, podobny do orzechów włoskich.
Wiktionary
przym. żółto-biały
Wiktionary
blady o żółtym odcieniu
SJP.pl
1. mający żółte brwi;
2. bagiennik żółtobrewy - gatunek małego ptaka z rodziny pasówek;
3. zaroślak żółtobrewy - gatunek małego ptaka z rodziny pasówek;
4. mrówczynek żółtobrewy - gatunek małego ptaka z rodziny chronkowatych
SJP.pl
figówka żółtobroda - gatunek ptaka z rodziny papug wschodnich
SJP.pl
Żółtobrody – brytyjska komedia filmowa z 1983 roku w reżyserii Mela Damskiego, zrealizowana na podstawie scenariusza Grahama Chapmana, Petera Cooka, Bernarda McLenny i Davida Sherlocka.
Film opowiada o fikcyjnym piracie Żółtobrodym, którego postać była oparta na biografiach piratów przełomu XVII i XVIII wieku w rodzaju Henry’ego Morgana.
Wikipedia
brudny (szarawy lub brunatny) z żółtym odcieniem
SJP.pl
zielony o odcieniu żółtym i brunatnym
SJP.pl
brunatny o odcieniu żółtym
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) kolor brunatny z żółtym odcieniem
Wiktionary
(1.1) Liście kasztanowców w Krakowie przybrały żółtobrunatną barwę, zwijają się i zaczynają opadać.
Wiktionary
pływak żółtobrzeżek - duży chrząszcz wodny z rodziny pływakowatych
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) syst. ent. nazwa systematyczna|Dytiscus marginalis|Linnaeus|ref=tak., gatunek drapieżnego chrząszcza z rodziny pływakowatych;
(1.2) ent. chrząszcz z gatunku żółtobrzeżek (1.1)
Wiktionary
(1.1) Żółtobrzeżki występują również w Japonii.
Wiktionary
(1.1) pływak żółtobrzeżek
Wiktionary
1. rzadko: mający żółty brzuch;
2. świstak żółtobrzuchy - gatunek gryzonia z rodziny wiewiórkowatych;
3. żółw żółtobrzuchy - podgatunek żółwia ozdobnego; żółw żółtouchy
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) rzad. taki, który ma żółty brzuch
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) środ. hist. dla sandomierzan: mieszkaniec prawego brzegu Wisły, szczególnie Tarnobrzega;
Wiktionary
IPA: ˌʒuwtɔˈbʒuxɨ, AS: žuu̯tobžuχy
Wiktionary
rzecz. żółtobrzuch m., żółtobrzuszek m., żółtobrzuszka ż.
Wiktionary
(1.1) złotobrzuchy
Wiktionary
gatunek małego ptaka z rodziny astryldowatych; bengalik złotobrzuchy, żółtobrzuszka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) ornit. zob. bengalik złotobrzuchy.
Wiktionary
IPA: ˌʒuwtɔˈbʒuʃɛk, AS: žuu̯tobžušek
Wiktionary
rzecz. żółtobrzuchy mos., żółtobrzuszka ż.
przym. żółtobrzuchy
Wiktionary
(1.1) żółtobrzuszka
Wiktionary
gatunek małego ptaka z rodziny astryldowatych; bengalik złotobrzuchy, żółtobrzuszek
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) ornit. zob. bengalik złotobrzuchy.
forma rzeczownika.
(2.1) lp. D. B. zob. żółtobrzuszek.
Wiktionary
IPA: ˌʒuwtɔˈbʒuʃka, AS: žuu̯tobžuška
Wiktionary
rzecz. żółtobrzuchy mos., żółtobrzuszek
przym. żółtobrzuchy
Wiktionary
(1.1) żółtobrzuszek
Wiktionary
brązowy o odcieniu żółtym
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) mający kolor brązowy o odcieniu żółtym
Wiktionary
(1.1) Zwierzątko miało żółtobrązowe futerko.
Wiktionary
bursztynowy o żółtym odcieniu
SJP.pl
bury o odcieniu żółtym
SJP.pl
cytrynowy o odcieniu żółtym
SJP.pl
modrolotka żółtoczapkowa - gatunek ptaka z rodziny papug wschodnich
SJP.pl
1. czarny o odcieniu żółtym;
2. krzewioróżka żółtoczarna - gatunek owada z rodziny komarowatych
SJP.pl
1. stokówka żółtoczelna - gatunek ptaka z rodziny papugowatych; ajmarka cytrynowa;
2. wąsaczek żółtoczelny - gatunek ptaka z rodziny tukanowatych;
3. długoszpon żółtoczelny - gatunek ptaka z rzędu siewkowych;
4. ślepowron żółtoczelny - gatunek ptaka z rodziny czaplowatych
SJP.pl
nieco czerwony o żółtym odcieniu
SJP.pl
czerwony o odcieniu żółtym
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) czerwony o żółtym odcieniu
Wiktionary
kakadu żółtoczuba - gatunek ptaka z rodziny kakaduowatych
SJP.pl
żartobliwie o kimś młodym, dorastającym, nieznającym się na rzeczy
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) taki, który ma żółty dziób
forma rzeczownika|rodzaj=męskoosobowy.
(2.1) M. i W. lm. od: żółtodziób
Wiktionary
Żółtodzioby (ang. "Half Baked") – film komediowy produkcji amerykańskiej z 1998 roku.
Wikipedia
IPA: ˌʒuwtɔˈd͡ʑɔbɨ, AS: žuu̯toʒ́oby
Wiktionary
rzecz. żółtodziób mos.
Wiktionary
żartobliwie o kimś młodym, dorastającym, nieznającym się na rzeczy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) pot. osoba niedoświadczona, laik, amator
Wiktionary
Żółtodziób (ang. "The Rookie") – amerykański film kryminalny z 1990 roku w reżyserii Clinta Eastwooda.
Wikipedia
(1.1) Kapral w końcu zorientował się, że ma do czynienia z kompletnym żółtodziobem.
Wiktionary
IPA: ʒuwˈtɔd͡ʑup, AS: žuu̯toʒ́up
Wiktionary
rzecz.
:: zdrobn. żółtodziobek mos., żółtodzióbek mos.
przym. żółtodzioby, żółtodzióby
Wiktionary
(1.1) nowicjusz; pot. frajer, fryc
Wiktionary
fioletowy o żółtym odcieniu
SJP.pl
1. tukan żółtogardły, trznadel żółtogardły, wojak żółtogardły - gatunki ptaków;
2. kuna żółtogardła - gatunek ssaka drapieżnego
SJP.pl
dawniej: jaskrawożółty, żółtopomarańczowy
SJP.pl
mający żółtą grzywę
SJP.pl
1. mający żółtą głowę;
2. pyton żółtogłowy - gatunek węża;
3. bilbil żółtogłowy, sępnik żółtogłowy - gatunki ptaków;
4. uistiti żółtogłowa - gatunek małpy
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) taki, który ma żółtą głowę
Wiktionary
(1.1) Książę Ramzes wsparł obie ręce o krawędź wozu i z wysokości pagórka patrzył na Libijczyków i swoje wojsko, jak żółtogłowy orzeł na pstre kuropatwy.
Wiktionary
IPA: ˌʒuwtɔˈɡwɔvɨ, AS: žuu̯togu̯ovy
Wiktionary
kremowy o żółtym odcieniu
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) bot. posiadający żółte kwiaty
Wiktionary
mający żółte kłosy
SJP.pl
1. żółw żółtolicy - gatunek żółwia błotnego;
2. tragopan żółtolicy, czyż żółtolicy - gatunki ptaków;
3. nornik żółtolicy - gatunek gryzonia
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) mający żółtą barwę na twarzy, przedniej części głowy
Wiktionary
1. mający żółte nogi;
2. brodziec żółtonogi - gatunek ptaka z rodziny bekasowatych;
3. gadziogłówka żółtonoga - gatunek ważki;
4. mewa żółtonoga - gatunek ptaka wodnego z rodziny mewowatych;
5. nieszczeta żółtonoga - gatunek widelnicy z rodziny nieszczetowatych;
6. wielbłądka żółtonoga - gatunek owada z rzędu wielbłądek;
7. skalniak żółtonogi - gatunek torbacza z rodziny kangurowatych;
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) taki, który ma żółtą nogę lub nogi
Wiktionary
polska rasa kur wyhodowana w wyniku krzyżowania zielononóżek kuropatwianych z niuhempszyrami
SJP.pl
1. szczur żółtoogonowy - gatunek myszy;
2. stadnik żółtoogonowy, pyszczak żółtoogonowy - gatunki ryb
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) taki, który ma żółty ogon
Wiktionary
rodzaj ptaków z rodziny gołębiowatych
SJP.pl
mający oczy koloru żółtego
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) mający żółte oczy
Wiktionary
(1.1) Marcin wybrał żółtookiego pluszowy miśuszowego misia.
Wiktionary
oliwkowy o odcieniu żółtym
SJP.pl
mający żółte pasy
SJP.pl
trzmiel żółtopasy - gatunek trzmiela
SJP.pl
1. mający żółte pióra;
2. zielenik żółtopióry - gatunek małego ptaka z rzędu wróblowych, zagrożony wyginięciem
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) taki, który ma żółte pióra, pierze
Wiktionary
IPA: ˌʒuwtɔˈpʲjurɨ, AS: žuu̯topʹi ̯ury
Wiktionary
gatunek wiecznie zielonego drzewa z rodziny kluzjowatych; mangostan właściwy, garcynia, smaczelina, żółciecz
SJP.pl
miedziopierś żółtoplama - gatunek ważki z rodziny szklarkowatych
SJP.pl
pomarańczowy o odcieniu żółtym
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) mający kolor pomarańczowy o odcieniu żółtym
Wiktionary
(1.1) Z daleka zobaczył żółtopomarańczowego cadillaca mknącego szosą między winnicami.
Wiktionary
(1.1) bahama yellow
Wiktionary
gorzkoborowik żółtopory - gatunek grzybów z rodziny borowikowatych
SJP.pl
dujker żółtopręgi - gatunek antylopy
SJP.pl
gatunek jaszczurki z rodziny padalcowatych
SJP.pl
koralnik żółtopłatkowy - gatunek ptaka z rodziny koralników
SJP.pl
1. mający żółte płetwy;
2. tuńczyk żółtopłetwy - gatunek ryby okoniokształtnej z rodziny makrelowatych; tuńczyk złoty, albakora żółtopłetwa;
3. oceannik żółtopłetwy - gatunek niewielkiego ptaka z rodziny oceanników; nawałnik żółtopłetwy, nawałnik Wilsona;
4. barwena żółtopłetwa - gatunek ryby z rodziny barwenowatych
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) mający żółte płetwy
Wiktionary
(1.1) Marek ma w akwarium piękne żółtopłetwe rybki.
Wiktionary
płowy o odcieniu żółtym
SJP.pl
przestrożnica żółtorożka - gatunek motyla z rodziny wycinkowatych
SJP.pl
rudawy o odcieniu żółtym
SJP.pl
rudy o odcieniu żółtym
SJP.pl
buszówka żółtorzytna, kacykowiec żółtorzytny, nikator żółtorzytny - gatunki ptaków
SJP.pl
różowy o odcieniu żółtym
SJP.pl
1. mający żółte skrzydła;
2. żaługa żółtoskrzydła - gatunek błonkówki z rodziny trzpiennikowatych
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) taki, który ma żółte skrzydła; posiadający skrzydła koloru żółtego
Wiktionary
IPA: ˌʒuwtɔˈskʃɨdwɨ, AS: žuu̯toskšydu̯y
Wiktionary
mający żółtą skórę
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) mający żółtą skórę
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) antrop. mężczyzna o żółtym kolorze skóry, przedstawiciel żółtej rasy człowieka
Wiktionary
(1.1) Na dnie terrarium wił się żółtoskóry wąż.
(2.1) Węgierski reżyser zatrudnił kilkudziesięciu żółtoskórych statystów.
Wiktionary
(2.1) żółty, Azjata, skośnooki; pejor. żółtek
Wiktionary
roślina bulwiasta z rodziny obrazkowatych, rosnąca w tropikalnej strefie Ameryki
SJP.pl
Żółtosocza, ksantosoma lub malanga ("Xanthosoma" Blume ex Decne.) – rodzaj roślin należący do rodziny obrazkowatych, liczący około 73 gatunki pochodzące z Meksyku i tropikalnych regionów Ameryki Środkowej i Południowej, uprawiane również w Teksasie, na Florydzie, w zachodniej Afryce, na Półwyspie Iberyjskim, w Chinach i Australazji. Gatunkiem typowym jest "Xanthosoma sagittifolium" (L. Schott).
Wikipedia
kiściec żółtosterny, kacykowiec żółtosterny, żałobnica żółtosterna - gatunki ptaków
SJP.pl
szary o odcieniu żółtym
SJP.pl
1. ibis żółtoszyi, wydrzyk żółtoszyi, dzięcioł żółtoszyi - gatunki ptaków;
2. flisak żółtoszyi - gatunek chrząszcza;
3. błyszczek żółtoszyi - gatunek nietoperza
SJP.pl
1. żółw żółtouchy - podgatunek żółwia ozdobnego; żółw żółtobrzuchy;
2.
1. bilbil żółtouchy, dzięcioł żółtouchy, żałobnica żółtoucha - gatunki ptaków
SJP.pl
wieś w Polsce
SJP.pl
Żó
Wikipedia
rzadko: żółty jak wosk; woskowożółty
SJP.pl
nazwisko
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. mający żółte włosy;
2. wierzchołówka żółtowłosa - gatunek muchówki z rodziny łowikowatych
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) książk. taki, który ma żółte włosy lub sierść
Wiktionary
(1.1) Na werandzie stał żółtowłosy malec.
Wiktionary
nieco zielony o żółtym odcieniu
SJP.pl
zielonkawy o odcieniu żółtym
SJP.pl
zielony o odcieniu żółtym
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) kolor zielony z żółtym odcieniem
Wiktionary
(1.1) Zmieniła ciuchy z Armii Zbawienia na ubranie we wszystkich kolorach pasteli: żółtozielone dżinsy, różowy tshirt, wrzosowy, kaszmirowy sweter i żółtozielony płaszczyk.
(1.1) Jego twarz kilkakrotnie zmieniła kolor, a jego świńskie, żółtozielone oczka zaczęły błyszczeć chciwością.
Wiktionary
przym. żółto-zielony, zielono-żółty, zielonożółty
przysł. żółtozielono, żółto-zielono, zielono-żółto, zielonożółto
Wiktionary
urodzajna gleba o żółtej barwie, występująca w obrębie wilgotnej strefy zwrotnikowej
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) geol. mało żyzna gleba w strefie klimatu równikowego;
Wiktionary
(1.1) W południowej części tego kraju przeważają żółtoziemy.
Wiktionary
IPA: ʒuwˈtɔʑɛ̃m, AS: žuu̯toźẽm
Wiktionary
złocisty o żółtym odcieniu; żółtozłoty
SJP.pl
złoty o żółtym odcieniu; żółtozłocisty
SJP.pl
kolor żółty; żółć
SJP.pl
stopień wyższy od przymiotnika: żółty; żółciejszy, bardziej żółty
SJP.pl
roślina przypominająca wielki koper, uznawana kiedyś za środek antykoncepcyjny, antyseptyczny i przeczyszczający; sylfion, silfion
SJP.pl
mający kolor dojrzałego owocu cytryny
SJP.pl
przymiotnik jakościowy
(1.1) mający kolor trzeciego pasma tęczy, taki jak kolor żółtka, kwiatu jaskra, owocu cytryny itp.; mający kolor podstawowy;
rzeczownik, rodzaj nijaki
(2.1) pot. żółte (1.1) światło sygnalizacyjne
Wiktionary
(1.1) Niosła obrzydliwe, niepokojąco żółte kwiaty. Diabli wiedzą, jak się te kwiaty nazywają, ale są to pierwsze kwiaty, jakie się wiosną pokazują w Moskwie. Te kwiaty rysowały się bardzo wyraziście na tle jej czarnego płaszcza. Niosła żółte kwiaty!
(1.1) Te pomarańczowe ściany strasznie wyblakły i właściwie są już żółte.
Wiktionary
IPA: ˈʒuwtɨ, AS: žuu̯ty
Wiktionary
rzecz. żółć ż., żółcień mrz./ż., żółtko n., żółtaczka ż., żółtek mrz./mos., żółtość ż., żółcenie n., żółcizna ż., żółcica ż.
czas. pożółknąć dk., przyżółcić dk., zażółcić dk., zażółcać ndk., żółknąć ndk., zżółknąć dk., żółcić ndk., żółcić się ndk.
przym. żółtawy, żółciowy, żółtaczkowy
:: zdrobn. żółciutki, żółciuchny, żółcieniusieńki, żółciuteńki
przysł. żółto, żółtawo
temsłow. żółto-
Wiktionary
(1.1) zdrobn. żółciutki, żółciuchny
Wiktionary
żółtynka ozdobna - gatunek owada z rodziny bzygowatych
SJP.pl
przedstawiciel rzędu długowiecznych gadów o ciele otoczonym pancerzem; pot. osoba powolna
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) zool. zwierzę ziemno-wodne z rzędu Testudines, należące do gromady gadów;
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(2.1) wojsk. hist. szyk bojowy legionów rzymskich w postaci zwartej formacji przypominającej osłoniętego skorupą żółwia (1.1);
(2.2) inform. kursor graficzny określający współrzędne na ekranie, kierunek oraz rodzaj i kolor pióra, stosowany np. w języku Logo;
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(3.1) powolny człowiek
Wiktionary
(1.1) W trzecim roku okupacji, kiedy to Warszawa została zasypana żółwiami przywiezionymi z Bałkanów, w tym właśnie czasie na ulicach miasta od Kercelaka do Marszałkowskiej można było za kilkadziesiąt złotych kupić żółwia.
(1.1) Jednocześnie bardzo wiele żółwi wodnych meksykańskich – bywają też nazywane ozdobnymi – przynoszą do zoo sami ich opiekunowie.
Wiktionary
IPA: ʒuwf, AS: žuu̯f
Wiktionary
rzecz. żółwiątko n., żółwinek m., żółwinkowate nmos., żółwie nmos., żółwiak m., żółwiakowate nmos., żółwię n.
:: fż. żółwica ż.
:: zdrobn. żółwik m.
przym. żółwi, żółwiowy, żółwikowy, żółwinkowaty, żółwiakowaty
przysł. żółwio
Wiktionary
(1.1) gwara. żelazna żaba
(2.1) testudo
Wiktionary
1. → żółw; żółwiowy;
2. potocznie: powolny
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) związany z żółwiem lub żółwiami
(1.2) charakterystyczny dla żółwi, mający cechy żółwia
forma rzeczownika.
(2.1) lm. D. zob. żółw.
Wiktionary
(1.1) Na pustyni znalazłem pustą żółwią skorupę.
Wiktionary
IPA: ˈʒuwvʲi, AS: žuu̯vʹi
Wiktionary
rzecz. żółw m., żółwik m., żółwica ż., żółwiątko n.
przym. żółwiowy
Wiktionary
gad z rzędu żółwi ze zredukowanym pancerzem kostnym; ustak
SJP.pl
gad z rzędu żółwi ze zredukowanym pancerzem kostnym; ustak
SJP.pl
samica żółwia
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) zool. samica żółwia
Wiktionary
(1.1) Ta żółwica dożyła wieku matuzalowego.
Wiktionary
IPA: ʒuwˈvʲit͡sa, AS: žuu̯vʹica
Wiktionary
rzecz. żółwiątko n., żółw, żółwik
przym. żółwiowy, żółwi
Wiktionary
zdrobnienie od: żółwik
SJP.pl
1. zdrobnienie od: żółw;
2. potocznie: krótkie dotknięcie się pięściami, zwykle na powitanie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskozwierzęcy
(1.1) zdrobn. od: żółw
(1.2) pot. młody, mały żółw
(1.3) pot. lekkie uderzenie się pięściami dwojga osób w geście np. powitania
Wiktionary
Nie mylić z: żółwiem.
Żółwik ("Chelone" L.) – rodzaj roślin z rodziny babkowatych (w systemach XX-wiecznych tradycyjnie włączany do trędownikowatych). Obejmuje 5–6 gatunków pochodzących ze wschodniej i południowej części Stanów Zjednoczonych oraz z północnego Meksyku. Występują w lasach i na prerii, w miejscach wilgotnych. Gatunki z tego rodzaju to cenione byliny ozdobne, uprawiane w wielu odmianach.
Wikipedia
(1.2) Obserwowała żółwiki zasuwające do oceanu.
(1.3) Dawaj żółwika i lecę.
Wiktionary
IPA: ˈʒuwvʲik, AS: žuu̯vʹik
Wiktionary
rzecz. żółw mzw., żółwica ż., żółwiątko n.
przym. żółwi, żółwiowy
Wiktionary
wieś w Polsce, położona niedaleko od Bydgoszczy
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
1. żółwinek zbożowy - owad z rodziny tarczówkowatych żywiący się sokami wyssanymi ze źdźbeł i liści zbóż, szkodnik upraw zbożowych;
2. żółwinek żółwik - gatunek pluskwiaka różnoskrzydłego z rodziny żółwinkowatych
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żółwina
Wiktionary
rzecz. Żółwin m.
:: fż. żółwinianka ż.
przym. żółwiński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żółwina
Wiktionary
rzecz. Żółwin m.
:: fm. żółwinianin m.
przym. żółwiński
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
o cechach żółwia (głównie: powolny jak żółw)
SJP.pl
→ żółw; żółwi
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) zrobiony z żółwia
Wiktionary
(1.1) W Anglii na świąteczny stół podaje się pieczonego indyka nadziewanego kasztanami, zupę żółwiową, deser owocowy, kruche ciasteczka oraz ciasto z niespodzianką.
Wiktionary
IPA: ʒuwˈvʲjɔvɨ, AS: žuu̯vʹi ̯ovy
Wiktionary
rzecz. żółw m., żółwik m., żółwica ż., żółwiątko n.
przym. żółwi
Wiktionary
młode żółwia; żółwię
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zdrobn. od: żółw
(1.2) pot. młody, mały żółw
Wiktionary
(1.2) Jeszcze nocą żółwiątka docierają do oceanu.
Wiktionary
rzecz. żółw m., żółwica ż., żółwik m.
przym. żółwi, żółwiowy
Wiktionary
(1.1) żółwik
Wiktionary
młode żółwia; żółwiątko
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żółwina
Wiktionary
rzecz. Żółwin m., żółwinianin m., żółwinianka ż.
Wiktionary
1. płynna, żółtobrunatna wydzielina wątroby, niezbędna w procesie trawienia i wchłaniania tłuszczów w jelicie;
2. kolor żółty
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) med. wydzielina wątrobowa;
(1.2) przen. gniew, zdenerwowanie, oburzenie, irytacja
(1.3) rzad. kolor żółty
forma czasownika.
(2.1) 2. os. lp. rozk. od: żółcić
Wiktionary
Żółć (łac. "bilis" lub "fel", gr. "chole") – płynna wydzielina wątroby kręgowców uczestnicząca w trawieniu i wchłanianiu tłuszczów.
Żółć wspomaga trawienie poprzez udział w rozkładzie tłuszczów oraz poprzez zapewnienie optymalnego pH dla enzymów trzustkowych i enzymów jelitowych.
Wikipedia
(1.2) Chciał wylać żółć, która się w nim zebrała, na głowę Stasia.
Wiktionary
IPA: ʒuwʲt͡ɕ, AS: žuu̯ʹć
Wiktionary
rzecz. żółtak mrz., żółtość ż., żółtko n., żółcenie n., zażółcenie n., żółtek n./mos.
czas. żółcić ndk., zażółcić dk.
przym. żółty, żółtawy, żółciutki, żółciuchny, żółciowy
przysł. żółto
Wiktionary
(1.2) złość
Wiktionary
czasownik przechodni niedokonany
(1.1) gw-pl|Śląsk Cieszyński. roln. kosić
Wiktionary
domagać się czegoś
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żądać.
(1.2) kategorycznie wyrażone życzenie
Wiktionary
(1.1) Nie są wyjątkami wypadki zaczepiania młodych dziewcząt w parkach lub wręcz na ulicy przez patrole MO z żądaniem, aby udowodniły, że nie są prostytutkami.
(1.2) Na żądanie adoptowanego i za zgodą adoptującego sąd opiekuńczy orzeka, że adoptowany będzie nosił nazwisko dwuczłonowe – złożone z jego dotychczasowego nazwiska i nazwiska osoby go adoptującej.
Wiktionary
IPA: ʒɔ̃nˈdãɲɛ, AS: žõndãńe
Wiktionary
rzecz. pożądanie n.
czas. żądać
przym. pożądliwy, żądny
Wiktionary
domagać się czegoś
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany
(1.1) domagać się czegoś kategorycznie
Wiktionary
(1.1) Strajkujący żądają podwyżek.
(1.1) Pan Jan żądał odszkodowania od pracodawcy.
Wiktionary
IPA: ˈʒɔ̃ndat͡ɕ, AS: žõndać
Wiktionary
rzecz. żądanie, żądza
przym. żądny
Wiktionary
(1.1) domagać się / dopominać się, postulować, wymagać
Wiktionary
zdrobnienie od: żądło
SJP.pl
wardzanka żądlica - gatunek błonkówki z rodziny grzebaczowatych
SJP.pl
dawniej: mający żądło; żądlasty
SJP.pl
kłuć żądłem
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany (dk. użądlić)
(1.1) ent. wbijać żądło
Wiktionary
rzecz. żądlenie n., żądło n., żądłówka ż.
Wiktionary
stopień wyższy od przymiotnika: żądny; bardziej żądny
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) daw. pożądanie, żądza
Wiktionary
IPA: ˈʒɔ̃ndnɔɕt͡ɕ, AS: žõndność
Wiktionary
chcący, pragnący (np. wrażeń)
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) pragnący czegoś w sposób niepohamowany
Wiktionary
(1.1) Ona jest chciwa, żądna krwi i nie ma żadnych moralnych standardów!
Wiktionary
rzecz. żądanie n., żądza ż.
czas. żądać ndk.
Wiktionary
(1.1) chciwy, łaknący, spragniony
Wiktionary
chęć, pragnienie, życzenie
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) silne pragnienie, chęć
(1.2) fizyczne pożądanie
Wiktionary
(1.1) Nie mógł powstrzymać swoich materialistycznych żądzy, co doprowadziło go do bankructwa.
(1.2) Widział w jej oczach żądzę, lecz nie zdobył się na pierwszy krok.
Wiktionary
IPA: ˈʒɔ̃nd͡za, AS: žõnʒa
Wiktionary
czas. żądać
przym. żądny
Wiktionary
aparat kłujący znajdujący się na odwłoku samic niektórych gatunków błonkówek
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) zool. u owadów z grupy żądłówek: narząd w postaci kolca wbijanego w ciało ofiary, często w połączeniu z wstrzyknięciem jadu;
(1.2) przen. atut, niebezpieczna broń kogoś
Wiktionary
Zobacz też: Żądło w innych znaczeniach tej nazwy.
Żądło – homologiczny do pokładełka narząd samic wielu żądłówek (Aculeata) umieszczony na końcu odwłoka, połączony rynienką z gruczołem jadowym. Służy zdobywaniu pokarmu i, co ma większe znaczenie, obronie.
Wikipedia
(1.1) Owady wykorzystują żądła do zdobywania pokarmu i do obrony.
(1.2) Żądłem boksera był jego lewy prosty.
Wiktionary
IPA: ˈʒɔ̃ndwɔ, AS: žõndu̯o
Wiktionary
rzecz. żądłówka ż.
:: zdrobn. żądełko n.
czas. żądlić ndk., użądlić dk.
Wiktionary
(1.2) ostrze
Wiktionary
Żądłowice – wieś w Polsce, położona w województwie łódzkim, w powiecie tomaszowskim, w gminie Inowłódz, nad rzeką Pilica.
W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.
Wieś królewska tenuty inowłodzkiej "Żędłowice", położona w powiecie brzezińskim województwa łęczyckiego w końcu XVI wieku.
Wikipedia
owad, którego samica ma żądło
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) ent. owad z żądłem;
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
IPA: ʒɔ̃ndˈwufka, AS: žõndu̯ufka
Wiktionary
rzecz. żądło
czas. żądlić
Wiktionary
owad, którego samica ma żądło
SJP.pl
Żądłówki (Aculeata) – infrarząd w podrzędzie stylikowców (Apocrita). Jest to grupa monofiletyczna.
Wikipedia
dolna część szybu górniczego, położona poniżej ostatniego poziomu, miejsce, gdzie zbiera się woda spływająca z szybu; rząp, rząpie, rząpik, żomp
SJP.pl
ścinać zboże lub trawę
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany
(1.1) roln. ścinać zboże lub trawę ręcznie, za pomocą jakiegoś narzędzia np. sierpa, kosy
(1.2) daw. wyciskać, skręcając coś
Wiktionary
(1.1) Żniwiarze żęli dzisiaj żyto.
(1.1) (…) a kto sieje w duchu, z ducha żąć będzie żywot wieczny.
Wiktionary
IPA: ʒɔ̃ɲt͡ɕ, AS: žõńć
Wiktionary
rzecz. żęcie n., żniwa nmos., żeńca m., nażęcie n., pożęcie n., wyżymaczka ż., dożynki nmos.
czas. nażąć dk., pożąć dk.
przym. żniwny
Wiktionary
(1.1) kosić
(1.2) wyżymać
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żębocina
Wiktionary
rzecz. Żębocin m.
:: fż. żębocinianka ż.
przym. żębociński
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żębocina
Wiktionary
rzecz. Żębocin m.
:: fm. żębocinianin m.
przym. żębociński
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żębocina
Wiktionary
rzecz. Żębocin m., żębocinianin m., żębocinianka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żąć.
Wiktionary
IPA: ˈʒɛ̃ɲt͡ɕɛ, AS: žẽńće
Wiktionary
rzecz. żniwa nmos., żeńca m., nażęcie n., pożęcie n.
czas. żąć ndk., nażąć dk., pożąć dk.
przym. żniwny
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
Żędowice (dodatkowa nazwa w j. niem. Sandowitz, śl. "Żandowice") – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie strzeleckim, w gminie Zawadzkie.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do ówczesnego województwa opolskiego.
Wikipedia
→ Żędowice
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żędowic
Wiktionary
rzecz. Żędowice nmos., żędowiczanin m., żędowiczanka ż.
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żędowic
Wiktionary
rzecz. Żędowice nmos.
:: fż. żędowiczanka ż.
przym. żędowicki
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żędowic
Wiktionary
rzecz. Żędowice nmos.
:: fm. żędowiczanin m.
przym. żędowicki
Wiktionary
wieś w Polsce
SJP.pl
Żędowo – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie nakielskim, w gminie Szubin.
Wikipedia
napój; serwatka pozostała po wyrobie sera z mleka owczego
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) spoż. serwatka z owczego mleka;
Wiktionary
Żę
Wikipedia
(1.1) Żętyca uchodzi ponoć za ulubiony napój górali karpackich, zwłaszcza podhalańskich.
(1.1) Gęsta żętyca stanowiła główny pokarm owczarzy, a jej nadmiar jadła rodzina bacy.
(1.1) Prawdziwym wyróżnieniem było podanie żętycy w czerpaku bacy.
(1.1) Z reguły na obiad jadano ziemniaki ze śmietaną lub żętycą.
Wiktionary
IPA: ʒɛ̃nˈtɨt͡sa, AS: žẽntyca
Wiktionary
rzecz. żętyczarnia ż., żętyczność ż.
przym. żętyczny
Wiktionary
(1.1) żentyca; stpol. żeńcica, żencyca, żyntyca, żyncica, żynczyca, reg. śl. żencica; gwara. zętyca, zyntyca, żyntyca, żencica, żybura, mulka; gw. Śląsk Cieszyński mulka, żencica
Wiktionary
przymiotnik od: żętyca
SJP.pl
rodzaj dłuta o półokrągłym kształcie; piesznia
SJP.pl
zdrobnienie od: żłobek
SJP.pl
1. zakład opiekuńczo-wychowawczy dla dzieci w wieku do 3 lat;
2. niewielkie wcięcie, podłużne zagłębienie w czymś;
3. małe, podłużne, zwykle drewniane koryto w stajni lub w oborze, w którym podaje się paszę dla koni i bydła; żłóbek;
4. potocznie: izba wytrzeźwień
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od żłób (karmidło, koryto)
(1.2) zdrobn. od żłób (wyżłobienie, rowek)
(1.3) eduk. dzienna placówka opiekuńczo-wychowawcza, dla dzieci do trzeciego roku życia;
(1.4) pot. przen. żart. izba wytrzeźwień
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.3) Po ostatniej decyzji burmistrza, do żłobka jest się trudniej dostać niż na studia.
Wiktionary
IPA: ˈʒwɔbɛk, AS: žu̯obek
Wiktionary
rzecz. żłób m., użłobkowienie n.
przym. żłobkowy
Wiktionary
(1.1) żłóbek
(1.2) rowek, felc
Wiktionary
narzędzie do wycinania żłobków w drewnie
SJP.pl
1. powodować swoim ciężarem tworzenie się wgłębienia, rowka, koleiny, np. woda żłobi bruzdy w skale; drążyć;
2. wyrzynać w czymś wgłębienia, żłobki, rowki, formować coś przez drążenie, np. żłobić drewno rylcem; żłobkować, rowkować, wyżłabiać, ryć;
3. przenośnie o czasie, latach, wieku, tragicznych wydarzeniach itp.: wyciskać piętno, np. na psychice;
4. przenośnie o zmarszczkach, bruzdach: występować licznie na twarzy
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żłobić.
(1.2) rowek
Wiktionary
(1.1) Ten kanion jest efektem żłobienia skał przez rzekę.
Wiktionary
IPA: ʒwɔˈbʲjɛ̇̃ɲɛ, AS: žu̯obʹi ̯ė̃ńe
Wiktionary
czas. żłobić ndk., wyżłobić dk.
rzecz. wyżłobienie n., żłób mrz.
Wiktionary
żłobik koralowaty; roślina z rodziny storczykowatych
SJP.pl
Żłobik ("Corallorhiza") – rodzaj roślin należący do rodziny storczykowatych ("Orchidaceae"). Należy do niego 11 gatunków. Rośliny te występują w strefie umiarkowanej półkuli północnej oraz na obszarach górskich na południe od niej sięgając po Amerykę Centralną i Himalaje. Rodzaj najbardziej zróżnicowany jest w Ameryce Północnej, gdzie rosną wszystkie gatunki. Jeden gatunek występuje także w Azji i Europie, w tym także w Polsce – żłobik koralowy "C. trifida".
Wikipedia
rowek na powierzchni kolumny lub filara
SJP.pl
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
ozdobiony wgłębieniami, rowkami, bruzdami
SJP.pl
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żłobizny
Wiktionary
rzecz. Żłobizna ż., żłobiźnianin m., żłobiźnianka ż.
przym. żłobiźniański
Wiktionary
(1.1) żłobiźniański
Wiktionary
1. powodować swoim ciężarem tworzenie się wgłębienia, rowka, koleiny, np. woda żłobi bruzdy w skale; drążyć;
2. wyrzynać w czymś wgłębienia, żłobki, rowki, formować coś przez drążenie, np. żłobić drewno rylcem; żłobkować, rowkować, wyżłabiać, ryć;
3. przenośnie o czasie, latach, wieku, tragicznych wydarzeniach itp.: wyciskać piętno, np. na psychice;
4. przenośnie o zmarszczkach, bruzdach: występować licznie na twarzy
SJP.pl
czasownik przechodni niedokonany
(1.1) wycinać rowki, wgłębienia
(1.2) o czasie: powodować powstawanie zmarszczek na twarzy lub zmiany w psychice
Wiktionary
IPA: ˈʒwɔbʲit͡ɕ, AS: žu̯obʹić
Wiktionary
rzecz. żłobienie n., żłób mrz.
czas. wyżłobić dk.
Wiktionary
nazwisko
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(1.1) mieszkaniec Żłobizny
Wiktionary
rzecz. Żłobizna ż.
:: fż. żłobiźnianka ż.
przym. żłobizeński, żłobiźniański
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) mieszkanka Żłobizny
Wiktionary
rzecz. Żłobizna ż.
:: fm. żłobiźnianin m.
przym. żłobizeński, żłobiźniański
Wiktionary
przymiotnik
(1.1) dotyczący Żłobizny
Wiktionary
rzecz. Żłobizna ż., żłobiźnianin m., żłobiźnianka ż.
przym. żłobizeński
Wiktionary
(1.1) żłobizeński
Wiktionary
narzędzie do wybijania żłobków w blasze
SJP.pl
placówka opiekująca się dziećmi w wieku od zera do sześciu lat
SJP.pl
pionowe rowki wyżłobione na trzonie kolumny; kanele, kanelura
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) rowki wyryte na jakiejś powierzchni
(1.2) odczasownikowy od|żłobkować.
Wiktionary
(1.1) Na tej kolumnie żłobkowanie jest węższe niż w stylu doryckim.
Wiktionary
IPA: ˌʒwɔpkɔˈvãɲɛ, AS: žu̯opkovãńe
Wiktionary
(1.1-2) żłobienie
(1.2) rowkowanie, kanelowanie
Wiktionary
mający żłobki (w znaczeniu podłużnych zagłębień)
SJP.pl
robić w czymś wgłębienia, żłobki, rowki, np. żłobkować listwy; żłobić, rowkować, wyżłabiać, ryć
SJP.pl
chłopiec uczęszczający do żłobka
SJP.pl
dziewczynka uczęszczająca do żłobka
SJP.pl
→ żłobek; żłóbkowy
SJP.pl
przymiotnik relacyjny
(1.1) związany ze żłobkiem, dotyczący żłobka
Wiktionary
(1.1) Podała, że w ciągu trzech lat tzw. wskaźnik użłobkowienia, czyli odsetek dzieci objętych opieką żłobkową, wzrośnie do ponad 19 proc..
Wiktionary
rzecz. żłobek mrz., użłobkowienie n.
Wiktionary
Żłobnica – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie bełchatowskim, w gminie Kleszczów. W 2011 roku liczba mieszkańców we wsi Żłobnica wynosiła 409.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.
Wikipedia
narzędzie kowalskie do żłobienia
SJP.pl
potocznie: osoba, która pije dużo, łapczywie; żłopak
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj nijaki
(1.1) odczasownikowy od|żłopać.
Wiktionary
czas. żłopać ndk.
Wiktionary
potocznie: pić dużo, niechlujnie
SJP.pl
czasownik
(1.1) pić łapczywie
Wiktionary
(1.1) Nie żłop już tego piwska!
Wiktionary
IPA: ˈʒwɔpat͡ɕ, AS: žu̯opać
Wiktionary
rzecz. żłopanie n., żłopacz m.
czas. wyżłopać
Wiktionary
rodzaj owada błonkoskrzydłego
SJP.pl
potocznie: napić się dużo, łapczywie; nażłopać się
SJP.pl
1. podłużne, zwykle drewniane koryto w stajni lub w oborze, w którym podaje się paszę dla koni i bydła;
2. przenośnie: dobrze opłacane stanowisko (zwykle urząd państwowy); koryto;
3. w geologii: podłużne wyżłobienie w terenie, pionowa rozpadlina w stoku góry
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) roln. skrzynia na paszę dla bydła i koni
(1.2) geol. geogr. podłużne wyżłobienie w skale lub ziemi, pionowa rozpadlina
(1.3) pot. przen. urząd zapewniający znaczne dochody
(1.4) górn. nieruchoma rynna do transportowania urobku
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy
(2.1) pot. człowiek niegrzeczny i mało rozgarnięty
Wiktionary
Żłób – dawniej drewniane, obecnie wykonywane z różnych materiałów naczynie (podłużna skrzynia, koryto, zwykle drewniane, mocowane na stałe w stajni lub w oborze) służące do podawania paszy zwierzętom gospodarskim, zwłaszcza bydłu i koniom.
Żłoby stosowane są zwykle do podawania pasz sypkich i półpłynnych; do podawania wody i innych płynów najczęściej stosuje się koryta.
Wikipedia
(1.1) W nędznej szopie urodzony, / Żłób Mu za kolebkę dano.
Wiktionary
rzecz. żłobienie n.
:: zdrobn. żłobek m., żłóbek m.
czas. żłobić ndk., wyżłobić dk.
Wiktionary
zdrobnienie od: żłóbek
SJP.pl
1. małe, podłużne, zwykle drewniane koryto w stajni lub w oborze, w którym podaje się paszę dla koni i bydła; żłobek;
2. kompozycja figuralna przedstawiająca narodzenie Chrystusa, wystawiana w kościele w okresie świąt Bożego Narodzenia; szopka, jasełka
SJP.pl
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) zdrobn. od żłób
(1.2) rel. model stajenki betlejemskiej, zwykle z figurkami
Wiktionary
Hasło wieloznaczne. Możliwe znaczenia:
Wikipedia
(1.1) Orszak z placu Wolności przeszedł na Stary Rynek, gdzie trzej królowie złożyli swoje dary, przy żłóbku.
Wiktionary
IPA: ˈʒwubɛk, AS: žu̯ubek
Wiktionary
rzecz. żłób mrz.
Wiktionary
(1.2) szopka, stajenka, gwara. betlejka
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj męskorzeczowy
(1.1) daw. zlodowaciały opad atmosferyczny w postaci gradu, marznącego deszczu lub lodowego osadu
Wiktionary
(1.1) Wiadomo nam wszystkim z teoryi w fizyce, jak się formują napowietrzne zjawiska, mgły, rosy, deszcze, grady, żłody, szrony, śniegi i tym podobne cuda podniebne…
(1.1) Grad albo żłód, są to zlodowaciałe krople dészczu, których kilka tak się zlepi niekiedy iż tworzą małe bryłki.
(1.1) Jednak należy unikać obcinać one
(1.1) Mgła, rosa, szron, obłoki, dészcz, śnieg, grad i żłód są to wodne napowietrzne zjawiska; teraz zastanowimy się dokładniéj nad sposobem ich powstawania.
(1.1) — W Bełzie (w Galicyi) spadł 8 maja po południu grad niesłychanej mocy i siły; żłody ważyły w przecięciu 10 łutów, większe kawały przechodziły pół funta wagi, drobniejsze w największej części ciężyły 6 łutów.
Wiktionary
(1.1) grad, deszcz zlodowaciały, marznący deszcz, gołoledź, szron, okiść
Wiktionary
rzeczownik, rodzaj żeński
(1.1) daw. zob. żłód.
Wiktionary
(1.1) Anglez tymczasem rwał, jak wicher. [...] Tu jeszcze kłusował, jeszcze kopytami żłódź wypryskiwał aż ustał, aż zachwiał się na prawym skraju baterji Gerstenzweiga.
(1.1) Bardzo téż szkodzi drzewom żłódź, gdy długo oblega gałęzie.
(1.1) Żłódź czyli krupy, są zbitemi płatkami śniegowemi, różniące się od gradu głównie tem, iż nie stanowią jednolitéj massy lodowéj, lecz tworzą tkankę dziurkowatą, zawsze mają kształt ziarn okrągłych i barwę śnieżno białą.
(1.1) Silna zawieja żłodzi i gradu siekła po twarzy, statek jednak wykazał się wybornym żaglowcem, pędził z zadziwiającą szybkością, prując przodem wodę i tryskając kroplistą, oślepiającą pianą.
(1.1) Deszcz, żłódź, szron, a czasami i śnieg dolatuje nas, i już nawet pokrywa białą powłoką woskowane płótno rozpostarte nad nami…
Wiktionary
(1.1) grad, deszcz zlodowaciały, marznący deszcz, gołoledź, szron, okiść
Wiktionary